UYGULAMADA KÖK HÜCRE ÇALIŞMALARI

Ebat: px
Şu sayfadan göstermeyi başlat:

Download "UYGULAMADA KÖK HÜCRE ÇALIŞMALARI"

Transkript

1 UYGULAMADA KÖK HÜCRE ÇALIŞMALARI Prof.Dr.Osman İlhan Hücresel Tedavi ve Rejeneratif Tıp Derneği Başkanı Ankara Tıp Fakültesi Hematoloji B.D V.Sağlık Hukuk Kurultayı 1 kasım 2013, Ankara

2 O.İLHAN

3 Barack Obama Kök Hücre Araştırmalarının önünü açtı Kongre ve kabine üyeleri kök-hücre araştırmaları finansmanı üzerindeki hükümet yasağını kaldıran yönergeyi imzalarken, Beyaz Saray Doğu Odası, 9 Mart O.İLHAN

4 Kök Hücre Nedir? Yaşamın erken dönemi ve büyüme esnasında vücudun çok sayıda farklı hücre tiplerini geliştirme potansiyeli olan hücrelerdir. O.İLHAN

5 Tanıyor muyuz? Kemik iliği saatte lökosit üretir. İnce barsak hücreleri her 3-5 günde bir yenilenir. Cildin yenilemesi 4 haftada bir olur. O.İLHAN

6 Kök hücre bölündüğünde her yeni hücre Kök hücre Daha spesifik hücre tiplerine dönüşür. Diğer hücrelerden kendisini ayıran özelliği Uzun süre inaktivite sonrası kendini yenileyebilme, ancak spesiyalize olmama Fizyolojik yada deneysel ortamda doku / organ spesifik hücreler oluşturabilme (diferansiyasyon) O.İLHAN

7 Diferansiyasyon Kök hücreye özgü değildir. Diferansiyasyonu adım adım olur. Her adım da daha spesiyalize olur. Hücre içi ve dışı sinyaller bunu kontrol eder. Hücre içi sinyaller genlerle Hücre dışı sinyaller; diğer hücrelerden salınan kimyasallar, komşu hücre ile temas ve mikroçevredeki moleküller O.İLHAN

8 O.İLHAN

9 9 O.İLHAN

10 Embriyonik kök hücre Kök Hücre Türleri Preimplantasyon öncesi emriyodan çıkarılan hücrelerden invitro olarak elde edilir. Somatik yada erişkin kök hücre Kemik iliği, beyin, retina, deri, barsaktaki kendini yenileyebilen hücreler O.İLHAN

11 Embriyonik Kök Hücre Bütün kök hücrelerin annesi zigottur. Zigot totipotent bir hücredir. O.İLHAN

12 Blastokist, 4-5 günlük embriyodur. İç hücre kitlesi (inner cell mass) hücre içerir. Trofoblast, blastokisti çevreleyen hücre tabakasıdır. O.İLHAN

13 Erişkin Kök Hücreler Embriyogenezde primer germ tabakalarının bir tanesinden kaynaklanır. Hematopoetik kök hücreler mezodermden Barsak kök hücreleri endodermden Deri kök hücreleri ektodermden köken alır. O.İLHAN

14 Erişkin kök hücreler nerede bulunur? Doku veya organlarda diferansiye hücreler arasında bulunur. Temel görevi dokuyu idame ettirmek ve tamir etmektir. Somatik stem cell tanımlaması yapılmaktadır. O.İLHAN

15 O.İLHAN

16 Mezenkimal kök hücreler nerede bulunur? Kemik iliği aspirasyonu ile elde edilebilir ve çoğaltılabilir. Yağ dokusu, tendon, snovial membran, plasenta, amnion mayi, karaciğer, umblikal kord ve dişten elde edilebilir. O.İLHAN

17 Kök Hücre Markerleri Marker ismi Hücre tipi Önemi CD34 (Kİ) HKH HKH ve endotelyal progenitörleri gösterir CD34+ Sca1+ Lin- (Kİ) C-kit (Kİ) MKH HKH, MKH Adiposit, osteosit, kondrosit ve myosite dönüşebilir CD133 (Sinir sistemi) MyoD ve Pax7 (Kas) Neural stem cell, HKH Myoblast, myosit Nöron ve glia hücreleri oluşabilir Myoblastın diferansiyasyonunda transkripsiyon faktörü O.İLHAN

18 Kök hücrenin potansiyel kullanım alanları Araştırmalar Yeni ilaçların test edilmesi Hücresel bazlı tedaviler Alzheimer hastalığı Spinal kord yaralanmaları Stroke Yanık Kalp hastalıkları Diabet Osteoartrit Romatoid artrit O.İLHAN

19 Mezenkimal Kök Hücre Uygulamaları Steroid tedavisine dirençli graft versus host hastalığı (kemik iliği nakli sonrası) Solid organ nakillerinde (başta ince bağırsak)

20 Kök Hücre Uygulamasında Güncel Mevzuat

21 Kök Hücre Uygulamaları Kök hücre uygulamaları alanındaki pratiğimiz, anlayışımız ve yasal düzenlemelerimiz dünyadaki bilimsel gelişme ve çalışmalara paralel bir seyir izlemektedir. Dünyada ve ülkemizde kök hücre uygulamaları genel olarak iki ana grupta sınıflandırılır; 1) Standart tedaviler 2) Deneysel çalışmalar

22 Sınıflandırma Standart tedaviler: Dünyada 1968 den bu yana, ülkemizde ise 1980 lerden bu yana rutin olarak uygulanan hematopoetik kök hücre nakli tedavileri bu gruptadır. Deneysel çalışmalar: a) Deney amaçlı insana kök hücre uygulamaları -Tedaviamaçlı denemeler - Kök hücre klinik araştırmaları b) Embriyonik kök hücre çalışmaları

23 Deneysel Çalışmalar Tedavi amaçlı denemeler: 26/9/2004 tarihli ve 5237 sayılı Türk Ceza Kanununun 90 ıncı maddesinin dördüncü fıkrası kapsamında tanımlanmıştır. a) Bilinen tıbbi müdahale yöntemleri ile tedavisi mümkün olmayan hastalarda b) Ya da bu tedavi yöntemlerinin yüksek riskli olduğu durumlarda

24 Deneysel Çalışmalar c) Bilimsel araştırma sonuçlarının henüzkesinbirnitelik taşımadığı durumlarda dahi hastalığın tedavisi konusunda elde edilmiş klinik veya klinik dışı araştırmaların somut bazı faydalarından yola çıkılır. d) Hasta yaşam süresinin klinik veya klinik dışı araştırmaların sonuçlarını, Faz 3 aşamasını bekleyemeyecek kadar kısa olması durumunda e) Hastanın veya yasal temsilcisinin rızası alınır.

25 Deneysel Çalışmalar f) Uzman hekim tarafından, hastanede yapılan ve bilimsel kurallara uygun ve bütün vakalarda yeni bilgilerin kayıt edildiği, uygun olduğunda yayınlanan tedavilerdir. Örnek: Steroide dirençli Akut GVHH (Graft Versus Host Hastalığı) da 2008 tarihinden bu yana toplam 139 vakaya mezenkimal kök hücre (MKH) uygulama izni verilmiştir.

26 Deneysel Çalışmalar %100 % Merkez MKH Uyguladı 139 % %70 43 MKH uygulama izni olan Merkezler İzin alınan hastalara MKH uygulama oranı Tam veya Kısmi Yanıt Oranı

27 Deneysel Çalışmalar Kök hücre klinik araştırmaları: TCK 90 da belirtilen şartları yerine getirmek koşuluyla, deneyi yapacak kurumun Sağlık Bakanlığından izin alması durumunda müsaade edilen uygulamalardır. Örnek: Kritik bacak iskemisi, burger hastalığı, azospermi, kanser, omurilik yaralanmaları, karaciğer sirozlu hastalar, Behçet üveitli hastalar, ince bağırsak nakli olan hastalara vs. uygulanmak üzere yılları içinde 34 çalışmaya izin verilmiştir.

28 Deneysel Çalışmalar Yıllara Göre İzin Verilen Kök Hücre Klinik Araştırma Sayısı

29 Deneysel Çalışmalar 15 İllere Göre İzin Verilen Kök Hücre Klinik Araştırma Sayısı

30 Deneysel Çalışmalar 9 Merkezlere Göre İzin Verilen Kök Hücre Klinik Araştırma Sayısı Ankara GATA Erciyes Ü. Tıp F. Acıbadem Ü. Tıp F. İzmir Tepecik E.A.H. İstanbul Ü. İstanbul Tıp F. Bezmiâlem Vakıf Ü. Tıp F. Ankara Ü. Tıp F. Hacettepe Ü. Tıp F.

31 Deneysel Çalışmalar Embriyonik kök hücre çalışmaları: Sadece laboratuvar ortamında ve hayvanlar üzerinde yapılan çalışmalardır. Ülkemizde 2005 yılında çıkan Genelge ile insan kaynaklı embriyonik kök hücreler üzerinde çalışmalar yasaklanmıştır. (Embriyonik kök hücre araştırmalarının çağdaş bilim ve kamu vicdanı gereklerine göre yapılması ve bu konudaki hukuksal düzenlemelerin sonuçlandırılması amacıyla durdurulmuştur. Vatandaşın mağduriyetini engellemek ve bu konudaki yanlış yönlendirilmelerin önüne geçmek amacıyla böyle bir karar alınmıştır. Bu amaçla hazırlanan, Embriyonik Kök Hücre Araştırmaları Yönetmeliği taslağı çalışılmaktadır.)

32 Yasal Düzenlemeler Kök hücre uygulamalarının hukuki zemininin oluşması ve uygulamaya yol göstermesi bakımından ülkemizde son yıllarda ayrıntılı yasal düzenlemeler hazırlanmış ve yürürlüğe konulmuştur. Bunlar; 1) 26/9/2004 tarihli ve 5237 sayılı Türk Ceza Kanununun insan üzerinde deney başlıklı 90 ıncı maddesinde: (1) İnsan üzerinde bilimsel bir deney yapan kişi, bir yıldan üç yıla kadar hapis cezası ile cezalandırılır.

33 Yasal Düzenlemeler (2) İnsan üzerinde yapılan rızaya dayalı bilimsel deneyin ceza sorumluluğunu gerektirmemesi için; a) Deneyle ilgili olarak yetkili kurul veya makamlardan gerekli iznin alınmış olması, b) Deneyin öncelikle insan dışı deney ortamında veya yeterli sayıda hayvan üzerinde yapılmış olması, c) İnsan dışı deney ortamında veya hayvanlar üzerinde yapılan deneyler sonucunda ulaşılan bilimsel verilerin, varılmak istenen hedefe ulaşmak açısından bunların insan üzerinde de yapılmasını gerekli kılması,

34 Yasal Düzenlemeler d) Deneyin, insan sağlığı üzerinde öngörülebilir zararlı ve kalıcı bir etki bırakmaması, e) Deney sırasında kişiye insan onuruyla bağdaşmayacak ölçüde acı verici yöntemlerin uygulanmaması, f) Deneyle varılmak istenen amacın, bunun kişiye yüklediği külfete ve kişinin sağlığı üzerindeki tehlikeye göre daha ağır basması,

35 Yasal Düzenlemeler g) Deneyin mahiyet ve sonuçları hakkında yeterli bilgilendirmeye dayalı olarak açıklanan rızanın yazılı olması ve herhangi bir menfaat teminine bağlı bulunmaması, Gerekir. (3) (Değişik: 31/3/ /7 md.) Çocuklar üzerinde bilimsel deneyin ceza sorumluluğunu gerektirmemesi için ikinci fıkrada aranan koşullarınyanı sıra;

36 Yasal Düzenlemeler a) Yapılan deneyler sonucunda ulaşılan bilimsel verilerin, varılmak istenen hedefe ulaşmak açısından bunların çocuklar üzerinde de yapılmasını gerekli kılması, b) Rıza açıklama yeteneğine sahip çocuğun kendi rızasının yanı sıra ana ve babasının veya vasisinin yazılı muvafakatinin de alınması, c) Deneyle ilgili izin verecek yetkili kurullarda çocuk sağlığı ve hastalıkları uzmanının bulunması, Gerekir.

37 Yasal Düzenlemeler Yukarıda da görüldüğü üzere; Kanunun 90 ıncı maddesinin ilk üç fıkrasında uygulayıcı/araştırmacı bakımından cezai sorumluluk doğmadan insan üzerinde bilimsel deney yapılabilmesinin koşulları belirlenmiş olup kök hücre uygulanmak suretiyle insan üzerinde yapılacak klinik araştırmalar da bu hükümlere göre araştırmaların yürütülmesi gerekir

38 Yasal Düzenlemeler Yine aynı Kanun un 90 ıncı maddesinde ayrı bir fıkra olarak tedavi amaçlı deneme hakkında hukuki düzenlemelere yer verilmiştir. (4) Hasta olan insan üzerinde rıza olmaksızın tedavi amaçlı denemede bulunan kişi, bir yıla kadar hapis cezası ile cezalandırılır. Ancak, bilinen tıbbî müdahale yöntemlerinin uygulanmasının sonuç vermeyeceğinin anlaşılması üzerine, kişi üzerinde yapılan rızaya dayalı bilimsel yöntemlere uygun tedavi amaçlı deneme, ceza sorumluluğunu gerektirmez. Açıklanan rızanın, denemenin mahiyet ve sonuçları hakkında yeterli bilgilendirmeye dayalı olarak yazılı olması ve tedavinin uzman hekim tarafından bir hastane ortamında yapılması gerekir.

39 Yasal Düzenlemeler hükmüne yer verilmiş olup, uygulayıcının cezai sorumluluktan kurtulabilmesi için öncelikle deneme yapılacak kişinin hasta bir kişi olması, 1) Hastalık hakkında, bilinen tıbbî müdahale yöntemlerinin uygulanmasının sonuç vermeyeceğinin anlaşılması yani bilinen bir tedavi yönteminin olmaması, 2) Denemenin hasta üzerinde ve hukuka uygun rıza alınarak yapılması, 3) Denemenin bilimsel yöntemlere uygun olması, Gerekmektedir.

40 Yasal Düzenlemeler Tedavi amaçlı deneme; her ne kadar standart bir tedavi yöntemi olarak kabul edilmese de en azından uygulamanın bilimsel yöntemlere uygun olması ve hastalığın tedavisinde somut bazı faydalarının olduğunun kanıtlanmış olması gerekmektedir. Henüz birçok hastalık için kök hücre uygulaması, tüm dünyada standartlaşmış tedavi yöntemi olarak kabul edilmemektedir.

41 Yasal Düzenlemeler 2) 3359 sayılı Sağlık Hizmetleri Temel Kanunun nun Ek 10 uncu maddesinde; Klinik araştırmalarınkapsamı ve nasılyapılabileceğini dair genel esaslar belirlenmiş olup maddenin son fıkrasında İnsanlar üzerinde bilimsel araştırma yapılmasına dair usul ve esaslar, Klinik Araştırmalar Danışma Kurulunun ve klinik araştırma alanlarına göre etik kurulların teşkili, görevleri, çalışma usul ve esasları Sağlık Bakanlığınca çıkartılacak yönetmelikle tespit olunur hükmü ile klinik araştırmaların nasıl yapılacağına dair ayrıntılar ve usul hazırlanacak yönetmeliğe bırakılmıştır.

42 Yasal Düzenlemeler 3) Yukarıdaki Kanun hükmü gereğince yeniden çalışmalar yapılmış ve tarihli ve sayılı Resmi Gazete de yayımlanan Klinik Araştırmalar Hakkında Yönetmelik yürürlüğe girmiştir. Yeni Yönetmelik ile kök hücre klinik araştırmaları kapsamda olup ve eskiden olduğu gibi önce etik kuruldan geçmesi ve daha sonra Sağlık onayına sunulması, buradan alınacak izinle çalışmalara başlanılması öngörülmüştür.

43 Yasal Düzenlemeler Ayrıca; araştırma ürününün imalatının dokuvehücreler yönünden; İnsan Doku ve Hücreleri ile bunlarla ilgili merkezlerin kalite güvenliği hakkında yönetmelik hükümlerine uygun olması gerektiği ve doku ve hücre araştırmalarındaki kayıtların en az 30 yıl saklanması gerektiği kök hücre klinik araştırmaları için gereklidir.

44 Yasal Düzenlemeler Ancak kök hücrelerle yapılacak tedavi amaçlı denemeler de dâhil olmak üzere tüm tedavi amaçlı denemeler; araştırma olmadığından bu Yönetmelik kapsamından çıkarılmıştır. Bakanlığımız Sağlık Hizmetleri Genel Müdürlüğü olarak tedavi amaçlı denemelerin uygulanmasında usulün ne olacağına dair kılavuz niteliğinde bir çalışma tamamlanmıştır.

45 Yasal Düzenlemeler 4) tarih ve sayılı Resmi Gazetede yayınlanan "İnsan Doku ve Hücreleri İle Bunlarla İlgili Merkezlerin Kalite Ve Güvenliği Hakkında Yönetmelik": Tüm hücresel uygulamalarının belli bir çerçevede yapılabilmesi amacıyla ve Avrupa Birliği nin konu ile ilgili mevzuatına uyum sağlanması amacıyla Avrupa Parlamentosu ve Konseyi nin insan doku ve hücreleri hakkındaki 2004/23/EC, 2006/17/EC ve 2006/86/EC sayılı Direktiflerinin hükümleri göz önünde bulundurularak hazırlanmıştır.

46 Yasal Düzenlemeler Bu Yönetmelik kapsamında; insanlarda uygulanacak insan doku ve hücrelerinin ve bunlardan elde edilen ürünlerin; Bağışlama, tedarik etme, etiketleme, kayıt altına alma, izleme, test etme, işleme ve bunlardan elde edilen ürünleri; paketleme, işlevlerini koruyacak şekilde depolamaya hazırlama, depolama ve dağıtım aşamalarının tamamında,

47 Yasal Düzenlemeler insan sağlığının en üst seviyede korunmasına yönelik kalite ve güvenlik standartlarını belirlemek ve belirtilen işlemleri yapacak olan doku ve/veya hücre merkezleri, tedarik kuruluşları ve test laboratuvarlarının açılmalarına, faaliyetlerine, tesis, personel ve hizmet alt yapı standartları ile denetlenmelerine ilişkin genel esaslar düzenlenmiştir. Bu Yönetmelik dayanağında, doku ve hücrelerin tedariki, üretimi, bankalanması, dağıtımı, ithalat ve ihracatı gibi hususlarda alt mevzuat çalışmaları devam etmektedir.

48 Yasal Düzenlemeler 5) Makamın tarih ve 1832 sayılı Olurları ile yürürlüğe giren Kemik İliği Nakli Merkezleri Ve Kemik İliği Nakli Doku Bilgi İşlem Merkezleri Yönergesi, Rutin bir kök hücre tedavisi olan kemik iliği nakli tedavilerinin uygulanmasına dair usul ve esaslar ile bu nakilleri yapabilecek merkezlerin taşımaları gereken nitelikleri düzenlemektedir. Bu Yönergenin de günün ihtiyaçlarına göre yenilenmesi amacıyla hazırlanmış yeni Yönerge taslağının yürürlüğe konulması gündemdedir.

49 Mevcut Durum Hematopoetik Kök Hücre Nakli: 2004 yılında 19 Hematopoetik Kök Hücre Nakli Merkezine ruhsat verilmişken bu sayı şuan itibariyle toplam 18 pediatrik, 42 erişkin merkez olmak üzere 60 e çıkmıştır. Kemik iliği nakli yapılan çocuk hasta sayısı 2010 yılında 216, 2011 yılında 400, 2012 yılında 560 olarak gerçekleşmektedir.

50 Mevcut Durum Her bölgede aktif nakil merkezi olması ve hizmet sunumunun iyileştirilmesi amacıyla yeni merkezlere ruhsat vererek nakil merkezlerinin sayısı arttırılmıştır yılında, Erzurum ilinde Atatürk Üniversitesi Tıp Fakültesi bünyesinde 24 yataklı Erişkin Kemik İliği Nakli Merkezi, Diyarbakır ilinde ise Dicle Üniversitesi Tıp Fakültesi bünyesinde 7 yataklı Erişkin Kemik İliği Nakli Merkezi tarihinde ruhsatlandırılmıştır.

51 Mevcut Durum 2012 yıl sonuitibarı ile toplam 59 nakil merkezi (Pediatrik 18, Erişkin 41) bünyesinde Pediatrik 108, Erişkin 401 olmak üzere toplam 509 hasta yatağı mevcut olup, 2592 nakil gerçekleştirilmiştir. Otolog nakil sayısı 1416, allojenik nakil sayısı 1176 (Akrabadan 881, Akraba dışından 162, Haploidentik 133) olarak gerçekleşmiştir. (Otolog nakil biraz fazla. Avrupa da otolog çok daha fazla)

52 Mevcut Durum

53 Mevcut Durum

54 Mevcut Durum

55 Mevcut Durum

56 Kök Hücre Uygulamalarında Dünya da Yasal Durum /24/EC sayılı Avrupa Parlamentosu ve Konsey direktifi insan doku ve hücrelerin bağışlanma, tedarik, test etme, işlenme, korunma, saklanma ve dağıtım aşamalarının güvenlik ve kalite standartlarını belirlemeye ilişkin /17/EC /86/EC komisyon direktifleri /83/EC /1394/EC sayılı ileri tıbbi tedavi ürünleri hakkında Avrupa Parlementosu ve konsey yönetmeliği - JACIE FACHT (İsviçre, İspanya) - FDA - ACHTA O.İlhan,

57 İnsan Doku ve Hücrelerinin Bağışlanma, Tedarik, Test Etme, İşlenme, Korunma, Saklanma ve Dağıtım Aşamalarının Güvenlik ve Kalite Standartlarını Belirlemeye İlişkin 31 Mart 2004 tarih 2004/23/EC SAYILI AVRUPA PARLAMENTOSU VE KONSEYİ DİREKTİFİ O.İlhan

58 GENEL HÜKÜMLER KISIM I Madde 1 Hedef Bu direktif, insan sağlığının en üst düzeyde korunabilmesi için insanlarda kullanılacak insan doku ve hücrelerinin kalite ve güvenlik standartlarını koymaktadır. O.İlhan

59 Avrupa Parlamentosu ve Konseyi nin insan doku ve hücrelerinin bağışlanması, elde edilmesi ve test edilmesine ilişkin belirli teknik şartlar ile ilgili 2004/23/EC sayılı Direktifini uygulayan 8 Şubat 2006 tarih ve 2006/17/EC sayılı KOMİSYON DİREKTİFİ (EEA ilintili metin) O.İlhan

60 2.4 (burada ölü donör mü kullanılır?) Vefat etmiş bir donörle ilgili olarak, kan örnekleri hemen ölümünden önce elde edilmiş olmalı ya da bunun mümkün olmaması halinde örnek alma zamanı, mümkün olduğu kadar, ölümden hemen sonra ve her halükarda ölümden sonraki 24 saat içerisinde olmalıdır. 2.5 (a) Yaşayan donörlerle ilgili olarak (allojenik kemik iliği kök hücre ve periferal kan kök-hücre donörleri, tatbiki nedenler için), kan örnekleri bağış anında alınmış olmalıdır ya da bunun mümkün olmaması halinde, bağıştan sonra yedi gün içerisinde olmalıdır (bu, bağış örneğidir). (b) Allojenik yaşayan donörlerin dokuları ve hücrelerinin uzun dönemler için saklanabildiği durumlarda, 180 günlük bir aranın ardından tekrar eden örnekleme ve test etme gerekmektedir. Bu tekrarlanan test etme koşullarında, bağış örneği, bağıştan 30 gün önce ve7 gün sonra alınabilir. (c) Allojenik yaşayan donörlerin dokuları ve hücrelerinin uzun dönemler için saklanamadığı ve bu nedenle bağış örneğinin tekrar eden örneklemenin mümkün olmadığı durumlarda, yukarıdaki nokta 2(5)(a) uygulanır. 2.6 Eğer yaşayan bir donörde (kemik iliği kök hücre donörleri ve periferal kan kökhücre donörleri dışında) yukarıda 2(5)(a) da belirtildiği gibi bağış örneği, HIV, HBV ve HCV için nükleik asit amlifikasyon tekniği (NAT) ile ek bir teste tabi tutulduysa, tekrarlayan kan örneğinin test edilmesi gerekli değildir. İşleme tabi tutmanın söz konusu virüsler için geçerli kılınmış bir bir inaktivasyon adımını içermesi halinde, yeniden test etme de gerekli değildir. 2.7 Kemik iliği ve periferal kan kök-hücre ile ilgili olarak, test etmek için kan örnekleri, bağıştan önceki 30 gün içerisinde alınmalıdır. 2.8 Neonatal donörlerle ilgili olarak, çocuk üzerinde tıbbi olarak gereksiz işlemler gerçekleştirmekten kaçınmak için biyolojik testler donörün annesi üzerinde gerçekleştirilmelidir. O.İlhan

61 İnsan doku ve hücrelerinin izlenebilirlik şartları, ciddi advers etki ve olayların bildirimi ve söz konusu doku ve hücrelerin kodlanması, işlenmesi, saklanması, depolanması ve dağıtımına ilişkin belirli teknik şartlarla ilgili Avrupa Parlamentosu ve Konsey in 2004/23/EC sayılı Direktifini uygulayan 24 Ekim 2006 tarih ve 2006/86/EC sayılı KOMİSYON DİREKTİFİ (EEA ilintili metin) O.İlhan

62 AVRUPA TOPLULUKLARI KOMİSYONU, (1) 2004/23/EC sayılı Direktif in insan hayatının üst düzeyde korunmasını sağlayabilmek için, insana uygulaması amacıyla insan doku ve hücrelerinin bağışı, elde edilmesi, test edilmesi, işlenmesi, saklanması ve depolanması ile ilgili kalite ve güvenlik standartları ile insana uygulaması amacıyla insan doku ve hücrelerinden elde edilerek imal edilmiş ürünlere ilişkin düzenlemeler getirdiğini göz önünde bulundurarak; (2) 2004/23/EC sayılı Direktif in insana uygulanmaları yoluyla insan doku ve hücrelerinden hastalıkların geçişinin engellemek ve eşit bir kalite ve güvenlik düzeyi sağlamak amacıyla, insan doku ve hücrelerinin uygulanması süreçlerinin her bir adımı için -doku kuruluşları için bir kalite sistemine ilişkin standartlar ve şartlar da dahil olmak üzere- spesifik teknik şartların tesis edilmesini talep ettiğini göz önünde bulundurarak; (3) Üye Devletler de insan sağlığının üst düzeyde korunmasının sağlanabilmesi için 2004/23/EC sayılı Direktif uyarınca, doku kuruluşları için ve doku kuruluşlarındaki hazırlık süreci için bir akreditasyon, atanma, ruhsatlandırılma, lisanslanma sisteminin kurulması gerekmektedir. Bu sistem için teknik şartların ortaya koyulması gerektiğini göz önünde bulundurarak; O.İlhan

63 (4) Doku kuruluşlarının akreditasyonu, atanması, ruhsatlandırılması ve lisanslanması şartları organizasyonu, personeli, ekipmanı ve materyalleri, tesisleri, dokümantasyonu ve kayıt ve kalitenin gözden geçirmesini kapsar. Akredite olmuş, atanmış, ruhsatlandırılmış ve lisanslanmış doku kuruluşlarının, yürüttükleri faaliyetlere ilişkin ilave şartlara da uymaları gerektiğini göz önünde bulundurarak; (5) Doku ve hücrelerin işlenmesi sırasında hava kalitesi standardı doku ya da hücrelerin kontaminasyonu riskini etkileyebilecek önemli bir faktördür. Genellikle İyi İmalat Uygulamalarına ilişkin Avrupa Kılavuzu Ek I de ve 2003/94/EC sayılı Komisyon Direktifi nde tanımlandığı gibi A Sınıfı na eşit düzeyde bir hava kalitesi ile partikül sayımı ve mikrobiyal koloni sayımı ile gerekmektedir. Ancak bazı durumlarda A Sınıfı standardında eşit düzeyde bir hava kalitesi ile partikül sayımı ve mikrobiyal koloni sayımı görülmez. Bu şartlarda, seçilmiş olan ortamın doku ve hücrelerin işlenmesi ve söz konusu insan uygulamaları için gerekli kalite ve güvenliğe sahip olduğunun gösterilmesi gerektiğini göz önünde bulundurarak; (6) Bu Direktif in kapsamı insan doku ve hücrelerinin kodlama, işleme, saklama, depolama ve insan vücuduna uygulanacak sağlık kuruluşuna nakli sürecinde kalitesini ve güvenliğini kapsar. Ancak bu doku ve hücrelerin insana uygulamalarını (implantasyon cerrahisi, perfüzyon, inseminasyon veya embriyo transferi gibi) kapsayacak şekilde genişletilemez. Bu Direktif in ciddi advers etki ve olayların izlenebilirliği ve bildirimine ilişkin hükümleri, 2006/17/EC sayılı Komisyon Direktifi ile düzenlenmiş olan insan doku ve hücrelerinin bağışlanması, elde edilmesi ve test edilmesi konularına da uygulandığını göz ününde bulundurarak; O.İlhan

64 Madde 1 Kapsam 1. Bu Direktif, (a) insanda uygulanmasını amaçlayan insan doku ve hücreleri ile (b) insan uygulanmak amacıyla insan doku ve hücrelerinden elde edilmiş ve diğer direktiflerin kapsamına girmeyen mamul ürünlerin kodlanması, işlenmesi, saklanması, depolanması ve dağıtımına uygulanır. 2. Bu Direktif te izlenebilirlik ve ciddi advers etkilerin bildirimine ilişkin, Madde 5 ten Madde 9 a kadar olan hükümler insan doku ve hücrelerinin bağışlanması, tedarik edilmesi ve test edilmesine de uygulanır. O.İlhan

65 AVRUPA PARLEMENTOSU ve KONSEYİ YÖNETMELİĞİ (EC) No 1394/ Kasım 2007 İleri Tıbbi Tedavi Ürünleri Hakkında Değiştirilmiş Direktif 2001/83/EC ve Yönetmelik (EC) No 726/2004 (EEA Uyumlu Metin) O.İlhan

66 (16) İleri tedavi tıbbi ürünleri klinik çalışmaları kapsayıcı prensipler ve Avrupa Parlementosu ve Konseyi 4 Nisan 2001 tarihli 2001/20/EC Direktiflerine dayalı etik gereklilikler birlikte düşünülerek ele alınmalıdır. İnsana dayalı tıbbi ürünlerin klinik çalışmaları, iyi klinik uygulamanın gerçekleştirilmesine dair ilgili üye ülkelerin yasa, düzenleme ve idari hükümlerine göre yapılır. (3) Fakat, 8 Nisan 2005 tarihli 2005/28/EC Komisyon Direktifindeki iyi klinik çalışma prensip ve detaylı yönergesine bağlı beşeri araştırma amaçlı tıbbi ürünler, bu tür ürünlerin(4) üretimi ve ya nakliyesi için yetki gereklilikleri, ileri tedavi tıbbi ürünlerinin spesifik teknik özellikleri de dikkate alınarak uygun kurallara göre adapte edilmelidir. (17) İleri tedavi tıbbi ürünlerin üretimi, 8 Ekim 2003 tarihli 2003/94/EC Komisyon Direktifine bağlı beşeri tıbbi ürünler ve beşeri araştırma tıbbi ürünleri(5) için iyi üretim uygulamaları prensip ve yönerge esas alınarak iyi üretim uygulamaları prensiplerine uygun olmalı ve gerektiği takdirde bu ürünlerin özel durumuna bağlı olarak ilgili uygulamalara adapte edilmelidir. Ayrıca üretim işleminin özel durumunu yansıtmak için ileri tedavi tıbbi ürünlere bağlı spesifik yönergeler hazırlanmalıdır. (18) İleri tedavi tıbbi ürünler, tıbbi cihazlar ya da aktif implante edilebilen tıbbi cihazlar ile birleştirilebilir. Bu cihazlar, sırasıyla uygun kalite ve güvenlik aşamalarının garanti altına alınması için 14 Haziran 1993 tarihli 93/42/EEC Konsey Direktiflerine dayanan tıbbi cihazlara(1) bağlı gereklilikleri ve 20 Haziran 1990 tarihli 90/385/EEC Konsey Direktiflerine dayanan üye ülkelerin aktif implante edilebilen tıbbi cihazlarla(2) ilgili yasalarını karşılamalıdır. Onaylanmış bir kuruluş tarafından ilgili bu direktiflere göre tanımlanan tıbbi cihaz parçası veya aktif implante edilebilen tıbbi cihaz parçası değerlendirme sonuçları bu düzenleme dikkate alınarak birleştirilmiş ileri tedavi tıbbi ürünleri altında işleme alınmalıdır. O.İlhan

67 KABUL EDİLMİŞ YÖNETMELİK: BÖLÜM 1 ANA FİKİR VE TANIMLAR Kısım 1 Ana Fikir Bu Yönetmelik ileri tedavi tıbbi ürünlerinin yetki, idare ve farmacovilijansını kapsayan spesifik kurallar bütünüdür. Kısım 2 Tanımlar /83/EC Direktifindeki Kısım 1 ve Kısım 3 deki tanımların yanında, 2004/23/EC Direktifinin (a) noktasından (l) ve (o) noktasından (q) bölümü ve aşağıdaki tüm tanımlar bu Düzenlemenin amaçlarıdır: İleri Tedavi Tıbbi Ürün aşağıda belirtilen beşeri amaçlı kullanılan tıbbi ürünler tanımlarıdır: 2001/83/EC Direktifinde Annex I in IV. Bölümünde tanımlanan gen tedavi tıbbi ürünleri 2001/83/EC Direktifinde Annex I in IV. Bölümünde tanımlanan somatik hücre tedavi tıbbi ürünleri (b) bölümünde tanımlanan doku mühendisliği ürünleri O.İlhan

68 Fransa da Embriyo yasası kabul edildi. Embriyo ve embriyodan alınan kök hücrenin nakil amaçlı kullanımına olanak sağlıyor.

69 ISHAGE-Europe (Joint Accreditation Committee of ISHAGE- Europe and EBMT) O.İlhan

70 JACIE STANDARTLARININ AMACI Hematopoietik progenitör hücre transplantasyonunda gerçekleştirilen tıbbi ve laboratuar uygulamaların kalitesini artırmaktır Jacie Standartları, 5. versiyon; Mart 2012 O.İlhan

71 STANDART? Medikal literatürde uzlaşmaya varılan görüşler ve bu alandaki uzmanların katkılarının tümü O.İlhan

72 KALİTE? Bir ürün ya da işlemin önceden belirlenmiş koşullara ya da standartlara uygunluğu KALİTE KONTROL? Bir kalite programının ürününü ifade eder.bu kalite programı test etme ve piyasaya sürme dahil hematopoetik progenitör hücre ürünlerinin imal edilmesindeki aktiviteleri ve kuruluşun personel, ekipman belirteçler ve oprerasyonlar bakımından doğruluk ve güvenilirliğini saptamak için kullanılan kontrolleri içerir O.İlhan

73 ÖNEMLİ NOTLAR... JACIE standartları, hematopoetik hücre transplantasyonu ve tedavisi ile uğraşan ya da bu tür işlemlere destek hizmeti sağlayan kişi ve kuruluşlar için en alt düzeyde kılavuzluk sağlamak amacıyla düzenlenmiştir. O.İlhan

74 ÖNEMLİ NOTLAR... Toplumdaki uygulama standartları ya da ulusal ve/veya Avrupa Birliği tüzükleri ve direktifleri ek koşullar belirliyorsa, JACIE standartlarında bir tesisin ya da bireyin hayata geçirmesi gereken bütün prosedürlerin ve uygulamaların kapsanması amaçlanmamaktadır. Her kuruluş ve birey, ek standartların gerekli olup olmadığını belirlemek üzere uygulama ve prosedürlerini analiz etmelidir. O.İlhan

75

76 Figure 1 Structure of JACIE. Of.cers (JACIE Executive Committee, from Oct 2006): President: Ineke Slaper-Cortenbach (ISCT Europe), Vice-President: Jane Apperley (EBMT), Medical Director: Diana Samson, Accreditation Committee chairman: Derwood Pamphilon, Executive Of.cer: Eoin McGrath. Sector representatives: Paediatrics: Jackie Cornish,Nursing: Mairead nı Chonghaile, NETCORD: Peter Wernet. NationalRepresentatives: Austria: Susanne Matthes-Martin; Belgium: Ivan VanRiet; Czech Republic: Vladimir Koza; Denmark: Niels Jacobsen; Estonia:Hele Everau; Finland: Tapani Ruutu; France: Catherine Boccaccio;Germany: Norbert Schmitz; Greece: Damianos Sotiropoulos; Italy:Alessandro Rambaldi; The Netherlands: Brigit Bar; Norway: Gunnar Kvalheim; Poland: Jerzy Holowiecki; Slovakia: Mikulas Hrubisko; Slovenia: Joze Pretner; Spain: Carlos Solano; Sweden: Per Ljungman; Switzerland: A Gratwohl; Turkey: Osman Ilhan; United Kingdom: Mark Lowdell. Samson D et al. BMT ( )

77 Samson D et al. BMT ( )

78

79

80

81 JACIE -TÜRKİYE TÜRKİYE TEMSİLCİSİ PROF. DR. OSMAN İLHAN JACIE MÜFETTİŞLERİ: PROF. DR. OSMAN İLHAN PROF. DR. SEMA ANAK PROF. DR. ALİ ÜNAL PROF. DR. YENER KOÇ PROF. DR. DUYGU UÇKAN PROF. DR. MUTLU ARAT PROF.DR HAKAN GÖKER PROF.DR. MUHİT ÖZCAN PROF.DR. GÜLSAN TÜRKÖZ SUCAK PROF.DR. CAN BOĞA PROF.DR. TÜRKER ÇETİN PROF.DR. VOLKAN HAZAR PROF.DR. BÜLENT ESER PROF. DR. ENVER ÖZDEMİR PROF.DR.FEVZİ ALTUNTAŞ DOÇ. DR. ENDER ALTIOK DOÇ. DR. PERVİN TOPÇUOĞLU DOÇ.DR. DİDEM AYDIN O.İlhan

82 JACIE TÜRKİYE 1- Başkent Üniversitesi- Adana ( 10 Ocak 2012) -Kemik İliği periferik kök hücre nakli ünitesi - Hücre Toplama Merkezi - İşleme laboratuarı 2- Erciyes Üniversitesi Tıp Fakültesi ( 14 Şubat 2012 ) -Kemik İliği periferik kök hücre nakli ünitesi - Hücre Toplama Merkezi - İşleme laboratuarı 3- Acıbadem Üniversitesi (Devam ediyor) - İşleme laboratuarı

83

84 PROF. DR. O.S. SARDAŞ VE KİT EKİBİ- 1988

ALLOJENİK KORDON KANI BANKACILIĞINDA UMUTLAR

ALLOJENİK KORDON KANI BANKACILIĞINDA UMUTLAR ALLOJENİK KORDON KANI BANKACILIĞINDA UMUTLAR Prof. Dr. İhsan Karadoğan Akdeniz Üniversitesi Tıp Fakültesi Hematoloji Bilim Dalı Öğretim Üyesi Kök Hücre Nedir? Kendileri için uygun olan bir çevre içinde

Detaylı

Kök Hücre Çalýþmalarý ve Hukuki Boyutu

Kök Hücre Çalýþmalarý ve Hukuki Boyutu Kök Hücre Çalýþmalarý ve Hukuki Boyutu KÖK HÜCRE ÇALIÞžMALARI VE HUKUKÝ BOYUTU Hakan Hakeri ÖZET Kök hücre çalä±åÿmalarä± tä±p alanä±nda yeni uygulamalardan biri olarak görülmektedir. Her ne kadar bu çalä±åÿmalar

Detaylı

HEMATOPOETİK KÖK HÜCRE TRANSPLANTASYONUNDA HEMŞİRENİN ROLÜ. Nevin Çetin Hacettepe Üniversitesi Pediatrik KİT Ünitesi

HEMATOPOETİK KÖK HÜCRE TRANSPLANTASYONUNDA HEMŞİRENİN ROLÜ. Nevin Çetin Hacettepe Üniversitesi Pediatrik KİT Ünitesi HEMATOPOETİK KÖK HÜCRE TRANSPLANTASYONUNDA HEMŞİRENİN ROLÜ Nevin Çetin Hacettepe Üniversitesi Pediatrik KİT Ünitesi Hematopoetik kök hücre transplantasyonu hematoloji-onkoloji alanında özel bir daldır

Detaylı

PLAN. Organ nakli hizmetlerinde mevcut durum ve projeksiyonu. Sağlık Bakanlığı çalışmaları. Planlanan çalışmalar

PLAN. Organ nakli hizmetlerinde mevcut durum ve projeksiyonu. Sağlık Bakanlığı çalışmaları. Planlanan çalışmalar SAĞLIK BAKANLIĞI TEDAVİ HİZMETLERİ GENEL MÜDÜRLÜĞÜ SAĞLIK BAKANLIĞI ORGAN NAKLİ ÇALIŞMALARI VE MEVCUT DURUM Uz. Dr. Altay KÖKEN PLAN Organ nakli hizmetlerinde mevcut durum ve projeksiyonu Sağlık Bakanlığı

Detaylı

Kök Hücre Biyolojisi. Prof. Dr. Gönül KANIGÜR Prof. Dr. Melek ÖZTÜRK

Kök Hücre Biyolojisi. Prof. Dr. Gönül KANIGÜR Prof. Dr. Melek ÖZTÜRK Kök Hücre Biyolojisi Prof. Dr. Gönül KANIGÜR Prof. Dr. Melek ÖZTÜRK Kök hücre nedir? Kök hücreler organizmanın tüm dokularını ve organlarını oluşturan ana hücrelerdir. Henüz farklılaşmamış olan bu hücreler

Detaylı

2. HEMATOPOETİK KÖK HÜCRE NAKLİ HEMŞİRELİĞİ KURSU 14-15-16/KASIM/2013

2. HEMATOPOETİK KÖK HÜCRE NAKLİ HEMŞİRELİĞİ KURSU 14-15-16/KASIM/2013 2. HEMATOPOETİK KÖK HÜCRE NAKLİ HEMŞİRELİĞİ KURSU 14-15-16/KASIM/2013 KURS DÜZENLEME KURULU Sevinç Kutlutürkan Başkanı Şerife Koçubaba Hematopoetik Kök Hücre Nakil Alt Grubu Koordinatörü Nevin Çetin Hematopoetik

Detaylı

Karar Tarihi: 31/05/2013 Toplantı Sayısı:10 Sayfa: 05

Karar Tarihi: 31/05/2013 Toplantı Sayısı:10 Sayfa: 05 Karar Tarihi: 31/05/2013 Toplantı Sayısı:10 Sayfa: 05 Erciyes Üniversitesi Tıp Fakültesi Erişkin Heatolojib Hematopoetik Kök Hücre Nakli ve Hücresel Tedavi Merkezi Çalışma Yönergesi hk. 2013.010.119-Üniversitesi

Detaylı

«BEST OF ASBMT TANDEM MEETINGS» ULUSLARARASI SEMPOZYUM Mart 21-22

«BEST OF ASBMT TANDEM MEETINGS» ULUSLARARASI SEMPOZYUM Mart 21-22 2014 «BEST OF ASBMT TANDEM MEETINGS» ULUSLARARASI SEMPOZYUM Mart 21-22 Ankara Üniversitesi Tıp Fakültesi Morfoloji Binası Konferans Salonu Sıhhiye, Ankara TÜRKİYE KEMİK İLİĞİ TRANSPLANTASYON VAKFI DAVET

Detaylı

DOKU VE ORGAN NAKLİ EĞİTİM UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ MÜDÜRLÜĞÜ 7.4.2012-15.9.2012 FAALİYETLERİ F. CAHİT TANYEL

DOKU VE ORGAN NAKLİ EĞİTİM UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ MÜDÜRLÜĞÜ 7.4.2012-15.9.2012 FAALİYETLERİ F. CAHİT TANYEL DOKU VE ORGAN NAKLİ EĞİTİM UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ MÜDÜRLÜĞÜ 7.4.2012-15.9.2012 FAALİYETLERİ F. CAHİT TANYEL Yönetmeliği 1. 12. 2002 tarihli Resmi Gazetede yayınlanarak yürürlüğe girmiştir. Amacı,

Detaylı

ADANA BAŞKENT KEMİK İLİĞİ NAKLİ MERKEZİ. Kalite Yönetim Süpervizör Yrd. Esra Bulut

ADANA BAŞKENT KEMİK İLİĞİ NAKLİ MERKEZİ. Kalite Yönetim Süpervizör Yrd. Esra Bulut ADANA BAŞKENT KEMİK İLİĞİ NAKLİ MERKEZİ Kalite Yönetim Süpervizör Yrd. Esra Bulut Avrupa Orta Doğu Facilities accredited: 153 Reaccrediations in progress: 46 Countries: 21 Kalite Yönetim Supervizörü

Detaylı

Dünya da ve Türkiye de Pediatrik Klinik Araştırmalar. Betül Erdoğan, 1.UKAK, 3-4 Mayıs, 2013, İstanbul

Dünya da ve Türkiye de Pediatrik Klinik Araştırmalar. Betül Erdoğan, 1.UKAK, 3-4 Mayıs, 2013, İstanbul Dünya da ve Türkiye de Klinik Araştırmalar Betül Erdoğan, 1.UKAK, 3-4 Mayıs, 2013, İstanbul 1 Sorumluluğumuz......yaptığımız herşeyde fark yaratmak için daha iyi yollar keşfederek yaşamları geliştirmek

Detaylı

HEMAToLOJİ BAYINDIR SÖĞÜTÖZÜ HASTANESİ KEMİK İLİĞİ NAKLİ MERKEZİ

HEMAToLOJİ BAYINDIR SÖĞÜTÖZÜ HASTANESİ KEMİK İLİĞİ NAKLİ MERKEZİ HEMAToLOJİ BAYINDIR SÖĞÜTÖZÜ HASTANESİ KEMİK İLİĞİ NAKLİ MERKEZİ BAYINDIR SÖĞÜTÖZÜ HASTANESİ KEMİK İLİĞİ (KÖK HÜCRE) NAKLİ MERKEZİ Sağlıkta referans merkezi olma vizyonuyla faaliyetlerini sürdüren Bayındır

Detaylı

ORGAN NAKLİ. Uzm Hem. NURŞEN ALTUĞ ORGAN NAKLİ UYGULAMA ve ARAŞTIRMA MERKEZİ

ORGAN NAKLİ. Uzm Hem. NURŞEN ALTUĞ ORGAN NAKLİ UYGULAMA ve ARAŞTIRMA MERKEZİ ORGAN NAKLİ Uzm Hem. NURŞEN ALTUĞ ORGAN NAKLİ UYGULAMA ve ARAŞTIRMA MERKEZİ RENAL PRELASMAN TEDAVİSİ UYGULANAN HASTA SAYILARI 80000 70000 60000 50000 40000 30000 20000 10000 0 Turk Neph Dial Transpl 2015;24(1):10-16

Detaylı

KÖK HÜCRE BANKACILIĞINDA YASAL DURUM PROF.DR.ERCÜMENT OVALI KTÜ-ATİ TEKNOLOJİ PROJE KOORDİNATÖRÜ

KÖK HÜCRE BANKACILIĞINDA YASAL DURUM PROF.DR.ERCÜMENT OVALI KTÜ-ATİ TEKNOLOJİ PROJE KOORDİNATÖRÜ KÖK HÜCRE BANKACILIĞINDA YASAL DURUM PROF.DR.ERCÜMENT OVALI KTÜ-ATİ TEKNOLOJİ PROJE KOORDİNATÖRÜ Tanımlar İleri Tıbbi Ürün: Bu ürünler İlaç kavramından ayrılarak ayrı bir tanımlamaya alınmıştır. Biyolojik

Detaylı

Dokümantasyon, doküman veya destekleyici referans ve kayıt sağlamak anlamına. DAS Dokümantasyonu. Doç. Dr. Duygu PERÇİN

Dokümantasyon, doküman veya destekleyici referans ve kayıt sağlamak anlamına. DAS Dokümantasyonu. Doç. Dr. Duygu PERÇİN Doç. Dr. Duygu PERÇİN Erciyes Üniversitesi Tıp Fakültesi, Mikrobiyoloji ve Klinik Mikrobiyoloji Anabilim Dalı, KAYSERİ Dokümantasyon, doküman veya destekleyici referans ve kayıt sağlamak anlamına gelir.

Detaylı

«BEST OF ASBMT TANDEM MEETINGS» ULUSLARARASI SEMPOZYUM Mart 21-22

«BEST OF ASBMT TANDEM MEETINGS» ULUSLARARASI SEMPOZYUM Mart 21-22 2014 «BEST OF ASBMT TANDEM MEETINGS» ULUSLARARASI SEMPOZYUM Mart 21-22 Ankara Üniversitesi Tıp Fakültesi Morfoloji Binası Konferans Salonu Sıhhıye, Ankara KONUŞMACILAR Sergio A. Giralt, MD Memorial Sloan-Kettering

Detaylı

Kurum Tabipliklerinin Standardına Dair Tebliğ

Kurum Tabipliklerinin Standardına Dair Tebliğ Sağlık Bakanlığından: Kurum Tabipliklerinin Standardına Dair Tebliğ BİRİNCİ BÖLÜM Amaç, Kapsam, Dayanak, Tanımlar ve Temel İlkeler Amaç Madde 1 - Bu Tebliğin amacı; etkin, verimli ve kaliteli sağlık hizmeti

Detaylı

15.04.2013 PAZARTESİ İZMİR GÜNDEMİ- -Sağlık, Kültür ve Spor Daire Başkanlığı / Basın Halkla İlişkiler Şube Müdürlüğü

15.04.2013 PAZARTESİ İZMİR GÜNDEMİ- -Sağlık, Kültür ve Spor Daire Başkanlığı / Basın Halkla İlişkiler Şube Müdürlüğü 15.04.2013 PAZARTESİ İZMİR GÜNDEMİ- -Sağlık, Kültür ve Spor Daire Başkanlığı / Basın Halkla İlişkiler Şube Müdürlüğü Asistan hekimlerin haftada 80 saatin üstünde çalışaması yasaktır Eğitim ve seminer

Detaylı

"GDO Yönetmeliði" tamam:gdo'suza GDO'suz demek yasak!.

GDO Yönetmeliði tamam:gdo'suza GDO'suz demek yasak!. "GDO Yönetmeliði" tamam:gdo'suza GDO'suz demek yasak!. GDO Yönetmeliði Resmi Gazete de yayýnlandý. Üreticileri ve tüketicileri büyük tehdit altýna sokacak yönetmenliði yayýnlýyoruz. Tarým ve Köyiþleri

Detaylı

KLİNİK ARAŞTIRMALAR YÖNETMELİĞİNE TABİ OLMAYAN ARAŞTIRMALARDA ETİK YAKLAŞIM (KAPSAM DIŞI ARAŞTIRMALAR)

KLİNİK ARAŞTIRMALAR YÖNETMELİĞİNE TABİ OLMAYAN ARAŞTIRMALARDA ETİK YAKLAŞIM (KAPSAM DIŞI ARAŞTIRMALAR) KLİNİK ARAŞTIRMALAR YÖNETMELİĞİNE TABİ OLMAYAN ARAŞTIRMALARDA ETİK YAKLAŞIM (KAPSAM DIŞI ARAŞTIRMALAR) PROF.DR. ÜNAL KUZGUN İ.Ü.İSTANBUL TIP FAKÜLTESİ KLİNİK ARAŞTIRMALAR ETİK KURUL ÜYESİ ŞİŞLİ ETFAL EAH

Detaylı

3-9 KASIM ORGAN BAĞIŞI VE NAKLİ HAFTASI ARTVİN HALK SAĞLIĞI MÜDÜRLÜĞÜ

3-9 KASIM ORGAN BAĞIŞI VE NAKLİ HAFTASI ARTVİN HALK SAĞLIĞI MÜDÜRLÜĞÜ 3-9 KASIM ORGAN BAĞIŞI VE NAKLİ HAFTASI ARTVİN HALK SAĞLIĞI MÜDÜRLÜĞÜ ORGAN NAKLİ NEDİR? Hastalıklar nedeniyle görev yapamayacak derecede hasar gören organ yada organlar yerine, sağlam organ yada organların

Detaylı

TÜRKİYE İLAÇ VE TIBBÎ CİHAZ KURUMU GÖREV VE ÇALIŞMA USUL VE ESASLARI HAKKINDA YÖNERGE. BİRİNCİ BÖLÜM Genel Hükümler

TÜRKİYE İLAÇ VE TIBBÎ CİHAZ KURUMU GÖREV VE ÇALIŞMA USUL VE ESASLARI HAKKINDA YÖNERGE. BİRİNCİ BÖLÜM Genel Hükümler TÜRKİYE İLAÇ VE TIBBÎ CİHAZ KURUMU GÖREV VE ÇALIŞMA USUL VE ESASLARI HAKKINDA YÖNERGE BİRİNCİ BÖLÜM Genel Hükümler Amaç MADDE 1- (1) Bu Yönergenin amacı, Türkiye İlaç ve Tıbbî Cihaz Kurumu nun görevleri

Detaylı

GIDA İLE TEMAS EDEN MADDE VE MALZEME ÜRETEN İŞLETMELERİN KAYIT İŞLEMLERİ İLE İYİ ÜRETİM UYGULAMALARINA DAİR YÖNETMELİK BİRİNCİ BÖLÜM

GIDA İLE TEMAS EDEN MADDE VE MALZEME ÜRETEN İŞLETMELERİN KAYIT İŞLEMLERİ İLE İYİ ÜRETİM UYGULAMALARINA DAİR YÖNETMELİK BİRİNCİ BÖLÜM GIDA İLE TEMAS EDEN MADDE VE MALZEME ÜRETEN İŞLETMELERİN KAYIT İŞLEMLERİ İLE İYİ ÜRETİM UYGULAMALARINA DAİR YÖNETMELİK Amaç BİRİNCİ BÖLÜM Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar MADDE 1 (1) Bu Yönetmeliğin amacı,

Detaylı

Sağlık Hizmeti Modelleri, Karşılaştırmalar

Sağlık Hizmeti Modelleri, Karşılaştırmalar Sağlık Hizmeti Modelleri, Karşılaştırmalar AB Eşleştirme Projesi, Ankara 5. Eğitim haftası Klaus Halla Geliştirme Müdürü 29.11.2011 Unitec States Luxembourg (1) Norway Switzerland Austria Iceland Belgium

Detaylı

FASIL 28 TÜKETİCİNİN VE SAĞLIĞIN KORUNMASI

FASIL 28 TÜKETİCİNİN VE SAĞLIĞIN KORUNMASI FASIL 28 TÜKETİCİNİN VE SAĞLIĞIN KORUNMASI Öncelik 28.1 Tüketicinin korunması ile ilgili müktesebata uyumun artırılması ve idari yapıların yeterliliğinin ve uygulama kapasitesinin sağlanması 1 Mevzuat

Detaylı

Yönetmelikler Devlet Bakanlığından : Teknik Mevzuatın ve Standartların Türkiye ile Avrupa Birliği Arasında Bildirimine Dair Yönetmelik BİRİNCİ BÖLÜM

Yönetmelikler Devlet Bakanlığından : Teknik Mevzuatın ve Standartların Türkiye ile Avrupa Birliği Arasında Bildirimine Dair Yönetmelik BİRİNCİ BÖLÜM Yönetmelikler Devlet Bakanlığından : Teknik Mevzuatın ve Standartların Türkiye ile Avrupa Birliği Arasında Bildirimine Dair Yönetmelik BİRİNCİ BÖLÜM Amaç, Kapsam, Hukuki Dayanak, Tanımlar Amaç Madde 1

Detaylı

TÜRK CEZA KANUNU İLGİLİ MADDELERİ KANUN NO: 5237. Taksir. (1) Taksirle işlenen fiiller, kanunun açıkça belirttiği hallerde. cezalandırılır.

TÜRK CEZA KANUNU İLGİLİ MADDELERİ KANUN NO: 5237. Taksir. (1) Taksirle işlenen fiiller, kanunun açıkça belirttiği hallerde. cezalandırılır. TÜRK CEZA KANUNU İLGİLİ MADDELERİ KANUN NO: 5237 Taksir Madde 22- cezalandırılır. (1) Taksirle işlenen fiiller, kanunun açıkça belirttiği hallerde (2) Taksir, dikkat ve özen yükümlülüğüne aykırılık dolayısıyla,

Detaylı

TÜRKİYE İLAÇ VE TIBBİ CİHAZ KURUMU KOZMETİK ÜRÜNLERİN İSTENMEYEN ETKİLERİNİN/CİDDİ İSTENMEYEN ETKİLERİNİN KURUMA BİLDİRİMİNE İLİŞKİN KILAVUZ

TÜRKİYE İLAÇ VE TIBBİ CİHAZ KURUMU KOZMETİK ÜRÜNLERİN İSTENMEYEN ETKİLERİNİN/CİDDİ İSTENMEYEN ETKİLERİNİN KURUMA BİLDİRİMİNE İLİŞKİN KILAVUZ TÜRKİYE İLAÇ VE TIBBİ CİHAZ KURUMU KOZMETİK ÜRÜNLERİN İSTENMEYEN ETKİLERİNİN/CİDDİ İSTENMEYEN ETKİLERİNİN KURUMA BİLDİRİMİNE İLİŞKİN KILAVUZ Amaç MADDE 1-5324 sayılı Kozmetik Kanunu nun 4 üncü maddesi

Detaylı

TIPTA TEDAVİ AMACIYLA KULLANILAN İYONLAŞTIRICI RADYASYON KAYNAKLARINI İÇEREN TESİSLERE LİSANS VERME YÖNETMELİĞİ

TIPTA TEDAVİ AMACIYLA KULLANILAN İYONLAŞTIRICI RADYASYON KAYNAKLARINI İÇEREN TESİSLERE LİSANS VERME YÖNETMELİĞİ TIPTA TEDAVİ AMACIYLA KULLANILAN İYONLAŞTIRICI RADYASYON KAYNAKLARINI İÇEREN TESİSLERE LİSANS VERME YÖNETMELİĞİ Resmi Gazete Tarih/Sayı: 21.07.1996/21997 BİRİNCİ BÖLÜM Amaç, Kapsam, Dayanak,Tanımlar Amaç

Detaylı

Geçmişten Günümüze Türkiye de Böbrek Transplantasyonu

Geçmişten Günümüze Türkiye de Böbrek Transplantasyonu Geçmişten Günümüze Türkiye de Böbrek Transplantasyonu Prof. Dr. Mehmet HABERAL, MD, FACS (Hon), FICS (Hon), FASA (Hon) Genel Cerrahi Profesörü Başkent Üniversitesi Kurucusu ve Kurucu Rektörü 22-26 Ekim

Detaylı

9. Ulusal Kemik İliği Transplantasyonu ve Kök Hücre Tedavileri Kongresi Basın Bülteni Konuşmacılar:

9. Ulusal Kemik İliği Transplantasyonu ve Kök Hücre Tedavileri Kongresi Basın Bülteni Konuşmacılar: 9. Ulusal Kemik İliği Transplantasyonu ve Kök Hücre Tedavileri Kongresi Basın Bülteni Konuşmacılar: Ahmet Muzaffer Demir Tülin Tiraje Celkan Güner Hayri Özsan Görgün Akpek THD Başkanı 9. KİTKHT Kongre

Detaylı

HEMATOPOETİK KÖK HÜCRE UYGULAMALARI Doç. Dr. Mustafa ÇETİN

HEMATOPOETİK KÖK HÜCRE UYGULAMALARI Doç. Dr. Mustafa ÇETİN HEMATOPOETİK KÖK HÜCRE UYGULAMALARI Doç. Dr. Mustafa ÇETİN Standart Endikasyonlar 50 yıldan daha uzun süredir, Hematopoetik Kök Hücre (HKH) olarak isimlendirilen ve kan dokusunu yeniden yapılandırabilen

Detaylı

MALİ MEVZUAT SİRKÜLERİ NO : 2016 / 36

MALİ MEVZUAT SİRKÜLERİ NO : 2016 / 36 İstanbul, 05 Nisan 2016 MALİ MEVZUAT SİRKÜLERİ NO : 2016 / 36 KONU : İnternet Servis Sağlayıcılığı Hizmetlerinde Özel İletişim Vergisi (ÖİV) Uygulaması (14 Seri Nolu Özel İletişim Vergisi Genel Tebliği)

Detaylı

KARAPARA AKLANMASININ ÖNLENMESİ

KARAPARA AKLANMASININ ÖNLENMESİ Kanun Adı : Karaparanın Aklanmasının Önlenmesine, 2313 SayIlI Uyuşturucu Maddelerin Murakabesi HakkInda Kanunda, 657 Sayılı Devlet Memurları Kanununda ve 178 Sayılı Maliye BakanIığının Teşkilat ve Görevleri

Detaylı

Fanconi Anemisinde Hematopoetik Kök Hücre Transplantasyonu

Fanconi Anemisinde Hematopoetik Kök Hücre Transplantasyonu 1945 K SAĞLIĞI VE HASTALIKLARI UANKARA ÜNİVERSİTESİ TIP FAKÜLTESİ ÇOC Fanconi Anemisinde Hematopoetik Kök Hücre Transplantasyonu Dr. Mehmet ERTEM Ankara Üniversitesi Tıp Fakültesi Pediatrik Hematoloji

Detaylı

MALİ MEVZUAT SİRKÜLERİ NO : 2013 / 80

MALİ MEVZUAT SİRKÜLERİ NO : 2013 / 80 İstanbul, 28 Kasım 2013 MALİ MEVZUAT SİRKÜLERİ NO : 2013 / 80 KONU : Dernek, Vakıf, Sandık, Tüzel Kişiliği Haiz Meslek Kuruluşu veya Sair Ticaret Şirketleri Nezdinde Mevcut Emeklilik Taahhüt Planları Kapsamındaki

Detaylı

KÖK HÜCRE UYGULAMALARINDA STANDARDİZASYON ve AKREDİTASYON

KÖK HÜCRE UYGULAMALARINDA STANDARDİZASYON ve AKREDİTASYON KÖK HÜCRE UYGULAMALARINDA STANDARDİZASYON ve AKREDİTASYON Akreditasyon, bir merkezin kabul edilmiş mükemmellik standartlarına uygun olarak istenen uygulama düzeyinde hizmet verdiğini kanıtlamasını sağlayabilecek

Detaylı

Laboratuvar Tıbbında İzlenebilirlik

Laboratuvar Tıbbında İzlenebilirlik Laboratuvar Tıbbında İzlenebilirlik Medikal Metroloji Çalıştayı TÜBİTAK-UME, İstanbul Dr. Diler Aslan Pamukkale Üniversitesi 13 Şubat 2013, İstanbul İçerik Adlandırma,Tanım, kavram, sektör, segment: Tıbbi

Detaylı

Sayı : B.13.1.SGK.0.(İÇDEN).00.00/04 18/01/2008 Konu : İç Denetim Birimi GENELGE 2008/8

Sayı : B.13.1.SGK.0.(İÇDEN).00.00/04 18/01/2008 Konu : İç Denetim Birimi GENELGE 2008/8 Sayı : B.13.1.SGK.0.(İÇDEN).00.00/04 18/01/2008 Konu : İç Denetim Birimi GENELGE 2008/8 Bilindiği üzere; 5018 sayılı Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanunu ile yeni mali yönetim ve kontrol sisteminin gereği

Detaylı

KEMIK ILIĞI PERIFERIK KÖK HÜCRE VE DLI KALITE STANDARTLARı. Dr. İlknur Kozanoğlu Başkent Üniversitesi Adana Erişkin Kemik İliği Nakil Merkezi

KEMIK ILIĞI PERIFERIK KÖK HÜCRE VE DLI KALITE STANDARTLARı. Dr. İlknur Kozanoğlu Başkent Üniversitesi Adana Erişkin Kemik İliği Nakil Merkezi KEMIK ILIĞI PERIFERIK KÖK HÜCRE VE DLI KALITE STANDARTLARı Dr. İlknur Kozanoğlu Başkent Üniversitesi Adana Erişkin Kemik İliği Nakil Merkezi Acaba kalite nedir? Kalite; belirlenen şartlar altında ve belirlenen

Detaylı

YILDIRIM BEYAZIT ÜNİVERSİTESİ KAS İSKELET SİSTEMİ ÇALIŞMALARI UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ YÖNETMELİĞİ BİRİNCİ BÖLÜM

YILDIRIM BEYAZIT ÜNİVERSİTESİ KAS İSKELET SİSTEMİ ÇALIŞMALARI UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ YÖNETMELİĞİ BİRİNCİ BÖLÜM 26 Ağustos 2015 ÇARŞAMBA Resmî Gazete Sayı : 29457 YÖNETMELİK Yıldırım Beyazıt Üniversitesinden: YILDIRIM BEYAZIT ÜNİVERSİTESİ KAS İSKELET SİSTEMİ ÇALIŞMALARI UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ YÖNETMELİĞİ

Detaylı

GIDA DEĞERİ OLAN HAYVANLARA UYGULAMASI YASAKLANAN VE BELLİ ŞARTLARA BAĞLANAN HORMON VE BENZERİ MADDELER HAKKINDA TEBLİĞ

GIDA DEĞERİ OLAN HAYVANLARA UYGULAMASI YASAKLANAN VE BELLİ ŞARTLARA BAĞLANAN HORMON VE BENZERİ MADDELER HAKKINDA TEBLİĞ GIDA DEĞERİ OLAN HAYVANLARA UYGULAMASI YASAKLANAN VE BELLİ ŞARTLARA BAĞLANAN HORMON VE BENZERİ MADDELER HAKKINDA TEBLİĞ Yetki Kanunu: 3285, KHK 560, 4631, 6343, 1262 Yayımlandığı R.Gazete: 19.06.2003-25143

Detaylı

Eksternal Kalite Kontrol Programı. Doç. Dr. Mustafa ERTEK RSHMB

Eksternal Kalite Kontrol Programı. Doç. Dr. Mustafa ERTEK RSHMB Sağlık Bakanlığı Penceresinden Eksternal Kalite Kontrol Programı Doç. Dr. Mustafa ERTEK RSHMB Sunum Planı Laboratuarlarda kalite kavramı Dış kalite değerlendirme programına katılımda gerekli yasal düzenleme

Detaylı

RADYOTERAPİ TEKNİKERİNİN TEDAVİDEKİ ROLÜ

RADYOTERAPİ TEKNİKERİNİN TEDAVİDEKİ ROLÜ RADYOTERAPİ TEKNİKERİNİN TEDAVİDEKİ ROLÜ Cafer ATAR Radyoterapi Teknikeri Ankara Dr.Abdurrahman Yurtaslan Onkoloji Eğitim ve Araştırma Hastanesi Radyasyon Onkolojisi Kliniği 2013 Kanser tedavisinde radyoterapinin

Detaylı

TÜRKİYE DE TIBBİ CİHAZ KLİNİK ARAŞTIRMALARI

TÜRKİYE DE TIBBİ CİHAZ KLİNİK ARAŞTIRMALARI w w w. t i t c k. g o v. t r TÜRKİYE DE TIBBİ CİHAZ KLİNİK ARAŞTIRMALARI TÜRKİYE İLAÇ VE TIBBİ CİHAZ KURUMU Dr. Ali Sait SEPTİOĞLU Kurum Başkan Yardımcısı 27.03.2015 1 Türkiye de Tıbbi Cihazlara İlişkin

Detaylı

Sigorta Sektörü Açısından Kişisel Sağlık Verilerinin Korunması Dr. Halit Başkaya

Sigorta Sektörü Açısından Kişisel Sağlık Verilerinin Korunması Dr. Halit Başkaya Sigorta Sektörü Açısından Kişisel Sağlık Verilerinin Korunması Dr. Halit Başkaya TANIM Kişisel Veri (*): Belirli veya kimliği belirlenebilir gerçek ve tüzel kişilere ilişkin bütün bilgiler Ad, soyad Doğum

Detaylı

KAN VE KAN ÜRÜNLERİ KANUNU

KAN VE KAN ÜRÜNLERİ KANUNU KAN VE KAN ÜRÜNLERİ KANUNU Kanun Numarası : 5624 Kabul Tarihi : 11/4/2007 Yayımlandığı R.Gazete : Tarih : 2/5/2007 Sayı : 26510 Yayımlandığı Düstur : Tertip : 5 Cilt : 46 Sayfa: BİRİNCİ BÖLÜM Amaç, Kapsam

Detaylı

MALİ MEVZUAT SİRKÜLERİ NO : 2010 / 49

MALİ MEVZUAT SİRKÜLERİ NO : 2010 / 49 İstanbul, 28 Temmuz 2010 KONU : MALİ MEVZUAT SİRKÜLERİ NO : 2010 / 49 ÖTV Kanununa Ekli (I) Sayılı Listenin (B) Cetvelinde Yer Alan Mallarda Tecil Edilecek Özel Tüketim Vergisi Tutarları Hk. 4760 sayılı

Detaylı

SOSYAL GÜVENLİK KURUMU SAĞLIK UYGULAMA TEBLİĞİNDE DEĞİŞİKLİK YAPILMASINA DAİR

SOSYAL GÜVENLİK KURUMU SAĞLIK UYGULAMA TEBLİĞİNDE DEĞİŞİKLİK YAPILMASINA DAİR 1 Ağustos 2013 PERŞEMBE Resmî Gazete Sayı : 28725 Sosyal Güvenlik Kurumundan: TEBLİĞ SOSYAL GÜVENLİK KURUMU SAĞLIK UYGULAMA TEBLİĞİNDE DEĞİŞİKLİK YAPILMASINA DAİR TEBLİĞ MADDE 1 24/3/2013 tarihli ve 28597

Detaylı

UÜ-SK KALP VE DAMAR CERRAHİSİ ANABİLİM DALI HİZMET KAPSAMI

UÜ-SK KALP VE DAMAR CERRAHİSİ ANABİLİM DALI HİZMET KAPSAMI Rev. No : 03 Rev.Tarihi : 28 Şubat 2012 1 / 6 1. HİZMET : Kalp ve Damar Cerrahisi AD, her yaş grubundaki ayaktan ve yatan hastalara tanı ve tedavi hizmetleri sunmaktadır. Bu hizmet haftada 7 gün ve 24

Detaylı

Nebile ÖZDEMİR Ege Üniversitesi Tıp Fakültesi Hastanesi Organ Nakli Merkezi

Nebile ÖZDEMİR Ege Üniversitesi Tıp Fakültesi Hastanesi Organ Nakli Merkezi Nebile ÖZDEMİR Ege Üniversitesi Tıp Fakültesi Hastanesi Organ Nakli Merkezi TÜRKİYEDE BÖBREK NAKLİ 1975 yılında canlı 1978 yılında kadavra E.Ü.T.F Hastanesi Organ Nakli Uygulama ve Araştırma Merkezi 1988

Detaylı

1. KNA ve HTEA 2. Risk Analizi 3. Kalite Kavramı 4. Hastane ç Tetkikçi Eğitimi 5. Klinik ve dari Süreçler 6. ndikatör Kavramı ve ndikatörler 7.

1. KNA ve HTEA 2. Risk Analizi 3. Kalite Kavramı 4. Hastane ç Tetkikçi Eğitimi 5. Klinik ve dari Süreçler 6. ndikatör Kavramı ve ndikatörler 7. 1. KNA ve HTEA 2. Risk Analizi 3. Kalite Kavramı 4. Hastane ç Tetkikçi Eğitimi 5. Klinik ve dari Süreçler 6. ndikatör Kavramı ve ndikatörler 7. Sağlık Kurumlarında Entegre Kalite Yönetim Sistemleri 8.

Detaylı

MADDE 2 (1) Bu Yönetmelik, gıdaların mikrobiyolojik kriterleri ile gıda işletmecilerinin uyması ve uygulaması gereken kuralları kapsar.

MADDE 2 (1) Bu Yönetmelik, gıdaların mikrobiyolojik kriterleri ile gıda işletmecilerinin uyması ve uygulaması gereken kuralları kapsar. TÜRK GIDA KODEKSİ MİKROBİYOLOJİK KRİTERLER YÖNETMELİĞİ Yetki Kanunu: 5996 Yayımlandığı R.Gazete: 29.12.2011-28157 BİRİNCİ BÖLÜM Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar Amaç MADDE 1 (1) Bu Yönetmeliğin amacı;

Detaylı

İKİNCİ BASAMAK SAĞLIK KURUMLARINDA GÖREVLİ PERSONELE BİRİM PERFORMANS KATSAYISININ UYGULANMASINA DAİR YÖNERGE

İKİNCİ BASAMAK SAĞLIK KURUMLARINDA GÖREVLİ PERSONELE BİRİM PERFORMANS KATSAYISININ UYGULANMASINA DAİR YÖNERGE (31/08/2012 tarihli ve 571 sayılı Makam Onayı ile 01/09/2012 tarihinden itibaren yürürlüğe giren) İKİNCİ BASAMAK SAĞLIK KURUMLARINDA GÖREVLİ PERSONELE BİRİM PERFORMANS KATSAYISININ UYGULANMASINA DAİR YÖNERGE

Detaylı

I. YARIYIL ORGAN NAKLİ. ODK 601 Teorik 2, Uygulama 2, 3 kredi. 1. Organ Nakli Tarihçesi. 2. Kalp Nakli. 3. Böbrek Nakli. 4.

I. YARIYIL ORGAN NAKLİ. ODK 601 Teorik 2, Uygulama 2, 3 kredi. 1. Organ Nakli Tarihçesi. 2. Kalp Nakli. 3. Böbrek Nakli. 4. T. C. İSTANBUL BİLİM ÜNİVERSİTESİ SAĞLIK BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ ORGAN VE DOKU KOORDİNATÖRLÜĞÜ EĞİTİM YÜKSEK LİSANS PROGRAMI 2014-2015 EĞİTİM-ÖĞRETİM YILI DERS İÇERİKLERİ I. YARIYIL ORGAN NAKLİ ODK 601 Teorik

Detaylı

GELENEKSEL VE TAMAMLAYICI TIP UYGULAMALARI YÖNETMELİĞİ DENETİM İŞ VE İŞLEMLERİ REHBERİ

GELENEKSEL VE TAMAMLAYICI TIP UYGULAMALARI YÖNETMELİĞİ DENETİM İŞ VE İŞLEMLERİ REHBERİ GELENEKSEL VE TAMAMLAYICI TIP UYGULAMALARI YÖNETMELİĞİ DENETİM İŞ VE İŞLEMLERİ REHBERİ Bu çalışmanın amacı, Geleneksel ve Tamamlayıcı Tıp Uygulamaları Yönetmeliği kapsamında yapılacak olan denetim faaliyetleri

Detaylı

Karar Tarihi: 09/01/2015 Toplantı Sayısı:02 Sayfa:2

Karar Tarihi: 09/01/2015 Toplantı Sayısı:02 Sayfa:2 Üniversitemiz Tıp Fakültesi Çocuk Hematopoietik Kök Hücre Nakli ve Hücresel Tedavi Merkezi Çalışma Yönergesi hk. 2015.002.004 -Üniversitemiz Tıp Fakültesi Çocuk Hematopoietik Kök Hücre Nakli ve Hücresel

Detaylı

MEVZUAT DENETİM VE DENETİME HAZIRLIK

MEVZUAT DENETİM VE DENETİME HAZIRLIK MEVZUAT DENETİM VE DENETİME HAZIRLIK Dr. Tevfik YAVUZ Balıkesir Üniversitesi Tıp Fakültesi Normlar Hiyerarşisi: Anayasa Kanun MEVZUAT? Kanun Hükmünde Kararname Tüzük Yönetmelik Adsız Düzenleyici işlemler

Detaylı

ULUDAĞ ÜNİVERSİTESİ SAĞLIK KURULUŞLARI BESLENME EKİBİ KURULUŞ VE ÇALIŞMA YÖNERGESİ BİRİNCİ BÖLÜM, AMAÇ, KAPSAM VE DAYANAK

ULUDAĞ ÜNİVERSİTESİ SAĞLIK KURULUŞLARI BESLENME EKİBİ KURULUŞ VE ÇALIŞMA YÖNERGESİ BİRİNCİ BÖLÜM, AMAÇ, KAPSAM VE DAYANAK ULUDAĞ ÜNİVERSİTESİ SAĞLIK KURULUŞLARI BESLENME EKİBİ KURULUŞ VE ÇALIŞMA YÖNERGESİ BİRİNCİ BÖLÜM, AMAÇ, KAPSAM VE DAYANAK Amaç Madde 1. Bu yönergenin amacı UÜ-Sağlık Kuruluşları Beslenme Ekibinin öncelikle

Detaylı

KÖK HÜCRE NAKLİNDE ETİK SORUNLAR VE YAKLAŞIMLAR OLGU SUNUMU. Songül TepebaĢı JACIE Kalite Yöneticisi. Kayseri-2013

KÖK HÜCRE NAKLİNDE ETİK SORUNLAR VE YAKLAŞIMLAR OLGU SUNUMU. Songül TepebaĢı JACIE Kalite Yöneticisi. Kayseri-2013 KÖK HÜCRE NAKLİNDE ETİK SORUNLAR VE YAKLAŞIMLAR OLGU SUNUMU Songül TepebaĢı JACIE Kalite Yöneticisi Kayseri-2013 Kök Hücre Nakli Kök hücre donasyonunda fayda zarar riskine etik yönden bakılırsa, faydanın

Detaylı

ULUDAĞ ÜNİVERSİTESİ SAĞLIK KURULUŞLARI KALİTE YÖNETİM SİSTEMİ UYGULAMA KOMİTELERİ YÖNERGESİ BİRİNCİ BÖLÜM. Amaç, Kapsam Ve Yasal Dayanak

ULUDAĞ ÜNİVERSİTESİ SAĞLIK KURULUŞLARI KALİTE YÖNETİM SİSTEMİ UYGULAMA KOMİTELERİ YÖNERGESİ BİRİNCİ BÖLÜM. Amaç, Kapsam Ve Yasal Dayanak ULUDAĞ ÜNİVERSİTESİ SAĞLIK KURULUŞLARI KALİTE YÖNETİM SİSTEMİ UYGULAMA KOMİTELERİ YÖNERGESİ BİRİNCİ BÖLÜM Amaç, Kapsam Ve Yasal Dayanak Amaç Madde 1: Bu yönergenin amacı, Kalite Yönetim Sisteminin (KYS)

Detaylı

23- TÜKETİCİNİN VE TÜKETİCİ SAĞLIĞININ KORUNMASI

23- TÜKETİCİNİN VE TÜKETİCİ SAĞLIĞININ KORUNMASI 23- TÜKETİCİNİN VE TÜKETİCİ SAĞLIĞININ KORUNMASI 8 Mart 2001 tarihli Katılım Ortaklığı Belgesinin yayımlanmasından bu yana Avrupa Birliğinin Tüketicinin Korunması kapsamındaki mevzuatına uyum çerçevesinde

Detaylı

HACCP. Fırat ÖZEL, Gıda Mühendisi

HACCP. Fırat ÖZEL, Gıda Mühendisi HACCP Fırat ÖZEL, Gıda Mühendisi HACCP HACCP teriminin çıkış noktası Hazard Analysis Critical Control Points Kritik Kontrol Noktalarında Tehlike Analizi HACCP nedir? Gıda güvenliği ve tüketici sağlığı

Detaylı

1 2 3 4 5 1 2 3 4 5 6 7 8 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18 19 20 21 22 1 2 3 4 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 Sayfa 1 / 6

1 2 3 4 5 1 2 3 4 5 6 7 8 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18 19 20 21 22 1 2 3 4 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 Sayfa 1 / 6 0 0 0 Sayfa / 0 0 0 0 0 Sayfa / 0 Sayfa / YURTDIŞINDA DOKU VE ORGAN NAKLİ AMACIYLA SAĞLIK KURULU RAPORU VERMEYE YETKİLİ RESMİ SAĞLIK KURUMLARI LİSTESİ AKCİĞER NAKLİ MERKEZLERİ İstanbul Üniversitesi İstanbul

Detaylı

uzman sayısına oranı kullanılır. Kriter Katsayısı = [Elde edilen puan toplamı / (110 Değerlendirme dışı puan

uzman sayısına oranı kullanılır. Kriter Katsayısı = [Elde edilen puan toplamı / (110 Değerlendirme dışı puan TÜRKİYE KAMU HASTANELERİ KURUMUNA BAĞLI SAĞLIK TESİSLERİNDE GÖREV YAPAN LABORATUVAR UZMANLARININ EK ÖDEMELERİNE ESAS KRİTER KATSAYILARININ BELİRLENMESİNE DAİR YÖNERGE Amaç Madde 1- (1) Bu Yönergenin amacı,

Detaylı

T.C. SAĞLIK BAKANLIĞI ACİL SAĞLIK HİZMETLERİ GENEL MÜDÜRLÜĞÜNÜN TEŞKİLAT VE GÖREVLERİNE DAİR YÖNERGE. BİRİNCİ BÖLÜM Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar

T.C. SAĞLIK BAKANLIĞI ACİL SAĞLIK HİZMETLERİ GENEL MÜDÜRLÜĞÜNÜN TEŞKİLAT VE GÖREVLERİNE DAİR YÖNERGE. BİRİNCİ BÖLÜM Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar T.C. SAĞLIK BAKANLIĞI ACİL SAĞLIK HİZMETLERİ GENEL MÜDÜRLÜĞÜNÜN TEŞKİLAT VE GÖREVLERİNE DAİR YÖNERGE BİRİNCİ BÖLÜM Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar Amaç MADDE 1 (1) Bu Yönergenin amacı, Acil Sağlık Hizmetleri

Detaylı

T.C. SAĞLIK BAKANLIĞI SAĞLIK HİZMETLERİ GENEL MÜDÜRLÜĞÜ. Hasta Hakları ve Tıbbi Sosyal Hizmetler Daire Başkanlığı

T.C. SAĞLIK BAKANLIĞI SAĞLIK HİZMETLERİ GENEL MÜDÜRLÜĞÜ. Hasta Hakları ve Tıbbi Sosyal Hizmetler Daire Başkanlığı T.C. SAĞLIK BAKANLIĞI SAĞLIK HİZMETLERİ GENEL MÜDÜRLÜĞÜ Hasta Hakları ve Tıbbi Sosyal Hizmetler Daire Başkanlığı SAVUNMASIZ VE ÖRSELENEBİLİR GRUPLARDA SAĞLIK HİZMETİ SUNUM PLANI Temel Hasta Hakları Hasta

Detaylı

MALİ MEVZUAT SİRKÜLERİ NO : 2013 / 66

MALİ MEVZUAT SİRKÜLERİ NO : 2013 / 66 İstanbul, 15 Temmuz 2013 MALİ MEVZUAT SİRKÜLERİ NO : 2013 / 66 KONU : 5510 Sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanununun 81.Maddesine Göre Uygulanan Beş Puanlık Prim Teşvikine Bazı İllerde

Detaylı

ığı bbı Eğitimi üçhan Yazan Sertöz Dr.Rüç Tıbbi Mikrobiyoloji Anabilim Dalı

ığı bbı Eğitimi üçhan Yazan Sertöz Dr.Rüç Tıbbi Mikrobiyoloji Anabilim Dalı Dünya da Kan Bankacılığı ığı ve Transfüzyon TıbbT bbı Eğitimi Dr.Rüç üçhan Yazan Sertöz Ege Üniversitesi Tıp Tp Fakültesi Kan Merkezi Tıbbi Mikrobiyoloji Anabilim Dalı Kan Bankacılığı ığında ilerlemeler

Detaylı

2011/1.DÖNEM YEMİNLİ MALİ MÜŞAVİRLİK SINAVLARI SERMAYE PİYASASI MEVZUATI 24 Mart 2011-Perşembe 18:00

2011/1.DÖNEM YEMİNLİ MALİ MÜŞAVİRLİK SINAVLARI SERMAYE PİYASASI MEVZUATI 24 Mart 2011-Perşembe 18:00 2011/1.DÖNEM YEMİNLİ MALİ MÜŞAVİRLİK SINAVLARI SERMAYE PİYASASI MEVZUATI 24 Mart 2011-Perşembe 18:00 SORULAR SORU 1: Aracı Kurumlarda Uygulanacak İç Denetim Sistemine İlişkin Esaslar Hakkında Tebliğ ve

Detaylı

HEMATOPOIETIK KÖK HÜCRE

HEMATOPOIETIK KÖK HÜCRE KÖK HÜCRE AFEREZİ HEMATOPOİESİS Kandaki sellüler bileşenleri üretim süreci Erişkinlerde, kemik iliği içeren pelvis, sternum, vertebral ve kafatasında kemik iliği mikroçevresinde üretilir HEMATOPOIETIK

Detaylı

KİT Hemşireleri İçin E-eğitim Materyali Projesi & Web Portalı

KİT Hemşireleri İçin E-eğitim Materyali Projesi & Web Portalı KİT Hemşireleri İçin E-eğitim Materyali Projesi & Web Portalı SUNU PLANI 1 2 3 4 5 6 Proje Hakkında Genel Bilgi Projenin Başlatılma Gerekçeleri Proje Hedefleri Proje Çıktıları Eğitim İçeriği ve Ürün Geliştirmede

Detaylı

Kemik İliği Nakli Merkezi Kemik İliği (Kök Hücre) Nakli Merkezi

Kemik İliği Nakli Merkezi Kemik İliği (Kök Hücre) Nakli Merkezi Kemik İliği Nakli Merkezi Kemik İliği (Kök Hücre) Nakli Merkezi +90 216 BR.HLİ.103 World Hospital Standarts Approved by JCI Acreditation Certificate K-Q TSE-ISO-EN 9000 Saray Mah. Siteyolu Cad. No:7 34768

Detaylı

KÖK HÜCRE, HÜCRESEL TEDAVİ - REJENERATİF TIP

KÖK HÜCRE, HÜCRESEL TEDAVİ - REJENERATİF TIP KÖK HÜCRE, HÜCRESEL TEDAVİ - REJENERATİF TIP Prof.Dr.Gülyüz Öztürk İstanbul Üniversitesi İstanbul Tıp Fakültesi, Pediatrik Hematoloji-Onkoloji Bilim Dalı, Kan Merkezi -Kök Hücre Nakli Ünitesi KÖK HÜCRELER

Detaylı

İÇME SUYU ELDE EDİLEN VEYA ELDE EDİLMESİ PLANLANAN YÜZEYSEL SULARIN KALİTESİNE DAİR YÖNETMELİK BİRİNCİ BÖLÜM. Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar

İÇME SUYU ELDE EDİLEN VEYA ELDE EDİLMESİ PLANLANAN YÜZEYSEL SULARIN KALİTESİNE DAİR YÖNETMELİK BİRİNCİ BÖLÜM. Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar Yönetmeliğin Yayınlandığı Resmi Gazete nin Tarihi Sayısı 29/06/2012 28338 İÇME SUYU ELDE EDİLEN VEYA ELDE EDİLMESİ PLANLANAN YÜZEYSEL SULARIN KALİTESİNE DAİR YÖNETMELİK Amaç BİRİNCİ BÖLÜM Amaç, Kapsam,

Detaylı

T.C. SAĞLIK BAKANLIĞI Tedavi Hizmetleri Genel Müdürlüğü. Sayı : B100THG0100002/3120 5603 22.03.2005....VALİLİĞİNE (İl Sağlık Müdürlüğü)

T.C. SAĞLIK BAKANLIĞI Tedavi Hizmetleri Genel Müdürlüğü. Sayı : B100THG0100002/3120 5603 22.03.2005....VALİLİĞİNE (İl Sağlık Müdürlüğü) T.C. SAĞLIK BAKANLIĞI Tedavi Hizmetleri Genel Müdürlüğü Sayı : B100THG0100002/3120 5603 22.03.2005 Konu: Kurumsal Performans Yönergesi...VALİLİĞİNE (İl Sağlık Müdürlüğü) GENELGE 2005/ 50 209 sayılı Sağlık

Detaylı

T.C. MEVLANA ÜNİVERSİTESİ KURUMSAL AKADEMİK ARŞİV YÖNERGESİ

T.C. MEVLANA ÜNİVERSİTESİ KURUMSAL AKADEMİK ARŞİV YÖNERGESİ T.C. MEVLANA ÜNİVERSİTESİ KURUMSAL AKADEMİK ARŞİV YÖNERGESİ Amaç Madde 1- Bu yönerge, Mevlana Üniversitesi adresli bilimsel çalışmaların, Mevlana Üniversitesi Akademik Arşiv Sistemi nde arşivlenerek bilim

Detaylı

MEVZUAT HİZMET KALİTE STANDARTLARI, HUKUKSAL SORUNLAR DR.YÜCE AYHAN

MEVZUAT HİZMET KALİTE STANDARTLARI, HUKUKSAL SORUNLAR DR.YÜCE AYHAN MEVZUAT HİZMET KALİTE STANDARTLARI, VE HUKUKSAL SORUNLAR DR.YÜCE AYHAN KAN VE KAN ÜRÜNLERİ KANUNU Kanun no:5624 Resmi Gazete :02.05.2007/26510 KAN VE KAN ÜRÜNLERİ KANUNU Genel Esaslar Madde 3-c Kan, kan

Detaylı

TİCARÎ SIR, BANKA SIRRI VE MÜŞTERİ SIRRI HAKKINDA KANUN TASARISI

TİCARÎ SIR, BANKA SIRRI VE MÜŞTERİ SIRRI HAKKINDA KANUN TASARISI TİCARÎ SIR, BANKA SIRRI VE MÜŞTERİ SIRRI HAKKINDA KANUN TASARISI Amaç ve kapsam MADDE 1- (1) Bu Kanunun amacı; kamu kurum ve kuruluşları ile iktisadî, ticarî ve malî sektörlerde üretim, tüketim ve hizmet

Detaylı

Türkiye de Klinik Araştırmalar İle. Klinik Araştırmalarına İlişkin İstatistiksel Veriler

Türkiye de Klinik Araştırmalar İle. Klinik Araştırmalarına İlişkin İstatistiksel Veriler Doç. Dr. Murat Hayran, Ecz. Ebru Mutlu Türkiye de Klinik Araştırmalar İle İlgili Asgari Düzeyde Bilinmesi Gereken Mevcut Yasal Düzenlemeler ve İlaç Klinik Araştırmalarına İlişkin İstatistiksel Veriler

Detaylı

DOKU ORGAN BAĞIŞI. Hacettepe Üniversitesi Tıp Fakültesi Halk Sağlığı Anabilim Dalı

DOKU ORGAN BAĞIŞI. Hacettepe Üniversitesi Tıp Fakültesi Halk Sağlığı Anabilim Dalı DOKU ORGAN BAĞIŞI Hacettepe Üniversitesi Tıp Fakültesi Halk Sağlığı Anabilim Dalı Toplum İçin Bilgilendirme Sunumları 2015 Bu sunum Arş. Gör. Dr. Can Keskin ve Arş. Gör. Dr. Güven Gökgöz tarafından Prof.

Detaylı

ÖN MALİ KONTROL FAALİYET RAPORU

ÖN MALİ KONTROL FAALİYET RAPORU ÖN MALİ KONTROL FAALİYET RAPORU İç Kontrol ve Ön Mali Kontrole İlişkin Usul ve Esaslar Yönetmeliğinin 17 nci maddesine göre; idarelerin, ihale kanunlarına tâbi olsun veya olmasın, harcamayı gerektirecek

Detaylı

Yönetmelikler. Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığından: Patlayıcı Ortamların Tehlikelerinden Çalışanların Korunması Hakkında Yönetmelik

Yönetmelikler. Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığından: Patlayıcı Ortamların Tehlikelerinden Çalışanların Korunması Hakkında Yönetmelik Yönetmelikler Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığından: Patlayıcı Ortamların Tehlikelerinden Çalışanların Korunması Hakkında Yönetmelik BİRİNCİ BÖLÜM Amaç, Kapsam, Hukuki Dayanak, Tanımlar Amaç Madde 1

Detaylı

İNSAN HAKLARINI VE TEMEL ÖZGÜRLÜKLERİ KORUMA SÖZLEŞMESİ NE EK ÖLÜM CEZASININ HER KOŞULDA KALDIRILMASINA DAİR 13 NO.LU PROTOKOL

İNSAN HAKLARINI VE TEMEL ÖZGÜRLÜKLERİ KORUMA SÖZLEŞMESİ NE EK ÖLÜM CEZASININ HER KOŞULDA KALDIRILMASINA DAİR 13 NO.LU PROTOKOL Avrupa Sözleşmeleri Külliyatı - No. 187 İNSAN HAKLARINI VE TEMEL ÖZGÜRLÜKLERİ KORUMA SÖZLEŞMESİ NE EK ÖLÜM CEZASININ HER KOŞULDA KALDIRILMASINA DAİR 13 NO.LU PROTOKOL Vilnius, 3.V.2002 2 ETS 187 Ölüm Cezasının

Detaylı

Beşeri Tıbbi Ürünlerin Güvenliğinin İzlenmesi. ve Değerlendirilmesi Hakkında Yönetmelik ve Kılavuz Neler Getiriyor?

Beşeri Tıbbi Ürünlerin Güvenliğinin İzlenmesi. ve Değerlendirilmesi Hakkında Yönetmelik ve Kılavuz Neler Getiriyor? Beşeri Tıbbi Ürünlerin Güvenliğinin İzlenmesi ve Değerlendirilmesi Hakkında Yönetmelik ve Kılavuz Neler Getiriyor? Uzm.Ecz. Demet AYDINKARAHALİLOĞLU S.B. İlaç ve Ecz. Gn. Md. Türkiye Farmakovijilans Merkezi

Detaylı

Çekirdek Eğitim Programı (ÇEP) Hakkında Güncel Durum. Eczacılık Fakülteleri Dekanlar Konseyi Erzincan Üniversitesi Eczacılık Fakültesi, 29 Mayıs 2015

Çekirdek Eğitim Programı (ÇEP) Hakkında Güncel Durum. Eczacılık Fakülteleri Dekanlar Konseyi Erzincan Üniversitesi Eczacılık Fakültesi, 29 Mayıs 2015 Çekirdek Eğitim Programı (ÇEP) Hakkında Güncel Durum Eczacılık Fakülteleri Dekanlar Konseyi Erzincan Üniversitesi Eczacılık Fakültesi, 29 Mayıs 2015 14 Şubat 2015 Tıp Sağlık Konseyi Toplantısı Yüksek Öğretim

Detaylı

YÖNETMELİK. c) Değişiklik: Ürünlere pazarlama izni verilmesine esas bilgi ve belgelerde yapılan değişikliği,

YÖNETMELİK. c) Değişiklik: Ürünlere pazarlama izni verilmesine esas bilgi ve belgelerde yapılan değişikliği, 24 Aralık 2011 CUMARTESİ Resmî Gazete Sayı : 28152 Gıda, Tarım ve Hayvancılık Bakanlığından: YÖNETMELİK VETERİNER TIBBİ ÜRÜNLERDE YAPILACAK DEĞİŞİKLİKLERLE İLGİLİ YÖNETMELİK BİRİNCİ BÖLÜM Amaç, Kapsam,

Detaylı

KOMİTE ÇALIŞMA TALİMATI

KOMİTE ÇALIŞMA TALİMATI 1.AMAÇ: Hastanesindeki komisyonların; hizmet kalite standartları ve kalite yönetim sistemine uygunluğunun; sürekliliğini, yeterliliğini ve etkinliğini sağlamak için, planlanmış aralıklarla yapılan toplantıların

Detaylı

TÜRK GIDA KODEKSİ GIDA İLE TEMAS EDEN MADDE VE MALZEMELER YÖNETMELİĞİ BİRİNCİ BÖLÜM

TÜRK GIDA KODEKSİ GIDA İLE TEMAS EDEN MADDE VE MALZEMELER YÖNETMELİĞİ BİRİNCİ BÖLÜM 29 Aralık 2011 PERŞEMBE Resmî Gazete Sayı : 28157 (3. Mükerrer) YÖNETMELİK Gıda, Tarım ve Hayvancılık Bakanlığından: TÜRK GIDA KODEKSİ GIDA İLE TEMAS EDEN MADDE VE MALZEMELER YÖNETMELİĞİ BİRİNCİ BÖLÜM

Detaylı

Temel Esaslar Madde 5-

Temel Esaslar Madde 5- TÜRKİYE KAMU HASTANELERİ KURUMUNA BAĞLI İKİNCİ BASAMAK SAĞLIK TESİSLERİNDE GÖREV YAPAN PERSONELE BİRİM PERFORMANS KATSAYISININ UYGULANMASINA DAİR YÖNERGE Amaç Madde 1- (1) Bu Yönergenin amacı, sağlık hizmetlerinin

Detaylı

Proje Yöneticisi Doç.Dr.Kıvanç GÜNHAN

Proje Yöneticisi Doç.Dr.Kıvanç GÜNHAN Celal Bayar Üniversitesi Tıp Fakültesi Cerrahi Tıp Bilimleri Bölümü Kulak Burun Boğaz Anabilim Dalı Deney Hayvanları Uygulama ve Araştırma Merkezi (CBÜ DEHAM) Proje Yöneticisi Doç.Dr.Kıvanç GÜNHAN Üniversitemiz

Detaylı

Bilgilendirilmiş Gönüllü Oluru

Bilgilendirilmiş Gönüllü Oluru Bilgilendirilmiş Gönüllü Oluru Prof. Dr. Yağız Üresin İstanbul Tıp Fakültesi Tıbbi Farmakoloji Anabilim Dalı ve Klinik Farmakoloji BD İ.Ü.İstanbul Tıp Fakültesi Klinik Araştırmalar Etik Kurulu İÜ Klinik

Detaylı

Ali Kemal Yıldız Bahçeşehir Üniversitesi Hukuk Fakültesi alikemal.yildiz@bahcesehir.edu.tr

Ali Kemal Yıldız Bahçeşehir Üniversitesi Hukuk Fakültesi alikemal.yildiz@bahcesehir.edu.tr Ali Kemal Yıldız Bahçeşehir Üniversitesi Hukuk Fakültesi alikemal.yildiz@bahcesehir.edu.tr ANAYASAL KURALLAR Herkes, sağlıklı ve dengeli bir çevrede yaşama hakkına sahiptir (Ay. m. 56/1). Çevreyi geliştirmek,

Detaylı

TASLAK TÜZÜK ÇEVRE DENETİMİ

TASLAK TÜZÜK ÇEVRE DENETİMİ Versiyon 4 16 Ekim 2012 TASLAK TÜZÜK ÇEVRE DENETİMİ Bölüm 1: Genel 1. Kısa Başlık 2. Yetkili Kurum 3. Kapsam 4. Tanımlar 5. Denetim Türleri 6. Çevre Hususlarının Kapsamı 7. İşletmecinin Sorumlulukları

Detaylı

İfade eder. Genel ilkeler Madde 4- (1)İlave ücret alınması

İfade eder. Genel ilkeler Madde 4- (1)İlave ücret alınması T.C. ERCİYES ÜNİVERSİTESİ TIP FAKÜLTESİ İLE SAĞLIK UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ ÖĞRETİM ÜYELERİ TARAFINDAN İLAVE ÜCRETLE MESAİ SAATLERİ DIŞINDABİZZAT VERİLEN SAĞLIK HİZMETLERİNDE ÜCRETLENDİRME, ÖDEME

Detaylı

NÜFUS PLANLAMASI HİZMETLERİNİ YÜRÜTME YÖNETMELİĞİ

NÜFUS PLANLAMASI HİZMETLERİNİ YÜRÜTME YÖNETMELİĞİ NÜFUS PLANLAMASI HİZMETLERİNİ YÜRÜTME YÖNETMELİĞİ Resmi Gazete Tarih: 6.10.1983; Sayı: 18183 BİRİNCİ BÖLÜM Genel Hükümler Amaç: Madde 1 - Bu yönetmeliğin amacı, kişilerin istedikleri sayıda, istedikleri

Detaylı

SAĞLIK BAKANLIĞINA BAĞLI SAĞLIK KURUMLARINDA VARDİYALI ÇALIŞMA UYGULANMASINA DAİR YÖNERGE

SAĞLIK BAKANLIĞINA BAĞLI SAĞLIK KURUMLARINDA VARDİYALI ÇALIŞMA UYGULANMASINA DAİR YÖNERGE SAĞLIK BAKANLIĞINA BAĞLI SAĞLIK KURUMLARINDA VARDİYALI ÇALIŞMA UYGULANMASINA DAİR YÖNERGE ( Makamın 20.12.2001 tarih ve 12250 sayılı olurları ile yürürlüğe girmiştir. ) BİRİNCİ BÖLÜM Amaç, Kapsam ve Hukukî

Detaylı

Yönerge No: 20 ETİ MADEN İŞLETMELERİ GENEL MÜDÜRLÜĞÜNÜN MERKEZ VE TAŞRA TEŞKİLATINDA KAMERA SİSTEMLERİ KURMA VE İŞLETME YÖNERGESİ

Yönerge No: 20 ETİ MADEN İŞLETMELERİ GENEL MÜDÜRLÜĞÜNÜN MERKEZ VE TAŞRA TEŞKİLATINDA KAMERA SİSTEMLERİ KURMA VE İŞLETME YÖNERGESİ Yönerge No: 20 ETİ MADEN İŞLETMELERİ GENEL MÜDÜRLÜĞÜNÜN MERKEZ VE TAŞRA TEŞKİLATINDA KAMERA SİSTEMLERİ KURMA VE İŞLETME YÖNERGESİ MART/2013 ETİ MADEN İŞLETMELERİ GENEL MÜDÜRLÜĞÜNÜN MERKEZ VE TAŞRA TEŞKİLATINDA

Detaylı