YAZARLAR Fazlı DİNÇ Yusuf KARACA

Transkript

1 SINIF YAZARLAR Fazlı DİNÇ Yusuf KARACA Millî Eğitim Bakanlığı Talim ve Terbiye Kurulunun 16/12/2014 tarih ve 106 sayılı Kurul Kararı ile öğretim yılından itibaren 5 (beş) yıl süre ile ders kitabı olarak kabul edilmiştir.

2 NEY YAYINLARI Copyright Ney Yayıncılık Eğitim Hizmetleri ve Eğitim Gereçleri Tic. A.Ş. Bu kitabın tamamının ya da bir kısmının, kitabı yayınlayan şirketin önceden izni olmaksızın elektronik, mekanik, fotokopi ya da herhangi bir kayıt sistemi ile çoğaltılması, yayınlanması ve depolanması yasaktır. Bu kitabın tüm hakları Ney Yayıncılık Eğitim Hizmetleri ve Eğitim Gereçleri Tic. A.Ş. ne aittir. HAZIRLAYAN Editör M.Fatih SOLAK Dil Uzmanı Halil ASLANTAŞ Görsel Tasarımcı Sadi ALACA Ölçme Değerlendirme Uzmanı Aytekin ÖZTÜRK Program Geliştirme Uzmanı Şenol DUTLU Rehberlik Uzmanı Fatih KALKINÇ Baskı Yeri ve Yılı

3 Korkma, sönmez bu şafaklarda yüzen al sancak; Sönmeden yurdumun üstünde tüten en son ocak. O benim milletimin yıldızıdır, parlayacak; O benimdir, o benim milletimindir ancak. İSTİKLÂL MARŞI Bastığın yerleri toprak diyerek geçme, tanı: Düşün altındaki binlerce kefensiz yatanı. Sen şehit oğlusun, incitme, yazıktır, atanı: Verme, dünyaları alsan da bu cennet vatanı. Çatma, kurban olayım, çehreni ey nazlı hilâl! Kahraman ırkıma bir gül! Ne bu şiddet, bu celâl? Sana olmaz dökülen kanlarımız sonra helâl. Hakkıdır Hakk a tapan milletimin istiklâl. Ben ezelden beridir hür yaşadım, hür yaşarım. Hangi çılgın bana zincir vuracakmış? Şaşarım! Kükremiş sel gibiyim, bendimi çiğner, aşarım. Yırtarım dağları, enginlere sığmam, taşarım. Garbın âfâkını sarmışsa çelik zırhlı duvar, Benim iman dolu göğsüm gibi serhaddim var. Ulusun, korkma! Nasıl böyle bir imanı boğar, Medeniyyet dediğin tek dişi kalmış canavar? Arkadaş, yurduma alçakları uğratma sakın; Siper et gövdeni, dursun bu hayâsızca akın. Doğacaktır sana va dettiği günler Hakk ın; Kim bilir, belki yarın, belki yarından da yakın Kim bu cennet vatanın uğruna olmaz ki feda? Şüheda fışkıracak toprağı sıksan, şüheda! Cânı, cânânı, bütün varımı alsın da Huda, Etmesin tek vatanımdan beni dünyada cüda. Ruhumun senden İlâhî, şudur ancak emeli: Değmesin mabedimin göğsüne nâmahrem eli. Bu ezanlarki şehadetleri dinin temeli Ebedî yurdumun üstünde benim inlemeli. O zaman vecd ile bin secde eder -varsa- taşım, Her cerîhamdan İlâhî, boşanıp kanlı yaşım, Fışkırır ruh-ı mücerret gibi yerden na şım; O zaman yükselerek arşa değer belki başım. Dalgalan sen de şafaklar gibi ey şanlı hilâl! Olsun artık dökülen kanlarımın hepsi helâl. Ebediyyen sana yok, ırkıma yok izmihlâl; Hakkıdır hür yaşamış bayrağımın hürriyyet; Hakkıdır Hakk a tapan milletimin istiklâl! MEHMET AKİF ERSOY

4 ATATÜRK ÜN GENÇLİĞE HİTABESİ Ey Türk gençliği! Birinci vazifen, Türk istiklâlini, Türk Cumhuriyetini, ilelebet muhafaza ve müdafaa etmektir. Mevcudiyetinin ve istikbalinin yegâne temeli budur. Bu temel, senin en kıymetli hazinendir. İstikbalde dahi, seni bu hazineden mahrum etmek isteyecek dâhilî ve hâricî bedhahların olacaktır. Bir gün, istiklâl ve cumhuriyeti müdafaa mecburiyetine düşersen, vazifeye atılmak için, içinde bulunacağın vaziyetin imkân ve şeraitini düşünmeyeceksin! Bu imkân ve şerait, çok namüsait bir mahiyette tezahür edebilir. İstiklâl ve cumhuriyetine kastedecek düşmanlar, bütün dünyada emsali görülmemiş bir galibiyetin mümessili olabilirler. Cebren ve hile ile aziz vatanın bütün kaleleri zapt edilmiş, bütün tersanelerine girilmiş, bütün orduları dağıtılmış ve memleketin her köşesi bilfiil işgal edilmiş olabilir. Bütün bu şeraitten daha elîm ve daha vahim olmak üzere, memleketin dâhilinde iktidara sahip olanlar gaflet ve dalâlet ve hattâ hıyanet içinde bulunabilirler. Hattâ bu iktidar sahipleri şahsî menfaatlerini, müstevlîlerin siyasî emelleriyle tevhit edebilirler. Millet, fakr u zaruret içinde harap ve bîtap düşmüş olabilir. Ey Türk istikbalinin evlâdı! İşte, bu ahval ve şerait içinde dahi vazifen, Türk istiklâl ve cumhuriyetini kurtarmaktır. Muhtaç olduğun kudret, damarlarındaki asil kanda mevcuttur.

5 MUSTAFA KEMAL ATATÜRK

6

7 İçindekiler Öğrenme Alanı: Kur an-ı Kerim ve Mesajı 1. ÜNİTE: KUR AN-I KERİM İ TANIYALIM...9 I. KUR AN-I KERİM İN ÖZELLİKLERİ Kur an-ı Kerim in Özgünlüğü Kur an-ı Kerim in Diğer İsimleri Surelerin İsimleri...15 II. KUR AN IN MESAJINI ANLIYORUM Kur an da İnsan ve Toplum: İnsanın Yaratılışı ve Özellikleri Sureleri Tanıyorum: Mü minun Suresi Kur an dan Dualar Öğreniyorum (İsra 80) Kur an Kavramlarını Öğreniyorum: Rab, İlah, Melik, İbadet...21 ÜNİTEMİZİ DEĞERLENDİRELİM...24 Öğrenme Alanı: Kur an-ı Kerim i Okuma ve Ezberleme 2. ÜNİTE: KUR AN-I KERİM OKUMAYA GİRİŞ...25 I. KUR AN-I KERİM İ OKUMAYI ÖĞRENİYORUZ Harfler ve Özellikleri Harfler ve İsimleri Harflerin Yazılışları Harflerin Mahreçleri...35 KUR AN-I KERİM -9-7

8 1.4. İnce ve Kalın Sesli Harfler Harflerin Okunuşu Harekeler: Üstün, Esre, Ötre Cezim (Sükun) Şedde Tenvin Med Harfleri: Elif, Vav, Ya Vav ve Ya Şeklinde Yazılan Elif Uzatma (Âsar-Çeker) İşareti Okunuşla İlgili Özel Durumlar Elif Lam Takısının Okunuşu Zamir ve Okunuşu Med-Kasr Kelimeleri Okunmayan Elif Hurûf-u Mukattaa...60 II. OKUNACAK SURE VE AYETLER Âl-i İmran Suresi 1-15 sayfalar...63 III. EZBERLENECEK SURELER, AYETLER VE ANLAMLARI Kur an ı Anlayarak Okumanın Amacı Kur an ı Ezberlemenin İlkeleri ve Yöntemleri İhlâs Suresini ve Anlamını Öğreniyorum Kevser Suresini ve Anlamını Öğreniyorum Fatiha Suresini ve Anlamını Öğreniyorum Ayet-el Kürsi yi ve Anlamını Öğreniyorum (Bakara 255)...99 ÜNİTEMİZİ DEĞERLENDİRELİM SÖZLÜK KAYNAKÇA KUR AN-I KERİM -9-

9 1. ÜNİTE Kur an-ı Kerim i Tanıyalım Ünitemize Hazırlanalım 1. Kur an-ı Kerim in isimlerinden üç tanesini bularak anlamlarını araştırınız. 2. Kur an-ı Kerim mealinden insanın yaratılışı ile ilgili iki ayet meali bularak defterinize yazınız. 3. Âlemlerin Rabbi ne demektir? Araştırınız.

10 1. Ünite I. KUR AN-I KERİM İN ÖZELLİKLERİ 1. Kur an-ı Kerim in Özgünlüğü Kur an-ı Kerim, İslam ın birinci temel kaynağıdır. O, insanların bütün sorunlarına çare olabilecek prensipleri içeren bir kitaptır. Çünkü Kur an-ı Kerim, kâinatı yoktan var eden ve insanı en iyi tanıyan Allah (c.c.) tarafından gönderilmiştir. Kur an-ı Kerim insanları karanlıktan aydınlığa çıkarır, insanları zulümden adalete sevk eder. Allah (c.c.) insanları küfrün ve şirkin karanlığından imanın aydınlığına çıkartır. Allah (c.c.) ı tanımayan insan karanlıklar içerisindedir. Kur an, mensuplarına Allah (c.c.) ı tanıtarak onları karanlıklardan aydınlığa kavuşturur. Bu konuda Kur an-ı Kerim de: Bu Kur an Allah ın izniyle, insanları karanlıklardan aydınlığa çıkarman için, sana indirdiğimiz kitaptır 1 buyrulmaktadır. Resim 1.1: Kur an-ı Kerim, günümüze kadar değişikliğe uğramadan gelen tek ilahî kitaptır. 1 İbrahim suresi, 1. ayet. 10 KUR AN-I KERİM -9-

11 Kur an-ı Kerim i Tanıyalım Allah (c.c.), insanlara birçok ilahî kitap ve suhuf göndermiştir. Kur an bu kitapların dördünden söz eder. Allah (c.c.) ın Hz. Davut (a.s.) 2 a gönderdiği Zebur hakkında günümüze ulaşan yeterli bir bilgi yoktur. Kitab-ı Mukaddes teki Mezmurlar bölümünün Zebur olduğu kabul edilmektedir. Hz. Musa (a.s.) a levhalar hâlinde gönderilen Tevrat ın aslı uzun süren savaşlar neticesinde kaybolmuştur. İncil ise Hz. İsa hayatta iken yazılamamıştır. İlk İncil nüshaları, Hz. İsa (a.s.) dan yaklaşık otuz yıl sonra ortaya çıkmıştır. 3 Dolayısıyla bozulmadan günümüze kadar ulaşan tek ilahî kitap Kur an dır. Bu konuda Kur an da: Şüphesiz o zikri (Kur an ı) biz indirdik biz! Onun koruyucusu da elbette biziz. 4 buyrulmakta ve kıyamete kadar değişmeyeceği sözü verilmektedir. Kur an-ı Kerim, yaklaşık yirmi üç yılda ayet ayet, sure sure indirilmiştir. Peygamber Efendimiz hayatta iken Kur an-ı Kerim vahiy kâtipleri tarafından yazılmış ve ezberlenmiştir. Peygamber Efendimizin vefatından sonra Hz. Ebu Bekir (r.a.), Hz. Ömer (r.a.) 5 in tavsiyesiyle Hz. Zeyd bin Sabit başkanlığında bir komisyon kurarak Kur an-ı Kerim i iki kapak arasına toplamıştır. Daha sonra üçüncü halife Hz. Osman (r.a.) zamanında Hz. Zeyd bin Sabit in başkanlığında kurulan komisyon Mushaf tan yedi adet çoğalttı. Hz. Osman (r.a.) çoğaltılan bu nüshaları bazı şehirlere göndermiştir. O nüshalardan biri şu anda Topkapı Sarayı Müzesi nde sergilenmektedir. Resim 1.2: Hz. Osman (r.a.) zamanında çoğaltılan Kur an-ı Kerim nüshalarından biri. Topkapı Sarayı Müzesi - İstanbul. 2 Aleyhisselam şeklinde okunur, Allah (c.c.) ın selamı onun üzerine olsun. anlamına gelir. 3 Prof. Dr. Günay Tümer, Doç. Dr. Abdurrahman Küçük, Dinler Tarihi, s Hicr suresi, 9. ayet. 5 Radiyallahuanh şeklinde okunur, Allah (c.c.) ondan razı olsun. anlamına gelir. KUR AN-I KERİM -9-11

12 1. Ünite Kur an-ı Kerim in iç düzeni kendine özgüdür. Konular belli bir sırayla ele alınmamıştır. İnen ayetlerin hangi surede hangi ayetten önce veya sonra olacağı Cebrail (a.s.) tarafından Peygamber Efendimiz (s.a.v.) e bildirilmiştir. Kur an-ı Kerim 114 sureden meydana gelmiştir. Ayetlerin sayısı 6236 olarak kabul edilir. Kur an-ı Kerim in temel konuları şunlardır: a) İnanç: Kur an da yer alan en önemli konu Allah (c.c.) ın birliği (tevhit) dir. Bununla beraber tevhide uygun olmayan düşünce ve inançlar (şirk), peygamberler, melek, kitap, ahiret ve kader gibi konulardır. b) İbadet: İnanan kişinin Rabb ine karşı yükümlü olduğu hareket ve davranışları içeren konulardır. Namaz, oruç, hac, zekat, sadaka, infak, tövbe, zikir ve dua bu ibadetlerin önde gelenleridir. c) Aile ve Toplum Düzenine Dair Konular: Belli bir düzen ve zamanlaması olan ibadetler dışında kalan, bireyler arası ilişkileri düzenleyen ayetlerdir. Alışveriş, emanet, bağış, evlenme, boşanma, vasiyet, miras, aile hayatı gibi konulardır. d) Ahlaki Prensipler: İnançta ve ibadette samimiyet, adalet, insaf, şefkat, alçak gönüllülük, doğruluk gibi konulardır ki çoğu zaman Allah (c.c.) a ve ahiret gününe inançla ilişkilendirilmiştir. e) Peygamberlerin ve Geçmiş Milletlerin Kıssaları: İlk insan Hz. Âdem (a.s.) dan başlayarak son peygamber Hz. Muhammed (s.a.v.) e kadar bazı peygamberlerin hayat hikâyeleri, tevhid mücadeleleri ve toplumla olan münasebetleri anlatılan konulardandır. f) Ahiret Hayatı, Mükâfat ve Ceza: Ölüm ile başlayıp kabir hayatı ve hesap ile devam eden, cennet ve cehennemle son bulan başka bir hayattan bahsedilir. İnsanın hangi durumlarda mükafatlandırılacağı veya cezalandırılacağından da bahsedilmektedir. g) Pozitif Bilimin Konuları: Kur an, pozitif bilimin konusu olan evrene dair bilgi verir. İnsanın dikkatini göğe, dağa, taşa, toprağa, kendimize ve diğer canlılara çeker. 6 Kur an-ı Kerim, Allah (c.c.) tarafından Cebrail (a.s.) aracılığıyla Hz. Muhammed (s.a.v.) e, insanlara dünya ve ahirette mutlu olmanın yollarını göstermesi için gönderilen evrensel ve bozulmamış son ilahî kitaptır. Kur an-ı Kerim i yüzünden veya ezberden okumak ibadettir. Namazda Kur an-ı Kerim den bir bölümün okunması gereklidir. Bu yüzden namaz kılabilecek kadar Kur an bilmek her Müslümana farzdır. 7 6 Komisyon, İslam a Giriş Gençliğin İslam Bilgisi, Madde yazarı: Doç. Dr. Abdulhamit Birışık, s Demirhan Ünlü, Kur an-ı Kerim in Tecvidi, s KUR AN-I KERİM -9-

13 Kur an-ı Kerim i Tanıyalım 2. Kur an-ı Kerim in Diğer İsimleri Kur an kelimesinin türediği kök konusunda çeşitli görüşler bulunmakla birlikte okumak manasına gelen karae fiilinden türediği kabul edilen görüştür. Genel olarak Kur an; yirmi üç senelik peygamberlik müddeti içerisinde, Hz. Muhammed e, çeşitli vesilelerle ve vahiy yoluyla zaman zaman Allah (c.c.) tarafından indirilen sözlerin bir mecmuasıdır. 8 Kur an-ı Kerim, sahip olduğu özelliklerle ilgili birçok isimle anılır. Bu isimlerden bazıları Kur an da da geçmektedir. Bunlardan en yaygın olanları el-kitap, ez-zikir, el-furkân dır. Kur an da geçen kitap tabiriyle Kur an-ı Kerim kast edilmiştir. Peygamberimize indirilen ayetler yazıya geçirilmiş fakat henüz kitap haline getirilmemişti. Allah (c.c.), bu kelimeyi kullanarak ilahî vahiylerin kitap haline getirilmesini istemiştir. Bir ayette; bu kendisinde şüphe olmayan bir Kitaptır 9 buyrulmaktadır. 1- el-kitap: Kitap kelimesi sözlükte; karar verme, hükmetme, yazma, mektup, belge gibi anlamlara gelmektedir. Terim olarak ise; dinî hükümlerin kendisinden çıkarıldığı İslam dininin iki temel kaynağından birincisi, Kur an-ı Kerim anlamına gelmektedir. 10 Bu lafız Kur an da 230 defa geçmektedir. Bunlar açık bir şekilde Kur an a delalet etmektedir el-furkân: Bu kelime iyi ile kötüyü, doğru ile yanlışı, iman ile küfrü, helal ile haramı birbirinden ayıran anlamlarına gelmektedir. 12 Kur an-ı Kerim, iyiyi kötüden helalı haramdan ayırmamızı sağlayan bir kitap olduğundan bu isim verilmiştir. Bu kelime Kur an da şöyle geçmektedir: Âlemlere uyarıcı olsun diye kuluna Furkan ı indiren ne yücedir el-hüdâ: Kur an hidayet veren, doğru yola ulaştıran mukaddes bir rehber olduğundan bu adla da anılmıştır. Bir ayette şöyle ifade edilmektedir: Bu, kendisinden şüphe olmayan kitaptır. Allah (c.c.) a karşı gelmekten sakınanlar için yol göstericidir. 14 Resim 1.3: el-furkân Kur an ın isimlerinden biridir. 8 Prof. Dr. İsmail Cerrahoğlu, Tefsir Usulü, s Bakara suresi, 2. ayet. 10 Komisyon, Dini Terim Sözlüğü, s Prof. Dr. İsmail Cerrahoğlu, Tefsir Usulü, s Komisyon, Dinî Terimler Sözlüğü, s Furkan suresi, 1. ayet. 14 Bakara suresi, 2. ayet. KUR AN-I KERİM -9-13

14 1. Ünite 4- ez-zikir: Zikir kelimesi, anmak ve hatırlatmak manasına gelmektedir. 15 Kur an-ı Kerim, Allah (c.c.) ı hatırlattığından bu isim verilmiştir. Bu, Kur an da bazı ayetlerde şu şekilde geçmektedir: O Zikir (Kur an) içimizden ona mı indirildi? 16, Şüphesiz o zikri (Kur an ı) biz indirdik! Onun koruyucusu da elbette biziz en-nur: Kur an-ı Kerim kalpleri, fikirleri aydınlattığı için isimlerinden biri de Nur dur. 18 Bu kelime bir ayette şöyle geçmektedir: size apaçık bir nur indirdik el-hakim: Kur an-ı Kerim in isimlerinden birisi de el-hakim dir. Çünkü Kur an-ı Kerim hikmet kaynağıdır. Her hükmü doğrudur. Birçok ayette kitapla birlikte hikmet kelimesi de geçer. Örneğin, Kur an-ı Kerim de; onlara kitabı ve hikmeti öğreten bir peygamber gönderendir 20 buyrulmaktadır. 7- et-tenzil: Kur an, Allah (c.c.) katından indirildiği için bu isimle de anılmıştır. Bunun vurgulandığı ayetlerden biri şöyledir: Şüphesiz bu Kur an, âlemlerin Rabb inin indirmesidir el-mübârek: Kur an-ı Kerim kutsallığın ve bereketin kaynağı olduğundan bu isimle de anılmıştır. Bir ayette; İşte bu (Kur an) da, bereketin kaynağı, kendinden öncekileri tasdik eden bir kitaptır 22 buyrulmaktadır. Resim 1.4: Allah tarafından gönderilen son ilahî kitap Kur an dır. Kur an-ı Kerim, bu isimlerden başka Kelâm, Hablullah, Şifa, Rahmet, Büşrâ, Beyân, el-bürhan, el-mecid, el-mev ıza, el-aziz, el-vahy gibi isimlerle de anılmıştır. Bazı tefsir âlimleri Kur an ın elli beş kadar isminin olduğunu ifade etmişlerdir Komisyon, Dinî Terimler Sözlüğü, s Sâd suresi, 8.ayet. 17 Hicr suresi, 9.ayet. 18 Komisyon, DinîTerimler Sözlüğü, s Nisa suresi, 174. ayet. 20 Cuma suresi, 2. ayet. 21 Şuâra suresi, 192. ayet. 22 En am suresi, 92. ayet. 23 İbni Kesir, Hadislerle Kur an-ı Kerim Tefsiri, C I, s KUR AN-I KERİM -9-

15 Kur an-ı Kerim i Tanıyalım 3. Surelerin İsimleri Sure kelime olarak; yüksek rütbe, şan ve şeref, yüksek bina, binanın bölüm ve katları anlamlarına gelmektedir. 24 Terim olarak ise Kur an-ı Kerim in ayetlerden oluşan bölümlerinden her birine verilen isimdir. Bu bölümler farklı sayıda ayetler içerir. Kur an da 114 sure vardır. Bir ayette sure ismi şu şekilde geçmektedir: Kulumuz Muhammed e indirdiğimiz Kur an dan (gerçekliğinden) şüphe ediyorsanız, siz de onun(içindeki surelerin) benzeri bir sure meydana getirin. Eğer iddianızda kararlıysanız Allah tan başka güvendiklerinizi de yardıma çağırın. 25 Kur an-ı Kerim deki surelerin dizilişleri Hz. Peygamber (s.a.v.) tarafından belirlenmiştir. Peygamber (s.a.v.) imizden günümüze kadar Kur an ı ezberleyen hafızlar onu aynı dizilişe göre ezberlemişlerdir. Aynı zamanda bugün dünyada mevcut olan bütün Mushaflarda surelerin dizilişi aynıdır. Sureler isimlerini içerisindeki bir kelimeden, kavramdan, sure içerisinde anlatılan bir olaydan, başında yer alan mukattaa harflerinden veya kendisinden bahsedilen bir peygamber isminden alır. Örneğin; İmran ailesinin kıssasının anlatıldığı sure Âl-i İmran suresi, içerisinde geçen hükümlerin çoğu kadınlarla ilgili olan sure Nisâ suresi, Hz. İsa nın havarilerine gökten inen Mâide (sofra) den söz edilmiş olan sure de Mâide suresi adını almıştır. Nuh, Yusuf, Yunus, İbrahim ve Hûd sureleri peygamber kıssalarının anlatıldığı sureler olduğundan o peygamberlerin isimlerini almıştır. Hurûf-u mukattaa ile başlayan Kâf, Nûn, Taha ve Yasin gibi sureler, bu isimle adlandırılmışlardır. İsimlerini ilk ayetlerden alan sureler de vardır. Rahman, Vâkıa, Tîn, Necm, Şems, Kureyş, Asr gibi sureler bunlardandır. Surede geçmediği halde farklı isim verilen sureler de vardır. Bunlar; Fatiha, Enbiya ve İhlas sureleridir. Bazı surelerin birden fazla ismi de vardır. Hicretten önce inen surelere Mekki, Hicretten sonra inenlere ise Medeni sure denir. 26 Kur an-ı Kerim in ilk suresi Fatiha, son suresi Nas tır. Kur an ın en kısa suresi Kevser, en uzun suresi ise Bakara dır. 24 Dinî Terimler Sözlüğü, s Bakara suresi, 23. ayet 26 Bu konu 10. sınıf 1. ünitenin 1. konusunda ayrıntılı olarak ele alınacaktır. KUR AN-I KERİM -9-15

16 1. Ünite II. KUR AN IN MESAJINI ANLIYORUM 1. Kur an da İnsan ve Toplum: İnsanın Yaratılışı ve Özellikleri İnsan, varlık âleminin en kıymetlisi olarak yaratılmıştır. O, yeryüzünde Allah (c.c.) ın halifesidir. 27 O, iradesinin hakkını verirse meleklerden bile üstün olabilir. Eğer iradesini olumsuz yönde kullanırsa aşağıların aşağısına düşebilir. Bu yüzden insan iradesinin hakkını vermeli ve yaratılış amacına uygun davranmalıdır. Kur an-ı Kerim, insanın yaratılış amacının Allah (c.c.) a kulluk 28 yani onu tanımak ve tanıtmak olduğunu belirtmektedir. Geniş manasıyla kulluk; insanın Allah (c. c.) a karşı duyduğu saygı ve sevginin sonucu olarak onun rızasını kazanmak için yapmış olduğu iş ve davranışların tümüdür. 29 Dolayısıyla Kur an, insanları yüce yaratıcının rızasını kazanmaya yöneltir. Resim 1.5: Kur an ı anlayan, kâinatın yaratılış nedenini anlar. 27 Bakara suresi, 30. ayet. 28 Zâriyât suresi, 56. ayet. 29 TDV İslam Ansiklopedisi, İbadet Maddesi, Mustafa Sinanoğlu, C XIX, s KUR AN-I KERİM -9-

17 Kur an-ı Kerim i Tanıyalım İnsan, beden ve ruhtan oluşan bir varlıktır. Allah (c.c.), insanın bedenini su ve topraktan yani balçıktan yaratmıştır. Sonra ona kendi ruhundan üflemiştir. Kur an-ı Kerim de; insanı başlangıçta çamurdan yaratan sonra onu şekillendirip ruhundan ona üfleyen Allah tır Öyleyken, pek az şükrediyorsunuz. 30 buyrulmaktadır. İnsan bedeninin balçıktan yaratılmış olması, toprakta ve suda bulunan bütün elementlerin değişik oranlarda vücutta bulunduğu şeklinde yorumlanabilir. İlk insan olan Hz. Âdem in yaratılışı balçık veya çamurdan iken ondan sonra gelen insanların yaratılışı hakkında da Kur an bize bilgi vermektedir. Konuyla ilgili olarak Cenab-ı Allah (c.c.) Hac suresi 5. ayetinde şöyle buyurmaktadır: Ey insanlar!... Biz sizi topraktan sonra az bir sudan (meniden), sonra bir alakadan, sonrada yaratılışı belli belirsiz bir mudgadan yarattık ki size (kudretimizi) apaçık anlatalım. Dilediğimizi belli bir süreye kadar rahimlerde durduruyoruz. Sonra sizi bir çocuk olarak çıkarıyor, sonra da (akıl, temyiz ve kuvvette) tam gücünüze ulaşmanız için (sizi kemale erdiriyoruz). Bu ve benzer diğer ayetlere göre Allah (c.c.) ilk insanı toprak veya çamurdan yaratmışken ondan sonra gelen insanları nutfe adı verilen spermden yarattığını söylüyor. Anne rahmindeki durumu ile ilgili olarak ise nutfeden sonra pıhtılaşmış kan (alaka), daha sonra yapısı belli belirsiz bir çiğnem et (mudga) haline gelmesini ve son olarak da bebek olarak dünyaya gelmesinden bahsediliyor. Tıp ilminin bu gün geldiği seviye ile ancak anlaşılabilen bu durumun 1400 yıl öncesinden Kur an tarafından haber verilmiş olması, onun mücize özelliğine de bir delil teşkil etmektedir. İnsanı diğer canlılardan ayıran en önemli özellikleri; inanması, akıl ve irade sahibi olmasıdır. Her insan, aklıyla karar verdiği, iradesiyle tercih ettiği bir şeye inanır. Düşünen ve araştıran insan doğruyu bulur. Kur an da bir çok ayet bunu tavsiye etmektedir. Bu ayetlerden birinde; İnsan... kendisini yarattığımızı düşünmez mi? 31 buyrulmaktadır. Allah (c.c.), yeryüzündeki bütün nimetleri insan için yaratmış ve onu diğer yarattıklarından üstün kılmıştır. Diğer canlıları onun hizmetine vermiştir. 32 İnsanın en önemli özelliklerinden birisi de onun bilgi sahibi olmasıdır. Allah (c.c.) yeryüzünde bulunan şeylerin bilgisini ona öğretmiştir. 33 Ayrıca insan işitme, görme ve idrak edebilme yeteneğine sahip bir varlıktır. 34 Allah (c.c.), insanı vicdan sahibi, iyi ve kötüyü seçme iradesine sahip olarak yaratmıştır. 35 Tüm bu özellikleriyle o Allah (c.c.) ın yeryüzündeki halifesidir Secde suresi, 7-9. ayetler. 31 Meryem suresi, 67. ayet. 32 Bakara suresi, 29. ayet; Câsiye suresi, 13. ayet. 33 Bakara suresi, ayetler. 34 Secde suresi, 3. ayet. 35 İnsan suresi, 3. ayet; Şems suresi, ayetler. 36 Bakara suresi, 30. ayet; Enam suresi, 165. ayet. KUR AN-I KERİM -9-17

18 1. Ünite Kur an-ı Kerim de insanın bazı olumsuz özelliklerinden de bahsedilmektedir. Bunlardan bazılarını şöyle sıralayabiliriz: İnsan, madden ve manen zayıf yaratılmış bir varlıktır. Manevi olarak her an zirvelerden düşebilir. Maddi yönü itibariyle ise ufacık bir virüs onu öldürebilir. Kur an-ı Kerim de; Çünkü insan zayıf yaratılmıştır. 37 buyrulmaktadır. Kur an-ı Kerim de insan, kendisine hayatı ve birçok nimeti veren Rabb ini unuttuğu ve ona çok az şükrettiği için zalim ve nankör olarak nitelendirilmiştir. Bu durum bir ayette; O, size istediğiniz her şeyden verdi. Eğer Allah ın nimetini sayacak olsanız sayamazsınız. Doğrusu insan çok zalim, çok nankördür. 38 şeklinde ifade edilmektedir. İnsan hırslıdır. O dünya malını çok arzular. Bir vadi dolusu altını olsa ikincisini ister. Bu durum Kur an-ı Kerim de; Gerçekten insan pek hırslı yaratılmıştır. 39 şeklinde geçmektedir. Resim 1.6: İnsan sahip olduğu özellikleri Allah ın rızasına uygun kullanmalıdır. 37 Nisa suresi, 28. ayet. 38 İbrahim suresi, 34. ayet. 39 Mearic suresi, 19. ayet. 18 KUR AN-I KERİM -9-

19 Kur an-ı Kerim i Tanıyalım İnsan sahip olduğu özellikleri Allah (c.c.) ın rızasına uygun bir istikamette kullanırsa dünya ve ahiret mutluluğunu bulabilir. 40 Eğer sahip olduğu yetenekleri kendi heva ve hevesleri istikametinde kullanırsa hüsrana uğrayanlardan olur. 41 Allah (c.c.) insanı hayat yolculuğunda hiçbir zaman yalnız bırakmamış, doğru yolu bulabilmesi için peygamberler aracılığıyla mesajlarını iletmiştir. Konuyla ilgili olarak Kur an da; Müjdeleyiciler ve uyarıcılar olarak peygamberler gönderdik ki, peygamberlerden sonra insanların Allah a karşı bahaneleri olmasın. Allah mutlak güç sahibidir, hüküm ve hikmet sahibidir. 42 buyrulur. Peygamberlerin getirdiği bu mesajlarda temel olarak üç konu üzerinde durulmuştur: 1. İnsanın Yaradan ıyla olan ilişkisi. 2. İnsanın insanla ilişkisi. 3. İnsanın kâinatla olan ilişkisi. İnsan, ibadet ederek Yaradan ıyla ilişki kurar. Rabb iyle olan ilişkisini kuvvetlendiren insan güzel ahlak sahibi olur. Diğer insanlarla iyi geçinir. Kâinatın kendisine emanet olarak verildiğini bilir ve hiçbir canlıya zarar vermez. Bu sebeple insan, kendisine gelen son mesaj olan Kur an-ı Kerim i okumalı ve hayatına uygulamaya çalışmalıdır. 2. SURELERİ TANIYORUM: MÜ MİNÛN SURESİ Mü minûn suresi, Mekke de indirilmiş olup yüz on sekiz ayettir. Mushaf taki sıralamada yirmi üçüncü, iniş sırasına göre ise yetmiş dördüncü suredir. Surenin ilk ayetlerinde müminlerin özelliklerinden bahsedildiği için bu ismi almıştır. Surede kurtuluşa eren müminlerin ibadetlerinden, yaşayışlarından ve kavuşacakları ahiret nimetlerinden bahsedilmiştir. Ayrıca surede şu konular da yer almaktadır: Allah ın insanları nasıl yarattığı, onlara verdiği nimetler, Hz. Nuh, Hz. Musa, Hz. Harun ve Hz. İsa nın karşılaştıkları güçlüklerin neler olduğu, inkârcıların uğrayacakları felaketler, Allah ın büyüklüğü ve kudreti, kıyamet günü ve o günde olacak olaylar. Surenin temel konuları şunlardır: Kurtuluşa eren müminlerin özellikleri, Yüce Allah (c.c.) a inanıp ibadet etmenin lüzumu, Peygamberlere karşı tavır alan inkârcıların ortak özellikleri, Yüce Allah (c.c.) ın varlığını, birliğini ve kudretini gösteren deliller, Allah (c.c.) ın insanlara olan lütufları, İnkârcıların ahiretteki durumları, Dünya hayatına ilişkin uyarılar. 40 Yunus suresi, 26. ayet. 41 Casiye suresi, 23. ayet. 42 İsra suresi, 165. ayet. KUR AN-I KERİM -9-19

20 1. Ünite 1- Gerçekten müminler kurtuluşa ermiştir, 2- Onlar ki, namazlarında huşû içindedirler, 3- Onlar ki, boş ve yararsız şeylerden yüz çevirirler, 4- Onlar ki, zekat (vazifelerini) yerine getirirler, 5- Ve onlar ki, iffetlerini korurlar, 6- Ancak eşleri ve ellerinin sahip olduğu (cariyeleri) hariç. (Bunlarla ilişkilerinden dolayı) kınanmış değillerdir. 7- Şu halde, kim bunun ötesine gitmeyi isterse, işte bunlar, haddi aşan kimselerdir. 8- Yine onlar ki, emanetlerine ve ahidlerine riayet ederler, 9- Ve onlar ki, namazlarını muhafaza ederler, 10- İşte asıl onlar varislerdir. 11- Ki, Firdevs'e varis olan bu kimseler orada ebedî kalırlar. 12- And olsun biz insanı, çamurdan, bir sülâleden (süzülüp çıkarılmış çamurdan) yarattık. 13- Sonra onu emin ve sağlam bir karargahta (rahimde) nutfe (sperma) haline getirdik. 14- Sonra nutfeyi bir alaka (embrio) yarattık, derken o alakayı bir mudga (bir çiğnem et parçası halinde) yarattık, derken o mudgayı bir takım kemik yarattık, derken o kemiklere bir et giydirdik, sonra onu diğer bir yaratık olarak teşekkül ettirdik. Yapıp yaratanların en güzeli olan Allah, pek yücedir. 15- Sonra siz bunun ardından, muhakkak ki öleceksiniz. 16- Sonra da siz, şüphesiz, kıyamet gününde tekrar diriltileceksiniz. 17- Andolsun biz, sizin üstünüzde yedi yol yarattık. Biz, yaratmaktan habersiz değiliz. Resim 1.7: Müminûn suresinde kurtuluşa eren müminlerin özelliklerinden de söz edilir. 3. KUR AN DAN DUALAR ÖĞRENİYORUM (İSRA 80) De ki: Rabb im! Gireceğim yere doğruluk ve esenlik içinde girmemi sağla. Çıkacağım yerden de beni doğruluk ve esenlik içinde çıkar. Katından bana yardımcı bir kuvvet ver. 20 KUR AN-I KERİM -9-

21 Kur an-ı Kerim i Tanıyalım Açıklama: Bu duayı Cenab-ı Hak Peygamberimize öğretmiştir. Allah (c.c.) Hz. Muhammed e gece namazını kıldıktan sonra bu şekilde dua etmesini tavsiye etmiştir. Bu duayla Peygamberimizin Allah tan inanmayanları ikna edecek deliller, kafirleri mağlup edecek kudret, iman edenlerin ise üstün gelmesi ve zafer kazanmalarını istediği tefsirlerde geçmektedir. 40 Burada kasdedilen mana ne olursa olsun Allah (c.c.) ın, Peygamberinin duasını kabul etmesi önemlidir. Onun için insan, duasının kabul olunmasını isterse duaya devam etmelidir. Bu ayetin, Cenab-ı Allah (c.c.) ın insanın bir yere girerken veya çıkarken, bir işe başlarken veya bitirirken daima herşeyin iyi ve düzgün gitmesi; dürüstçe yapılması ve sonucunun iyilik getirmesi için çabalamasına Resim 1.8: İnsan duasının kabul olmasını isterse duaya ısrarla devam etmelidir. işaret ettiği düşünülebilir. Dolayısıyla insan bu duayla Allah (c.c.) tan iyilik yönündeki gayretlerinde yardım istemelidir. 41 Çünkü insanı her türlü başarıya ulaştıracak olan Cenab-ı Allah tır. 4. KUR AN KAVRAMLARINI ÖĞRENİYORUM: RAB, İLAH, MELİK, İBADET Kur an-ı Kerim de geçen Rab, İlah, Melik ve ibadet kavramları Allah (c.c.) ile varlık âlemi ilişkisi açısından önemlidir. İlk üç kavram, Allah (c.c.) ın kâinatla ilişkisi açısından ele alınmalıdır. İbadet kavramı ise varlık âleminin özellikle insanın Allah (c.c.) a karşı tavrını anlatmaktadır. Şimdi bu kavramları ayrıntılı olarak inceleyelim. Allah (c.c.), Kur an-ı Kerim in ilk suresi olan Fatiha nın birinci ayetinde kendisini Âlemlerin Rabb i olarak tanıtmaktadır. Rab kelimesi; yetiştiren, besleyen, büyüten, terbiye eden, tedricen olgunlaştıran anlamlarına gelmektedir. 42 Allah (c.c.), âlemdeki varlıkları yaratan, onlara rızık veren, tüm ihtiyaçlarını karşılayan ve terbiye edendir. Kur an-ı Kerim de; Herkese Rabb inin nimetlerinden bol bol veririz. Çünkü Rabb inin nimetleri eksilmez. 43 buyrulmaktadır. Allah (c.c.), Hâlık ismi ile kâinatı yoktan var etmiş ve Rab ismi ile kemale erdirmiştir. Yeryüzünde bulunan madenden bitkiye, ağaçtan dağlara kadar her şey Rab isminin tecellilerine mazhar olmuştur. 40 Elmalılı Muhammed Hamdi Yazır, Hak Dinî Kur an Dili, C V, s Komisyon, Kur an Yolu, C IV, s Dini Terimler Sözlüğü, s İsrâ suresi, 20. ayet. KUR AN-I KERİM -9-21

22 1. Ünite Kur an kavramlarından birisi olan ilah ; doğru veya yanlış, hak veya batıl kutsallık atfedilen her türlü varlığa verilen isimdir. 44 Bu kelime cins isimdir. İlah kelimesinin Türkçesi tanrıdır. Bir kişi Tanrı ya inanıyorum. dediğinde kastettiği varlığı anlamamız için onun inancını bilmemiz gerekir. Bu ifade ile Müslüman Allah (c.c.) ı, Yahudi Yehova yı, Budist Buda yı kast eder. Kur an-ı Kerim de; Allah la beraber başka bir ilaha dua etmeyin 45 buyrulmaktadır. Kur an da geçen kavramlardan diğeri ise Melik tir. Her şeyin görünen ve görünmeyen âlemlerin sahibi, hâkimi, varlıklar üzerinde her türlü denetim ve yönetim hakkına sahip olan 46 anlamına gelen Melik, Allah (c.c.) ın güzel isimlerindendir. O, din gününün ve kâinattaki her şeyin sahibidir. Kur an-ı Kerim de Haşr suresinin 23. ayetinde; O, kendisinden başka tanrı olmayan, Melik (hükümran) Allah tır... buyrulmaktadır. İbadet kavramı ise boyun eğme, itaat etme, saygı duyma, kulluk etme ve tapınma anlamlarına gelmektedir. İbadet, insanın kendisine Rabb i tarafından verilen nimetlere karşı bir teşekkürdür. Resim 1.9: İbadetle insan, Rabb i tarafından verilen nimetlere teşekkür eder. 44 Dini Terimkler Sözlüğü, s Kasas suresi, 88. ayet. 46 Dini Terimler Sözlüğü, s KUR AN-I KERİM -9-

23 Kur an-ı Kerim i Tanıyalım Resim 1.10: İbadetlerin yapılış şekillerini Peygamberimizden öğreniriz. İslam da ibadet, insanın Allah (c.c.) rızasını kazanmak için yaptığı, Peygamber Efendimizin açıkladığı, yapılış zamanı ve şekli belli olan davranışlar şeklinde tarif edilebilir. İbadet, insanın Allah (c.c.) la olan iletişimini güçlendirir. Kur an-ı Kerim de; Onlara, inançlarında samimi bir biçimde içlerinden gelerek ve dini Allah a has kılarak ona ibadet etmelerinden, namaz kılmalarından ve zekâtı vermelerinden başka bir şey emredilmemişti. İşte gerçek din budur. 47 buyrulmuştur. İbadet insanın yaratılış gayesidir. Allah (c.c.) insanları ve cinleri kendisine ibadet etmeleri için yarattığını açıklamaktadır. 48 Allah, emirlerine uyup kendisine ibadet edip yaratılış gayesine uygun davranan kullarından razı olur. 47 Beyyine suresi, 5. ayet. 48 Zâriyat suresi, 56. ayet. KUR AN-I KERİM -9-23

24 1. Ünite ÜNİTEMİZİ DEĞERLENDİRELİM A. Aşağıdaki açık uçlu soruları cevaplayınız. 1. Kur an-ı Kerim i diğer ilahî kitaplardan ayıran özelliklerinden üç tanesini yazınız. 2. Kur an-ı Kerim in isimlerinden beş tanesini anlamlarıyla yazınız. 3. İnsanı üstün kılan özellikleri nelerdir? Yazınız. 4. Rab, İlah, Melik, ibadet kavramlarını açıklayınız. B. Aşağıda verilen çoktan seçmeli sorularda doğru seçeneği işaretleyiniz. I. Kur an-ı Kerim okumak ibadettir. II. Kur an-ı Kerim son ilahî kitaptır. III. Surelerin isimlerini Hz. Ali vermiştir. IV. Şifa Kur an-ı Kerim in isimlerindendir. 1.Yukarıda verilen bilgilerden doğru olanlar hangi seçenekte tam olarak verilmiştir? A. I,III, IV. B. I, II, III. C.I, III. D. I, II, IV. E. II, III, IV. 2. [Ki o, yarattığı her şeyi güzel yapan, insanı (Âdem i) yaratmaya da çamurdan başlayandır.] (Secde suresi, 7. ayet) [Sizi bir topraktan yaratmış olması onun ayetlerindendir...] (Rum suresi, 20. ayet) [... İblis dedi: Ben bir çamur hâlinde yarattığın kişiye secde eder miyim?] (İsrâ suresi, 61. ayet) Yukarıdaki ayetlerde aşağıdaki seçeneklerde verilen hangi bilgi yoktur? A. Şeytan insanın düşmanıdır. B. İnsan su ve topraktan yaratılmıştır. C. İnsanın çamurdan yaratılması Allah (c.c.) ın varlık delillerindendir. D. Allah (c.c.) her şeyi en güzel şekilde yaratır. E. Şeytan insana secde etmemiştir. C. Aşağıdaki cümlelerden doğru olanların başına D, yanlış olanların başına Y harfi yazınız. Yanlış olan cümlelerin doğrusunu altındaki satıra yazınız. ( ) Kur an-ı Kerim evrensel ilahî kitaptır... ( ) İnsanın kendi için yaptığı her iş ibadettir... ( ) Toprakta ve suda bulunan tüm elementler insan vücudunda vardır... ( ) Kur an-ı Kerim in aslı kaybolmuştur KUR AN-I KERİM -9-

25 2. ÜNİTE Kur an-ı Kerim i Okumaya Ünitemize Hazırlanalım 1. Kur an harfleri hakkında kısa bir araştırma yapınız. 2. Mahreç, hareke, cezm, ötre, esre ve üstün kelimelerinin anlamını öğreniniz. 3. Fatiha suresinin anlamını defterinize yazınız.

26 2. Ünite I. KUR AN-I KERİM İ OKUMAYI ÖĞRENİYORUZ Kur an-ı Kerim, Allah (c.c.) tarafından tüm insanlara gönderilmiş kıyamete kadar hükmü sürecek olan bir kitaptır. Kur an-ı Kerim i yüzünden veya tefsir ya da mealinden okumak önemlidir. Kur an ı yüzünden okuyabilmek için Arap harflerini ve özelliklerini öğrenmemiz gerekir. 1. Harfler ve Özellikleri 1.1. Harfler ve İsimleri Kur an-ı Kerim, Arapça olarak indirilmiştir. Bir ayette; Biz onu Arapça Kur an olarak indirdik. Umulur ki, anlarsınız. 1 buyrulmaktadır. Kur an alfabesi 28 harften oluşur. Türkçeden farklı olarak harfler sağdan sola doğru yazılır ve okunur. Bu harfler şöyledir: Resim 2.1: Kur an-ı Kerim Arapça olarak indirilmiştir. 1 Yusuf suresi, 2. ayet. 26 KUR AN-I KERİM -9-

27 Kur an-ı Kerim i Okuma ve Ezberleme KUR AN-I KERİM -9-27

28 2. Ünite BULALIM-ÖĞRENELİM Aşağıdaki tabloda şekil bakımından birbirine benzeyen harfleri, örnekte verildiği gibi rakamla belirtiniz ve harflerin adını altına yazınız. 28 KUR AN-I KERİM -9-

29 Kur an-ı Kerim i Okuma ve Ezberleme Resim 2.2: Kültürümüzde Kur an ın yazılışına özen gösterilir Harflerin Yazılışları Kur an-ı Kerim Elifbası; Elif harfiyle başlar, Ya harfiyle biter. Kur an harfleri, tek başına, kelimenin başında, ortasında ve sonunda olmak üzere dört şekilde yazılır. Bu harflerden bazıları yazım kurallarına göre kelimenin başında, ortasında ve sonunda kendilerinden önce ve sonra gelen harflerle bitişir. Bu harflerden yalnızca altı tanesi, و ر ز د ذ ا genellikle başta ve ortada kendilerinden sonra gelen harflere bitişik yazılmazlar. Bu altı harf sonda bulunursa kendilerinden önce gelen harfe bitişik yazılır. KUR AN-I KERİM -9-29

30 2. Ünite Aşağıdaki harflerin yazılış biçimini gösteren tabloyu inceleyelim: 30 KUR AN-I KERİM -9-

31 Kur an-ı Kerim i Okuma ve Ezberleme TAMAMLAYINIZ Aşağıdaki noktaları birleştirerek harfleri tamamlayınız. KUR AN-I KERİM -9-31

32 2. Ünite YAPALIM Aşağıda kırmızıyla yazılan maviyle bitişme çizgileri gösterilen Lâm ve Ya harflerinin başta, ortada ve sonda yazılışlarının nasıl olduğuna dikkat edip aynı harfleri benzer konumda yazmaya çalışın. 32 KUR AN-I KERİM -9-

33 Kur an-ı Kerim i Okuma ve Ezberleme YAZALIM Aşağıdaki tabloyu inceleyiniz. Örnekte verildiği gibi harfin başta, ortada ve sonda yazılışlarını yanındaki boş kutucuklara yazınız. KUR AN-I KERİM -9-33

34 2. Ünite 1.3. Harflerin Mahreçleri Kelimeleri meydana getiren harfler, nefesin dışarıya çıkarken ses tellerine çarpması; ağız, boğaz ve dilin etkileşimi sonucunda oluşur. Her dilin kendine özgü harfleri vardır. Dilin doğru konuşulabilmesi için harflerin ağızdan doğru çıkarılması gerekir. Harflerin ağızdan çıkış yerine mahreç denir. Kur an-ı Kerim i doğru okuyabilmek için de harflerin doğru telaffuz edilmesine ihtiyaç vardır. Harfin doğru söylenebilmesi için mahrecinin bilinmesi gereklidir. Yoksa kelimelerin anlamları değişebilir. Türkçedeki bazı harflerin sesleri Arapçada olmadığı gibi, Arapçadaki bazı harfler de Türkçede yoktur. Örneğin ç, p ve j Arapçada yoktur. Peltek olarak söylenen ذ,ث ve ظ ile boğazdan hırıltılı bir sesle çıkartılan خ da Türkçede olmayan harflerdendir. Arap harflerinin çıkış yerleri, üç ana bölgede toplanır. Bunlar; dil, boğaz ve dudaktır. Dil (Diş/Damak) Bölgesinden Çıkan Harfler: ت ث ج د ذ ر ز س ش ص ض ط ظ ف ق ك ل ن ي Boğaz Harfleri: ا ح خ ع غ ه Dudak Harfleri: ب م و 34 KUR AN-I KERİM -9-

35 Kur an-ı Kerim i Okuma ve Ezberleme HARFLERİN MAHREÇLERİ, SIFATLARI VE OKUNUŞLARI Elif :أ Boğazın göğse bitiştiği yerden (boğazın dibinden) çıkarılır. İnce, pes ve yavaş (sükûnlu iken yavaş vurgulu) telaffuz edilir. Türkçedeki E sesi gibidir. Be :ب Dudakların birbirine güçlü bir şekilde dokunmasıyla çıkarılır. İnce, pes, çabuk ve sükûnlu iken sarsıntılı okunur. Türkçedeki B sesi gibidir. Te :ت Dilin ucu, üst ön dişlerin diplerine değdirilerek çıkarılır. İnce pes, yavaş, sarsıntısız ve sükûnlu iken biraz sert okunur. Türkçedeki T sesi gibidir. Se :ث Dilin ucu üst ön dişlerin uçlarına değdirilip biraz dışarı taşırılarak çıkarılır. İnce, yumuşak, sarsıntısız ve peltek okunur. Türkçede karşılığı yoktur. Cîm :ج Dilin ortası üst damağa kuvvetli çarpılarak çıkarılır. İnce, kuvvetli, tok sesli ve sükûnlu iken sarsıntılı okunur. Türkçedeki C sesinden biraz farklıdır. Hâ :ح Boğazın orta kısmı biraz sıkılarak çıkartılır. Ağız biraz açık okunur. Kalına yakın ve yumuşak bir harftir. Türkçede karşılığı yoktur. Hı :خ Boğazın ağza yakın üst kısmı, biraz sıkılarak çıkarılır. Kalın, hırıltılı bir sesle okunur. Türkçe karşılığı yoktur. Dâl :د Dilin ucu, üst ön dişlerin içine değdirilerek çıkarılır. İnce, kuvvetli, tok sesli ve sükunlu iken sarsıntılı okunur. Türkçedeki D sesi gibidir. Zel :ذ Dilin ucu, üst ön dişlerin uçlarına değdirilip çok az dışarı taşırılarak çıkarılır. İnce, yumuşak, sarsıntısız ve peltek okunur. Türkçe karşılığı yoktur. Râ :ر Dilin ucu, üst ön dişlerin üstündeki damağa normal baskı yapılarak çıkarılır. Şiddetli iken tekrarlı okunur. Türkçedeki R sesi gibidir. Ze :ز Dilin ucu, alt ön dişlerin iç yüzlerine değdirilerek çıkarılır. İnce, kuvvetli ve keskin okunur. Türkçedeki Z sesine benzer. KUR AN-I KERİM -9-35

36 2. Ünite Sîn :س Dilin ucu, alt ön dişlerin iç yüzlerine değdirilerek çıkarılır. Türkçedeki S sesine benzer. Şın :ش Dilin ortası ile üst damak arasından dil ortası damağa değmeden çıkarılır. İnce, yumuşak ve ses yayılmalı okunur. Türkçedeki Ş sesi gibidir. Fakat daha yumuşaktır. Sâd :ص Dilin ucu, alt ön dişlerin iç yüzlerine değdirilerek çıkarılır. Sarsıntısız okunur. Türkçedeki kalın S sesi gibidir. Dâd :ض Dilin kenar(lar)ı, üst azı dişlerine değdirilerek çıkarılır. Dilin ucu boştadır. Kalın okunur. Dâ/tı ط ve zâ/zı ظ sesine benzemez. Türkçe karşılığı yoktur. Tı :ط Dilin ucu, üst ön dişlerin içine (dibine) değdirilerek çıkarılır. Kuvvetli ve kalın okunur. Türkçedeki kalın T sesi gibidir. Zı :ظ Dilin ucu, üst ön dişlere değdirilip çok az dışarı taşırılarak çıkarılır. Kalın ve peltek okunur. Türkçe karşılığı yoktur. Ayn :ع Boğazın orta kısmı hafifçe sıkılarak çıkartılır. Türkçe karşılığı yoktur. Ğayn :غ Boğazın ağza yakın üst kısmı, biraz sıkılarak çıkarılır. Yumuşak ve kalın sesli okunur. Türkçedeki Ğ harfinin kalın okunuşu gibidir. Fe :ف Alt dudağın içi, üst ön dişlerin uçlarına değdirilerek çıkarılır. İnce ve yumuşak okunur. Türkçedeki F sesi gibidir. Kâf :ق Dil kökü, karşısındaki üst damağa çarparak çıkarılır. Kalın ve tok seslidir. Türkçe karşılığı yoktur. Kef :ك Dil kökünün biraz gerisi üst damağa değdirilerek çıkarılır. Okurken ince ve tok seslidir. Türkçedeki K sesi gibidir. Lâm :ل Dilin ucu ve dil kenarı, üst diş etlerine tamamen değdirilerek çıkarılır. İnce okunur. Türkçedeki L sesi gibidir. 36 KUR AN-I KERİM -9-

37 Kur an-ı Kerim i Okuma ve Ezberleme Mîm :م Dudak içlerinin birbirlerine hafif bir şekilde dokunmasıyla çıkarılır. İnce ve genizden (burun boşluğu) gelen sesle okunur. Türkçedeki M sesi gibidir. Nûn :ن Dilin ucu, üst ön dişlerin etlerine değdirilerek çıkarılır. İnce ve ihfa ile okununca, genizden gelen sesle okunur. Türkçedeki N sesi gibidir. Vâv :و Dudak uçlarının kapanmadan ileriye doğru toplanmasıyla çıkarılır. Okunurken ince yumuşak telaffuz edilir. Türkçedeki V sesi gibidir. Ancak dudaklar ileri uzatılarak çıkartılır. He :ه Boğazın göğüse birleştiği yerden (boğazın dibi) çıkarılır. İnce ve yumuşaktır. Türkçedeki H sesi gibidir. Ya :ي Dilin ortası ile üst damak arasından, dil ortası damağa değmeden çıkarılır. İnce, yumuşak okunur. Türkçedeki Y sesi gibidir. Resim 2.3: Kur an okumaya başlamanın ilk adımı harfleri doğru öğrenmektir. KUR AN-I KERİM -9-37

38 2. Ünite İNCELEYELİM Aşağıdaki görseli inceleyin. Harfleri mahreçlerine uygun olarak öğretmeninizle birlikte koro halinde telaffuz etmeye çalışın İnce ve Kalın Sesli Harfler Kur an harfleri, ince ve kalın sesli olmak üzere iki gruba ayrılır. Bu harflerin 18 i ince, 10 u kalın sesle okunur. 38 KUR AN-I KERİM -9-

39 Kur an-ı Kerim i Okuma ve Ezberleme İnce sesli harfler ا ب ت ث ج د ذ ز س ش ف ك ل م ن و ه ى Kalın sesli harfler:.a ق غ ظ ط ض ص خ harfleri kalın sesle okunur. b. ع ve ح harfleri kalına yakın bir sesle okunur. c. ر harfi ise bazı durumlarda kalın bazen de ince okunur. 2 BULALIM-YAZALIM Aşağıda tespihte yer alan ince sesli harflerin bulunduğu boncukların yanına örnekte olduğu gibi İ, kalın sesli harflerin olduğu boncukların yanına da K harfi yazalım. K İ 2 Konunun ayrıntıları 12. sınıf 2. ünite 2.3. konusunda işlenecektir. KUR AN-I KERİM -9-39

40 2. Ünite 2. Harflerin Okunuşu 2.1. Harekeler: Üstün, Esre, Ötre Arap alfabesinde sesli harf yoktur. Harflere ses veren işaretlere hareke denir. Bu işaretler harflerin üstünde veya altında bulunur. Bu işaretler üç çeşittir: Üstün, esre ve ötre. Üstün: Harfin üstüne çizilen yatık bir çizgidir ( ). Bu işaretin adı Arapçada fetha dır. Üstün, ince harflerin e, kalın harflerin a sesiyle okunmasını sağlar. Örneğin; sin ( )س harfine üstün işareti konulunca se ( ) س, sad ( )ص harfine konulunca sa ( ) ص şeklinde okunur. Aşağıdaki örnekleri okuyunuz. 40 KUR AN-I KERİM -9-

41 Kur an-ı Kerim i Okuma ve Ezberleme TEKRARLAYALIM Harfleri, öğretmeninizden dinledikten sonra üstün harekesiyle seslendiriniz. ALIŞTIRMALAR Aşağıdaki alıştırmayı arkadaşlarınızla birlikte tekrarlayınız. KUR AN-I KERİM -9-41

42 2. Ünite Esre: Harfin altına çizilen yatık bir çizgidir ( ). Bu işarete Arapçada kesre denilir. Esre, ince harflerin i sesiyle, kalın harflerin ı-i arası bir sesle okunmasını sağlar. Aşağıdaki örnekleri okuyunuz. 42 KUR AN-I KERİM -9-

43 Kur an-ı Kerim i Okuma ve Ezberleme Ötre: Harfin üstüne çizilen ve küçük bir vav a benzeyen işarettir ( ). Bu işarete Arapçada damme denilir. Ötre, ince harflerin u-ü arası bir sesle, kalın harflerin u sesiyle okunmasını sağlar. Aşağıdaki örnekleri okuyunuz. KUR AN-I KERİM -9-43

44 2. Ünite KARIŞIK ALIŞTIRMALAR Aşağıdaki alıştırmayı arkadaşlarınızla birlikte tekrarlayınız. 44 KUR AN-I KERİM -9-

45 Kur an-ı Kerim i Okuma ve Ezberleme 2.2. Cezim (Sükun) Cezim, harfin üzerine çizilen daire şeklinde bir işarettir. Cezim, üzerinde bulunduğu harfi kendisinden önceki harfe sessiz bir şekilde bağlar. Cezim, harflerin harekesiz olarak okunmasını sağlar. Harekeli bir harf cezimli bir harfle birleşince Türkçedeki sessiz harfle biten kapalı hece biçimi oluşur. Örneğin, üstünlü hemze ile cezimli lam birleşince (el) şeklinde okunur. Aşağıdaki alıştırmaları okuyunuz. KUR AN-I KERİM -9-45

46 2. Ünite 2.3. Şedde Şedde kendisinden önceki harfi üzerinde bulunduğu harfe bağlar ve üzerinde bulunduğu harfin ikinci bir defa daha üzerindeki harekeye göre okunmasını sağlar. Şedde, harfin üzerine ters m harfine benzer şekilde yazılan bir işarettir. Şedde üzerinde bulunduğu harfin iki defa okunmasını sağlar. Dolayısıyla şeddeli harf, aslında iki harftir. Bunlardan birincisi cezimli, ikincisi harekelidir. Örneğin, şeklinde yazılan kelime (inne) diye okunur. Aşağıdaki örnekleri tekrarlayınız; 46 KUR AN-I KERİM -9-

47 Kur an-ı Kerim i Okuma ve Ezberleme 2.4. Tenvin Tenvin, kelimenin sonuna cezimli nun sesi veren iki üstün, iki esre ve iki ötre işaretleridir. Arapçada sadece isimlerin sonunda bulunur. İki üstün: Harfin üzerine çizilen üst üste iki çizgidir ( ). Yuvarlak te ( ة ) ve hemze ( ء ) dışındaki harflerde elif ( ا ) desteği üzerine yazılır. İnce harfleri en sesiyle, kalın harfleri an sesiyle okutur. TEKRARLAYALIM Aşağıdaki tenvinli kelimeleri arkadaşlarınızla birlikte tekrarlayınız. KUR AN-I KERİM -9-47

48 2. Ünite İki esre: Harfin altına yazılır okunmasını sağlar.. İnce harflerin in sesiyle, kalın harflerin ın-in arası bir sesle TEKRARLAYALIM Aşağıdaki tenvinli kelimeleri arkadaşlarınızla birlikte tekrarlayınız. 48 KUR AN-I KERİM -9-

49 Kur an-ı Kerim i Okuma ve Ezberleme İki ötre: Harfin üzerine yazılır. sesiyle okunmasını sağlar. İnce harflerin un-ün arası bir sesle, kalın harflerin un TEKRARLAYALIM Aşağıdaki tenvinli kelimeleri arkadaşlarınızla birlikte tekrarlayınız. KUR AN-I KERİM -9-49

50 2. Ünite 2.5. Med Harfleri: Elif, Vav, Ya Med kelimesi uzatmak anlamına gelmektedir. Kendinden önceki harfin uzatılarak okunmasını sağlayan harflere med harfleri (uzatma harfleri) denir. Med harfleri, kelime içerisinde kendin-.(ى) ve Ya (و) Vâv,(ا) den önceki harfi uzatır. Bu harfler üç tanedir: Elif Elif :(ا) Kendisinden önceki üstünlü harfin uzatılarak okunmasını sağlar. Kendisi harekesiz, bir önceki harf üstünlü ise, onu elif diyecek kadar uzatır. Harf kalın ise a sesiyle, ince ise e-a arası bir sesle uzatır. Vav :(و) Kendisinden önceki ötreli harfin uzatılarak okunmasını sağlar. İnce harfleri u-ü arası bir sesle, kalın harfleri u sesiyle elif diyecek kadar uzatır. Ya :(ى) Kendisi harekesiz, bir önceki harf esreli ise, onu elif diyecek kadar uzatır. Harf kalın ise ı sesiyle, ince ise ı-i arası bir sesle uzatır. TEKRARLAYALIM Aşağıdaki uzatma harfi olan kelimeleri arkadaşlarınızla birlikte tekrarlayınız. 50 KUR AN-I KERİM -9-

51 Kur an-ı Kerim i Okuma ve Ezberleme 2.6. Vav ve Ya Şeklinde Yazılan Elif Kur an-ı Kerim de elif harfi üç şekilde yazılır. 1. Genellikle, bildiğimiz elif (ا) şeklinde yazılır. Örnek: ve 2. Bazen vav (و) şeklinde yazılır. Örnek: 3. Bazen de ya (ى) şeklinde yazılır: TEKRARLAYALIM Aşağıdaki kelimeleri arkadaşlarınızla tekrarlayınız. KUR AN-I KERİM -9-51

52 2. Ünite 2.7. Uzatma (Âsar-Çeker) İşareti Harfin üstüne konulan uzatma işaretine âsar, altına konulan uzatma işaretine çeker denir. Bu işaretler o harfin uzatılacağını gösterir. Âsarda uzatma harfinin elif vâv veya ya olması fark etmez. Her üç durumda da, üstünde bulunduğu harfi yukarı doğru, üstün sesi yönünde çeker. 52 KUR AN-I KERİM -9-

53 Kur an-ı Kerim i Okuma ve Ezberleme 3. Okunuşla İlgili Özel Durumlar 3.1. Elif Lam Takısının Okunuşu Arapçada bir nesneyi belirli kılmak için kelimenin başına Elif lâm (ال) harfleri getirilir. Başına Elif lâm gelen isme marife denir. Elif lâm ın okunuşu, başında bulunduğu kelimelere göre değişebilmektedir. harflerinden biriyle başlayan kelimelerin başına elif ا ب ج ح خ ع غ ف ق ك م و ه ى lâm takısı gelirse lâm harfi cezimli olarak okunur. Bu harflere kameri harfler denir. Elif lâm dan önce harekeli bir harf bulunursa sadece lâm okunur. Örneğin: şeklinde okunur. harflerinden biriyle başlayan kelimelerin başına ت ث د ذ ر ز س ش ص ض ط ظ ل ن Elif lâm takısı gelirse lam harfi yazılır, fakat okunmaz. Sonraki harf şeddeli okunur. Bu harflere şemsi harfler denir. Örneğin: şeklinde okunur. TEKRARLAYALIM Aşağıdaki geçen kelimeleri arkadaşlarınızla tekrarlayınız. KUR AN-I KERİM -9-53

54 2. Ünite ALIŞTIRMALAR Aşağıdaki geçen kelimeleri arkadaşlarınızla tekrarlayınız. 54 KUR AN-I KERİM -9-

55 Kur an-ı Kerim i Okuma ve Ezberleme 3.2. Zamir ve Okunuşu İsmin yerini tutan kelimeye zamir denir. Kur an okurken kelime sonunda bulunan ( ه ) harfinin özel bir okunuşu vardır. Zamir yerine kullanılan bu harfin okunuşuna örnek şöyledir: gibi. Bu durumda: *Önceki harf harekeli ise; he ( ه ) uzatılarak okunur. *Eğer öncesinde herhangi bir uzatma harfi veya cezimli bir harf varsa; he uzatılmadan, sadece harekesi ile okunur. Uzatılan he ( ه ) örnekleri: *Öncesi harekeli olduğu için uzatılan bu he ( ه ) geçiş yapılan bir kelimeye cezim veya şedde ile bağlanırsa; uzatılmadan okunur. Örnekler: KUR AN-I KERİM -9-55

56 2. Ünite Uzatılmayan he ( ه ) örnekleri: 3.3. Med-Kasr Kelimeleri Resim 2.4: Huve Cenab-ı Allah a işaret eden bir zamirdir. Kur an-ı Kerim de bazı kelimelerin altında küçük ve yatık olarak med veya kasr kelimeleri bulunur. Altında med yazısı bulunanlar harfi uzatarak okutur. Kasr ise altında bulunduğu harfin uzatılmadan okunacağını gösterir. 56 KUR AN-I KERİM -9-

57 Kur an-ı Kerim i Okuma ve Ezberleme BULALIM Aşağıdaki ayetlerde med ve kasra örnek olan kelimeleri okuyarak altını çiziniz. KUR AN-I KERİM -9-57

58 2. Ünite 3.4. Okunmayan Elif Elif harfi, bazen yazıldığı hâlde okunmaz. Örneğin, kelimesindeki birinci elif ( ا ), kaf ق harfinin uzatılmasını sağlar. Fakat kelimenin sonundaki elifin okunuşa herhangi bir etkisi yoktur. Elif Lâm takısının hemzesi, kendisinden önce harekeli bir harf geldiğinde okunmaz. Örneğin şeklinde okunur. BULALIM Aşağıdaki sureyi okuyarak okunmayan elife örnek olan harfleri yuvarlak içine alınız. Resim 2.5: Kültürümüzde minareler elif harfine benzetilir. 58 KUR AN-I KERİM -9-

59 Kur an-ı Kerim i Okuma ve Ezberleme 3.5. Hurûf-u Mukattaa Sözlükte kesik harfler anlamına gelen Hurûf-u Mukattaa, terim olarak herhangi bir konuda hitap ettiği kitlenin dikkatini çekmek için Kur an-ı Kerim de bazı sürelerin başında yer alan Elif- Lâm-Mim, Ya-Sin, Nun gibi harf veya harfler grubudur. 3 Kur an-ı Kerim in yirmi dokuz suresinin başında bulunur. Hurûf-u Mukattaa, bir veya birkaç harften oluşur. Kur an-ı Kerim e özgü olan Hurûf-u Mukattaa nın özel bir okunuş şekli vardır. Bu harfler okunurken de teker teker okunur, bir kelime gibi okunmaz. Tefsirciler bu harflerin anlamını sadece Allah (c.c.) ve Resulünün bileceğini beyan etmişlerdir. 3 Komisyon, Dini Terimler Sözlüğü, s Resim 2.6: Yasin suresinin ilk ayeti hurûf-u mukattaaya örnek teşkil eder. KUR AN-I KERİM -9-59

60 60 KUR AN-I KERİM Ünite

61 Kur an-ı Kerim i Okuma ve Ezberleme YAZALIM Aşağıdaki Hurûf-u Mukattaa harflerini okuyarak hangi surenin başında olduğunu altlarına yazınız. Resim 2.7: Kalem suresi nun harfi ile başlayan bir başka hurûf-u mukattaa örneğidir. KUR AN-I KERİM -9-61

62 2. Ünite II. OKUNACAK SURE VE AYETLER 1. Âl-i İmran Suresi 1-15 sayfalar 62 KUR AN-I KERİM -9-

63 Kur an-ı Kerim i Okuma ve Ezberleme KUR AN-I KERİM -9-63

64 64 KUR AN-I KERİM Ünite

65 Kur an-ı Kerim i Okuma ve Ezberleme KUR AN-I KERİM -9-65

66 66 KUR AN-I KERİM Ünite

67 Kur an-ı Kerim i Okuma ve Ezberleme KUR AN-I KERİM -9-67

68 68 KUR AN-I KERİM Ünite

69 Kur an-ı Kerim i Okuma ve Ezberleme KUR AN-I KERİM -9-69

70 70 KUR AN-I KERİM Ünite

71 Kur an-ı Kerim i Okuma ve Ezberleme KUR AN-I KERİM -9-71

72 72 KUR AN-I KERİM Ünite

73 Kur an-ı Kerim i Okuma ve Ezberleme KUR AN-I KERİM -9-73

74 74 KUR AN-I KERİM Ünite

75 Kur an-ı Kerim i Okuma ve Ezberleme KUR AN-I KERİM -9-75

76 76 KUR AN-I KERİM Ünite

77 Kur an-ı Kerim i Okuma ve Ezberleme Resim 2.8: Kur an okumaya Besmele ile başlanır. Âl-i İmran suresi sayfalarının meali* şöyledir: Bismillahirrahmânirrahîm Rahman ve Rahim Allah ın adıyla 1. Elif Lâm Mîm. 2. Allah, kendisinden başka hiçbir ilah bulunmayandır. Diridir, Kayyum dur. 4 3,4. O, sana Kitab ı hak ve kendisinden öncekileri doğrulayıcı olarak indirdi. O, daha önce Tevrat ı ve İncil i insanlar için birer hidayet olarak indirmişti. Furkan ı da indirdi. Şüphesiz, Allah ın ayetlerini inkâr edenler için şiddetli bir azap vardır. Allah suçlunun hakkından gelen mutlak güç sahibidir. 5. Şüphesiz yerde ve gökte Allah a hiçbir şey gizli kalmaz. 6. O, sizi rahimlerde, dilediği gibi şekillendirendir. Ondan başka ilah yoktur. O, mutlak güç sahibidir, hüküm ve hikmet sahibidir. 4 Kayyum: Varlığı kendinden, kendi kendine yeterli, yarattıklarına hâkim ve onları koruyup gözetendir. * Meal; Diyanet İşleri Başkanlığı Kur an-ı Kerim Meali, Ankara, adlı kitaptan aynen alınmıştır. KUR AN-I KERİM -9-77

78 2. Ünite 7. O, sana Kitap ı indirendir. O nun (Kur an ın) bazı ayetleri muhkemdir, 5 onlar kitabın anasıdır. Diğerleri de müteşabihdir. 6 Kalplerinde bir eğrilik olanlar, fitne çıkarmak ve onun olmadık yorumlarını yapmak için müteşabih ayetlerinin ardına düşerler. Oysa onun gerçek manasını ancak Allah bilir. İlimde derinleşmiş olanlar; O na inandık, hepsi Rabb imizin katındandır. derler. (Bu inceliği) ancak akıl sahipleri düşünüp anlar. 8. (Onlar şöyle yakarırlar): Rabb imiz! Bizi hidayete erdirdikten sonra kalplerimizi eğriltme. Bize katından bir rahmet bahşet. Şüphesiz sen çok bahşedensin. 9. Rabb imiz! Şüphesiz sen, hakkında şüphe olmayan bir günde insanları toplayacaksın. Şüphesiz Allah vaadinden dönmez. 10. Şüphesiz, inkâr edenlere ne malları, ne de evlatları Allah a karşı bir fayda sağlar. Onlar ateşin yakıtıdırlar. 11. (Bunların durumu) firavun ailesinin ve onlardan öncekilerin durumu gibidir. Ayetlerimizi yalanladılar. Allah da onları günahlarıyla yakaladı. Allah azabı çok şiddetli olandır. 12. İnkâr edenlere de ki: Siz mutlaka yenilgiye uğrayacak ve toplanıp cehenneme doldurulacaksınız. Orası ne fena yataktır! 13. Şüphesiz, karşı karşıya gelen iki toplulukta sizin için bir ibret vardır. Bir topluluk Allah yolunda çarpışıyordu. Öteki ise kâfirdi. (Onları) göz bakışıyla kendilerinin iki katı görüyorlardı. Allah da dilediğini yardımıyla destekliyordu. Basireti olanlar için bunda elbette ibret vardır Kadınlar, oğullar, yük yük altın ve gümüş, salma atlar, davarlar ve ekinler gibi nefsin şiddetle arzuladığı şeyler insana süslü gösterildi. Bunlar dünya hayatının geçimliğidir. Oysa asıl varılacak güzel yer ancak Allah ın katındadır. 15. De ki: Size, onlardan daha hayırlısını haber vereyim mi? Allah a karşı gelmekten sakınanlar için Rableri katında, içinden ırmaklar akan, içinde ebedi kalacakları cennetler, tertemiz eşler ve Allah ın rızası vardır. Allah, kullarını hakkıyla görendir. 5 Muhkem ayet, manası açık seçik anlaşılan ve tereddüde yol açmayan ayet demektir. 6 Müteşabih ayetler, manasını ve hakikatini sadece Allah ın bildiği ayetlerdir. Bunların insan zihni tarafından tümüyle kavranmasına imkan yoktur. Allah ın sıfatları, kıyametin ahvali, cehennem gibi hususlarla ilgili ayetler ile surelerin başında yer alan hurûf-u mukattaa bunlardandır. İnsan ne kadar çabalarsa çabalasın, bu ayetleri bütün yönleriyle anlaması mümkün değildir. Müteşabih ayetler dışındaki ayetler de muhkem ayetlerdir. 7 Bu ayet müminlerin, kendilerinin sayıca üç katı olan müşriklere karşı Bedir de kazandıkları zafere işaret etmektedir. Müşrikler kendilerini tahminen müminlerin iki katı olarak görüyor ve sayıca fazla oluşlarına güveniyorlardı. Oysa bu zahiri bir sayı üstünlüğü idi. Zira Enfâl suresinin 9. ayetinde de işaret edildiği gibi Allah müminleri bin melek ile desteklemişti. 78 KUR AN-I KERİM -9-

79 Kur an-ı Kerim i Okuma ve Ezberleme 16,17. (Bunlar), Rabb imiz, biz iman ettik. Bizim günahlarımızı bağışla. Bizi ateş azabından koru. diyenler, sabredenler, doğru olanlar, huzurunda gönülden boyun büküp divan duranlar, Allah yolunda harcayanlar ve seherlerde (Allah tan) bağışlanma dileyenlerdir. 18. Allah, melekler ve adaleti yerine getiren ilim sahipleri, ondan başka ilah olmadığına adaletle şahitlik ettiler. Ondan başka ilah yoktur. O, mutlak güç sahibidir, hüküm ve hikmet sahibidir. 19. Şüphesiz Allah katında din İslam dır. Kitap verilmiş olanlar, kendilerine ilim geldikten sonra sırf, aralarındaki ihtiras ve aşırılık yüzünden ayrılığa düştüler. Kim Allah ın ayetlerini inkâr ederse, bilsin ki Allah hesabı çok çabuk görendir. 20. Seninle tartışmaya girişirlerse de ki: Ben, bana uyanlarla birlikte kendi özümü Allah a teslim ettim. Kendilerine kitap verilenlere ve ümmilere 8 de ki: Siz de İslam ı kabul ettiniz mi? Eğer İslam a girerlerse hidayete ermiş olurlar. Yok, eğer yüz çevirirlerse sana düşen şey ancak tebliğ etmektir. Allah kullarını hakkıyla görendir. 21. Allah ın ayetlerini inkâr edenler, peygamberleri haksız yere öldürenler, insanlardan adaleti emredenleri öldürenler var ya, onları elem dolu bir azap ile müjdele. 22. Onlar, amelleri dünyada da ahirette de boşa gitmiş kimselerdir. Onların hiç yardımcıları da yoktur. 23. Kendilerine Kitap tan bir pay verilenleri görmüyor musun ki, aralarında hüküm vermesi için Allah ın kitabına çağrılıyorlar da sonra içlerinden bir kısmı yüz çevirerek dönüp gidiyor. 24. Bunun sebebi, onların; Bize ateş sadece sayılı günlerde dokunacaktır. demeleridir. Uydura geldikleri şeyler dinleri konusunda kendilerini aldatmıştır. 25. Bakalım, kendilerini o geleceğinde hiç şüphe olmayan gün için bir araya topladığımız ve hiç kimseye haksızlık edilmeden herkese kazandığı tamamen ödendiği vakit, halleri nice olacaktır. 26. De ki: Ey mülkün sahibi olan Allah ım! Sen mülkü dilediğine verirsin. Dilediğinden de mülkü çeker alırsın. Dilediğini aziz edersin, dilediğini zelil edersin. Hayır senin elindedir. Şüphesiz sen her şeye hakkıyla gücü yetensin. 27. Geceyi gündüze sokarsın, gündüzü geceye sokarsın. Ölüden diriyi çıkarırsın, diriden ölüyü çıkarırsın. Dilediğine de hesapsız rızık verirsin. 8 Ümmi, okuma yazması olmayan demektir. Buradaki kullanımı ile kendilerine kitap verilmeyenlerle, Arap müşrikleri kasdedilmiştir. Kitap verilenler ise Yahudilerle Hristiyanlardır. KUR AN-I KERİM -9-79

80 2. Ünite 28. Müminler, müminleri bırakıp inkârcıları dost edinmesin. Kim böyle yaparsa Allah ile bir ilişiği kalmaz. Ancak onlardan (gelebilecek tehlikeden) korunmanız başkadır. Allah asıl sizi kendisine karşı dikkatli olmanız hakkında uyarmaktadır. Çünkü dönüş Allah adır. 29. De ki: İçinizdekini gizleseniz de açığa vursanız da Allah onu bilir. Göklerdeki her şeyi de yerdeki her şeyi de bilir. Allah her şeye hakkıyla gücü yetendir. 30. Herkesin yaptığı iyiliği ve yaptığı kötülüğü hazır bulacağı günde kişi, kötülükleri ile kendi arasında uzak bir mesafe bulunmasını ister. Yine Allah sizi kendisine karşı dikkatli olmanız hakkında uyarmaktadır. Allah kullarını çok esirgeyicidir. 31. De ki: Eğer Allah ı seviyorsanız bana uyun ki Allah da sizi sevsin ve günahlarınızı bağışlasın. Çünkü Allah çok bağışlayandır, çok merhamet edendir. 32. De ki: Allah a ve Peygamber e itaat edin. Eğer yüz çevirirlerse şüphe yok ki Allah kâfirleri sevmez. 33,34. Şüphesiz Allah; Âdem i, Nuh u, İbrahim ailesini (soyunu) ve İmran ailesini (soyunu) birbirinden gelmiş birer nesil olarak seçip âlemlere üstün kıldı. Allah her şeyi hakkıyla işitendir, hakkıyla bilendir. 35. Hani, İmran ın karısı; Rabb im! Karnımdaki çocuğu sırf sana hizmet etmek üzere adadım. Benden kabul et. Şüphesiz sen hakkıyla işitensin, hakkıyla bilensin. demişti. 36. Onu doğurunca; Rabb im! dedi, Onu kız doğurdum. -Oysa Allah onun ne doğurduğunu daha iyi bilir. 9 Erkek, kız gibi değildir. Ona Meryem adını verdim. Onu ve soyunu kovulmuş şeytandan senin korumana bırakıyorum. 37. Bunun üzerine Rabb i onu güzel bir şekilde kabul buyurdu ve onu güzel bir şekilde yetiştirdi. Zekeriya yı 10 da onun bakımıyla görevlendirdi. Zekeriya, onun bulunduğu bölmeye her girişinde yanında bir yiyecek bulurdu. Meryem, bu sana nereden geldi? derdi. O da; Bu, Allah katından. diye cevap verirdi. Zira Allah, dilediğine hesapsız rızık verir. 38. Orada Zekeriya Rabb ine dua etti: Rabb im! Bana katından temiz bir nesil bahşet. Şüphesiz sen duayı hakkıyla işitensin. dedi. 9 Ayet-i kerimedeki bu ifade, İmran ın karısının doğurduğu kızın, hayalinde canlandırdığı ve adadığı erkekten daha hayırlı olacağına işaret etmektedir. Çünkü bu kız, Hz. İsa nın annesi olacaktır. 10 Zekeriyya, Meryem in teyzesinin kocası idi. Meryem in Beytimakdis te bakımını Zekeriya peygamber üstlenmişti. 80 KUR AN-I KERİM -9-

81 Kur an-ı Kerim i Okuma ve Ezberleme 39. Zekeriya mabedde namaz kılarken melekler ona; Allah sana, kendisinden gelen bir kelimeyi (İsa yı) doğrulayıcı, efendi, nefsine hâkim ve salihlerden bir peygamber olarak Yahya yı müjdeler. diye seslendiler. 40. Zekeriya; Ey Rabb im! Bana ihtiyarlık gelip çatmış iken ve karım da kısır iken benim nasıl çocuğum olabilir? dedi. Allah; Öyledir, ama Allah dilediğini yapar. dedi. 41. Zekeriya; Rabb im! (çocuğum olacağına dair) bana bir alâmet ver. dedi. Allah da şöyle dedi: Senin için alamet, insanlarla üç gün konuşamaman, ancak işaretleşebilmendir. Ayrıca Rabb ini çok an, sabah akşam tesbih et. 42. Hani melekler; Ey Meryem! Allah seni seçti. Seni tertemiz yaptı ve seni dünya kadınlarına üstün kıldı. 43. Ey Meryem! Rabb ine divan dur. Secde et ve (onun huzurunda) rükû edenlerle beraber rükû et. demişlerdi. 44. (Ey Muhammed!) Bunlar sana vahyettiğimiz gayb haberlerindendir. Meryem i kim himayesine alıp koruyacak diye kalemlerini (kur a için) atarlarken sen yanlarında değildin. (Bu konuda) tartışırlarken de yanlarında değildin. 45. Hani melekler şöyle demişti: Ey Meryem! Allah seni kendi tarafından bir kelime ile müjdeliyor ki, adı Meryemoğlu İsa Mesih dir. Dünyada da, ahirette de itibarlı ve Allah a çok yakın olanlardandır. 46. O, beşikte de, yetişkin çağında da insanlarla konuşacak, salihlerden olacaktır (Meryem); Ey Rabb im! Bana bir beşer dokunmamışken benim nasıl çocuğum olur? dedi. Allah; Öyle ama Allah dilediğini yaratır. O bir şeyin olmasını dilediğinde ona sadece ol der o da hemen oluverir. dedi. 48. Ve Allah ona kitabı, hikmeti, Tevrat ve İncil i öğretecek. 49. Allah onu İsrailoğullarına bir peygamber olarak gönderecek (ve o da onlara şöyle diyecek): Şüphesiz ben size Rabb inizden bir mucize getirdim. Ben çamurdan kuş şeklinde bir şey yapar, ona üflerim. O da Allah ın izniyle hemen kuş oluverir. Körü ve alacalıyı iyileştiririm ve Allah ın izniyle ölüleri diriltirim. Evlerinizde ne yiyip ne biriktirdiğinizi size haber veririm. Eğer müminler iseniz bunda sizin için elbette bir ibret vardır. 11 Hz. İsa nın beşikte iken konuşması ile ilgili olarak ayrıca bakınız; Maide suresi, 110. ayet; Meryem suresi, ayetler. KUR AN-I KERİM -9-81

82 2. Ünite 50. Benden önce gelen Tevrat ı doğrulayıcı olarak ve size haram kılınan bazı şeyleri helâl kılmak için gönderildim ve Rabb iniz tarafından size bir mucize de getirdim. Artık Allah a karşı gelmekten sakının ve bana itaat edin. 51. Şüphesiz Allah, benim de Rabb im, sizin de Rabb inizdir. Öyleyse ona ibadet edin. İşte bu, doğru yoldur. 52. İsa onların inkârlarını sezince; Allah yolunda yardımcılarım kim? dedi. Havariler; Biziz Allah yolunun yardımcıları. Allah a iman ettik. Şahit ol, biz Müslümanlarız. dediler. 53. Rabb imiz! Senin indirdiğine iman ettik ve Peygamber e uyduk. Artık bizi (hakikate) şahitlik edenlerle beraber yaz. 54. Onlar tuzak kurdular. (Onların tuzaklarına karşı) Allah da tuzak kurdu. Allah, (tuzağa karşı) tuzak kuranların en hayırlısıdır Hani Allah şöyle buyurmuştu: Ey İsa! Şüphesiz, senin hayatına ben son vereceğim. Seni kendime yükselteceğim. Seni inkâr edenlerden kurtararak temizleyeceğim ve sana uyanları kıyamete kadar küfre sapanların üstünde tutacağım. Sonra dönüşünüz yalnızca banadır. Ayrılığa düştüğünüz şeyler hakkında aranızda ben hükmedeceğim. 56. İnkâr edenlere gelince, onlara dünyada da, ahirette de şiddetli bir şekilde azap edeceğim. Onların hiç yardımcıları da olmayacaktır. 57. İman edip salih ameller işleyenlere gelince, Allah onların mükâfatlarını tastamam verecektir. Allah zalimleri sevmez. 58. (Ey Muhammed!) Bunu (bildirdiklerimizi) biz sana ayetlerden ve hikmet dolu Kur an dan okuyoruz. 59. Şüphesiz Allah katında (yaratılışları bakımından) İsa nın durumu, Âdem in durumu gibidir. Onu topraktan yarattı. Sonra ona ol dedi. O da hemen oluverdi Hak Rabb indendir. O hâlde sakın şüphe edenlerden olma. 61. Sana (gerekli) bilgi geldikten sonra artık kim bu konuda seninle tartışacak olursa de ki: Gelin, oğullarımızı ve oğullarınızı, kadınlarımızı ve kadınlarınızı çağıralım. Biz de siz de 12 Ayette sözü edilen tuzak, İsrailoğullarının Hz. İsa ya süikast düzenleme girişimidir. Allah ın tuzak kurması kavramı ise, Allah ın kurulan tuzağı bozmasını veya tuzak kuranları cezalandırmasını ifade etmektedir. 13 Hz. Âdem i topraktan, anasız-babasız yaratan Allah, Hz. İsa yı da babasız yaratmıştır. Ayette Allah ın kudretinin sonsuzluğu, onun kudretinin her şeye yettiği belirtiliyor, ayrıca Hz. Meryem in iffetine de dikkat çekiliyor. 82 KUR AN-I KERİM -9-

83 Kur an-ı Kerim i Okuma ve Ezberleme toplanalım. Sonra gönülden dua edelim de Allah ın lanetini (aramızdan) yalan söyleyenlerin üstüne atalım Şüphesiz bu (İsa hakkındaki) gerçek kıssadır. Allah tan başka hiçbir ilah yoktur. Şüphesiz Allah, mutlak güç sahibidir, hüküm ve hikmet sahibidir. 63. Eğer yüz çevirirlerse, şüphesiz ki Allah fesat çıkaranları çok iyi bilir. 64. De ki: Ey kitap ehli! Bizimle sizin aranızda ortak bir söze gelin: Yalnız Allah a ibadet edelim. Ona hiçbir şeyi ortak koşmayalım. Allah ı bırakıp da kimimiz kimimizi ilah edinmesin. Eğer onlar yine yüz çevirirlerse, deyin ki: Şahit olun, biz müslümanlarız. 65. Ey kitap ehli! İbrahim hakkında niçin tartışıyorsunuz? Oysa Tevrat da, İncil de ondan sonra indirilmiştir. Siz hiç düşünmüyor musunuz? 66. İşte siz böyle kimselersiniz! Diyelim ki biraz bilginiz olan şey hakkında tartıştınız. Ya hiç bilginiz olmayan şey hakkında niçin tartışıyorsunuz? Allah bilir, siz bilmezsiniz. 67. İbrahim ne Yahudi idi ne de Hristiyan. Fakat o, hanif (Allah ı bir tanıyan, hakka yönelen) bir müslümandı. Allah a ortak koşanlardan da değildi Şüphesiz, insanların İbrahim e en yakın olanı, elbette ona uyanlar, bir de bu peygamber (Muhammed) ve müminlerdir. Allah da müminlerin dostudur. 69. Kitap ehlinden bir grup sizi saptırabilmeyi çok arzu etti. Oysa sadece kendilerini saptırıyorlar, fakat farkına varmıyorlar. 70. Ey Kitap ehli! (Gerçeğe) şahit olduğunuz hâlde, niçin Allah ın ayetlerini inkâr ediyorsunuz? 71. Ey Kitap ehli! Niçin hakkı batılla karıştırıyor ve bile bile gerçeği gizliyorsunuz? 72. Kitap ehlinden bir grup; Müminlere indirilene günün başlangıcında inanın, sonunda da inkâr edin, belki onlar (size bakarak) dönerler. dedi Bu ayete mubâhale ayeti denir. Mubâhale, bir konuda haklı olanın ortaya çıkması için usulünce lanetleşme demektir. Necran Hristiyanları; Kur an, Hz. İsa nın babasız doğduğunu kabul ettiğine göre, onun Allah olması gerekir. iddiasını ileri sürdüler. Bunun üzerine Hz. Peygamber hakkın ortaya çıkması için mubâhaleye davet etti. Ancak onlar bunu kabul etmediler. 15 Yahudiler Hz. İbrahim i Yahudi, Hristiyanlar da onu hristiyan kabul ediyor, hakkında tartışıyorlardı. Ayet, bu konuda onlara gerçeği ifade ediyor. 16 Bu ayette, İslam ın önünü kesmek için başvurulan psikolojik savaş yöntemlerinden biri dile getirilmektedir. Medine civarında yaşayan birtakım Yahudi bilginler ve liderler, imanı henüz sağlamlaşmamış kimseleri şüpheye düşürmek için aralarında bir karar almışlardı. Buna göre İslam ı kabul etmiş gibi görünecekler, sabah namazını Müslümanlarla birlikte kılıp, akşam üzeri İslam dan çıktıklarını ilan edeceklerdi. Amaçları. hiç olmazsa bazı kimselerin; Bunlar vazgeçtiklerine göre, Müslümanlık ta mutlaka bir eksiklik bulmuşlardır. demelerini sağlamaktı. Ayette onların bu planları ortaya konmaktadır. KUR AN-I KERİM -9-83

84 2. Ünite 73. Sizin dininize uyandan başkasına inanmayın. (dediler.) De ki: Şüphesiz hidayet, Allah ın hidayetidir. Birine, size verilenin benzerinin verilmesinden veya Rabb inizin huzurunda aleyhinize deliller getireceklerinden ötürü mü (böyle söylüyorsunuz)? De ki: Lütuf Allah ın elindedir. Onu dilediğine verir. Allah lütfu geniş olandır, hakkıyla bilendir. 74. O, rahmetini dilediğine has kılar. Allah büyük lütuf sahibidir. 75. Kitap ehlinden öylesi vardır ki, ona yüklerle mal emanet etsen, onu sana (eksiksiz) iade eder. Fakat onlardan öylesi de vardır ki, ona bir dinar emanet etsen, tepesine dikilip durmadıkça onu sana iade etmez. Bu da onların; Ümmilere karşı (yaptıklarımızdan) bize vebal yoktur. demelerinden dolayıdır. Onlar, bile bile Allah a karşı yalan söylerler Hayır! (Gerçek, onların dediği değil.) Kim sözünü yerine getirir ve Allah a karşı gelmekten sakınırsa şüphesiz Allah da sakınanları sever. 77. Şüphesiz, Allah a verdikleri sözü ve yeminlerini az bir karşılığa değişenler var ya, işte onların ahirette bir payı yoktur. Allah kıyamet günü onlarla konuşmayacak, onlara bakmayacak ve onları temizlemeyecektir. Onlar için elem dolu bir azap vardır. 78. Onlardan (Kitap ehlinden) bir grup var ki, Kitap tan olmadığı hâlde Kitap tan sanasınız diye (okudukları) Kitap tanmış gibi dillerini eğip bükerler ve; Bu, Allah katındandır. derler. Hâlbuki o, Allah katından değildir. Bile bile Allah a karşı yalan söylerler. 79. Allah ın, kendisine Kitap ı, hükmü (hikmeti) ve peygamberliği verdiği hiçbir insanın, Allah ı bırakıp bana kullar olun demesi düşünülemez. Fakat (şöyle öğüt verir:) Öğretmekte ve derinlemesine incelemekte olduğunuz Kitap uyarınca rabbânîler (Allah ın istediği örnek ve dindar kullar) olun. 80. Onun size; Melekleri ve peygamberleri ilahlar edinin. diye emretmesi de düşünülemez. Siz Müslüman olduktan sonra, o size hiç inkârı emreder mi? 81. Hani, Allah peygamberlerden; Andolsun, size vereceğim her kitap ve hikmetten sonra, elinizdekini doğrulayan bir peygamber geldiğinde, ona mutlaka iman edeceksiniz ve ona 17 Bu ayette geçen ümmi kelimesi tefsir bilginleri tarafından, zayıf kimseler, bilgisizler, Kitap ehlinden olmayanlar şeklinde yorumlanmıştır. Yahudilerin bir kısmı hak, hukuk ve dürüstlük konularında kendilerini yalnızca kendi dindaşlarına karşı sorumlu tutuyorlar, kendi dinlerinde olmayanlara karşı ise dürüst davranma zorunluluğu duymuyorlardı. 84 KUR AN-I KERİM -9-

85 Kur an-ı Kerim i Okuma ve Ezberleme mutlaka yardım edeceksiniz. diye söz almış ve Bunu kabul ettiniz mi; verdiğim bu ağır görevi üstlendiniz mi? demişti. Onlar; Kabul ettik. demişlerdi. Allah da; Öyleyse şahid olun, ben de sizinle beraber şahit olanlardanım. demişti. 82. Artık bundan sonra kim yüz çevirirse işte onlar yoldan çıkmışların ta kendileridir. 83. Göklerdeki ve yerdeki herkes ister istemez ona boyun eğmişken ve ona döndürülüp götürülecekken onlar Allah ın dininden başkasını mı arıyorlar? 84. De ki: Allah a, bize indirilene (Kur an a), İbrahim e, İsmail e, İshak a, Yakub a ve Yakuboğullarına indirilene, Musa ya, İsa ya ve peygamberlere Rab lerinden verilene inandık. Onlardan hiçbirini diğerinden ayırt etmeyiz. Biz ona teslim olanlarız. 85. Kim İslam dan başka bir din ararsa, (bilsin ki o din) ondan kabul edilmeyecek ve o ahirette hüsrana uğrayanlardan olacaktır. 86. İman ettikten, Peygamberin hak olduğuna şahitlik ettikten ve kendilerine açık deliller geldikten sonra inkar eden bir toplumu Allah nasıl doğru yola eriştirir? Allah zalim toplumu doğru yola iletmez. 87. İşte onların cezası; Allah ın, meleklerin ve bütün insanların lanetinin üzerlerine olmasıdır. 88. Onun (lanetin) içinde ebedi kalacaklardır. Onların azabı hafifletilmez, onlara göz açtırılmaz. 89. Ancak bundan sonra tövbe edip kendilerini düzeltenler müstesnadır. Şüphesiz Allah çok bağışlayandır, çok merhamet edendir. 90. Şüphesiz iman ettikten sonra inkar eden, sonra da inkarda ileri gidenlerin tövbeleri asla kabul edilmeyecektir. İşte onlar sapıkların ta kendileridir. 91. Şüphesiz inkar edip kafir olarak ölenler var ya, dünya dolusu altını fidye verseler bile bu, hiçbirisinden asla kabul edilmeyecektir. Onlar için elem dolu bir azap vardır. Onların hiçbir yardımcıları da yoktur. 92. Sevdiğiniz şeylerden Allah yolunda harcamadıkça iyiliğe asla erişemezsiniz. Her ne harcarsanız Allah onu bilir. 93. Tevrat indirilmeden önce, İsrail in (Yakub un) kendisine haram kıldığı dışında, yiyeceklerin hepsi İsrailoğullarına helal idi. De ki: Eğer doğru söyleyenler iseniz, haydi Tevrat ı getirip okuyun. 94. Artık bundan sonra Allah a karşı kim yalan uydurursa, işte onlar zalimlerin ta kendileridir. KUR AN-I KERİM -9-85

86 2. Ünite 95. De ki: Allah doğru söylemiştir. Öyle ise hakka yönelen İbrahim in dinine uyun. O, Allah a ortak koşanlardan değildi. 96. Şüphesiz insanlar için kurulan ilk ibadet evi elbette Mekke de, âlemlere rahmet ve hidayet kaynağı olarak kurulan Kâbe dir. 97. Onda apaçık deliller, Makam-ı İbrahim 18 vardır. Oraya kim girerse, güven içinde olur. Yolculuğuna gücü yetenlerin haccetmesi, Allah ın insanlar üzerinde bir hakkıdır. Kim inkâr ederse (bu hakkı tanımazsa), şüphesiz Allah bütün âlemlerden müstağnidir. (Kimseye muhtaç değildir, her şey ona muhtaçtır.) 98. De ki: Ey kitap ehli! Allah yaptıklarınızı görüp dururken Allah ın ayetlerini niçin inkâr ediyorsunuz? 99. De ki: Ey kitap ehli! (Gerçeği) görüp bildiğiniz hâlde niçin Allah ın yolunu eğri ve çelişkili göstermeğe yeltenerek inananları Allah ın yolundan çevirmeye kalkışıyorsunuz? Allah yaptıklarınızdan habersiz değildir Ey iman edenler! Kendilerine kitap verilenlerden herhangi bir gruba uyarsanız, imanınızdan sonra sizi döndürüp kâfir yaparlar Size Allah ın ayetleri okunup dururken ve Allah ın Resulü de aranızda iken dönüp nasıl inkar edersiniz? Kim Allah a sımsıkı bağlanırsa kesinlikle o, doğru yola iletilmiştir Ey iman edenler! Allah a karşı gelmekten nasıl sakınmak gerekiyorsa öylece sakının ve siz ancak Müslümanlar olarak ölün Hep birlikte Allah ın ipine (Kur an a) sımsıkı sarılın. Parçalanıp bölünmeyin. Allah ın size olan nimetini hatırlayın. Hani sizler birbirinize düşmanlar idiniz de O, kalplerinizi birleştirmişti. İşte O nun bu nimeti sayesinde kardeşler olmuştunuz. Yine siz, bir ateş çukurunun tam kenarında idiniz de O, sizi oradan kurtarmıştı. İşte Allah size ayetlerini böyle apaçık bildiriyor ki doğru yola eresiniz Sizden, hayra çağıran, iyiliği emreden ve kötülükten men eden bir topluluk bulunsun. İşte kurtuluşa erenler onlardır Kendilerine apaçık deliller geldikten sonra parçalanıp ayrılığa düşenler gibi olmayın. İşte onlar için büyük bir azap vardır. 18 Makam-ı İbrahim le ilgili olarak bakınız: Bakara suresi, 125. ayet ve dipnotu. 86 KUR AN-I KERİM -9-

87 Kur an-ı Kerim i Okuma ve Ezberleme 106. O gün bazı yüzler ağarır, bazı yüzler kararır. Yüzleri kararanlara; İmanınızdan sonra inkâr ettiniz, öyle mi? Öyle ise inkâr etmenize karşılık azabı tadın. denilir Yüzleri ağaranlar ise Allah ın rahmeti içindedirler. Onlar orada ebedi kalacaklardır İşte bunlar Allah ın, sana hak olarak okuduğumuz ayetlerdir. Allah, âlemlere hiç zulüm etmek istemez Göklerdeki her şey, yerdeki her şey Allah ındır. Bütün işler ancak Allah a döndürülür Siz, insanlar için çıkarılmış en hayırlı ümmetsiniz. İyiliği emreder, kötülükten men eder ve Allah a iman edersiniz. Kitap ehli de inansalardı elbette kendileri için hayırlı olurdu. Onlardan iman edenler de var. Ama pek çoğu fasık kimselerdir Onlar size eziyetten başka bir zarar veremezler. Eğer sizinle savaşmaya kalkışsalar, size arkalarını dönüp kaçarlar. Sonra onlara yardım da edilmez Onlar nerede bulunurlarsa bulunsunlar, Allah ın ve (mümin) insanların güvencesine sığınmadıkça kendilerini zillet kaplamıştır. Onlar Allah ın gazabına uğradılar ve yoksulluk onları kapladı. Bunun sebebi onların; Allah ın ayetlerini inkâr ediyor ve peygamberleri haksız yere öldürüyor olmaları idi. Bütün bunların sebebi ise, isyan etmekte ve (Allah ın koyduğu) sınırları çiğnemekte oluşları idi Onların (Kitap ehlinin) hepsi bir değildir. Kitap ehli içinde, gece saatlerinde ayakta duran, secdeye kapanarak Allah ın ayetlerini okuyan bir topluluk da vardır Onlar, Allah a ve ahiret gününe inanırlar. İyiliği emrederler. Kötülükten men ederler, hayır işlerinde birbirleriyle yarışırlar. İşte onlar salihlerdendir Onlar ne hayır işlerlerse karşılıksız bırakılmayacaklardır. Allah, kendisine karşı gelmekten sakınanları bilir. 19 Bu ayet ile sonraki iki ayette, Kitap ehlinden iken Müslüman olan Abdullah b. Selam ve arkadaşları kasdedilmektedir. Bu surenin 199 ve 200. ayetlerinde de bu kimselere işaret edilmektedir. KUR AN-I KERİM -9-87

88 2. Ünite III. EZBERLENECEK SURELER, AYETLER VE ANLAMLARI 1. Kur an ı Anlayarak Okumanın Amacı Kur an-ı Kerim i okumaktan asıl amaç onu anlamaktır. Onu anlamak sadece belli kişilerin işi değildir. Çünkü Kur an herkesi uyarmak için gönderilmiştir. Yüce kitabımızın verdiği ve vereceği mesaj, ana hatlarıyla herkes tarafından anlaşılabilecek niteliktedir. Kur an ı okuyup anlamaya çalışmak, bütün müminleri ilgilendiren bir ibadettir. Kur an hayatımızın rehberidir. Onun bize rehberlik yapabilmesi için bizim onu anlamamız gerekir ki ondan gerekli öğüdü alabilelim ve manasını tefekkür edebilelim. Çünkü Kur an, insanın doğru bilgiye ve doğru inanca ulaşmasına katkı sağlar. Kur an-ı Kerim insana nasihat eder, hatırlatır ve uyarır. Onun bu yönlerinden yararlanabilmek için gönüller ona karşı açık olmalı. Kur an okurken anlatılan olayların geçtiği dönem ile kendi yaşadığımız zaman arasında bir ilişki kurmalıyız. Yoksa Kur an ı istenen ölçüde anlayamamış oluruz. Örneğin; kıssaların anlatıldığı yerlerdeki mesajın anlaşılması çok önemlidir. Kur an-ı Kerim den yararlanmanın en önemli şartı, onun evrensel olduğunu bilerek okumaktır. Böylece insan Kur an-ı Kerim in evrensel mesajlarını anlamaya başlar. Resim 2. 9: Kur an anlaşılmak için okunur. 88 KUR AN-I KERİM -9-

89 Kur an-ı Kerim i Okuma ve Ezberleme Etkinlik - Kur an-ı Kerim dalgıç olanlara mücevherler sunan bir deniz gibidir. - Kur an a gereken ilgiyi göstermeyip ondan uzak duran kimseler ise ondan nasipsizdir. Yukarıdaki sözleri de dikkate alarak arkadaşlarınızla Kur an-ı Kerim i anlayarak okumanın önemi konusunu değerlendiriniz. Kur an ı gerçek manada okuyan onun anlamını düşünendir. Onu okuyup anlamaya çalışmak konusunda Yüce Allah şöyle buyurmaktadır: Kendilerine kitap verdiğimiz kimseler onu, hakkını gözeterek okurlar Peygamberimiz de: Bir topluluk Kur an ı okuyup, onu aralarında müzakere etmek üzere Allah ın evlerinden birinde bir araya toplandıklarında, mutlaka üzerlerine sekine (huzur) iner ve onları Allah ın rahmeti bürür. Melekler de onları kanatlarıyla sararlar. Allah da onları huzurunda bulunan yüce topluluğa (meleklere) anar. 21 buyurmaktadır. Kur an-ı Kerim in bereketinden yararlanabilmenin yolu onu anlayarak okumaktır ve hayata aksettirmektir. Resim 2. 10: Kur an ı anlayarak okumak kâinatı anlamaktır. 20 Bakara suresi, 121. ayet. 21 Ebu Davud, Salât, 349; Müslim, Zikir, 38. KUR AN-I KERİM -9-89

90 2. Ünite Kur an-ı Kerim de indirilen ilk ayet Oku dur. Nasıl ki insanların yaratılması yaratıcının bilinmesi içinse okumanın maksadı da okunanın anlaşılmasıdır. Bundan dolayı Kur an ı anlamak maksadı ile okumak gerekir. Kur an ı kendi lisanıyla okuyup düşünen görecektir ki Kur an âlemlere rahmet için indirilmiştir. Her insanın gücü yettiğince Kur an ı anlamaya çalışması gerekir. Çünkü Kur an, çağrısına kulak vermeyenleri veya onu anlamak istemeyenleri; Bu insanlara ne oluyor da kendilerine bildirilen gerçeği kavramaya yanaşmıyorlar. 22 ayetiyle eleştirmektedir. Kur an, inananlara doğru yolu göstermek için Yüce Allah tarafından Cebrail vasıtasıyla Hz. Muhammed (s.a.v.) e indirilen en son vahiydir. O, aynı zamanda her dönemde bizlerin anlam dünyasına seslenen eşsiz bir hazinedir. Kur an ı anlayarak okumak için onun mealini de okumak gerekir. Meal, Kur an ın bir başka dile tercüme edilmesidir. Yüce Kitabımız ın Türkçe mealini okuyarak onu anlamaya çalışmalıyız. Anlayamadığımız ayetler olursa Kur an ın tefsirine müracaat etmeliyiz. Tefsir, Kur an-ı açıklayıp, yorumlayan bilim dalıdır. Kur an ın ayetlerinin anlamını daha iyi veya derinlemesine anlamak isteyenler tefsir kitaplarına müracaat etmelidir. Cumhuriyetin ilk yıllarında Kur an ın daha iyi anlaşılması için Elmalılı M. Hamdi Yazır a tefsir yazma görevi verilmiştir. Bugün de en çok okunan tefsirler arasında yer alan bu eser Hak Dini Kur an Dili adlı tefsir kitabıdır. Resim 2. 11: Kur an ı derinlemesine anlamak için tefsir kitaplarına müracaat edilmelidir. 22 Nisâ suresi, 78. ayet. 90 KUR AN-I KERİM -9-

91 Kur an-ı Kerim i Okuma ve Ezberleme Bizler de Kur an-ı Kerim i anlayarak okumanın mutlu olmamızı sağlayacak ilkeler içerdiğini bilmeli ve onun emirlerine uymanın, güzel ahlaklı olmamıza katkı sağlayacağını unutmamalıyız. Çünkü hayatını bu çerçevede sürdürmeye çalışan insan, davranışlarında doğruluğu yakalamış olur. Etkinlik İnmemiştir hele Kur an, bunu hakkıyla bilin; Ne mezarlıkta okunmak, ne de fal bakmak için! Mehmet Akif Ersoy Yukarıdaki dizelerde verilmek istenen mesaj nedir? Arkadaşlarınızla konuşunuz. 2. Kur an ı Ezberlemenin İlkeleri ve Yöntemleri Kur an, Yaradan dan gelen en güzel hediye ve Hz. Peygamberin en büyük mucizesi olduğu için onu ezberlemek önemlidir. Çünkü Kur an ı öğrenmek, ezberlemek ve anlamaya çalışmak Rabb imize olan sevgimizin ve saygımızın en önemli göstergelerinden biridir. Peygamberimiz bunu şu şekilde ifade etmiştir: Kalbinde Kur an dan bir miktar bulunmayan kimse harap bir ev gibidir. 23 Kur an ı ezberlerken uyacağımız bazı prensipler işimizi kolaylaştıracaktır. Bunları şöyle sıralayabiliriz: 1. Ezberlenecek surenin veya ayetlerin anlamı öğrenilmeli, 2. Ezber, zihnin saf ve duru olduğu sabah vakitlerinde yapılmalı, 3. Ezber için çalışılan mekân sessiz olmalı, 4. Ezberlemek istediğimiz sureyi veya ayetleri beş-on kere yüzünden okuyarak okumamızı serileştirmeli, 5. Ayetler meşhur hafız ve kurralardan dinlenilerek işitsel olarak zihne yerleştirilmeye çalışılmalı, 6. Ayetleri yatmadan önce okuyarak zihnimizin uykuda onlarla meşgul olması sağlanmalı, 7. Ezber yaparken mutlaka hafif sesli okumalı, büyüklerimizden ezberlerimizi dinlemeleri istenmeli, 8. Ezberlediğimiz sure veya ayetler belli aralıklarla tekrar edilerek unutulması önlenmelidir. 23 Tirmizi, Fedailü l Kur an, 18. KUR AN-I KERİM -9-91

92 2. Ünite 3. İhlâs Suresini ve Anlamını Öğreniyorum İhlas Suresinin Anlamı: Rahman ve Rahim Allah ın adıyla. 1. (Ey Muhammed!) De ki: O Allah, birdir. 2. Allah, Samed dir (Her şey ona muhtaçtır. O hiçbir şeye muhtaç değildir.). 3. Ne doğurmuş ve ne de doğurulmuştur. 4. Hiçbir şey O na denk değildir (onun eşi ve benzeri yoktur.). Resim 2. 12: Samed, Cenab-ı Allah ın isimlerindendir. 92 KUR AN-I KERİM -9-

93 Kur an-ı Kerim i Okuma ve Ezberleme İhlas suresi Kur an-ı Kerim in 112. suresidir. Mekke döneminde indirilen İhlas suresi 4 ayettir. İhlas samimi olmak, dine içtenlikle bağlanmak demektir. Bu surede Allah ın birliği ve üstünlüğü en güzel biçimde dile getirildiği için kulluğu Allah a özgü tutmak anlamındaki bu isimle adlandırılmıştır. Bu surenin fazileti Ebu Hureyre nin rivayet ettiği bir hadiste şu şekilde anlatılmaktadır: Bir gün Allah Resulü (s.a.v.); Toplanınız, size Kur an ın üçte birini okuyacağım. buyurdu. Bunu duyanlar gelip toplandı. Sonra Resulullah (s.a.v.) hane-i saadetlerinden çıkıp De ki; O Allah birdir. şeklinde okudu ve (dönüp odasına) girdi. Biz kendi aramızda şöyle konuştuk: Resulullah (s.a.v.) Size Kur ân ın üçte birini okuyacağım. buyurmuştu. Ben kuvvetle tahmin ediyorum ki bu, kendisine gökten gelen bir haberdir. Daha sonra Resulullah geldi ve şöyle buyurdu: Size Kur an ın üçte birini okuyacağımı söylemiştim. Dikkat ediniz, o sure Kur an ın üçte birine denktir. 24 Etkinlik İhlas suresinin mealinden tevhit inancıyla ilgili ilkeler çıkarınız. 1. Allah tan başka ilah yoktur Resim 2. 13: Allah, yegane güç ve kudret sahibi olandır. 24 Buhari, Kur an ın Faziletleri, KUR AN-I KERİM -9-93

94 2. Ünite 4. Kevser Suresini ve Anlamını Öğreniyorum Kevser Suresinin Anlamı: Rahmân ve Rahîm Allah ın adıyla. 1. (Resûlum!) Şüphesiz biz sana Kevser i verdik. 2. O hâlde, Rabb in için namaz kıl, kurban kes. 3. Doğrusu sana buğzeden,soyu kesik olanın ta kendisidir. Mekke de inen Kevser suresi üç ayettir. Kur an-ı Kerim in 108. suresidir. Kevser, çok nimet anlamındadır. Ayrıca Cennet te bir havuzun da ismidir. Erkek çocukları yaşamadığı için Peygamberimize müşrikler, nesli kesik manasına ebter dediler. Surede bu iddiaya cevap verilmiştir. Kevser suresini CD den dinleyiniz. Daha sonra CD deki okuyuş gibi siz de ezberlemeye çalışınız. Etkinlik 94 KUR AN-I KERİM -9-

95 Kur an-ı Kerim i Okuma ve Ezberleme 5. Fatiha Suresini ve Anlamını Öğreniyorum Fatiha Suresinin Anlamı: 1. Rahman ve Rahim Allah ın adıyla. 2. Hamd (her türlü övgü) Âlemlerin Rabb i Allah adır. 3. O, Rahman ve Rahim dir. 4. Din (hesap) gününün sahibidir. 5. (Rabb imiz!) Ancak sana kulluk eder ve yalnız senden medet umarız. 6. Bizi doğru yola ilet. 7. Gazaba uğrayanların ve sapıtanların yoluna değil nimet verdiğin kimselerin yoluna (ilet). Fatiha suresi Kur an ın ilk suresi olduğu için başlatan anlamında bu ismi almıştır. Aynı zamanda bütün olarak bir defada indirilen ilk suredir. Fatiha suresi toplam 7 ayetten oluşmaktadır. KUR AN-I KERİM -9-95

96 2. Ünite Etkinlik 1. Rahman ve Rahim Allah ın adıyla. 2. Hamd (her türlü övgü) âlemlerin Rabb i Allah adır. 3. O, Rahman ve Rahimdir. 4. Din (hesap) gününün sahibidir. 5. (Rabb imiz!) Ancak sana kulluk eder ve yalnız senden medet umarız. 6. Bizi doğru yola ilet. 7. Gazaba uğrayanların ve sapıtanların yoluna değil nimet verdiğin kimselerin yoluna (ilet). Yukarıdaki görselde meali verilen Fatiha suresi üzerinde düşünerek ilkeler çıkarınız. Fatiha suresi: 1. Allah, din gününün sahibidir KUR AN-I KERİM -9-

97 Kur an-ı Kerim i Okuma ve Ezberleme 6. Ayet-el Kürsi yi ve Anlamını Öğreniyorum (Bakara 255) Ayet-el Kürsi nin anlamı: Rahman ve Rahim Allah ın adıyla Allah, kendisinden başka hiçbir ilah olmayandır. Diridir, kayyumdur. 25 Onu ne bir uyuklama tutabilir, ne de bir uyku. Göklerdeki her şey, yerdeki her şey onundur. İzni olmaksızın onun katında şefaatte 26 bulunacak kimdir? O, kulların önlerindekileri ve arkalarındakileri (yaptıklarını ve yapacaklarını) bilir. Onlar onun ilminden, kendisinin dilediği kadarından başka bir şey kavrayamazlar. Onun kürsüsü bütün Resim 2. 15: Hayy Cenab-ı Allah ın güzel isimlerindendir. 25 Kayyum, varlığı kendinden, kendi kendine yeterli, yarattıklarına hâkim ve onları koruyup gözeten demektir. 26 Şefaat, birinin bağışlanmasına aracılık etmek demektir. Kıyamet gününde başta Hz. Peygamber olmak üzere Peygamber ile Allah ın izin vereceği bazı insanlar ve melekler, günahkâr müminlerin affedilmesini, günahsızların derecelerinin yükseltilmesini Allah tan dileyeceklerdir. Şefaat taleplerinin yerine getirilip getirilmemesi konusundaki takdir Allah a aittir. KUR AN-I KERİM -9-97

98 2. Ünite gökleri ve yeri kaplayıp kuşatmıştır. (O, göklere, yere, bütün evrene hükmetmektedir.) Gökleri ve yeri koruyup gözetmek ona güç gelmez. O, yücedir, büyüktür. 27 Bakara suresinin 255. ayeti, Ayet-el Kürsi diye adlandırılır. Kürsi, Allah ın kudret ve azameti demektir. Ayette, Allah kendi zatını çok veciz bir şekilde tanıtmaktadır; O, yerde, gökte ve ikisi arasında olan her şeyin sahibi ve mâlikidir. Hiç kimse hâkimiyetinde, otoritesinde, mülkünde ve yönetiminde ona ortak değildir. Hiçbir şey ona rakip ve eş olamaz. O, mutlak ilim ve irade sahibidir. Ona hiçbir varlık güç yetiremez. O, bütün evrenin sahibi, yöneticisi ve hâkimidir. Resim 2. 16: Kâinatta herşey Allah ın kudret ve azametini gösterir. 27 Bakara suresi, 255. ayet. 98 KUR AN-I KERİM -9-

99 Kur an-ı Kerim i Okuma ve Ezberleme OKUMA METNİ Abdullah b. Mübarek anlatıyor. KUR AN LA KONUŞMAK Bir gün hacca gidiyordum. Irak-Suriye topraklarından geçerken yalnız bir kadına rastladım. Selam verdim; Selamımı; Söz olarak Rahim bir Rab den selâm sözüdür onların duyacağı. (Yasin suresi:58) ayetiyle aldı. Buralarda ne yapıyorsun? diye sordum. Allah kimi yoldan çıkarmışsa, ona yol bulduracak yoktur. (A raf suresi: 186) ayetini okudu. Anladım ki, yolunu kaybetmiş. Nereye gittiğine dair soruma; KUR AN-I KERİM -9-99

100 2. Ünite Bir gece kulunu Mescid-i Haram dan alıp Mescid-i Aksa ya götüren Allah ı tesbih ederim. (İsrâ suresi:1) ayetiyle karşılık verdi. Anladım ki geçtiğimiz hac mevsiminde haccını tamamlamış, Kudüs e gidiyor. Ne zamandan beri böyle yolunu kaybettin? dedim. Tam üç gece (yani üç gündür). (Meryem suresi:10 ) dedi. Yiyecek verme teklifinde bulundum. Sonra orucunuzu gün batıncaya kadar tamamlayın. (Bakara suresi: 187) ayetini okudu. İyi de ramazanda değiliz. dedim. Kim Allah için nafile bir hayır yaparsa, Allah her hayrın karşılığını verendir, her şeyi hakkıyla bilendir. (Bakara suresi: 158) ayetiyle cevap verdi. Yolculukta oruç açılabilir. dedim. Ama orucu tutarsanız, bu hakkınızda daha hayırlıdır. (Bakara suresi: 184) ayetini okudu. 100 KUR AN-I KERİM -9-

101 Kur an-ı Kerim i Okuma ve Ezberleme Niye benim gibi konuşmadığını sordum. Ağzından tek bir söz bile çıkmasın ki yanında onu gözleyen ve o sözü kaydetmeye hazır bir gözcü bulunmamış olsun. (Kaf suresi: 18) dedi. Kimlerdensin? diye sordum. Bu konuda kesin bilgin yok. Sonra göz de kalp de (görmeden, kesin bilgiye dayalı olmadan verdiğin her hükümden) sorumludur. (İsrâ suresi: 36) ayetiyle cevap verdi. Hata ettim, hakkını helal et. dedim. Bugün size kınama yok. Allah sizi bağışlasın. (Yusuf suresi:92) dedi. Deveme bindirip kafilesine ulaştırma teklifinde bulundum. Hayır adına ne işlerseniz Allah onu bilir. (Bakara:215) ayetiyle karşılık verdi. Devemi yanına getirdim, binecekken; Mümin erkeklere söyle, bakışlarını sakınsınlar. (Nur suresi: 30) ayetini okudu. Gözlerimi çevirdim; binecekken o sırada deve ürküp kaçtı, bu arada elbisesi az yırtıldı. Başınıza musibet olarak ne gelirse, bu bizzat isteyip, onu hak etmeniz sebebiyledir. (Şûrâ suresi:30) ayetini mırıldandı. Sabret, deveyi bağlayayım! dedim. Bu hususta Süleyman ı anlayışlı ve daha isabetli davranır kıldık. (Enbiya suresi: 79) ayetini okuyarak, devemi yönlendirme konusunda benim daha başarılı olduğumu kastetti. Deveye bindi ve Bunu bizim hizmetimize veren Allah ı tesbih ederim; Yoksa bunu biz başaramazdık. Ve sonunda şüphesiz Rabb imize döneceğiz! (Zuhruf suresi:13-14) ayetlerini okudu. Haydi! diye deveyi hızlandırdım. Yürüyüşünde (ve davranışlarında)vakur ol ve sesini yükseltme. Seslerin en çirkini eşeğin sesidir! (Lokman suresi: 19) ayetiyle karşılık verdi. KUR AN-I KERİM

102 2. Ünite Yürürken şiir okumaya başladım. Kur an dan kolayınıza geleni okuyun! (Müzzemmil suresi:20) dedi. Şiir okumak haram değil ki! dedim. Bu hususu ancak idrak ve basiret sahipleri düşünür, anlar! (Bakara suresi: 269) cevabını verdi. Bir süre gittik; sonra evli olup olmadığını sordum. Ey iman edenler! Cevabı verildiğinde sizi üzecek meselelerden sormayın! (Maide suresi: 101) ayetini okudu. Derken kafilesine ulaştık ve Kafile içerisinde kimsen var mı? dedim. Mal ve evlat dünya hayatının süsüdür! (Kehf suresi: 46) dedi. Anladım ki, evladı var. İsimlerini sordum. Allah İbrahim i dost edindi, Allah Musa ile konuştu, Ey Yahya, Kitap a kuvvetle tutun! (Nisa suresi: 125, 164; Meryem suresi:12) ayetlerini okudu. Ey İbrahim, ey Musa, ey Yahya! diye kafileye seslendim. Nur yüzlü üç genç Buyur! diye çıkageldi. Onlara para verip; Bununla içinizden birini şehre yollayın! Yemeklerin helal ve temiz olanına baksın ve size bir yiyecek getirsin. Dikkatli davransın! (Kehf suresi:19) dedi. Yiyecek gelince bana; Geçmiş günlerinizde yaptıklarınızın karşılığında şimdi afiyetle yiyip için! (Hakka suresi: 24) dedi. Çocuklara; Annenizin bu durumunu bana söylemezseniz bu yemekten yemem! dedim. Annemiz dediler. Ağzından Allah ın gazabını çekecek yanlış bir söz çıkar korkusuyla 40 yıldır sadece Kur an la konuşur. (el-kınnevcî, Ebcedü l-ulûm, C II, s ) 102 KUR AN-I KERİM -9-

103 Kur an-ı Kerim i Okuma ve Ezberleme ÜNİTEMİZİ DEĞERLENDİRELİM A. Aşağıdaki açık uçlu soruları cevaplayınız. 1. İnce okunan harfleri söyleyiniz. 2. Cezim, şedde ve tenvin ne demektir? Açıklayınız. 3. Kur an-ı Kerim i anlayarak okumak neden önemlidir? Açıklayınız. 4. Kevser suresinin anlamını söyleyiniz. 5. Kevser suresi ve Ayet-el Kürsi den çıkardığınız mesajları söyleyiniz. B. Aşağıdaki sorulardaki doğru seçeneği işaretleyiniz. 1. Aşağıdaki bilgilerden hangisi yanlıştır? A. kalın harflerdendir. B. bazen kalın bazen ince okunur. C. peltek bir harftir. D. hiç okunmayan bir harftir. E. dil(diş/damak) bölgesinden çıkan harflerdendir. 2. Aşağıdaki bilgilerden hangisi yanlıştır? A. Fatiha, Kur an-ı Kerim in ilk suresidir. B. Bakara, Kur an-ı Kerim in en uzun suresidir. C. Ayet-el Kürsi, Kur an-ı Kerim in 255. suresidir. D. İhlas suresi, Allah ın birliğini anlatır. E. Kevser, çok nimet anlamındadır. KUR AN-I KERİM

104 2. Ünite C. Aşağıdaki cümlelerden doğru olanların başına D, yanlış olanların başına ise Y harfi yazınız. Yanlış olan cümlelerin doğrusunu altındaki satıra yazınız. ( ) Şedde, bir harfi iki defa okutur... ( ) Med harfleri sadece و ve ي dir... ( ) Ayet-el Kürsi de Allah ın zatı anlatılmaktadır... ( ) Kevser, Kur an-ı Kerim in son suresidir KUR AN-I KERİM -9-

105 Sözlük SÖZLÜK A âciz ahenk ahiret âsar ashap aşır ayet : Bedenî, akli ya da mali açıdan yetersiz, bir şeye gücü yetmeyen. : Uygunluk, uyum, düzen. : İnsanın öldükten sonra dirilip sonsuza dek kalacağı ve Allah a hesap vereceği yer, öbür dünya. : Uzatma (çekme) işareti. : Sahabeler, Hz. Peygamber zamanında yaşamış, Müslüman olarak peygamberi çok kısa bir süre olsa da görmüş, onun sohbetlerinde bulunmuş ve yine Müslüman olarak ölmüş kişiler. : Bir dinî tören sırasında veya cemaatle namaz kılınıp dua edildikten sonra okunan Kur an ayetleri. : Kur an surelerini oluşturan kısımlardan her biri. B bağışlama besmele : Affetme. : Yarattığı bütün varlıklara bol bol nimet veren, yardım eden ve bağışlayan Allah ın adı ile anlamına gelen ve bir işe başlarken söylenen Bismillahirrahmanirrahim in kısaltılmış şekli. C Cebrail cehennem : Allah tarafından peygamberlere vahiy getirmekle görevlendirilen, dört büyük melekten biri. : Dünyada günah işleyenlerin öldükten sonra ceza görecekleri yer. KUR AN-I KERİM

106 Sözlük cennet cezim cüz : 1. Bahçe, çok güzel ve ferahlık veren yer; meyvelik, ağaçların, suların ve gölgelerin bol olduğu yer; uçmak. 2. Günahsız, günahları affedilen ya da günahlarının cezasını cehennemde çekmiş olan müminlerin, içerisinde sonsuza dek kalacakları yer. : Harekesiz harfi gösteren işaret. : Kur an ın bölünmüş olduğu otuz parçadan her biri, Kur an ın yirmi sayfası. D din dua : 1. Âdet, yol, gidişat. 2. Ceza, mükâfat, hesap, ceza ve mükâfatın karşılığının verildiği gün. 3. Akıl sahiplerini kendi istek ve hür iradeleri ile hayırlı olan şeylere sevk eden ilahî emirler bütünü. Din, Allah ın vahyine dayanan ilahî bildiridir. İnsani ve ahlaki olgunluğa ulaşmak için tutulacak en doğru yoldur. : Çağrı, davet. Allah a yalvarma, Allah tan istekte bulunma. E ehl-i kitap elhamdülillah Esmâ-i Hüsna : 1. Kitap sahipleri, kitabi. 2. Yahudiler ve Hristiyanlar. 3. Yahudiler ve Hristiyanları müşriklerden ayırt etmek için elde bulunan Tevrat, Zebur ve İncil e inanan kimseler. : Allah a hamd olsun, onu övüyor, verdiği nimetler sebebiyle ona teşekkür ediyorum. anlamındaki dua cümlesi. : Allah ın en güzel, en şerefli isimleri. F farz fem-i muhsin fonetik : İslam dininde, özür olmadıkça yapılması zorunlu, yapılmaması günah sayılan ibadet. : Kur an ı doğru ve güzel okuyan mâhir (usta) okuyucu. : Ses bilgisi, sese dayanan, sesle ilgili. G gaflet gayb : Dalgınlık, dikkatsizlik, boş bulunma, aymazlık, ihtiyatsızlık. : Göz önünde olmayan, gizli olan, tam olarak bilinemeyen. gazaba uğramak : Bir kimsenin öfkesine maruz kalmak. H hafız hafî halife : Kur an ı bütünüyle ezbere bilen kimse. : Gizli, saklı. : 1.Birinin yerine geçen, vekil; vekili olduğu kişi adına görev yapan kimse. 2. Allah ın emir ve yasaklarının muhatabı olan üstün varlık, insan.3.hz. 106 KUR AN-I KERİM -9-

107 Sözlük Hâlik (el-hâlık) hat hatim hayır heva heves hidayet hurafe hüsran Peygamber in vefatından sonra onun yerine devlet başkanlığına geçen yöneticilerin ortak adı. 4. Tarihte bütün Müslümanların ortak iradesiyle işbaşına geçen ve yönetimde İslami kurallara uyma konusunda titizlik gösteren, işlerini istişare ile yürüten, toplumda adaletle hükmeden. 5. Şeyhin yetkilendirmesiyle tarikata girenleri eğitme faaliyetinde bulunan ve onun ölümünden sonra tarikat sorumluluğunu üstlenen kimse. : Tüm varlıkların işlerini ölçülü ve ahenkli bir şekilde var eden, evreni bir plan ve amaca uygun olarak yoktan ve örneksiz bir biçimde yaratan. anlamında Allah ın güzel isimlerinden biri. : 1. Güzel yazı yazma, sanatkârane yazılmış yazı. 2. Arap harflerinin yazımından doğarak İslam medeniyetinde başlı başına bir konum kazanan güzel yazı sanatı. : 1. Sona erdirme, bitirme. 2. Kur an-ı Kerim i ilk suresi olan Fatiha Suresi nden başlayıp en son suresi olan Nas Suresi ne kadar tek başına veya cemaatin huzurunda yüzüne veya ezberden okuma. : 1. Servet, mal. 2. İbadet. 3. İlim, hikmet. 4. Dinin ve aklın yapılmasını iyi ve güzel gördüğü, kişinin sadece Allah ın rızasını gözeterek yaptığı iş, amel. : 1. Arzu, istek, meyletme 2. Kişinin, dinini dikkate almaksızın arzuladığı şeylere yönelmesi. : İstek, eğilim, arzu, şevk, gelip geçici istek. : Doğru yol, hak yol, İslam yolu. : 1. Sapık, doğru olmayan, uydurma, asılsız söz. 2. Akla ve gerçeğe aykırı olan, yalan haber. 3. Batıl dinlerden ve halk arasında uydurulan masallardan kalma aslı esası olmayan inanışlar. 4. Kur an-ı Kerim ve Hz. Peygamber in sünnetiyle çatışma hâlinde olan her türlü düşünce, inanç ve davranış. : Beklenilen şeyin elde edilememesi yüzünden duyulan acı. İ ibadet : 1. Boyun eğme, itaat etme, saygı duyma. 2. Kulluk etme, tapınma. 3. Ululama, övme, yüceltme. 4. Allah ın insanlara emrettiği ve insanların da Allah a karşı yapmakla yükümlü oldukları tüm davranışlar. 5. İnsanın yaratılış amacına uygun olarak, Hz. Peygamber in uygulamalarını esas alıp niyet ederek yapmış olduğu Allah a yaklaşma şekilleri; davranışlar. 6. Tevhit inancına bağlı kalarak sadece Allah emrettiği için ona sevgi, saygı ve tazim göstermek amacıyla Allah ın rızasını kazanmak için niyet ederek belirli zamanlarda ve şekillerde yapılan iş, amel. ibtidâ : Başlamak, bir işe girişmek. KUR AN-I KERİM

108 Sözlük ifa ihlas ilah inanç insicam irade istikamet isnad işmam : Bir işi yapma, yerine getirme. : 1. Samimiyet, içtenlik, kalbî ve karşılıksız sevgi, samimi bağlılık, doğruluk, temizlik, saflık, gösterişsizlik, riyanın karşıtı. 2. Tutum ve davranışlarda sadece Allah ın hoşnutluğunu gözetme, sözün öze uyması, riyakar ve iki yüzlülükten uzak olma. 3. İnsanın bütün davranışlarında, sözlerinde, inançlarında ve ibadetlerinde yanlızca Allah ın rızasını gözetmesi. : 1. Hak olsun, batıl olsun tapınılan her türlü varlık, tanrı, mabut. 2. Tapınılan, yüceliği karşısında hayranlık duyulan, gönülden bağlanılıp sığınılan, duyularla idrak edilemeyen varlık. : 1. İnanılan şey, itikat, iman, bir fikre olan bağlılık. 2. Birine duyulan güven. 3. İslam dinini son din olarak kabul edip onun içerisinde bulunan her şeye gönülden bağlanıp Allah ın emirlerine teslim olma. : Düzgünlük, tutarlık, bağdaşım. : 1. Seçme, tercih etme, isteme, dileme, arzu etme, meyletme, karar verme. 2. Aklın düşünüp karar vermesi, yapılması veya yapılmaması eşit olan çeşitli davranışlardan birini beğenip tercih etmesi. 3. Allah ın dilemesi, arzu etmesi, tercih etmesi ve dilediğini yerine getirmesi anlamlarında Allah ın sıfatlarından biri. : 1. Hak yolda olma, hak yola girme, doğruluk, dürüstlük, adalet, denge, dürüstçe yaşama. 2. İslam ı kabul edip, Allah a hiçbir şeyi ortak koşmadan inanç, düşünce ve niyette, tutum ve davranışta sürekli olarak Allah ın rızasına uygun hareket etme. : Bir şeyi aslına, doğuş yerine dayandırmak, kesintisizlik hâli. : Ötre harekeye işaret etmek için dudakları öne doğru büzerek toplamak. K kasr kavim kemal : Harfleri uzatmadan kısa okumak. : İnsan topluluğu, halk, millet. : Bilgi ve erdem bakımından olgunluk, yetkinlik, erginlik, eksiksizlik. Kitab-ı Mukaddes : Tevrat, Zebur ve İncil den oluşan kitaba verilen ad. kıraat ilmi kıraat kıssa : Kur an kelimelerinin farklı okunuşlarını inceleyen bilim dalı. : 1. Okuma, telaffuz etme, tilavet. 2. Hz. Peygamber in okuma biçimini örnek alarak Kur an-ı Kerim i harflerin çıkış yerlerine ve tecvit kurallarına uygun olarak okuma. 3. Namazın bir şartı olarak ayakta iken Kur an-ı Kerim den yeterli miktarda sure veya ayetler okuma. : Kendisinden ders alınması gereken olay, hikâye. 108 KUR AN-I KERİM -9-

109 Sözlük kıyamet kurra : Dünyanın sonu ve bütün ölülerin dirilerek mahşerde toplanacağı zaman, hesap günü, kıyamet günü, mahşer günü. : Kur an-ı Kerim i sahih rivayetlere göre okuyan uzman okuyucu. L lazımî lütuf : Kalıcı, devamlı olan. : İyilik, ikram, nimet. M mabet mahfaza mahreç mahzen mâlik marife materyal Melik merhamet Mezmurlar mûcize mazhar olmak meknun muhkem mukabele mushaf : 1. İbadet edilen yer, tapınak, ibadethane. 2. Müslümanların toplu olarak ibadet edebilmeleri için yapılmış olan yer, cami, mescit. : İçinde değerli eşyaların saklandığı kutu, kılıf. : Çıkış yeri, harflerin çıkış yerleri. : Yeraltı, bodrum. : Sahip ve egemen olan, hükmeden. : Belirli bir şey için konulmuş isimdir. İsim ve sıfatların belirli olduğunu göstermek için başlarına ال takısı getirilir. Bu takıya belirlilik takısı veya belirtme takısı denilir. Arapça da harf-i tarif diye adlandırılır. : Gereç. Yazılı, sözlü, görüntülü, kaydedilmiş her türlü belge. : Allah ın sıfatlarından biri olup, kâinatın sahibi ve yöneticisi. : Acımak, esirgemek, korumak, bağışlamak, iyilik etmek. : 1. Nefesli çalgılarla söylenen ilahî. 2. Hz. Davut un makam ile okuduğu Zebur surelerinden her biri. 3. Kitab-ı Mukaddes içinde Hz. Eyüp ile Hz. Süleyman ın Meselleri arasında yer alan 150 bölüm. : Benzeri meydana getirilemeyen olağanüstü durum. Allah ın izniyle Peygamberlerin gösterdiği benzersiz olay. : İyi bir şeye ermek, ulaşmak. : Gizli, saklı. : Sağlamlaştırılmış, kuvvetli. : 1. Karşılaştırma, karşılık verme, karşı karşıya bulunma. 2. Hafızların cami ve mescitlerde cemaate dönerek Kur an-ı Kerim okurken cemaatin de mushafları açarak takip etmeleri şeklinde gerçekleşen bir okuma biçimi. 3. Ramazan ayı içerisinde Cebrail (a.s.) ile Hz. Peygamberin karşılıklı olarak Kur an ı okumaları. : 1. Kur an-ı Kerim in adlarından biri. 2. Hz. Peygamber e gelmiş olan vahiylerin tümünün iki kapak arasına konulmuş olan biçimi. 3. Fatiha Su- KUR AN-I KERİM

110 Sözlük resi nden Nas Suresi ne kadar tüm Kur an surelerinin iki kapak arasına girmiş biçimi. muttasıl münezzeh : Bitişik, ayrı olmayan. : Temiz, arınmış, uzak. N nâmütenahi nebi nefer noksan : Sonsuz, ucu bucağı olmayan. : 1. Elçi, peygamber, resul. 2. Allah ın kendisine vahyettiği şeyleri öğrenip olduğu gibi insanlara aktaran, onları vahye inanmaya ve itaat etmeye çağıran peygamber. : Tek adam, kişi, şahıs. : Azlık, tam olmayış, eksiklik. Ö öğüt : Bir kimseye yapması veya yapmaması gereken şeyler için söylenen söz, nasihat. R Rab Rahîm Rahman rahmet râvi : Terbiye eden, yetiştiren, yöneten, bir şeyin sahibi, nimet veren, ihtiyaçları gideren seçkin kişi. Allah ın isimlerinden biri olarak da kullanılır. : Yaratmış olduğu bütün varlıklara karşılıksız rızık veren, yarattıklarını koruyan, esirgeyen, bağışlayan ve merhamet eden, ahirette ise sadece mümin kullarına şefkat edecek olan. anlamında Allah ın esmayıhüsnasından biri. : Dünyada, bütün canlılara şefkat gösteren, mümin kâfir ayrımı yapmaksızın insanlara merhamet eden, her türlü nimeti sürekli veren, rahmeti sonsuz olan. anlamında Allah ın esmayıhüsnasından biri. Rahman Allah ın özel isimlerindendir. Allah tan başka hiçbir varlığa isim olarak verilmez. : Acımak, esirgemek, korumak, iyilik etmek. : Rivayet eden, işittiği haberleri ve sözleri başkalarına aktaran, hadisle ilgili haberleri anlatan. S sahabe : 1. Arkadaş, dost, veli. 2. Hz. Peygamber zamanında yaşamış, Müslüman olarak Peygamberi çok kısa bir süre olsa da görmüş, onun sohbetinde bulunmuş ve yine Müslüman olarak ölmüş kimse. 3. Hz. Peygamber e yetişmiş, ona iman etmiş ve örfen arkadaş diye anılabilecek ölçüde uzun süre onunla birlikte bulunup sohbetine devam etmiş; Hz. Muhammed in ilminden, ahlakından yeterince yararlanmış kimse. 110 KUR AN-I KERİM -9-

111 Sözlük salavat sebat sefa : Hz. Muhammed (s.a.v.) e saygı bildirmek için okunan dua. : Sözünden veya kararlarından dönmeme, bir işi sonuna deyin sürdürme, ahde vefa etme. : Üzüntü ve kederden uzak olmak, gönül rahatlığı. sekte : 1. Olmakta olan bir şeyin birdenbire durarak kesilmesi. 2. Bozukluk. 3. İnme felç. 4. Tecvit ilminde okuyuşta nefes almadan sesi kesmeye verilen isim. sevap sinsi sure şefaat şehadet şer şeytan şükür : Hayırlı bir davranış karşısında Allah tarafından verilecek ödül. : Gizli, kurnazca, alttan alta iş gören. : Kur an ın yüz on dört bölümünden her biri. : 1. Birinden başkası adına ricada bulunma, aracı olma, kusurlarının bağışlanmasını dileme. 2. İyi bir işe aracılık etmek, kötü işlerden ise sakındırmak. : 1. Tanıklık, şahitlik, bir şeyin doğruluğuna inanma. 2. Kendisinden tanıklık istenen kişinin görmüş olduğu bir olayı Allah ın huzurunda bulunuyor gibi bir duyguyla dosdoğru haber vermesi, şahitlik yapması. 3. Kesin olarak bildiği veya gördüğü bir şeyi mahkeme önünde veya sorulduğunda dosdoğru haber verme. : 1. Kötü, fena, kötü iş, bela, musibet. 2. Günah. 3. Bu dünyada hukuki yaptırımları ve kınamayı, ahirette de cehennem azabını ve Allah ın gazabını gerektiren kötü sözler, inançlar, davranışlar. : 1. İnatçı, haddi aşıp kibirlenen, azgın, taşkın, şerli olan bütün kötü varlıklar. 2. İblis. 3. Allah ın, Âdem e itaat et. emrine karşı gelip isyan ettiği için ilahî rahmetten kovulan cinlerin inkârcı olanlarından gizli varlık. : Bir şeyin karşılığını vermek, yapılan iyiliği dile getirmek ve sahibini övmek. İyiliğin kıymetini bilmek, iyilik edene teşekkür etmek. T tamah tefekkür tertil tespih etmek tevhit : Açgözlülük : Allah ın ayetleri, yarattığı tüm varlıklar ve onun tarafından meydana getirilen olaylar üzerinde düşünme, ibret alma. : Ağır ağır tane tane okuma. Kur an ı, ayetleri üzerinde düşünerek okuma. : Sübhanallah sözünü söyleme. Allah ı her türlü eksik ve yanlış anlayıştan uzak tutmak, kutsamak. : 1. Birleme, bir şeyin bir olduğuna karar verme, tek kılma. 2. Allah tan başka ilah yoktur, Muhammed onun resulüdür. anlamına gelen La ilahe KUR AN-I KERİM

112 Sözlük illallah, Muhammedün resulullah. cümlesine kalp ile inanıp dil ile söyleme. 3. Allah ı zatında, sıfatlarında ve fiillerinde birleme, tek ve eşsiz olduğuna inanma, ona hiçbir şeyi şirk koşmadan ibadeti yalnızca Allah için yapma. tilavet ümmet vahiy katipleri vahiy vakf vasiyet vebal vecd vesvese zebani zillet : 1. Okuma. 2. Takip etme, bir şeyin peşine düşme, tabi olma. 3. Kur an-ı Kerim i tecvit kurallarına uygun olarak ve anlamını düşünerek okuma. 4. Kur an-ı Kerim ayetleri üzerinde düşünme, azapla ilgili ayetler okunurken Allah a sığınma, müjdelerle ilgili ayetlerde şükretme; emredilenleri yerine getirmeyi ve haramlardan kaçınmayı amaç edinerek okuma. Ü : Din ve inanç birliği temelinde bir araya gelen ve aynı peygambere bağlanan insanlar topluluğu, bir din üzerinde birleşen millet. V : Kur an ın indiği dönemde Hz. Peygamberin emriyle ayetleri yazan sahabiler. : Gizli konuşmak, fısıldamak, seslenmek, ilham etmek, işaret etmek. Allah ın buyruk, yasak ve öğütlerini insanlara ulaştırmak üzere peygamberlerine özel bir yolla iletmesidir. : Durmak, durdurmak. : Bir kimsenin ölümünden sonra yapılmasını istediği şey. : Sonunda ceza, şiddet ve azap olan fiil, davranış. : Şiddetli dinî duygu ve heyecan hâli, coşma. : 1. Fısıltı, gizlice konuşma, şüphe, kuruntu, işkil. 2. Kışkırtma. 3. Şeytanın aldatması ve ayartması veya kötü insanların etkisiyle kalbe gelen şeytani düşünce, iç karışıklığı, vehim. Z : 1. Cehennemde görevli melek. 2. Dünyadayken, Allah ı inkâr etmenin ve emirlerini yerine getirmemenin sonucunda cehenneme girmeyi hak edenleri cehenneme atmakla görevli melek. : Hor görülme, aşağılanma. 112 KUR AN-I KERİM -9-

113 Kaynakça KAYNAKÇA Ahmed b. Hanbel, Müsned, Çağrı Yayınları, İstanbul, Albayrak, Halis, Tefsir Usûlü, Şule Yayınları, İstanbul, Altıkulaç, Tayyar, Tecvîdu l-kur an, DİB Yayınları, Ankara, Bilmen, Ömer Nasuhi, Kur an-ı Kerim ve Türkçe Meali, İpek Yayınları, İstanbul, Buharî, İsmail bin Muhammed. el-camiu s-sahih, Çağrı Yayınları, İstanbul, Cerrahoğlu, İsmail, Tefsir Usûlü, Emel Matbaacılık, Ankara, 1985, Çelik, Ahmet ve diğerleri, Kur an ı Anlamaya Giriş, Eksen Yayınları, Konya, Çetin, Abdurrahman, Kur an Okuma Esasları, Emin Yayınları, Bursa, Dereli, Muhammet Vehbi, Kur an Muhtevası ve Yorumu, Fecr Yayınları, Ankara, Doğan, Mehmet, Büyük Türkçe Sözlük, Rehber Yayınları, İstanbul, Ebu Davud, Sünen, Çağrı Yayınları, İstanbul, el-kınnevcî, Ebcedü l-ulûm, Beyrut, tarihsiz. Fazlur Rahman, Ana Konularıyla Kur an, Fecr Yayınları, Ankara İbn Kesir, Hadislerle Kur an-ı Kerim Tefsiri, Çev. Bekir Karlıağaç, Bedrettin Çetiner, Çağrı Yayınları, İstanbul, Karaçam, İsmail, Kur an-ı Kerim in Okunma Kaideleri ve Faziletleri, İFAV Yayınları, İstanbul, KUR AN-I KERİM

114 Kaynakça Karakılıç, Celaleddin, Tecvid İlmi Kur an-ı Kerim Okuma Kaideleri, İslam Neşriyat, Ankara, Kerime, Ebu Zeyd, Ahkâmü t-tecvîd, Dâru l-iman, İskenderiye, Kısakürek, Necip Fazıl, Çile, Büyük Doğu Yayınları, İstanbul, Komisyon, Dinî Kavramlar Sözlüğü, DİB Yayınları, Ankara, Komisyon, Dinî Terimler Sözlüğü, MEB Din Öğretimi Genel Müd. Yayınları, Ankara, Komisyon, Kur an-ı Kerim ve Açıklamalı Meali, DİB Yayınları, Ankara, Komisyon, Kur an Yolu Türkçe Meal ve Tefsir, DİB Yayınları, Ankara, Komisyon, İslam a Giriş Gençliğin İslam Bilgisi, DİB Yayınları, İstanbul, Kur an-ı Kerim (Bilgisayar Hattı), Hat: Muhammed Abay, Define Yayınları, İstanbul, Müslim, el-câmiu s-sahîh, Çağrı Yayınları, İstanbul, Salman, Faruk-Yılmaz Nazif-Morgül Nihat, Tecvîdli Kur an-ı Kerim Elif-Bâ sı, Diyanet Vakfı Yayınları, Ankara, Sarı, Mehmet Ali, Kur an Dersleri, Damla Yayınları, İstanbul, Sarı, Mehmet Ali, Kur an-ı Kerim i Güzel Okuma Tekniği ve Kuralları, Numune Matbaacılık, İstanbul, Tirmizi, Sünen, Çağrı Yayınları, İstanbul, Tümer, Günay, Küçük, Abdurrahman, Dinler Tarihi, Ocak Yayınları, Ankara, Türkçe Sözlük, Türk Dil Kurumu Yayınları, Ankara, Ünlü, Demirhan-Aydoğan İlyas, Tecvid Bilgisi ve Kur an-ı Kerim in Kıraatı, MEB Yayınları, Ankara, Ünlü, Demirhan, Kur an-ı Kerim in Tecvidi, MEB Yayınları, Ankara, Ünal, Ali, Kur an da Temel Kavramlar, Beyan Yayınları, İstanbul, Yazım Kılavuzu, Türk Dil Kurumu Yayınları, Ankara, Yazır, M. Hamdi, Hak Dini Kuran Dili (Sadeleştirilmiş Baskı), Azim Dağıtım, İstanbul, tsz. Yıldırım, Suat, Kur an-ı Kerim ve Kur an İlimlerine Giriş, Ensar Yayınları, İstanbul, Zerkânî, M. Abdülazim, Menâhilü l-irfan fî Ulûmi l-kur an, Mektebe-i Tevfîkiyye, Kahire, tsz. 114 KUR AN-I KERİM -9-

115 Kaynakça ELEKTRONİK VE GÖRSEL KAYNAKÇA (1) 15,07,2014 Resim 1.1, Resim 1.3, Resim 1.4, Resim 1.5, Resim 1.6, Resim 1.8, Resim 1.9, Resim Resim 2.2, Resim 2.3, Resim 2.4, Resim 2.5, Resim 2.6, Resim 2.7, Resim 2.8, Resim 2.9, Resim 2.12, Resim 2.13, Resim (2) Yayınevi arşivi Resim 1.2, Resim 1.7. Resim 2.1, Resim 2.10, Resim 2.11, Resim KUR AN-I KERİM