TC. SORGUN KAYMAKAMLIĞI 2014-2015 EĞİTİM ÖĞRETİM YILI SORGUN İLÇESİ RİSKLİ YAŞAM ŞARTLARINDA KORUMA ÖNLEME VE MÜDAHALE HİZMETLERİ İLE EĞİTİM ORTAMLARINDA ŞİDDETİN ÖNLENMESİ VE AZALTILMASI STRATEJİ VE EYLEM PLANI (2006 2011+) Sorgun, Ekim 2014
EĞİTİM ORTAMLARINDA ŞİDDETİN ÖNLENMESİ VE AZALTILMASI SORGUN İLÇE YÜRÜTME KURULU Sorumlu Kaymakama İlişkin Bilgiler Ali ARSLANTAŞ Sorgun Kaymakamı Telefon Faks E-Posta Adresi İlçe Yürütme Kurulu Üyelerine İlişkin Bilgiler Adı Soyadı Kurumu Unvanı Telefon Faks E-Posta Adresi Hüseyin EKİNCİ İlçe Milli Eğitim Müdürlüğü İlçe Milli Eğitim Müdürü Hasan ARSLAN İlçe Emniyet Müdürlüğü İlçe Emniyet Müdürü Elif ŞİMŞEK İlçe Sağlık Grup Başkanlığı İlçe Sağlık Grup Başkanı Metin HALICI İlçe Milli Eğitim Müdürlüğü İlçe MEM Şube Müdürü Hüseyin ÇETİN Rehberlik ve Araştırma Merkezi Müdür Mustafa ÇELİK Yeşilyurt İlkokulu Müdür Ömer KAHRAMANOĞLU Agahefendi Ortaokulu Müdür Mustafa ŞAHBAZ Osman Çavuş M.T.A. Lisesi Müdür Abdullah YILMAZ Rehberlik ve Araştırma Merkezi RAM RPDH Böl. Bşk. AMAÇ: Güvenli eğitim ortamı sağlayacak yönetim süreçlerinin işletilmesi GEREKÇE: Eğitim ortamlarında şiddetin önlenmesi ve azaltılmasında, eğitim ortamları ve çevresindeki ilişkilerin ve uygulamaların yapıcı, onarıcı, barışçıl ve destekleyici hale getirilmesinde yönetimsel süreçler belirleyicidir. Bu nedenle eğitim ortamlarında şiddetin önlenmesi ve şiddete etkili müdahale konusunda yönetimsel süreçlerin etkili bir şeklide işletilmesi gerekmektedir. Şiddet konusunda ele alınan öğrenci, öğretmen, aile, yakın çevre gibi unsurların uyumlu ve eş güdüm içinde çalışması için kalıcı yönetim anlayışının güçlendirilmesi bir zorunluluktur. Geliştirilecek politikaların, uygulanacak program ve hizmetlerin yürütülmesinde her kademeden yöneticiler arasında söz ve eylem birliğinin bulunması şiddetin önlenmesi ve azaltılması açısından önemlidir. STRATEJİLER: Şiddetin önlenmesi ve azaltılmasında bilgiye dayalı yönetim uygulamalarının geliştirilmesi Şiddetin önlenmesi ve azaltılmasında katılımcı ve işbirliğine dayalı yönetim anlayışının güçlendirilmesi, Şiddetin önlenmesi ve azaltılmasında izleme ve değerlendirme sisteminin oluşturulması. 1
YEREL EYLEM PLÂNI İŞLEYİŞ MODELİ İL YÜRÜTME KURULU Vali yardımcısının başkanlığında il milli eğitim müdürü, il sağlık müdürü, sosyal hizmetler il müdürü, özel eğitim rehberlik ve psikolojik danışma hizmetlerinden sorumlu müdür yardımcısı / şube müdürü, rehberlik ve araştırma merkezlerini temsilen bir müdür, sivil toplum kuruluşları, eğitim işkolu sendikaları, üniversite ve yerel medya temsilcilerinden oluşturulmuştur. İl Yürütme Kurulunun Görevleri a. İl Eylem Plânının hazırlanması, b. Kurumlar arasında eşgüdüm sağlanması, c. Her kurul üyesinin, bağlı bulunduğu kurumunu ilgilendiren çalışmaları organize etmesi ve koordinasyonu sağlaması d. Eğitim ortamlarında şiddetin önlenmesi ve azaltılması kapsamındaki çalışmaların değerlendirilmesi, izlenmesi İL MİLLİ EĞİTİM MÜDÜRLÜĞÜ İl düzeyinde koordinasyon milli eğitim müdürlüğü tarafından sağlanır. Bu kapsamda görevleri şunlardır: a. İlgili müdür yardımcıları / şube müdürleri, ilköğretim müfettişleri kurul başkanı, ilçe milli eğitim müdürleri, rehberlik ve araştırma merkezi müdürleri, eğitim öğretim kurumları müdürlerinin Eylem Plânı hakkında bilgilendirilmesi ve görevlendirilmesi, b. Kurumsal kapasitenin güçlendirilmesi, buna paralel olarak teknik ve danışmanlık hizmeti sağlanması, c. İzleme ve değerlendirme sisteminin oluşturulması, d. Yürütülecek çalışmalarda teknik ve danışmanlık hizmeti sağlayacak RAM ların donanım, personel ve materyal bakımından güçlendirilmesi, e. Çalışmaların değerlendirilmesi, izlenmesi ve sonuçlarının raporlaştırılarak İl Yürütme Kuruluna sunulması ve Bakanlığa ulaştırılması. 2
İLÇE MİLLİ EĞİTİM MÜDÜRLÜĞÜ İlçe düzeyinde koordinasyon milli eğitim müdürlüğü tarafından sağlanır. Bu kapsamda görevleri şunlardır: a. İlgili şube müdürünün, rehberlik ve araştırma merkezi müdürünün, eğitim öğretim kurumları müdürlerinin Okul Eylem Plânının nasıl oluşturulması gerektiği hakkında bilgilendirilmesi ve görevlendirilmesi, b. Kurumsal kapasitenin güçlendirilmesi, buna paralel olarak teknik ve danışmanlık hizmeti sağlanması, c. Yürütülecek çalışmalarda teknik ve danışmanlık hizmeti sağlayacak RAM ların donanım, personel ve materyal bakımından güçlendirilmesi ve desteklenmesi, d. İzleme ve değerlendirme sisteminin oluşturulması, e. Eğitim ortamlarında şiddetin önlenmesi ve azaltılması kapsamındaki çalışmaların değerlendirilmesi, izlenmesi ve sonuçlarının raporlaştırılarak il milli eğitim müdürlüğüne sunulması. REHBERLİK VE ARAŞTIRMA MERKEZİ MÜDÜRLÜĞÜ Rehberlik ve araştırma merkezi (RAM) müdürlüğü il eylem plânı ve kararları doğrultusunda aşağıdaki görevleri yürütür; a. RAM düzeyindeki çalışmaları yürütecek çalışma ekibinin oluşturulması, b. Mevcut programların (örneğin Hayata Sahip Çıkmak, psikososyal koruma, önleme ve müdahale programları ile Temel Önleme Programları) ve bu kapsamda hazırlanacak programların, eylem plânlarının yürütülmesinde ihtiyaç duyulması halinde öğretmenlere teknik ve danışmanlık desteği verilmesi, c. Çalışma bölgesinde rehber öğretmeni olmayan okullara verilecek eğitim çalışmalarının ekipler aracılığı ile ulaştırılmasının sağlanması, d. Öğrencilerin gerektiğinde ilgili sağlık ve sosyal hizmet kurumlarına yönlendirilmesi ve koruma kararının alınması amacıyla ilgili birimlerle işbirliği yapılması, e. Meslektaş desteği sağlamak amacıyla psikolojik danışmanlar arasında toplantıların düzenlenmesi. 3
OKUL MÜDÜRLÜKLERİ Merkezi ve il eylem plânları çerçevesinde, okul müdürlükleri aşağıdaki görevleri yerine getirir; a. Okul müdürünün başkanlığında, bir müdür yardımcısı, bir rehber öğretmen, bir öğretmen, bir öğrenci temsilcisi ve okul aile birliği başkanının yer aldığı okul çalışma ekibinin oluşturulması, okul personelinin konuyla ilgili görev ve sorumluluklarının tanımlanması, b. Okul düzeyinde uygulanacak Okul Eylem Plânının hazırlanması ve bu plânın ilçe milli eğitim müdürlüğüne gönderilmesi, c. Okul Eylem Plânının geliştirilmesi ve uygulanmasında, okul rehberlik ve psikolojik danışma servisi, şube, branş ve zümre öğretmenleri, yönetim, öğrenci temsilciliği ve okul- aile birliği arasında gerekli koordinasyonun sağlanması, d. İlçe milli eğitim müdürlüğünün eş güdümünde sağlık, sosyal hizmet, emniyet, üniversite, sivil toplum kuruluşları, eğitim sendikaları gibi birim, kurum ve kuruluşların desteklerinin alınması, e. İl/İlçe eylem plânları çerçevesinde okul rehberlik ve psikolojik danışma servisi-rehberlik ve araştırma merkezi ile koordineli olarak okulda programların yürütülmesine uygun ortam sağlanması, personelin görevlendirilmesi, toplantıların düzenlenmesi hususlarında her türlü kolaylığın sağlanması, f. Şiddete neden olabilecek risk faktörlerinin, okuldaki akran ilişkilerinin ve çevre ilişkilerinin dikkate alınarak belirlenmesi ve bu faktörleri ve/veya etkileri en aza indirecek tedbirlerin alınması, g. Öğretmenler, öğrenciler ve ailelerin psikososyal olarak gelişimlerine yönelik hazırlanan rehberlik ve temel önleme programları, diğer rehberlik ve psikolojik danışma hizmetleri, sosyal etkinlikler, spor ve serbest zaman etkinliklerini bütünleştirerek okulda olumlu psikolojik ortamın oluşturulması, h. Şiddet, zorbalık ve saldırganlığın sıklıkla ortaya çıktığı; pansiyon, okul/kurum bahçesi, kantin, atölye, laboratuar, yemekhane, tuvaletler, okul/kurumun eklentileri, okul servis araçlarının bekleme yerlerinde ve yöneticilerin bulunmadığı diğer birimlerde kontrolün sağlanması. i. Öğrencilerin birbirlerine isim taktıklarını, kendi aralarında gruplaşıp bazılarını dışladıklarını, birbirlerine kırıcı davrandıklarını, fiziksel olarak incittiklerini, aileden ve sosyal unsurlardan dolayı olumsuz yaşantılarını tespit ettiğinde, ya da sorunu fark ettiğinde, gecikmeden psiko-sosyal ve eğitsel destek almalarını sağlaması. j. Okul içinde eylem plânı kapsamında yapılan çalışmaların değerlendirilmesi, değerlendirme sonuçlarını uygulamada karşılaşılan sorunlar ve öneriler ile birlikte Aralık ve Haziran ayında milli eğitim müdürlüğüne gönderilmesi. 4
REHBER ÖĞRETMEN / PSİKOLOJİK DANIŞMAN 1. Eylem planları çerçevesinde rehberlik ve temel önleme programlarını okulda uygulayacak veya uygulanmasında öğretmenlere destek verecek, yönetici, öğretmen ve ailelere yönelik olarak eğitim seminerleri düzenleyerek, bu kapsamda yapılan çalışmaların gerek planlanmasına gerekse de uygulanmasına katılacaktır. 2. Çalışmaların verimli bir şekilde yürütülmesinde okul/kurum rehberlik ve psikolojik danışma servisleri ve rehberlik ve araştırma merkezleri ile koordineli olarak çalışacaktır. 3. Çalışma programları dâhilinde ve gerektiğinde sınıf uygulamalarında öğretmenlerle iş birliği yaparak, gereken süpervizyon desteğini sağlayacaktır. 4. Şiddet, saldırganlık ve zorbalığa maruz kalan ve/veya şiddet uygulayan öğrencilere psiko-sosyal müdahale hizmeti vererek, gerektiğinde ilgili kurum ve kuruluşlara yönlendirilmesini sağlayacaktır. 5. Meslektaş desteği sağlamak amacıyla düzenlenecek olan toplantılara katılacaktır. 6. Katıldığı çalışmaların raporlaştırılmasında etkin rol alarak, üyesi olduğu ekibe gerekli desteği sağlayacaktır. ÖĞRETMENLER 1. Okul/kurum eylem planının oluşturulmasında, uygulanmasında ve raporlaştırılmasında etkin rol alarak okul ekibine gerekli desteği sağlayacaktır. 2. Okul/kurum eylem planları çerçevesinde okul rehberlik ve psikolojik danışma servisi/rehberlik ve araştırma merkezleri ile koordineli olarak okul/kurumunda yürütülecek programlarda görev alarak, sorumluluklarını etkin bir şekilde yerine getirecektir. 3. Okul ve sınıf içinde şiddet, saldırganlık ve zorbalık oluşmasına neden olabilecek risk faktörleriyle ilgili çalışmalarda okul/kurum ekibine yardımcı olacaktır. 4. Sınıfında şiddet, saldırganlık ve zorbalık içeren davranışların öğretmen- öğrenci, öğrenci-öğrenci, okul-aile, aile-öğrenci arasında kabul edilmeyeceğini kesin ve temel bir anlayış olarak koyarak uygulanmasını sağlayacaktır. 5. Öğrencilerinin birbirlerine isim taktıklarını, kendi aralarında gruplaşıp bazılarını dışladıklarını, birbirlerine kırıcı davrandıklarını ya da sözelfiziksel olarak incittiklerini vb. sorunları tespit ettiğinde, gerekli eğitsel tedbirleri alarak psiko-sosyal destek hizmeti almalarını sağlayacaktır. 5
6. Şiddete maruz kalan ve/veya şiddet uygulayan öğrenci ve ailesinin en kısa sürede psiko-sosyal koruma, önleme ve müdahale hizmetlerini almaları için yönlendirecektir. 7. Ailelerle iş birliğini güçlendirerek çalışmalarda desteğini alacak ve olumlu baş etme becerileri kazanmalarını sağlayacaktır. 8. Öğrencilerin ve ailelerin psiko-sosyal olarak gelişimlerine yönelik hazırlanan programlar, rehberlik ve psikolojik danışma hizmetleri, sosyal etkinlikler, spor, müzik, çeşitli sanatsal etkinlikler, serbest zaman etkinlikleri, demokrasi eğitimi ve okul meclisleri ile okul gelişim çalışmalarını bütünleştirerek sınıfında olumlu psikolojik ortam oluşturulmasını sağlayacaktır. OKUL ÇALIŞMA EKİBİ Adı Soyadı Görevi İmza 1 Okul Müdürü 2 Müdür Yardımcısı 3 Rehber Öğretmen 4 Öğretmen 5 Okul Aile Birliği Başkanı 6 Öğrenci Temsilcisi 6
MÜDAHALE ALANI I: YÖNETİM SÜREÇLERİ AMAÇ GÜVENLİ EĞİTİM ORTAMI SAĞLAYACAK YÖNETİM SÜREÇLERİNİN İŞLETİLMESİ GEREKÇE Eğitim ortamında şiddetin önlenmesi ve azaltılmasında, eğitim ortamları ve çevresindeki ilişkilerin ve uygulamaların yapıcı, onarıcı barışçıl, ve destekleyici hale getirilmesinde yönetimsel süreçler belirleyicidir. Bu nedenle eğitim ortamlarında şiddetin önlenmesi ve şiddete etkili müdahale konusunda yönetimsel süreçlerin etkili bir şekilde işletilmesi gerekmektedir. Geliştirilecek politikaların, uygulanacak program ve hizmetlerin yürütülmesinde her kademeden yöneticiler arasında söz ve eylem birliğinin bulunması şiddetin önlenmesi ve azaltılması açısından önemlidir. STRATEJİLER Şiddetin önlenmesi ve azaltılmasında bilgiye dayalı yönetim uygulamalarının geliştirilmesi. Şiddetin önlenmesi ve azaltılmasında katılımcı ve işbirliğine dayalı yönetim anlayışının güçlendirilmesi. Şiddetin önlenmesi ve azaltılmasında izleme ve değerlendirme sisteminin oluşturulması. ÇIKTILAR 1. Şiddetin önlenmesi ve azaltılmasında bilgiye dayalı yönetim uygulamaları. 2. Eğitim ortamlarında şiddetin önlenmesi ve azaltılmasında işlevsel örgütlenme modeli. 3. Eğitim ortamlarında şiddetin önlenmesi ve azaltılmasında etkili iletişim ağı. SIRA NO FAALİYETİN KONUSU SORUMLU BİRİM TARİHİ GÖSTERGELER 1 Şiddeti önlenmesine yönelik okul çalışma ekibinin oluşturularak, okul eylem planının hazırlanması. 2 Veri toplama ve değerlendirme sisteminin geliştirilmesi, mevcut verilerin analizinin yapılarak müdahale alanlarının belirlendiği rapor hazırlanması. (Risk faktörleri, Okul Ortamı Değerlendirme) 3 Eğitim ortamlarında şiddetin hiçbir türüne izin vermeyen okul politikasının oluşturulması ve benimsenmesi 4 Eğitim ortamlarındaki tüm tarafları (öğrenci, aile, öğretmen, yönetici) yönetime ve karar verme sürecine dâhil ederek katılım mekanizmalarının (okul-aile birliği, okul meclisleri, okul kurulları) tanımlanması veya var olanların işletilmesi. Eylül Ekim Strateji ve Eylem Plânı Durum Analiz Raporu Tanımlanmış Mekanizmalar Toplantı Tutanakları 5 Eğitim ortamlarında çalışanların görev ve sorumluluklarını belirleyen iş analizleri ve görev tanımlarının yapılması. Eylül İş Analizleri ve Görev Tanımları 6 7 Şiddetin önlenmesi ve azaltılması konusunda etkili başvuru mekanizmalarının (başvuruyu değerlendirmek konusunda mevcut kurulların işletilmesi, şikayet kutusu, elektronik mesaj, başvuru formu v.b.) kurulması ve tanıtılması. Tüm tarafların, başvuru ve şikayete ilişkin, hak ve sorumlulukları konusunda bilgilendirilmesi. (Bilgilendirme toplantıları, pano, broşür vb.) Rehberlik ve Psikolojik Danışma Servislerinin güçlendirilmesi (Uygun çalışma ortamı sağlanması, donanım eksiklerinin giderilmesi) Eylül 8 Eğitim ortamı, aile, çevre ile işbirliğinin güçlendirilmesi. Tüm Personel 9 Eğitim ortamında çalışanlara etkili iletişim becerilerinin kazandırılmasına yönelik seminerler düzenlenmesi 10 11 Eğitim ortamında Biz Bilinci ni geliştirecek faaliyetlerin düzenlenmesi.(okulumu seviyorum kampanyaları, mezuniyet günü, okul yıllıkları, mezunlarla buluşma etkinlikleri vb. sosyal etkinlikler, web sayfası, öğrenci, öğretmen ve eğitim ortamı çalışanları arasında e-posta grubu vb.) İzleme ve değerlendirme ilkelerinin, metodunun ve mekanizmasının belirlenmesi, rapor formu hazırlanması, sonuçların raporlanması. Başvuru Mekanizması Başvuru Sayısı Bilgilendirme Araçları Bilgilendirilmiş Kişi Sayısı Düzenlenmiş Kişilik Hizmetleri Yararlanan Öğrenci Sayısı Yapılan Etkinlikler Etkinlik Sayısı Eğitim Materyali Eğitim Seminer Sayısı Tüm Personel Düzenlenen Faaliyetler ve Sayısı Aylık İzleme Değerlendirme Formu İzleme Değerlendirme Raporları
MÜDAHALE ALANI II: ÖĞRETMENLER VE YÖNETİCİLER AMAÇ ÖĞRETMENLERDE VE YÖNETİCİLERDE ŞİDDET DAVRANIŞLARININ ÖNLENMESİ GEREKÇE Öğretmenler ve yöneticiler, eğitim ortamlarında yaşanan şiddetin mağduru ya da kaynağı olabilmektedir. Bu nedenle, eğitim ortamlarında şiddetin önlenmesi açısından yürütülecek faaliyetlerin odağına öğretmen ve yöneticilerin yerleştirilmesi gerekmektedir. Öğretmen ve yöneticiler eğitim ortamlarında öğrenciler için önemli bir rol modeldir. Öğretmen ve yöneticiler şiddetten uzak bir eğitim ortamının sağlanmasında taşıdıkları önem nedeniyle öncelikli olarak ele alınması gereken aktörlerdir. SIRA NO STRATEJİLER Öğretmen ve yöneticilerin eğitim ortamlarında şiddetin azaltılması ve önlenmesindeki katkılarının performans değerlendirilmesinde politika haline getirilmesi. Merkezi ve yerel düzeyde eğitim, materyal, eğitsel yönetim (süpervizyon) desteği sağlanarak öğretmenlerin ve yöneticilerin kapasitelerinin artırılması. ÇIKTILAR 1. Şiddetin; eğitim disiplin ve sorun çözme aracı olarak kullanmayan öğretmen ve yöneticiler. 2. Eğitim ortamlarında ve dersliklerde öğrenciler üzerinde etkin denetim ve gözetim sağlayan öğretmenler ve yöneticiler. 3. Mesleki motivasyonları ve iş doyumları arttırılmış öğretmenler ve yöneticiler. 4. Genel pedagojik formasyon yanında alana yönelik pedagojik formasyonu yeterli öğretmenler ve yöneticiler. 5. Öğretmenler ve yöneticiler için şiddetin azaltılmasına yönelik belirlenmiş performans kriterleri. FAALİYETİN KONUSU SORUMLU BİRİM TARİHİ GÖSTERGELER 1 Öğretmenlerde ve yöneticilerde şiddet ve şiddet davranışları hakkında tutarlı bir anlayışın geliştirilmesi. 2 Öğretmen ve yöneticilerin şiddet konusundaki bilgileri, gözlemleri, değerlendirmeleri, beklentileri ve çözüm önerileri konusunda araştırma. 3 Öğretmenler ve yöneticiler için şiddeti tanıma, önleme ve müdahale konularında eğitim etkinlikleri düzenlenmesi. 4 5 Öğretmen ve yöneticilerin sorun çözme, çatışma yönetimi, arabuluculuk, iletişim becerileri, öfke denetimi, olumlu disiplin yöntemleri gibi konularda yeterli bilgi ve beceriye sahip olmalarının sağlanılması. Öğretmen ve yöneticilere sağlanan psikososyal destek hizmetlerinin artırılması, psikososyal destek alma konusunda tutum değişikliği yaratmaya yönelik bilgilendirme seminerlerinin yapılması. Ekim 6 Okul ve sınıf yönetimi konusunda bilgi ve becerilerin artırılması 7 6-18 yaş gelişim dönemi özellikleri, öğrenciyi tanıma teknikleri, etkili ev ziyaretlerinin planlanması ve yapılması konularında eğitim etkinlikleri düzenlenmesi. 8 Öğretmenler arasındaki iletişimi güçlendirmeye yönelik faaliyetler yapılması. (Piknik, gezi, kutlama programları vb.) Şiddeti tanıma, önleme ve müdahaleye yönelik bilgi ve beceri düzeyi artırılmış öğretmen ve yönetici sayısı Araştırma Raporu Eğitim Programı Eğitim Sayısı Bilgi ve beceri düzeyi artırılmış öğretmen ve yönetici sayısı Bilgi ve beceri düzeyi artırılmış öğretmen ve yönetici sayısı Eğitim Programı Eğitim Sayısı 8
MÜDAHALE ALANI III: ÖĞRENCİ AMAÇ ÖĞRENCİLERDE ŞİDDET DAVRANIŞLARININ AZALTILMASI GEREKÇE Öğrencilerin şiddet davranışlarını etkileyen iki temel faktörden söz edilebilir. Bunlardan birincisi sorunları ile baş etme becerilerindeki yetersizlikler, ikincisi ise çevrenin olumsuz etkisidir. Temelde, öğrenciyi ve ailesini güçlendirerek çevrenin olumsuz etkisini azaltmak mümkündür. Öğrencilerin sağlıklı gelişimlerinin desteklenmesi, farkındalıklarının artırılması,onların yaşam ve baş etme becerilerinin geliştirilmesi ile şiddet davranışları riski ve risk oluşturan etmenlere karşı etkili önlemler almak mümkündür. STRATEJİLER SIRA NO Varolan program ve projelerin eş güdüm içerisinde yürütülmesi, bütüncül bir yaklaşımla değerlendirilmesi ve deneyimlerin paylaşılması. Temel önleme, koruma ve müdahale hizmetlerinin tüm öğrencilere ulaştırılması. Risk altındaki tüm çocukların tespitinde ve onlara götürülecek hizmetlerde bütüncül bir yaklaşımın izlenmesi. ÇIKTILAR 1. Şiddet davranışları hakkında farkındalıkları geliştirilmiş öğrenciler. 2. Şiddet korunma, şiddetle baş etme ve şiddet davranışını azaltmaya yönelik beceriler kazanmış öğrenciler. 3. Madde bağımlılığından korunma konusunda bilinçlendirilmiş öğrenciler. 1 Öğrencilerin şiddete ilişkin tutum ve davranışları ile baş etme yöntemlerinin araştırılması 2 FAALİYETİN KONUSU SORUMLU BİRİM TARİHİ GÖSTERGELER Şiddet, şiddetin türleri (akran zorbalığı, duygusal, fiziksel ve cinsel istismar, fiziksel ceza vb.) konularında MEB materyallerinden yararlanılarak eğitim verilmesi, bilgilendirici broşür, afiş hazırlanması. 3 Öğrencilerin şiddet yanlısı gruplara katılımlarının önlenmesi. 4 5 6 7 8 Öğrencilere kendini şiddet yanlısı gruplardan ve zararlı maddelerden koruma konusunda bilgi ve beceri kazandırılması Öğrencilere olumlu rol modeller sunulması, eğitim ortamlarında olumlu rol modelleri anlatan / tanımlayan etkinlikler düzenlenmesi Gelişimsel açıdan riskli çocukların (çalıştırılan, özel eğitime ihtiyacı olan, denetim ve gözetim altındaki, ailesinde madde bağımlısı olan, aile içi şiddete maruz kalan çocuklar vb.) tespit edilmesi, destek hizmeti sağlanması. 10-14 yaş grubu çocuklarda maddenin kötüye kullanılmasının önlenmesi amacıyla hazırlanan Hayata Sahip Çıkmak programının uygulanması Öğrencilerin sosyal sorumluluk projelerine katılımları için fırsat yaratılması, özendirilmesi, teşvik edilmesi. (Kardeş okul, kardeş köy, sigarayla mücadele, huzurevi vb. ziyaretler, ağaç dikme kampanyaları, geri dönüşüm dostu okul vb.) 9 Öğrencilerin sosyal, kültürel, sanatsal ve sportif etkinliklerle desteklenmesi 9 Ekim Araştırma Raporu Eğitim Materyali Eğitim Faaliyeti Sayısı Katılımcı sayısı Vaka sayısı Psikososyal destek hizmeti alan öğrenci sayısı Beceri kazanmış öğrenci sayısı Materyal Etkinlik sayısı Tespit edilen risk grupları ve çocuk sayısı Destek hizmeti alan çocuk sayısı Grup Sayısı Beceri kazanmış öğrenci sayısı Düzenlenen Faaliyetler ve Sayısı
MÜDAHALE ALANI IV: EĞİTİM ORTAMI ve ÇEVRESİ AMAÇ EĞİTİM ORTAMININ FİZİKSEL VE SOSYAL ÇEVRESİNDE ŞİDDETİN ÖNLENMESİ VE AZALTILMASI GEREKÇE Eğitim ortamlarının sosyal ve fiziksel çevresiyle bütünleşmesi eğitim açısından istenilen bir durumdur. Bu bağlamda eğitim ortamının sosyal çevresiyle olumlu etkileşim içinde olması eğitim öğretimin amaçlarının gerçekleştirilmesi, şiddetin azaltılması ve önlenmesi sürecinde büyük önem taşır. Öncelikle, çevresindeki sosyal aktivitelerin artırılması, çevreyle bütünleşmesi yoluyla eğitim ortamları cazibe merkezi haline getirilecektir. STRATEJİLER SIRA NO Eğitim ortamları ve çevresinde güvenliğin sağlanması. Eğitim ortamlarının sosyal ve fiziksel çevresi ile bütünleşmesini sağlayacak, eğitimde niteliği artıracak okul gelişim modellerinin yaygınlaştırılması. Diğer sektörler ve kurumlarla işbirliği yapılması. Eğitim ortamı ve çevresinde olumsuz gurup ve kişilerin yapılanmasının engellenmesi. ÇIKTILAR 1. Cazibe merkezi haline gelmiş eğitim ortamları. 2. Güvenliği artırılmış eğitim ortamları. 3. Eğitim ortamları çevresinde öğrenciler tarafından erişilebilir sosyal etkinlik mekanları. FAALİYETİN KONUSU 1 Eğitim ortamlarının eğitim öğretim saatleri dışında da öğrencinin ve çevrenin kullanımına açılması. 2 Öğrencilere yönelik sosyal, kültürel, sanatsal ve sportif etkinliklerin çeşitlendirilmesi ve katılımın özendirilmesi. 3 Eğitim ortamlarının güvenliğinin artırılması. (Emniyet ve MEB arasında protokol çerçevesinde belirlenen kriterlere uyulması) 4 Öğrencilerin eğitim ortamları çevresindeki olumsuz gruplara katılımının azaltılması. SORUMLU KURUM / BİRİM İlçe MEM İlçe MEM İlçe Emniyet Md.lüğü İlçe MEM İlçe Emniyet Md.lüğü TARİHİ GÖSTERGELER Yararlanıcı Sayısı Aktivite Sayısı İzleme Formları Güvenli Eğitim Ortamı Kriterleri Olumsuz gruplara katılım önlenmiş öğrenci sayısı 5 Konuya yönelik yazılı ve görsel materyal geliştirilmesi. Materyal 6 Öğrenci, öğretmen ve velilerin, olumsuz grup ve kişilerin etkileri konusunda bilgilendirilmesi. 7 Öğrencilerin sosyal etkinliklerde bulunacakları mekanların artırılması 8 9 Öğrencileri internet kafe ve oyun mekanlarının olası zararlı etkilerinden koruyacak denetim mekanizmalarının güçlendirilmesi Toplum merkezleri ile çocuk ve gençlik merkezlerinin yaygınlaştırılması, eğitim ortamları ile ilişkilerinin güçlendirilmesi 10 İlçe Emniyet Md.lüğü Kaymakamlık Belediye, İlçe MEM Gençlik Spor Müdürlüğü, STK Kaymakamlık İlçe MEM İlçe Emniyet Md.lüğü Kaymakamlık Belediye İlçe MEM Bilgilendirilmiş öğretmen, öğrenci, veli sayısı Artırılmış mekan sayısı Güçlendirilmiş denetim mekanizması Yeni açılan merkez sayısı Merkezden yararlanan öğrenci sayısındaki artış
MÜDAHALE ALANI V: AİLE AMAÇ EĞİTİM ORTAMLARINDA ŞİDDETİN ÖNLENMESİ VE AZALTILMASINDA AİLENİN KATKISININ ARTIRILMASI GEREKÇE Çocuğun eğitim ortamı, çevresindeki toplum ve aileden soyutlanması mümkün olmadığından şiddetin önlenmesi ve azaltılmasında bütüncül yaklaşım esas alınmalıdır. Eğitim ortamı ve çevresinin şiddetten arındırılması konusunda yapılacak çalışmalarda, anne, baba başta olmak üzere tüm aile bireylerinin katkı ve desteği gereklidir.bu amaçla şiddetin ne olduğu, türleri ve sonuçları konusunda ailelerin bilinçlendirilmeleri şiddetin önlenmesi ve azaltılması çalışmalarına bilinçli ve aktif olarak katılmalarına yardımcı olacaktır. STRATEJİLER Şiddetin önlenmesi ve azaltılmasında ailelerle etkin işbirliğinin sağlanması. Şiddetin önlenmesi ve azaltılmasında ailenin bilinçlendirilmesine yönelik eğitim çalışmalarının sürekli hale getirilmesi. Şiddetin önlenmesi ve azaltılmasında ailenin sosyo-ekonomik açıdan güçlendirilmesi. ÇIKTILAR 1. Çocuk yetiştirmede şiddeti disiplin aracı olarak kullanmayan aileler. 2. Sosyo-ekonomik açıdan güçlendirilmiş aileler. SIRA NO FAALİYETİN KONUSU 1 Eğitim ortamlarında şiddetin azaltılması ve önlenmesi kapsamında okul-aile işbirliğinin geliştirilmesi. 2 3 Ana-baba eğitim programlarına şiddetin tanımı, türleri, etkileri gibi konuların eklenmesi ve bu programların yaygınlaştırılması Ana-baba eğitiminin tanıtımının yapılması, ailelerin katılımının teşvik edilmesi, bilgilendirici materyal desteği sağlanması. 4 Şiddetin önlenmesi ve azaltılması için yerel düzeyde medya stratejisi geliştirilmesi, uygulanması. 5 6 Aileleri sosyo-ekonomik açıdan güçlendirmeye yönelik faaliyetler Ailelere yönelik olarak iş bulma hizmeti veren kurumlar ve sosyal yardım kaynakları hakkında bilgi sağlama ve yönlendirme yapılması. 7 İşsizlik nedeniyle sosyal uyumsuzluk yaşayan bireylere mesleki beceri kazandırılması SORUMLU KURUM / BİRİM Kaymakamlık İlçe MEM TARİHİ GÖSTERGELER İşbirliği Şiddet konusu eklenmiş Ana Baba Eğitim Programı Tanıtım faaliyeti sayısı Programa katılan ana-baba sayısı Materyal Psikososyal destek hizmeti alan öğrenci sayısı Beceri kazanmış öğrenci sayısı Kaymakamlık- Belediye-Sosyal Yardımlaşma ve Dayanışma Vakfı, STK, Özel Sektör Kaymakamlık- Belediye- Sosyal Yardımlaşma ve Bilgi sağlanan ve yönlendirilen aile Dayanışma Vakfı, sayısı Kaymakamlık- Belediye- Sosyal Yardımlaşma ve Dayanışma Vakfı,Halk Eğitim Merkezi, STK, Özel Sektör Beceri kazanmış birey sayısı Kurs, sertifika, belge, diploma sayısı 11
Okullarımızda eğitim öğretim faaliyetlerinin güven ve huzur ortamı içinde başarılı bir şekilde yürütülebilmesi için belirlenen görev ve sorumlulukların titizlikle yerine getirilmesi hususunda gereğini önemle rica ederim. ALİ ARSLANTAŞ Sorgun Kaymakamı