Fen ve Teknoloji Dersi Öğretim Programı ve Kitaplarında Türk-Ġslam Bilginlerine Yer Verilme Durumu

Ebat: px
Şu sayfadan göstermeyi başlat:

Download "Fen ve Teknoloji Dersi Öğretim Programı ve Kitaplarında Türk-Ġslam Bilginlerine Yer Verilme Durumu"

Transkript

1 Laçin Şimşek/ TUSED / 8(4) TÜRK FEN EĞĠTĠMĠ DERGĠSĠ Yıl 8, Sayı 4, Aralık 2011 Journal of TURKISH SCIENCE EDUCATION Volume 8, Issue 4, December Fen ve Teknoloji Dersi Öğretim Programı ve Kitaplarında Türk-Ġslam Bilginlerine Yer Verilme Durumu Canan LAÇİN ŞİMŞEK Yrd. Doç. Dr., Sakarya Üniversitesi, Eğitim Fakültesi, İlköğretim Bölümü, Sakarya-Türkiye Alındı: Düzeltildi: Kabul Edildi: Orginal Yayın Dili Türkçedir (v.8, n.4, Aralık 2011, ss ) ÖZET Bu çalışmanın amacı, Fen ve Teknoloji dersi öğretim programlarında ve kitaplarında bilim tarihi ile ilgili konular içerisinde Türk-İslam bilginlerine yer verilme durumunu değerlendirmektir. Çalışmada, nitel veri toplama yöntemlerinden doküman incelemesi yapılmıştır yılında yeniden yapılandırılan Fen ve Teknoloji dersi öğretim programı kazanımlarında bilim tarihine nasıl yer verildiği, MEB tarafından yayınlanan ders kitaplarına bu kazanımların nasıl yansıdığı belirlenmiştir. Daha sonra, kitaplar içerisinde yer verilen bilim insanlarının ne kadarının Türk-İslam bilginlerinden olduğu tespit edilmiştir. Çalışma sonunda program kazanımlarında farklı kültürlerin ve uygarlıkların katkılarına vurgu yapıldığı görülmüştür. Ancak, kitaplarda Türk-İslam bilginlerine yeterince vurgu yapılmadığı, bilime katkılarına yeterince değinilmediği tespit edilmiştir. İncelenen ders kitaplarında sadece sekiz Türk-İslam bilginine yer verildiği görülmüştür. Bu isimler, Ali Kuşçu, Uluğ Bey, Bursalı Kadızade Rumi, Gıyaseddin Cemşid, Muinuddin Kaşi, Farabi, İbn-i Sina ve İbn-i Miskeveyh dir. Anahtar Kelimeler: Fen ve Teknoloji Dersi Öğretim Programı; Türk-İslam Bilginleri; Bilim Tarihi; Bilim Tarihi Öğretimi. GĠRĠġ Bilim, heyecanlı, entelektüel bir maceradır. Bu macera sürecinde bilimsel gerçeklere ulaşılır. Ancak, bilimi sadece bilimsel gerçekler olarak düşünüp, onu bir bilgi yığını olarak algılamak, onun içindeki heyecanı yok saymayı da beraberinde getirir. Oysa, hem bilimin geçirdiği badireler hem de bilim insanlarının tarih boyunca yaşadıkları sıkıntılar ve başarılar, ulaşılan sonuçlar kadar ilgi çekici ve önemlidir. Belki de, bilim olgusunu tam olarak anlamak için son derece gereklidir. Bu bağlamda, bilimin ne olduğu, kökeni, gelişimi, bilime katkı yapan kişilerin hayatı, bilimsel kurumlar ve aletler, bilimin iktisadi, siyasi, dini ve toplumsal bağlamlarla ilişkisi, bilimsel bilginin farklı kültürler arasında aktarımı vb. konularının incelenmesinin (Fazlıoğlu, 2004) gerekliliği fark edilmiş ve bilim tarihi bir disiplin olarak karşımıza çıkmıştır. 1 Sorumlu Yazar ISSN:

2 Laçin Şimşek/ TUSED / 8(4) Bilim tarihi akademik bir disiplin olma hüviyetini, Auguste Comte ( ), Paul Tannery ( ), Henri Poincaré ( ) ve Pierre Duhem ( ) gibi bilim tarihçileri ile bilim felsefecilerinin etkisiyle bilim tarihi araştırmalarına yönelen George Sarton ın ( ) 1936 yılında Harvard Üniversitesi nde bilim tarihi doktora programını kurmasıyla kazanmıştır (Unat, 2004). Sarton a göre bilim tarihi keşifler hikâyesi değildir. Çünkü keşifler geçicidir, bir süre sonra eski keşiflerin yerini yenileri alır. Bilim tarihçisinin asıl görevi, bilginlerin bilimsel keşiflerini saymaktan ve sıralamaktan ziyade, bilimsel düşüncenin gelişimini, yani insan bilincinin gelişimini açıklamaktır (Sarton, 1995). Böylelikle bilimdeki tarihsel gelişmelerden haberdar olan birey, keşif ve icatların nasıl yapıldığının, bu süreçte nelerin yaşandığının, hangi koşullarda etkili olduğunun, bu yolda verilen zahmetlerin farkına varacak ve bunları takdir edecektir (Laçin Şimşek, 2009). Bilim tarihinin önemi üzerinde yapılan tartışmaların akabinde, bilimin tarihsel gelişiminin okul müfredatlarında yer almasının gerekliliği tartışılan konulardan biri haline gelmiştir de yapılan bir toplantıda (American Association for the Advancement of Science President s Scientific Research Board Policies Commission) öğrencilerin ilgisini çekmek ve onların hayal gücünü arttırmak için serüvenleri ve dramatik yönleriyle bilim tarihinden daha çok yararlanılmalıdır ifadesine yer verilmiştir (DeBoer 1991 den aktaran McComas, 2008) de ise öğrencilerin tarihsel konuları okuyarak ve tartışarak bilimin nasıl işlediğini daha iyi öğrenecekleri düşüncesini destekleyen Conant, yüzyıllar arasındaki tarihi bilimsel keşifler hakkında seri kitaplar çıkarmış ve öğrencilerin bu otantik örnekleri gördüklerinde bilimin yapılabilirliği ile ilgili önemli dersler alacaklarına inanmıştır (McComas, 2008). Daha sonraları, Klopfer & Cooley (1961, 1963), Conant ın yaklaşımını geliştirmiş ve ortaokul öğrencileri için bilim tarihinden örnekler içeren seriler yazmışlardır (aktaran; McComas, 2008). Harvard üniversitesinde uygulanan Harvard Project Physics (Harvard Fizik Projesi), bilim tarihi yaklaşımıyla ilgili iyi bilinen projelerden biridir. Bu proje kapsamında, öğrencilere tarihsel öğeler sunulmuş ve onlardan bilim insanlarının çalışmaları ile ilgili kendi kararlarını vermeleri beklenmiştir (Lin, Hung & Hung, 2002, McComas, 2008). Bilim tarihinin müfredatlarda ele alınması, Amerika Birleşik Devletleri nin programlarında (Science for All Americans, 1989; Benchmarks for Science Literacy,1993 ve National Science Education Standards) ders konularının bilimin doğası ve bilim tarihi ile ilişkili olarak anlatılması şeklinde olmuştur (Rutherford, 2001). Son yıllarda fen eğitimcileri de bilim tarihi üzerinde sıklıkla durmakta ve öğrencilerin bilimin nasıl işlediğiyle ilgili doğru bir anlayış geliştirmeleri için bilim tarihinin gerekliliğine değinmektedirler (Abd-El-Khalick & Lederman, 2000; Jasanoff, 2000; Justi & Gilbert, 1999; Justi, ve Gilbert, 2000; Lombardi, 1999; Maienschein, 2000; Monk & Osborne, 1997). Bunlardan Matthews (1994), fen öğretiminde bilim tarihinden yararlanmanın gerekçelerini şöyle anlatmaktadır: 1. Bilim tarihi, bilimsel kavram ve metotların daha iyi anlaşılmasını sağlar. 2. Tarihsel yaklaşım, bireysel düşüncenin gelişimi ile bilimsel düşüncenin gelişimini birleştirir. 3. Bilim tarihi değerlidir. Bilim ve kültür tarihindeki önemli olaylar (bilimsel devrim, Darvinizm, Penisilinin keşfi vb.) bütün öğrenciler için tanıdık olmalıdır. 4. Bilim tarihi, bilimin doğasını anlamak için gereklidir. 5. Bilim tarihi, ders kitaplarında genellikle bulunan ilimciliğe ve dogmatizme karşı koyar. 6. Bilim tarihi, bilim insanlarının yaşamlarını ve zamanlarını göz önüne sererek, bilimi insanlaştırır, daha az soyut hale getirir ve öğrencileri daha fazla kendine çeker.

3 Laçin Şimşek/ TUSED / 8(4) Bilim tarihi, bilimin hem kendi disiplinleri ile hem de diğer akademik disiplinleri ile bağlantılar kurmasına izin verir. Bilim tarihi, insan başarılarının bütünsel ve bağımsız doğasını gösterir. Fen derslerinde bilim tarihi, bilimin bir süreç ve bilgiyi edinmenin bir yolu olduğunu öğrencilerin fark etmelerini sağlayacak (Brown, 1991) şekilde verilmelidir. Bilimsel bilginin nasıl yapılandırıldığını, doğruluğunun nasıl kanıtlandığını ve nasıl değiştiğini bilmek, bireylerin bilgiden türeyen bilim uygulamaları ve bunların geçerliği ile ilgili kararlar almalarında yardımcı olacaktır (Lonsbury & Ellis, 2002). Eğer öğrenciler bilimsel bilginin nasıl geliştiğini ve tarihsel, felsefi ve teknolojik bağlamın bu gelişimi nasıl etkilediğini anlarlarsa, bilimle ilgili daha kapsamlı görüşe sahip olacaklardır. Dolayısıyla fen öğrenmeye yönelik olan ilgileri de artacaktır (Justi & Gilbert, 2000: 993). Bilimin gelişim sürecinin tarihsel bir perspektifle bağlı bulunduğu koşullar çerçevesinde anlatılması, toplumsal ve kültürel yapılardan etkilendiğinin farkına varılmasının sağlanması, bilimin bir insan etkinliği ve kültürel bir miras olduğunun anlaşılmasında da önemli roller oynayacaktır. Bu mirasta, katkıları olan bütün uygarlıklara ve bilim insanlarına değinilmesi, öğrencilerin zihninde hem daha doğru bir resim çizecek hem de bilim olgusunu belli toplumlara mal etme taraflılığından (hatasından/yanlışından) kurtaracaktır. Çünkü bilim ile ilgili günümüzde hakim olan anlayış; bilimin Rönesans la birlikte atılım yaptığı ve bunun kökenlerinin de Yunanlılara dayandığı şeklindedir. Buna göre bilim, batı dünyası için karanlık çağ olarak nitelendirilen Ortaçağ da duraklamış, 1500 lü yıllardan sonra da tekrar canlanmıştır. Bu Batılı bilim anlayışına karşı, son dönemde yapılan araştırmalarla birlikte çeşitli itirazlar yükselmeye başlamıştır. İtirazlardan birinde, bu iddiaların doğru olması durumunda, Avrupalıların Eski Yunanlıların eserlerini bin yıldan fazla bir süre ellerinde tuttukları halde Rönesans ı neden çok daha önce başlatamadıkları, Batı uygarlığının neden bilimsel gelişme için 1200 yıl daha beklemek zorunda kaldığı (Kocabaş, 1996) sorularının cevaplanması beklenmektedir. Bazı Avrupalı medeniyet tarihçileri bu sorulara cevap vermeden, Batı'nın bilimsel düşünceyi Eski Yunanlılardan aldığını tekrarlamakta ve böylece İslam 2 medeniyetinin Avrupa'da Rönesans ve Reform ile bunları izleyen bilimsel atılım üzerindeki etkilerini görmemezlikten gelmeye, bir anlamda unutturmaya çalışmaktadırlar (Bammate, 2008; Cobb, 2006; Hunke, 2001; Kocabaş, 1996; Saliba, 2008; Syed, 2003). Bazı batılı bilim tarihçileri ise, yüzyıllar arasında yapılmış olan çevirileri göz önünde bulundurarak Yunanlıların çalışmalarının İslam medeniyetlerindeki çeviri faaliyetleri sonucunda taşındığına değinmekte, bu noktada Türk-İslam bilginlerinin katkılarını çeviriler ile sınırlandırmaktadırlar. Bu söyleme karşı yapılan eleştirilerde ise, konu ile bilgisi ya da çalışması olmayan kişilerin Yunanlılara ait metinleri nasıl çevirebilecekleri hatta metinlere yönelik eleştiriler ve düzeltmeler yapabilecekleri sorularına cevap beklemektedir (Saliba, 2008). Oysaki batının karanlık çağ ını yaşadığı dönemde, İslam medeniyetinde bilim, klasik (antik) dönemin mirasını (Mısır, Mezopotamya, özellikle Sümer ve Babil, Helenik, Helenistik ve Roma) devralarak zenginleştirilmiş; ona yeni açılımlar kazandırmak suretiyle de bilimlerin farklı alanlarının gelişmesine katkıda bulunulmuştur. Gerçekte klasik bilim mirasını hem tercüme faaliyeti ile sürdürmeyi denemiş, hem de entelektüel anlamda ona güvenmeyerek ya da onunla yetinmeyerek İslam dünyasında deneyciliğin doğuşuna temel hazırlamış (Bozkurt, 2004), açıklama ve tahlillerin yanında, tamamen kendine özgü bilimsel yeni eserler ve yeni bilim müesseseleri ortaya koymuştur (Göker, 1998) yüzyıllar arası İslam medeniyetinde yetişen bilginler özellikle astronomi, 2 Burada İslam sözcüğü ile sadece bir din değil, bu dinin uzun bir süreçte daha karmaşık bir olgu olarak ortaya çıkardığı medeniyet anlamı vurgulanmaktadır. Burada bahsedilen İslam bilginleri ise sadece dini bilimlerle uğraşmayan, hayatın her alanında çeşitli çalışmalar yapmış, İslam coğrafyasında yaşamış kişilerdir.

4 Laçin Şimşek/ TUSED / 8(4) simya/kimya, matematik, tıp, fizik, optik vb. alanlarda önemli çalışmalar ve katkılar yapmışlardır (Huff, 2003). Ancak, bu durum çoğu zaman Batılılarca ya görmemezlikten gelinmiş ya da hiç dile getirilmeyerek unutturulmaya çalışılmıştır. Bu durum aydınlanma sonrasında kurgusu tamamlanan modern bilim anlayışı ile daha vurgulu bir söylemi devam ettirmiştir. Bu anlayışa göre bilim, geçirdiği tüm bu aşamalar gözden kaçırılarak Batılı bir olguya hapsedilmiş, bu konuda bir anlamda Batılı bir tekel yaratılmaya çalışılmıştır. Avrupa merkezci zihniyete sahip Batılı bilim adamı ve düşünürlerin İslam bilginlerinin evrensel bilime katkılarını görmezden gelen tavırlarına karşı eleştirel çalışmalara da rastlanmıştır. İslam bilginlerinin bilime katkılarıyla ilgili ilk çalışmalar Fransız J. J. Sedillot ( ) ve oğlu L.-A. Sedillot ( ) ile başlamış, bu çalışmaları, J. T. Reinaud ( ), F Woepcke ( ) ve E. Wiedemann ( ) gibi bilim insanlarının çalışmaları izlemiştir (Sezgin, 2007). George Sarton ( ) ortaçağ İslam dünyasındaki bilimsel faaliyetleri hesaba katmayan bir tarihi değerlendirmenin eksik ve yanlış olmaya mahkûm olduğunu belirtmiştir. Sarton, Bilim Tarihine Giriş adlı beş ciltlik kitabında her yarım asrı, o dönemin en üstün bilim insanlarının adlarıyla adlandırmış, 8. yy.ın ikinci yarısından itibaren süregelen 350 yıllık bilim tarihini şu isimlerle anmıştır: Cabir bin Hayyan, Harizmi, Razi, Mesudi, Ebu l Vefa, Biruni ve Ömer Hayyam (Salih, 2005). Sezgin, Türk İslam bilginleriyle ilgili Batıdaki az da olsa yapılan çalışmalarla başlayan bu olumlu yaklaşımlara değinmekte, ancak bu konuda ders kitaplarında herhangi bir düzeltme yapılmadığı serzenişinde bulunmaktadır. Çünkü batıda uzun bir dönem boyunca yoğun bir biçimde karşılık bulan bu tek yönlü bilim anlayışı, sadece Avrupa coğrafyası ile sınırlı kalmamış, Avrupa nın endüstri devrimiyle birlikte ortaya çıkan teknolojik üstünlüğünün bir sonucu da olarak diğer coğrafyalarda, hatta İslam dünyasında bile benzer şekilde etkisini göstermiştir (2007). Sezgin in bu haklı eleştirisinden yola çıkarak, 2004 de yeniden yapılandırılan İlköğretim Fen ve Teknoloji dersi programında durumun ne olduğunun tespit edilmesi gereği duyulmuştur. Çünkü Türkiye de özellikle kamuoyu nezdinde genel bir kanı oluşturması açısından ilköğretimde bilim tarihi öğretiminin nasıl yapıldığının bilinmesi, yukarıda dile getirilen tezin bir anlamda sorgulanması anlamını taşıyacağı da söylenebilir. Bu doğrultuda, Fen ve Teknoloji dersi programlarında ve ders kitaplarında Türk İslam bilginlerine yer verilme durumu tespit edilmek istenmiştir. Dolayısıyla, öncelikle 2004 Fen ve Teknoloji dersi programında genel anlamda bilim tarihine nasıl yer verildiği incelenmiş, daha sonra ilgili ders kitaplarında Türk İslam bilginlerine yer verilme durumu belirlenmiştir. Bu çalışmanın amacı, fen ve teknoloji dersi öğretim programlarında ve ders kitaplarında Türk-İslam bilginlerine yer verilme durumlarını değerlendirmektir. YÖNTEM Çalışmada, doküman incelemesi yapılmıştır. Doküman incelemesi, araştırılması hedeflenen olgu veya olgular hakkında bilgi içeren yazılı materyallerin analizidir (Yıldırım ve Şimşek, 2003). Bunun için, MEB tarafından hazırlanan Fen ve teknoloji dersi 4-5. sınıf öğretim programı ile 6-8. sınıf öğretim programı ve MEB tarafından yayımlanan 4-8. sınıf Fen ve Teknoloji ders kitapları betimsel analizle değerlendirilmiştir. Kitaplarda yer alan bilim tarihiyle ilişkili konular içerisinde hangi bilim insanlarına yer verildiğine bakılmıştır.

5 Laçin Şimşek/ TUSED / 8(4) a) Veri toplama süreci Verileri toplamak amacıyla MEB tarafından yapılan 2004 Fen ve Teknoloji dersi öğretim programı ve bu program doğrultusunda hazırlanan kitaplar incelenmiştir. Programda bilim tarihine, bu tarihe katkıları olan medeniyetlere ve bilim insanlarına nasıl değinildiği, kitaplarda hangi bilim insanlarına, nasıl yer verildiği belirlenmiş, bunlarla ilgili değerlendirmeler yapılmıştır. Program değerlendirmesi için Fen-Teknoloji-Toplum Çevre kazanımları üç farklı araştırmacı tarafından bağımsız olarak incelenmiş, bilim tarihi ile ilgili kazanımlar belirlenmiştir. Kitapta yer verilen bilim insanları ile ilgili incelemeler iki farklı araştırmacı tarafından yapılmıştır. Bilim insanlarına yer verilme durumuyla ilgili olarak tablolar oluşturulmuştur. Tablolar oluşturulurken şunlara dikkat edilmiştir: Kitaplarda yer alan üniteler okunarak, hangi bilim insanlarına yer verildiği ile ilgili notlar alınmıştır. Bilim insanlarının ele alınış şekli tespit edilmiştir (Metin, bilgi kutusu, bunları biliyor musunuz? köşesi gibi). Üniteler içerisinde yer alan Kendimi değerlendiriyorum soruları, ünite sonu değerlendirme soruları ve ünitemizi özetleyelim bölümü inceleme dışında tutulmuştur. Aynı konu ya da başlık içinde yer alan bilim insanının ismi bir defa alınmıştır. BULGULAR İncelemeler sonucunda ulaşılan bulgular, programa ilişkin bulgular ve ders kitaplarına ilişkin bulgular olmak üzere iki şekilde sunulmuştur. a) Fen ve Teknoloji Dersi Programlarına ĠliĢkin Bulgular Bu değerlendirmeleri yapmak için 4-5. sınıf dersi öğretim programı ile 6-8. sınıf dersi öğretim programı incelenmiştir. Fen ve Teknoloji Dersi Öğretim Programı, öğrenme alanları şeklinde tasarlanmıştır. Programda 7 öğrenme alanı bulunmaktadır. Bu öğrenme alanları canlılar ve hayat, madde ve değişim, fiziksel olaylar, dünya ve evren, fen-teknoloji-toplum-çevre, bilimsel süreç becerileri, tutum ve değerler şeklindedir. Bilimsel bilgiler ilk dört öğrenme alanı içerisinde verilmiş, üniteler bu dört alan üzerinden yapılandırılmıştır. Diğer üç öğrenme alanı ile ilgili kazanımlar ise bu üniteler içerisine dağıtılarak verilmiştir. Bilim tarihi ile ilgili olan kazanımlara fen-teknoloji-toplum-çevre öğrenme alanı içerisinde yer verilmiştir sınıf ve 6-8. sınıf öğretim programları incelendiğinde, fen-teknoloji-toplum-çevre öğrenme alanı içerisinde her iki programda da ortak olarak fen ve teknolojinin doğası başlığı altında şu bilgilerin verildiği görülmüştür: Fen; farklı kültürlerden birçok kadın ve erkeğin katkıda bulunduğu, uzun bir tarihi ve kendine özgü özellikleri olan bireysel ve sosyal bir faaliyettir. Fen; aynı zamanda merak, yaratıcılık, hayal gücü, sezgi, inceleme, gözlem yapma, deney yapma, delilleri yorumlama ve deliller ile yorumlar üzerinde tartışmaya dayanan bir öğrenme yoludur. Fen; fiziksel, biyolojik ve teknolojik dünyayı yorumlamak, açıklamak ve tahmin etmek için kavramsal ve teorik bir temel sağlar. Fen teorileri sürekli olarak gözden geçirilir ve aynı konuda farklı deliller elde edildikçe eski ve yeni bilgilerin tümünü açıklayacak şekilde düzeltilir ve geliştirilir. Önceden kabul edilen bilgilerle çelişen yeni gözlemler ve hipotezlerin kabul edilir hâle gelmesi, bilim topluluğunun en azından önemli bir kısmının onayını gerektirir. Bu ise çok taraflı, uzun ve karmaşık bir süreçtir. Katılanların konuyu derinlemesine irdeledikleri akademik tartışmalarda

6 Laçin Şimşek/ TUSED / 8(4) karşılıklı diyalog ve ikna süreci yaşanır. Tarih boyunca olagelen bu akademik tartışmalarda teori önerilir; deneyler yapılır ve akademik tartışma sosyal, kültürel, ekonomik ve dinsel etmenlerden ve kişisel ve/veya toplumsal ön yargılardan etkilenir. Dünya hakkındaki anlayışlarımızın bir kısmı devrim niteliğindeki bilimsel gelişmelerin bir sonucudur. Ancak anlayışlarımızın büyük bir kısmı düzenli ve yavaş bir birikim sonucunda oluşan bir bilgi bütününe dayanır. Bu organize bilgi bütününün oluşturulmasında dünyadaki her kültürden bilim adamının katkısı olmuştur (MEB, 4-5. Sınıf öğretim programı, s. 31; MEB, 6-8. Sınıf öğretim programı, s ) Bu ifadelerden de anlaşılacağı gibi, programlarda bilimin sosyal ve kültürel yanlarına değinilmekte, bilime her kültürden bilim insanlarının katkıların olduğu vurgusu yapılmaktadır. Bu ortak yaklaşımla birlikte programda fen-teknoloji-toplum çevre öğrenme alanı ile ilgili kazanımların farklıklar gösterdiği görülmüştür. Bu kazanımlar ayrı başlıklar altında aşağıda verilmiştir: a. Fen ve teknoloji dersi 4-5. Sınıf öğretim programı fen-teknoloji-toplum çevre öğrenme alanında yer alan bilim tarihi ile iliģkili kazanımlar Fen ve teknoloji dersi 4-5. sınıf öğretim programı fen-teknoloji-toplum çevre öğrenme alanında yer alan bilim tarihi ile ilişkili kazanımlar şunlardır: Kazanım 8. Bilim ile uğraşanların tek tip insanlar olmadığını anlar. Kazanım 9. Kadınların ve erkeklerin kuramsal ve uygulamalı fen bilimlerini meslek olarak seçip, alanlarında yükselebildiklerini anlar. Kazanım 11. Farklı tarihî ve kültürel geçmişleri olan insan topluluklarının aynı doğal olaylar hakkında ne tür anlayışlar oluşturup bunları ne şekilde kayda geçirdiklerini örneklerle açıklar. Kazanım 12. Eski medeniyetlerin gökbilimde nasıl veri topladıkları, kaydettikleri ve bunları ne amaçla ve nasıl kullandıkları hakkında bilgi toplar ve bir görüş oluşturur. Kazanım 32. Geçmişten günümüze ihtiyaçları karşılamak ve yaşam kalitesini artırmak için geliştirilen teknolojilerin insanların çalışma, yaşama ve çevreyle etkileşme şeklini ve toplumlarını nasıl değiştirdiğine örnekler verir. Kazanım 34. Fen ve teknolojiye farklı kültürlerden birçok kadın ve erkeğin katkıda bulunduğunu ve katkıda bulunmaya devam ettiğini gösterir. Fen ve teknoloji dersi 4-5. sınıf ders programında, bilimin sosyal bir faaliyet olduğu belirtilmekte ve bu faaliyete farklı kültürlerin katkılarının olduğuna değinildiği görülmektedir. b. Fen ve teknoloji dersi 6-8. sınıf ders programı fen-teknoloji-toplum-çevre öğrenme alanında yer alan bilim tarihi ile iliģkili kazanımlar Fen ve teknoloji dersi 6-8. sınıf ders programındaki ilgili kazanımlar ise şunlardır: Kazanım 2. İnceledikleri doğal olaylar hakkında geçmişte ve günümüzde ortaya atılmış ve kabul görmüş olan düşünceleri ve teorileri belirler ve karşılaştırır. Kazanım 3. Bilimsel bilginin, yeni kanıtlar ortaya çıkması durumunda nasıl değişip geliştiğine örnekler verir. Kazanım 11. Bilim ile uğraşanların tek tip insanlar olmadığını anlar. Kazanım 12. Kadınların ve erkeklerin kuramsal ve uygulamalı fen bilimlerini meslek olarak seçip alanlarında yükselebildiklerini anlar. Kazanım 13. Bilimsel iş görmenin unsurlarını (bazen yalnız ve bazen birlikte çalışmak, meslektaşlarla sürekli iletişim içinde bulunmak) anlar.

7 Laçin Şimşek/ TUSED / 8(4) Kazanım 14. Farklı tarihsel ve kültürel geçmişleri olan insan topluluklarının bilimsel düşüncelerin gelişimine yaptıkları katkıları örneklerle açıklar. Kazanım 15. Kendi alanlarında dünya çapında üne sahip Türk bilim adamlarına ve bilime katkılarına örnekler verir. 3 Kazanım 35. Farklı kültürlerden birçok kadın ve erkeğin fen ve teknolojiye geçmişte ve günümüzde katkıda bulunduğunu ve bulunmaya devam edeceğini fark eder sınıf ders programında yer alan kazanımlarda, bilimsel bilginin geçmişten günümüze değiştiğine değinildiği, bu değişimde farklı kültürlerin katkısının olduğuna dikkat çekilmeye çalışıldığı görülmüştür. Bu programda, 4-5. sınıf programından farklı olarak Türk bilim insanlarının bilime olan katkıları ile ilgili ayrı bir kazanımın yer aldığı dikkat çekmektedir. b) Fen ve Teknoloji Ders Kitaplarına ĠliĢkin Bulgular Fen ve teknoloji dersi 4-8. sınıf ders kitaplarına ilişkin bulgular tablolar halinde verilmiştir. Tablo Sınıf Fen ve Teknoloji Dersi Kitabında Yer Verilen Bilim İnsanları Yer verilme şekli Bunları Metin kutusu Tarih şeridi Biliyor muyuz? Bilim insanı Andres Celcius 1 Newton 1 Thomas Edison 1 1 Lewis Howard Latimer 1 Antoni van Leeuwenhoek 1 Alexander Fleming 1 Michael Faraday 1 Alessandro Volta 1 Tablo 1 de görüldüğü gibi, 4. sınıf ders kitabında 8 bilim insanına yer verilmiştir. Ancak bunlar arasında Türk-İslam bilgine rastlanmamıştır. Tablo Sınıf Fen ve Teknoloji Dersi Kitabında Yer Verilen Bilim İnsanları Yer verilme Metin şekli Bilim insanı Newton 1 Graham Bell 1 Thomas Edison 1 5. Sınıf ders kitabı incelendiğinde çok az bilim insanına yer verildiği görülmüştür. Bunların arasında Türk-İslam bilginine rastlanmamıştır. 3 İtalikler kazanımın konuyla ilgisini vurgulamak amacıyla tarafımızca yapılmıştır.

8 Laçin Şimşek/ TUSED / 8(4) Tablo Sınıf Fen ve Teknoloji Dersi Kitabında Yer Verilen Bilim İnsanları Yer verilme şekli Metin Bunları Biliyor musunuz? Araştıralım Hazırlanalım Metin kutusu Tarih şeridi Bilim insanı Robert Hooke 1 Newton 1 Democritus John Dalton Marie Cruie 1 1 Becquerel 1 1 Pierre curie 1 Benjamin Franklin 1 George Simon Ohm 1 Edward jenner 1 Louis pasteur 1 Robert koch 1 Beijrinek 1 Alexander fleming 1 Jonas salk 1 Joseph Montgolfier 1 Etienne Montgolfier 1 6. sınıf ders kitabında 17 bilim insanına yer verilmiştir. Ancak bunlar arasında da Türk İslam bilginlerine yer verilmediği görülmüştür. Tablo Sınıf Fen ve Teknoloji dersi kitabında yer verilen bilim insanları Yer verilme şekli Metin Bunları Biliyor muydunuz? Metin kutusu/balon Resim altında bilgi Tarih şeridi Bilim insanı Andre Marie Ampere 1 1 Benjamin Franklin 1 1 George Simon Ohm 1 1 Alessandro Volta 1 Robert Boyle 1 1 Democritus 1 1 Albert Einstein 1 Marire Cruie 1 John Dalton 1 John Joseph Thomson 1 Ernest Rutherford 1 Neils Bohr 1 Stoney 1 Archimedes 1 Newton 1 Ali Kuşçu 1 Uluğ Bey 1 Bursalı Kadızade Rumi Gıyaseddin Cemşid Muinuddin Kaşi 1 Hipporkhos 1 Galileo 1 Neil Arnstrong 1 Edwin Aldrin 1 Michael Collins 1

9 Laçin Şimşek/ TUSED / 8(4) Tablo 4, incelendiğinde 7. sınıf ders kitabında toplamda 25 bilim insanına yer verildiği görülmüştür. Bunlardan sadece beşinin Türk-İslam bilgini olduğu tespit edilmiştir. Bu isimler, Uluğ Bey, Ali Kuşçu, Bursalı Kadızade Rumi, Gıyaseddin Cemşid ve Muinuddin Kaşi dir. Tablo Sınıf Fen ve Teknoloji Dersi Kitabında Yer Verilen Bilim İnsanları Yer verilme şekli Metin Bunları Biliyor muydunuz? Etkinlik Araştıralım hazırlanalım Boyalı metin Şiir Tarih şeridi Bilgin Gregor Mendel James Watson 1 Francis Crick 1 Farabi 1 İbn-i Sina 1 İbn-i Miskeveyh 1 Lamark 1 Darwin 1 Wallace 1 Leonardo da Vinci 1 Wright kardeşler 1 Archimedes 2 Blaise Pascal 1 Otto von Guerrike 1 Torricelli 1 1 Johann Döbereiner 1 A. De Chancourtois 1 John Newlands 1 Dimitri İvanovic Mendeleyev Lothar Meyer 1 Henry Moseley 1 Glenn Seaborg 1 Graham Bell 1 James P. Joule 1 Michael Faraday 1 Nicola Tesla 1 Enrico Fermi 1 Arno A. Penzias 1 Robert w. Wilson 1 John c. Mather 1 George f. Smoot 1 Newton 1 George Lemaitre 1 Edwin Hubble 1 Alfred Wegener 1 Hary H. Hess 1 Tablo 5 incelendiğinde 8. sınıf ders kitabında diğer kitaplara oranla daha çok bilim insanına yer verildiği görülmüştür. Bu kitapta 37 bilim insanına değinilmiştir. Ancak, burada da Türk- İslam bilginlerinin sayısı üçü geçememiştir. Yer verilen Türk İslam bilginleri; Farabi, İbn-i Sina ve İbn-i Miskeveyh dir.

10 Laçin Şimşek/ TUSED / 8(4) TARTIġMA ve SONUÇ 2004 Fen ve Teknoloji dersi öğretim programları ve kitaplarında Türk İslam bilginlerine yer verilme durumunu tespit etmek amacıyla yapılan bu çalışmada ulaşılan sonuç; bilimsel bilginin gelişimi ile ilgili olarak ders programlarında farklı kültürlerden bilim insanlarının katkılarına vurgu yapıldığı, ancak Türk İslam bilginlerinin katkılarına ders kitaplarında yeterince yer verilmediği şeklindedir. Hatta bu durum, o kadar şaşırtıcı boyutlardadır ki incelenen 5 ders kitabında 90 bilim insanına değinildiği ancak bunlardan sadece sekizinin Türk-İslam bilginlerinden olduğu görülmüştür. 4., 5. ve 6. sınıf ders kitaplarında Türk-İslam bilginlerine hiç yer verilmemiştir. Türk-İslam bilginlerine sadece 6. ve 8. ders kitaplarında kısmen rastlanmıştır. Ancak bu yetersizdir. Oysa ki, 6-8. sınıf fen ve teknoloji dersi öğretim programı, fen-teknolojitoplum-çevre öğrenme alanı kazanımları içerisinde Türk İslam bilginlerinin katkılarıyla ilgili bir kazanım dahi bulunmaktadır. Bu bağlamda, öğretim programı ile ders kitaplarının uyum noktasında sorunlarının olduğunu görülmektedir. Kitaplarda yer verilen isimler, Ali Kuşçu, Uluğ bey, Bursalı Kadızade Rumi, Gıyaseddin Cemşid, Muinuddin Kaşi, Farabi, İbn-i Sina ve İbn-i Miskeveyh dir. Oysa, fen ve teknoloji dersi konuları içerisinde değinilebilecek çok fazla sayıda ve değerli katkıları bulunan Türk İslam bilginleri bulunmaktadır. Durumun vahametinin daha iyi anlaşılabilmesi için bu konuda değinilebilecek bilim insanlarına örnek verme gereği duyulmaktadır. Bu örnekler, ders kitabındaki anlatımlar üzerinden yapılmıştır. 4. sınıf ders kitabında (Tunç ve diğ., 2007: 197) Antoni Van Leeuvenhook dan bahsedilmekte, gözle görülemeyen canlıları mikroskopta ilk kez onun incelendiği söylenmektedir. Bu bilgiyle beraber, hastalık yapan etmenlerin (yani mikropların) canlı olduğunu ifadesinin yıllar öncesinde Akşemseddin tarafından da dile getirildiği bilgisi verilebilirdi. Bu bilgiyle birlikte Akşemseddin in Fatih Sultan Mehmet in hocası olduğunun da söylenmesi, hem öğrencilerin ilgisini daha da çok çekecek, hem de programın amaçları doğrultusunda disipliner bir yaklaşımla Sosyal Bilgiler dersinde gördüğü konularla ilişki kurmasını sağlayacaktır. Ayrıca, öğrencilerin kendi milletine mensup bu yaratıcı düşünen, çalışkan, iyi örnekleri takdir etmesine önemli bir fırsat yaratacaktır. 6. sınıf ders kitabında (Tunç ve diğ., 2007) Araştıralım, Hazırlanalım (s. 94) adlı etkinlikte M.Ö 400 lü Yıllarda Democritus, maddenin atom adı verilen taneciklerden meydana geldiğini ileri sürmüştü. Democritus un atom fikri o dönemde reddedilmiştir. İki bin yıl sonra 1800 lerin başlarında ise Dalton tekrar aynı fikri biraz daha genişleterek benimsetmiştir şeklinde bir ifade yer almaktadır. Atomla ilgili düşünceleri sadece bu iki bilgin ile sınırlandırmak bilim tarihi öğretimi açısından ne kadar doğrudur? Bu 2200 yıllık zaman zarfında nasıl olup da atomla ilgili farklı düşüncelerin dile getirilmediği sorusu akla gelmelidir. Oysaki Türk İslam bilginlerinin bunlarla ilgili düşünceleri mevcuttur. Kitapta konuyla ilgili doğrudan hiçbir bilgi verilmese bile, öğrencilere araştırma ödevi olarak, atom konusunda fikir belirtmiş olan bilim insanlarını araştırmaları istenebilirdi. Atom ile ilgili düşünceleri olan insanlara örnek olarak, atomları en, boy ve yüksekliği olmadığını ve parçalanamayacağını söyleyen el-allaf (ölm. 841), atomların bölünemez olduğunu düşüncesine karşı çıkan ve sonsuza kadar bölünebileceğini iddia eden el- Nazzam (ölm. 845) verilebilirdi (Tez, 2007). Vücudumuzla ilgili konuların yer aldığı ünitelerde tıp alanında katkıları bulunan Türk İslam bilginlerine yer verilebilir. Örneğin, 6. sınıf ders kitabında (Tunç ve diğ., 2007), kızamık hastalığından bahsedilen bölümde, bu hastalığın ilk defa Zekariya El-Razi tarafından tanımlandığına değinilebilirdi. Yine, vücut ve sağlıkla ilgili ünitelerde İbn-i Sina ya değinilmemiş olması şaşırtıcı bir durumdur. Kan dolaşımıyla ilgili olarak, İbn-Ün Nefis in bu konudaki fikirlerine yer verilebilirdi.

11 Laçin Şimşek/ TUSED / 8(4) sınıf ders kitabında (Tunç ve diğ., 2007: 172) yer alan hastalıklarla ilgili araştırmalar yapan bilim insanlarına yer verilmiş olan tarih şeridinde sadece 18. yüzyıldan sonra yaşamış bilim insanlarına yer verilmiş, bu insanlardan önce birçok hastalığın teşhisinde başarılı olmuş Türk-İslam bilginlerine (Razi, İbn-i Sina vb) değinme gereği duyulmamıştır. Türk İslam bilginlerinin tıp konusunda ki başarısı dünyaca kabul edilmiş bir durumken, bu isimlere yer verilmemiş olması şaşırtıcıdır. 7. sınıf ders kitabında (Tunç ve diğ., 2007: 132) simya adı altında sürdürülen çalışmaların kimya bilimine dönüşmesi 19. yüzyılın sonlarına rastlamaktadır şeklinde bir ifade yer almaktadır. Oysaki simyanın kimya bilimine dönüşmesinde önemli adımlar Cabir bin Hayyan ve el-razi tarafından atılmıştır. Tarih şeridi içinde de bu isimlere yer verilmemesi sadece iki Batılı bilim insanına yer verilmiş olması dikkat çekici bir bulgudur. Yine 7. sınıf ders kitabında (Tunç ve diğ., 2007: 264) ayrıca eski Mısırlıların festival ve bayram günlerini belirlemek için Güneşi, ayı ve yıldızları da kullandıkları bilinmektedir. Ancak gökyüzü incelemeyi bir bilime dönüştürenler Eski Yunanlılardır. Örneğin, eski Yunanlı Hipporkhos yıldız haritalarını bugünküne yakın şekilde çizsen kişilerden biridir şeklinde bir ifade yer almaktadır. Astronomi alanında Türk İslam bilginlerinin katkıları, hazırladıkları zic ler ve kullandıkları usturlap larla bu alandan çığır açtıkları bilinmektedir. Bu alanda katkılarından değinilebilecek onlarca Türk İslam bilgini varken, katkının sadece Hipporkhus la sınırlandırılması şaşırtıcıdır. Ders kitaplarındaki örneklerden yola çıkılarak verilebilecek bu önerilerin yanında, fen üniteleri içinde yer alan konularda şu insanların katkılarına da değinilebilirdi: Cabir bin Hayyan (y ), Zunnun-i Mısri (öl. 860), Razî ( ), İbni Sînâ ( ) ve Mecritî'nin (?- 1007) modern kimyanın temeli sayılabilecek deneysel çalışmalar yapmışlardır. Daha sonra fizikte Kindî (y ) ve yine fizikte optik alanındaki araştırmaları ile bilinen İbni Heysem (y ); Matematikte Harezmî (y ) ve Sâbit bin Kurrâ (y ), Ömer Hayyam ( ); zoolojide Câhiz (y ); astronomide İbni Heysem (y ), Beyrûnî (y ), Zerkalî ( ) ve İbni Şâtır (öl. 1375), Takiyüddin, Tusi; tıpta Râzî (y ) ve İbni Sînâ (y ); ve tıp ve fizik de İbni Rüşd ( ) (Bayraktar, 2000; Huff, 2003; Hussain, 2004: Kocabaş, 1996; Ronan, 2003; Syed, 2003; Tekeli ve diğ., 2007; Tez, 2001; Turner, 2002; Unat, 2001). Türk-İslam bilginlerinin kimya, fizik ve matematik alanındaki önemli katkıları şu şekilde özetlenebilir (Huff, 2003; Kocabaş, 1996): Kimya biliminin gelişmesine Türk-İslam bilginlerinin katkıları birkaç bakımdan önemlidir. Birincisi, ilk defa Câbir bin Hayyân'ın eserlerinde görüldüğü gibi, Müslümanlar kimyasal cisimlerin, bir dizi temel özelliğin belli oranlarda birleşiminden meydana geldiğini ve Eski Yunanlıların bu konudaki düşüncelerinin aksine, bu temel özelliklerin ayrıştırılarak belli oranlarda tekrar birleştirilebileceğini ve böylelikle yeni cisimler meydana getirilebileceğini düşünmüşlerdir. Bu ise kimyaya hem analitik, hem de sentetik bir araştırma metodu getirmiştir. İkincisi, cisimlerde bu özelliklerin belli bir denge içerisinde bulunduğunu öne sürmüş olmalarıdır. Üçüncüsü, ve belki de en önemlisi, yaptıkları deneylerin anlatımlarında modern bir kimya deneyinin bütün unsurlarını görmek mümkündür. Mesela Mecriti'nin civanın oksitlenmesi üzerine yaptığı deneyde, klasik bir kimyasal reaksiyonda olması gereken hemen her şey bulunmaktadır ki bunları şu şekilde sıralayabiliriz: a) reaksiyona giren maddeler, b) miktarları, c) reaksiyon şartları, d) reaksiyon sonunda elde edilen maddeler ve e) miktarları. Bu kimya biliminin gelişmesinde çok önemli bir aşamadır. Fizik alanında İbni Heysem'in parabolik ve küresel aynalar, mercekler ve ışığın kırılması konusundaki araştırmaları daha sonraları klasik fizikte optiğin temellerini oluşturmuştur. İbni Heysem ışığın az yoğun ortamdan çok yoğun

12 Laçin Şimşek/ TUSED / 8(4) ortama geçerken kırılmasını incelemiş ve ışığın kırılma kanununu bulmuştur. Bu ise Arşimet'ten sonra fizikte bulunan ilk kanundur. Astronomide ise Galileo ve Kopernik gibi Batılı fizikçilerden çok daha önce Türk İslam bilginlerini güneş merkezli sistemi ve dünyanın yuvarlaklığını düşünmüş ve bu konularda ölçmeler yapmışlardır. Müslümanların modern bilimin gelişmesine en büyük katkısı, deney gözlem ve ölçmeye dayanan bir araştırma metodolojisi geliştirmeleri olmuştur. Türk İslam bilginleri Batlamyus'un (Ptolemy) yer merkezli astronomik modeline karşı yeni ve daha doğru bir model geliştirmek amacıyla İbni Heysem'le bilim tarihinde ilk araştırma programını başlatmışlardır. Bu araştırma programı Nasreddin Tûsî, İbni Şâtır ve Zerkalî gibi astronomlar tarafından sürdürülerek sonunda güneş merkezli modele eşdeğer bir model geliştirilmiştir. Bu modeller her ne kadar referans gösterilmemiş olsa da Kopernik tarafından kitaplarında kullanılmıştır (Huff, 2003; Ragep, 2007; Saliba, 1994). Yukarıda konular bağlamında verilen örnekler, Türk İslam bilginlerinin katkılarının sadece bir kısmını içermektedir. Bu örnekler daha da arttırılabilir. Ancak önemli olan, öğrencilerin, bilimin kültürel bir miras olduğunun, bu mirasta bütün medeniyetlerin katkıları bulunduğunun farkına varmalarını, insan aklını, düşünce gücünü takdir etmelerini sağlamaktır. Topdemir ve Unat (2008) bilim tarihinin insanın entelektüel etkinliğinin bir serüveni olduğu belirtmekte ve bu serüvende gelinen son noktanın ne olduğunun anlaşılması için tarihsel sürecin tam olarak anlaşılmasının gerekliliğine dikkat çekmektedirler. Onlara göre bu yapılmadığı takdirde tarihteki her parlak başarıyı ya da bir dönemde ortaya çıkan büyük atılımı doğru olarak anlamlandırmak olanaklı değildir. Böyle olduğunda ise Newton ya da Einstein ın yaptıkları bir birikimin sonucu değil de bir mucize olarak nitelendirilebilmektedir. Topdemir ve Unat (2008) bu eleştiri de oldukça haklıdırlar. Çünkü bilimsel bir düşüncenin tarihsel gelişimine değinilmeden bir gelişmenin tek kişiye mal edilmesi, bilimsel etkinliği belli bir milletle sınırlandırmaktadır. Dolayısıyla, bilim insanı denince öğrencilerin aklına öncelikli olarak belli birkaç isim gelmektedir. Araştırmaların elde ettikleri sonuçlar, bu düşünceleri doğrular niteliktedir. Öğrencilerin bildikleri bilim insanları ile ilgili yapılan çalışmalarda Einstein ın, Newton un, Edison un en çok tekrarlanan isimlerden oldukları bulunmuştur (Demirbaş, 2009; Korkmaz & Kavak, 2010; Oğuz Ünver, 2010; Song & Kim, 1999). Bilim tarihi batılı anlayıştan çıkarılarak, objektif olarak sunulmalıdır. Bunun yanında, kendi kültürümüze ait insanların katkılarına değinmek, öğrencilerin bilimin herkes tarafından yapılabilecek bir etkinlik olduğunun farkına varmalarını sağlayacaktır. Bu sebeple, ülkemizde bilim tarihi araştırmalarının ve öğretiminin yaygınlaşması, bir ulus olarak bizim dünya kültür ve uygarlık tarihindeki yerimizi gün ışığına çıkarmak bakımından da çok önemlidir (Bozkurt, 2004). Fazlıoğlu (2004), Avrupa da bilim tarihi kavramının, bilim (açıklama) ile tarihin (anlama) arasındaki uçurumu kapatmayı amaçladığını söyleyerek şöyle devam etmiştir: Bu toprakların çocukları için ise bilim tarihi, tarihin belirli bir döneminde Varlık ı, varolan ı ve insan ı nazarî/aklî nasıl idrak ettiğimizi tespit etmemizi, tasvir etmemizi ve anlamamızı sağlayacak ve özgüven sorununu aşmamıza yardımcı olacak bir disiplin olarak görülebilir. Bu hedefin gerçekleştirilmesi için gerekli olanın bilimsel ölçütlere uygun araştırma ve çalışmaların yapılması kadar bunların ders kitaplarında hak ettiği biçimde ele alınmasıyla mümkün olabileceği söylenebilir. Ders programlarında her ne kadar kazanımlar içerisinde bilimin farklı kültürlerin ve farklı milletlerden bilim insanlarının katkılarına vurgu yapılmış olsa da, bunun ders kitaplarına yansıma noktasında oldukça yetersiz olduğu görülmektedir. Bu ülkenin çocuklarına ve gençlerine Türk-İslam medeniyetinin tarihsel birikimini tanıtmak için mutlaka yeni düzenlemelerin yapılması gereklidir.

13 Laçin Şimşek/ TUSED / 8(4) KAYNAKLAR Abd-El-Khalick, F. & Lederman, N. G. (2000). The Infuence of History of Science Courses on Students' Views of Nature of Science. Journal of Research in Science Teaching, 37(10): Bammate, H. (2008). İslamın İnsanlık Kültürüne Katkısı. İstanbul: Kaynak Yayınları. Bayraktar, M. (2000). İslam da Bilim ve Teknoloji Tarihi. Ankara: Türkiye Diyanet Vakfı Yayınları. Bozkurt, N. (2004). Bilimler Tarihi ve Felsefesi. İstanbul: Morpa Kültür Yayınları. Brown, R. A. (1991). Humanizing Physics Through Its History. School Science and Mathematics, 91(8), Cobb, S. (2006). İslamın Medeniyete Katkıları. İstanbul: Profil Yayıncılık. Demirbaş, M. (2009). Türkiye deki bilim ve sanat merkezlerinde öğrenim gören üstün yetenekli öğrencilerin bilim adamı imgeleri. Journal of Qafqaz University, 28: Fazlıoğlu, İ. (2004). İki Ucu Müphem Bir Köprü: Bilim ile Tarih ya da Bilim Tarihi. Türkiye Araştırmaları Literatür Dergisi, 2( 4): 9-2. Göker, L. (1998). Fen Bilimleri Tarihi ve Türk İslam Bilginlerinin Yeri. Ankara: MEB Yayınları. Huff, T. E. (2003). The Rise of Early Modern Science. Cambridge: Cambridge University Press. Hunke, S. (2001). Allah ın Güneşi Avrupa nın Üzerinde. İstanbul: Altın Yayınları. Hussain, M. (2004). İslam s Contributions to Science. New Delphi: Anmol Publications. Jasanoff, S. (2000). Reconstructing the past, Constructing the Present: Can Science Studies and the History of Science Live Happily Ever after? Social Studies of Science, 30(4): Justi, R. & Gilbert, J. (2000). History and philosophy of science through models: some challenges in the case of the atom. International Journal of Science Education, 22(9): Justi, R. & J. K. Gilbert. (1999). History and Philosophy of Science through Models: the case of Chemical Kinetics. Science and Education, 8: Kocabaş, Ş. (1996). İslam ve bilim. Divan, 1: Korkmaz, H. & Kavak, G. (2010). İlköğretim öğrencilerinin bilime ve bilim insanına yönelik imajları [Primary School Students Images of Science and Scientists ]. İlköğretim Online, 9(3), Laçin Şimşek, C. (2009). Fen ve Teknoloji Dersi Öğretim Programları ve Kitapları Bilim Tarihinden Ne Kadar ve Nasıl Yararlanıyor?, İlköğretim Online Dergisi, 8(1), Lin, H., Hung, J. & Hung, S. (2002). Using the history of science to promote students problemsolving ability. International Journal of Science Education, 24(5): Lombardi, O. (1999). Aristotelian Physics in the context of teaching science: A historical- Philosophical Approach. Science & Education, 8:

14 Laçin Şimşek/ TUSED / 8(4) Lonsbury, J.G. & Ellis, J.D. (2002). Science History as a Means to Teach Nature of Science Concepts: Using the Development of Understanding Related to Mechanisms of Inheritance. Electronic Journal of Science Education 7(2). Online: ttp://wolfweb.unr.edu/homepage/crowther/ejse/lonsbury.pdf adresinden tarihinde alınmıştır. Maienschein, J. (2000). Why Study History for Science?. Biology and Philosophy 15: Matthews, M. R. (1994). Science Teaching: The Role of History and Philosophy of Science. New York: Routledge. McComas, W. F. (2008). Seeking historical examples to illustrate key aspects of the nature of science. Science and Education, 17: Monk M. & J. Osborne. (1997). Placing the History and Philosophy of Science on the Curriculum: A Model for the Development of Pedagogy. Science & Education, 81: , Oğuz Ünver, A. (2010). Perceptions of scientists: a comparative study of fifth graders and fourth year student teachers. Necatibey Egitim Fakültesi Elektronik Fen ve Matematik Egitimi Dergisi (EFMED), 4(1): Ragep, F. J. (2007). Copernicus and His Islamic Predecessors: Some Historical Remarks. Historyof Science, 45: Ronan, C. A. (2003). Bilim Tarihi. Dünya Kültürlerinde Bilimin Tarihi ve Gelişmesi. Ankara: Tübitak Yayınları. Rutherford, F. J. (2001). Fostering the history of science in American science education. Science & Education, 10: Saliba, G. (1994). A History of Arabic Astronomy. Planetary Theories During The Golden Age of Islam. New York: New York University Press. Saliba, G. (2008). İslam Bilimi ve Avrupa Rönesans ının Doğuşu. (Çev: Günseli Aksoy). İstanbul: Butik Yayınlar. Salih, U. (2005). Doğunun Leonardoları. Focus Dergisi, Sayı: 2005/ : Sarton, G. (1995). Antik Bilim ve Modern Uygarlık (Çev: Melek Dosay, Remzi Demir). Ankara: Gündoğan Yayınları. Sezgin, Fuat. (2007). İslam da Bilim ve teknik. (Cilt 1). İstanbul: Kültür ve Turizm Bakanlığı Yayınları. Song, J. & Kim, K. (1999). How Korean students see scientists: the images of thescientist', International Journal of Science Education, 21: 9, Syed, M. H. (2003). Islam and Science. New Delhi: Anmol Publications. Tekeli, S., Kahya, E., Dosay, M., Demir, R., Topdemir, H. G., Unat, Y. Ve Koç Aydın, A. (2007). Bilim Tarihine Giriş. Ankara: Nobel Yayın Dağıtım. Tez, Z. (2001). Bilim ve Teknikte Ortaçağ Müslümanları. Ankara: Nobel Yayın Dağıtım. Tez, Z. (2007). Fiziğin Kültürel Tarihi. İstanbul: Doruk Yayınları. Topdemir, H. G. ve Unat, Y. (2008). Bilim Tarihi. Ankara: Pegem Akademi.

15 Laçin Şimşek/ TUSED / 8(4) Turner, H. R. (2002). Science in Medivial Islam: An Illustrated Instruction. USA: University of Texas Press. Unat, Y. (2001). Astronomi Tarihi. Ankara: Nobel Yayınları. Unat, Y. (2004). A.Ü.D.T.C.F. Bilim Tarihi Anabilim Dalı. Türkiye Araştırmaları Literatür Dergisi, 2( 4): Yıldırım, A. & Şimşek, H (2003). Sosyal bilimlerde nitel araştırma yöntemleri. Ankara: Seçkin Yayınları. Ġncelenen Öğretim Programları ve Ders Kitapları: İlköğretim Sınıflar Fen ve Teknoloji Dersi Öğretim Programı. (2005). Milli Eğitim Bakanlığı, Talim Terbiye Kurulu Başkanlığı, Ankara. İlköğretim Sınıflar Fen ve Teknoloji Dersi Öğretim Programı. (2005). Milli Eğitim Bakanlığı, Talim Terbiye Kurulu Başkanlığı, Ankara. Tunç, T., Karademir Z. S., Agalday, M., Merdeşe, H., Talo, H., Koçakoğlu, M. & Kaya, S. (2007). İlköğretim Fen ve Teknoloji Ders Kitabı 4. İstanbul: Milli Eğitim Bakanlığı Devlet Kitapları. Tunç, T., Agalday M., Akçam, H. K., Çeltikli Altunoğlu, Ü., Bağcı, N., Bakar, E., Başdağ, G., İnal, A., İpek, İ., Keleş, Ö., Gürsoy Köroğlu, N. & Yörük, N (2007). İlköğretim Fen ve Teknoloji Ders Kitabı 6. Ankara: Milli Eğitim Bakanlığı Devlet Kitapları. Tunç, T., Bağcı, N., Yörük, N., Gürsoy Köroğlu, N., Çeltikli Altunoğlu, Ü., Başdağ, G., Keleş, Ö., İpek, İ. & Bakar, E. (2007). İlköğretim Fen ve Teknoloji Ders Kitabı 7. Ankara: Milli Eğitim Bakanlığı Devlet Kitapları. Tunc, T., Bakar, E., Basdag, G., Ipek, I., Bagcı, N., Gursoy Koroglu, N., Yoruk, N., Keles, O. (2008). Ilkögretim Fen ve Teknoloji Ders Kitabı 8. Anakra: Milli Egitim Bakanlıgı Devlet Kitapları. Yılmaz, F., Atalay, H. B., Özgül, E., Keleş, Ö., Gürer Kavas, B., Şen, N., Özgiresun, A. & Şahin, S. (2006). İlköğretim Fen ve Teknoloji Ders Kitabı 5. İstanbul: Milli Eğitim Bakanlığı Devlet Kitapları.

Bilimin Doğası ve Bilim Tarihi

Bilimin Doğası ve Bilim Tarihi Bilimin Doğası ve Bilim Tarihi Dersin Adı Bilimin Doğası ve Bilim Tarihi Dersin Kodu 1206.6102 Dersin Türü Zorunlu Dersin Seviyesi Dersin AKTS Kredisi 3,00 Haftalık Ders Saati (Kuramsal) 3 Haftalık Uygulama

Detaylı

Ders Adı Kodu Yarıyılı T+U Saati Ulusal Kredisi AKTS. Bilim Tarihi YDA 314 6 2+0 2 2

Ders Adı Kodu Yarıyılı T+U Saati Ulusal Kredisi AKTS. Bilim Tarihi YDA 314 6 2+0 2 2 DERS BİLGİLERİ Ders Adı Kodu Yarıyılı T+U Saati Ulusal Kredisi AKTS Bilim Tarihi YDA 314 6 2+0 2 2 Ön Koşul Dersleri Dersin Dili Dersin Seviyesi Dersin Türü Türkçe Lisans Zorunlu / Yüz Yüze Dersin Koordinatörü

Detaylı

Marie Curie. Thomson Cabir bin Hayyan. Henry Becquerel

Marie Curie. Thomson Cabir bin Hayyan. Henry Becquerel Marie Curie Thomson Cabir bin Hayyan John Dalton Albert Einstein Henry Becquerel 1 John Dalton John Dalton (Eaglesfield, Cumbria, 6 Eylül 1766 Manchester, 27 Temmuz 1844) İngiliz kimyager ve fizikçi, Cumberland

Detaylı

Türkiye deki Ortaokul Fen Bilimleri Ders Kitaplarında Yer Verilen Türk-İslam Bilim İnsanlarının İncelenmesi

Türkiye deki Ortaokul Fen Bilimleri Ders Kitaplarında Yer Verilen Türk-İslam Bilim İnsanlarının İncelenmesi Yaşadıkça Eğitim, Cilt 30, Sayı 2, Yıl 2016, s. 37-52. Education for Life, Volume 30, Issue 2, Year 2016, pp. 37-52. Türkiye deki Ortaokul Fen Bilimleri Ders Kitaplarında Yer Verilen Türk-İslam Bilim İnsanlarının

Detaylı

Uygarlık Tarihi (HIST 201) Ders Detayları

Uygarlık Tarihi (HIST 201) Ders Detayları Uygarlık Tarihi (HIST 201) Ders Detayları Ders Adı Ders Kodu Dönemi Ders Saati Uygulama Saati Laboratuar Saati Kredi AKTS Uygarlık Tarihi HIST 201 Güz 3 0 0 3 4 Ön Koşul Ders(ler)i Dersin Dili Dersin Türü

Detaylı

11/26/2010 BİLİM TARİHİ. Giriş. Giriş. Giriş. Giriş. Bilim Tarihi Dersinin Bileşenleri. Bilim nedir? Ve Bilim tarihini öğrenmek neden önemlidir?

11/26/2010 BİLİM TARİHİ. Giriş. Giriş. Giriş. Giriş. Bilim Tarihi Dersinin Bileşenleri. Bilim nedir? Ve Bilim tarihini öğrenmek neden önemlidir? Bilim Tarihi Dersinin Bileşenleri BİLİM TARİHİ Yrd. Doç. Dr. Suat ÇELİK Bilim nedir? Ve Bilim tarihini öğrenmek neden önemlidir? Bilim tarihi hangi bileşenlerden oluşmaktadır. Ders nasıl işlenecek? Günümüzde

Detaylı

SOSYAL BİLGİLER DERSİ (4.5.6.7 SINIFLAR) ÖĞRETİM PROGRAMI ÖMER MURAT PAMUK REHBER ÖĞRETMEN REHBER ÖĞRETMEN

SOSYAL BİLGİLER DERSİ (4.5.6.7 SINIFLAR) ÖĞRETİM PROGRAMI ÖMER MURAT PAMUK REHBER ÖĞRETMEN REHBER ÖĞRETMEN SOSYAL BİLGİLER DERSİ (4.5.6.7 SINIFLAR) ÖĞRETİM PROGRAMI 1 DERS AKIŞI 1.ÜNİTE: SOSYAL BİLGİLER ÖĞRETİM PROGRAMININ GENEL YAPISI, ARADİSİPLİN, TEMATİK YAKLAŞIM 2. ÜNİTE: ÖĞRENME ALANLARI 3. ÜNİTE: BECERİLER

Detaylı

SOSYOLOJİSİ (İLH2008)

SOSYOLOJİSİ (İLH2008) DİKKATİNİZE: BURADA SADECE ÖZETİN İLK ÜNİTESİ SİZE ÖRNEK OLARAK GÖSTERİLMİŞTİR. ÖZETİN TAMAMININ KAÇ SAYFA OLDUĞUNU ÜNİTELERİ İÇİNDEKİLER BÖLÜMÜNDEN GÖREBİLİRSİNİZ. DİN SOSYOLOJİSİ (İLH2008) KISA ÖZET-2013

Detaylı

Öğrenim Kazanımları Bu programı başarı ile tamamlayan öğrenci;

Öğrenim Kazanımları Bu programı başarı ile tamamlayan öğrenci; Image not found http://bologna.konya.edu.tr/panel/images/pdflogo.png Ders Adı : İSLAM FELSEFE TARİHİ I Ders No : 0070040158 Teorik : 2 Pratik : 0 Kredi : 2 ECTS : 3 Ders Bilgileri Ders Türü Öğretim Dili

Detaylı

2. SINIFLAR PYP VELİ BÜLTENİ (16 Şubat-27 Mart 2015 )

2. SINIFLAR PYP VELİ BÜLTENİ (16 Şubat-27 Mart 2015 ) 2. SINIFLAR PYP VELİ BÜLTENİ (16 Şubat-27 Mart 2015 ) Sayın Velimiz, Okulumuzda yürütülen PYP çalışmaları kapsamında; disiplinler üstü temalarımız ile ilgili uygulama bilgileri size tüm yıl boyunca her

Detaylı

BİLGİ EDİNME İHTİYACI İnsan; öğrenme içgüdüsünü gidermek, yaşamını sürdürebilmek, sayısız ihtiyaçlarını karşılayabilmek ve geleceğini güvence altına a

BİLGİ EDİNME İHTİYACI İnsan; öğrenme içgüdüsünü gidermek, yaşamını sürdürebilmek, sayısız ihtiyaçlarını karşılayabilmek ve geleceğini güvence altına a BİLİMSEL YÖNTEM Prof. Dr. Şahin Gülaboğlu Mühendislik Fakültesi -------------------------------------------------------------------- BİLİM, ETİK ve EĞİTİM DERSİ KONUŞMASI 19 Ekim 2007, Cuma, Saat-15.00

Detaylı

5.SINIF SOSYAL BİLGİLER GERÇEKLEŞEN DÜŞLER TESTİ. Teknoloji ve sanayinin hızla gelişmesi, çevre sorunlarının artmasına sebep olmuştur.

5.SINIF SOSYAL BİLGİLER GERÇEKLEŞEN DÜŞLER TESTİ. Teknoloji ve sanayinin hızla gelişmesi, çevre sorunlarının artmasına sebep olmuştur. 1- Buluşlar ve teknolojik gelişmeler insanların yaşamlarını değiştirir, kolaylaştırır. Fakat ihtiyaçlarımızı karşılamak için yapılan bu buluşlar ve teknolojik gelişmelerin olumlu etkilerinin yanında olumsuz

Detaylı

DEĞERLER PROJESİ HOŞGÖRÜ

DEĞERLER PROJESİ HOŞGÖRÜ DEĞERLER PROJESİ HOŞGÖRÜ 2014-2015 EĞİTİM ÖĞRETİM YILI İDV ÖZEL BİLKENT ORTAOKULU DEĞERLER YOLCULUĞU PROJESİ AYLIK DEĞERLENDİRME RAPORU F e n v e T e k n o l o j i Z ü m r e s i Bilimde Hoşgörü ve İş Birliği

Detaylı

T.C. İSTANBUL ÜNİVERSİTESİ HUKUK FAKÜLTESİ MÜFREDAT FORMU Ders İzlencesi

T.C. İSTANBUL ÜNİVERSİTESİ HUKUK FAKÜLTESİ MÜFREDAT FORMU Ders İzlencesi T.C. İSTANBUL ÜNİVERSİTESİ HUKUK FAKÜLTESİ MÜFREDAT FORMU Ders İzlencesi Sayı : Tarih : 12.1.2017 Diploma Program Adı : HUKUK, LİSANS PROGRAMI, (ÖRGÜN ÖĞRETİM) Akademik Yıl : 2016-2017 Ders Adı UYGARLIK

Detaylı

İslamî bilimler : Kur'an-ı Kerim'in ve İslam dininin doğru biçimde anlaşılması için yapılan çalışmalar sonucunda İslami bilimler doğdu.

İslamî bilimler : Kur'an-ı Kerim'in ve İslam dininin doğru biçimde anlaşılması için yapılan çalışmalar sonucunda İslami bilimler doğdu. Türk İslam Bilginleri: İslam dini insanların sadece inanç dünyalarını etkilemekle kalmamış, siyaset, ekonomi, sanat, bilim ve düşünce gibi hayatın tüm alanlarını da etkilemiş ve geliştirmiştir Tabiatı

Detaylı

ÖĞRETMEN ADAYLARININ MESLEK BİLGİSİ DERSLERİ ÜZERİNE BAKIŞ AÇILARI

ÖĞRETMEN ADAYLARININ MESLEK BİLGİSİ DERSLERİ ÜZERİNE BAKIŞ AÇILARI ÖĞRETMEN ADAYLARININ MESLEK BİLGİSİ DERSLERİ ÜZERİNE BAKIŞ AÇILARI Çiğdem ŞAHİN TAŞKIN* Güney HACIÖMEROĞLU** *Yrd. Doç. Dr., Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi, Eğitim Fakültesi, İlköğretim Bölümü **

Detaylı

Araştırma Yöntemleri (UI520) Ders Detayları

Araştırma Yöntemleri (UI520) Ders Detayları Araştırma Yöntemleri (UI520) Ders Detayları Ders Adı Ders Kodu Dönemi Ders Saati Uygulama Saati Laboratuar Saati Kredi AKTS Araştırma Yöntemleri UI520 Güz 3 0 0 3 7.5 Ön Koşul Ders(ler)i yok Dersin Dili

Detaylı

F e n v e T e k n o l o j i Z ü m r e s i

F e n v e T e k n o l o j i Z ü m r e s i 2014-2015 EĞİTİM ÖĞRETİM YILI İDV ÖZEL BİLKENT ORTAOKULU DEĞERLER YOLCULUĞU PROJESİ AYLIK DEĞERLENDİRME RAPORU F e n v e T e k n o l o j i Z ü m r e s i Bilim İnsanlarına ve Bilimsel Çalışmalara Saygı

Detaylı

Uygarlık Tarihi (HIST 201) Ders Detayları

Uygarlık Tarihi (HIST 201) Ders Detayları Uygarlık Tarihi (HIST 201) Ders Detayları Ders Adı Ders Kodu Dönemi Ders Saati Uygulama Saati Laboratuar Saati Kredi AKTS Uygarlık Tarihi HIST 201 Güz 3 0 0 3 4 Ön Koşul Ders(ler)i Dersin Dili Dersin Türü

Detaylı

YÜKSEKÖĞRETİM KURULU YARDIMCI DOÇENT 17.12.2014

YÜKSEKÖĞRETİM KURULU YARDIMCI DOÇENT 17.12.2014 AYHAN KARAMAN ÖZGEÇMİŞ YÜKSEKÖĞRETİM KURULU YARDIMCI DOÇENT 17.12.2014 Adres : Sinop Üniversitesi Eğitim Fakültesi İlköğretim Bölümü 57000 SİNOP Telefon : 3682715526-2079 E-posta : akaraman@sinop.edu.tr

Detaylı

GÜMÜŞHANE ÜNİVERSİTESİ EDEBİYAT FAKÜLTESİ Felsefe Bölümü DERS İÇERİKLERİ

GÜMÜŞHANE ÜNİVERSİTESİ EDEBİYAT FAKÜLTESİ Felsefe Bölümü DERS İÇERİKLERİ GÜMÜŞHANE ÜNİVERSİTESİ EDEBİYAT FAKÜLTESİ Felsefe Bölümü DERS İÇERİKLERİ I.SINIF I.YARIYIL FL 101 FELSEFEYE GİRİŞ I Etik, varlık, insan, sanat, bilgi ve değer gibi felsefenin başlıca alanlarının incelenmesi

Detaylı

6. Sınıf Fen ve Teknoloji

6. Sınıf Fen ve Teknoloji KONU: Maddeyi Oluşturan Tanecikler Maddeler katı, sıvı ya da gaz hâlinde bulunmalarına göre farklı sıkışma ve genleşme özelliği gösterir. Katı iyodu alkolün içerisine atarsak ne olur? Maddelerin sıkışma

Detaylı

2. SINIFLAR PYP VELİ BÜLTENİ (20 Ekim 2014 05 Aralık 2014 )

2. SINIFLAR PYP VELİ BÜLTENİ (20 Ekim 2014 05 Aralık 2014 ) 2. SINIFLAR PYP VELİ BÜLTENİ (20 Ekim 2014 05 Aralık 2014 ) Sayın Velimiz, Okulumuzda yürütülen PYP çalışmaları kapsamında; disiplinler üstü temalarımız ile ilgili uygulama bilgileri size tüm yıl boyunca

Detaylı

Bilimsel Bilginin Oluşumu

Bilimsel Bilginin Oluşumu Fiziğin Doğası YGS Fizik 1 YGS Fizik Fiziğin Doğası başlıklı hazırladığımız bu yazıda; bilimin yöntemleri, fiziğin alt dalları, ölçüm, birim, vektörel ve skaler büyüklüklerle birlikte fizik dünyası için

Detaylı

Fen Bilgisi Öğretmen Adaylarının Bilim İnsanları Hakkındaki Bilgi Düzeylerinin İncelenmesi: Giresun Eğitim Fakültesi Örneği

Fen Bilgisi Öğretmen Adaylarının Bilim İnsanları Hakkındaki Bilgi Düzeylerinin İncelenmesi: Giresun Eğitim Fakültesi Örneği Fen Bilgisi Öğretmen Adaylarının Bilim İnsanları Hakkındaki Bilgi Düzeylerinin İncelenmesi: Giresun Eğitim Fakültesi Örneği Betül BOZDOĞAN * Ümit ŞENGÜL ** Aykut Emre BOZDOĞAN *** Özet Bu çalışmanın amacı

Detaylı

Uygarlık Tarihi (HIST 201) Ders Detayları

Uygarlık Tarihi (HIST 201) Ders Detayları Uygarlık Tarihi (HIST 201) Ders Detayları Ders Adı Ders Kodu Dönemi Ders Saati Uygulama Saati Laboratuar Saati Kredi AKTS Uygarlık Tarihi HIST 201 Güz 3 0 0 3 4 Ön Koşul Ders(ler)i Dersin Dili Dersin Türü

Detaylı

Bilimsel Bilginin Oluşumu

Bilimsel Bilginin Oluşumu Madde ve Özkütle 2 YGS Fizik 1 YGS Fizik Fiziğin Doğası başlıklı hazırladığımız bu yazıda; bilimin yöntemleri, fiziğin alt dalları, ölçüm, birim, vektörel ve skaler büyüklüklerle birlikte fizik dünyası

Detaylı

Gaz Kanunları Konusunda Tarihsel Deneylerin Öğretimde Kullanılması: Öğretmen GörüĢleri. Serhad Sadi BARUTCUOĞLU Ajda KAHVECĠ Hayati ġeker

Gaz Kanunları Konusunda Tarihsel Deneylerin Öğretimde Kullanılması: Öğretmen GörüĢleri. Serhad Sadi BARUTCUOĞLU Ajda KAHVECĠ Hayati ġeker Gaz Kanunları Konusunda Tarihsel Deneylerin Öğretimde Kullanılması: Öğretmen GörüĢleri Serhad Sadi BARUTCUOĞLU Ajda KAHVECĠ Hayati ġeker DENEYLER Neden Deneyler? Deney farklı alanlarda metodolojik ve felsefi

Detaylı

T.C. İSTANBUL ÜNİVERSİTESİ AÇIK VE UZAKTAN EĞİTİM FAKÜLTESİ MÜFREDAT FORMU Ders İzlencesi

T.C. İSTANBUL ÜNİVERSİTESİ AÇIK VE UZAKTAN EĞİTİM FAKÜLTESİ MÜFREDAT FORMU Ders İzlencesi T.C. İSTANBUL ÜNİVERSİTESİ AÇIK VE UZAKTAN EĞİTİM FAKÜLTESİ MÜFREDAT FORMU Ders İzlencesi Sayı : Tarih : 1.1.216 Diploma Program Adı : SOSYOLOJİ, LİSANS PROGRAMI, (AÇIKÖĞRETİM) Akademik Yıl : 21-216 Yarıyıl

Detaylı

DERS BİLGİLERİ Ders Kodu Yarıyıl T+U Saat Kredi AKTS BİLİMSEL ARAŞTIRMA YÖNTEMLERİ GK- 373 V Ön Koşul. Yok

DERS BİLGİLERİ Ders Kodu Yarıyıl T+U Saat Kredi AKTS BİLİMSEL ARAŞTIRMA YÖNTEMLERİ GK- 373 V Ön Koşul. Yok DERS BİLGİLERİ Ders Kodu Yarıyıl T+U Saat Kredi AKTS BİLİMSEL ARAŞTIRMA YÖNTEMLERİ GK- 373 V. 2+0 2 4 Ön Koşul Yok Dersin Dili Dersin Seviyesi Dersin Türü Dersi Veren Öğretim Elemanı Dersin Yardımcıları

Detaylı

EMİN ALİ TURHAN, KAMİLE ÖZER AYTEKİN,

EMİN ALİ TURHAN, KAMİLE ÖZER AYTEKİN, Image not found http://bologna.konya.edu.tr/panel/images/pdflogo.png Ders Adı : TÜRKÇE II: SÖZLÜ ANLATIM Ders No : 0310340020 Teorik : 2 Pratik : 0 Kredi : 2 ECTS : 3 Ders Bilgileri Ders Türü Öğretim Dili

Detaylı

Yaşam Temelli Öğrenme. Yazar Figen Çam ve Esra Özay Köse

Yaşam Temelli Öğrenme. Yazar Figen Çam ve Esra Özay Köse Bilginin hızla yenilenerek üretildiği çağımızda birey ve toplumun geleceği, bilgiye ulaşma, bilgiyi kullanma ve üretme becerilerine bağlı bulunmaktadır. Bu becerilerin kazanılması ve hayat boyu sürdürülmesi

Detaylı

Dünya Tarihi I (IR101) Ders Detayları

Dünya Tarihi I (IR101) Ders Detayları Dünya Tarihi I (IR101) Ders Detayları Ders Adı Ders Kodu Dönemi Ders Saati Uygulama Saati Laboratuar Saati Kredi AKTS Dünya Tarihi I IR101 Güz 3 0 0 3 7,5 Ön Koşul Ders(ler)i Yok Dersin Dili Dersin Türü

Detaylı

EĞİTİM FAKÜLTESİ Ortaöğretim Fen ve Ortaöğretim Fen ve ENSTİTÜSÜ

EĞİTİM FAKÜLTESİ Ortaöğretim Fen ve Ortaöğretim Fen ve ENSTİTÜSÜ ÖZGEÇMİŞ VE ESERLER LİSTESİ Adı Soyadı E-posta : SAFİYE ASLAN : safiyeaslan@gmail.com 1. EĞİTİM DURUMU Unvan Bölüm/Anabilim Dalı Fakülte / Y.Okul Üniversite Yıllar Lisans Kimya Öğretmenliği/ EĞİTİM FAKÜLTESİ

Detaylı

FEN ÖĞRETİMİNDE LABORATUVAR YAKLAŞIMLARI. Burak Kağan Temiz (burak@gazi.edu.tr)

FEN ÖĞRETİMİNDE LABORATUVAR YAKLAŞIMLARI. Burak Kağan Temiz (burak@gazi.edu.tr) FEN ÖĞRETİMİNDE LABORATUVAR YAKLAŞIMLARI 1800 lerden günümüze Bilgi Bilginin Elde Ediliş Yöntemleri Demonstrasyon Bireysel Yapılan Deneyler Öğretmen Merkezli Öğrenci Merkezli Doğrulama (ispat) Keşfetme

Detaylı

HASAN KALYONCU ÜNİVERSİTESİ EĞİTİM FAKÜLTESİ İLKÖĞRETİM BÖLÜMÜ SINIF ÖĞRETMENLİĞİ ANABİLİM DALI DERSİN TANIMI VE UYGULAMASI

HASAN KALYONCU ÜNİVERSİTESİ EĞİTİM FAKÜLTESİ İLKÖĞRETİM BÖLÜMÜ SINIF ÖĞRETMENLİĞİ ANABİLİM DALI DERSİN TANIMI VE UYGULAMASI HASAN KALYONCU ÜNİVERSİTESİ EĞİTİM FAKÜLTESİ İLKÖĞRETİM BÖLÜMÜ SINIF ÖĞRETMENLİĞİ ANABİLİM DALI DERSİN TANIMI VE UYGULAMASI Ders ismi Ders kodu Dönem Teori+Pratik Kredi AKTS Bilimsel Araştırma Yöntemleri

Detaylı

DERS BİLGİLERİ. Ders Kodu Yarıyıl T+U Saat Kredi AKTS SİYASİ DÜŞÜNCELER TARİHİ I SDT

DERS BİLGİLERİ. Ders Kodu Yarıyıl T+U Saat Kredi AKTS SİYASİ DÜŞÜNCELER TARİHİ I SDT DERS BİLGİLERİ Ders Kodu Yarıyıl T+U Saat Kredi AKTS SİYASİ DÜŞÜNCELER TARİHİ I SDT203 3 3 + 0 3 4 Ön Koşul Dersleri Yok Dersin Dili Dersin Seviyesi Dersin Türü Türkçe Lisans Zorunlu Dersin Koordinatörü

Detaylı

EĞİTİM FAKÜLTESİ Ortaöğretim Fen ve Ortaöğretim Fen ve ENSTİTÜSÜ

EĞİTİM FAKÜLTESİ Ortaöğretim Fen ve Ortaöğretim Fen ve ENSTİTÜSÜ ÖZGEÇMİŞ VE ESERLER LİSTESİ Adı Soyadı : SAFİYE ASLAN Doğum Tarihi : 15/05/1979 E-posta : safiyeaslan@gmail.com 1. EĞİTİM DURUMU Unvan Bölüm/Anabilim Dalı Fakülte / Y.Okul Üniversite Yıllar Lisans Kimya

Detaylı

Eğitim Tarihi. Eğitimin Doğuşu ve Gelişimi

Eğitim Tarihi. Eğitimin Doğuşu ve Gelişimi Eğitim Tarihi Eğitimin Doğuşu ve Gelişimi Eğitimin Doğuşu ve Gelişimi Türk ve Batı Eğitiminin Tarihi Temelleri a-antik Doğu Medeniyetlerinde Eğitim (Mısır, Çin, Hint) b-antik Batıda Eğitim (Yunan, Roma)

Detaylı

HASAN KALYONCU ÜNİVERSİTESİ EĞİTİM FAKÜLTESİ SINIF ÖĞRETMENLİĞİ ANABİLİM DALI DERSİN TANIMI VE UYGULAMASI

HASAN KALYONCU ÜNİVERSİTESİ EĞİTİM FAKÜLTESİ SINIF ÖĞRETMENLİĞİ ANABİLİM DALI DERSİN TANIMI VE UYGULAMASI HASAN KALYONCU ÜNİVERSİTESİ EĞİTİM FAKÜLTESİ SINIF ÖĞRETMENLİĞİ ANABİLİM DALI DERSİN TANIMI VE UYGULAMASI Ders ismi Ders kodu Dönem Teori+Pratik Kredi AKTS UYGARLIK TARİH SNF105 1 2+0 2 3 Ön Şartlı Ders(ler)

Detaylı

ETKILI BIR FEN ÖĞRETMENI

ETKILI BIR FEN ÖĞRETMENI FEN BİLİMLERİ ÖĞRETMENLERİNİN YETİŞTİRİLMESİNDE DEĞİŞİM VE GEREKÇELER Öğrencinin performansını yükseltmek istiyorsanız kaliteli öğretmen yetiştirmek zorundasınız Alan bilgisi Genel eğitim ve kültür dersleri

Detaylı

Ders Adı Kodu Yarıyılı T+U Saati Ulusal Kredisi AKTS

Ders Adı Kodu Yarıyılı T+U Saati Ulusal Kredisi AKTS DERS BİLGİLERİ Ders Adı Kodu Yarıyılı T+U Saati Ulusal Kredisi AKTS İSLAM EĞİTİM TARİHİ ILA323 5 2+0 2 3 Ön Koşul Dersleri Dersin Dili Dersin Seviyesi Dersin Türü Türkçe Lisans Yüz Yüze / Seçmeli Dersin

Detaylı

BULUNDUĞUMUZ MEKÂN ve ZAMAN

BULUNDUĞUMUZ MEKÂN ve ZAMAN 2. SINIF PYP VELİ BÜLTENİ (31 Ekim - 16 Aralık 2016) Sayın Velimiz, Okulumuzda yürütülen PYP çalışmaları kapsamında; disiplinler üstü temalarımız ile ilgili uygulama bilgileri size tüm yıl boyunca her

Detaylı

T.C. İSTANBUL ÜNİVERSİTESİ AÇIK VE UZAKTAN EĞİTİM FAKÜLTESİ MÜFREDAT FORMU Ders İzlencesi

T.C. İSTANBUL ÜNİVERSİTESİ AÇIK VE UZAKTAN EĞİTİM FAKÜLTESİ MÜFREDAT FORMU Ders İzlencesi T.C. İSTANBUL ÜNİVERSİTESİ AÇIK VE UZAKTAN EĞİTİM FAKÜLTESİ MÜFREDAT FORMU Ders İzlencesi Sayı : Tarih : 11.10.2016 Diploma Program Adı : HALKLA İLİŞKİLER VE TANITIM, LİSANS PROGRAMI, (UZAKTAN ÖĞRETİM)

Detaylı

Öğrenim Durumu: Derece Bölüm/Program/Alan Üniversite Bitirme Yılı Lisans Fizik / Fen Edebiyat / Fizik Dicle Üniversitesi 2004

Öğrenim Durumu: Derece Bölüm/Program/Alan Üniversite Bitirme Yılı Lisans Fizik / Fen Edebiyat / Fizik Dicle Üniversitesi 2004 ÖZGEÇMİŞ ve ESERLER LİSTESİ Genel Bilgiler: Adı Soyadı : Cihat DEMİR Doğum Yeri ve Tarihi : Diyarbakır - 14 Haziran 1982 Yazışma Adresi : Dicle Üniversitesi Ziya Gökalp Eğitim Fakültesi İlköğretim Bölümü

Detaylı

Ders Adı Kodu Yarıyılı T+U Saati Ulusal Kredisi AKTS FELSEFEYE GİRİŞ DKB

Ders Adı Kodu Yarıyılı T+U Saati Ulusal Kredisi AKTS FELSEFEYE GİRİŞ DKB DERS BİLGİLERİ Ders Adı Kodu Yarıyılı T+U Saati Ulusal Kredisi AKTS FELSEFEYE GİRİŞ DKB211 3 2+0 2 3 Ön Koşul Dersleri Dersin Dili Dersin Seviyesi Dersin Türü Türkçe Lisans Yüz Yüze / Zorunlu Dersin Koordinatörü

Detaylı

ASTRONOMİ TARİHİ. 1. Bölüm Bilim Tarihine Genel Bakış. Serdar Evren 2013

ASTRONOMİ TARİHİ. 1. Bölüm Bilim Tarihine Genel Bakış. Serdar Evren 2013 ASTRONOMİ TARİHİ 1. Bölüm Bilim Tarihine Genel Bakış Serdar Evren 2013 Fotoğraf: Eski Yunan mitolojisinde sırtında gök küresini taşıyan astronomi tanrısı, ATLAS. Bilim Tarihine Genel Bakış Modern bilimin

Detaylı

HASAN KALYONCU ÜNİVERSİTESİ EĞİTİM FAKÜLTESİ SINIF ÖĞRETMENLİĞİ ANABİLİM DALI DERSİN TANIMI VE UYGULAMASI

HASAN KALYONCU ÜNİVERSİTESİ EĞİTİM FAKÜLTESİ SINIF ÖĞRETMENLİĞİ ANABİLİM DALI DERSİN TANIMI VE UYGULAMASI HASAN KALYONCU ÜNİVERSİTESİ EĞİTİM FAKÜLTESİ SINIF ÖĞRETMENLİĞİ ANABİLİM DALI DERSİN TANIMI VE UYGULAMASI Ders ismi Ders kodu Dönem Teori+Pratik Kredi AKTS EĞİTİM FELSEFESİ SNF114 1 2+0 2 3 Ön Şartlı Ders(ler)

Detaylı

Skolastik Dönem (8-14.yy)

Skolastik Dönem (8-14.yy) Skolastik Felsefe Skolastik Dönem (8-14.yy) Köklü eğitim kurumlarına sahip olma avantajı 787: Fransa da Şarlman tüm kilise ve manastırların okul açması için kanun çıkardı. Üniversitelerin çekirdekleri

Detaylı

FEN BİLGİSİ ÖĞRETMENLERİNİN YENİ FEN BİLGİSİ PROGRAMINA YÖNELİK DÜŞÜNCELERİ

FEN BİLGİSİ ÖĞRETMENLERİNİN YENİ FEN BİLGİSİ PROGRAMINA YÖNELİK DÜŞÜNCELERİ FEN BİLGİSİ ÖĞRETMENLERİNİN YENİ FEN BİLGİSİ PROGRAMINA YÖNELİK DÜŞÜNCELERİ Ayşe SAVRAN 1, Jale ÇAKIROĞLU 2, Özlem ÖZKAN 2 1 Pamukkale Üniversitesi, Eğitim Fakültesi, İlköğretim Bölümü, Fen Bil. ABD, DENİZLİ

Detaylı

İktisat Tarihi I. 6-7 Ekim

İktisat Tarihi I. 6-7 Ekim İktisat Tarihi I 6-7 Ekim Giriş İnsanoğlu dünyada var olduğundan bugüne değin hayatını devam ettirebilmek için üretim ve tüketim faaliyeti içinde olmuştur. İktisat tarihi üzerindeki önemli bir problemli

Detaylı

Türkiye de Biyoloji Eğitimi. Türkiye de Biyoloji Eğitimi İÇERİK

Türkiye de Biyoloji Eğitimi. Türkiye de Biyoloji Eğitimi İÇERİK 24.3.215 TÜRKİYE DE BİYOLOJİ EĞİTİMİ ALANINDA YAPILAN ARAŞTIRMALARA YÖNELİK BİR İÇERİK ANALİZİ ÇALIŞMASI İÇERİK Biyoloji Eğitimi ŞEYDA GÜL Atatürk Üniversitesi K.K. Eğitim Fak. Biyoloji Eği t i m i MUSTAFA

Detaylı

Dünya Tarihi I (IR101) Ders Detayları

Dünya Tarihi I (IR101) Ders Detayları Dünya Tarihi I (IR101) Ders Detayları Ders Adı Ders Kodu Dönemi Ders Saati Uygulama Saati Laboratuar Saati Kredi AKTS Dünya Tarihi I IR101 Güz 3 0 0 3 7,5 Ön Koşul Ders(ler)i Yok Dersin Dili Dersin Türü

Detaylı

İSLAM FELSEFESİ: Tarih ve Problemler Editör: M. Cüneyt Kaya. ISBN sayfa, 45 TL.

İSLAM FELSEFESİ: Tarih ve Problemler Editör: M. Cüneyt Kaya. ISBN sayfa, 45 TL. İSLAM FELSEFESİ: Tarih ve Problemler Editör: M. Cüneyt Kaya ISBN 978-605-4829-05-7 869 sayfa, 45 TL. VII. yüzyılın başlarında kadim medeniyet havzalarında canlılığını neredeyse kaybetmiş olan felsefe,

Detaylı

Derse kabul koşulları. (Ön Koşul, Bağlantı Koşul) 3 5 SEÇMELİ YOK TÜRKÇE

Derse kabul koşulları. (Ön Koşul, Bağlantı Koşul) 3 5 SEÇMELİ YOK TÜRKÇE Bölüm Dersin Kodu Dersin Adı SOSYOLOJİ SOSY4163 GÖÇ SOSYOLOJİSİ Kredi AKTS Türü (Seçmeli - Zorunlu) Derse kabul koşulları (Ön Koşul, Bağlantı Koşul) Öğretim dili 3 5 SEÇMELİ YOK TÜRKÇE Dersin işleniş yöntemi

Detaylı

Bölüm Dersin Kodu Dersin Adı SOSYOLOJİ SOSSO092 SOSYAL BİLİMLERDE METOD Kredi AKTS Türü (Seçmeli - Zorunlu) (Ön Koşul, Bağlantı Koşul)

Bölüm Dersin Kodu Dersin Adı SOSYOLOJİ SOSSO092 SOSYAL BİLİMLERDE METOD Kredi AKTS Türü (Seçmeli - Zorunlu) (Ön Koşul, Bağlantı Koşul) Bölüm Dersin Kodu Dersin Adı SOSYOLOJİ SOSSO092 SOSYAL BİLİMLERDE METOD Kredi AKTS Türü (Seçmeli - Zorunlu) Derse kabul koşulları (Ön Koşul, Bağlantı Koşul) Öğretim dili 2 3 Zorunlu Yok TÜRKÇE Dersin işleniş

Detaylı

Kimya Öğretmen de Hizmet İçi Eğitim Türkiye'de İhtiyaçları

Kimya Öğretmen de Hizmet İçi Eğitim Türkiye'de İhtiyaçları Kimya Öğretmen de Hizmet İçi Eğitim Türkiye'de İhtiyaçları Murat Demirbaş 1, Mustafa Bayrakci 2, Mehmet Polat Kalak 1 1 Kırıkkale University, Education Faculty, Turkey 2 Sakarya University, Education Faculty,

Detaylı

EPİSTEMOLOJİK İNANÇLAR ÜZERİNE BİR DERLEME

EPİSTEMOLOJİK İNANÇLAR ÜZERİNE BİR DERLEME EPİSTEMOLOJİK İNANÇLAR ÜZERİNE BİR DERLEME Fatih KALECİ 1, Ersen YAZICI 2 1 Konya Necmettin Erbakan Üniversitesi, Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Matematik Eğitimi 2 Adnan Menderes Üniversitesi, Eğitim Fakültesi,

Detaylı

I.YIL HAFTALIK DERS AKTS

I.YIL HAFTALIK DERS AKTS I.YIL SOS 101 Z Sosyal Bilgilerin Temelleri Basics of Social Sciences 2-0-2 4 I SOS 103 Z Sosyal Psikoloji Social Psychology 2-0-2 4 SOS 105 Z Arkeoloji Archeology SOS 107 Z Sosyoloji Sociology SOS 109

Detaylı

Öğrenim Kazanımları Bu programı başarı ile tamamlayan öğrenci;

Öğrenim Kazanımları Bu programı başarı ile tamamlayan öğrenci; Image not found http://bologna.konya.edu.tr/panel/images/pdflogo.png Ders Adı : UYGULAMALI SAHA ARAŞTIRMALARI Ders No : 0020090028 Teorik : 2 Pratik : 2 Kredi : 4 ECTS : 6 Ders Bilgileri Ders Türü Öğretim

Detaylı

Öğrenim Kazanımları Bu programı başarı ile tamamlayan öğrenci;

Öğrenim Kazanımları Bu programı başarı ile tamamlayan öğrenci; Image not found http://bologna.konya.edu.tr/panel/images/pdflogo.png Ders Adı : ÖZEL ÖĞRETİM YÖNTEMLERİ I Ders No : 0310380096 Teorik : 2 Pratik : 2 Kredi : 3 ECTS : 4 Ders Bilgileri Ders Türü Öğretim

Detaylı

DERS BİLGİLERİ. Ders Kodu Yarıyıl T+U Saat Kredi AKTS. Çin Halk Cumhuriyeti nde Toplum ve Siyaset PSIR 452 7-8 3 + 0 3 6. Ön Koşul Dersleri -

DERS BİLGİLERİ. Ders Kodu Yarıyıl T+U Saat Kredi AKTS. Çin Halk Cumhuriyeti nde Toplum ve Siyaset PSIR 452 7-8 3 + 0 3 6. Ön Koşul Dersleri - DERS BİLGİLERİ Ders Kodu Yarıyıl T+U Saat Kredi AKTS Çin Halk Cumhuriyeti nde Toplum ve Siyaset PSIR 452 7-8 3 + 0 3 6 Ön Koşul Dersleri - Dersin Dili Dersin Seviyesi Dersin Türü İngilizce Lisans Seçmeli

Detaylı

1-Anlatım 2-Soru ve Cevap 3-Sunum 4-Tartışma

1-Anlatım 2-Soru ve Cevap 3-Sunum 4-Tartışma DERS BİLGİLERİ Ders Adı Kodu Yarıyılı T+U Saati Ulusal Kredisi AKTS ARAP DİLİ VE EDEBİYATI I İLH 103 1 2+0 2 3 Ön Koşul Dersleri Dersin Dili Dersin Seviyesi Dersin Türü Türkçe Lisans Yüz Yüze / Zorunlu

Detaylı

BULUNDUĞUMUZ MEKÂN VE ZAMAN

BULUNDUĞUMUZ MEKÂN VE ZAMAN 1. SINIF PYP VELİ BÜLTENİ (31 Ekim- 16 Aralık 2016 ) Sayın Velimiz, Okulumuzda yürütülen PYP çalışmaları kapsamında; disiplinler üstü temalarımız ile ilgili uygulama bilgileri size tüm yıl boyunca her

Detaylı

3. SINIFLAR PYP VELİ BÜLTENİ (13 Mayıs Haziran 2013) Sayın Velimiz, 13 Mayıs Haziran 2013 tarihleri arasındaki temamıza ait bilgiler

3. SINIFLAR PYP VELİ BÜLTENİ (13 Mayıs Haziran 2013) Sayın Velimiz, 13 Mayıs Haziran 2013 tarihleri arasındaki temamıza ait bilgiler 3. SINIFLAR PYP VELİ BÜLTENİ (13 Mayıs 2013 21 Haziran 2013) Sayın Velimiz, 13 Mayıs 2013 21 Haziran 2013 tarihleri arasındaki temamıza ait bilgiler bu bültende yer almaktadır. Böylece temalara bağlı düzenlediğimiz

Detaylı

T.C. ANKARA ÜNĠVERSĠTESĠ SOSYAL BĠLĠMLER ENSTĠTÜSÜ FELSEFE-DĠN BĠLĠMLERĠ (DĠN EĞĠTĠMĠ) ANABĠLĠM DALI

T.C. ANKARA ÜNĠVERSĠTESĠ SOSYAL BĠLĠMLER ENSTĠTÜSÜ FELSEFE-DĠN BĠLĠMLERĠ (DĠN EĞĠTĠMĠ) ANABĠLĠM DALI T.C. ANKARA ÜNĠVERSĠTESĠ SOSYAL BĠLĠMLER ENSTĠTÜSÜ FELSEFE-DĠN BĠLĠMLERĠ (DĠN EĞĠTĠMĠ) ANABĠLĠM DALI ORTAÖĞRETĠM DĠN KÜLTÜRÜ VE AHLAK BĠLGĠSĠ ÖĞRETĠM PROGRAMLARINDA ÖĞRENCĠ KAZANIMLARININ GERÇEKLEġME DÜZEYLERĠ

Detaylı

Uygarlık Tarihi (HIST221) Ders Detayları

Uygarlık Tarihi (HIST221) Ders Detayları Uygarlık Tarihi (HIST221) Ders Detayları Ders Adı Ders Kodu Dönemi Ders Uygulama Saati Saati Laboratuar Saati Kredi AKTS Uygarlık Tarihi HIST221 Her İkisi 2 0 0 3 5 Ön Koşul Ders(ler)i Dersin Dili Dersin

Detaylı

Öğrenim Kazanımları Bu programı başarı ile tamamlayan öğrenci;

Öğrenim Kazanımları Bu programı başarı ile tamamlayan öğrenci; Image not found http://bologna.konya.edu.tr/panel/images/pdflogo.png Ders Adı : SAHA ARAŞTIRMA METOD VE TEKNİKLERİ Ders No : 0020090021 Teorik : 3 Pratik : 0 Kredi : 3 ECTS : Ders Bilgileri Ders Türü Öğretim

Detaylı

T.C. İSTANBUL ÜNİVERSİTESİ HUKUK FAKÜLTESİ MÜFREDAT FORMU Ders İzlencesi

T.C. İSTANBUL ÜNİVERSİTESİ HUKUK FAKÜLTESİ MÜFREDAT FORMU Ders İzlencesi T.C. İSTANBUL ÜNİVERSİTESİ HUKUK FAKÜLTESİ MÜFREDAT FORMU Ders İzlencesi Sayı : Tarih : 11.1.2017 Diploma Program Adı : HUKUK, LİSANS PROGRAMI, (ÖRGÜN ÖĞRETİM) Akademik Yıl : 2016-2017 Ders Adı GENEL KAMU

Detaylı

Bahar Dönemi Fizik Bölümü Fizik II Dersi Çıktılarının Gerçekleşme Derecesi Program Çıktılarının Ders Kazanımlarına Katkısı Anketi

Bahar Dönemi Fizik Bölümü Fizik II Dersi Çıktılarının Gerçekleşme Derecesi Program Çıktılarının Ders Kazanımlarına Katkısı Anketi 2014-201 Bahar Dönemi Fizik Bölümü Fizik II Dersi Çıktılarının Gerçekleşme Derecesi Program Çıktılarının Ders Kazanımlarına Katkısı Anketi 1 Orta Yüksek Yüksek 2 3 4 Bu ders ile ilgili temel kavramları,

Detaylı

ORTAÖĞRETİM FİZİK DERSİ ÖĞRETİM PROGRAMI KAZANIMLARININ WEBB İN BİLGİ DERİNLİĞİ SEVİYELERİNE GÖRE ANALİZİ

ORTAÖĞRETİM FİZİK DERSİ ÖĞRETİM PROGRAMI KAZANIMLARININ WEBB İN BİLGİ DERİNLİĞİ SEVİYELERİNE GÖRE ANALİZİ ORTAÖĞRETİM FİZİK DERSİ ÖĞRETİM PROGRAMI KAZANIMLARININ WEBB İN BİLGİ DERİNLİĞİ SEVİYELERİNE GÖRE ANALİZİ Öğr. Gör. Dr. Canel Eke Akdeniz Üniversitesi, Eğitim Fakültesi ceke@akdeniz.edu.tr Özet Bu çalışmanın

Detaylı

Ders Adı Kodu Yarıyılı T+U Saati Ulusal Kredisi AKTS DİNLER TARİHİ I İLH Yüz Yüze / Zorunlu / Seçmeli

Ders Adı Kodu Yarıyılı T+U Saati Ulusal Kredisi AKTS DİNLER TARİHİ I İLH Yüz Yüze / Zorunlu / Seçmeli DERS BİLGİLERİ Ders Adı Kodu Yarıyılı T+U Saati Ulusal Kredisi AKTS DİNLER TARİHİ I İLH 313 5 2+0 2 3 Ön Koşul Dersleri Dersin Dili Dersin Seviyesi Dersin Türü Türkçe Lisans Yüz Yüze / Zorunlu / Seçmeli

Detaylı

BULUNDUĞUMUZ MEKAN VE ZAMAN

BULUNDUĞUMUZ MEKAN VE ZAMAN 3. SINIFLAR PYP VELİ BÜLTENİ BULUNDUĞUMUZ MEKAN VE ZAMAN (28 Ekim 2013-13 Aralık 2013) Sayın Velimiz, Okulumuzda yürütülen PYP çalışmaları kapsamında 28 Ekim 2013-13 Aralık 2013 tarihleri arasında işlediğimiz

Detaylı

Ders Adı Kodu Yarıyılı T+U Saati Ulusal Kredisi AKTS EVRENSEL İNSANİ DEĞERLER İLH

Ders Adı Kodu Yarıyılı T+U Saati Ulusal Kredisi AKTS EVRENSEL İNSANİ DEĞERLER İLH DERS BİLGİLERİ Ders Adı Kodu Yarıyılı T+U Saati Ulusal Kredisi AKTS EVRENSEL İNSANİ DEĞERLER İLH320 6 2+0 2 3 Ön Koşul Dersleri Dersin Dili Dersin Seviyesi Dersin Türü Türkçe Lisans Yüz Yüze / Seçmeli

Detaylı

DERS BİLGİLERİ. Ders Kodu Yarıyıl T+U Saat Kredi AKTS

DERS BİLGİLERİ. Ders Kodu Yarıyıl T+U Saat Kredi AKTS DERS BİLGİLERİ Ders Kodu Yarıyıl T+U Saat Kredi AKTS Genel Kamu Hukuku I Law 151 1 2+0 2 2 Ön Koşul Dersleri - Dersin Dili Türkçe Dersin Seviyesi Dersin Türü Dersin Koordinatörü Dersi Verenler Lisans Zorunlu

Detaylı

DERS ÖĞRETİM PLANI. Prof. Dr. Yaşar AYDINLI

DERS ÖĞRETİM PLANI. Prof. Dr. Yaşar AYDINLI DERS ÖĞRETİM PLANI TÜRKÇE 1 Dersin Adı: Ortaçağ ve Rönesans ta Felsefe 2 Dersin Kodu: FLS 1012 3 Dersin Türü: Zorunlu 4 Dersin Seviyesi: Lisans 5 Dersin Verildiği Yıl: 6 Dersin Verildiği Yarıyıl: 7 Dersin

Detaylı

Çeviri Kuramı (ETI319) Ders Detayları

Çeviri Kuramı (ETI319) Ders Detayları Çeviri Kuramı (ETI319) Ders Detayları Ders Adı Ders Kodu Dönemi Ders Saati Uygulama Saati Laboratuar Saati Kredi AKTS Çeviri Kuramı ETI319 Güz 3 0 0 3 6 Ön Koşul Ders(ler)i Dersin Dili Dersin Türü Dersin

Detaylı

Estetik (MTT194) Ders Detayları

Estetik (MTT194) Ders Detayları Estetik (MTT194) Ders Detayları Ders Adı Ders Kodu Dönemi Ders Saati Uygulama Saati Laboratuar Saati Kredi AKTS Estetik MTT194 Seçmeli 2 0 0 2 5 Ön Koşul Ders(ler)i Dersin Dili Dersin Türü Dersin Seviyesi

Detaylı

Mimarlık Tarihi ve Kuramı I (MMR 517) Ders Detayları

Mimarlık Tarihi ve Kuramı I (MMR 517) Ders Detayları Mimarlık Tarihi ve Kuramı I (MMR 517) Ders Detayları Ders Adı Ders Kodu Dönemi Ders Saati Uygulama Saati Laboratuar Saati Kredi AKTS Mimarlık Tarihi ve Kuramı I MMR 517 Her İkisi 3 0 0 3 5 Ön Koşul Ders(ler)i

Detaylı

İÇİNDEKİLER 1. Bilim Tarihine Genel Bir Bakış / 1 2. Bilimde Paradigmalar ve Bilimin Doğası / Fen Bilimleri Dersi Öğretim Programı / 59

İÇİNDEKİLER 1. Bilim Tarihine Genel Bir Bakış / 1 2. Bilimde Paradigmalar ve Bilimin Doğası / Fen Bilimleri Dersi Öğretim Programı / 59 İÇİNDEKİLER 1. Bilim Tarihine Genel Bir Bakış / 1 ESKİÇAĞDA BİLİM / 5 Mısır ve Mezopotamya'da Bilim / 6 Hindistan ve Çin de Bilim / 8 Antik Grek (Yunan) Dünyasında Bilim / 9 ORTAÇAĞDA BİLİM / 12 İslam

Detaylı

FİZİK. Mekanik 12.11.2013 İNM 103: İNŞAAT MÜHENDİSLİĞİNE GİRİŞ. Mekanik Nedir? Mekanik Nedir?

FİZİK. Mekanik 12.11.2013 İNM 103: İNŞAAT MÜHENDİSLİĞİNE GİRİŞ. Mekanik Nedir? Mekanik Nedir? İNM 103: İNŞAAT MÜHENDİSLİĞİNE GİRİŞ 22.10.2013 MEKANİK ANABİLİM DALI Dr. Dilek OKUYUCU Mekanik Nedir? Mekanik: Kuvvetlerin etkisi altında cisimlerin davranışını inceleyen bilim dalıdır. FİZİK Mekanik

Detaylı

Küresel Politikada İnsan Hakları (IR408) Ders Detayları

Küresel Politikada İnsan Hakları (IR408) Ders Detayları Küresel Politikada İnsan Hakları (IR408) Ders Detayları Ders Adı Ders Kodu Dönemi Ders Saati Uygulama Saati Laboratuar Saati Kredi AKTS Küresel Politikada İnsan Hakları IR408 Seçmeli 3 0 0 3 5 Ön Koşul

Detaylı

Öğrenim Kazanımları Bu programı başarı ile tamamlayan öğrenci;

Öğrenim Kazanımları Bu programı başarı ile tamamlayan öğrenci; Image not found http://bologna.konya.edu.tr/panel/images/pdflogo.png Ders Adı : ÇOCUKTA OYUN GELİŞİMİ Ders No : 0310340039 Teorik : 2 Pratik : 0 Kredi : 2 ECTS : 4.5 Ders Bilgileri Ders Türü Öğretim Dili

Detaylı

İÇİNDEKİLER. ÖNSÖZ... iii İÇİNDEKİLER... v. 1. Bölüm... 1 SOSYAL BİLİMLER VE SOSYAL BİLGİLER... 1

İÇİNDEKİLER. ÖNSÖZ... iii İÇİNDEKİLER... v. 1. Bölüm... 1 SOSYAL BİLİMLER VE SOSYAL BİLGİLER... 1 İÇİNDEKİLER ÖNSÖZ... iii İÇİNDEKİLER... v 1. Bölüm... 1 SOSYAL BİLİMLER VE SOSYAL BİLGİLER... 1 Giriş... 1 Sosyal Bilimler ve Sosyal Bilgiler... 3 Sosyal Bilgiler ve İlişkili Disiplinler... 7 Sosyal Bilgiler

Detaylı

SUNUM PLANI Bilim nedir? Bilimin Doğası kavramı Bilimsel çalışma nasıl yapılır? Bilim ve teknoloji arasındaki ilişki Bilim-Teknoloji ve Sosyal

SUNUM PLANI Bilim nedir? Bilimin Doğası kavramı Bilimsel çalışma nasıl yapılır? Bilim ve teknoloji arasındaki ilişki Bilim-Teknoloji ve Sosyal SUNUM PLANI Bilim nedir? Bilimin Doğası kavramı Bilimsel çalışma nasıl yapılır? Bilim ve teknoloji arasındaki ilişki Bilim-Teknoloji ve Sosyal Değişme arasındaki ilişki Sosyal Bilgiler programında Bilim-Teknoloji

Detaylı

Principles of Atatürk & History of the Turkish Atatürk İlkeleri ve İnkılâp Tarihi I revolution I

Principles of Atatürk & History of the Turkish Atatürk İlkeleri ve İnkılâp Tarihi I revolution I I I. YIL HAFTALIK DERS SAATI FBÖ 101 Z Genel Fizik I General Physics I (4+0) -4 6 FBÖ 151 Z Genel Fizik Lab. I General Physics Lab. I (0+2) -1 2 FBÖ 103 Z Genel Kimya I General Chemistry I (4+0) -4 6 FBÖ

Detaylı

İlköğretim Fen ve Teknoloji Dersi (5,6, 7 ve 8. Sınıflar ) Öğretim Programı

İlköğretim Fen ve Teknoloji Dersi (5,6, 7 ve 8. Sınıflar ) Öğretim Programı İlköğretim Fen ve Teknoloji Dersi (5,6, 7 ve 8. Sınıflar ) Öğretim Programı Bölüm Programın Temelleri Fen ve Teknoloji Dersi Öğretim Programı İki ana bölümden oluşmuştur: Programın Temelleri Öğrenme Alanları

Detaylı

Moda Tarihi (MTT233) Ders Detayları

Moda Tarihi (MTT233) Ders Detayları Moda Tarihi (MTT233) Ders Detayları Ders Adı Ders Kodu Dönemi Ders Saati Uygulama Saati Laboratuar Saati Kredi AKTS Moda Tarihi MTT233 Güz 2 0 0 2 3 Ön Koşul Ders(ler)i Dersin Dili Dersin Türü Dersin Seviyesi

Detaylı

17. yy. Dehalar Yüzyılı

17. yy. Dehalar Yüzyılı 17. yy. Dehalar Yüzyılı 20. yy a kadar her bilimsel gelişmeyi etkilediler. 17. yy daki bilimsel devrimin temelleri 14.yy. da atılmıştı fakat; Coğrafi keşifler ile ticaret ve sanayideki gelişmeler sayesinde

Detaylı

Karşılaştırmalı Siyaset (IR407) Ders Detayları

Karşılaştırmalı Siyaset (IR407) Ders Detayları Karşılaştırmalı Siyaset (IR407) Ders Detayları Ders Adı Ders Kodu Dönemi Ders Saati Uygulama Saati Laboratuar Kredi AKTS Saati Karşılaştırmalı Siyaset IR407 Seçmeli 3 0 0 3 5 Ön Koşul Ders(ler)i yok Dersin

Detaylı

225 ARAŞTIRMA YÖNTEMLERİ. Yrd. Doç. Dr. Dilek Sarıtaş-Atalar

225 ARAŞTIRMA YÖNTEMLERİ. Yrd. Doç. Dr. Dilek Sarıtaş-Atalar 225 ARAŞTIRMA YÖNTEMLERİ Yrd. Doç. Dr. Dilek Sarıtaş-Atalar Bilgi Nedir? Bilme edimi, bilinen şey, bilme edimi sonunda ulaşılan şey (Akarsu, 1988). Yeterince doğrulanmış olgusal bir önermenin dile getirdiği

Detaylı

T.C. İSTANBUL ÜNİVERSİTESİ AÇIK VE UZAKTAN EĞİTİM FAKÜLTESİ MÜFREDAT FORMU Ders İzlencesi

T.C. İSTANBUL ÜNİVERSİTESİ AÇIK VE UZAKTAN EĞİTİM FAKÜLTESİ MÜFREDAT FORMU Ders İzlencesi T.C. İSTANBUL ÜNİVERSİTESİ AÇIK VE UZAKTAN EĞİTİM FAKÜLTESİ MÜFREDAT FORMU Ders İzlencesi Sayı : Tarih : 1.1.216 Diploma Program Adı : SOSYOLOJİ, LİSANS PROGRAMI, (AÇIKÖĞRETİM) Akademik Yıl : 21-216 Yarıyıl

Detaylı

5 (%) 1 Bu ders ile ilgili temel kavramları, yasaları ve bunlar arasındaki ilişkileri

5 (%) 1 Bu ders ile ilgili temel kavramları, yasaları ve bunlar arasındaki ilişkileri Ders Kodu: FIZ 438 Ders Adı: Yarıiletken Fiziği Dersin Dönemi: 2014-2015 Bahar Dersi Veren Öğretim Üyesi: Doç. Dr. Sadık Bağcı Ders Çıktılarının Gerçekleşme Derecesi Anketi Sonuçları 1 (%) 2 (%) 3 (%)

Detaylı

BULUNDUĞUMUZ MEKÂN VE ZAMAN

BULUNDUĞUMUZ MEKÂN VE ZAMAN 1.SINIFLAR PYP VELİ BÜLTENİ (20 Ekim 2014 05 Aralık 2014 ) Sayın Velimiz, Okulumuzda yürütülen PYP çalışmaları kapsamında, disiplinler üstü temalarımız ile ilgili uygulama bilgileri size tüm yıl boyunca

Detaylı

T.C. DÜZCE ÜNİVERSİTESİ Sosyal Bilimler Enstitüsü. Eğitim Programları ve Öğretimi Tezsiz Yüksek Lisans Programı Öğretim Planı.

T.C. DÜZCE ÜNİVERSİTESİ Sosyal Bilimler Enstitüsü. Eğitim Programları ve Öğretimi Tezsiz Yüksek Lisans Programı Öğretim Planı. Ders T.C. DÜZCE ÜNİVERSİTESİ Sosyal Bilimler Enstitüsü Eğitim Programları ve Öğretimi Tezsiz Yüksek Lisans Programı Öğretim Planı Tablo 1. ve Kredi Sayıları I. Yarıyıl Ders EPO535 Eğitimde Araştırma Yöntemleri

Detaylı

ÜNİTE:1. Sosyolojiye Giriş ve Yöntemi ÜNİTE:2. Sosyolojinin Tarihsel Gelişimi ve Kuramsal Yaklaşımlar ÜNİTE:3. Kültür ve Kültürel Değişme ÜNİTE:4

ÜNİTE:1. Sosyolojiye Giriş ve Yöntemi ÜNİTE:2. Sosyolojinin Tarihsel Gelişimi ve Kuramsal Yaklaşımlar ÜNİTE:3. Kültür ve Kültürel Değişme ÜNİTE:4 ÜNİTE:1 Sosyolojiye Giriş ve Yöntemi ÜNİTE:2 Sosyolojinin Tarihsel Gelişimi ve Kuramsal Yaklaşımlar ÜNİTE:3 Kültür ve Kültürel Değişme ÜNİTE:4 Aile ve Toplumsal Gruplar ÜNİTE:5 1 Küreselleşme ve Ekonomi

Detaylı

The Effect of Student Studies in The Nature and History of Science Lesson To The Level of The Knowledge About History of Science

The Effect of Student Studies in The Nature and History of Science Lesson To The Level of The Knowledge About History of Science Necatibey Eğitim Fakültesi Elektronik Fen ve Matematik Eğitimi Dergisi (EFMED) Cilt 5, Sayı 1, Haziran 2011, sayfa 116-138 Necatibey Faculty of Education Electronic Journal of Science and Mathematics Education

Detaylı

Öğrenim Kazanımları Bu programı başarı ile tamamlayan öğrenci;

Öğrenim Kazanımları Bu programı başarı ile tamamlayan öğrenci; Image not found http://bologna.konya.edu.tr/panel/images/pdflogo.png Ders Adı : ÖZEL ÖĞRETİM YÖNTEMLERİ II Ders No : 0310380124 Teorik : 2 Pratik : 2 Kredi : 3 ECTS : 4 Ders Bilgileri Ders Türü Öğretim

Detaylı

Ders Adı Kodu Yarıyılı T+U Saati Ulusal Kredisi AKTS

Ders Adı Kodu Yarıyılı T+U Saati Ulusal Kredisi AKTS DERS BİLGİLERİ Ders Adı Kodu Yarıyılı T+U Saati Ulusal Kredisi AKTS Türk İdare Tarihi TİT323 5 3+0 3 3 Ön Koşul Dersleri Dersin Dili Dersin Seviyesi Dersin Türü Türkçe Lisans Yüz Yüze / Zorunlu Dersin

Detaylı

Yrd.Doç.Dr. Serap YÜKRÜK GİRİŞ. Geleneksel Türk Müziği

Yrd.Doç.Dr. Serap YÜKRÜK GİRİŞ. Geleneksel Türk Müziği GELENEKSEL TÜRK MÜZİĞİYLE AMATÖR OLARAK İLGİLENEN BİREYLERİN ORTAÖĞRETİM DERS SÜREÇLERİNDE YER ALAN GELENEKSEL ÖĞRETİ VE UYGULAMALARI DEĞERLENDİRME DURUMLARI Yrd.Doç.Dr. Serap YÜKRÜK GİRİŞ Sanat eğitiminin

Detaylı