GYMNOSPERMAE. (Açık Tohumlular)

GYMNOSPERMAE (Açık Tohumlular)

PINACEAE ***** Bu familyanın cinsleri şunlardır: Yalnızca uzun sürgün Uzun sürgünü + Kısa Sürgün Abies Pinus Keteleria Cedrus Pseudotsuga Larix Tsuga Pseudolarix Picea Cathaya

Coniferae -Pinaceae

Pinus - Çamlar

Pinus Cinsinin Genel Özellikleri Gymnospermae bitki dünyasında en önde gelen herdem yeşil ağaçlardır. Hem uzun, hem de kısa sürgünleri vardır. Kısa sürgünlerin dip kısımlarında Glaf ya da Kın adı verilen, gri kül rengi bir kısım vardır ki bu o sürgünün metamorfoze yani değişime uğramış yaprakları olduğu sanılmaktadır. İğne yaprak sayıları genel olarak iki, üç ve beş olarak bilinmektedir. iki iğne yapraklılarda iğne yaprağın enine kesit yüzeyi yarım daire, üç ve beş iğne yapraklılarda dairenin dilimleri halindedir. Genellikle, iğne yaprakların enine kesitlerinde, iki ve üç iğne yapraklı çamlarda iki adet iletim demeti bulunurken, 5 iğne yapraklı çamlarda iletim demeti sayısı tekdir. O halde çamlar, bu iletim demetlerinin sayılarına göre, önce Diploxylon ve Habloxylon olarak iki alt cinse ayrılır.

Diploxylon Çamlar : Çıralı Çamlar Kısa sürgünlerinde iki ya da üç iğne yaprak bulunur. İğne yaprak enine kesitinde iki adet iletim demeti vardır. Ayrıca, yapraklarının alt ve üst yüzlerinde stoma çizgileri vardır. İğne yaprakların kenarları ince testere gibi dişlidir. Kın kalıcıdır ya da ender olarak düşer. Apofiz odunlaşmış ve mukro apofizin ortasında bulunur. Odunları serttir ve çok sayıda reçine kanalı vardır. Yıllık halkalar belirgindir. Polenlerinin hava baloncukları da şişkin ve belirgindir. Haploxylon Çamlar : Yumuşak Çamlar Kısa sürgün üzerinde beş iğne yaprak bulunur. İğne yaprak enine kesitinde tek iletim demeti vardır. İğne yaprakların arka yüzlerinde stoma çizgileri yoktur. İğne yapraklar tam kenarlı ya da dişlidir. Kın ya da glaf kalıcı değildir, iğne yapraklarla birlikte düşmektedir. Kozalağın apofizleri odunlaşmamış, ancak deri gibi serttir, göbek ise apofizin ucuna kaymıştır yani orta durumlu olmayıp, uçta bulunmaktadır. Odunları yumuşaktır ve reçine kanalları az sayıdadır. Öte yandan polenlerinde hava baloncukları da Diploxylon Çamlar kadar belirgin değildir.

Pinus pinaster : Sahil Çamı - 30 m boy, piramidal, sonraları dağınık, derin çatlaklıdır. - İ.yaprak 10-20 cm cilalı yeşil, batıcıdır. Kın 15 mm - Kozalak 9-18 cm, Az çok simetriktirler. Apofizler piramidal, yan pervazlar çok belirgindir. Ayrıca göbek çıkık ve batıcıdır. Kozalağın dışa bakan pulları belirgin olup, uçları gaga gibi aşağıya dönüktür. - Odun reçine, kağıt ve selüloz eldesinde kullanılır. - kumul ağaçlandırmalarında başarı ile kullanılmaktadır. - Batı Akdeniz elementidir. Ülkemizde doğal değildir.

Pinus pinaster

Pinus pinaster : Sahil Çamı

Pinus radiata : Monteri Çamı - Orta boy, Kaliforniya da relikt olarak yayılır - Avustralya, Yeni Zelanda, Şili, Güney Afrika da egzotik bulunur - İleri yaşlarda dağınık tepeli, şekilsiz bir ağaçtır. - İ.yaprak ince, yumuşak ve üçlü olarak kısa sürgünde dizilidir - Olgun kozalak, 7-14 cm boyunda asimetrik, kestane renginde cilalı görünüşlü, çok kısa saplı yada sapsızdır. - Apofiz kubbe biçiminde, mukro ince dikenlidir. - Odun az reçineli, yoğunluğu az, traheitleri uzun olduğundan selüloz ve kağıt sanayine uygundur. - Ülkemizde Zonguldak, Bartın, Çaycumada kullanılması uygundur.

Pinus radiata

Pinus radiata: MonteriÇamı

Pinus wallichiana Ağlayan Çam 50 m boy, İ. yaprak beşli, 10-18 cm, gri ya da mavimsi yeşil, aşağıya püskül gibi sarkıktır. Kozalak silindirik, 15-25 cm, kirli sarı renkli, Apofizler konvekstir, Göbek altaki pula doğru basıktır. Pinus strobus tan daha büyük kozalak, aşağıya sarkık daha uzun yaprakları ile ayrılır. Kozalak ve yaprakları üzerinde göz yaşı damlasına benzer çok miktarda reçine bulunduğundan AĞLAYAN ÇAM diye anılır. Vatanı Himalayalar dır. Sarkık sürgün ve yapraklarından dolayı çok değerli park bitkisidir.

Pinus wallichiana Ağlayan Çam

Pinus strobus Veymut Çamı, Beyaz Çam 30-70 m boy, 1. sınıf Kabuk yaşlanınca dikdörtgenimsi pullara ayrılmaktadır İ. yapraklar beşli, ince ve yumuşak, 6-14 cm. Kozalak 10-20 cm, sarkık, ortasından bükük, apofiz ince, az çıkıntılı ve göbek küttür. Kuzey Amerika ve Kanada da Çok hızlı büyür, 5-10 yaşında kozalak verir. Avrupaya getirilmiş, parkçılıkta çok değerlidir ülkemizde..

Pinus strobus Veymut Çamı, Beyaz Çam

Larix : Melezler Cinsinin Genel Özellikleri Yaprak dökerler Uzun+Kısa sürgünlüdürler İ. yaprak ince, yumuşak ve püskül gibi sürgünde bulunur. Bazı türlerinde (L. lariciana, L.griphittiana, L.occidentalis, L.liyalli) brahteler görülür. Bazılarında ise; (L. decidua L.leptolepis, L.gmelini) brahte gözükmez. Kozalak pulları dağılmaz. Türkiye de hiçbir örneği doğal değildir. Ancak L. decidua ve L. leptolepis egzotik olarak rastlanır.

Larix decidua Avrupa Melezi

Larix decidua Avrupa Melezi 30-35 m boy, önceleri ilk yaşlarda sivri, sonra ise dağınık tepeli 1. sınıf orman ağacı Dallar genellikle ince olup, ikinci derecedeki dallar aşağıya sarkarlar.

Kabuk karmen kırmızısı renginde, yaşlandıkça derin ve levhalar halinde çatlamaktadır

İ.Yaprak 2-4 cm, yumuşak, açık yeşil renkte, dökülmeden önce altın sarısı bir renge dönüşür. Kısa sürgünler üzerinde püskül gibi bir arada bulunmaktadırlar.

Dişi çiçeklerin iç pulları yeşil, dış pulları ise hemen daima karmen kırmızısı rengindedir. Daha sonra, dış pul kurur, iç pullar kozalağı oluşturur. Brahte gözükmez

Kozalak 2-3 cm boyunda, 1-2 cm çapındadır. Küremsi-oval, hemen hemen sapsız olup, kısa sürgünlere oturmuş gibidir.

Monoiktirler Polenlerin hava baloncukları yoktur. Tohum üç köşeli, üst yüzü kanatla kaynaşmıştır

Larix leptolepis Japon Melezi 30-40 m boylarında, Larix decidua dan daha boylu ve geniş tepeli bir melez türüdür.

Genç sürgünleri koyu kırmızı ya da kırmızımsı kahverengidir. Yapraklar soluk yeşildir.

Olgun kozalakları Avrupa Melezi nden daha büyüktür (2,5-3,5 cm). Brahteler dışarıdan gözükmez

Larix leptolepis Japon Melezi Larix decidua Avrupa Melezi Önemli bir ayrım ise Japon Melezi nin kozalak pullarının uçları geriye doğru kıvrılmışken, Avrupa Melezi nde düzdür.

seudolarix: Yalancı Melezler Yaprak dökerler Uzun+Kısa sürgünlüdürler İ. yaprak ince, yumuşak ve püskül gibi sürgünde bulunur. Monoiktirler, polenlerin hava baloncukları vardır. Yumurta biçiminde olgun kozalağın kısa bir sapı bulunur. Kozalak sedir ve göknarlarda olduğu gibi dağılır. Çin de yetişen Pseudolarix amabilis adlı tek türü Monotipik bir cinstir.

Pseudolarix

Cathaya 1955 yılında Pinaceae ye eklenmiştir.. Yapraklarını dökmezler (herdemyeşil) Uzun + kısa sürgünlü İ. Yaprak Pseudotsuga ya benzer, Monoiktirler Kozalak sapsız, pulların kenarları tamdır. Kozalak döllendikten sonra yana sarkarlar. Brahte dışarıdan gözükmektedir. Monotipiktir (Çinde) Cathaya argyrophylla

Cathaya