Kesilen Hayvan Sayısı

1. KIRMIZI ET SEKTÖRÜNDEKĠ GELĠġMELER a. Kırmızı Et Sektörü Pazar Analizi Hayvan Varlığı: TÜİK verilerine göre yılında büyükbaş hayvan sayısı bir önceki yıla göre %12,3 artarken küçükbaş hayvan sayısı ise %10,7 artmıştır. Yılsonu itibariyle sığır sayısı 13 milyon 915 bin baş, koyun sayısı 27 milyon 425 bin baş, keçi sayısı ise 8 milyon 357 bin baş olarak gerçekleşmiştir. Kesilen Hayvan sayısına göre ise büyükbaşta %8,5 artış gerçekleşmiş, Küçükbaşta ise %18,8 azalma yaşanmıştır. (Tablo-1) Hayvan Türleri Sayı (Baş) Sayı (Baş) Sayı (Baş) Kesilen Hayvan Sayısı Kesilen Hayvan Sayısı Kesilen Hayvan Sayısı - - % % Değişim Değişim Hayvan Kesilen Sayıları Hayvan TOPLAM 41.254.569 45.195.600 50.186.583 11,0 Büyükbaş 11.454.526 12.483.969 14.022.347 2.617.966 2.579.020 2.798.460 12,3 8,5 Sığır 11.369.800 12.386.337 13.914.912 2.602.246 2.571.765 2.791.034 12,3 8,5 Kültür 4.197.890 4.836.547 5.679.484 Kültür melezi 4.707.188 5.120.621 5.776.028 Yerli 2.464.722 2.429.169 2.459.400 Küçükbaş 29.382.924 32.309.518 35.782.519 8.093.130 6.733.638 5.467.921 10,7-18,8 Koyun 23089691 25.031.565 27.425.233 6.873.626 5.479.546 4.541.122 9,6-17,1 Merinos 1086392 1.220.529 1.532.651 25,6 Yerli 22003299 23.811.036 25.892.582 8,7 Keçi 6293233 7.277.953 8.357.286 1.219.504 1.254.092 926.799 14,8-26,1 Kıl keçisi 6140627 7.126.862 8.199.184 15,0 Tiftik keçisi 152 606 151.091 158.102 4,6 Diğer 417 119 402.113 381.717-5,1 Grafik 1: -- yılları arası BüyükbaĢ ve KüçükbaĢ Hayvan varlığı (BaĢ) 30.000.000 25.000.000 27.425.233 25.031.565 23.089.691 20.000.000 13.914.912 15.000.000 12.386.337 11.369.800 10.000.000 5.000.000 8.357.286 7.277.953 6.293.233 0 Sığır Koyun Keçi 1

Kırmızı Et Üretimi: TÜİK kırmızı et üretim istatistiklerini üçer aylık dönemler halinde yayınlamaktadır. Toplam Toplam kırmızı et üretimi, Kurban Bayramının gerçekleştiği bir önceki döneme göre %42,9 oranındaazalırken, bir önceki yılın aynı dönemine göre %21,7 oranında artmıştır. Sığır eti üretimibirönceki yılın aynı dönemine göre %20,7 oranında artmış, Koyun eti üretimi ise, bir önceki yılın aynı dönemine göre %15 oranında artış göstermiştir.(tablo-1) Tablo-1 Kırmızı Et Üretim Miktarı Ġstatistikleri --- Miktar (Ton) Yıl I.Dönem II.Dönem III.Dönem IV.Dönem Toplam 157.282 175.247 173.842 274.347 780.718 TOPLAM 157.932 171.595 173.177 274.210 776.915 171.465 182.872 196.108 365.255 915.700 208.597 125.145 144.121 138.983 210.334 618.584 Sığır 133.724 144.153 144.970 222.059 644.906 149.722 159.320 173.202 317.100 799.343 180.764 27.306 26.042 28.940 53.400 135.687 Koyun 19.856 23.959 23.491 39.770 107.076 17.330 19.969 20.987 38.903 97.189 19.930 4.018 3.866 4.961 10.216 23.060 Keçi 4.128 3.303 4.114 11.773 23.318 3.848 2.657 1.840 9.085 17.430 7.883 Kaynak: TUİK, Kırmızı Et Üretim İstatistikleri Grafik 1. --- Yılı I-II-III-IV. Dönem Üretim Ġstatistikleri 400.000 350.000 300.000 250.000 200.000 150.000 100.000 50.000 0 365 274 274 209 171 175 158 172 183 196 174 173 157 I.Dönem II.Dönem III.Dönem IV.Dönem 2

Perakende Et Fiyatları: TUİK TÜFE verilerine göre perakende dana eti fiyatları yılındaki dalgalanmanın aksine yılında daha istikrarlı bir seyir izlemiş ve yıl ortalaması 23.8 TL/kg. olmuştur. Yılı ilk dört ayı itibarı ile fiyat ortalamaları yılının ilk dört ayına paralel seyretmektedir. yılınınmayıs ayında perakende dana eti fiyatı 24,06 TL/Kg. olmuştur. Grafik-2 Grafik-2: Perakende Dana Eti Fiyatları, 2003=100 Temel Yıllı Tüketici Fiyatları Endeksleri- Madde Sepeti ve Ortalama Fiyatlar (TL./Kg) 28 27 26 25 24 23 23,85 23,69 23,68 23,97 24,06 22 21 20 Perakende Koyun Eti Fiyatları: TUİK TÜFE verilerine göre yılının fiyat ortalaması 25,43 TL./kg. olmuştur. Perakende fiyatlar yılına 23,5 TL/Kg seviyesinde başlamış ve Nisanayında bir %10,8 artışla 26.04 TL/Kg a ulaşmış, Mayıs Ayında 25,72 TL/Kg. olmuştur. (Grafik-3) Grafik-3TUĠK Perakende Koyun Eti Fiyatları 28 27 26 25 25,08 26,04 25,72 24 23 22 21 20 23,5 24,24 3

Grafik-4TÜĠK Perakende Sucuk Fiyatları 39 37 37,19 37,1637,55 36,03 36,35 35 33 31 29 27 25 Grafik-5TÜĠK Perakende Sosis Fiyatları 30 29 28 27 26 25 24 23 22 21 20 28,36 28,25 28,87 29,20 29,28 Grafik-6TÜĠK Perakende Salam Fiyatları 30 29 28 27 26 25 24 23 22 21 20 28,29 27,32 27,29 28,79 29,11 4

Grafik-7TÜĠK Perakende Sakatat Fiyatları 20 19 18 17 16 15 14 13 12 11 10 17,7417,78 17,6217,83 17,93 Grafik-8TÜĠK Perakende Tavuk Eti Fiyatları 8,00 7,50 7,00 6,91 7,35 7,61 7,31 6,50 6,00 5,50 6,34 5,00 5

KARKAS FĠYATLARININ DEĞERLENDĠRMESĠ: Dana Karkas Ortalama Fiyatları: Ankara Ticaret Borsası verilerine göre yılı Dana Karkas fiyatlarının ortalaması 14,59 TL/Kg. olmuştur. yılı ilk 4 ayı itibarı fiyatlar paralel bir seyir izlemiş, ortalama fiyat 14,42 TL/Kg. olmuştur. Mayıs ayı 14,84 Kg./TL dir. (Grafik-4). Grafik-9Dana Karkas Ortalama Fiyatları(ATB 18 17 16 15 14 13 12 11 10 14,16 14,3014,40 14,83 14,84 Kaynak: Ankara Ticaret Borsası Yılı Verileri Kuzu Karkas Ortalama Fiyatları: Ankara Ticaret Borsası verilerine göre yılı itibarı ile yıllık fiyat ortalaması 18,03 TL/kg. olmuştur. yılı Ocak ayında 16,01 TL/Kg. olan fiyatlar Nisan Ayında 20 TL/Kg a kadar çıkmış, Mayıs ayı itibarı ile Fiyat 18,91 TL/Kg a düşmüştür (Grafik-5). Grafik-10Kuzu Karkas Ortalama Fiyatları 25,00 20,00 15,00 10,00 5,00 16,01 17,87 18,82 20,01 18,91 0,00 Kaynak: Ankara Ticaret Borsası Yılı Verileri 6

28.01-03.02 04.02-10.02 11.02-17.02 18.02-24.02 25.02-03.03 04.03-10.03 11.03-17.03 18.03-24.03 25.03-31.03 01.04-07.04 08.04-14.04 15.04-21.04 22.04-28.04 29.04-05.05 06.05-12.05 13.05-19.05 20.05-26.05 Grafik-6: Avrupa Birliğinde Haftalık Dana Karkas Ortalama Fiyatları / 100 KG 400,00 395,00 390,00 385,00 380,00 375,00 370,00 365,00 Dana Karkas Kaynak: yılı, Avrupa Birliği Komisyonu Tablo- 2:Ticaret Borsalarında Tescil Edilen Dana Karkas Miktar ve Hazır Tüccar Satış fiyatları(01.05-15.05 tarihleri arası-tl/kg) Borsa Adı ŞUBAT MART NİSAN MAYIS Miktar En az Fiyat En çok Fiyat Ankara 23.230 14,20 15,20 14,79 İstanbul 341.280 15,50 17,00 16,02 Kars 857 14,80 14,80 14,80 Kayseri 213.673 12,00 15,70 14,45 İzmir 95.560 13,50 14,99 14,62 Konya 211.648 11,74 15,40 13,96 Gaziantep 25.981 13,00 16,27 14,53 Diyarbakır 62.300 14,70 15,90 15,20 ORTALAMA 13,68 15,66 14,80 Tablo- 3: Karkas Et, Besi Yemi Fiyatları ve Pariteler (01.05.-15.05. tarihleri arası-tl/kg) Büyükbaş Karkas *Besi Yemi Ankara 14,79 TL 0,72 TL 20,54 TL İstanbul 16,02 TL 0,72 TL 22,25 TL Kayseri 14,45 TL 0,82 TL 17,62 TL İzmir 14,62 TL 0,80 TL 18,28 TL Diyarbakır 15,20 TL 0,80 TL 19,00 TL Konya 13,96 TL 0,80 TL 17,45 TL Gaziantep 14,53 TL 0,75 TL 19,37 TL Kars 14,80 TL 0,73 TL 20,27 TL Ortalama 0,77 TL 19,35 TL Ortalama Fiyat Sığır Eti - Besi Yemi Paritesi Kaynak: Ticaret Borsaları Verileri, *Yem Sanayicileri Birliği Üyelerinden alınan %8 KDV dahil peşin fiyatlarıdır 7

OCAK ŞUBAT MART NİSAN Tablo- 4: Sanal Marketlerdeki Perakende Fiyatları 01.05.- 15.05. Tarih CİNSİ MİGROS CARREFOURSA REAL *ET VE SÜT KURUMU Kıyma 22,99 TL 21,90 TL 22,50 TL 18,50 TL Kuşbaşı 27,99 TL 25,70 TL 26,00 TL 23,00 TL 15.06. Biftek 32,99 TL - 28,00 TL 24,50 TL Pirzola 42,99 TL - - 29,50 TL Kuzu Pirzola - - - 43,55 TL Kaynak: Ulusal Marketlerin perakende fiyatları, * Et ve Süt Kurumu Tarak Pirzola fiyatıdır. Ġthalat Rakamları; Tablo- 7: 01.01. -30.03. tarihleri arası Et ve Et Ürünleri Ġthalat Verileri DAMIZLIK DÜVELER BESİLİK SIĞIR KESİMLİK DANA KARKAS SIĞIR ETİ DAMIZLIK KOYUN, KEÇİ KOYUN KUZU KG 1.883.942 3.029.518 5.948.640 2.539.698 158.789 2.840.550 15.254 BAŞ 3.382 14.653 12.994 3.235 62.200 419 $ 10.800.738 16.515.750 17.847.012 11.014.386 870.942 6.289.210 37.871 TL 19.421.267 29.851.540 32.239.711 19.842.457 667.782 4.767.547 28.983 KG 2.218.090 4.420.605 6.000.257 87.896 17.400 BAŞ 4.266 19.166 10.358 1.490 626 $ 13.443.900 23.386.263 18.338.325 435.763 55.185 TL 24.115.551 41.974.643 32.801.419 328.633 41.760 KG 1.189.380 3.597.165 640.986 282.300 BAŞ 2.252 15.002 4.843 $ 7.713.016 16.689.109 2.574.420 1.359.163 TL 13.836.247 29.897.998 4.672.808 2.429.257 KG 1.526.790 1.125.231 105.559 12.070 17.460 BAŞ 2.934 5.029 1.730 524 655 $ 10.747.877 5.966.283 365.341 45.451 59.653 TL 19.098.589 10.683.441 655.882 70.181 106.194 TOPLAM KG 6.818.202 12.172.519 11.948.897 3.180.684 634.544 2.852.620 50.114 BAŞ 12.834 53.850 23.352 0 11.298 62.724 1.700 $ 42.705.531 62.557.405 36.185.337 13.588.806 3.031.209 6.334.661 152.709 TL 76.471.654 112.407.622 65.041.130 24.515.265 4.081.554 4.837.728 176.937 Kaynak: TUİK, Dış Ticaret Verileri Grafik 11: Yıllar itibarı ile Karkas ve Canlı Hayvan Ġthalat Verileri (BaĢ) 800.000 700.000 600.000 500.000 400.000 300.000 200.000 100.000 0 DAMIZLIK DÜVELER BESİLİK KESİMLİK DAMIZLIK SIĞIR DANA KOYUN, KEÇİ KOYUN KUZU 8

b. Yem Sektörü Pazar Analizi Yem ve yem hammaddelerinin yılının ilk aylarında fiyatlarındaki artış devam etmiştir. Ancak Şubat itibarı ile Mısır ve Yulaf haricinde tüm ürünlerin fiyatlarında düşüşler görülmüştür. Nisan ayında ise ürünlerin çoğunun fiyatlarında bir önceki aya göre düşüş devam etmiştir. (Tablo 7- Tablo 8) Tablo- 9: Yıllar Ġtibarı ile Türkiye yem ve yem hammadde fiyatları (TL/TON) *Yemlik Arpa *Yemlik Buğday Mısır Kepek ATK Besi yemi *Yulaf 417 509 481 315 290 484 561 494 521 580 622 429 363 665 824 686 * 614 619 588 480 473 738 652 766 Kaynak: Türkiye Yem Sanayicileri Birliği,* TOBB verileri, *Yem hammaddelerinde %1, Besi ve Süt Yeminde%8KDV DahilPeşin Fiyatlarıdır. Tablo- 9: Yılı ilk 4 ay itibarı ile yem ve yem hammaddeleri fiyatları (TL/TON) Süt yemi Yemlik *Yemlik Mısır Kepek ATK Besi *Yulaf Süt yemi Arpa Buğday yemi Ocak 707 739 646 556 586 821 701 853 Şubat 692 725 667 505 571 799 714 831 Mart 677 730 646 490 550 777 680 810 Nisan 667 748 646 485 530 756 650 778 Kaynak: Türkiye Yem Sanayicileri Birliği * TOBB verileri, Grafik 8 : Yılı Ġlk 3 AyĠtibarı ile Yem ve Yem Hammaddeleri Fiyatları (TL/Ton) 900 800 700 600 500 400 300 200 100 0 Yemlik Arpa *Yemlik Buğday Mısır Kepek ATK Besi yemi *Yulaf Süt yemi Ocak Şubat Mart Nisan 9

c. Süt Sektörü Pazar Analizi Süt üretimi: TÜİK verilerine göre yılında 15 milyon 56 bin 211 ton olan toplam süt üretimi yılında bir önceki yıla göre %15,6 artarak, 17 milyon 401bin 262 ton olarak gerçekleşmiştir. Bunun 15.98 milyon tonu inek sütü olup, yaklaşık 7.93 milyon tonu sanayiye gönderilen inek sütü, geriye kalan 8 milyon ton süt ise, hane halkı tüketimi ve sokak sütü olarak kullanılmıştır. yılı ilk üç ayı itibarı ile toplanan inek sütü 1.97 milyon tondur. Tablo-9: Toplanan (Sanayiye Gönderilen) Ġnek Sütü (Ton) Ocak Şubat Mart Nisan Mayıs Haziran Temmuz Ağustos Eylül Ekim Kasım Aralık Toplam 494.351 492.360 594.800 610.599 654.696 622.359 610.645 560.309 526.132 531.445 503.311 544.004 6.745.011 561.766 545.628 627.484 646.648 699.122 636.494 591.864 566.040 537.872 543.633 530.376 586.867 7.073.794 634.578 631.521 715.190 727.769 782.621 727.805 695.079 641.380 599.773 587.149 575.344 614.276 7.932.485 637.799 620.701 708.972 1.967.472 TÜİK in TÜFE verilerine göre perakende ortalama süt fiyatları yılında 2,16 TL/Kg olmuştur. yılı ilk dört ay ortalaması itibarı ile fiyat 2,32 TL/Kg dır. Mayıs ayı itibarı ile 2.29 TL/Kg. olmuştur. (Grafik-8) Grafik-8: Perakende Süt Fiyatları (TL/Kg.) 2,40 2,34 2,33 2,31 2,30 2,30 2,29 2,20 2,10 2,00 1,90 1,80 1,70 1,60 1,50 Kaynak: TÜİK, 2003=100 Temel Yıllı TÜFE Madde Sepeti ve Ortalama Fiyatlar (TL/KG) Tablo-10: Yılı Çiğ Süt Fiyatları Dönemler Fiyat (TL/Litre) -Ocak - Şubat - Mart 0,90 Kaynak: Ulusal Süt Konseyi Verileri 10