Katlı Giriş Geçitleri

Benzer belgeler
Minterm'e Karşı Maxterm Çözümü

Fatih University- Faculty of Engineering- Electric and Electronic Dept.

Makine Mühendisliği İçin Elektrik-Elektronik Bilgisi. Sayısal Elektronik

Fatih University- Faculty of Engineering- Electric and Electronic Dept.

(VEYA-DEĞİL kapısı) (Exlusive OR kapısı) (Exlusive NOR kapısı)

5. LOJİK KAPILAR (LOGIC GATES)

DOĞRULUK TABLOLARI (TRUTH TABLE)

SAYI SİSTEMLERİ ve BOOLE CEBİRİ 1+1=1 ÖĞR.GÖR. GÜNAY TEMÜR - TEKNOLOJİ F. / BİLGİSAYAR MÜH.

Bu deney çalışmasında kombinasyonel lojik devrelerden decoder incelenecektir.

Mantık fonksiyonlarından devre çizimi 6 Çizilmiş bir devrenin mantık fonksiyonunun bulunması

SAYISAL DEVRE TASARIMI LABORATUVARI DENEY 1: TEMEL LOJİK KAPI KARAKTERİSTİKLERİNİN ÖLÇÜMÜ

Bundan sonra, giriş anahtarını diğer pozisyona hareket ettirip ne olduğunu göreceğiz:

Aşağıdaki, verimli ve güvenilir bir işlem için gerekli tüm bileşenleri tanımlanmış gerçek evirici devresinin bir şematik çizimidir:

T.C. KOCAELİ ÜNİVERSİTESİ TEKNOLOJİ FAKÜLTESİ BİLİŞİM SİSTEMLERİ MÜHENDİSLİĞİ

Deney 1: Lojik Kapıların Lojik Gerilim Seviyeleri

Deney 7: Aritmetik ve Lojik İşlem Birimi(ALU)

Temel Mantık Kapıları

NECMETTİN ERBAKAN ÜNİVERSİTESİ MÜHENDİSLİK MİMARLIK FAKÜLTESİ ELEKTRİK-ELEKTRONİK MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ SAYISAL DEVRE TASARIMI LABORATUVARI DENEY FÖYÜ

DENEY 1a- Kod Çözücü Devreler

T.C. ERCİYES ÜNİVERSİTESİ MÜHENDİSLİK FAKÜLTESİ MEKATRONİK MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ ELEKTRONİK SİSTEMLER LABORATUVARI 1

DENEY 3a- Yarım Toplayıcı ve Tam Toplayıcı Devresi

DENEY-6 LOJİK KAPILAR VE İKİLİ DEVRELER

T.C. KOCAELİ ÜNİVERSİTESİ TEKNOLOJİ FAKÜLTESİ BİLİŞİM SİSTEMLERİ MÜHENDİSLİĞİ

Karşılaştırma, Toplayıcı ve Çıkarıcı Devreler

Fatih University- Faculty of Engineering- Electric and Electronic Dept.

DENEY FÖYÜ8: Lojik Kapıların Elektriksel Gerçeklenmesi

25. Aşağıdaki çıkarma işlemlerini doğrudan çıkarma yöntemi ile yapınız.

DENEY 5: KOD DÖNÜŞTÜRÜCÜLERİN TASARIMI

18. FLİP FLOP LAR (FLIP FLOPS)

DENEY 3-1 Kodlayıcı Devreler

DENEY 2-1 VEYA DEĞİL Kapı Devresi

ANKARA ÜNİVERSİTESİ GAMA MESLEK YÜKSEKOULU

BLM 221 MANTIK DEVRELERİ

Deney 8: ALU da Aritmetik Fonksiyonlar

Mantık Devreleri Laboratuarı

DENEY #1 LOJİK KAPILAR. Lojik kapılarının doğruluk tablosunu oluşturmak

ELK2016 SAYISAL TASARIM DERSİ LABORATUVARI DENEY NO: 2

Deney 2: Lojik Devre Analizi

Boole Cebri. Muhammet Baykara

Deney 2: Flip-Floplar

DENEY 5 RS FLİP-FLOP DENEYLERİ

Bölüm 2 Kombinasyonel Lojik Devreleri

6.046J/18.401J DERS 7 Kıyım Fonksiyonu (Hashing I) Prof. Charles E. Leiserson

BAHAR DÖNEMİ MANTIK DEVRELERİ LABORATUVARI DENEY FÖYÜ BALIKESİR ÜNİVERSİTESİ ELEKTRİK ELEKTRONİK MÜHENDİSLİĞİ

Bölüm 4 Aritmetik Devreler

T.C. İstanbul Medeniyet Üniversitesi Mühendislik ve Doğa Bilimleri Fakültesi Elektrik-Elektronik Mühendisliği Bölümü

DENEY 4-1 Kodlayıcı Devreler

BÖLÜM 8 MANDAL(LATCH) VE FLİP-FLOPLAR SAYISAL ELEKTRONİK. Bu bölümde aşağıdaki konular anlatılacaktır

Yrd.Doç.Dr. Celal Murat KANDEMİR. Kodlama (Coding) : Bir nesneler kümesinin bir dizgi (bit dizisi) kümesi ile temsil edilmesidir.

Bölüm 4 Ardışıl Lojik Devre Deneyleri

Halkalı Sayaçlar 1000

DENEY 4: TOPLAYICILAR, ÇIKARICILAR VE KARŞILAŞTIRICILAR

BSE 207 Mantık Devreleri Lojik Kapılar ve Lojik Devreler (Logic Gates And Logic Circuits)

BM217 SAYISAL TASARIM DERSİ LABORATUVAR DENEYLERİ

1. Temel lojik kapıların sembollerini ve karakteristiklerini anlamak. 2. Temel lojik kapıların karakteristiklerini ölçmek.

Doğruluk Tablolarını Boole İfadelerine Dönüştürme

Bölüm 7 Ardışıl Lojik Devreler

ADC Devrelerinde Pratik Düşünceler

BİLGİSAYAR MİMARİSİ. İkili Kodlama ve Mantık Devreleri. Özer Çelik Matematik-Bilgisayar Bölümü

ENTEGRELER (Integrated Circuits, IC) Entegre nedir, nerelerde kullanılır?...

DENEY 4: TOPLAYICILAR, ÇIKARICILAR VE KARŞILAŞTIRICILAR

BİL 201 Boole Cebiri ve Temel Geçitler (Boolean Algebra & Logic Gates) Bilgisayar Mühendisligi Bölümü Hacettepe Üniversitesi

Bölüm 3 Toplama ve Çıkarma Devreleri

BİL 201 Geçit düzeyinde yalınlaştırma (Gate-Level Minimization) Hacettepe Üniversitesi Bilgisayar Müh. Bölümü

1. Sayıcıların çalışma prensiplerini ve JK flip-floplarla nasıl gerçekleştirileceğini anlamak. 2. Asenkron ve senkron sayıcıları incelemek.

Yarım toplayıcının fonksiyonelliği ile 4 x 2 bit ROM hafıza(çok küçük bir hafıza) programlandığının bir örneğini düşünelim:

DERS NOTLARI. Yard. Doç. Dr. Namık AKÇAY İstanbul Üniversitesi Fen Fakültesi

1. DENEY-1: DİYOT UYGULAMALARI

Ders 9 İşlem tanımları. Ders Sorumlusu: Dr. Saadettin Erhan KESEN

DERS NOTLARI. Yard. Doç. Dr. Namık AKÇAY İstanbul Üniversitesi Fen Fakültesi

T.C. KOCAELİ ÜNİVERSİTESİ TEKNOLOJİ FAKÜLTESİ BİLİŞİM SİSTEMLERİ MÜHENDİSLİĞİ

Programlanabilir Mantık Kontrolcüleri

BÖLÜM 2 SAYI SİSTEMLERİ

Bu deneyde kuvvetlendirici devrelerde kullanılan entegre devre beslemesi ve aktif yük olarak kullanılabilen akım kaynakları incelenecektir.

BOOLEAN İŞLEMLERİ Boolean matematiği sayısal sistemlerin analizinde ve anlaşılmasında kullanılan temel sistemdir.

Birleşik Devreler ve Kompleks Fonksiyonlar

Fatih University- Faculty of Engineering- Electric and Electronic Dept.

KMU MÜHENDİSLİK FAKÜLTESİ ELEKTRİK ELEKTRONİK MÜHENDİSLİĞİ SAYISAL DEVRELER II LABORATUVARI DENEY 1 TOPLAYICILAR - ÇIKARICILAR

yaratırdı), sayma dizisi içinde, bir bit geçişini tetiklemek için kullanılabilecek, bazı diğer biçim düzenleri bulmak zorundayız:

SAYISAL UYGULAMALARI DEVRE. Prof. Dr. Hüseyin EKİZ Doç. Dr. Özdemir ÇETİN Arş. Gör. Ziya EKŞİ

Bölüm 10 D/A Çeviriciler

Elektronik-I Laboratuvarı 1. Deney Raporu. Figure 1: Diyot

ME 407 Mechanical Engineering Design

LOJİK İFADENİN VE-DEĞİL VEYA VEYA-DEĞİL LOJİK DİYAGRAMLARINA DÖNÜŞTÜRÜLMESİ

İSTANBUL TEKNİK ÜNİVERSİTESİ BİLGİSAYAR MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ LOJİK DEVRELERİ LABORATUVARI DENEY RAPORU : İKİLİ SAYILAR VE ARİTMETİK İŞLEMLER

6. DİJİTAL / ANALOG VE ANALOG /DİJİTAL ÇEVİRİCİLER 1

LOJİK DEVRELER-I III. HAFTA DENEY FÖYÜ

ELEKTRİK ELEKTRONİK MÜHENDİSLİĞİ SAYISAL TASARIM LABORATUVARI DENEY 6 ANALOG/DİGİTAL DÖNÜŞTÜRÜCÜ. Grup Numara Ad Soyad RAPORU HAZIRLAYAN:

T.C. ULUDAĞ ÜNİVERSİTESİ MÜHENDİSLİK MİMARLIK FAKÜLTESİ ELEKTRONİK MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ ELEKTRONİK DEVRELER LABORATUVARI I

GENEL BİLGİ: GEREKLİ MALZEMELER:

Şekil XNOR Kapısı ve doğruluk tablosu

ARDIŞIL DEVRELER. Çıkışlar. Kombinezonsal devre. Girişler. Bellek

ELK2016 SAYISAL TASARIM DERSİ LABORATUVARI DENEY NO: 4 DENEYİN ADI: JK, RS, T VE D TİPİ FLİP-FLOPLARIN İNCELENMESİ

İKİLİ SAYILAR VE ARİTMETİK İŞLEMLER

DENEY 2-5 Karşılaştırıcı Devre

Sabit Gerilim Regülatörü Kullanarak Ayarlanabilir Güç Kaynağı

SAYISAL ELEKTRONİK. Ege Ü. Ege MYO Mekatronik Programı

ULUSLARARASI BANKA HESAP NUMARASI HAKKINDA TEBLİĞ (Sayı: 2008/6) (10 Ekim 2008 tarih ve sayılı Resmi Gazete de yayımlanmıştır)

SAYISAL ELEKTRONİK. Ege Üniversitesi Ege MYO Mekatronik Programı

DENEY 6: VERİ SEÇİCİLER İLE TASARIM

Transkript:

Katlı Giriş Geçitleri Eviriciler ve tamponlar tek-girişli geçit devresi için olasılıkları çıkartır. Tamponlamak yada evirmekten başka tek mantık sinyali ile daha fazla ne yapılabilir? Daha fazla mantık geçit olasılığı keşfetmek için devreye(devrelere) daha fazla giriş terminali eklemeliyiz. Mantık geçidine daha fazla giriş terminali eklemek giriş durum olasılıklarının sayısını artırır. Evirici yada buffer gibi tek-girişli geçit ile sadece iki olası giriş durumu vardır: giriş ya "yüksek" (1) yada "düşük" (0) dır. Bölümde daha önce bahsedildiği gibi iki giriş geçidi dört olasılığa sahiptir (00, 01, 10 ve 11). Üç-girişli geçidin giriş durumları için sekiz olasılığı vardır (000, 001, 010, 011, 100, 101, 110 ve 111). Olası giriş durumlarının sayısı giriş sayısının ikinin kuvvetine eşittir: Muhtemel giriş durumlarının sayısındaki artış açıkça daha kompleks geçit davranışına izin verir. Şimdi, tek "yüksek" yada "düşük" mantık seviyesini sadece evirmek yada yükseltmek(buffer) yerine, geçidin çıkışı giriş terminallerinde var olan her türlü 1 ler ve 0 ların kombinasyonu ile tanımlanacaktır. Birkaç giriş terminali ile pek çok kombinasyonlar mümkün olmasına rağmen, sadece evirme yada tamponlama yapabilen tek-girişli geçitlerin aksine çok-girişli geçitlerin birçok farklı türü vardır. Her bir temel geçit türü bu bölümde standart sembolü, doğruluk tablosu ve pratik çalışması gösterilerek verilecektir. Bu farklı geçitlerin gerçek TTL devresi sonraki bölümlerde incelenecektir. AND geçidi Çok-girişli geçitlerin en kolay anlaşılanı AND (ve) geçididir, böyledir çünkü bu geçidin çıkışı sadece ve sadece tüm girişleri (ilk giriş ve ikinci giriş ve...) "yüksek" (1) ise "yüksek" (1) olacaktır. Eğer herhangi bir giriş (girişler) "düşük" (0) ise çıkışın da "düşük" durumda olacağı garantidir. Üç girişten fazla yapılmış AND geçitlerinde şüpheye düşebilirsiniz fakat bu basit iki-girişli türden daha az görünür. İki-girişli AND geçitlerinin doğruluk tablosu şuna benzer:

Doğruluk tablosunun pratik uygulamada ne anlama geldiği, giriş mantık seviyelerinin tüm olasılıklarına bağlı 2-girişli AND geçidi ile aşağıda sıra ile örnekler halinde gösterilmiştir. LED (Light- Emitting Diode {Işık-yayan diyot}) çıkış mantık seviyesinin görsel anlatımını sağlar:

AND geçidinin çıkışını "yüksek" yapmak, sadece tüm girişlerin "yüksek" mantık seviyesine çıkartılması ile olur, bu nedenle dört giriş kombinasyon durumundan sadece biri LED e enerji verir. NAND geçidi AND geçidi düşüncesinin varyasyonu NAND geçidi olarak adlandırılır. "NAND" kelimesi NOT ve AND kelimelerinin kısaltılmasından elde edilir. Aslında NAND geçidi, çıkış terminaline bağlanmış NOT (evirici) geçidi ile birlikte AND geçidine benzer davranır. Bu çıkış sinyal evirmesini sembolize etmek için NAND geçit sembolü çıkış çizgisinde balona sahiptir. NAND geçidinin doğruluk tablosu beklendiği gibi AND geçidinin tam zıddıdır:

AND geçitlerinde olduğu gibi NAND geçitleri ikiden fazla giriş ile yapılır. Bu durumda, benzer genel ilke uygulanır: sadece ve sadece tüm girişler "yüksek" (") olduğunda çıkış "düşük" (0) olacaktır. Eğer herhangi bir giriş "düşük" (0) olursa çıkış "yüksek" (1) e gidecektir. OR geçidi İnceleyeceğimiz sonraki geçit OR (yada) geçididir, böyle adlandırılır çünkü bu geçidin çıkışı eğer girişlerden (birinci giriş yada ikinci giriş yada...) herhangi biri "yüksek" (1) ise "yüksek" (1) olacaktır. OR geçidinin çıkışı, sadece ve sadece tüm girişler "düşük" (0) olduğunda "düşük" (0) a gider. İki-girişli OR geçidinin doğruluk tablosu şu şekildedir:

Aşağıdaki örnekleme sırası, 2-girişli OR geçidi fonksiyonunun tüm olası mantık seviyelerini deneyerek göstermektedir. LED (Light-Emitting Diode {Işık-yayan diyot}) geçit çıkış mantık seviyesinin görsel anlatımını sağlar:

Girişi "yüksek" mantık seviyesine yükseltecek herhangi bir koşul OR geçidinin çıkışını "yüksek" yapar, böylece dört giriş kombinasyon durumu üç çıkış için LED e enerji verir. NOR geçidi Tahmin ettiğiniz üzere, NAND geçidinin evirilmiş çıkışlı AND geçidi olduğu gibi, NOR geçidi de çıkışı evirilmiş OR geçididir.

Şu ana kadar görülen tüm diğer çok-girişli geçitler gibi NOR geçitleri, iki girişten daha çok giriş ile üretilebilir. Bununla beraber, benzer mantıksal ilke uygulanır: Eğer herhangi bir giriş "yüksek" (1) yapılmış ise çıkış "düşük" (0) a gider. Çıkış sadece tüm girişler "düşük" (0) ise "yüksek" (1) olur. Negatif-AND geçidi Negatif-AN geçit fonksiyonları, tüm girişleri evirilmiş (NOT geçitleri aracılığı ile bağlanmış) AND geçidi ile aynıdır. Standart geçit sembolü geleneksel biçimde kalarak, evirilmiş girişler balonlarla gösterilmiştir. Çoğu insanın ilk içgüdüsünün aksine, Negatif-AND geçidinin mantıksal davranışı NAND geçidi ile benzer değildir. Doğruluk tablosu aslında NOR geçidinin aynıdır:

Negatif-OR geçidi Takip eden benzer düzende, Negatif-OR geçit fonksiyonları, girişleri evirilmiş OR geçidinin aynısıdır. Standart geçit sembolü geleneksel biçimde kalarak, evirilmiş girişler balonlarla gösterilmiştir. Negatif-OR geçidinin davranışı ve doğruluk tablosu NAND geçidinin aynısıdır:

Dışlayıcı-OR geçidi Son altı geçit türü üç temel fonksiyonun kurallara uygun varyasyonlarıdır: AND, OR ve NOT. Fakat dışlayıcı-or geçidi tamamen farklıdır. Dışlayıcı-OR geçitleri, girişleri 0 ve 1 yada 1 ve 0 gibi farklı mantık seviyeleri ise, "yüksek" mantık seviyesi çıkartır. Aksine, girişler benzer mantık seviyeleri ise çıkış "düşük" (0) mantık seviyesidir. Dışlayıcı-OR (bazen XOR olarak adlandırılır) geçidi benzersiz bir sembol ve doğruluk tablosu şablonuna sahiptir:

NAND, NOR ve Negatif-girişli geçitlerde olduğu gibi, Dışlayıcı-OR geçidi için AND, OR ve NOT geçitlerinden yapılmış eşit devreler vardır. Dışlayıcı-OR geçidini göstermek için doğru bir yaklaşım alışılmış bir OR geçidi ile başlamaktır, ardından tüm girişler "yüksek" (1) olduğunda, çıkışın "yüksek" (1) olmasını engellemek için ek geçitler eklemektir: Bu devrede son AND geçidi, ilk üç giriş durum kombinasyonu (00, 01 ve 10) için her ne zaman NAND geçidinin çıkışı yüksek olduğunda OR geçidinin çıkışı için buffer gibi davranır. Bununla birlikte, girişler "yüksek" (1) olduğunda NAND geçidi, son AND geçidini "düşük" (0) çıkış üretmeye zorlayan "düşük" (0) mantık seviyesi çıkartır. Dışlayıcı-OR geçidi için diğer benzer devre eviricili iki AND geçidi stratejisini kullanır, 01 ve 10 giriş koşullarından "yüksek" (1) çıkışı üretmeyi sağlar. En son OR geçidi, AND geçidi "yüksek" çıkışlarının her birinin en son "yüksek" çıkış meydana getirmesine izin verir:

Dışlayıcı-OR geçitleri, iki yada daha fazla ikili sayıların bit bit karşılaştırılması ve aynı zamanda hata algılama (parite kontrolü) ve kod dönüştürme (ikili den Grey e ve saire) gereken devreler için çok kullanışlıdır. Dışlayıcı-NOR geçidi

Son olarak, analiz için son geçidimiz Dışlayıcı-NOR geçididir, başka bir değişle XNOR geçidir. Evirilmiş çıkış ile Dışlayıcı-OR geçidine eşittir. Bu geçit için doğruluk tablosu Dışlayıcı-OR geçidinin tam olarak zıddıdır: Doğruluk tablosunda belirtildiği gibi, Dışlayıcı-NOR geçidinin amacı her ne zaman girişler benzer mantık seviyesinde (00 yada 11) olduğunda, "yüksek" (1) mantık seviyesi çıkarmaktır. ÖZET: AND geçidi için kural: Sadece birinci ve ikinci giriş "yüksek" olduğunda çıkış "yüksek" dir. OR geçidi için kural: A yada B girişi "yüksek" olduğunda çıkış "yüksek" dir. NAND geçidi için kural: Birinci ve ikinci giriş "yüksek" olduğunda çıkış "yüksek" değildir. NOR geçidi için kural: Birici yada ikinci giriş "yüksek" olduğunda çıkış "yüksek" değildir. Negatif-AND geçidi NOR geçidi gibi davranır. Negatif-OR geçidi NAND geçidi gibi davranır. Dışlayıcı-OR geçidi için kural: Giriş mantık seviyeleri farklı olduğunda çıkış "yüksek" dir. Dışlayıcı-NOR geçidi için kural: Giriş mantık seviyeleri benzer olduğunda çıkış "yüksek" dir.