http://medcitynews.com/wp-content/uploads/molecular-diagnostics1.jpg
Sunu Planı Kişiselleştirilmiş Tıp Nedir? Kişiselleştirilmiş Tıp Neye Yanıt Bulmaya Çalışır? Günümüzde Kişisel Tıp Uygulamaları Gelecekte Kişisel Sağlık https://www.aegislabs.com/molecular%20diagnostics.jpg
Kişiselleştirilmiş Tıp Sağlık girişimlerinin sonuçları açısından (fayda/risk) bireyler arasında bulunan farkların anlaşılması ve popülasyonlar arası çeşitliliğin (genetik ve çevresel) önceden hesap edilmesidir. http://www.genengnews.com/media/images/analysisandinsight/august23_2011_21410201_manlooksatdna_celltherapiesai5914710019.jpg
Klasik tıp, tek ölçüt ve dozun herkese uygun olduğu temeline dayanır. Kişiselleştirilmiş tıpta ise doğru zamanda doğru hasta için konulan uygun tanı içinde uygun dozda ve uygun ilaç şeklinde olmaktadır. Sonuçta gelişen teknoloji ile Herkese tek boyut yaklaşımı gerilerde kalmıştır. http://www.cobas.com/content/internet/product/cobas/en/home/product/molecular-diagnostics/_jcr_content/mainparsys/image_2/image.img.png/1432122029164.png
Kişiselleştirilmiş Tıp Neye Yanıt Bulmaya Çalışır? Neden bazı hastalara standart dozda verilen ilaçlar hiç etkili olmaz? Neden bazılarında ilaçların yan etkileri görülür de diğerlerinde görülmez? Neden bazı insanlar kanser olur da bazıları olmaz? Neden kanser bazı hastalarda daha saldırgandır? Neden bu ilaç sizde etkisini gösterir de beni etkilemez? Kişiselleştirilmiş tıp yaklaşımı bu sorulara yanıt arar. (Amerikan Gıda ve İlaç Kurumunun (FDA), Klinik Farmokoloji ve Biyofarmasötik Bölüm Başkan Yardımcısı Felix Frueh kişisel tıp yorumu) http://www.geneklinik.com/uploadfiles/contentunits/unit-kisisel-ve-onleyici-tip-1887cd4e7c8592cb04838dd064315526.jpg
Sonuçta İnsanlar Farklıdır! İnsanlar da bulunan farklılıklar tıbba yansır. Kişiselleştirilmiş Tıp da bu sorulara yanıt bulur. https://tercumeburolarim.files.wordpress.com/2010/07/irklar_kure.jpg
Genom çalışmaları, genlerin birbiri ve çevresinden nasıl etkileneceği de dahil olmak üzere bireyin gen yapısını inceleyen çalışmaları içermektedir. Kişiselleştirilmiş tıp hastalığın önlenmesi ve tanınmasında da genom çalışmalarından elde edilen bilgilerin kullanılmasını içerir. Örneğin; BRCA1 geninde bazı mutasyonları olan bir kişi meme, yumurtalık ve olasılıkla prostat ve kolon kanseri yönlerinden yüksek riske sahiptir. BRCA2 genindeki değişiklikler de meme, pankreas, safra kesesi ve mide kanseri ile ilişkilidir. http://www.selectscience.net/images/articles/molecular-dnatesttubescientist-cropped.jpg
İnsan Genom Projesi Amacı; İnsan DNA sında bulunan 3 milyar kadar baz çiftinin dizilimini ve bunların % 2-5 ini oluşturan genlerin yerini bulmaktır. İnsanların DNA yapılarının %99, 9 u ortaktır. İnsan Genom Projesi de bu ortak genleri bulmayı hedefliyor https://genbilim.com/
Günümüzde Kişisel Tıp Uygulamaları Kişisel genom analizi ile; Genetik hastalık taşıyıcıları, Yaygın hastalıklarla ilgili bireyler arasındaki genetik farklılıklar, Hastalıklara yatkınlık durumu, Bireylerin ilaçlara farklı yanıt vermesinden ve bazı yan etkilerden sorumlu genetik faktörler tespit edilebilmektedir. http://healthsciences.utah.edu/utah-genome-project/img/the_genome_as_a_person.png
Kanser hastalığının izlem ve tedavisinde kişisel tıp uygulamaları; http://kanser.gov.tr/dosya/medya/haberler/nur.pdf
http://www.turknorosirurji.org.tr/menu/71/kok-hucre-nedir Kök Hücre Uygulamaları ile; Kan kanseri ve kalıtsal anemilerin yol açtığı kemik iliği yıkımının onarılmasında, tekrar kan üretiminin yapılabilir hale gelmesinde yüksek oranda başarı sağlanmaktadır.
Gelecekte Kişisel Sağlık Gelecekte, sağlık kişiselleşecektir. Kişiselleşmekten kasıt, bireylerin kendi sağlıklarından daha fazla sorumluluk almaları, sağlıklarını korumada ve hastalıkları ile başa çıkmada kendi inisiyatiflerini kullanabilme yeteneğini kazanmalarıdır. http://getreferralmd.com/wp-content/uploads/2015/02/healthcare-technology-2015.png
Sağlığın kişiselleşmesi 3 değişik uygulama modelini gündeme getirecektir; 1. Kronik Hastalık Yönetimi; Kronik hastalıklarla baş etmenin önemli bir yolu, hastaları evde ve iş yerlerinde kontrol altında tutarak hem yaşam kalitelerini artırmak, hem de işgücü kayıplarını azaltmaktır. Bu iş için geliştirilmiş, kolay kullanımlı özel bilgisayarlar ve aynı dili konuşan, ölçtüğü hayati verileri değişik iletişim teknolojileri ile bu bilgisayarlara gönderen ufak form faktörlere sahip tıbbi cihazlar olacaktır. http://medigazete.com/h/images/mkl.jpg
Taşınabilir, dokunmatik ekran, sesli komut yazılımları olan, her türlü kişisel tıbbi cihazın verilerini alacak ve doktora gönderecek şekilde tasarlanmış, içinde eğitim programları, videoları barındıran, üstün telekonferans yetkinliği olan cihazlar gelecekte evde bakımda yaygın olarak kullanılacaklardır. http://scienceroll.files.wordpress.com/2014/01/bigstock-future-technology-a-portable-17963588.jpg
2. Bağımsız Yaşama; 65 yaş üstü, belli motor fonksiyonlarını yitirmiş yaşlı nüfus ile engellilerin yaşam kalitelerini ve bağımsızlıklarını korumalarına yönelik olarak bilişim ve iletişim teknolojilerinin, sensörlerin ve erken uyarı sistemlerinin kullanılması, önümüzdeki dönemde yaygın olarak kullanılacak yöntemlerdendir. https://www.google.com.tr/url?sa=i&rct=j&q=&esrc=s&source=images&cd=&cad=rja&uact=8&ved=0ahukewje_np8plblahum8rqkhrpudmaqjrwibw&url=http%3a%2f%2fwww.scroll.com.tr%2fgelecektetelefonlar-boyle-olacak%2f&bvm=bv.116573086,d.bgq&psig=afqjcng3gxg-kwmrw3ij7ysi3edqqajraa&ust=1457702055598541
Bu tür hastalara hizmet verecek hemşireler ve doktorlar, ellerinde mobil bilgisayarlarla iş yükleri azami ölçüde kolaylaştırılmış şekilde hizmet vereceklerdir. Akıllı televizyonlar (IPTV) akıllı telefonlar ve tabletler yaygın olarak bu amaçla kullanılacatır. http://www.exebridge.com/images/healthcare.jpg
3. Wellness (İyilik halinin sürdürülmesi) Diğer yandan, sağlıklı ve genç nüfus ise, sağlıklarını korumak, zindeliklerini, formlarını ve güzelliklerini devam ettirmek adına, özel geliştirilmiş bilişim ve iletişim aygıtlarını gelecekte sık olarak kullanacaklardır. http://extrcdn.extremenetworks.com/wp-content/uploads/2015/03/hc-security-02.jpg
Her türlü iletişim araçları (akıllı telefonlar, IPTV, tablet, vs ), form değiştirmiş, kolay taşınır küçük bilgisayarlar, internet, sağlık portalleri, bunlar için geliştirilmiş aplikasyonlar ve uygulama modelleri kişisel sağlıkta yaygın olarak kullanılacaktır. http://inbioveritas.com/wp-content/uploads/2014/01/h.jpg
Hastalıklara yönelik, kolay kullanılır, taşınabilir tıbbi cihazlar, hastaların tıbbi verilerini nerede olurlarsa olsunlar ölçmelerini ve tek tuşa basarak internet aracılığı ile doktorlarına göndermelerini sağlayacaktır. Saat, kolye, atlet gibi giyilebilir sensörler kesintisiz hayati veri gönderilmesinde kullanılacaktır. http://www.forumalew.org/attachments/23245d1431909880/gelecegin-saatleri2.jpg
http://ycbilisim.com/images/thumbs/product/803-fizik-tedavi-ve-rehabilitasyon-uzmani-internet-sitesi-450x0.jpeg İnternet ve sağlık portalleri ise; sağlık bilgilerine erişim, destek grupları, randevu, hasta bilgilerinin transferi, e-ticaret, vs amaçlı olarak çok yaygın kullanılacaktır.
Sonuç olarak; Teknoloji, tıpta ve sağlık uygulamalarında bugün hayal bile edemeyeceğimiz gelişmeleri hizmetimize sunacaktır.. Dikkat edilmesi gereken, teknolojiyi adapte ederken alt yapının doğru oluşturulması, ihtiyaç duyulan teknolojiye yatırım yapılması ve teknolojiyi kullanacak personele güçlü ve sürekli eğitimin verilmesidir. http://www.bizobiz.net/wp-content/uploads/2014/08/resi1_1.jpg
Kaynakça 1. Baskın Y. Tıpta teknolojik gelişimin neden olduğu kavram değişimleri: Kişiselleştirilmiş tıp. Türk Hijyen ve Deneysel Biyoloji Dergisi 2007; 64(2): 54-59. 2. http://www.cenktezcan.com/ Erişim Tarihi: 05.03.2016. 3. http://kanser.gov.tr/dosya/medya/haberler/nur.pdf Erişim Tarihi:04.03.2016. 4. http://www.sepd.org.tr/sepddata/userfiles/file/tibbicihazlardasaglikteknolojidegerle ndirmesi.pdf Erişim Tarihi:04.03.2016. 5. Özdemir V, Ağırbaşlı M. Postgenomik tıp ve -OMICS teknolojileri. İku Dergisi. 2010 24(1): 28-31. 6. Pamir Aksoy NA. Sağlık Bakım Teknolojileri ve Hemşirelik. http://www.acibademhemsirelik.com/e-dergi/yeni_tasarim/files/edergi%20i%c3%a7imizden%20biri.pdf. Erişim Tarihi: 04.03.2016
http://www.m-gen.biz/tr/anasayfa