Ebat: px
Şu sayfadan göstermeyi başlat:

Download ""

Transkript

1 66 Preterm Yenidoðanlarda Parenteral Beslenmede Yenilikler Changes in Parenteral Nutrition of Preterm Newborns DERLEME Doç.Dr. Hande GÜLCAN Baþkent Üniversitesi Týp Fakütlesi, Çocuk Saðlýðý ve Hastalýklarý AD Gaziantep Týp Dergisi 2010;16(2): Özet Özellikle çok düþük doðum aðýrlýklý (ÇDDA, 1500 g ýn altýndaki) preterm yenidoðanlarýn doðum sonrasý erken dönemdeki besinsel gereksinimleri genellikle parenteral beslenmeye baðýmlýdýr. Bu bebeklerde tam enteral beslenmeye geçiþ, prematüriteye eþlik eden immatür akciðer fonksiyonlarý (endotrakeal entübasyon ve mekanik ventilasyon), hipotermi, infeksiyonlar ve hipotansiyon gibi problemler nedeniyle sýklýkla gecikir. Ayrýca bu bebeklerde yoðun beslenmenin neden olabileceði beslenme intoleransý veya nekrotizan enterokolit (NEK) gibi komplikasyonlar nedeniyle erken enteral beslenme de gecikir. Sonuç olarak ÇDDA lý preterm yenidoðanlarýn doðumdan sonra ilk haftalardaki besinsel gereksinimlerinin enteral yoldan saðlanabilmesi çok nadirdir. Preterm yenidoðanlarda yaþamýn ilk haftalarýndaki yetersiz beslenme büyüme geriliðine neden olmakta ve bu durum ileri yaþlarda kalýcý olumsuz etkilerle sonuçlanmaktadýr. Erken baþlanan parenteral beslenme ile doðum sonrasý kilo kaybý azalýrken ileri yaþlardaki büyüme ile ilgili sonuçlar da düzeltilebilir. Bu derlemede, preterm yenidoðanlardaki parenteral beslenme ve içeriði ile uygulamadaki yenilikler gözden geçirilecektir. Anahtar kelimeler: Yenidoðan, Prematüre, Parenteral beslenme. Abstract The nutritional needs of premature infants are usually dependent upon parenteral nutrition (PN) during early postnatal life, especially for very low birth weight (VLBW) infants (birth weight of less than 1500 g). In these infants, full enteral feedings are generally delayed because of the severity of medical problems associated with prematurity, such as immature lung function (which often requires endotracheal intubation and mechanical ventilation), hypothermia, infections, and hypotension. In addition, early enteral feeds are also delayed because of concerns that aggressive feeding may lead to complications such as feeding intolerance or necrotizing enterocolitis. As a result, the nutritional requirements of VLBW infants are rarely met by enteral feeds in the first two weeks after birth. There is growing evidence that inadequate nutrition in the first weeks of life of premature infants results in growth failure that is often difficult to correct and may lead to permanent detrimental effects. The early use of adequate PN minimizes weight loss and improves growth outcome. Therefore, parenteral nutrition (PN) in the premature infant including its composition will be reviewed here. Key words: Newborn, Preterm, Parenteral nutrition. Giriþ Son yýllarda çok düþük doðum aðýrlýklý bebeklerin saðkalým oranlarýnda bir artýþ olmuþtur. Çok düþük doðum aðýrlýklý (ÇDDA) ve özellikle de aþýrý düþük doðum aðýrlýklý (ADDA) yenidoðanlar, doðumdan sonra en kritik dönem olan yaþamýn ilk haftalarýnda gerekli besinsel desteði tamamýyla enteral yoldan saðlayamadýklarý için parenteral beslenmeye gereksinim duyarlar. Parenteral beslenme, enteral beslenemeyecek yenidoðanlarýn metabolik gereksinimlerini karþýlamak ve büyümelerini saðlamak için gereken tüm besinlerin intravenöz yolla verilmesidir. Parenteral beslenmenin öncelikli hedefi katabolizmayý önleyecek yeterli enerji ve nitrojen desteðinin saðlanmasý ve pozitif nitrojen dengesine ulaþýlmasýdýr. Amerikan Pediatri Akademisi (AAP) Beslenme Komitesi nin ÇDDA lý preterm yenidoðanlarda postnatal beslenme için standart önerisi; ayný gebelik haftasýndaki normal fetüsün intrauterin (IU) büyümesine eþdeðer besinsel ihtiyaçlarýn karþýlanmasý ve postnatal büyüme hýzýnýn intrauterin normal büyüme ve geliþme hýzýna ulaþýlmasýnýn saðlanmasýdýr. (1). Pratikte bu bebeklerin ihtiyacý olan besinsel gereksinimlerin doðumdan sonraki ilk haftalarda karþýlanabilmesi gastrointestinal sistemin immatüritesi ve/veya eþlik eden hastalýklar nedeniyle çok zordur. Özellikle ADDA lý yenidoðanlarýn endojen enerji depolarýnýn sýnýrlý olmasý, doðum sonrasýndan itibaren artan solunum iþ yükü, metabolizma, termoregülasyon, yeni doku sentezi ve aktivite nedeniyle enerji tüketimindeki artýþ ve bu kritik dönemde %15-20 ye varan kilo kaybýndan dolayý istenen kilo artýþýna ulaþýlmasý olanaksýzdýr. Çok düþük doðum aðýrlýklý (ÇDDA) ve özellikle de aþýrý düþük doðum aðýrlýklý (ADDA) yenidoðanlarýn postnatal dönemdeki büyüme hýzý IU döneme göre yavaþtýr ki bu durum beslenme dýþýndaki faktörlerden etkilense de büyük oranda doðumdan sonra besin alýmýndaki yetersizliðe baðlýdýr. Bu bebeklerin parenteral beslenmesinde hedef, IU fetal büyüme hýzýna ulaþýlmasýdýr. Zeigler ve ark. larý (2) referans fetüsün vücut kompozisyonunu belirleyerek, besinsel komponentlerin günlük birikimlerini hesaplamýþlardýr. Doç.Dr. Hande GÜLCAN, Baþkent Üniversitesi Týp Fakültesi, Çocuk Saðlýðý ve Hastalýklarý AD. Adres: Adana Seyhan Hastanesi Gazipaþa Mah. Baraj Yolu 1. Durak Seyhan/ADANA Tlf: Faks: Geliþ Tarihi: Kabul Tarihi: Gaziantep Týp Dergisi /Yýl 2010 / Cilt 16 / Sayý 2

2 67 Fetal besin gereksinimi ve birikimine ait olan bu veriler birçok çalýþmanýn sentezi olarak elde edilen ve günümüzde kullandýðýmýz en iyi tahmini fetal büyüme verileridir. Gereken besin alýmý, kayýplarý karþýlamalý ve besin birikimini saðlamalýdýr. Yenidoðan yoðun bakým ünitelerinde izlenen ÇDDA ve ADDA lý preterm yenidoðanlarda suboptimal beslenme nedeniyle geliþen ekstrauterin büyüme geriliði ve büyümeyi yakalamadaki (catch-up growth) gecikme oldukça sýk karþýlaþýlan önemli sorunlardandýr. Referans fetüsdeki büyüme ve besin birikimi için gereken besin desteðinin saðlanmasý özellikle ADDA lý yenidoðanlarda postnatal büyüme yakalamasý (catch-up growth) için yeterli deðildir. Doðumda ve hastaneden taburculuktaki büyüme geriliðinin görülme sýklýðý gebelik haftasý ve doðum aðýrlýðý azaldýkça artar. Ehrenkranz ve ark. larý (3) gebelik haftasýnda doðan pretermlerin hastanedeki izlemleri boyunca postnatal büyüme eðrilerini belirlemek için yýllarý arasýnda yaptýklarý geniþ, çok merkezli ve prospektif çalýþmada bu bebeklerin postnatal 2-3. haftalarda doðum aðýrlýðýna ulaþtýktan sonra fetal büyüme hýzýna yakýn (14-16 g/kg/g) günlük kilo artýþýna ulaþdýklarýný ancak taburculukta (postnatal 36. haftaya veya 2000 g a ulaþtýklarýnda) çoðunun vücut aðýrlýðýnýn %10 persentilin altýnda olduðunu belirlemiþlerdir (Þekil 1). Yaþamýn erken dönemlerinde görülen büyüme geriliðinin uzun dönemdeki sonuçlarý somatik büyüme geriliði ile beyin büyümesi ve geliþimiyle iliþkili olan nörolojik ve biliþsel fonksiyonlardaki olumsuzluklardýr (6). Erken yoðun parenteral beslenme ve önemi Prematürelerin erken yoðun parenteral beslenmesi son yýllarda gündeme gelen yeni bir yaklaþýmdýr. Erken yoðun parenteral beslenme ÇDDA lý ve özellikle ADDA lý prematüre bebekler için büyük önem taþýmaktadýr. Doðum ile birlikte besin transferinde geçici bir kesinti olmasý kaçýnýlmaz bir durumdur. Besin geçiþindeki kesintiyi minimum düzeye indirecek veya tamamen ortadan kaldýracak þekilde beslenmenin devam ettirilmesi erken yoðun beslenmenin amacýdýr (2). Erken yoðun beslenme, yaþamýn ilk saatinde g/kg/gün protein, 6-8 mg/kg/gün infüzyon hýzýnda glukoz, 1 g/kg/gün lipidden oluþan parenteral beslenme sývýsýnýn baþlanmasý ve izleyen bir iki günde g/kg/gün protein, 2-3 g/kg/gün lipid, ortalama kcal/kg/gün enerji içerecek þekilde artýrýlmasýdýr. Erken ve yoðun parenteral beslenme doðumdan sonraki erken dönemde görülen büyüme geriliðinin önlenmesi veya minimal düzeye indirilmesinde, büyümenin ve nörogeliþimsel sonuçlarýn optimal düzeyde saðlanabilmesinde en önemli yaklaþýmdýr. Þekil Gebelik haftalarýndaki postnatal büyüme eðrileri Bu bebeklerin eþlik eden neonatal morbiditeler nedeniyle doðum kilosuna daha geç ulaþtýklarýný ve kilo artýþýnýn daha yavaþ olduðunu vurgulamýþlardýr. National Institute for Child and Human Development (NICHD) Neonatal Research Network raporlarýna göre yýllarý arasýnda ADDA lý yenidoðanlarda doðumda büyüme geriliði (SGA) %17 iken düzeltilmiþ yaþ 36. haftada bu oran %99 dur yýllarýndaki NICHD raporlarýnda ise doðumda SGA oraný %16 iken düzeltilmiþ yaþ 36. haftada ise %89 dur. Bu bebeklerin %40 da düzeltilmiþ yaþlarý aya ulaþtýðýnda halen boy, kilo ve baþ çevresi ölçümleri %10 persentilin altýndadýr (4,5). Postnatal dönemdeki yetersiz beslenme büyüme geriliðine neden olan en önemli faktördür. Yapýlan çalýþmalarda ADDA lý preterm yenidoðanlar tarafýnfan iyi tolere edilen erken ve yoðun parenteral beslenmenin erken enteral beslenme ile kombinasyonunun, klinik veya metabolik yönden yan etki riskini arttýrmaksýzýn büyüme geriliðini azalttýðý bildirilmiþtir. Erken ve yoðun parenteral ve enteral beslenme ile postnatal kilo kaybýnýn azaldýðý, doðum kilosuna daha erken ulaþýldýðý ve postnatal büyümenin düzeldiði birçok çalýþmada gösterilmiþtir (7-12).

3 68 Ýntrauterin dönemde beslenmenin özellikleri Preterm yenidoðanlarýn postnatal beslenmesindeki hedef, intrauterin dönemdeki fetal büyüme ve geliþme hýzýnýn devam ettirilebilmesi için gerekli besinsel desteðin saðlanmasýdýr. Bu nedenle fetal beslenmenin özellikleri önemlidir. Gebelik süresinin 2/3 sine kadar fetal lipid alýmý minimaldir. Son trimestrin baþlangýcýna kadar fetal enerji metabolizmasý lipidlere baðýmlý deðildir. Ancak daha sonrasýnda doðuma kadar enerji metabolizmasý için yaðlarýn kullanýmýnda kademeli bir artýþ olur. Glukoz, anneden fetüse düþük insülin konsantrasyonlarýnda transfer edilir. Bu glukoz geçiþ hýzý fetüsün enerji tüketimini karþýlar. Fetüse aminoasit (aa) taþýnmasý plasentadan aktif olarak saðlanýr. Fetüs tarafýndan alýnan aa lerin %50 si okside formdadýr ve önemli bir enerji kaynaðýdýr. Fetüste relatif olarak artmýþ olan üre yapýmý, protein döngüsünün ve protein oksidasyonunun artmýþ olduðunun bir göstergesidir (13). Doðumdan sonra göbek kordonunun klemplenmesiyle birlikte aa geçiþindeki kesinti nedeniyle aa düzeylerinde önemli bir azalma olur ve bu durum preterm yenidoðanlarda metabolik þok tablosunu ve açlýk yanýtýný tetikler. Açlýk yanýtý endojen glukoz üretimiyle (glukoneogenez) sonuçlanarak hiperglisemi ile karþýmýza çýkan glukoz intoleransýna ve gerekli enerji alýmýnýn kýsýtlanmasýna yol açar (2). Erken dönemde yeterli parenteral aa (özellikle arginin ve lösin) saðlanamamasý insülin sekresyonlarýnda azalmaya ve sonuçta glukoz kullanýmýnýn ve enerji metabolizmasýnýn sýnýrlanmasýna yol açar. Parenteral aminoasitlerin erken baþlanmasý metabolik þok yanýtýný ve protein katabolizmasýný önler, insülin salgýsýný uyararak glukoz intoleransýný ve enerji metabolizmasýný olumlu yönde etkiler (2,13,14). Bu nedenle ÇDDA lý yenidoðanlara doðumdan sonraki ilk saatlerde parenteral beslenme baþlanmalýdýr. Parenteral beslenme endikasyonlarý Prematürelik, parenteral beslenmenin en önemli ve en sýk endikasyonudur. Doðum aðýrlýðý 1000 g dan küçük olan pretermlere, g arasýnda olup 3 gün veya daha uzun süreyle beslenemeyecek pretermlere ve 1500 g dan büyük ve 5 gün veya daha uzun süreyle beslenemeyecek term veya preterm yenidoðanlara parenteral beslenme baþlanmalýdýr. Parenteral beslenmenin diðer endikasyonlarý ise solunum yetmezliði, þok tablosu, perinatal asfiksi ve gastrointestinal sistemle (GÝS) iliþkili (nekrotizan enterokolit, GÝS malformasyonlarý, mekonyum ileusu, kýsa barsak sendromu vs.) problemlerdir. Preterm yenidoðanlarda parenteral beslenmenin amacý Parenteral beslenme, yaþamýn ilk haftalarýnda gerekli besin ihtiyacýný enteral yoldan saðlayamayan preterm yenidoðanlarda IU büyüme hýzýný yakalamak ve postnatal büyüme geriliðini önlemek amacýyla kullanýlýr. Preterm yenidoðanlardaki parenteral beslenme ile; -Enerji tüketimi ve büyüme için yetereli enerji saðlanmalýdýr. -Hipoglisemiyi önlemek için kullanýlan karbonhidratlar ile birlikte lipidler gerekli enerji için yeterli kaloriyi karþýlamalýdýr. -Büyüme için gerekli pozitif nitrojen dengesine ulaþmak amacýyla esansiyel aminoasitleri de içeren yeterli protein alýmý saðlanmalýdýr. -Yað asitlerinin alýmýyla esansiyel yað asidi eksikliði önlenmeli ve nonprotein enerji gereksinimi karþýlanmalýdýr. -Büyüme için gerekli esansiyel besinler olan mineraller, elektrolitler, vitaminler ve eser elementler karþýlanmalýdýr. Enerji gereksinimi Enerji protein metabolizmasý ve depolanmasý için gereklidir. Preterm yenidoðanlar vücut yað dokularýnýn ve karaciðerdeki glikojen depolarýnýn az olmasý nedeniyle oldukça düþük enerji rezervine sahiptirler. Enerji desteði saðlanmadan, 2000 g preterm yenidoðanlarýn enerji rezervleri 10 gün, 1000 g bebeklerin 3-4 gün, 500 g bebeklerin ise sadece 2 gün süreyle enerji ihtiyacýný karþýlayabilir (11). Bu sýnýrlý enerji depolarýnýn korunabilmesi için en azýndan günlük enerji tüketimini saðlayacak enerji miktarý saðlanmalýdýr. Saðlýklý preterm yenidoðanlarda günlük enerji tüketimi kcal/kg dýr (Bazal metabolik hýz kcal/g, fiziksel aktivite 5 kcal/kg/g, termoregülasyon 10 kcal/kg/g). Bunun yanýsýra boþaltým için gereken enerji 15 kcal/kg/g, büyüme ve enerji depolanmasý için gereken enerji miktarý ise kcal/kg/g dür. Ýntrauterin büyüme hýzýna ulaþmak (17 g/kg/g kilo alýmý) ve saðlýklý preterm yenidoðanlarýn günlük metabolik ihtiyaçlarýný karþýlamak için gereken enerji miktarý kcal/kg/g dür. Ancak ADDA lý pretermlerde büyümeyi yakalamak (catch-up growth) için gereken 30 kcal/kg/g enerji ihtiyacý nedeniyle toplam enerji gereksinimi kcal/kg/g civarýnda olmalýdýr (8,15,16). Ventilatördeki ADDA lý yenidoðanlarýn bazal metabolik hýzý yaklaþýk kcal/kg/g dür. Bazal metabolik hýzýn %20 si protein metabolizmasý için kullanýlýr. Protein birikiminin saðlanmasý için gereken enerji miktarý; enerji depolanmasý (4 kcal/g) ve protein artýþý için harcanan enerji (10 kcal/g protein) ihtiyacýnýn toplamýdýr. Yapýlan çalýþmalarda ADDA lý pretermlerde g/kg/g protein alýmýnýn üzerindeki alýmlarda protein birikiminin saðlandýðý bildirilmiþtir (7,8,17). Bu durumda ADDA lý pretermlerin minimum enerji ihtiyacý, bazal metabolik hýz ve 1 g/kg ýn üzerindeki her 1 g/kg protein alýmý için gerekli enerjinin toplamý kadardýr. Sonuç olarak ventilatörde izlenen stabil ADDA lý yenidoðanlarýn 2 g/kg/g protein aldýðýndaki minimal enerji gereksinimi 50 kcal/kg/g, 3 g/kg/g protein aldýðýndaki minimal enerji gereksinimi ise 60 kcal/kg/g dür. Bu bebeklerin çoðunda 2 g/kg/g protein ile kcal/kg/g enerji alýmý saðlandýðýnda pozitif protein dengesine ulaþýlabilir (7,8). Dekstroz solusyonlarýnýn %10 luk formu 0.34 kcal/ml, lipid solusyonlarýnýn %10 luk formu 0.9 kcal/ml, %20 lik formu 1.1 kcal/ml enerji saðlar. Nonprotein enerji alýmý yetersiz olduðunda enerji üretimi için proteinler katabolize edilir.

4 69 Nitrojen ve nonprotein enerji desteði arasýndaki denge (potein/enerji: 3-4 g/100kcal) protein birikimi için gereklidir (2,18). Karbonhidrat ve lipid desteðinin de aþýrý yað depolanmasýný ve CO 2 üretimini önleyecek þekilde düzenlenmesi önemlidir. Ýdeal kalori daðýlýmýnda kalorinin %50-55 i karbonhidratlardan, %30-35 i yaðlardan ve %10-15 i proteinlerden saðlanmalýdýr (18). Glukoz gereksinimi Glukoz, fetüs ve parenteral beslenen preterm yenidoðanlarýn en önemli enerji kaynaðýdýr. ADDA lý preterm yenidoðanlarýn glikojen depolarý sýnýrlý olup yaklaþýk 200 kcal kadar enerji rezervleri vardýr ve ancak 4-5 günlük enerji ihtiyacýný karþýlar (8). Glukoz, santral sinir sisteminin primer enerji kaynaðý olmakla birlikte esansiyel aminoasitler ve yað asitlerinin de novo sentezi için de önemli bir karbon kaynadýðýdýr. Preterm yenidoðanlar artmýþ enerji gereksinimleri ve yetersiz yað depolarý nedeniyle sürekli bir glukoz kaynaðýna gereksinim duyarlar. Preterm yenidoðanlara doðumdan hemen sonra baþlanan glukoz infüzyonunda amaç ögliseminin saðlanmasýdýr. Aþýrý düþük doðum aðýrlýklý yenidoðanlarda mimimum glukoz infüzyon hýzý, beyinin glukoz ihtiyacýný karþýlayacak ve glukoneogenezi minimum düzeyde tutarak protein yýkýmýný önleyecek düzeyde olmalýdýr ve 4-5 mg/kg/dk gerekli bazal glukoz miktarýdýr. Glukoz infüzyon hýzý endojen glukoz üretim hýzý olan 8-9 mg/kg/dk dan ( g/kg/g) az olmamalýdýr. Glukoz verilme hýzýndaki üst sýnýr maksimum glukoz oksidatif kapasitesi kadardýr. Preterm yenidoðanlarda maksimum glukoz oksidayon kapasitesi bilinmemekle birlikte glukoz verilme hýzýnýn mg/kg/dk nýn (18 g/kg/g) üzerinde olmamasý önerilmektedir (7,8,11). Hipoglisemiyi önlemek için serum glukoz düzeyinin 50 mg/dl nin üzerinde tutulmasý büyüme ve beynin glukoz ihtiyacýnýn devamlýlýðýný saðlar. Hiperglisemi ise 150 mg/dl yi aþan serum glukoz düzeyi olarak tanýmlanýr ve ADDA lý pretermler için daha sýk (%20-85 oranýnda) karþýlaþýlan bir sorundur (2,8). Hiperglisemi, periferik ve hepatik insülin direncine, glukozun periferik kullanýmýnýn azalmasýna ve hepatik glukoz üretiminde insülin inhibisyonunun inefektif olmasýna neden olur (19). Enerji tüketimini aþan miktarlardaki glukoz yað olarak depolanýr, enerji tüketimi, oksijen tüketimi ve karbondioksid üretimi artar. Erken dönemde görülen hipergliseminin önlenmesinde, glukoz alýmýnýn azaltýlmasý, aa lerin erken baþlanmasý (endojen insülin sekresyonunu uyarýr, glukoz konsantrasyonunu azaltýr) ile hiperglisemi kontrolü ve substrat kullanýmýný arttýrmasý için eksojen insülin kullanýmý günümüzdeki pratik yaklaþýmlardýr. Glukoz intoleransý, glukoz verilme hýzý 6 mg/kg/dk veya daha az iken görülen hiperglisemi olarak tanýmlanýr. Glukoz intoleransý 1000 g altýndaki yenidoðanlarda ilk günlerde sýk karþýlaþýlan bir sorundur (2). Bu durum bazal enerji tüketimi için gerekli enerji alýmýný kýsýtlar, negatif enerji dengesine neden olur. Eksojen insülin infüzyonu bu bebeklerdeki hipergliseminin kontrol altýna alýnmasý, yeterli kalori saðlanmasý ve büyümenin arttýrýlmasý amacýyla kullanýlmaktadýr. Poindexter ve ark. larý (20), 26 haftalýk ventile yenidoðanlarda hipergliseminin tedavisi için yüksek dozda verilen eksojen insülinin endojen glukoz üretimini ve protein yýkýmýný azalttýðýný, kilo alýmýný arttýrdýðýný ancak net protein kazanýmýna etkisi olmadýðýný ve beraberinde laktik asid düzeylerinde artýþ olduðunu bildirmiþlerdir. Sonuç olarak net protein kazanýmýnda efektif olmamasý ve metabolik asidoz eðilimi nedeniyle bu bebeklerde eksojen insülinin rutin kullanýmý önerilmemektedir. Eksojen insülin, glukoz verilme hýzý 4 mg/kg/dk olmasýna raðmen kan þekerinin 270 mg/dl ve üzerinde olup beraberinde glikozüri ve osmotik diürezi olan bebeklere U/kg/saat dozunda önerilebilir. Yaþamýn ilk günlerinde ADDA lý yenidoðanlara glukoz verilme hýzýnýn 4-6 mg/kg/dk olarak baþlanmasý ve kademeli artýþlarla mg/kg/dk hýzýna ulaþýlmasý ve serum gkukoz düzeylerinin mg/dl arasýnda tutulmasý uygundur (11) (Tablo 1). Protein (aminoasit) gereksinimi Yenidoðanlarda büyüme için belirlenmiþ altýn standart intrauterin kilo artýþýnýn taklit edilmesidir (1). Net protein artýþý veya birikimi, nutrisyonel durumun belirlenmesinde tek baþýna kilo artýþýna göre daha iyi bir belirleyicidir. Protein birikimi gerçek büyümeyi yansýtýr. Tablo 1. Parenteral beslenen çok düþük doðum aðýrlýklý yeni doðanlarda pratik uygulama önerileri

5 70 Ýntrauterin süreçte maksimum kilo ve protein artýþý 32. gebelik haftasýndan önce görülür. Fetüs oldukça yüksek protein döngüsüne sahiptir. Yüksek orandaki protein sentezi ve yýkýmý idrarla zorunlu nitrojen kaybýna (1-1.5 g/kg/g) yol açar. Bu nedenle gebelik haftasýnda doðan yenidoðanlarýn kayýplarý karþýlamak ve protein birikimini (2-2.5 g/kg/g) saðlamak için g/kg/g protein alýmýna ihtiyacý vardýr (11,21,22). Gebeliðin 26. haftasýnda ve 1000 g aðýrlýðýndaki fetüsün total protein depolarý 88 g, günlük protein artýþý ise g dýr. Doðumdan sonra aa desteði olmaksýzýn yalnýzca IV glukoz verilen ADDA lý yenidoðanlarýn günlük protein kaybý total vücut proteininin %1.5 u (1.2 g/kg/g) kadardýr. Eþ zamanda normal büyüyen fetüste intrauterin günlük protein artýþý total vücut proteininin %2 si kadardýr. Bu durumda doðumdan itibaren 3. gündeki protein kaybý %5, ayný yaþtaki fetüse göre protein kaybý ise %10 dur (23). Parenteral aa lerin erken baþlanmasý kalori alýmý düþük bile olsa bu açýðý kapatabilir. Küçük pretermlerde protein kaybýnýn ve büyüme hýzýnýn daha yüksek olmasýndan dolayý protein ihtiyacý gebelik haftasý ve aðýrlýk ile ters orantýlýdýr. Protein metabolizmasý ve birikimi alýnan protein miktarý ve içeriðinden, enerji alýmýndan, eþlik eden hastalýklardan ve kullanýlan tedavilerden etkilenir (8). Erken parenteral aminoasitlerin etkinliði Protein birikimi, yeterli nonprotein enerji saðlandýðýnda, artan aa alýmýna baðlý olarak lineer bir artýþ gösterir. ADDA lý yenidoðanlarda g/kg/g parenteral protein alýmý katabolizmayý önler ve baþlangýçtaki IV aa alýmý için alt limittir. Doðumdan hemen sonra parenteral aa lerin 1.5 g/kg/g baþlanmasý ve minimum kcal saðlanmasý katabolizmayý önler, endojen protein depolarýný korur ve hafif düzeyde pozitif nitrojen dengesi saðlar. Ýntrauterin protein birikim hýzýna ulaþmak için 3.5 g/kg/g parenteral aa ile birlikte yaklaþýk 90 kcal/kg/g enerji alýmý gereklidir. Preterm yenidoðanlara erken, yoðun parenteral aa verilmesine baðlý geliþebilecek hiperamonyemi, azotemi ve metabolik asidoz yönünden çekinceler mevcuttur. Yapýlan birçok çalýþmada ADDA lý yenidoðanlarda bile yeterli kalori desteðiyle birlikte erken ve yoðun (3 g/kg/g) parenteral aa baþlanmasýnýn metabolik yan etki olmaksýzýn güvenli ve pozitif nitrojen dengesi açýsýndan oldukça efektif olduðu bildirilmiþtir (2,8,9,24-27). Erken parenteral aa verilen yenidoðanlardaki artmýþ BUN düzeyleri protein intoleransýný deðil artmýþ protein döngüsünü ve kullanýmýný gösterir. Enteral alýmýn gecikeceði bebeklerde parenteral aa lerin maksimum alýmý 3.5 g/kg/g e arttýrýlabilir, daha yüksek dozlar (4 g/kg/g) artmýþ nitrojen birikimine raðmen kilo artýþýna etkisi olmadýðýndan ve uzun dönem sonuçlara ait veriler bulunmadýðýndan önerilmemektedir. IV aa verilmesiyle ilgili öneriler Tablo 1 de özetlenmiþtir. Düþük doðum aðýrlýklý ve özellikle de ADDA lý yenidoðanlarda sepsis, cerrahi stres ve bronkopulmoner displazi gibi katabolik durumlarda enerji tüketimi ve protein yýkýmý artar ve bu nedenle protein ve enerji gereksinimleri artar. Deksametazon kullanýmýn da protein oksidasyonu proteolizi arttýrarak protein katabolizmasýnda artýþa ve protein birikiminde azalmaya neden olur (15). Ýntravenöz aminoasit solusyonlarý Ýlk kullanýlan aa solusyonlarý fibrin veya kazein hidrolizatlarý olup, yüksek konsantrasyonda glisin, glutamat ve aspartat içeren ve yüksek asiditeye sahip solusyonlardýr. Kullanýmlarýna baðlý hiperamonyemi ve asidoz sýk karþýlaþýlan sorunlardýr. Günümüzde kullanýlan aa solusyonlarý ise pediatrik hastalarda kullanýlan kristalline aa solusyonlarýnýn modifikasyonudur. Bu solusyonlardan Trophamine anne sütüyle beslenen, saðlýklý term yenidoðanlarýn plazma aa konsantrasyonlarýný, Primene ise fetal ve neonatal kord kaný aa konsantrasyonlarýný içerir. Bazý aa ler pretermler için esansiyeldir. Bu aa lerin de novo sentez kapasitesi, pretermlerin fonksiyonel metabolik ihtiyaçlarýný karþýlamada yetersiz kalýr. Prematüre bebeklere uygun aa solusyonu esansiyel (valin, lösin, izolösin, metionin, fenilalanin, treonin, lizin, histidin) ve yarý esansiyel aminoasitleri (sistein, tirozin, glutamin, arginin, prolin, glisin, taurin) içermeli, aþýrý glisin ve methionin içermemeli ve içeriðinde sorbitol bulunmamalýdýr (18). Tirozin, durumsal esansiyel aa dir, büyüme ve nitrojen birikiminin saðlanabilmesi için tizozin desteðine ihtiyaç vardýr. N-asetiltirozin olarak yapýlan tirozin desteðinin biyoyararlanýmýna dair yeterli veri yoktur. Sistein durumsal esansiyel aa lerdendir. Sistein desteði yapýlan preterm yenidoðanlarda nitrojen birikiminin daha iyi olduðu bildirilmiþtir. Parenteral beslenme sývýlarýndaki çözünürlüðü iyi deðildir ancak sistein-hcl olarak kullanýmdan hemen önce eklenebilir. Sistein-HCl desteði, Ca ve P un parenteral beslenme sývýlarýndaki çözünülürlüðünü de arttýrýr. Glutamin anne sütü ile plazmada en yoðun bulunan durumsal esansiyel aa lerdendir. Sývýlarda stabil olmamasý nedeniyle günümüzde kullanýlan aa solusyonlarýnda yoktur. Hýzlý çoðalan hücreler için önemli enerji kaynaðýdýr. Parenteral beslenen yenidoðanlarda glutamin desteði yapýlmasýnýn geç baþlangýçlý sepsis ve mortaliteyi azaltmadýðý gösterilmiþtir. Ayrýca beslenme entoleransý, nekrotizan enterokolit ve büyüme üzerinde etkisi yoktur. Taurin, anne sütündeki en bol serbest aa dir. Ýntestinal yað emilimi, hepatik fonksiyon ve görsel-iþitsel geliþmede önemlidir, aa solüsyonlarýnda bulunur. Yapýlan çalýþmalarda yað emilimi arttýrdýðý ancak kýsa dönem büyüme üzerine etkisi olmadýðý bildirilmiþtir. Günümüzde halen ADDA lý yenidoðanlarýn ihtiyaçlarýný karþýlayacak uygun kompozisyonda aa solusyonlarý mevcut deðildir. Lipid gereksinimi Lipidler, parenteral beslenmenin önemli komponentlerinden olup preterm yenidoðanlarýn büyüme ve geliþmeleri için gerekli enerjinin %40-50 sini, esansiyel yað asitlerini ve yaðda eriyen vitaminlerin daðýlýmýný saðlar. Parenteral lipidler yaþamýn ilk gününden itibaren yüksek enerji dansitesine ve etkinliðine sahip, plazma izotonisitesinde olan ve periferik venlerden verilebilen besin kaynaðýdýr. Lipidlerin 3-7 gün süreyle parenteral yoldan verilmemesi preterm yenidoðanlarda esansiyel yað asidi eksikliðine yol açar. Bu durum serbest radikal oluþumuyla ilgili hastalýklara (prematüre retinopatisi, bronkopulmoner displazi) yatkýnlýðý arttýrýrken vücut ve beyin büyümesini de olumsuz etkiler.

6 71 Preterm bebeklerde esansiyel yað asidi eksikliði g/kg/g IV lipid solusyonlarýyla önlenebilir (28). Lipid solüsyonu olarak orta zincirli (MCT) ve uzun zincirli (LCT; az miktarda çoklu doymamýþ yað asidi=pufa içerir) yað asitlerinin karýþýmý olan ürünlerin kullanýmý tercih edilir. MCT içeren lipid solusyonlarý, LCT içerenlere göre daha hýzlý metabolize edilir ancak protein yapýmýndaki etkileri daha azdýr. Günümüzde kullanýlan lipid solusyonlarý LCT içeren ürünler ile MCT ve LCT karýþýmýndan oluþan ürünlerdir. Yapýlan çalýþmalarda daha düþük düzeylerde çoklu doymamýþ yað asidi (linoleik ve a-linolenik asid) içeren MCT/LCT karýþýmý lipid solüsyonlarýnýn, uzun zincirli çoklu doymamýþ yað asidlerinin (LC-PUFA) oluþumunu arttýrdýðý bildirilmiþtir (29). Özellikle preterm yenidoðanlarda, LC-PUFA larýn görsel ve biliþsel fonksiyonlar üzerindeki bilinen olumlu etkilerinden dolayý MCT/LCT karýþýmý lipid solüsyonlarýnýn kullanýmý daha uygundur. Ýntravenöz lipid solusyonlarýnýn lipid kaynaðýndaki farklýlýklar yað asidi profilinde bazý farklýlýklara yol açarlar. Soya yaðý dýþýnda zeytinyaðý içeren lipid solüsyonlarý da bulunmaktadýr. Zeytinyaðý içeren lipid solüsyonlarýnýn daha düþük PUFA ve daha yüksek a-tokoferol (antioksidan) içeriði, uzun zincirli çoklu doymamýþ yað asitlerinin sentezinin artmasýný saðlar ayný zamanda immunite üzerine olumlu etkilidir, oksidatif hasarý azaltýr ve daha iyi tolere edilir (30). Bu etkiler özellikle infeksiyon ve oksidatif hasar açýsýndan risk altýndaki preterm yenidoðanlar açýsýndan önemlidir. Lipid solusyonlarý farklý miktarlarda PUFA lar içerirler. Plazma lipidleri ve biyolojik membranlarýn bileþenleri olan PUFA lar lipid peroksidasyonuna uðrar ve buna baðlý hücre hasarý geliþir. Bu mekanizmanýn serbest radikal hasarýyla iliþkili olan bronkopulmoner displazi, nekrotizan enterokolit ve prematüre retinopatisi geliþimine neden olduðu düþünülmektedir (31). Bu nedenle lipid peroksidasyonunun azaltýlmasý amacýyla lipid solusyonlarýnýn içeriklerikleri deðiþtirilmiþtir. Yapýlan çalýþmalarda soya yaðý ile soya yaðý ve MCT karýþýmý lipid solusyonlarýnda peroksidasyon ürünlerinin yüksek, zeytinyaðý bazlý lipid solusyonlarýnda ise düþük düzeyde olduðu gösterilmiþ ve lipid peroksidasyonun PUFA miktarý ile doðru, a-tokoferol/pufa oraný ile ters orantýlý olarak iliþkili olduðu bulunmuþtur (32). Bu nedenle prematüre bebeklerde zeytinyaðý bazlý lipid solusyonlarýnýn güvenli olduðu düþünülmektedir ancak rutin kullanýmýyla ilgili çalýþmalar halen devam etmektedir. Lipid kaynaðý olarak balýk yaðý da kullanýlabilmektedir. Saf balýk yaðý veya balýk yaðý-mct/lct karýþýmý lipid solusyonlarýnýn kullanýmýyla ilgili yayýnlar parenteral beslenmeye baðlý karaciðer hastalýðý olan vakalarda iyi tolere edildiðini göstermekle birlikte yenidoðanlarda rutin kullanýmýyla ilgili araþtýrmalar devam etmektedir (33,34). Parenteral lipid emülsiyonlarý %10 ve %20 olmak üzere iki konsantrasyonda bulunabilir. %20 lik lipid emülsiyonlarý birim hacimde enerji içeriðinin daha yüksek olmasý, hiperkolesterolemi, hipertrigliseridemi ve hiperfosfolipidemi riskini azaltmasýndan dolayý tercih edilir (35). Ýntravenöz verilen lipidlerin plazmadan temizlenmesi lipoprotein lipaz, hepatik lipaz ve lesitin kolesterol acil transferaz enzimlerinin aktivitesine baðlýdýr. Lipoprotein lipaz aktivitesi özellikle 26 haftadan küçük pretermlerde düþüktür. Lipoprotein lipaz ve hepatik lipaz aktiviteleri düþük doz heparin verilmesiyle uyarýlabilir. Trigliserid hidroliz hýzý ve lipid kullanma kapasitesini aþan lipid infüzyon hýzlarýnda artan plazma trigliserid konsantrasyonlarý bazý komplikasyonlara yol açabilir. Serbest yað asitlerinin yüksek konsantrasyonu bilirubinin albüminden ayrýlamsýna neden olabilir. Lipidler pulmoner disfonksiyona da neden olabilirler. Lipid infüzyonlarý ile oluþan lipid peroksidler artmýþ prostoglandin ve tromboksan ve azalmýþ nitrik oksid üretimine yol açarak pulmoner vasküler dirençte artýþa ve pulmoner kan akýmýnda azalmaya neden olabilirler. Bu nedenle lipidler pulmoner hipertansiyonu olan yenidoðanlarda dikkatli kullanýlmalýdýr (28,36). Lipid solusyonlarýnýn erken baþlanmasý konusunda, kronik akciðer hastalýðý, pulmoner vasküler dirençte artýþ, yetersiz gaz deðiþimi, bilirubin toksisitesi, sepsis ve serbest radikal stresi gibi nedenlerden dolayý çekinceler mevcuttur. Cochrane verilerine göre, parenteral lipidlerin erken (doðum sonrasý ilk 5 gün içinde) baþlandýðý pretermlerde büyüme, ölüm, bronkopulmoner displazi, solunum morbiditeleri, nekrotizan enterokolit, prematüre retinopatisi, patent duktus arteriozus, sepsis, intrakraniyal kanama ve ciddi hiperbilirubinemi açýsýndan erken baþlanmayanlara göre olumlu ya da olumsuz fark bulunmamýþtýr (37). Baþka bir çalýþmada ise ilk 2 saatte 3.5g/kg/g aa ve 3g/kg/g %20 lipid ile parenteral beslenme baþlanan pretermlerde, yalnýzca glukoz infüzyonu verilenlere göre metabolik ve kýsa dönem morbiditeler açýsýndan fark olmaksýzýn daha iyi nitrojen depolanmasý ve kalori alýmý saðladýðý bildirilmiþtir (9). Yapýlan çalýþmalar parenteral lipidlerin doðumdan sonra birinci günde 1g/kg/g dozunda baþlanýp, kademeli artýþlarla 4. günde en yüksek 3-4g/kg/g a ulaþmasýnýn, plazma trigliserid konsantrasyonunun mg/dl arasýnda tutulmasýnýn ve 24 saatlik infüzyonla, infüzyon hýzýnýn 0.12 g/kg/sa olmasýnýn ciddi bir yan etki olmaksýzýn preterm bebekler için iyi tolere edildiðini göstermektedir (11,18,31). IV lipid verilmesiyle ilgili öneriler Tablo 1 de özetlenmiþtir. Parenteral lipidlere, pulmoner vasküler direncin yüksek olduðu klinik durumu stabil olmayan büyük preterm yenioðanlarda hastalýðýn kritik döneminde kýsa süre ara verilmesi önerilmektedir. Ciddi sarýlýðý olan veya pulmoner vasküler dirençte artýþ olmaksýzýn akut solunum yetmezliði olan pretermlerde ise serum trigliserid düzeyleri 200 mg/dl yi aþmayacak ve esansiyel yað asidi eksikliðini önleyecek (0.5-1g/kg/g) dozlarda parenteral lipid infüzyonu verilmesi önerilmektedir (28). Ýntravenöz lipid solusyonlarý, lipid hidroperoksidlerin oluþumunda substrat olan deðiþik miktarlarda PUFA lar içerirler. Iþýk, özellikle de fototerapi, hava ile kontaminasyon, eser elementler ve vitaminlerin lipid solusyonlarýna eklenmesi lipid peroksidasyonunu arttýrýr. Oluþan lipid peroksidleri serbest radikal gibi davranarak doku hasarýna yol açarlar. Lipidleri ýþýktan korumanýn etkisi ve önemi halen tartýþmalýdýr. Karnitin LC-PUFA larýn mitokondriyal membrandan transportunda ve oksidasyonunda önemli rol oynar.

7 72 Preterm yenidoðanlar, karnitin sentez kapasitesinin ve serum karnitin düzeylerinin düþük olmasý ve parenteral beslenme sývýlarýnda karnitin bulunmamasý nedeniyle uzun süreli (2-4 hafta) parenteral beslenme kullanýmýnda karnitin desteðine ihtiyaç duyabilir (28). Cochrane verilerine göre parenteral beslenme sývýlarýna karnitin eklenmesinin ketogenezis üzerinde, lipidlerin kullanýmýnda ve kilo artýþýnda etkisi bulunamamýþtýr (38). Sonuç olarak lipidlerin kullanýmýný arttýrmak için parenteral beslenme sývýlarýna rutin olarak karnitin eklenmesi halen önerilmemektedir. Mineral, vitamin ve eser element gereksinimi Prematüre yenidoðanlarda ilk haftada beklenen serbest su diürezi nedeniyle sodyum ihtiyacý düþüktür. Özellikle ADDA lý yenidoðanlarda postnatal 3. güne kadar sodyum desteðine gerek olmayabilir. Bu bebeklerde sývý ve sodyum düzeyleri yakýn izlenmelidir. Diürez baþladýktan sonra 2-4 meq/kg/g sodyum desteði yeterli olmakla birlikte, ADDA lý pretermlerde renal sodyum kaybýnýn fazla olmasý nedeniyle daha yüksek sodyum ihtiyacý olabilir. Klor ihtiyacý da sodyum da olduðu gibi 2-4 meq/kg/g dür. Potasyumun 1-2 meq/kg/g dozunda eklenmesi normal serum potasyum düzeylerini saðlar (Tablo 2). Diðer eser elementler 2 haftadan uzun parenteral beslenme alan yenidoðanlara 0.2 ml/kg/g dozunda Tracutil olarak eklenebilir (Tablo 3). Kolestaz geliþen bebeklere bakýr ve manganez, böbrek yetmezliðinde krom verilmemelidir. Parenteral beslenen yenidoðanlarýn multivitamin gereksinimi yaðda ve suda eriyen vitaminleri içeren Cernevit ile 1 cc/kg/g dozunda karþýlanabilir (Tablo 4). Vitamin K ayrý olarak haftalýk intramusküler enfeksiyon (0.5-1 mg) þeklinde yapýlmalýdýr. Tablo 3. Tracutil in içeriði (10 ml sindeki miktarlar) Tablo 4. Yenidoðanlarda önerilen vitamin miktarlarý Tablo 2. Önerilen günlük mineral gereksinimleri Parenteral beslenme sýrasýnda izlem ve komplikasyonlar Parenteral solusyonlara kalsiyum ve fosfor eklenmesi çözünürlükle ilgili sorunlar nedeniyle sýkýntýlýdýr. Bunlarýn parenteral beslenme sývýlarýndaki çözünürlüðü ýsýya, kullanýlan aa solusyonuna ve konsantrasyonuna, glukoz konsantrasyonuna, ph a, kalsiyum tuzlarýnýn tipine, kalsiyum ve fosforun parenteral beslenme sývýlara eklenme sýrasýna göre deðiþkenlik gösterir. Kalsiyumun aminoasit sývýsýna, fosforun lipid solüsyonuna eklenmesi uygundur. Çözünürlüðün iyi olmasý ve çökelti oluþmamasý için verilen Ca/P oraný 1.7/1 (mg olarak) olmalýdýr. Parenteral beslenme solusyonlarýna sistein eklenmesi bu minerallerin çözünürlüðünü arttýrýr. Parenteral beslenme sývý miktarý ml/kg/g iken saðlanan kalsiyum miktarý (elementel) mg/kg/g, fosfor miktarý ise mg/kg/g dür. Magnezyum da parenteral beslenme sývýlarýna eklenmesi gereken mineraldir ve 3-7 mg/kg/g dozunda eklenmesi önerilmektedir (Tablo 2). Eser elementlerden özellikle çinkonun parenteral solusyonlara erken dönemde eklenmesi önerilmektedir (term bebekler için 250 ug/kg/g, pretermler için 400 u/kg/g). Parenteral beslenen yenidoðanlarýn yakýn takibi gereklidir. Baþlangýçta sýk olan kontroller metabolik durum stabil olduðunda haftada bir deðerlendirilir. Parenteral beslenen yenidoðanlarýn izlem önerileri Tablo 5 de verilmiþtir. Parenteral beslenmeyle ilgili komplikasyonlar besinlerle ve venöz yollarla iliþkilidir. Besinsel nedenli komplikasyonlar, hipoglisemi, hiperglisemi, azotemi, metabolik asidoz, hipertrigliseridemi, kolestaz ve eser element eksikliðidir. Bu komplikasyonlarýn çoðu uygun takip ve besinlerin yeterli düzeyde saðlanmasý ile önlenebilir. Parenteral beslenme ile iliþkili kolestaz, uzun süreli parenteral beslenmeye (2 haftadan uzun süren) baðlý sýk görülen komplikasyondur ve minimal enteral beslenmenin erken dönemde baþlanmasý ile önlenebilir. Kolestaz direkt bilirubin (>2 mg/dl), alkalen fosfataz, transaminaz düzeylerinde artýþ ve hepatomegali ile bulgu verir. Balýk yaðý içeren lipid solusyonlarýnýn kolestazýn iyileþtirilmesine katkýda bulunduðunu gösteren çalýþmalar mevcuttur (33,34). Kolestaz tedavisinde kullanýlan ursodeoksikolik asit ile kolestaz süresinin anlamlý oranda kýsaldýðý gösterilmiþtir (39). Günümüzde kullanýlan aa solusyonlarýyla kolestaz sýklýðý azalmýþtýr. Venöz kateterlerle iliþkili komplikasyonlar ise kateterin yerleþtirilmesi ve kullanýmýna baðlý sorunlar, kateterin bakteriyel veya fungal kolonizasyonu ya da damar irritasyonu veya trombozdur.

8 73 Tablo 5. Parenteral beslenen yenidoðanlarýn izlemi Ýnfeksiyon, periferik ve santral kateterlerin sýk karþýlaþýlan ciddi bir komplikasyonudur. En sýk izole edilen patojenler Staphylococcus epidermidis, Staphyloccoccus aureus, Candida albicans ve Malassezia furfur dur. Parenteral beslenmeye baðlý sepsis göülme sýklýðý gebelik yaþý azaldýkça ve parenteral beslenme süresi uzadýkça artar. Takýlan kateterin ucunun radyolojik olarak görüntülenmesi, aseptik koþullarýn kullanýlmasý, parenteral beslenme setlerinin 24 saatte deðiþtirilmesi ve hazýrlanan parenteral beslenme solusyonunun hazýrlanma ve bitiþ süresinin 72 saati geçmemesi kateterle ilgili komplikasyonlarýn önlenmesini saðlar. Kaynaklar 1.Committee on Nutrition. American Academy of Pediatrics. Nutritional needes of LBW infants. Pediatrics. 1985;75: Ziegler EE, Thureen PJ, Carlson SJ. Aggressive nutrition of the very low birthweight infant. Clin Perinatol. 2002;29: Ehrenkranz RA, Younes N, Lemons JA, Fanaroff AA, Donovan EF, Wright LL, et al. Longitudinal growth of hospitalized very low birth weight infants. Pediatrics. 1999;104: Lemons JA, Bauer CR, Oh W, Korones SB, Papile LA, Stoll BJ, et al. Very low birth weight outcomes of the National Institute of Child Health and Human Development Neonatal Research Network, Jaunary 1995 through December Pediatrics. 2001;107: Dusick AM, Poindexter BB, Ehrenkranz RA, Lemons JA. Growth failure in the preterm infant: Can we catch up? Semin Perinatol. 2003;27: Lucas A, Morley R, Cole TJ. Randomized trial of early diet in preterm babies and later intelligence quotient. BMJ. 1998;17: Thureen PJ, Hay WW. Early aggressive nutrition in preterm infants. Semin Neonatal. 2001;6: Thureen PJ. Early aggressive nutrition in very preterm infants. Nutrition Support for Infants and Children at Risk. Nestle Nutr Workshop Ser Pediatr Program. 2007;59: Ibrahim HM, Jeroudi MA, Baier RJ, Dhanireddy R, Krouskop RW. Aggressive early total parental nutrition in low-birth-weight infant. J Perinatol. 2004;24: Ziegler EE, Thureen PJ, Carlson SJ. Aggressive nutrition of the very low birthweight infant. Clin Perinatol. 2002;29: Ehrenkranz RA. Early, aggressive nutritional management for very low birth weight infants: What is the evidence? Semin Perinatol. 2007;31: Poindexter BB, Langer JC, Dusick AM, Ehrenkranz RA. Early provision of parenteral amino acids in extremely low birth weight infants: Relation to growth and neurodevelopmental outcome. J Pediatr. 2006;148: Adamkin DH. Pragmatic approach to in-hospital nutrition in high-risk neonates. J Perinatol. 2005;25; Adamkin DH. Nutrition management of the very lowbirthweight infant. Total parenteral nutrition and minimal enteral nutrition. Neo Reviews. 2006;7: Thureen PJ, Hay WW. Intavenous nutrition and postnatal growth of the micropremie. Clin Perinatol. 2000;27: Ernst KD, Radmacher PG, Rafail ST, Adamkin DH. Postnatal malnutrition of extremely low birth-weight infants with catch-up postdischarge. J Perinatol. 2003;23:

9 74 17.Poindexter BB, Denne SC. Protein needs of the preterm infants. NeoReviews. 2003;4: Chawla D, Thukral A, Agarwal R, Deorari AK, Paul VK. Parenteral nutrition. Indian J Pediatr. 2008;75: Yeung MY. Glucose intolerance and insulin resistance in extremely premature newborns, and implications for nutritional management. Acta Pediatrica. 2006; 95: Poindexter BB, Karn CA, Dene SC. Exogenous insülin reduces proteolysis and protein synthesis in extremely low birth weight infants. J Pediatr. 1998;132: Embleton ND. Optimal protein and energy intakes in preterm infants. Early Human Development. 2007;83: Denne SC, Poindexter BB. Evidence supporting early nutritional support with Parenteral amino acid infusion. Semin Perinatol. 2007;31: Denne SC. Protein and energy requirements in preterm infants. Semin Neonatol. 2001;6: Thureen PJ, Melara D, Fennessey PV, Hay WW. Effect of low versus high intravenous amino acid intake on very low birth weight infants in the early neonatal period. Ped Res. 2003;53: Kashyap S. Is the early and aggressive administration of protein to very low birth weight infants safe and efficacious? Curr Opin Pediatr. 2008;20: Çelik HT, Yiðit Þ. Yenidoðan ve prematüre bebeklerde parenteral beslenmede yenilikler. Hacettepe Týp Dergisi. 2009;40: Simmer K. Aggressive nutrition for preterm infantsbenefits and risks. Early Hum Dev. 2007;83: Haumont D, Deckelbaum RJ, Richelle M, Dahlan W,Coussaert E, Bihain BE, et al. Plasma lipid and plasma lipoprotein concentrations in low birth weight infants given parenteral nutrition with twenty or ten percent lipid emulsion. J Pediatr. 1989;115: Gura KM, Duggan CP, Collier SB, Jennings RW, Folkman J, Bistrian BR, et al. Reversal of parenteral nutritionassociated liver disease in two infants with short bowel syndrome using parenteral fish oil: implications for future management. Pediatrics. 2006;118: Gura KM, Lee S, Valim C, Zhou J, Kim S, Modi BP, et al. Safety and efficacy of a fish-oil-based fat emulsion in the treatment of parenteral nutrition-associated liver disease. Pediatrics. 2008;121: Pironi L, Guidetti M, Zolezzi C, Fasano MC, Paganelli F, Merli C, et al. Peroxidation potential of lipid emulsions after compounding in all-in-one solutions. Nutrition. 2003;19: Prasertsom W, Phillipos EZ, Van Aerde JE, Robertson M. Pulmonary vascular resistance during lipid infusions in neonates. Arch Dis Child Fetal Neonatal Ed. 1996;74: Simmer K, Rao SC. Early introduction of lipids to parenterally-fed preterm infants. Cochrane Database Syst Rev. 2005;18:CD Cairns PA, Stalker DJ. Carnitine supplementation of parenterally fed neonates. Cochrane Database Syst Rev. 2000;4:CD Çetin H, Akdeniz SK, Olgar Þ, Öktem F, Dündar B, Ayata A. Çok düþük doðum aðýrlýklý bebeklerde total parenteral beslenme iliþkili kolestaz ve ursodeoksikolik asit tedavisinin etkinliði. Süleyman Demirel Üniversitesi Týp Fakültesi Dergisi. 2006;13: Adamkin DH. Use of intravenous lipids in very low birthweight infants. Neo Reviews. 2007;8(12): Lehner F, Demmelmair H, Röschinger W, Decsi T, Szasz M,Adamovich K, et al. Metabolic effects of intravenous LCT or MCT/LCT lipid emulsions in preterm infants. J Lipid Res. 2006;47: Gobel Y, Koletzko B, Bohles HJ, Engelsberger I, Forget D, Le Brun A, et al. Parenteral fat emulsions based on olive and soybean oils: a randomized clinical trial in preterm infants. JPNG. 2003;37: Krohn K, Koletzko B. Parenteral lipid emulsions in paediatrics. Curr Opin Clin Nutr Metab Care. 2006;9:

YENĠDOĞANDA TOTAL PARENTERAL BESLENME. Dr.Esin Koç Gazi Üniversitesi

YENĠDOĞANDA TOTAL PARENTERAL BESLENME. Dr.Esin Koç Gazi Üniversitesi YENĠDOĞANDA TOTAL PARENTERAL BESLENME Dr.Esin Koç Gazi Üniversitesi Oral alamayan bebeklerimizi nasıl besliyoruz? Yenidoğan ünitelerinin beslenme politikalarında farklılıklar var Erken 1970 ler TPN YYBÜ

Detaylı

Cerrahi Hastada Beslenme ve Metabolizma. Prof.Dr. İsmail Hamzaoğlu

Cerrahi Hastada Beslenme ve Metabolizma. Prof.Dr. İsmail Hamzaoğlu Cerrahi Hastada Beslenme ve Metabolizma Prof.Dr. İsmail Hamzaoğlu Travma ve cerrahiye ilk yanıt Total vücut enerji harcaması artar Üriner nitrojen atılımı azalır Hastanın ilk resüsitasyonundan sonra Artmış

Detaylı

Çok Düşük Doğum Ağırlıklı Prematürelerde Erken Yoğun Parenteral Beslenmenin Erken Dönem Prognoza Etkisi

Çok Düşük Doğum Ağırlıklı Prematürelerde Erken Yoğun Parenteral Beslenmenin Erken Dönem Prognoza Etkisi doi:10.5222/jopp.2012.031 Araştırma Çok Düşük Doğum Ağırlıklı Prematürelerde Erken Yoğun Parenteral Beslenmenin Erken Dönem Prognoza Etkisi Esin Yıldız Aldemİr *, Sibel Özbek *, Sultan Kavuncuoğlu *, Burcu

Detaylı

Yenido an ve prematüre bebeklerde parenteral beslenmede yenilikler

Yenido an ve prematüre bebeklerde parenteral beslenmede yenilikler DERLEME Hacettepe T p Dergisi 2009; 40:176-189 Yenido an ve prematüre bebeklerde parenteral beslenmede yenilikler H. Tolga Çelik 1, fiule Yi it 2 1 Uzman Dr., Hacettepe Üniversitesi Tıp Fakültesi Çocuk

Detaylı

TABURCU SONRASI MAMALAR

TABURCU SONRASI MAMALAR TABURCU SONRASI MAMALAR Taburcu olduktan sonra mamayla beslenecek prematüreler için tasarlanmıştır. Besin ve enerji içeriği standart Biberon mamaları ve prematüre Mamalarının içeriklerinin arasındadır

Detaylı

Evde TPN uygulamasının önemi ve dünyadaki durum

Evde TPN uygulamasının önemi ve dünyadaki durum Evde TPN uygulamasının önemi ve dünyadaki durum Prof Dr Özlem Durmaz Uğurcan İstanbul Üniversitesi İstanbul Tıp Fakültesi Çocuk Gastroenteroloji, Hepatoloji ve Beslenme Bilim Dalı Parenteral beslenme /

Detaylı

TÜRK NEONATOLOJİ DERNEĞİ PREMATÜRE VE HASTA TERM BEBEĞİN BESLENMESİ REHBERİ 2014

TÜRK NEONATOLOJİ DERNEĞİ PREMATÜRE VE HASTA TERM BEBEĞİN BESLENMESİ REHBERİ 2014 TÜRK NEONATOLOJİ DERNEĞİ PREMATÜRE VE HASTA TERM BEBEĞİN BESLENMESİ REHBERİ 2014 Prof. Dr. Nilgün KÜLTÜRSAY Prof. Dr. Hülya BİLGEN Prof. Dr. Canan TÜRKYILMAZ Bu klinik protokol uygulayıcıya konusundaki

Detaylı

Biberon Maması İçerik ve Çeşitleri

Biberon Maması İçerik ve Çeşitleri Biberon Maması İçerik ve Çeşitleri Biberon Mamaları Annesütünün ikamesidir. Annesütü alamayan bebekler için Annesütü yetersizliğinde Annesütü ve inek sütünde enerji ve ana besin maddeleri Anne Sütü (100ml)

Detaylı

HASTANIN ÖNCELİKLİ OLARAK NUTRİSYON DURUMUNU BELİRLEMEK GEREKLİDİR:

HASTANIN ÖNCELİKLİ OLARAK NUTRİSYON DURUMUNU BELİRLEMEK GEREKLİDİR: NÜTRİSYONEL VE METABOLİK DESTEK: Malnütrisyon: Gıda tüketiminin metabolik hızı karşılamayamaması durumunda endojen enerji kaynaklarının yıkımı ile ortaya çıkan bir klinik durumdur ve iki şekilde olabilir.

Detaylı

Yenidoğanın Enteral Beslenmesi. Dr. Mehmet Vural Cerrahpaşa Tıp Fakültesi

Yenidoğanın Enteral Beslenmesi. Dr. Mehmet Vural Cerrahpaşa Tıp Fakültesi Yenidoğanın Enteral Beslenmesi Dr. Mehmet Vural Cerrahpaşa Tıp Fakültesi ARI SÜTÜ beslenme Tüm larvalar: 3 gün => işçi arılar Seçilmiş larva : 3 gün + 3 gün => Kraliçe arı Farklı morfoloji Üreme kapasitesi

Detaylı

Çocuklarda Total Parenteral Nutrisyon (TPN) enteral yoldan

Çocuklarda Total Parenteral Nutrisyon (TPN) enteral yoldan Klinik Pediatri, 2003;2(1):17-21. Çocuklarda Total Parenteral Nutrisyon Uz. Dr. Bilge KARABULUT* Çocuklarda Total Parenteral Nutrisyon (TPN) enteral yoldan yeteri kadar beslenemeyen veya beslenmeye geç

Detaylı

Prematüre bebeklerin beslenmesi

Prematüre bebeklerin beslenmesi Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Dergisi 2008; 51: 240-251 Derleme Prematüre bebeklerin beslenmesi Tuğba Gürsoy 1, Murat Yurdakök 2 Sağlık Bakanlığı Zeynep Kamil Hastanesi 1 Neonatoloji Uzmanı, Hacettepe

Detaylı

Kilo verme niyetiyle diyet tedavisinin uygulanamayacağı durumlar nelerdir? -Hamilelik. -Emziklik. -Zeka geriliği. -Ağır psikolojik bozukluklar

Kilo verme niyetiyle diyet tedavisinin uygulanamayacağı durumlar nelerdir? -Hamilelik. -Emziklik. -Zeka geriliği. -Ağır psikolojik bozukluklar Diyet denilince aklımıza aç kalmak gelir. Bu nedenle biz buna ''sağlıklı beslenme programı'' diyoruz. Aç kalmadan ve bütün besin öğelerinden dengeli biçimde alarak zayıflamayı ve bu kiloda kalmayı amaçlıyoruz.

Detaylı

Nöroloji Yoğun Bakım Hastasında Nutrisyon Desteği. Doç.Dr.Ethem Murat Arsava Hacettepe Üniversitesi Nöroloji Anabilim Dalı

Nöroloji Yoğun Bakım Hastasında Nutrisyon Desteği. Doç.Dr.Ethem Murat Arsava Hacettepe Üniversitesi Nöroloji Anabilim Dalı Nöroloji Yoğun Bakım Hastasında Nutrisyon Desteği Doç.Dr.Ethem Murat Arsava Hacettepe Üniversitesi Nöroloji Anabilim Dalı Nörolojik Yoğun Bakımda Nutrisyon Nörolojik hasta grubuna ait çalışma sayısı sınırlı

Detaylı

Diyaliz Hastalarında Parenteral Beslenme. Dr. Murat H. Sipahioğlu Erciyes Üniversitesi Tıp Fakültesi Nefroloji Bilim Dalı

Diyaliz Hastalarında Parenteral Beslenme. Dr. Murat H. Sipahioğlu Erciyes Üniversitesi Tıp Fakültesi Nefroloji Bilim Dalı Diyaliz Hastalarında Parenteral Beslenme Dr. Murat H. Sipahioğlu Erciyes Üniversitesi Tıp Fakültesi Nefroloji Bilim Dalı Protein-Enerji Kaybı (Protein-Energy Wasting, PEW) Diyaliz hastalarında PEW insidansı

Detaylı

Vücut kitle indeksi. Bel- Kalça oranı Triseps deri kalınlığı. Orta kol kas bölgesi

Vücut kitle indeksi. Bel- Kalça oranı Triseps deri kalınlığı. Orta kol kas bölgesi Beslenme Desteğine Başlama Kriterleri Klasik Önceden var olan ciddi malnütrisyon Oral olarak, gereksinimin < %50 karşılanması > 5-7 günden fazla yemede gecikme olmasının beklenmesi Erken enteral nütrisyon

Detaylı

PARENTERAL BESLENME. Prof. Dr. A. Emin KÜREKÇİ Gülhane Askeri Tıp Fakültesi Çocuk Hematolojisi Bilim Dalı

PARENTERAL BESLENME. Prof. Dr. A. Emin KÜREKÇİ Gülhane Askeri Tıp Fakültesi Çocuk Hematolojisi Bilim Dalı PARENTERAL BESLENME Prof. Dr. A. Emin KÜREKÇİ Gülhane Askeri Tıp Fakültesi Çocuk Hematolojisi Bilim Dalı HASTALARDA GELİŞEN METABOLİK DEĞİŞİKLİKLER 1 1. Hastalığın kendisi 2. Anti-neoplastik tedavi ve

Detaylı

Op Dr Aybala AKIL. ACIBADEM Bodrum Hastanesi

Op Dr Aybala AKIL. ACIBADEM Bodrum Hastanesi Sağlıklı bir anne için Sağlıklı beslenme Düzenli hekim kontrolü Gebelik öncesi hastalıkların sıkı takibi Sağlıklı bir yaşam tarzı Huzurlu bir gebelik süreci Sağlıklı beslenme = Dengeli beslenme Proteinler

Detaylı

Eser Elementler ve Vitaminler

Eser Elementler ve Vitaminler Doç. Dr. Onur POLAT Eser Elementler ve Vitaminler Esansiyel eser elementin temel özellikleri diyetten kesilmesi veya yetersiz alımıyla yapısal ve biyokimyasal değişikliklerin olması ve bu değişikliklerin

Detaylı

PRETERM MAMALAR. Prematürelerin artan besinsel ihtiyaçlarını karşılar. Normal büyüme ve gelişimi destekler

PRETERM MAMALAR. Prematürelerin artan besinsel ihtiyaçlarını karşılar. Normal büyüme ve gelişimi destekler PRETERM MAMALAR Prematürelerin artan besinsel ihtiyaçlarını karşılar Normal büyüme ve gelişimi destekler Preterm mamalarla artan büyüme oranları elde edilmiştir Ağırlık artışı Baş çevresi genişlemesi Prematüre

Detaylı

Kalori de eri olmayan substratlar. Total parenteral nutrisyon için klinik bilgiler. Günlük bazal kalori gereksinimi. Kalorik de ere sahip substratlar

Kalori de eri olmayan substratlar. Total parenteral nutrisyon için klinik bilgiler. Günlük bazal kalori gereksinimi. Kalorik de ere sahip substratlar Kalori de eri olmayan substratlar Total parenteral nutrisyon için klinik bilgiler Prof. Dr. Öner Süzer Cerrahpa a Tıp Fakültesi Farmakoloji ve Klinik Farmakoloji Anabilim Dalı www.onersuzer.com Substrat

Detaylı

FETAL HAYATTAN ÇOCUKLUĞA ĠLK 1000 GÜNDE BESLENME VE AĠLE HEKĠMLĠĞĠ SĠSTEMĠNDE HEMŞĠRENĠN ROLÜ

FETAL HAYATTAN ÇOCUKLUĞA ĠLK 1000 GÜNDE BESLENME VE AĠLE HEKĠMLĠĞĠ SĠSTEMĠNDE HEMŞĠRENĠN ROLÜ FETAL HAYATTAN ÇOCUKLUĞA ĠLK 1000 GÜNDE BESLENME VE AĠLE HEKĠMLĠĞĠ SĠSTEMĠNDE HEMŞĠRENĠN ROLÜ Yrd.Doç.Dr. Gülten KOÇ Hacettepe Üniversitesi Hemşirelik Fakültesi Doğum-Kadın Hastalıkları Hemşireliği Anabilim

Detaylı

TABURCULUK SONRASI REHOSPİTALİZASYON VE NEDENLERİ..Dr. Ömer ERDEVE

TABURCULUK SONRASI REHOSPİTALİZASYON VE NEDENLERİ..Dr. Ömer ERDEVE TABURCULUK SONRASI REHOSPİTALİZASYON VE NEDENLERİ.Dr. Ömer ERDEVE Rehospitalizasyon - TANIM Kim? Ne kadar süre boyunca? Hangi düzey ünite? Maliyet? Mortalite ve morbidite üzerine etkisi? Rehospitalizasyon

Detaylı

EMZİREN ANNE BESLENMESİ NASIL OLMALIDIR?

EMZİREN ANNE BESLENMESİ NASIL OLMALIDIR? EMZİREN ANNE BESLENMESİ NASIL OLMALIDIR? Gebe ve emziren annede yeterli ve dengeli beslenme gereklidir. 1 Tüm annelerin kendi fizyolojik gereksinimlerini karşılamaları Kendi vücut besin depolarını dengede

Detaylı

Can boğazdan gelir.. Deveyi yardan uçuran bir tutam ottur..

Can boğazdan gelir.. Deveyi yardan uçuran bir tutam ottur.. Can boğazdan gelir.. Deveyi yardan uçuran bir tutam ottur.. 1 BESLENME BİLİMİ 2 Yaşamımız süresince yaklaşık 60 ton besin tüketiyoruz. Besinler sağlığımız ve canlılığımızın devamını sağlar. Sağlıklı bir

Detaylı

SPORCULAR için......sizin için

SPORCULAR için......sizin için SPORCULAR için......sizin için 1 NEDEN EGZERSİZ YAPARIZ? Kilo kontrolü İyi bir görünüm Fitness / Egzersiz Performans 2 2 ENERJİ KAYNAKLARI 3 MAKROBESİNLER 4 Gün içinde beslenmenizi çeşitlendirmek önemlidir...

Detaylı

TÜRK GIDA KODEKSİ KİLO VERME AMAÇLI ENERJİSİ KISITLANMIŞ GIDALAR TEBLİĞİ (TEBLİĞ NO: 2012/ )

TÜRK GIDA KODEKSİ KİLO VERME AMAÇLI ENERJİSİ KISITLANMIŞ GIDALAR TEBLİĞİ (TEBLİĞ NO: 2012/ ) Gıda, Tarım ve Hayvancılık Bakanlığından: TÜRK GIDA KODEKSİ KİLO VERME AMAÇLI ENERJİSİ KISITLANMIŞ GIDALAR TEBLİĞİ (TEBLİĞ NO: 2012/ ) Amaç MADDE 1- (1) Bu Tebliğin amacı, kilo verme amacıyla enerjisi

Detaylı

Yenidoðan bebeklerde patent duktus arteriozusun tedavisinde oral ibuprofen ve intravenöz indometazin: bir retrospektif çalýþma

Yenidoðan bebeklerde patent duktus arteriozusun tedavisinde oral ibuprofen ve intravenöz indometazin: bir retrospektif çalýþma Çocuk Saðlýðý ve Hastalýklarý Dergisi 2004; 47: 96-102 Orijinal Makale Yenidoðan bebeklerde patent duktus arteriozusun tedavisinde oral ibuprofen ve intravenöz indometazin: bir retrospektif çalýþma Özlem

Detaylı

AYDIN DA ZAMANINDA VE PREMATÜRE DOÐAN BEBEKLERÝN AÐIRLIK, BOY,

AYDIN DA ZAMANINDA VE PREMATÜRE DOÐAN BEBEKLERÝN AÐIRLIK, BOY, ADÜ Týp Fakültesi Dergisi 2000; 1(2):17-22 Klinik Araþtýrma AYDIN DA ZAMANINDA VE PREMATÜRE DOÐAN BEBEKLERÝN AÐIRLIK, BOY, BAÞ ÇEVRESÝ ÖLÇÜMLERÝ VE PONDERAL ÝNDEKSLERÝ Münevver TÜRKMEN 1, Ferrin AYDOÐAN

Detaylı

Journal of Turgut Ozal Medical Center 2016.;23(2):259-64

Journal of Turgut Ozal Medical Center 2016.;23(2):259-64 Journal of Turgut Ozal Medical Center 2016.;23(2):259-64 DERLEME/REVIEW ARTICLE DOI: 10.5455/jtomc.2015.3296 Current approaches to enteral feeding in preterm infants Preterm bebeğin enteral beslenmesine

Detaylı

Çocuk Saðlýðý ve Hastalýklarý Dergisi 2003; 46: 267-271 Orijinal Makale Yenidoðan sarýlýklarýnda fototerapi sonrasý "Rebound" Hiperbilirübinemi Erdal Taþkýn 1, Mehmet Kýlýç 1, A. Denizmen Aygün 2 Fýrat

Detaylı

Larson'un 1960'larda veciz olarak belirttiði gibi,

Larson'un 1960'larda veciz olarak belirttiði gibi, 5 Prof. Dr. Semih KESKÝL Larson'un 1960'larda veciz olarak belirttiði gibi, yaþlýlarýn acil hastalýklarý diye bir durum yoktur. Bizimde burada söz konusu edeceðimiz yaþlýlar arasýndaki acil týbbi durumlardýr.

Detaylı

Mustafa KABU 1,Turan CİVELEK 1. Afyon Kocatepe Üniversitesi, Veteriner Fakültesi, İç Hastalıklar Anabilim Dalı, Afyonkarahisar

Mustafa KABU 1,Turan CİVELEK 1. Afyon Kocatepe Üniversitesi, Veteriner Fakültesi, İç Hastalıklar Anabilim Dalı, Afyonkarahisar Mustafa KABU 1,Turan CİVELEK 1 1 Afyon Kocatepe Üniversitesi, Veteriner Fakültesi, İç Hastalıklar Anabilim Dalı, Afyonkarahisar Süt sığırı işletmelerindeki en önemli sorunlarda birtanesi periparturient

Detaylı

İnönü Üniversitesi Yenidoğan Yoğun Bakım Ünitesinde İzlenen Çok Düşük Doğum Ağırlıklı Preterm Olgularımızın Değerlendirilmesi +

İnönü Üniversitesi Yenidoğan Yoğun Bakım Ünitesinde İzlenen Çok Düşük Doğum Ağırlıklı Preterm Olgularımızın Değerlendirilmesi + İnönü Üniversitesi Tıp Fakültesi Dergisi 11(1) 19-23 (2004) İnönü Üniversitesi Yenidoğan Yoğun Bakım Ünitesinde İzlenen Çok Düşük Doğum Ağırlıklı Preterm Olgularımızın Değerlendirilmesi + Hande Gülcan*,

Detaylı

Çocukta Analjezik Antipiretik Kullanımı

Çocukta Analjezik Antipiretik Kullanımı Çocukta Analjezik Antipiretik Kullanımı Doç. Dr. Betül ULUKOL AKBULUT Ankara Üniversitesi Tıp Fakültesi Sosyal Pediatri Bilim Dalı Ateş Hipotalamik set-point in yükselmesi Çevre ısısının çok artması Ektodermal

Detaylı

Prematüre bebeklerin izlem sonuçları

Prematüre bebeklerin izlem sonuçları Türk Pediatri Arşivi 2005; 40: 33-8 Prematüre bebeklerin izlem sonuçları Neslihan Çiçek, Ayça Vitrinel, Serdar Cömert, Gülay Erdağ, Feza Aksoy, Yasemin Akın Özet Yenidoğan ünitelerinde son yıllarda görülen

Detaylı

PREMATÜRE BEBEKLERİN FİZYOLOJİSİ

PREMATÜRE BEBEKLERİN FİZYOLOJİSİ PREMATÜRE BEBEKLERİN FİZYOLOJİSİ TANIMLAR Preterm/Prematüre Bebek- 37 gestasyon haftasından önce doğan Gestasyon yaşına göre sınıflandırma Prematüre (erken doğan)

Detaylı

ÖZEL BİR HASTANEDE YENİDOĞAN ÜNİTESİNE YATIRILAN İNDİREKT HİPERBİLİRUBİNEMİLİ OLGULARIN RETROSPEKTİF DEĞERLENDİRİLMESİ

ÖZEL BİR HASTANEDE YENİDOĞAN ÜNİTESİNE YATIRILAN İNDİREKT HİPERBİLİRUBİNEMİLİ OLGULARIN RETROSPEKTİF DEĞERLENDİRİLMESİ ÖZEL BİR HASTANEDE YENİDOĞAN ÜNİTESİNE YATIRILAN İNDİREKT HİPERBİLİRUBİNEMİLİ OLGULARIN RETROSPEKTİF DEĞERLENDİRİLMESİ *Aysun Çakır, *Hanife Köse,*Songül Ovalı Güral, *Acıbadem Kadıköy Hastanesi GİRİŞ

Detaylı

İnfeksiyonlu Hastada Antidiyabetik Tedavi İlkeleri

İnfeksiyonlu Hastada Antidiyabetik Tedavi İlkeleri İnfeksiyonlu Hastada Antidiyabetik Tedavi İlkeleri Doç. Dr. Mehmet Uzunlulu İstanbul Medeniyet Üniversitesi Göztepe EAH, İç Hastalıkları Kliniği Sunum akışı Kılavuzlar ışığında; Glisemik tanımlamalar ve

Detaylı

Yatan hastalarda güncel diyabet tedavisi

Yatan hastalarda güncel diyabet tedavisi Yatan hastalarda güncel diyabet tedavisi Doç. Dr. Mehmet Uzunlulu Medeniyet Üniversitesi Göztepe EAH İç Hastalıkları Kliniği Diyabet hastası neden yatar? Kontrolsüz diyabet HbA1c: %16 Metformin DPP-4 inhibitörü

Detaylı

Van Kadın Doğum ve Çocuk Hastalıkları Hastanesi Yenidoğan Bakım Ünitesinde İzlenen Çok Düşük Doğum Ağırlıklı Olgularımızın Değerlendirilmesi

Van Kadın Doğum ve Çocuk Hastalıkları Hastanesi Yenidoğan Bakım Ünitesinde İzlenen Çok Düşük Doğum Ağırlıklı Olgularımızın Değerlendirilmesi Özdemir ve ark. Van Tıp Dergisi: 18 (2):77-82, 2011 Van Kadın Doğum ve Çocuk Hastalıkları Hastanesi Yenidoğan Bakım Ünitesinde İzlenen Çok Düşük Doğum Ağırlıklı Olgularımızın Değerlendirilmesi Özmert M.A.

Detaylı

Bornova Vet.Kont.Arst.Enst.

Bornova Vet.Kont.Arst.Enst. Yemlerde Amino asitler ve B Grubu Vitaminlerinin Önemi ve Test Metotları Süreyya ÖZCAN Besin Öğeleri Canlının yaşamını devam ettirmesi için gerekli olan kimyasal element veya bileşiklerdir. Hücrelerin

Detaylı

Yemlerde Amino asitler ve B Grubu Vitaminlerinin Önemi ve Test Metotları. Süreyya ÖZCAN

Yemlerde Amino asitler ve B Grubu Vitaminlerinin Önemi ve Test Metotları. Süreyya ÖZCAN Yemlerde Amino asitler ve B Grubu Vitaminlerinin Önemi ve Test Metotları Süreyya ÖZCAN Besin Öğeleri Canlının yaşamını devam ettirmesi için gerekli olan kimyasal element veya bileşiklerdir. Hücrelerin

Detaylı

düþürücü kullanmamak c-duruma uygun ilaç kullanmamak Ateþ Durumunda Mutlaka Hekime Götürülmesi Gereken Haller:

düþürücü kullanmamak c-duruma uygun ilaç kullanmamak Ateþ Durumunda Mutlaka Hekime Götürülmesi Gereken Haller: Ayna-Gazetesi-renksiz-11-06.qxp 26.10.2006 23:39 Seite 2 Çocuklarda Ateþ Deðerli Ayna okuyucularý, bundan böyle bu sayfada sizleri saðlýk konusunda bilgilendireceðim. Atalarýmýz ne demiþti: olmaya devlet

Detaylı

AMİNO ASİT, KANTİTATİF (PLAZMA, İDRAR)

AMİNO ASİT, KANTİTATİF (PLAZMA, İDRAR) Klinik Laboratuvar Testleri AMNO AST, KANTTATF (PLAZMA, DRAR) Kullanım amacı: Plazma ve idrarda kantitatif amino asit ölçümüne, amino asit metabolizma bozukluklarının araştırılması sırasında ihtiyaç duyulur.

Detaylı

Modüler Proses Sistemleri

Modüler Proses Sistemleri Ürünler ve Hizmetlerimiz 2011 Modüler Proses Makineleri Modüler Proses Sistemleri Proses Ekipmanlarý Süt alým tanklarý Süt alým degazörleri Akýþ transfer paneli Vana tarlasý Özel adaptör Tesisat malzemeleri

Detaylı

Çok düþük doðum aðýrlýklý bebeklerde total parenteral beslenme iliþkili kolestaz ve ursodeoksikolik asit tedavisinin etkinliði

Çok düþük doðum aðýrlýklý bebeklerde total parenteral beslenme iliþkili kolestaz ve ursodeoksikolik asit tedavisinin etkinliði ARAÞTIRMA 7 Çok düþük doðum aðýrlýklý bebeklerde total parenteral beslenme iliþkili kolestaz ve ursodeoksikolik asit tedavisinin etkinliði Hasan Çetin, Sevgi Kosacý Akdeniz, Þeref Olgar, Faruk Öktem, Bumin

Detaylı

Özel Formülasyon DAHA İYİ DAHA DÜŞÜK MALIYETLE DAHA SAĞLIKLI SÜRÜLER VE DAHA FAZLA YUMURTA IÇIN AGRALYX!

Özel Formülasyon DAHA İYİ DAHA DÜŞÜK MALIYETLE DAHA SAĞLIKLI SÜRÜLER VE DAHA FAZLA YUMURTA IÇIN AGRALYX! Özel Formülasyon DAHA İYİ Yumurta Verimi Kabuk Kalitesi Yemden Yararlanma Karaciğer Sağlığı Bağırsak Sağlığı Bağışıklık Karlılık DAHA DÜŞÜK MALIYETLE DAHA SAĞLIKLI SÜRÜLER VE DAHA FAZLA YUMURTA IÇIN AGRALYX!

Detaylı

Zeynep Eras, Gözde Kanmaz, Banu Mutlu, Fuat Emre Canpolat, Evrim Durgut Şakrucu, Uğur Dilmen

Zeynep Eras, Gözde Kanmaz, Banu Mutlu, Fuat Emre Canpolat, Evrim Durgut Şakrucu, Uğur Dilmen Zeynep Eras, Gözde Kanmaz, Banu Mutlu, Fuat Emre Canpolat, Evrim Durgut Şakrucu, Uğur Dilmen ZTB Kadın Sağlığı Eğitim ve Araştırma Hastanesi Gelişimsel Pediatri Ünitesi Obstetrik tahminlerdeki belirsizliklere

Detaylı

Hedefe Spesifik Beslenme Katkıları

Hedefe Spesifik Beslenme Katkıları Hedefe Spesifik Beslenme Katkıları Hayvan Beslemede Vitamin ve Minerallerin Önemi Vitaminler, çiftlik hayvanlarının, büyümesi, gelişmesi, üremesi, kısaca yaşaması ve verim vermesi için gerekli metabolik

Detaylı

PREMATÜRE RETÝNOPATÝSÝ: 2 YILLIK TARAMA SONUÇLARIMIZ. Retinopathy of Prematurity: Results of 2 years follow up

PREMATÜRE RETÝNOPATÝSÝ: 2 YILLIK TARAMA SONUÇLARIMIZ. Retinopathy of Prematurity: Results of 2 years follow up ARAÞTIRMALAR (Research Reports) PREMATÜRE RETÝNOPATÝSÝ: 2 YILLIK TARAMA SONUÇLARIMIZ Retinopathy of Prematurity: Results of 2 years follow up Ayþe Öner 1, Abdullah Özkýrýþ 1, Tamer Güneþ 2, Sarper Karaküçük

Detaylı

Gebe ve Emziren Kadında Antihipertansif Tedavi. Prof Dr Serhan Tuğlular MÜTF Nefroloji Bilim Dalı

Gebe ve Emziren Kadında Antihipertansif Tedavi. Prof Dr Serhan Tuğlular MÜTF Nefroloji Bilim Dalı Gebe ve Emziren Kadında Antihipertansif Tedavi Prof Dr Serhan Tuğlular MÜTF Nefroloji Bilim Dalı Konunun Önemi Gebelikte karşılaşılan en sık dahili sorun HİPERTANSİYON (Tüm gebeliklerin % 6-8 i) 1. Kronik

Detaylı

SÜTÜN BİLEŞİMİ ve BESİN DEĞERİ

SÜTÜN BİLEŞİMİ ve BESİN DEĞERİ SÜTÜN BİLEŞİMİ ve BESİN DEĞERİ Prof. Dr. Metin ATAMER Ankara Üniversitesi Ziraat Fakültesi Süt Teknolojisi Bölümü Aralık 2006 ANKARA Sütün Tanımı ve Genel Nitelikleri Süt; dişi memeli hayvanların, doğumundan

Detaylı

YOĞUN BAKIM EKİBİNDE HEMŞİRE VE HASTA BAKIMI BURCU AYDINOĞLU HACETTEPE ÜNİVERSİTESİ

YOĞUN BAKIM EKİBİNDE HEMŞİRE VE HASTA BAKIMI BURCU AYDINOĞLU HACETTEPE ÜNİVERSİTESİ YOĞUN BAKIM EKİBİNDE HEMŞİRE VE HASTA BAKIMI BURCU AYDINOĞLU HACETTEPE ÜNİVERSİTESİ 2007 Yoğun Bakım Üniteleri Hasta bakımının en karmaşık Masraflı Teknoloji ile içiçe Birden fazla organı ilgilendiren

Detaylı

Mýsýr Þekerine Ýliþkin Baþlýca Efsaneler Birçok gýda ve içecekte tatlandýrýcý olarak kullanýlan mýsýr þekeri, birkaç yýl önce beslenme komitelerinden bazý araþtýrmacýlarýn bu bileþeni obezite salgýnýnýn

Detaylı

Yenidoğan, süt çocukluğu ve çocukluk döneminde sık olarak karşımıza çıkar

Yenidoğan, süt çocukluğu ve çocukluk döneminde sık olarak karşımıza çıkar ye Yaklaşım Yrd. Doç. Dr. Müsemma Karabel Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Anabilim Dalı Önemi : Tekrarlayan ve uzun süren hipoglisemi atakları Beyin hasarı * mental gerilik * Konvülziyon Tanımı : Kan şekeri

Detaylı

YOĞUN BAKIM ÜNİTESİNDE. Dr Burcu TÜRKÖZ 28.11.2013

YOĞUN BAKIM ÜNİTESİNDE. Dr Burcu TÜRKÖZ 28.11.2013 YOĞUN BAKIM ÜNİTESİNDE BESLENME Dr Burcu TÜRKÖZ 28.11.2013 1 Vücut fonksiyonlarının optimal şekilde sürdürülmesi için yeterli ve dengeli nütrisyon gerekli Yetersiz destek => MALNÜTRİSYON Aşırı nütrisyon

Detaylı

PSİKOLOJİ DE. Besinsel. Destekleyiciler

PSİKOLOJİ DE. Besinsel. Destekleyiciler PSİKOLOJİ DE Besinsel Destekleyiciler 3 Hastalığın En Güzel İlacı, Hastalığın En Güzel İlacı, Hastalıktan Korunmanın Çarelerini Öğrenmektir. Çarelerini Öğrenmektir. Hipokrat Hipokrat 4 Bugünün bilgilerine

Detaylı

Dr. Neslihan TEKİN Eskişehir Osmangazi Üniversitesi Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları ABD, Neonatoloji Bilim Dalı

Dr. Neslihan TEKİN Eskişehir Osmangazi Üniversitesi Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları ABD, Neonatoloji Bilim Dalı Dr. Neslihan TEKİN Eskişehir Osmangazi Üniversitesi Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları ABD, Neonatoloji Bilim Dalı Prematüre bebeklerde beslenme özellikleri Parenteral beslenme Trofik (minimal enteral) beslenme

Detaylı

MERS N ÜN VERS TES YEN DO AN YO UN BAKIM ÜN TES NDE TEDAV ED LEN ÇOK DÜfiÜK DO UM A IRLIKLI BEBEKLER N DE ERLEND R LMES

MERS N ÜN VERS TES YEN DO AN YO UN BAKIM ÜN TES NDE TEDAV ED LEN ÇOK DÜfiÜK DO UM A IRLIKLI BEBEKLER N DE ERLEND R LMES st T p Fak Derg 2006; 69:105-109 J Ist Faculty Med 2006; 69:105-109 www.itfdergisi.com ARAfiTIRMALAR / RESEARCH ARTICLES MERS N ÜN VERS TES YEN DO AN YO UN BAKIM ÜN TES NDE TEDAV ED LEN ÇOK DÜfiÜK DO UM

Detaylı

Diyabet ve Nütrisyon Doç. Dr. Mehmet Uzunlulu

Diyabet ve Nütrisyon Doç. Dr. Mehmet Uzunlulu Diyabet ve Nütrisyon Doç. Dr. Mehmet Uzunlulu İstanbul Medeniyet Üniversitesi Göztepe Eğitim ve Araştırma Hastanesi İç Hastalıkları Kliniği Dünyada diyabet patlaması Ülkemizde diyabet %90 arttı 6. IDF

Detaylı

İÇİNDEKİLER Birinci Bölüm HİJYEN ve SANİTASYON İkinci Bölüm GIDA HİJYENİ, TANIMI ve ÖNEMİ Üçüncü Bölüm PERSONEL HİJYENİ

İÇİNDEKİLER Birinci Bölüm HİJYEN ve SANİTASYON İkinci Bölüm GIDA HİJYENİ, TANIMI ve ÖNEMİ Üçüncü Bölüm PERSONEL HİJYENİ İÇİNDEKİLER Birinci Bölüm HİJYEN ve SANİTASYON Hijyenin Tanımı ve Önemi... 1 Sanitasyon Tanımı ve Önemi... 1 Kişisel Hijyen... 2 Toplu Beslenme Sistemlerinde (TBS) Hijyenin Önemi... 3 Toplu Beslenme Sistemlerinde

Detaylı

Doripenem: Klinik Uygulamadaki Yeri

Doripenem: Klinik Uygulamadaki Yeri Doripenem: Klinik Uygulamadaki Yeri Prof. Dr. Haluk ERAKSOY İstanbul Üniversitesi İstanbul Tıp Fakültesi İnfeksiyon Hastalıkları ve Klinik Mikrobiyoloji Anabilim Dalı Yeni Antimikrobik Sayısı Azalmaktadır

Detaylı

Nutrisyon tedavisi 57

Nutrisyon tedavisi 57 452 / KONU 57 Nutrisyon tedavisi 57 NUTRİSYON TEDAVİSİ Enteral beslenme: Hastaya ağız yolu ile, formülü ve miktarı belli olan besinlerin verilmesidir. Parenteral beslenme: Hastaya besinlerin İV yolla,

Detaylı

Yüksek Riskli Yenidoğanların Uzun Dönem Sonuçları. Doç. Dr. Ş. Suna OĞUZ Zekai Tahir Burak Kadın Sağ. EAH Yenidoğan Kliniği

Yüksek Riskli Yenidoğanların Uzun Dönem Sonuçları. Doç. Dr. Ş. Suna OĞUZ Zekai Tahir Burak Kadın Sağ. EAH Yenidoğan Kliniği Yüksek Riskli Yenidoğanların Uzun Dönem Sonuçları Doç. Dr. Ş. Suna OĞUZ Zekai Tahir Burak Kadın Sağ. EAH Yenidoğan Kliniği Sunum planı Yüksek riskli yenidoğan bebeklerin Prematüre bebekler Hipoksik iskemik

Detaylı

27/04/16. Mehmet Uyar. Ege Üniversitesi Yoğun Bakım Bilim Dalı. Kritik hastalık. İskelet kası katabolizması. 5 günde 800 gr protein kaybı

27/04/16. Mehmet Uyar. Ege Üniversitesi Yoğun Bakım Bilim Dalı. Kritik hastalık. İskelet kası katabolizması. 5 günde 800 gr protein kaybı Diyet proteini 100 g/gün Mehmet Uyar Ege Üniversitesi Yoğun Bakım Bilim Dalı Fekal kayıp 10 g/gün Mukoza hücreleri ve sindirim sıvıları 70 g/gün Absorbe edilen amino asit 160 g/gün Doku protein havuzu

Detaylı

TAMAMLAYICI BESLENME Prof.Dr Sevin Altınkaynak Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı

TAMAMLAYICI BESLENME Prof.Dr Sevin Altınkaynak Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı TAMAMLAYICI BESLENME Prof.Dr Sevin Altınkaynak Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı 1 / 29 Tanım Tamamlayıcı beslenme DSÖ tamamlayıcı beslenmeyi; 6. aydan sonra anne sütü yanında diğer Sadece anne

Detaylı

METABOLİK DEĞİŞİKLİKLER VE FİZİKSEL PERFORMANS

METABOLİK DEĞİŞİKLİKLER VE FİZİKSEL PERFORMANS METABOLİK DEĞİŞİKLİKLER VE FİZİKSEL PERFORMANS Aerobik Antrenmanlar Sonucu Kasta Oluşan Adaptasyonlar Miyoglobin Miktarında oluşan Değişiklikler Hayvan deneylerinden elde edilen sonuçlar dayanıklılık antrenmanları

Detaylı

Erken Çocukluk Gelişiminin Desteklenmesi: Beslenme ve Aile. Dr. Mehmet Vural Cerrahpaşa Tıp Fakültesi Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları ABD

Erken Çocukluk Gelişiminin Desteklenmesi: Beslenme ve Aile. Dr. Mehmet Vural Cerrahpaşa Tıp Fakültesi Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları ABD Erken Çocukluk Gelişiminin Desteklenmesi: Beslenme ve Aile Dr. Mehmet Vural Cerrahpaşa Tıp Fakültesi Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları ABD Einstein Arılar Ölürse İnsanlığın 4 Yıl Ömrü Kalır beslenme ARI SÜTÜ

Detaylı

BESLENME VE SAĞLIK AÇISINDAN KEÇİ SÜTÜNÜN NİTELİKLERİ

BESLENME VE SAĞLIK AÇISINDAN KEÇİ SÜTÜNÜN NİTELİKLERİ BESLENME VE SAĞLIK AÇISINDAN KEÇİ SÜTÜNÜN NİTELİKLERİ Keçi, kuru ve sıcak yerlerde ve özellikle tarımsal açıdan geri kalmış bölgelerde yaşayan insanlar için çok önemli bir besin ve gelir kaynağıdır. Gerek

Detaylı

BESLENMENİN BİYOKİMYASAL TEMELLERİ

BESLENMENİN BİYOKİMYASAL TEMELLERİ BESLENMENİN BİYOKİMYASAL TEMELLERİ Beslenme ve besin maddeleri Beslenme, büyüme, gelişme ve yaşamın sürdürülmesi için ekzojen maddelerin sağlanmasıdır. Beslenme sırasında besinler alınır. Besinlerde, bazıları

Detaylı

KAFKAS ÜNİVERSİTESİ TIP FAKÜLTESİ DÖNEM I 2015-2016 DERS YILI 4. KOMİTE: HÜCRE BİLİMLERİ DERS KURULU IV

KAFKAS ÜNİVERSİTESİ TIP FAKÜLTESİ DÖNEM I 2015-2016 DERS YILI 4. KOMİTE: HÜCRE BİLİMLERİ DERS KURULU IV KAFKAS ÜNİVERSİTESİ TIP FAKÜLTESİ DÖNEM I 2015-2016 DERS YILI 4. KOMİTE: HÜCRE BİLİMLERİ DERS KURULU IV (5 Hafta) (04 Ocak-26 Şubat) DERSLER TEORİK PRATİK TOPLAM Biyokimya 36 10 46 Tıbbi Genetik 18 10

Detaylı

Gestasyonel Diyabet: Anne ve Fetusta Kısa ve Uzun Dönem Sonuçlar

Gestasyonel Diyabet: Anne ve Fetusta Kısa ve Uzun Dönem Sonuçlar Gestasyonel Diyabet: Anne ve Fetusta Kısa ve Uzun Dönem Sonuçlar Prof. Dr. Lemi İbrahimoğlu İ.Ü. İstanbul Tıp Fakültesi Kadın Hastalıkları ve Doğum Anabilim Dalı Perinatoloji Bilim Dalı Gestasyonel Diyabetes

Detaylı

YBÜ DE BESLENME: Glutamin-ilave edilmiş-pro

YBÜ DE BESLENME: Glutamin-ilave edilmiş-pro YBÜ DE BESLENME: Glutamin-ilave edilmiş-pro Glutamin vücutta en bol bulunan aminoasittir Kas dokusu vücudun majör protein havuzunu temsil eder Stres sırasında yarı esansiyel aminoasitler Tüm hızlı prolifere

Detaylı

Amino Asit Metabolizması Bozuklukları. Yrd. Doç. Dr. Bekir Engin Eser Zirve Üniversitesi EBN Tıp Fakültesi Tıbbi Biyokimya ABD

Amino Asit Metabolizması Bozuklukları. Yrd. Doç. Dr. Bekir Engin Eser Zirve Üniversitesi EBN Tıp Fakültesi Tıbbi Biyokimya ABD Amino Asit Metabolizması Bozuklukları Yrd. Doç. Dr. Bekir Engin Eser Zirve Üniversitesi EBN Tıp Fakültesi Tıbbi Biyokimya ABD Amino Asit Metabolizması Bozuklukları Genelde hepsi kalıtsal ve otozomal resesifir

Detaylı

Kritik Hasta Çocuklarda Parenteral Beslenme

Kritik Hasta Çocuklarda Parenteral Beslenme Kritik Hasta Çocuklarda Parenteral Beslenme emet MİRKOL İstanbul Tıp Fakültesi, Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Anabilim alı, Yoğun Bakım Bilim alı, İstanbul Kritik hasta çocuklarda malnutrisyon prevelansı

Detaylı

Çocuk Saðlýðý ve Hastalýklarý Dergisi 2004; 47: 177-182 Orijinal Makale Ondokuz Mayýs Üniversitesi Týp Fakültesi 2003 yýlý perinatal mortalitesi Canan Aygün 1, Mehmet Çetinkaya 2, Oðuz Aydýn 3, Tayfun

Detaylı

Enteral Beslenmede kullanılan ürünler ve hastaya/hastalığa uygun ürünün seçiminde dikkat edilecek noktalar

Enteral Beslenmede kullanılan ürünler ve hastaya/hastalığa uygun ürünün seçiminde dikkat edilecek noktalar Enteral Beslenmede kullanılan ürünler ve hastaya/hastalığa uygun ürünün seçiminde dikkat edilecek noktalar Dr. Yeşim ÖZTÜRK Dokuz Eylül Üniversitesi Tıp Fakültesi Çocuk Gastroenteroloji, Hepatoloji ve

Detaylı

TGK-KĐLO VERME AMAÇLI ENERJĐSĐ KISITLANMIŞ GIDALAR TEBLĐĞĐ ( 2001/41) (Yayımlandığı R.G.24.12.2001/24620)

TGK-KĐLO VERME AMAÇLI ENERJĐSĐ KISITLANMIŞ GIDALAR TEBLĐĞĐ ( 2001/41) (Yayımlandığı R.G.24.12.2001/24620) TGK-KĐLO VERME AMAÇLI ENERJĐSĐ KISITLANMIŞ GIDALAR TEBLĐĞĐ ( 2001/41) (Yayımlandığı R.G.24.12.2001/24620) Amaç Madde 1 Bu Tebliğin amacı, kilo verme amacıyla enerjisi kısıtlanmış diyetler için hazırlanan

Detaylı

Hipoglisemiye Yaklaşım. Yrd. Doç. Dr. Müsemma Karabel Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Anabilim Dalı

Hipoglisemiye Yaklaşım. Yrd. Doç. Dr. Müsemma Karabel Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Anabilim Dalı Hipoglisemiye Yaklaşım Yrd. Doç. Dr. Müsemma Karabel Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Anabilim Dalı Hipoglisemi Önemi : Tekrarlayan ve uzun süren hipoglisemi atakları Beyin hasarı * mental gerilik * Konvülziyon

Detaylı

ENTERAL BESLENME KILAVUZLARI. Dr. Mesci&Uzunlulu

ENTERAL BESLENME KILAVUZLARI. Dr. Mesci&Uzunlulu ENTERAL BESLENME KILAVUZLARI Dr. Mesci&Uzunlulu KAYNAKLAR Klinik Enteral Parenteral Beslenme Derneği (KEPAN) Amerikan Parenteral ve Enteral Nütrisyon (ASPEN) Avrupa Parenteral ve Enteral Nütrisyon (ESPEN)

Detaylı

Engraftman Dönemi Komplikasyonlarda Hemşirelik İzlemi. Nevin ÇETİN Hacettepe Üniversitesi Pediatrik KİTÜ

Engraftman Dönemi Komplikasyonlarda Hemşirelik İzlemi. Nevin ÇETİN Hacettepe Üniversitesi Pediatrik KİTÜ Engraftman Dönemi Komplikasyonlarda Hemşirelik İzlemi Nevin ÇETİN Hacettepe Üniversitesi Pediatrik KİTÜ Engraftman Sendromu Veno- Oklüzif Hastalık Engraftman Sendromu Hemşirelik İzlemi Vakamızda: KİT (+14)-

Detaylı

Çok Düşük Doğum Ağırlıklı Preterm Bebeklerde Lactobacillus Reuteri'nin Fungal Profilakside Kullanımı: Randomize Kontrollü Bir Çalışma

Çok Düşük Doğum Ağırlıklı Preterm Bebeklerde Lactobacillus Reuteri'nin Fungal Profilakside Kullanımı: Randomize Kontrollü Bir Çalışma Çok Düşük Doğum Ağırlıklı Preterm Bebeklerde Lactobacillus Reuteri'nin Fungal Profilakside Kullanımı: Randomize Kontrollü Bir Çalışma Mehmet Yekta Öncel, Sema Arayıcı, Fatma Nur Sarı, Gülsüm Kadıoğlu Şimşek,

Detaylı

T.C. DOKUZ EYLÜL ÜNİVERSİTESİ TIP FAKÜLTESİ ÇOCUK SAĞLIĞI VE HASTALIKLARI ANABİLİM DALI

T.C. DOKUZ EYLÜL ÜNİVERSİTESİ TIP FAKÜLTESİ ÇOCUK SAĞLIĞI VE HASTALIKLARI ANABİLİM DALI T.C. DOKUZ EYLÜL ÜNİVERSİTESİ TIP FAKÜLTESİ ÇOCUK SAĞLIĞI VE HASTALIKLARI ANABİLİM DALI ERKEN AGRESİF PARENTERAL NÜTRİSYON İLE BESLENEN INTRAUTERİN BÜYÜME KISITLILIĞI OLAN VE OLMAYAN ÇOK DÜŞÜK DOĞUM AĞIRLIKLI

Detaylı

YENİ ÇALIŞMALAR IŞIĞINDA PROFİLAKSİ

YENİ ÇALIŞMALAR IŞIĞINDA PROFİLAKSİ YENİ ÇALIŞMALAR IŞIĞINDA PROFİLAKSİ Dr Nur Kır İstanbul Tıp Fakültesi 1. RETİNA GÜNLERİ İSTANBUL 2013 AREDS I Çalışması (2001) Amaç: Farklı evrelerdeki YBMD hastalarında yüksek doz antioksidan ve minerallerin

Detaylı

NÜTRİSYON TEDAVİSİNDE KOMPLİKASYONLAR VE MONİTORİZASYON. Prof. Dr. Mehmet UYAR Ege Üniversitesi Yoğun Bakım Bilim Dalı

NÜTRİSYON TEDAVİSİNDE KOMPLİKASYONLAR VE MONİTORİZASYON. Prof. Dr. Mehmet UYAR Ege Üniversitesi Yoğun Bakım Bilim Dalı NÜTRİSYON TEDAVİSİNDE KOMPLİKASYONLAR VE MONİTORİZASYON Prof. Dr. Mehmet UYAR Ege Üniversitesi Yoğun Bakım Bilim Dalı İzmir Ankara Doktor Diyetisyen Eczacı Hemşire NÜTRİSYON TEDAVİSİNDE KOMPLİKASYONLAR

Detaylı

14 Alveofact 12. Survanta Alveofact. Survanta * * * * Zaman (saat) Zaman (saat) 1,2. Fraksiyone oksijen (FiO2) Ortalam a havayolu bas ıncı (MAP) 0,8 *

14 Alveofact 12. Survanta Alveofact. Survanta * * * * Zaman (saat) Zaman (saat) 1,2. Fraksiyone oksijen (FiO2) Ortalam a havayolu bas ıncı (MAP) 0,8 * Çocuk Saðlýðý ve Hastalýklarý Dergisi 2004; 47: 161-166 Orijinal Makale Yenidoðan bebeklerde respiratuvar distres sendromunun tedavisinde iki farklý doðal surfaktan preparatýnýn klinik etkinliklerinin

Detaylı

AMİNO ASİTLER. COO - H 3 N + C a H R

AMİNO ASİTLER. COO - H 3 N + C a H R AMİNO ASİTLER AMİNO ASİTLER H 3 N + C a H R a-amino Asit (AA) Yapılarında Amino (-NH 3 + ) grubu Karboksil (- ) grubu Yan zincir ( R ) taşıyan organik bileşiklerdir (a-amino karboksilik asitler) Kısa zincirli

Detaylı

Türk Gıda Kodeksi Özel Tıbbi Amaçlı Diyet Gıdalar Tebliği

Türk Gıda Kodeksi Özel Tıbbi Amaçlı Diyet Gıdalar Tebliği Türk Gıda Kodeksi Özel Tıbbi Amaçlı Diyet Gıdalar Tebliği Resmi Gazete Tarihi Sayısı Değişiklik Açıklaması İlk Yayın 24.12.2001 24620 1. Değişiklik 31.08.2003 25125 EK-1 in 7 inci maddesi, Madde 6 (Eklendi)

Detaylı

Fototerapi Alan Bebeğin Bakımı

Fototerapi Alan Bebeğin Bakımı Fototerapi Alan Bebeğin Bakımı AMAÇ Fototerapi uygulanan bebeğin bakım ve tedavisinin etkili bir şekilde yapılmasıdır. TEMEL İLKELER Fototerapi: Yenidoğan döneminde bilirübin toksisitesine bağlı olarak

Detaylı

Neonatal Hipoglisemili Olgularımızın Değerlendirilmesi

Neonatal Hipoglisemili Olgularımızın Değerlendirilmesi Uludağ Üniversitesi Tıp Fakültesi Dergisi 32 (3) 87-91, 2006 ORİJİNAL YAZI Neonatal Hipoglisemili Olgularımızın Değerlendirilmesi Merih ÇETİNKAYA *, Nilgün KÖKSAL *, Halil SAĞLAM **, Ömer TARIM ** * **

Detaylı

Böbrek Hastalıklarında Beslenme. Gökhan Baysoy Medipol Üniversitesi Çocuk Gastroenteroloji, Hepatoloji ve Beslenme

Böbrek Hastalıklarında Beslenme. Gökhan Baysoy Medipol Üniversitesi Çocuk Gastroenteroloji, Hepatoloji ve Beslenme Böbrek Hastalıklarında Beslenme Gökhan Baysoy Medipol Üniversitesi Çocuk Gastroenteroloji, Hepatoloji ve Beslenme Sunum içeriği Böbrek hastalıklarında beslenme sorunları Beslenme durumunun değerlendirmesi

Detaylı

Bugün Neredeyiz? Dr. Yunus Erdem Hacettepe Üniversitesi Tıp Fakültesi Nefroloji Ünitesi

Bugün Neredeyiz? Dr. Yunus Erdem Hacettepe Üniversitesi Tıp Fakültesi Nefroloji Ünitesi Hipertansiyon Tedavisi: Bugün Neredeyiz? Dr. Yunus Erdem Hacettepe Üniversitesi Tıp Fakültesi Nefroloji Ünitesi Hipertansiyon Sıklık Yolaçtığı sorunlar Nedenler Kan basıncı hedefleri Tedavi Dünyada Mortalite

Detaylı

Antenatal Kortikosteroid Tedavisi. Prof. Dr. Feride Söylemez Ankara Üniversitesi Tıp Fakültesi Kadın Hastalıkları ve Doğum Anabilim Dalı

Antenatal Kortikosteroid Tedavisi. Prof. Dr. Feride Söylemez Ankara Üniversitesi Tıp Fakültesi Kadın Hastalıkları ve Doğum Anabilim Dalı Antenatal Kortikosteroid Tedavisi Prof. Dr. Feride Söylemez Ankara Üniversitesi Tıp Fakültesi Kadın Hastalıkları ve Doğum Anabilim Dalı Etki Mekanizması Antenatal steroidler yapısal ve biyokimyasal değişikliklerle

Detaylı

FOSFOR DENGESİ ve HİPERFOSFATEMİNİN KLİNİK SONUÇLARI

FOSFOR DENGESİ ve HİPERFOSFATEMİNİN KLİNİK SONUÇLARI FOSFOR DENGESİ ve HİPERFOSFATEMİNİN KLİNİK SONUÇLARI Dr. Dilek TORUN Başkent Üniversitesi Tıp Fakültesi Nefroloji Bilim Dalı 13-17 Kasım 2013 30. Ulusal Nefroloji Hipertansiyon Diyaliz ve Transplantasyon

Detaylı

Sporcu Beslenmesi Ve Makarna. Prof. Dr. Funda ELMACIOĞLU Beslenme ve Diyetetik Bölümü Bölüm Başkanı

Sporcu Beslenmesi Ve Makarna. Prof. Dr. Funda ELMACIOĞLU Beslenme ve Diyetetik Bölümü Bölüm Başkanı Sporcu Beslenmesi Ve Makarna Prof. Dr. Funda ELMACIOĞLU Beslenme ve Diyetetik Bölümü Bölüm Başkanı BESLENME Genetik yapı PERFORMANS Fiziksel kondisyon Yaş Cinsiyet Yaş Enerji gereksinimi Vücut bileşimi

Detaylı

NUMUNELERİN SAKLANMA KRİTERLERİ TALİMATI

NUMUNELERİN SAKLANMA KRİTERLERİ TALİMATI Dok No: BİY.TL.23 Yayın Tarihi: NİSAN 2013 Rev.Tar/No: -/0 Sayfa No: 1 / 11 01 AMAÇ : Biyokimya Laboratuvarının ulusal ve uluslararası standartlara, kanun ve yönetmeliklere uygun olarak, düzenli, hızlı

Detaylı

PERİTON DİYALİZİ HASTALARINDA AKIM ARACILI DİLATASYON VE ASİMETRİK DİMETİLARGİNİN MORTALİTEYİ BELİRLEMEZ

PERİTON DİYALİZİ HASTALARINDA AKIM ARACILI DİLATASYON VE ASİMETRİK DİMETİLARGİNİN MORTALİTEYİ BELİRLEMEZ PERİTON DİYALİZİ HASTALARINDA AKIM ARACILI DİLATASYON VE ASİMETRİK DİMETİLARGİNİN MORTALİTEYİ BELİRLEMEZ Sami Uzun 1, Serhat Karadag 1, Meltem Gursu 1, Metin Yegen 2, İdris Kurtulus 3, Zeki Aydin 4, Ahmet

Detaylı

Çocuk Saðlýðý ve Hastalýklarý Dergisi 2003; 46: 317-327 Derleme Çocuk ruh saðlýðý açýsýndan prematürite Aylin Özbek 1, Süha Miral 2 Dokuz Eylül Üniversitesi Týp Fakültesi Çocuk ve Ergen Ruh Saðlýðý ve

Detaylı

Preterm Bebeğin Taburcu Olduktan Sonra Büyüme İzlemi, Beslenme ve Aşılanmasında Kanıta Dayalı Uygulamalar

Preterm Bebeğin Taburcu Olduktan Sonra Büyüme İzlemi, Beslenme ve Aşılanmasında Kanıta Dayalı Uygulamalar Preterm Bebeğin Taburcu Olduktan Sonra Büyüme İzlemi, Beslenme ve Aşılanmasında Kanıta Dayalı Uygulamalar Zeynep İNCE * Preterm Bebeğin Taburcu Olduktan Sonra Büyüme İzlemi, Beslenme ve Aşılanmasında Kanıta

Detaylı