SAYI17. MUziK VE SANAT DERGisi YIL: 3 EKiM TL. a. aydln IIik. can karahan. ernel bur~in ozgune, evin liyasoglu BUSAYIDA

Ebat: px
Şu sayfadan göstermeyi başlat:

Download "SAYI17. MUziK VE SANAT DERGisi YIL: 3 EKiM 1995 100.000 TL. a. aydln IIik. can karahan. ernel bur~in ozgune, evin liyasoglu BUSAYIDA"

Transkript

1 MUziK VE SANAT DERGisi YIL: 3 EKiM TL. BUSAYIDA can karahan gilman kahyaoglu peremecl mehmet atak denlz ertan a. aydln IIik mehmet cemll u{furlu ernel bur~in ozgune, evin liyasoglu SAYI17

2 Mavi Nota'dan Ekim ayr ile birlikte yenideu bir kosusturma, birosevinc, yasammuzda bir yog unlukt!jr basladl sevgili ckurtanrmz. Ulkemizin gonden gone ag lrla~n ekonomik koseflanna ragmen, yaz tathinin ardmdan sa nat sezonu ile birtikte okullar da egitim 6gretim donemini ba~lath. Sanat kurumlan Agustos aymda basladrklan yeni sezon cahsmalanm vine buyok bir tuzla so rdoro rken ilk lemsillerini halkrrruztn beqenisine sunmak iivin perdelerini sen. Bu arada bizlerde, dergimizin 17. sayrsuu sizlere ulastrra bilmenin sevircini yasiyoruz. FEF MOziK EGiTiMi BOLOMO YETENEK SINAVI BU YIL TRABZON'OA YAPILDI. GO nomozde, bilgisayar ve elektronik teknolojlsinin ne boyutlara geldigi ve czellikle son yirmi yrlda insan yasermr n ne dozeyde etkiledigi sorusu hep kalama takumrsnr. Va bu soruya yamt ararrnsu n crr kendimce... Yazuan ve s6ylenenlere bakmrsa, yeni teknolo jilerin getirdigi degi~imler _ bira z aba rtlll, bir o kadar ~a~ l rtic i goronmektedir. DOnya haritasmdan tutun, loplumlann ve toplumsal ya~a m bit;iminin de g; ~; mine kadar her alanda yeni teknolojilerin payi vardlr. Bu nedenle, leknolojide ki ge1i~ me le r. do ~le rimizde bile e ri~meyece~i miz bir hlzla OnOmOze y eni olanaklar koymaktadlf. Oyle ki bugonon leknolo jisi yan n eskimektedi r. Muzik E ~ i tjmj ve O~ re t i m i de dogal olarak bu g eli ~i mden pa Yln l a lml~ t l r, ya da almak zorundadlr. C;OnkO elektronik ve bilgisayar teknolojisi gondelik ya ~a m a gi rmi~tir. Muzik og retimi bunun d l ~ ln~"a kalamaz. Hacetlepe Universitesi Ankara Devlet KonselVatuan MOzikoloji BOlumO 6{l relim gorevlisi, besteci ve mozik egitimcisi "'.-" Saym ~ rtu g rul Bayr aktar, "Muzik Ogrellmi ve Cagd af Teknoloji" baslrklr eansrnasmda bu yeni boyut acrsmdan konuyu lrdetemekte ve mozik egititrciterine yeni ip uetan vermektedir. Saym Ertu grul B ay ~ raldar, ~ h ~maslnda tekoolo]inin geli~mi~ OrOnO clan Ozellik Ie klavyeli <:algilara degindikten sonra soruna :?6yre yaktasmaktadn: "Eg itimciliginin ya m 5 1 ra, mozik ogretmenlnin sanat ~I kifiligide cck cnemlldir. Muzik dersi bir sanat dersidlr. Cgretmen, s anate r kimligiyle ogrenc ilerini etk ilemeyi ba,armak...zorundadlr_conko bir anla mda suutta varc lusunun nedeni budur.- lste degerli o kurtanmrz., U andan ilibaren karsumza yeni bir mfizik ogretme ni modeli" crkmaktadrr: "Teknolojinin clanakla n m Ost dozeyde kullanan, yara trcr bilqlterde nyararl anarak kendine ozg u niteli gi olan bi r muzlk og retmeni modell... lste. bu modeli qerceklesnrebilmek i~in MOzik Ogretmeni yetisttren e~itim kutumlanrmz m teknolojideki ge l i~i m leri n gerisinde kalmamak j~i n, ge rce k~i Onerileri ortaya koyarak, bu Onerileri mozik e ~i limine yansltmalan gerekiyor kaoimca. SozO ~ u raya getirmek istiyorum d e~ e rli okurlarlmlz. Ge~ e n yll.(1994) dogru bir kararla Gazi Universitesi Gazi E ~ i -" tim FakOltesi MOzik Egitimi BO 10mOnde yaplla n FEF MOzik E Qitimi BOIOmOyetenek smavlan, bu yll Trabzon'da yaplldl. Tabii ki bu karan vermede ne gibi baskllar ve yonlendirmeler oldu bilemiyorum ama, bolgemizde tek alan bir sanat egitim kur\:lmunun yetenek SlnaVl G.U. G.E.F. Muzik Egilimi BolOmO'nde yap llsaydl dogru olurdu. Bir kere, slnavtn Trabzon'a allnmaslyla birlikte, Slnava girecek alan gem; a rkada~la n n se ~ im haklan ellerinden ahnarak onla ra.,ok boyok bir ha kslzhk yaptlml~tlr. Sayln yetkilife~ bunu d O~O nmediler mi acaba? G.O. G.E.F. Muzik Egitimi B610 mo'nde qecen YII yap' Ian smavlarm dogru ve yerinde clduqu. birinci stmftarm g~ligimiz ogrenim ynmoa verdikleri konsenerdeki basantanda gozlenebilir. Smavm Trabzon'da yaprlmasmdaki amac, okulun TH M ve 1S M kcrclarrm ayakta tu tm a ya dayamyorsa, Trabzo n'da ~o k se sll muzigin dinleyi ci si yo k dive bir mantarite yasatlljyo rsa buna dergi ola rak yamtrrmz su olacaknc THM ve TSM korolanru ayakta tutabilmek it;in bu yola gid ilmi~ ise bu eok buyuk talihsizlikti r kentim iz acrsmde n, digerine gelince, bu Trabzon hal kn u ku c;omsemektedir. Kent halkmm ~ok sesli muzige ol an i1g isini der 9!mizin "BAHAR KONSERLE RI" ortaya kc ymustur. Qnerimiz su otacaktm Bu Slnay sistermne bir ~OzO m metta ~.a gelirilmelidir. Ya sma vlara OSYM el koyarak merkezi sistemle (tam muzik egitimi bolumlerinin sma vlanm kastediyorum) ge n;e kl e~ti ril me l i dir (ki biz bunu destekliyoruz) ya da tom mozik M IOmlen ke ndi 51 navl anm kendile ri yapmahdtrlar. Son~a, TOm MOzik Egitimi B6fOmlerimizin 2000'li yillan yakalayabilen ~agda~ okullar 01 masioi yorekten diliyofum. e s o 7 EKiM'OE KONSER TA KVi MiNi HipOORUM'OA BA ~LATIYO R Cu mhu rba~ kanll g l Sentoni Orkest ras,'nln 7 Ekim'de Ankara! Hipodrum'da b a~latacagl konser takvimine baklld l{jlnda ilk dikkali ~e ken, bu yll 21 yeni yapltln programa allnml ~ olma 5 1. Orkestranl n modoro Husey in Ertug, tum ekonomik sorunlara ragmen, yeni yap ltjann notalann l elde edebilmek it;in hit;bir harcamadan ka~l n mayacaklanm seyloyor. Orkeslran ln repertuannda, Gorecki'oin u cuneo senfosi. Svirid oy'un Kar flrtlnasl, Celin 1 ~l kozlu 'n O n keman kont;ertosu, Fazll Say'm 2

3 Mavi Nota'dan piyano koncertosu. Respi gh i 'nin Gregorian koncertosu. Joli. vet'in Fagot koncertosu. Bozza'nm klarnet koncertosu. Goldmark'm Rustik senfonlsl hemen g6ze carpan yapt ttar olarak 96 roioyor. Orkestra modoru Huseyln Ertug'u en ya k dustmduren, Ocak da sesle ndirilecek alan Mahler'in 2. senfonisi. lyi bir Mahler yorumu icin boyok ozen gerekiyor kusku SUZ ėsa, bu YII programmda butun seflerirmze yer vermis. Orkestrarun sanat yonetmen! GOrer Aykal, on konser yonetecek. Aykal'm Ankara'da verecegi konserlerin van. sua Hengim Gi:Skmen - Ay;;egill San ca'nm solistliginde Ekim tanhleri arasmda Makedonya turnesinde vereceqt konse rje r de bulunuyor. Ender Sakpmar, Copland'dan Billy the Kid'i, s e rodin 'den 2. Senfoniyi yonetecek. Em in Guven Ya ~hcr:am, Devlet Cocuk Korosuyla birlikte cccuk bay rarm konserini; Naci OzgGcr: penclik konserinde iki sanatcrya Handel'in Su meatgini caldrracak. Gurer Aykal Erol Erd in cr: gitarist Bek ir Ku cr:ukay'a eslik edecek. Cem Mansur par lak bir gen~ kernancrya, Flori n Galat i'ye Saint Saens'in Rondo Capricco'sunda eslik edip, Elgar'l ikinei senfonisini yonetecek. eso bu yll kendi bunyesindeki sanatcrlan degerlendirerek. orkestra uyeleri arasmdan solistler crkararak, bircok kon-. sere iki solist yerlesttrerek pekcok sotisjlmizl konse rsiz brrakmanus. Unlu solistlerinuzden I dil Birel, Verda Erm an, Ay~e g ul s auce, Ay han Baran, Gulsin Onay, Ahmet Ed iz, A y~ e Edi z c rkestrasmm proqrarnmda yer alm aktadrr. FaZl1 Say Turk bestecilerinin hemen her ku ~agln dan yaprtla r sef';ilrnis, Saygun'un aryala nru Murat Goksu seslendiri rken, Tan c'm Yankrla r'rr u ve Fai k Canse len'in Kay DugunO adh yaprtlanm Gurer Aykal yonetece k. Fazrl Say kendi konce r tosunu seslendirelecek. Orkestrar nn prcqrammdan burada yazamadtqtrr uz pekcok yaprt. solist ve set yer almaktaor r. DEVLET DPERA VE BALESi YURDA YI\YILMA <;:ABASI I<;:INDE. Ankara, istanbul, Izmir ve Mersin'den soma Sams un Opera ve Bale MOdQrlOgu'nun kurulus karannm onaylandrqtm duymak qercekte n sevinc verici. Bu arada Gaziantep ve Van mudorluklerinde kurulus cansmatan so rmekte. Va r alan kurulu s lann kendi alanian icinde turneye crkmalan fryin batkm kclayca anlayabifeceqi populer yaprtlann secilerek programa elmrrus olrnasr da aynca ir sevinc kaynagi. Devlet Opera ve Bale Ge nel MOdOru Has an Hueeyl n Akbulut, en onemli sorunlanrun kadrolardaki trkamkuk ve butce cld uqunu belirtirken, emeklilik yasasrmn biran once crkmasrm ve ozel kurulustann sponsor 0 larak bu sanatr desteklemelerint istiyor. GULsiN ONAY'IN "<;:EsiTLEMELER" CD'si YAY IMLANDI. Piyanist GUlsin o oav'm yeni kompakl disk inin adr cesltteme ier. Hannover Kuzey Alman Radyosu'nin ii?bi rjigi ile Ars Mustet diskleri arasmoa yayrmlando. Verda Erman Basten sona piyano iryin yazuml ~ cesltlemefer formu ndak i yaprttan fcertyor. Eger tern ve cesneme. bir cekirdeqin cesitlenerek zenginlenmesi nedir, hemen duyup dmeklemek istiyorsamz. GOlsin Onay'm bu son CD'sini arayrp bufun. 8u CD'y i dinfeyerek kendiniz! piyano edebiyatmdaki cesitlemeler OstOne rahathkta egitebifirsiniz. 3

4 Mavi Nota'dan istanbul OEVLET OPERA VE BALESi, 35. YILINI KUTL UYOR. 35. yrhm kutlayan Istanbul Devlet Opera ve Balesi sezonunu 5. Ekim a~ rru Olkemi zde ilk kez seslendiritecek olan Gustav Mahler'in ~8. senfon isi " lie ayiy0r. Her yastan ve her kesirnde seyirci nin ilgisini cekmek iyin qenis bit yelp azede dozenlenen ID0 S:un repertuan, bu yl l yogu nlukla ilk sestencnrnen ve ilk sahnelenen yaprtlan iceriyor.. Istanbul Devle t Opera ve Bales! MiJdOrO ve Genel Sanat Yonetmeni Yekta Ka ra, 6nOmOzdeki sezon un repertuvanm bir basm topfa ntrsryla tar uttr. Mah ler'in basyapm "8. senfon i"nin yarn etra. sezo nda ilkler arasmda Richard Straus s'un "Sal ome"si, Rodgers Hammersteio'in "Kral ve Ben- mozikali, Arif Ma likov' uo "Leyla ile Mecnun" r etest. Bizet'nin "Carmen"i, Ro ssini'nin "ltalya'da bir TOrk'Ove cilea'nm "Adriana Lecauvreur" adh yaprtlan ye r ail yo r. OERGiMiz in "~ AN MuziK OOULU"NE TUM GENC YETENEKLERi KATILMAYA CAC"JIRIYORUZ. KOIlOr - Sanat alarurun vaz qecilrnez unsunanndan btnsi a lan mozigin ulkemizdeki konumu ve gidi ~i ni nesnel bir bicimde ortay a koya bilmek arryaclyla dergi miz taratmdan Mav l Nota Muzik v e San at Dergisi ~a n Muzikoemoadryla bir yens ma duzenlenmis ve yans rna kosul Ian acrklanrrustrr. OM ER GON ER 'E SAYGI. Trabzon Gazeteciler Cemiyet i Baskam gazeteci I yazar Orner GOner'e 70. ya~. ned emx Ie bit saygl qecesr duzenlendl. KIY! KOllQr ve Sa nat Dergisi ile Cag da~ Yasarm Destekleme Demegi Trabzon Subesi'nin ortaklasa dozen le;l:digi geceyi salr. yazar Ah met Ozer y6netti. Ay' fica arkadasrrmz M. Re ~at Sumerka n Trabzon konulu bit ora gosterisi sundu. Cern M ansur A9lklanan bu kosullara uyg un tum qenc yans mactlan, yansmamu e katllmaya l;aglrl Yoruz. Yansmayla ilgili afi~ ve nrosurter ulkenuzdeki tom mg'; zfk ckultanna da g l tl lm l ~ bulunmaktadtr. Gereken bilgi oralardan all nacagl gibi, de rgimizin arka kapaqmda yer alan 00 10mden edinue bihr. 'ransmaya kall iacak alan tom yansrn ac.era ~i mdiden basanlar diliyo ruz. AHMET OZER YENi KiTABI ONLARLA YA~ AO I M' I TANITTI. Prospera Yay mla n'nda yen i cucan son kitam. Onla rla Ya:?Bdim Oze rine sair - yazar arkada smuza Ahmet Oz er'le TAT Trabzon Radyosu'nda, 29. A Oustos 1995 QO no bir ca nh ya ym ge rl;ek le~t l r il d i. Ahmet O zer, daha Once yayrmla nan kitaplan ile birlikte ye ni kita brru tamttt. 16 EylOI 1995 gono ise Trabzon'da Mah mut GoloOlu KOlhi r Me rkezi'nde kitabtr n o kurlann a lmzaladr. Arallk saymuzda bulusma k dileoiyle, mozik dostlanna sao 11k, mutl uluk ve basa nla r diliyorum. MOtit Semih Baylan Genel Yayln Y6netm.nl.

5 Muzik Yazrsrrun Gereklilig i ve 1~l evi * Can KARAHAN Australopitek adi verilen ilkel luron ya ~ad lg l I'aglarda, insanoqlunun ogrenme gocu ve kapasitesi kuiturel evrimin hiztru srrurlarrusttr, Bu I'ag larda, merkezi sinir sistemi dil ogrenmeye elverisli olan insansilar, dil ogrenmede geri kalanlara karsi boyuk bir OstOnlOk sagladllar. yonko, dil ogrenebilenler, onunla birlikte, atalanrun yasantrlanru ogreniyorlardl. Dil, yalmz belli toplumlann anlasrnasrru saglayan bir a ray degil, takat ayru zamanda, bolun insanlann yasantrlanru biriktiren ortak bir bilgi hazinesi oluyordu. (1) Bu kosullar altmda, onceki kusaklann kulturel birikiminin genl' kusaklara aktanlrnasmda dilin islevini on plana crkaracaglnl d O ~On e b i l i riz. Bu yozden dilin evrimi, insan turunun varhqrm surdu rebilrnesi aylsmdan onern tasrmaktaydr, (2) Buraya kadar olan tarnsmarmzda, konusrnarun isitilrnesi otesinde, soylensnlere sureklllik kazandrracak kayrt olanak Ianni henuz gozden gel'irmedik. GOnOrnuzde bunu g e rl' e k le~ t i rme n i n birden I'0k yolu varsa da, insanhqm bu konuda oteden beri kullanageldigi en onemli bulusu hil' kuskusuz yazi olrnustur, (3) Dil ve yazr iki ayn gostergeler dizgesidir. Yazmm biricik varllk nedeni dili gostermektir. (4) Yazirun bulusu gerl'e kten insan g e l i~ mesinde onernll bir asamayi simgeler. Biz I'agda~ insanlar icin bu yazuar onernlidir 1'0nkO bunlann aracihjnyla kollur atalanrruzrn d O ~Onl erinin derinliklerine inebiliyoruz. Yazrrun geryek onemi, insan bilgisinin aktanlmasmda yepyeni devrim yaratmasidrr. Yazi araclllglyla insan deneylerini 0 lurnsuzlestirebllir, cok uzaktaki kisilere, henoz do 9.m am l~ yeni kusaklara aktarabilir. Yazl, bilimi yer ve zaman s mmrun ustune yocelten aracnr, (5) Insamn il'i nde dogdugu I'evrede yer a lan, dogal, toplumsal ve kollurel ogeler a rasmda ' ses' cok onernli biroyer tutar, Sesin olmadlgl durumlarda iletisim ve etk i le~ im cok zor olur, lnsarun cevresi, bir bakima sanki "seslerden o r Qlm u~ bir ag" gibidir. Insan kaynagl luro ve islevi ( i ~ gorusu) cok degi ~ik olan bu sesleri alqrlar, cozurnler, yorumlar ve giderek insan yasarmrun aynlmaz bir parcasrru olusturur, (6) BOlUn dillerde iiiede bir ad vermek gerekirse yans.lama ikilemeleri" denebilecek bir sozcuk WrO vardrr; $ akrr sukur, tmgrr mmgrr, tak tuk, mini rnml, takur tukur. Bunlar ilk bakrsta, konusmarun ahsila ge lm i ~ biclmterine tamolarak uymazlar, a ma gene da acik secik tammlanabilen ce ~ i tl i ozellikleri vardrr, Birincisi bunlar birer yansirnadrr (onomatope), yani dogadaki sesleri veren sozcuklerdir, doqadakl seslerin nesneleri n seslerine benz etilerek turetllrn lstir, Bu da onlann insana ozgo bir ~ey olduklanru karutlar, yonko maymunlar aogadaki seslere oykunrn ezter, (7) lnsan yavrusunun daha ana karrunda (rahminde) iken annenin kalp atrslanndan etkilendiqi, dogumdan sonra bu bildik sesi yeniden bulmanm bebek Ozerinde rahatlatrci etki yaptlgl ve bu yozden annelerin 5

6 bebeklerini rahat tanp uyutmak iyin gene l Iikle, kalpleri Ozerine yas ladrklan one surolmekledir. Nilekim, yap.ian baz i deneylerde ses bandma ahnrnrs kalp ahll ' seslerini dinleyen bebek grubunun, sessiz oda da yatanlara ve banllan ninni dinletilenlere gore co k daha erken uykuya daldlgl gozlenmilllir (GOnay 1978). Bu durum insan yav rusunun bazi moziksel ogelere karst duyarllilk kazanmaya ballladlgmm srrurh bir gosterges i ya da kanr n olarak kabul edilebilir. (8) insan yasarmnda mozigin belirli islevle ri I i ~ go<oler; (forksiyonlan) vardrr. Bu i ~ goroler y e ~ i tl i, cok yon lo ve ka rrnas ikt rr, MOzigin insan yasarru ndaki i ~ goro lerinin cesitll, cok yonlo ve karrnas rk olrnas r, lemelde insanm ya~a d lg l yevrenin, bu cevrenin bir parcasi olan mozigin ve insan - cevre etkiles imlnin yap ilarmda ki cok yonloiok ve karrnasrklrktan kaynaklan rr. (9) lnsarun ya~a dlg l cevre co k boyutl udur. Boyutlan bak irnmdan "d ogal", "toplumsal" ve " kultorel" olmak Ozere 01' all cevreden otusu r. Her birinde kendini ozgo 0 geler. buluna n bu all yevreler, gerek olusum, gerek nilelik ve gerekse islevle ri bakirru ndan birbirlerinin tarnarnlayrc rst ve b010nleyicisidir. (10) Bu boton icinde yer ala n "m Oziksel ~evre insan cevresinin en anlamll 6gelerinden biridi r. MOziksel yevrenin bir ogesi olarak gozokse de "d oga - lnsa n - kiiltor" bagla ml iyindeki olusurnu ve niteli gi bak r rnm dan toplumsal ve dogal yevrelerden soyutlanamaz. (11) MOzigin insarun kolto rel yasarrundakl i ~ goroleri genel yizgileriyle ~oylece belir lenebil ir; a) MOzik bir koltor ogesidir, koltoron 0 bor ogeleriyle etkilesir, (onlardan elkilenir, onlan etkiler.) b) MOzik, bir koi10r ogesi olarak, icinde olusup biyimlendigi koi10ron (yasarna biciminin) ozelliklerini ta~ rr. c) MOzik, insanm koltorel ya~am mda " geym l ~ " ile "s lmdi ", " ~ I m d i " ile "gelece k" ve boylece de "geym W ile "gelecek" aras mda bag kurar. Bunun dogal bir son ucu olarak da- belli koi10rei oze lliklerin goreli soreklil igini saglar. d) "Bireysel, komeler, lopluluklar ve loplumlar arasmdaki benzerlik ve ay nllklarm ortak nedeni kolto rdor. (GOveny, 1976) MOzik, soz konusu benzerlik ve ben zemezlikleri simgelemede basta gelen kollor ogelerinden biridir. (12) insanlann seslere olan tutkulanru ge li ~ tirmeleriyle baslarrus olan mozik macerarruzda yasanan her devirde ozgon bir leknolojinin b rraktlgl izleri go rmek momkon: Tas Devrinden kalm a yonl ularak oy ulmus taslard an, Ozerine hayvan derisi g e r il m i~ oldugu samian davullar bul unrnus... Ay n ca hayvan kemiklerinin cllalamp delin mesiyle yapilrrus vurma sazlar ve f1 0tlerin y ll onces ine ait oldugu karutlamyor, (13) 19. yozy.1 boyunca, mozigin dogu ~u na i l i~ki n teori ler ortaya anlrmsnr, Bu teorilere gore mozik, ' dil' den (Herder), hayvan sesl eri ve ozellikle kuil seslerinden (Da r win), insanlann birbirferine seslenmesinden (Stumf), insanlan n birbi rleriyle kurdugu duyg usa l il i~ k ile rden (Spence r) kaynaklanrms ya da dogm u ~tur. (14) insan sesi yalgilardan da eskiye gider. En alcak basamak lardak i obeklerde sarki va rd rr, yalgl yoktur. (15) i ~ turkule ri, korek ce krnek, yok kaldirmak, ag tciplamak, ekin bicrnek, yon egirmek gibi ortaklasa ya da bireysel kol emegi cahsrnalanna yon veri r ve eslik ederler. : iki bo turnden otusur ill torkoso: TOrkO icinde yinelenen dizeler, yani nakarat ve du ~no p hazirtanmadan, dogaytan soyteniveren dizeler. Nakarat ya da heyamola, insanm ya ll~ ma srrasindakl zo rlanrna arular inda crkardi g. ve hiy d e g i ~t irm ed en yineled igi anla ~ i1m az bir y lgllktjr. Geryekte heyaloma, govdenin oteki organlan nm devinimlerine 6

7 eslik eden ses organlannm bir tepkisinden baska bir ~ey degildir. Ama yap'ian devinimi duzenliyen ve kolaylasnran bilinyli bir arnac da vardrr, Heyamolalann en yahn blcimlerl iki ya da uy hecelidir. Sozqelimi, kurekcibasmm belli aralrklarla "hop hop!" diye heyamola cekmesini, iki heceli heyamolaya ornek goslerebiliriz. Surada ilk h ece haztrlayrci bir isarettir, ikinci hece isi zorlanrna' an ini, kureklere asrlmayi belirtir. Oy heceli heyamolalarda uyuncu hece, zorlanma arnndan sonraki rahatlamayl, duraklama arum belirtir. Volga kurekcilerinin turkusunde oldug u gibi; "E-yuh-nyeml" (1 6) Gunumuzdeki lam olarak geli~m i ~ turkunun j ~ tg rkusu nden l ark" cahsma surecinden koprnus olmas idrr, Ses ve el ogeleri varhgmi hala surdu rrnektedir, ama a racm yerini yalg, alrrustrr artrk, (17) Muzik her seydsn once "ses" demeklir. "Ses" deyince Sche lling, bundan sunu anhyor: Ses, maddi birseydir ama herhangi bir madde degildir. Maddenin temel ozel Iigi zamanda ve uzamda olrnaktrr, Oysa ses, trpki. ~ rk gibi belli bir uzama sahip degildlr, belli uzarrun icini doldurm az, bir uzamda zaptedilmez. Ses, bu iki boyuttan yalmz birincisine, yani "zaman" boyutuna sahiplir. Oyleyse herseyden once ses 0 Ian "muzik", sanat olarak kokencs birinci boyula tabidir. (Onun yalmz bir boyutu var) Zaman ise ard-arda-olus (sukzession) bicimine sahiplir. Su nedenle "Muzigin zorunlu blclml ard-arda-olus'tur." Schelling, her zamanm her muzigin (sesin) sahip oldugu bu ard arda olus blcimlni, sonsuz olamn sontu olana imgelemin bicimi olarak anlar. Su ~u demeklir: Sonsuz sonlu olanda lmqel enmlstlr: Oreal bir ~ e y olarak ortaya konusrnustur, ama bu ortaya konulan ~ ey de, real bir ~ey d e 01 mas' gereken ikinci boyut olan uzam eksiktir. Dolayrsryla 0, bir yandan sonlu (real) bir ~ey olmakla, ote yanda n da hala bir bak imdan sensu z olana sahiptir: Yani 0, sonsuzun sonlu'dan imgelemidir. Demek ki icra edilen anlamda rnuzik, le k boyullu bir sanat olmakla, yalruz bu zaman boyutunda ortaya Konmakla, onun blcimi zamarun biyimi olan ard-arda-olus bicimidir. Su ard arda otusun kendisi real bir seydlr ve real bir ~ey olarak da sonlu bir seydir, o halde muzik, sonsuz - sonlu birliginin sonluolan'da meydana geldigi bir sanatnr. Sir ard arda otus boyutunda ortaya crkan rnuzik, hiybir uzamda tesbit edilemez. A ma onun bir bakirna lesbil edilmesi gerekir. Aksi halde onu yeniden icra elmek olanakh otmayacaktrr, (18) Sir ses sanan olan rnuzik, plastik sanatlann aksine, npk r soz sanatlan gibi bir zaman sanatid rr. Plastik sanalla rda kullam Ian malzemenin (boya, alcr, carnur, tas vb.) elle bicirn verilebilen nesnel malzemeier olmasrna ve bu malzemelerle yapr Ian eserlerin belirli bir mekan bowmu icinde yer almalanna karsm, ses ve soz sanatlanrun ana malzemesi, ancak isitrne duyumuzl a alqrlayablle ceqirnlz sesler'dir. Dotayrsryla bu tur eserler, mekan bolurnleri iyinde degil, zaman kesimleri icinde yer alabilirler. Su nedenle de yer aldrklari zaman kesim inin sona ermesiyle yok olurlar. Plastik sanat eserlerini ikinci kez gorebilmek icin, bulunduklan mekan bolurnune bakmak yelerlidir. Ancak ses sanatrrun yer ald,g, zaman kesimi, ilerleyen her saniyede bir daha gerilerde kalrrns olacaq mdan, bir kez daha yasayabilrnek ve 0 sesleri bir daha dinleyebilmek rnurnkun degildir. (19) Muzigin tesbiti ise "nola" ile olur. "Nola" ise sayisal bir iladedir, yani nota, "numerik" bir seydlr, Sir sesi bir nota ile gostermek, onu numara lamak ve sesleri nurnaralandrrmak, onlan saymak demektir. Demek ki rnuzlk bir sayma, bir sayrmdir, (20) Insanlar soyledikleri sarkrlan kag lt uzerine geyirme istegini duyana kadar yuz y,llar ve yuz yillar ge y mi ~, istek bir kere du-

8 yulduktan sonra da uygulama yonternlerlnin ge li~mesi de bir 0 kadar surrnustur, (21) Ancak ortada buyuk bir sorun vardr. Sorun da, konustuqurnuz dili nasil yaziya aktarabiliyorsak, seslerin alfabesi olan notayt da yaziya aktarabilmekti. Bunun nedeni ise ka hclhgl saglayabilmekti. (22) Nota yazrsmm, bir sesin, bir ezginin yuksekligini, yogunlugunu, ifadesini kesm olarak belirtmesi gerekmektedir. Bugun kullamlmakta olan rnuzik yaztsi sistemi ne olasmcaya kadar yuzy,liar suren uzun bir yoldan ge,i lmi~ ti r. (23). Yunanhlar, voka l muzik ve,algi muzigi icin iki ayn muzik yaz tsi kullarulrruslardir, Bu yazita nn ikisi de Yunan alfabesindeki harflerden olusrnustu, Aneak, harfler tum sesleri isarsnernekte yetersiz kaldlgmda, kimi harfler yank ya da ba~a~ag l ye rle~ tirlliyordu. Normal yaz llan harfler vokal muzige, yank ya da tepeu stu kullarulan harfler ise,algi muzigine ozguydu. (24) Calgl icin rnuzik yazts i u,er harften duzenlenrnlsti, ancak seslerin srrasi kahndan inceye dogruydu. (ButUn,alglsal dizilerde oldugu gibi). Harfler eski Sami alfabesinden ahnmrsn, Dik yazilrms olanlan acrk telleri, yank isaret parrnaq iyla bas i lanlari, ters yazllanlan iseorta parmakla bas ilanlan gosteriyordu. Muzik yazrsrrun ilgin, taran, parmak i saretlerini i,ermesi, yani "tablatu r" olmasrydr. (25) Seslere ad vermeyi ilk du~unen Romall filozol Boethius (M.S ) olmustu: Dizideki seslerin herb irini bir harf i1e adland rrmayi ilk 0 one surmu~,u. Bugun Ingilizce ve Almanca konusan ulkelerde notalann La, Si, Do vb. yerine A, B, C vb. di- ye harflerle amlmas i Boethius'tan kalmadir, Iyi ama, notalann harfjerle amlmasi rnuzik yazmak ve okumak isteyenlerin ne isine yarardr? Bir melodinin krvnmlanru, nota yuksekliklerlnl de isaret lemek gerekirdi. Bunun icin de, Boethius'tan,ok daha once ge,erlikte olan bir yola gidildi: Melodilerin stenografi,izgilerini andiran bir takrrn lsaretlerle nokalanmasr. Bu tur notalamaya, Yunanca ' i~a re t' anlam ma gelen ' neuma' kelimesinden, "neurnatique' notalama deniyor. ' Neuma'lar, melodinin inlsinl "k,~ m, yaklasik olarak belirten bir takirn isaretlerdi ve ancak, bir melodiyi bilen kisilerin arulanru tazelemeye yanyortardr, Derken rnuzik kaydetme i ~ i biraz daha saglamlassm diye bir ', I k l ~ noktasr" belirtecek isaretin,izgi ustune konmasi d u ~ un[jfdu. 80ylece ilk portre, tek,izgili porte ortaya " ktl. Sonra buna bir ikinci, bir u,uncu, bir dorduncu, izgi eklendi. Cizgiler renkler le de birbirinden aynldr, Do'non, izgisi san, Fa'run ki krrrm Zl... Ya bu Do, Fa vb. adlan kim buldu? Notalann boyle aclandmlmasim one suren, onuncu yiizy llda ya ~aml ~ bir Milano'lu ke ~i ~ Guido Arezzo'dur. Bu adlan da bir ilaninin her bir satmrun ilk hecesinden almrstrr: UT queant laxis, REsonare libris. ' Mira gestarum, FAmuli tuorum, SOL ve poluti, LAbii reatum, Sonete lohannes. Ut adt yerine buqun kullanllan Do ad rm da kullanan Giovann i Maria Bononcini ( )'dir. (26) Guido Arezzo zamanmdaki yeniliklerden biri de porte,izgisinin basrnan konan. notalann yerlerini belirlemeye yarayan isaretler yani anahtarlardrr, Gunumuzae de kullamlmakta olan Sol, Do ve Fa anahtartan ashnda G, C ve F harflerinden dogmustur, Anahtarl ann kullarulrnast notalann incelik ve kahnhklanru kesmlestirilmistir, Ancak, sureleri ve bunlar arasmdaki oran Ian gosteren isaretler henuz ortada yoktu. (27) Sure gostermeyen duz sarkr yazrsm-

9 dan sureli yaziya gec;: i~ kon usunda 1225 yrlmdan itibaren baslayan ge li~mele r Koln'lu Ars Cantu s Mensu rabil is ba slrkh kitabmda (1280) tarurnlanan nota bicirnleriyle onemll bir asa rnaya ula~ml ~ ve boytece onu c;:uncu yuzyrloan onaltmc i yuzy lla kadar kullarulacak mensural notasyon (olc;:eksel muzik yaz tsi) evresi baslarmstir, Bu nota bic;:imleriyle ifade edilen surese l degerler, gunumuz rnuzik yaz rsryla su sekilde gosteril ebili r: 13. yuzyllm sonuna dogru b.revis, bestecilerin kullanmak istedikleri krsa sureleri Dl l D I;,~,.,~ n I' 3 I "": ~dj'j> B 4 ~ I gostermeye yetmez oldu. Bunun 'c;:,n Fransrz Pierre de la Croix, brevis'i dorde ve sonlan dokuza boldu, Boylece daha bu srralarda semibrevis bic;:iminden ve adrndan vazgec;:ilmeden, sonradan kullarulacak en kuc;:uk degerlere minima'ya dogru bir adrrn atrldr. Din d l ~1 muz igin uia~tl gl ozgurluk ve yayg mhk, uc;:erli bolunrne antayrsmm yarnna ikiserli bolunrne anlayr srru da get"dl. Muzik yazismda buyuk bir devrim olan bu d egi ~iklikl ere birlikte kuc;:uk degerlerin daha g eni ~ s intrlar iclnd e kullarulrnasma baslandi ve semiminima fusa, sernifusa gibi yeni degerlere ulasrld'. Bu yeni yaz i bic;:iminin onculerinoen Phlippe de Vitri'nin ( ) ars nova diye adland"dlgl bu evrede olc;:ek brevis olrnustu. Buna gore bir rnuzfk parcasmm basma konulan daire, her brevis'in UC;: brevis'e bolunecegini, yanm daire ise her brevis'in iki brevis'e bolunecegini gosteriyordu. Bu bolunme bic;:iminde uc;:erli bolunrnelere (tam,.eksiksiz, rnukemrnel) anlammda per!ekl, ikiserli bolunrnelere ise (eksik) anlammda impe r!ekt deniyordu. (28) 15. yuzy llda notasyon acismdan (rnuzik yazrst ac rsindan) onemf ge l i~me le r serg i ledil er. Bu ge l i~im in bastrca nedeni tekn o lojideki yeniliklerdir. r--perfekl M i n i",~.., Muimodu$ I [./?'1 ] '''It ' "' ]"''"' [ I irnpertekt "l ' " /1,, ,) / 11 "1' /1 J A ' ] T~'~' [ /1... I ". J J...-/1 ] " " "" [ /1 J j j m,,,' m"', J l.)i )i /1 /1 PP PP. n 15. yuzyilda pe rgament'ten kag lda ge c;: i~, 0 zamana kadar icleri dolu olarak yazrlan notalarm goz ieri acik blcirnde yazrlabilm esini ge t i rm i ~ t i r. Boylece "Olc;:iilii notasyon" un "beyaz olciilu notasyon" olarak adlad trtlan ikinci evresi ne g e c;: i lmi ~ oldu. Nota gozierinin kapah yaz lldlgl 13. yuzylldan 15. yuzy lla kadar olan evre, "siyah mensural notasyon" (schwa rze mesurainotation) olarak adlandrnhr, Ancak, 1430 y illan na rastiayan bu deg i~im onceslnde henuz kullarulrnayan semiminima, fusa ve semefusa gibi notalann gozleri bir s ure daha kapah yazrldr. Oaha sonra bu riotalan n goz leri de ac rk yazilmak istendiqinden minima ve semiminima'nm birbirine kansmasim onlernek amaciyla semiminima'ya c;:engel takrldr, Boylece semiminima'dan bastarms, dolayrs ryla fusa ve semifusa'n m c;:enge l sayrlan da birer tane artrrus oldu. (29\ 15. yuzy lhn miizik yazrsmdaki ilginc;: geli~me, "tab lat u re" ile de acrklanabillr, Har! ve nota yaz ilanrun aksine tablaturiar c;:algl sesierini belirtmeyi arnacla rmsnr, Seslerin 9

10 yalgl uzerinde ylkanlacaklan yerleri ve nasrl crkanlacakla nru gosteren tablaturlar (Latincesi tabula, tabilatura tabela'dan), buqun kullanmak aldugumuz rnuzi k yazrsrrun tarihsel asarnala rmdan I;>iri degil, muzik yazrsmm dismda gel i~m i~ (yak kez de muzik yazrs ryla birlikte kullarulrms) baska bir yazr luruydu. Nilekim, yalgl partilerini tablaturlarla yazrnarun yaygm bir gelenek aldugu 18, yuzy rla kadar alan donemde, insan sesiy le soylenecek partiler rnuzik yazrsryla yazilryor ve boylece, ayrn seslerin vokal o larak (sesle) soyl enecek partilerinde rnuzik ya zrsr, calqrlarta cannacak partilerinde ise tablatu r kullaruliyordu. Ail aldugu yalgmm turune gore lavta tablaturu, gitar tab laturu, arg tablaturu gibi lurlere aynlan tablaturlann en yayqrm lavta icln olaruydr. Lavta tablaturlannda alt alta y i z i l m i~ (gunumuz dizek yizgilerini andrran) paralei yizgiler lavtanm,.bu yizgilerin uzerine yazrlrnrs hart alarak ya da rakamlar calqmm parmak basacaqi perdelerin, bu hart ya da rakamlann uzerine konulrnus gozsuz nata kuyrukla n ya da otaqan no talar ise seslerin surrnesini gosteriyardu. Hartlerin ya da rakarnlann altma kanulan natalar genellikle ya h~ ozellikleriyle ilgillydi. Bazi kaynaklarda rastlanan lavta tablaturunun en eski tarihlisi Italyan lavta tablaturudur. (1507) Italyan, Ingiliz ve Fransiz arg tablatur Ian ise (gunumuz piyano' yazrsmdan oldugu gibi) yitt dizek uzerinde yazi hyordu. Tablaturlar, vakal ya da yalg.sal aynrm yap ilmaksrzm turn partilerin bugunku rnuzik yazrsiyla yazilmaya b a ~ landl gl 18. yuzylldan itibaren kullarumdan d u~up tarihsel rnuzi k yazrst haline ge lm i~s e de calgl partilerini tablaturl arla gosterme gelenegi ozellikle gitar, zihter, akardean ve ukulele gibi yalgllarda (bir kendi kendine ogrenim yontemi alarak) bugun de yer yer surdurulrnektedir, brnegin flamenka gitar metadu. (30) 17. yuzy rlm ortalanna rnuzi k ya ztsi (notasyan), gunumuz rnuzlk yazrsma yak yaklasan bir ilerleme gosterd i. Ancak rnuzik terimleri uluslararast bir dil kazanamadl. Terimlerin buyuk yagunluguy uzynlardan beri kullanilan Latince sozc uklerdi, <;:algl notasrnda tablatur kull an rrru suruyardu. "En yayqrn tablatur lurleri alan Italyan, Ispanyal, Fransrz ve Alman lavta tablaturlannd an baska perdeleri Fransiz lavta tablaturlann da olduq u gibi hartlerle gosteren Palanya lavta tablaturu, ya da Fransrz lavta virtuozu Denis Ga ultier'in ( ), tellerin duzenini LA3 - RE4 - FA4 - LA4 - RE5 - FA5 olarak d egi ~ t irmasi sonucu ortaya crka n yeni Fran srz tablaturu gibi farkh yalgl yazitan da vardr. (31) $a rkrcrlar nata ku llamlmasir u bilselerdi hem kendilerine, hem de muziklerini ogrenmek isteyen yabancrlara yak yararh alurdu. Oysa anlar bu alanaktan habersizdirler. Antik kok en li musikilerinin ayrrdedici ozelligidir bu notasizhk. Antik yagda, sesin yukselis ve alcahsm: gosteren baz i isaretlerin var olrnus aldugu bilinen bir geryektir. Bugunku notasrzlrk ise Sark musikisin in ~- gmr f flffffff ilerlemesine buyuk bir engeldir. Geryekten 3 [FE ~t fiprr'l"""'1bilim iyin yazr ne.ise m~si k i icin de n.at,a. ' rm!d adur...u~ta brr ~~, ~r n dedrgl glbl yaz.l, Ilkor -.. ve du~uncele"mn ashna sadrk blr tab- [ :~l 0,~_,_ ~:rr,,~. ". "" ~"' C' I l a s u gibidir." Gecrnisten miras olarak \\':. ) - ~ '4 Ef";af.J1!ti.1<Jo'=.= "_"' ",'_' devrald ijnm rz bilgiler bize yaz ryla aktarrl-.\" 1 ~- '!!:1~,~ :L ---."~-..:.-~ masayd i ve onlan her an zenqinlestirmek - 'I'. = ~'I olanajnndan mahrum bulunsaydik zihnimizle kultur evrenimiz san derece krstth. n

11 kahrdr, Musiki de notanm i~levl i~in aynl yarg' ge~eriidir. Nota, ne kadar giizel bir i call", bir dii~iiniinl Bu sessiz lisan giizel sanatlann geli ~tig i turn Avrupa U1kelerinin ortak dilidir. Notanm degerini bilmeyen sarkrcilar ise onsuz yapabileceklerini sarurlar, Gerce kte yaparlar da. Ama ne pahasma? Giivenebilecekleri tek ~ e y hanza oldugundan, musikiyi ogrenmekte biiyii k zorluklarla karsrlasrrlar, En mahir miizisyenleri bile Pesre v ad, verilen havalardan yiiz kadanru bilirler ve bunian bir ustadm yanrnda yiizy,liarca eme k vererek ogrenirler. Bu ogrenim, bilinmeyen Pesrev kalmaymcaya dek devam edebilir. $ ark musikisini ogrenmekteki g ii~l iig iin ana nedeni ogretim yonternls ri degil (oda aynca ele almmasi gere ken bir konudur) notasizhktrr, (32) lletlsirn olmadan ogrenme olmaz. [letisirn kurulmadan ogretme ge r~ekle~ mez. Ogrenme ve ogretme, ternelde, bir iletisim i ~ iriir. Bu nedenledir ki, tiirii, diizeyi, siiresi ve i ~e ri g i ne olursa olsun egitimde i1 eti ~ ime bii yiik onem verilir. (33) lletisirn ~ e ~ i tl i alanlarda ge r~ekle~ i r. Bu alanlardan biri "sanat'trr. Temelinde "esl elik Iletl slm" olgusu yatan "sanal sal i1eti~im " Kendi icinde ~e~ it li dallara aynhr. Bunlardan biri de miiziksel iletisimdir. (34) Yahn ve ozlii bir anlatrmla "miizlksel lletislm", "duygu, clii~iince, izlenim veya lasanmlan veya bunlan i ~ i ne davraruslen belirli giizellik anlayrslarma gore birle~lirilmi~ seslerden olusan eslelik biiliinlerle kuruian belli i1i~kiler yoluyl a ortaklasma ve paylasrna siireci "dir. (35) Etkili bir miiziksel iletisirn sirasmda veya sonunda ahci da belli bir a h~ka n hg m veya degi ~,k ligin ol us masi beklenebilir. Halla belli ortaml arda belli kosullarda ger ~e kle~ ti rilen belli miiziksel ilet i~ im le r, alrcrlarda belli miiziksel alrskanhklann veya belli miiziksel davrarus deg i ~ikl i klerinin, yani belli miiziksel ogrenimlerin olusturulmasrru arnac lar, (36) Miiziksel bildiri, baskasma iletilip onunla payla ~'lma k istenen duygu, dii~iince, izlenim ve tasanmiann yerini tutan belirli seslerle veya ontann belirli ozelliklerini belirterek pnlann yerini tutan ya da tutmasi beklenen belirli sembollerle olusuturulur, Bu sesler sistemine "miizik dili", bu semboler sistemine ise "miizik yaz,s," denir, Bir miiziksel bildirinin durumunu. niteligini dogrudan belirleyen bashca elm enler onun dili, turu, ozii, ii slubu, il'e rigi, il'er,gin i ~l e n i ~ bicirni, bildiri ogelerinin bir araya ge t i r ili~ ve bildirinin kuru tus diizenidir. Miiziksel lletlsimde bestecinin katasmdaki duygu, dii ~ ii nce, izlenim ve tasanmlar oldugu gibi dinleyicinin / yogalt,cmm kafasma ltetllemern ektecnr, iletilebilenler 0 duygu, d ii ~iin ce, izlenim ve tasanrnl ann <endileri degil, onlan temsil eden, onlann yerini tutan uyancrdrr, (37) Bu acidan baktldrqrnca, bir mii ziksel bildiri aslrnda belli bir "uyancuar biiliinii" ya da "uyancrlar sislemi"dir. (38) Miizik yaprnm ya da mii ziksel bildiriyi olusturrnada kullarulan sembollerle, bu bildiriyi ahcrrun auyu organlanna goturmeye yarayan ileliel arac, yontern ve tekniklerin turnu birden "m ii ziksel lletlslrn arac, yonlem ve leknikleri" diye adlandrnhr. (39) Miiziksel iletisirn kanallanni olusturan arac, yontern ve teknikler [rnuziksel iletisim teknolojisi) hizla ge li~me k le birlikte bunlar muziksel iletisim diizenlemele rinde ve uygulamalannda henuz istenen elki lilik ve verimlilikte kullarulrnarnaktadrr. Bu bakrmdan ilgili kisl, kurum ve kuruiuslar arasrnda varhg, gozlenen dayarus ma, yardrrnlasrna, i~bir lig i ve e~g iid iim eksikligi ya da yele rsizligi olabildiqinca hizla giderilmelidir. (40) Mii ziksel iletisirn, hem kendine ozgii bir iletisirn bicirni, hem etkili bir lletisim aract ve hem de onernti bir iletistm alarudrr, Bu nedenle muziksel i le t i~i m, bir yandan da- 11

12 ha etkili bir egitim arac r, di ger yandan 0 nemli bi r egitim alan! d urum una getiri lme lidi r. (41) Muzik yaz.s i, g aruntosel ve canlandrn CI nitelig i ile m uzigi uzamsal b ir boyuta tasir. Boylelikle onu garmem ize ve tek ra r zaman boyutuna akta rmarmza o la nak tarur, Tabli ki -baq larna muzigini d e uza m sal bir boy uta ta~ l ya rak, yeni kusaklara, akta rac a k, soyut a n la m la n sornutlastrraca k ve onu anlarnland rrmarruzt saqlayacak tek gastergedir " miizik yazr sr"... NOTLAR: (*) Bu cahsma. Can Kara han'm "Baqlarna MOzigine lltskln Eserl erin v azurms B i ~ im i lle Seslendirllls i Arasmoekl Farkhhklann [neatenmost, Smanmast, Dejrerlendinlrnesl" konulu tezinin gir j ~ metnidir. (1) Bozkurt Guvenc, insan ve KOltU r, Remzi Kitabevi, istanbul, 1991, S: 150 \ Calvin Wells, insan ve Dunyasr, Aemzi Kitabe vi, istanbul, S: 158 (3) Calvin Wells, a. g. m. S: 174 (4) Ferdinand de Saussure, Genel Oilbilim dersleri, Cevir en: Be rke Va rda r, Biray ve Toplurn Yaymlan. Ankara, 1985, S: 27 (5) V. Gordon Childs, Kendini Yaratan insan, S:74 (6) Prot. Dr. Ali Ucan, insan ve Muzik insan va Sa nat Egitimi, Muz ik Ansiklopedisi Yayi nlan, Ankara, 1994, S: 9 (7) Geoge Thomson, [nsarun Ozu, yeviren: Cela l Oster, Payel Yaymlan. Istanbul, 1987, S: 44. (8) Prof. Or. Ali Ucan. insan ve Muzik insan ve Sanat Egitimi, Muz ik Ansiklopedisi Yay mlan, Anka ra, 1994, S: 17. (g) Prof. Dr. Ali u cen. a. g. m. S: 17 (10) Prot. Dr. All u can. a. g. m. 17 (11) Prof. Dr. Ali ucan a. g. m. s: ' 7 (' 2) Prof. Dr. Ali u can, a. g. m. 5: ( 13) Dugrul Gence, yagda~ Teknoloji ve Sanat, H. O. G. S. F. Yaym lan 8, Ankara, S:91. (14) Ahme t Say, Muzik Tarihi, Muzik Ansiklopedlst Yaymlan. Ankara, 1994, S: ( 15) Curt Sac hs, Krsa Dunya Musiki T arihi, Cevlren: ilhan Usmanbas, Devle t Konserva tuvan Yaymla n Serial, istanbul, 1965, S: 3 4. (16) George Thomson, a. g. m. S: 45 (17) George Thomson, a. g. m. S: 46 (18) Orner Nad Soykan Kuram - Eylem Birll.gi Ol.arak Sanat, kabalc t Yaymevi, istanb ul, 1995, S: (19) Ahmet Say, a. g. m. 5: (20) Orner Naei Soykan, a. g. m. s: 127 (2 1) ilhan Mirnaroglu, Muzi k T arihi, Va rhk Yaymlan, istanbul, 1990, S: 20 (22) Bulent Alaner, Osmanh lmpa ratonugu'ndan Gunurnuze ~elge le r le TOrk Muzigi T a rihl Dizfsi, Ankara, 1989, S: 12. (23) Cavidan Selanik, Genel Muzik Tarihi Ders Notlan, Ankara, 1986, S:'4 (24) Ahmet Say, a. g. m. S: 61 (25) Ahmet Say, a. g. m. S: 61 (26) llhan Mlmaroqlu, a. g. m. 5: 20 (27) Ca vidan Selanik, a. g. m. s: 20 (28) Ahmet Say, ". g. m (29) Ahmet Say, a. g. m. s: 111 (30) Ahmet Say, a. g. m. S: 111-1'2 (31) Ahmet Say, a. g. m. S: 186 (32) Cha rles Fonton, 18. Yuzynda Turk Muzi gi, Ceviren : Ce rn Behar, Pan Yayrnlan. lstanbul, 1987, S: (33) Prof. Dr. Ali u can. a. g. m. S: 26 (34) Prof. Dr. Ali u can, a. g. m. S: 26 b5) Prof. Dr. Ali ucan, a. g. m. '8: 30 (36) Prof. Dr. All Ucan. a. g. m. S: 30 (37) Prof. Dr. Ali Ucan. a. g. m. S: 32 (38) Prof. Dr. Ali Ucan, a. g. m. S: 32 (39) Prof. Dr. All u can, a. g. m. S: 35 (40) Prof. Dr. Ali u can, a. g. m. S: 41 (41) Prof. Dr. Ali u can, a. g. m. S: 41 12

13 AN KARA KO$MAS I '+' ". " " n"..., n '" n... n v n 11'" Fn ~ef~::= : ~3 :: : 13

14 ANKARA KOSMAS I -2- ' 4

15 Trabzon'a Mektup Sevgili Trabzon; Gilman Kahyaoglu PEREMECi Mektup g ellr d ostlonmdan gozete dergi gellr color postcci kcpmu bona seni getirir. Gelip dize dize d izili ~ l e rim beni <;og rjr qlbtdlr. Gelirim blr gun elbet sa na sevgili sehlr belki stern slclrn yog mu rlarla YlkandrQrnd a be l~ dalgolar g 6klere <;:rktrg rnd a g elirim Menekseler goz goz a C;:lldrgrnda belki urnutlcrdollcro baglandrgrnda g ellrim ulu c ornier k u~ tuyu yorgana sonndiqmd o belld de kimbilir blr vo z srcoqmdo geurim Gelirim b ir gun sa na elbet sevg iji sehlr gelirim ya gor vesll scclonom kiron vurm us kelligini 0<; beton c c novonn o gzj ocik bekledlqlnl g6rmekten Orkerim. Tertemiz ma sum bekaretinin kirle tilmi$lig ini ' sucocn ~ hi r domqcsr yemi$lig ini bilm ekt en cektninm... Gelirim bir g un sana elbet sevgill Tro bzon gelirim yo gonlumu bagloyon efendillql scocik sevgi dolu vu rekle rl condo n konukseverllql bulomozsom d ive e ndiselenirlrn. Beni pulu yosmoco korsuomooon derbeder pfslige sovunrnu sluqurnlo ko mlcsmokton kovqncnmm... SENiM ANI ANI TUTEN TARiH TARiH A<;ILAN YE~i l MAVi SEVDAM GELiRiM SANA ElSET SiR GUN GELi RiM YA TANIYAMAMAKTAN SEN i TANINMAMA KTAN KORKARIM... Benl sororson ne tom ic;indeyim vosorrsn ne de tom cnsnoovun. Bazen c onoczvun olovlonn bozen okrvlor cc rnboz m... Hayd i kol soqhcoklo son vereyim ornk rnektuoo, ATALARDAN YADiGARYE~i l ORTONE SUVADEGEN DANTEl ETEKlERiNE YOZLEI<CE KEZ DOLANDIGIM ZAGNOS SEliNE VEKENDiNE iyi SAK SEVOiGiM... Pmdik findlk kc rc yemls g 6zlerinden seyre tmekte n cok h o~and l glm Boztepe'nden 6perim... Ca bbor c ohskc n horurnloro dagda kudo toriada rostlorsm o nloro benden selo m sovle. Selams6yle yozon clzen i~ lsleyen saz colon elle re. doqru du~unen bevmlere tatl1 soytesen dlllere. G un isnnodon senl gone ho zmovo n ccocuere sela m sovle. Horona d urup genul tltretenlere seni koruvup gazetenlereselam soy! ;!. SiR DE HER KE SE SENi COK SEVDiGiMi SOYl E... 15

16 Candan Ergetin "Hazmm" Demek lcin On VII Bekledi Mehmet ATAK Hazlnm... Candan ERfetin nihayet Ilk ka selini,<ikardl. cerc am ta n~1i a~ r yll oiuyol. 0 osnem Mehmel Teoman, Se~ in Okyay ve Serap Ozcan'la birlikte, F~en Baturun oetore en~. caz ve cnensoe agn11kll 'Slyah &. G(j ~' isimlij bir qece kulubii ~ Ie t iyo rd llk. careen ilk bu mekanda prolesyonel olmu~ lu. Once Mahl&r, Bizet aryalan SOy1erdi. erdmcan chanson'lar ' Jer endmi', "Milord", "La Vien Rose', finalde de ~ iri iki caz. Mekamn siyahma kansen siyahlar il;inde sahne allml, Veronica lake'den &l ii~ a llnml~. bir~un(j arlen 'Peek-a-boo' salflanmn allindaki ~ ~ gozleri ve lidan misali boyuyla guzel bir gelllf kadllll!l. Ama bu guzellik kolar cinsinden deglldi. Candan'ln suretin ~ bugilne kadar renkli medyanln ~k tuketilen SUSU olmasmdan koruyan zo rl~ u n mesaf :siydi. Hep kaset leklifleri ahrdl, ama 0 direnirdi bootare. Chanson'un bu co!ira!yadaki yegane sesi oimu~u zaman ~ nde. Gen i~ kiuelerin a ~ kalh~lndan lrak, ama 5~ki n bir m(iplelalar gru bilnun gozdesi. Bir gun kasel yaparsa bu muhakkak Chanson'darl gec;ecek diye du!iunordum. ~I. Otuz iki ya!i1nda, ba!ika bir cografyada, Balkanla( ln llnlslnda 'hazmm' dedi. Kelimelerin oneminimuhafazaederek... Ebeveyni Balkan Sava~1 sirasinda Turlliye'ye ~ etmi~ Yuqoslav Amavutlanydl. Baba mozik ogrelmeni... ~ but;uk ya~ lnda Alman ya'yagilmi~lerdi. Babanm ya ~dl ~1 IWskiJ'lIOkler, ogrelmenligi blraklp kullip/lanecilige ba~lamas l izledi 0 gonlen. Bu kez mekan Klrklareli'ydi, babahaltada iki gun ioocuklara m(izik dersi venyorduocandan ve agabesiyle ablasma ise bir giin lazla. 'Ders siraslooa lam bir sen Amavullu' diyor Carldan. 9ocuklu{l:.mda sokakta oynadl9iai hi ha\lrlaml)'or, bir iki tecnjbesinde de liyijm sa~layamaml~. Okul ~ rk l~1 ~ru kutiiphane. '1lkakul biili{jinde Klrldareli 90cUk Kiililphanesfndeki tum kilaplan bi l inn i~tim.' KonservallJVann keman boiiimone girmeyi dii ~Oniir ken, kurs suz murssuz, Ozel derssiz Galatasaray Lisesi'ni kazaool. Sinav sonl.lcu gelince baba sevi~en ljltuyor ama yine de Candan'l IdilUphaneye ~l nlo soruyordj: "Karan s~ ver.' SENEDE air GUN Ya~ lnda, Galalasaray'a pa.raslz yalilloia rak girdi. Galalasaray so sy all e ~ lirec e kti Can dan'l; "Hepimiz karde~ gibiydik. Galalasaray bu a~ ldan yak ooem~di r, ~ nku ayrlmclhk }'ljkiuf. Farkh klitlur yapllanndan, farkll ~ehi rierden, larkh ekonomik k~rdan geli)'orduk ama he pimil birdik orada vearamlzda giit;lobirba~ var dl: Halen Galalasaray'da miizik agrelmenliqi yaplyor. ' $imdi aynl biil(jn lo~ii goremiyorum. Belki de asltncia bunu saglayan Galatasarayllhk d~ir de yallhllktl.' 1001 Gece Masallan'nl ~se vi )'Or, defalarca okuyor. 'Biraz sal't'l bir ~ k' " mu~. 13ya~'nda cinser~e clair ilk keflltleler kula- ~ Ina phndlgmda 'roll. ters getm~. ' Yak camm salfltl3hyorsunuz! Benim annem babam boyle ~eyfer yapmaz' demi~~. 2.5 ya~lannda sokakta yiinjrken 'seoece Sir GOn'ii soyledigini ve annesinin baglrmasln dive agzlnl kapall l~lnt halllhyor. 16 y a ~l nda ti yalro boliima slnavlanna hazlrlanml!i ama Ylklz Kenler ~ fte ledrisalh bir okulda okudugunu Clglllnince, onu izlemi!ib bile. Hala ~ iyi bir tivane oyuncusu olabilirdim divedo ~iiniiyor. Villar sonra bir csa filmde M ii ~fik Kenterfe kamera kalilsim gec;ip, banraarca k.a lm l~ bir hayal diva t61iinde oyunculugu birkez deneyecekti. Aylll yll Belediye Konservatuvan'nln yan zamanll san boiiil'tliinu kazandj. Tam 12 sene, bir yandall da lise, ardmdan iiniversile. Konservatuvar eg~imi seasmca dl~nda ~rk l soy!emenin, hele hele klasik dl~( liir denemenin yasak olmastnl tavsjp ediyorcandan. Pekcoaen gibi bunu 'bagnazlk' olarak dege ~e ndirmi yor, '$an egllimi a~lr bir eqilim::lir, sesi glrllai}a degdinnedeft ~Ikarmam, gerekir. Sen daha leme! teknigin ol u~ da n, gidip t1aftada birgilnbileoisa glrtlaklan baglrsan lekniqinin oiurmasl giir;le~ ir, egilimin glltikt;e imkanslz la~ lr. Once lemel lekniqini 0091lJ dunsl olurlmahsln ki iizerine ba~ka bir deneme yapmall..isliyofsan ondan soma oona giri~.' Ilk ba~rda orepa.yl do~nmo~ ama soora vaz~. HocaSI <; ~ek (Kurya) Kanlere root~ k ki r. za l~ hil;operalardan olmaml~, 0 Iied' Cllerdenm i~. Voliin'lO birsese sahip oimaslm ra~m~, daha nail, daha voiiimsiiz, 'soz Olerine ruhla s6y1ef1en' ~a tkl1an lercih edemi!i,!iimdiki gibi. _ UniversHede atkeoloji egitimi akll. Be!i yll yazlart Efesl e kazllara kaliidi. 24 ya~ lnda bir oors kazallip AwslUrya'ya gitti ve oralia masler yapll. 'MeoIo;i buyiik slklnll ~in de. lfitnkli bvyiik madci imkanlar gerektiriyor; TOrlliye gibi 'r09u ki~in in karntnt doyuramadlgl bir ijlkede boyle bir yaltrlm yapllmaslnl beklemek de sa~mallk oiur' diyor. Avuslurya'da ya~d l kl a n, irian CIIlI yilirmesine sebep oilflui, oorsunu uza tabilecekken vazge9p dl:inmii~. 'AvuSluryaltlar ekse elmek isledikferi rn!iyazlar ilfin, buradan bi rka~ biirokrall kanlanyla berater clavel edip bi rka ~ fey $UALJyor ve Turk y60elicilerin bir anlam::laki a ~lgtnda n faydafanlp bunu bafcirtyorlar. Tanhi eser k a ~ l rm ak boyulunda degil ama, bj lim$&! OIarak y anll~ olabilecek bazi izinler koparabilmekiltin ~ rti 00. Yani bir anlamda tarihi mirasln pepe~ ~ ek.il mesi" Avusturya'da OOIdora yapma t1akkl hala baki, ama ~iinnilyor. 'Gurkin binnde inandlglm bir kazlda birka ~ ay 't'i11' ~ bi l irim, 0 kadar.' till. ve lek evliligini de, kazllarda la n'~llgl AVlJsturyahbir arkeoloji ogrencisi OIan Andreas'..~.yapmlt <ima yii n) mem~. lalen ~ yogun i1~. kiae bile,13hsiozgoritlk alanlanm muhafaza el mek isleyen ijsanlardan Candan. "'Birin dordu memur QXU9uyum' diyor, yani hepkazanmtlk zorundakalml~. DanaueYillannda pek 'rok na Iatasarayll gibi lurizme ginn i~ eece. scnra organizasyon ~ ' bir SUre Melih Kibar, ardlndan Mehmel Teoman1a 't'i 1 1~m l ~. Renkli ve k~u~lurmah bu ~ severek yapml!i. Derken m~a}e ~ i lc$ Cj; tk l cl l arl iseemel veharun KoI't'Ik... Mesle{li soruldugunda hata 'illrklcl' derriyor 'halkla ili~ k i le r', ' arkeoloji" yada' organizasyon' diyor, miizigi bir tarz kulsamak bu, para kazanltacak bir meslek olarak bakmaml!i ba~tan beri. Geni~ killeler {)none ilk ~lk l~1 19B6'da. Melitl Kba(tn Eui'ovizyon pa~s l 'Haney'i seslendiren Klips vaontar grubunun, Sevingul Bahadl(1a b r likle iki Onla(mclan biri olarak. Aldlklan ' dokuzoficu'luk _ hala Tiirkiye'nin Eurovizyon'daki en iyi derecesi. Galata saraylllklan gelen cl\anson'a hir yalklnhk ve Edith Pia! f hayranllgr olsa cla, pohiier miizige Ylliarca ~ ilgi duymaml~. Sadece MFO. Ayteft Alpman veniikhel Duru'r:un birka~ fcirklslnt zevkle dirlledigini hallrilyor.'siyah & Giimii~~e prolesyonel oimayl daanlik aryalar s6y1eyebilece gi it;in kablj e l mi~. Ve il<. kez klasik d r ~ln da, on kadar fclrlliyi ba~ t an sona ez ber l emi~. Candan arahkll olarak, ~unlu9u ozel gecelerde kendi fonnasyonundan taviz vermed~ fclrklclhglal siirdiiriiyor, 'Made in TC, Ctlanson Diva' oiarak bugiine geliyor. airsirgial.. "Hazmm' daki on ~ tk l da n anlslnln miizigi GOkhan Ktrdara art; Biri Sezen Aksu'nun, biri Yusuf BUliinley'in, bin ' Ah Canlm Ahmel'in ve bin de Balkan halk IOrkusO. 'M Ganim Ahmel'in beslesi 'Bir SorGibi' d l ~ l nd a kile ri n IOmiiniin s6zleriri Once sinemada sanal y6nelmeligine, ardlndan meo - klip yonelmeligine m yapan ressam Mele Qzgencii yazm l~. Bu alandaki ilk ~It~s.. ' Mele benim9 n a lka cla ~l a n daole' diyorgandan, sakll ~ r1 erini bikligi Ozgencil'i bu i~ zo~ama kl a 'roll. iyi ell i~ ini OO!iii niiyor. Akuslik aglrllkh bit album; ul, akorden, baglama gihi sazlar da kull a ntlml ~. 'Sir Sir Gibi o de Levent AljIn dag'ln soprano saksafonu ve "Vakil Vark~ 'de Ya~ ln A1~"1Il ano saksalonu dikkal ~iyor. Furyanln dl!ilnda, kendi kimligi oian bir ~. 'Qzelikle ses smlrlanml ve lek niklerimi gosterebilecegm bir konsepl de9'l, dinleyenlerin de zorlanma da~.e!i h1< edebi lec~i bir larz ~m. Benim it;in Onemli olan yorumcuolmak. Aynca klslk sesin daha elkileyici oldugunu d u~n ii yoru m.' Bu.albumu, burada, burantn insanlart it;in yaptlgllll Ozellikle vurgljluyor. "Tiirk nsanlaa Ball larzl bir ~y vermek istemedim. Dna yabancl olmadrgl ama Arabik de oimayan bir ~ey 16

17 vermek isledim. Bir kaseli I SO bjrlliradan satlyorsan, ta-. roam, 50bin Jirasinil\avadan kazan ama 100bin lirallk cia bir ~yler vermeye ~h ~ dive d(j ~ij no yo ru m. Bu hepimizin sorumlulugu. Ge.;en haftalarda Dergi'de $enay'ln bir sozono okudum'jnsantar belki zeytinyagh enginann ladlna bayllacaklar ama peynir - ekmek d l~lnda bir~ey yernediklen ir;in habeneri bile yak' diyor, kesinlikle aym Iikirdeyirn. Tamam, insanlmlzm kiiltiir dozeyi d O~(jk ama yabanc l la~cagl boyulla olmadal'!, adlm adlm bir li!!ylerver mezseniz begeni dozeyi de hit; geli~mez. Ben tounu hedefledim. Yapligm'l lam dogru kesitmi? Bunu zaman gosterecek.' GOnOmiiz pop mozigine ate~ piiskiiruyor. ' Aclmaslz ko nu~a ca gl m ama tam bjr yozluk. Sadece para doniiyor. BirYlgln ~rklc IYI (adllla parantezil;inde '1' konmaslnl is tiyor) neduymaya negormeye tahammoiom yok. Isimlere 6zellikle gilecegim. Mesela en b a ~ l a Serdar altar;, duy' dum irll i~m, 'Nebuya!' dedim. Sonra Hakan Peker, Tayfun, Burak Kut, daha bir Y [~ln isim. Ama insana aslf!okal gibi yarpan bunlann kasellerinin COk satmasl. Bir 'Dim nka Tak'La bukadar satma\( mumkun mii1 a zaman ~h sen sonuna kadar saygl duydu{jum otantik miizik niye satmlyor? Ya da Ferdi Ta)'lur'lann gonahl neydi ki adamlara bu kadar yiiklenildi. Arabeslc. iyi mi keto mii tar1 I~mlyorum burada ama, bunlarda da bal gibi arabesk yapl' yorama 'pop' adl altmda kendilerini me~ rul~ tlrlyor1a f. Bir donem arabesk 6yIe kemkle~ mi~ti ki, insanlar clost soh betlerinde arabeske s6viiyor, soma tek ba~ larina arabalanna bindiklerine teybe arabesk kaseli keyuyoriardl. Sezen (Aksu) bu anlamda insanlan rahatlatll diyebiliriz. Artlk hem arabesk dinliyor, hep de arabesk oiarak adlandlnlmadlgl iyin bunun sosyal basklsiol ya~amlyorlardl. Sezen, Oretkenligine hayran oidugum, dolu bir kadln ama (!aha Ihman olan 'Giiliimse' abumone kadar, ona bir bu rukluk duydum. Bugtln kulak kirlil~i yaratan birtlirinin aynl o kadar pa~a iyinde en ulak ozel bir ~ey dtjyd lj~umda oyle saflhyonrm kl Bir de ~unu soyleyeyim: Ben din leyeyim, dlnlemeyeyim, kendisi gibi, kendi muzi jni yapan insanlara enulak sozum yok Geldigi, oidugu yerorasldlr veyapllglnda sahicidir. a noldada kendi ir;inde bir sayglyi bile hak edef. Ama birde 'Bualbiimde piyasa yaptlm' diyerier var. En bijy(ik ihanel! Yapllgm l ~ mi ~iimsfryor sun? Yaptlgln ~ in u la~cagl insanl ml? Yoksa keooini mi? Asia milliyetr;ilik ~il ama, bu halk egilime muhtat;, Ka pasitemiz iyinde bir lyler vermekdehepimizin gorevi, sorumlulugu. Sen Franslz restoranlna git, Dandy stili gi-yin, sonra arabesk ~rii, l ar yap. Yalan, ahlakslzca geliyor bana,hiy aftetmiyorum:! Candan guniimiiz pop mozik etamna COk doiu. 'Prodiik!6rIer genr; cocoaan allyor, kendi katatarma gore craarm buralarlnl diizellip, sonra stlidyoya so-kup gene kendi xataanna g6fe seytikleri parca-tan s6yletiyor. Fotograllar, leleviyon tajan lilal'l. Vaadedi:el'l tek ~ey de ~rel. para bile degil. Klz i)l'iiversiteyi kazan ama ml ~ evde otumycr, birden birileri ' Bendeniz Harum bir imza verir misi niz? deyinte, bu lolipop cea yetiyor. Meseleled yok basn, tek bir kelime: "Tanmmak'. lnsanlar ruhlanndan.feragat ediyor, tabii0oa oi u ~m u ~ sa. Aclmaslzolmek gereldi~ ini doiuniiyorum' diyor. xooservaicvar mezunu pcpcular teranesoe lse sinirlenmemek iyin tetessem ediyor. ' Kenservatuvarda verilen egitim, guncel muzige don (j~tu rum eyecegi hedeflenen bir egitimdir. san tekniginde asia glrtlaga siirtmeden ses ylkanr Sin, tum populer rooziklerde ise mutlaka glrtlak seslen varor. Klasik fin leknigiyle populer miizik s6ylemeye keuarsan COk iflrkin olur. Bu egitimden populer lnizikle yararlanabile<:egin nefes teknigi olabilir, diyalramdan soyliiyorsan rahat edersin, bir de sesin yorulmu~ teknikle sesini biraz daha uzun sere kullanabilirsin, hepst bu. Birdelormasyon vartabii, ama budabir iki yllda kazam!acak bir ~ey deqil. l alen bu ((OCuk Ia.r konservaluvardan mezun talan da deqil: bir YII, ikiylr ~e boyle ziyaret etmi~, sonf<! dapapliler muzige bula~t lklal'l iyin uza kla~tlrl lml~llr. Konservatuvar buinsanlar iyin enteresan bir isim sadece, halk da bhmedigi iyin ona dael'lteresan geliyor. Hepsi bu.' A$LApOLiTiK DEGiL.. Ben sozu dondorup dola~ tlnp gene chan son'a getiriyorum, Bir donem duygusal tllr yakll'l Ilk da ya~dlgl Mehmel Teeman'la bir chanson kaseti uzerooe ya ll~rl1l~li Candan. 'Chanson deqil, chanson tarzma benzeyen' diye duzeltiyor. Candankendini teslim edebilen insanlardan deqil, kendinedairson karafl hep kendisi ahyor. ' Kendinden b a ~ ka kimse senin iyin bir ~ey yapamlyor. 9unkO sensin, ruhsuz bir malzeme degil' diyor. Asia polilik degil, olmaya da r;alj~miyor. Mehmet'e straleji olarak i n a nm l ~, ama genede konsepti kendisi t;izm i~. Ama scour; yak: ' Hi ir ~eye karar veremedi. Bu sur;lamak degh, ontln da oyle bir donemine denk geldl Oy ~ rl(l yazm l~t l, iiyiinciiyii begenmedim. Benim s6yleyece \lim sozler degildi, ba~kalan ustaya ka~1 sayglslzhk olarak degerlendirebilir arna booce degi!, 'Begenmedim. o l rna ml ~, bu benim ~rkm 00' maz.' dedim «Ikan kasetil'l mutlaka bir tican amaclnm okl u~ n u, olmasl da gerekl~ in i d(j~ u niiyor Candan. Peki, ' Hazlflrn' demek iyin ne den on sene kadar bek lemi ~ ti? 'Kaset yapmak ~rt ml1 DegH. Kaset yapmak kendini ortaya key mak, ben buyuf'l'l demek bence. Bu, tumden ba~ kaslnm yizdiqi bir model olamaz. Franslzca bir chanson kaseli deyapabilirdim ama benburadaki insanlara bir ~eyier vermek istedim' diyor. Piyasadan beste a rama ml~, kendisi bir konpest la sariaml~ ve 94~' b a ~mda, daha kaseli ylkmadan Gokhan K l rda ~ l n demolanl1l d inlem i ~. 'MOzikal yapl oiarak bana tersgetmedi. Kel'ldiyaplnda, kendisi gibi bir ~yler yapmaya yah~iyordu.' Kudar'a Ismarlama bl!ste yaplp yapmayacagll1l sormu~, oiumlu yam alinca onatasarla.dlqt konseph anlalmll Sonuyta Klrdar'ln yapttgl 11 bestenin 6'SII1l albumde k U lla n m l ~. 'Bir de Ayten Alpman'm 1 ek Ba ~ l n ~ ' s l gibi bir ~ri\ l istiyordum. StUdyosunda yali~tlglm Yusuf BUiiinley bu. bazda ue teste hazuladl. Birini 5eiV1im.' Bu ~ rii l 'Vakit Varl<.en': ' Affetmeyi ogren vakil veeen J G~ kalmadan kaybetmeli / zsienee Odiil yanllzllklr, yanllzllk... $alill sezlen, yok 6nemli cancan iyin. Miizikal bir kelime yorumcusu o. ' SOziin ivok iyiyasanmasr, anlahlmasl, halta Oy' nanmasmdan yal'laylm. $arllmln sozlerini y(} rumluyorum. Eger sozler bana bir ~ey ifade e! miyorsa kili1lenip ka!lyorum, seyleyemiyorum.' BEYiN VEYOREKLE $arlll saylemenin hayatla bire bir bagl oldu gunu du~iiniiyor. Ya~nml~hk, lecli.ibeler yok onemli onun iyin, ' voksa bir enstriirrianclan terkm kalmaz' diyor. $arklsoylemenin ruhunu, beyin, yiirek ve hammaddenin bil e~ kes i nd e gtiriiyor. "DOnya ivcipmda birses olab~irs in ama, ~ rkl soyieyemezsin. $arklclhk sahlp oidugun sese dogru orantlll degildir. Hatta tam tersi, yok az bir sesle yakiyi flrklcl, yorumcu olabilirsin. Mesela Humeyra. Sahicilik COk onerrs. MeseLa dl~f1da bana sorduklannda 'Poplilel muzilde Tiirldye'nin eniyi~rk I C I SI Kibariye' diyorum. <;:Ok sahici, yoreginden soyliiyor, Yaptlgl miiziqi dinlemiyorum ama eminim klcazsoyieseydi, yokiyibif cal y(} rumcusu oiurdu.' Birikimle dogru orantlli olarak, yorumcutukta ya~m bnemine inal'llyor Canclan; 'O lu Zbe~ ya~ civafl OIUruyor" diyor va kadln seslerinin son geli~imlenn i dogumla tamamladrklaflot anlallyor. 'Bu hem lizyolojik, hem de ruhsal.' Televizyonlar ilk kaseoerini yapan ~ rkiciia nn kliplerini para ka~i1lgl yaylmhyorlar, BlI da, eger arkaslnda bir yatlomclsi yoksa, a ~ a rlllcimn ve muziginin kioe tarallodan tanmmaslnln onirrl de biiyiik bir engel. Bu candan it;in de, b a ~a ylkmasi hayli gut; cid(jj bif maddikuret. Ama Ie levizyon ve yazlll baslndaki magazin gazete<:mginin ilgisine lazlaslyla mazhar oluyor. au da insanlara tanltma engelini a~ma yolunda 6nemli bir raldor, Ama 0 medyadan yana dadertli, sapia samanllf durmadan birtlirine kan~tlflldlg l ve tieari kaygllara aletoiunup seviyenin a~gl r;eluldigi kanlsmda. Gulteyle bestenin aynmll'll bilmeyen gazatedlere muhatap oiuyor. ' Oyle abuk ~eyler sorutuyor ki bazenkilillenip kaltyorum' di 'lor ama idare etmeye ivcih~ryor. Onun iyin6nem Ii olan insanlann_yaptrgl miiziklen habefdar oj. masl Oncelikle. Ozel hayatml miimkiin oldugu kadar medyadan uzak hjtmaya yah~ IYOr. 'Ben bir ~ r\(lciylm, yenl bir aloom yapm l~lm, bu konuda s6ylenecek sozlerim var ama, bunlar yak az insamn urrurunda.' a ozelhayatlol uzak lui tukya, medyanlo magazin kanadl da sakladlgl bir ~ey var diye pe~ine dii~iiyo r. 'Tabii bir ozel ya~mlm var. Ama son derece sade, zatenonlara malzeme olacak bir ~ey yak:. Ama glisteri diinyaslodaki insanlar biriyle,yemege ylkarken bile ~ur aya gidiyorum diye bunlara fakst;ekiyorlar. Yani buiki laratll bir ~ey : Malzeme eden de, edilen de halinden memnun' diyor. 'Dik b a ~ h ', 'sart sozlii' Olmakla ele~inyor yevresi. 'Ger;efllerde bir 'canh yaymda Ebru Giinde~ 1e Ahmet'i ayni kulvarda degeriendirmelerini a le~tirdim, $uursuz davrandlglml soylediler. Dobra oimak insanlan rahalslz ediyor. «unkii pek itok ~e y sahte, aldatmacaya y6nelik dengeler uzerinekuruiin u~: Candan'a papuler miizik kulvanna howeldin diyor ve ekliyoruz: 'Kendi bildigin yolda, kendin gibi devam et. $onuyiyiya da k6tu olu(ama, en azmdan hesablnl varabilirsin,lfiinkii sana aiuir.' 17

18 Resim ve Muzik Sanatlarlnda Empresyonizm Deniz ERTAN Nedir Empresyonizm? Bu sorunun yar unm yok kr S:8 ve genel o larak yatutla maya calrsrrsak, dillmizde ' tzlenlm citik" anlamma gelen bu akrmm. sanatta. bir nesnen in ya da manzaramn insan duygul an Ozerinde blrakt loi elkinin bir ce~ it ya nslmasi olduqunu soyler.ebiliriz. 11k olarak, 18. yuzyllln sorriannda. Fransa da Manet. Monet, Renoir. Sisley ve Degas ile qelisen bu sanat akmu ve a nl ay I ~ I. muzik sananru da oldukca etkilemistir. Klasik Ball moziginde Empresyonizm kurucusu ve en boyok temsilcisi, Vine Fransrz sanatcr Oleude Debussy'dir. "Empresyo nizm" terimi, Claude Mone t'in "Impression" adlt tablosundan gelir. Daha soma bu terim, Monet, Manet, Renoir, SisleYI Cezanne gibl ressamlann benimsedikleri yeni bir resim akrmma adnu verir. Besim sanatmda muzige g~en bu terim, muzik dunyasl i ~i n ilk kez Renoir'in tarihli bir mektubunda, unlu besteci Wagne r ile yapt.gl bir sohbeti anlaurken kutlam l ml ~t l r : "MOzigin Em pres~o nist l er i nd en kcn ustuk.' (Britannica, 12. cilt. sayf a 10). 20. yuzylhn ilk ceyre {linde bu akrm, Debussy d l ~lnda, daha bir yok besleeiye ya krstmlrmstm Ravel, Delius, Scriab rn, Faure, Vaughan Williams, Bax, Sette v.b. 19. yozyllin son tanna OOgru, insantar iyin bi((imle rln ve renkle rin hissedilm esi, nos kokulann duyulma Sl, ve seslerin isitilmesi onern kazanmaya bes tar. Monet, Pissaro, Sisley ve Renoir gibi em presyo nist ressam lar, 0 gonon lrisarun d uyulan m go((lendirerek daha da ge li~l i r i l mi ~ l e rd i r. Aym donemde. sairler de ~iirler inde sazcukle nn duyulu ~larln a ve seslerine ka r~ 1 giderek daha fazla Onem vermeye ba~lar. Sanat((llar once likle ses ve ritmlerle dinleyiclde hayali ve anll k bir ruh halini uyand lrmay l hade allrken, daha onceki sanatc.lafl n terslne, b,r hikaye anlatma veya belirli bir ders verme gibi ama((lan blr kenara!terler. Ressamlar, dogada 1~ l gln yarattlg l etkileri on plana ((Ikara bitmek i((in, nesne ya da doga manzara lannl ge lenek((i ve ger((ek((i bi r tutum la anlatmay. b.raklr[ar. Konu eski onemin i yitirm i~tir ; renk ise art.k en onemli unsu rd ur. Renk ince liklennin farkedi li~ine Omek olarak, Monet' in bir saman y,q.mm gonun degi$ik sa atlerinde resmetmesini vere6iliriz. Resimde ge[enekci komt.:lzisyon an [ay. ~., mozikteki gelenek ser armon ik ve yap isa kallplar kada r onemsiz nale g elmi ~tir. Empresyonisl muzik dendiqinde akla gelen ilk besteei, Debussy'dir. Ken disi arlik 0 boyok, dra matik an ve yo roy O~ le r l e ilgilenmeyerek, ince ve insan lara ba~ ka ~eyle r ((agn~hra bi1 ec el<. mozigi 'y'aratmay. hedefler. MOzik tarihinde Debussynin mozigi 19. ve 20. yuzyl l lar araslnda Onemli bir kopru olw; turur. MOzik sana tlnda sanat((1 kendi duygulanm, do ~Oncelerini ya d~ imgeleri ses dozeniyle anlatmaya ca ll~.r. GelenekCI Bal l m OziQinde, yam Orta yaa'da n 20. yuzy ila kadar deva m eaen Klasik Batl muzik sanatlnda, ritm, ezgi, armoni, bie;:im gib i oaeler hokom so rm O ~to r. Ilk.kez, 9. yozyllin ba ~l annda Beethoven'ln son danemlnde sarsllmaya ba~layan bu gelenekci "uyum" kurallar, daha soma Debussy'nin muziginde h.zft ve keskin bl( sekllde degi ~me ye basla r. Empresyonist muzik, gerek ezgheri, formu, renkleri, ger ekse ntmteriyle Romantik muzfkten oldukca farkllydi. Debussy'nin "Bir Kif Tannsmm Ogladen Somas." adh esenn ilk sesle ndiriiisi, bircok k l~ i taratmden e;:agda~ mozigin ba~lang rcl ola rak kabu l edilir. Aym sekilde resim sanatmdaki Empresyonisl ak t rr uda, ilk boyuk modern akim olarak kabul edilir. Art.k sanatcr - m uz isyen, ~a ir, ressam olsun - da ha OzgOrdur. klaslk anlayl~ lar bir kenara itilir. Diger bir dey'$le, saoetc r gen;:egi bpatrp yansrtmaktan vazqecerek. ana kendince blr yorum katar; boytelikle sanafy gittik.;e somuttan soyuta doqru ilerlemeye baslar.. Debu ssy henuz gene;: yastayken. onun moziiiine, "Ilginc ama kuram sar yanunden sacma' dendicinde. a da, ' Kuram Onemli olarnez. lsltme temeldir. Sanatcr "In duyu~u as11 kuramdrr" ka ~. li g. m vetmis tir (Say, cilt 2, 185:326). Bir Empresyonist ressam kadar De bussy de bizlert ucucu ktputrlarla dolu, ger((ek ile d UJ! arasmdaki 0 bugul u anlatumna golorur. Onu n mozigl ilginc, taze ve zengin renkler iyem, bu yazden de Debussy'nin esenert -empresyoolst en iyl ve uygun Orneklerdendir. Ozellikle "La Mer- adh yaprtr, muzik tanhinin en Onemli eserlerinden biridir. Orke stra seslerinin zeng inliqi, rahatl lg., serbesthqi. "dezonant" yani uyumsu z eserlerin kullarurm, ani ((Ikl$ VB intsler l ve karmastk armonl, bizi dussel bir imgeler dunyasma g61oror. Dana once sozonoetti{jim "Monet'nin "Impression" adh yap.tlolo gelenekc;:i anlamda k')nusu yoklur. Daha dogrusu, onun konusu hava, su uzerindeki pus, aklp gioen, oynayan bir almos ferdir. BOylelikle d iyebilinz Ri, izlenimcilikte sorekli deg i~ i m le r ve 0 zaman birimine ait renk ve ' ~ I k l a r sanaly' ic;:in ti n planda yer allr. Empresyonist ressamlar 1~ lk uze rinde, NalOransl edebiyat ak.mlodaki yazarla r gibi ca h~m l~ lard l r. Bu yazarla r sadece a an ve mekandaki geryekle ilgilenirler. Monet de, bit saman YIQIOIO Ozerine do$en gone~ r~ 10 1a n n l, gonon farkll saatlerinde ade ta bir bilim ada mr gibi inceleyerek, dogad a h e ~evin I$.kla ne kadar farkh bie;:im ve kompozlsyonlara glrebileceg ini anlar. Renkler art.k deg i~ken va anllkl lr, va deriritigi veren artlk sadece aclk ve koyu lonlardlr. Dlgar bir deyi~ le derinlik, renkle rle kendiliginden gelir. Qizgiler yok Qlur ken. 1~ l k ve ' ~ l g lo yaratt.fll elkiler onem kazamr. Izle nimei ressam oize dogadaki so rekli deg i~ken l i ai ve r mek durumundad.r, c;:unko doga ve onun bizdedtrakt'9 1 etkil er de sorekle deqi~ im halindedir. Empresyo mzm, isler muzik. ister resim sanal loda olsun, blze nesneleri degil, ye~i lli ruh hall erini yans.tlf; bu yozden de statik formlar ve nesne ler "erir". ' 886 y'w;lda. a danemin 6nemli fizikyi lerinden Ernst Mach, DuyumlarlO Analizi" adloda bir kitap Va zar. Kendisi bu Kitapta donyayt, bir duyg utar, hisler donyasl olarak ineeler (Grar, 1"946 : 103). j ~ te Empresyonistler de donya'y'a bu ~e k i l de baklyo rlardl; bu evren art.k nesn el degil, aznel ruh halerinin de~ i~ i m inin bir yanslmaslydl. Gune~,. ~. k, saman, renkler, k.- 18

19 rumalar, yansrmalar. he r~ ey yay illyor, parll yor, utreserek akip gidiyordu. Bu fzfenlmcilide ornek <;'l l,a.rak Fransrz sarr Albert Sama in'rn su satrrla nru verebtliriz: ;'J'adore l'lndecis, les sons, les co uleurs fr eles Tout ce qui trembl e. on dule et frisonne et chato ite Les cheveux et res yeux, I'eau, les f uilles la sole Et la sp ir itualite des formes greles. (Gr.I, 1946 : 105) Bu $iirde de goruldogo gibi artrk e." bn.em1i ~ey l er. belirsizlikrer, sesler. kmlqan renkler, tj lrey I~ le r, dalq a lat. krpntuar, pmltrlar. SU, _,. ve "la spintualite", yani ruhsafhk, ruhanilik olu r. Debussy nin mdz j~jnin coqu. dinleyicijerin e, Monet Sisley. ve Pissa ro n unk~etgibi, rsrk, renk, hareket ve aklp glden ~yler ve ruh halleri ile dolu bir dunyadan kesifler suna r. Gencliginde ressam clmayr ~k ISteyen Debussy ;cin renklerin ~ok JJzel ve onemll bir veri var du. Beste lem i ~ oldugu "Lk; Noktum ", onun renklere kar$1olan ilgi ve hayranhgln ln muzikteki ya.n. sim as tdtr. "La Mer" (Den iz) " Ima~s" (imaj lar), U~ NoktOrn: "Nuages" CBulullar), "Fetes " (Kutl amalar) ve Sirenes" (Demzkl zfan), tom bu eserler bize hep sovut, duyularla dolu, ean h ama do~se l resim ler ~ izer. Debussy, gunun alaea karanhk saauerini! nesne le n ~ puslu blr goronume borunq~lerini, gecemn nesne len goloelerle 6rtmesini, gone~i n ba t t ~ lm ve suyun Ozemdeki yanslmalanm, yagmurun yagt~ l m, okvanusun beyaz k:opoklq mavi va gri dalgalanm ve onrann hareketlerim saa llerce izler ve tum bun lardan ~ok etkilenirdi. Yukanda saydlqlm tom bu sqrek.li devinimler, degi~mele r ve anlar, Empresyonlzm tn tonu nu, rengin i ve ruh haljni yansll makta a ra~ olarak kullana Ian k onulardan bazlland tr, Ancak, dentlebilir ki, bun lar Debu ssyi en r;;ok et k i lem i ~ olanlard tr. Kullandl {jt artlk Oc;:10 ve dortio arallk lar, armon inin katt, kesin ve ma ntlklt yaplstnr bozar. BOyuk ve ke s kin cizgiler ye rjerini klsa ve tekrarlanan kuy ~k ak t~l motillere btraklr. Onun aradtgt yapmaclk tekntk ve b! gilerden uzak, duyu ve d u y' g':l l ar ~n da~a. sad_e. b~ r Elir;;imde, do{jrudan dooruya tlettlebllecegt btr muztkll. Debussy'nin m Ozi!li anli k m Oziklerden, Japon sanattndan ve Rus mozigtnd en e tk ilem i ~t i r ; ortaya y tkan m.ozik, inca, d O ~ sel ve daha karma ~t ktl r. Empresyontst muzik, bir yok arpeji, lerm oloyu aktci ve renkli sesleri, glisandolan (daha Onceden c;:ok boyok blr armoni ha last say l l a n ~ paralel yoroyo$rer, tonlann bir anda de Qi~meS I, modlart, pental onil< ( be~ ~es ~~ ) ga m l~ rt. y~ I(romatik ara hklt kullanarak, ytrmlnct yuzytl muztglnt fazlaca etkisi all rna.alan Atonalite ve onikl nota muzigini hamlar. Debu ssy, best eciler aras rnda en c;:ok Wagner, Mussorgsky ve Rim sky - Korsa kov'dan el kilem i$lir. Debu ssy'nin 'izlenimci" mozillinin etkileri, mozik dunyas rnda cok gen i~ ve onemri bir y~re sahiptir. Onun ve E n~'p resyonizm etkilerini Ravel, Delius, V. Williams, Bax, SCott, Griffes, Loofller, Carpe nter, Bloch, Casella, Bartok, Kodaly, Skryabin, Faure, Alb eniz- Grana dos, De Falla ve Salie gibi be stecilerin eserlerinde gorebiliriz. Romanlik mozikten ho$lanmayan Debussy, yepyeni bir mozik yaratmak istiyord l:l. Gelenekci FranslZ; mozigini.faz!a. bas.it, temiz ve klba r buluyordu. Eskl kah muz ak biclmlenne de ka r~l Clkan Debuss y, A-B-A sonat yaplslm bir.kena ra iterek, kendi b~imrerin i yarattl. 5u yeni yap llar daha klsa ve esnek iken, bir belum ic;inde ~k farklt MIOmlere rastlamak m Omkun duro Debussy nin mozigini bir boton yapa n, ruh, duygu birlir;.i ve botunlor;.udor. Empresyonist resimlerde oldur;.u g ibi, bu mozikte de nesneler sekltle rinl kaybede rek, rstkta CazOlen renkli ve pustubir gtl rii.,ome kavueurter. Manet her ne kadar di6er Empresyonist ressamlardan otdukea farklt 015& oa, resjm tekniqi nde yerlesmi~ kuralla ra kar~1 olma sr ve gozlerini cfooaya r;;evifmest bexer undan birc;:ok J<i$i, bu akmun koklerini coda bulur. Mane!'nin "Ktrda ogle Yemeg i" adlt tab losunda bir kaouun Ct nl ctptak resmedihsl ve boy alann aindinlmesinden daqttifmam asr ve old uou glbl brraktlmasr, bu resmi tom Kurallara ve qelenejde re ayk trl klhyordu. "Manet'deki bu iki Ozellik, yani resimde gune$ l~:t r;. rnrn renkleri parlak gosteren tesirine yer verme si ve tuslan, fl rca vu ruslanm oldu{j u gibi brrakmasr empresyonistler tarauridan benimsenen bir r;;ci,h~ma ~e kl i otacaktrr" (GOVenli, 1982; 113). GOvenli'ye gore Manet. Empresyonizmin kurucusu de<iil, sadece onlan etkileyen, destekleyen ve onlara fil<irler vere n bir r~~a:ndrr. Eski gelenek.;t resjm an layt~loda oldur;.u glbl atclyelerde sadece bazr modellen resmetmektense. Empresyonist ressamlar ger.;ek bayatm If;lne gtrerek, hatta baz r zam anlarda act k navada cahsarak. bar ktztan gibi farkh konulan da ele alml$lardlr: Manarin ya pttgt gibi koy u renkleri palette berabe r bar kenara bt ~ kara k, i.; alf:lcl ve taze renklen.8;r,,!-ma yol una glrm l~!e.rdir. Su ressamlar uzak./lk etklslnl crtaya crkafmak IC(lI'"! sogu k renkler kullan trken, yaklnltk 'Cln de turuncu gtbl sleak renklerden yararlam rlar. Bunun yan tnda turu n cuyu l ~ l k icin kullamrken, mavi ve mor ton lanr:ll da 901ge 'Cin J(ulJanmayl terc ih ede rler. Zi t renklen ya~ yana koyarak, renkleri belirli ktlmayi amacltyorlaf!lt, ~ l bu lngiliz ressamlardan Constable lo da k:unandlgl bl r teknila i. Em presyonist ressam lar havadaki l ~ tg tn titre $imler ini goslerebilmek icin, k(j(;;ok tu$lan van yana J(oyarak ve bir ce~i t Cizgi h areketi meydana getirerek, renkleri civil CIVIl, oyna$lr gibi g6sterirler. Empresyon izm aktml, alt lgt temellerle birc;:ok akl min do{jmaslna da ya rdlmcl olmasl baklm tndan. sanat tarihinde If:ok Onemli bir yere sah~ ' tirom uzi~ ve r~sim don as rnda, modem sanalln do U$unu y6nlendlren bu a~ l m, katl kurallan y.karak, a gllan n, duyulartn ve ruh halle rinin One If:lkmastnt sall lam l~. ve sanat ve mozik tarihinde yeni utuklann a.;il mas rna neden 0 1 m u~t u r, Empresyonizm aktmly la doq a, anl tk bir. r~ h haltne buronurken, to m donya renkli ok atmos fer ICmde, minik parlak zerreler halinde " b u h a r t a ~ l r ". Boylelikle, Empresyonist m Ozisye n ressama, ya da $aire dono~ O r ken, ~ii r de mozik olur. Max Graf'a g6re, Em'presyonizm le aranan bu d O ~se l donya, bu zor va ag tr hayattan bir tor kaqt $. Su d6nemd e sanat, hayatla but Onl e ~tir i l erek, alacaka ranl tgm golgelerinde veya ge cenin ic;:indeki d u ~e benzeyen ba$k:a bir ge n;:eklik arayt ijnda kendini gosteri r. Su d6nemde kesin kont urla r, tittz aynnttlar yerlne arttk, "izlenimler" vard tr. KAYNAKLAR: - Encyclopedia Britann ica. Encyclopedia Britannica Incorporallon. Chicago, London, 1970, volume Gral, Max. Modern Music: Composers and Musi c of Our Time. Kennikat Press, Washington GGvemli, Zahir. Sanat Tarih i. Varhk, Istanbul, Hansen, Peter S. Twentieth Cent ury Music. Allyn and Bacon Inc., Boston, ~ - LynJon, Norben. Modem Sanatm Oykusu. Remzi Kilabevi, Istanbul, Mimaroglu, hhan K. Musiki J arihi. Varhk, Istanbul, Say, Ahmet. MuzIk Ansik lopedisi. Ankara, 1985, cm 2. - S6zen, Melin ve Ugur Tanye.lL Sana' Kavram ve Terimleri SOzlOgG. Remzi Kilabevi, Istanbul,

20 Uluslararasl Muzik Festivalleri ve Dunden Bugune Ankara Muzik Festivali A. Aydin ilik ' Festival" latince kokenli bir sozcuk olup senllk anlamma ge fmekted ir. S6zl0k anla rm ise; acrhs ve ka pa n) ~ tarthle ri, gercekle$tirilen cevre. katrlanlann niteli!}l, programda yer alan yaprtla r bakrmtndan ozel 6nemli olan, periyodik bir zaman dihminde yinelenen kapsamh sanatsat etkinlikler botonodor. Dunya'da eski mozik tesnvall (1655) 17. yy.da IngiJIere'de gen;:ekle$tirilmi$tir. Afmanya'nJn Bonn kentlndeki "BEETHOVEN FE STIVALl "i 1945'de baslarrustrr. Wagner, Bayreuth kentinde dozenledigi sanatsal etkinlikler iyin "Sa hne Festivafi" deyiminl kullanrmsttt. GOnOmuzOn modem anlamdaki sana! lestivalle n Ikinci DOnya Sava$m dan soma bastanusnr; SOzgelimi lngiltere'de Ikinci OOnya Savasmm sona ermestnden sadece iki yll sonra Ilk kez 1947 vrluu n Agustos aymda MOzik Festivali otarak d O~ O no re n ve ge r~k le ~ ll ril en "Edinburg Festivali", 0 yrtlarda halka savasm acuanm unutturmayr amaclarmsnr. Festival savas nedeniyle bozulan dcstluklann kurulmasmda Onemli rol oynaya rak ousman ufketerin birbiriyle kaynasma olanag ml yaratrmstrr. Bu gon Avrupa Dlkelerinde dozenlenen ba snca mdzik festivalleri sunlardtr. Almanya Avusturya Belcika Danimarka Finlandiya Fransa ;"Berlin Festivali" (boto n sanat dallarl nda) Ansbach "Bach Festlvali" Augsburg "Mozart Festivali" Bayreuth "Richard Wagner Festivali' Bonn "Beethoven Festlvall" : Bre,penz'de "Ope ra ve Operet Fes!ivali Graz "Steier Sonb ahan" (her sanat datmda} Linz "Brucker Festlvatl" Ossiach "Karintiya van' (her sanat dalmdat Vilana Festival Hattatan" : Flandr Festlvali" (deq i~i k kentlerde yaygm olarak dozenfenen bu 10m Bulgaristan sanat dajlanm kapsar.) : Varna "Bale Festival!" <;Elk Cumhurir eti: Prag Bahan" (Ulusta ra rasr Muzik Hollanda Ingiltere Fe stivali), : "Bale Festivali" : Helsinki "Finlandiya Festivall' : 'Aix - en - Provence" (ope ra ve muzik festivali), Avignon 'Ttyatro Festivali",. Besancon "MOzik Festival!", Lyon "Uluslararasl Muzi k Festivati" ; "Hollanda FestivaU" (her sanat dalinda ve Olkenin b i ~ok kentinde birden dozenlenir.) : 'Alderburgh FestivaU", "Bath Festlvali", "Brighton Festivali" lspanya halya srail: sv~: / Norvec Polonya Portekiz sv i~re : : Barcelona "Uluslararas t Muzik Festivali" : Stockholm "Opera ve Caz Festivali" : Ascan a MOzik Festlvall "Engadin MOzik Festivali", "Luzem Muzik Festivafi". "Montreu Caz ve Rock MOzigi Festivall", "ZOrih Opera ve Tlyatro Festivali" : Flyoransa "Opera ve MOzik Fe stivali Scoleto ' Uluslararasr MOzik Festive U;r- Verona "Opera Festivali' Macaristan ; Budapeste "Utuslararasr MOzik Festivah" : "Bergen Festivali' (10m sanat dallannda) : "v arsova Sonbahan' (her sanat dalln da) : Lizton "GDlbenkyan MOzik Festivali" Bu testivallen baztla nrunda yer aldlqi 1952 Yill n da Cenevre'de (lsvec) kurule n AEFM (Association Europeenne des Festivals de Musique) Avrupa MOzik Festivalleri BirliOi 1985'de 43, 1955'de 63 kent merkezinde dozenfenen Uluslararasr Festivallere yonlendiricilik destek ve katkr emacr ile bir can gorevi Ostlen m i~ tir. Bu Iestivalle r ise bu yll 26 Olkede qereeklestirilmlstir. Alfabetik srrayla: ng i ~e re : Ital ya: Japonya: 1 LOksemburg: 1 Almanya : 7 (Bad Kissingen, Bayreuth, Oresfen. Ludwigsburg, MOnih, schwetzingen) Avuslurya: 6 (Bregenz, Insbruek, Linz, Osstacn - Villach, Salzburg, Viyana) Bel~i ka : 2 j Vlaanderen, w ollonie) Bulgaristan: 2 Sofya, Varna). Cel< Cumhuriyetk 2 ' ~Bmo. Prag) Finlandiya: 2 ' Helsinki, Savonlinna) Fransa: 2 Aix en - Provence, Orange) Hollanda : 2 Holland, Utrecht) Ispanya: 7 Barcelona, Cuenca, Grana da, erelada, San Seba stian, Santander.Torroella de Montgri) I Jerusa,em),. Drottiningholm), Gstaad, Luze m, Montre ux Vevey), ~ r i g h IOn, Chel tenham, Edinburg),. Brescia - Bergamna, Frenze, orlina Franca, Pesara, Revan- Spoleto, Stresa, Torino), I lna, o saka), '-.~ Echtemach), 20

Gü ven ce He sa b Mü dü rü

Gü ven ce He sa b Mü dü rü Güvence Hesabı nın dünü, bugünü, yarını A. Ka di r KÜ ÇÜK Gü ven ce He sa b Mü dü rü on za man lar da bi lin me ye, ta nın ma ya S baş la yan Gü ven ce He sa bı as lın da ye - ni bir ku ru luş de ğil.

Detaylı

4. - 5. sınıflar için. Öğrenci El Kitabı

4. - 5. sınıflar için. Öğrenci El Kitabı 4. - 5. sınıflar için Öğrenci El Kitabı Milli Eğitim Bakanlığı Talim ve Terbiye Kurulu Başkanlığı nın 28.08.2006 tarih ve B.08.0.TTK.0.01.03.03.611/9036 sayılı yazısı ile Denizler Yaşamalı Programı nın*

Detaylı

Yeni Sınav Sistemi (TEOGES) Hakkında Bilgilendirme

Yeni Sınav Sistemi (TEOGES) Hakkında Bilgilendirme Yeni Sınav Sistemi (TEOGES) Hakkında Bilgilendirme 8. SINIF Sevgili Ö renciler, SBS nin kald r lmas ile bunun yerine yaz l s navlar n merkezî bir uygulamayla yap lmas n esas alan bir sistem getirilmifltir.

Detaylı

Günlük GüneşlIk. Şarkılar. Ali Çolak

Günlük GüneşlIk. Şarkılar. Ali Çolak Günlük GüneşlIk Şarkılar Ali Çolak Alý Ço lak; 1965 yýlýnda Na zil li de doð du. Ga zi Üni ver si te si Teknik Eði tim Fakülte si nde baþ ladýðý yüksek öðre ni mi ni, Do kuz Eylül Üni ver si te si Bu ca

Detaylı

19 ARALIK 2011 PAZARTESİ

19 ARALIK 2011 PAZARTESİ DUYGU UYSAL 0852051 19 ARALIK 2011 PAZARTESİ Bugün sabah 9 dan akşam 10 a kadar dışarıda kalacaktım. Bu yüzden evden çıkmadan çok fazla parfüm sıkmıştım. Evden çıkarken ablam bütün evin benim parfümüm

Detaylı

Üç Şiir. Yaşamaya Dair, Ceviz Ağacı, Masalların Masalı

Üç Şiir. Yaşamaya Dair, Ceviz Ağacı, Masalların Masalı Üç Şiir Yaşamaya Dair, Ceviz Ağacı, Masalların Masalı N â z ı m H i k m e t (Se la nik, 14 Ocak 1902 Mos ko va, 3 Ha zi ran 1963) Bah ri ye M e kt eb i n i b it i rd i (1919 ), H am id iy e K r uvaz ör

Detaylı

YEMİNLİ MALİ MÜŞAVİRLERİN BANKALAR KANUNU NUN 46 NCI MADDESİNE GÖRE YAPACAKLARI TASDİKE İLİŞKİN USUL VE ESASLAR HAKKINDA YÖNETMELİK

YEMİNLİ MALİ MÜŞAVİRLERİN BANKALAR KANUNU NUN 46 NCI MADDESİNE GÖRE YAPACAKLARI TASDİKE İLİŞKİN USUL VE ESASLAR HAKKINDA YÖNETMELİK YEMİNLİ MALİ MÜŞAVİRLERİN BANKALAR KANUNU NUN 46 NCI MADDESİNE GÖRE YAPACAKLARI TASDİKE İLİŞKİN USUL VE ESASLAR HAKKINDA YÖNETMELİK 13 298 YEMİNLİ MALİ MÜŞAVİRLERİN BANKALAR KANUNU NUN 46 NCI MADDESİNE

Detaylı

ÇAĞDAŞ TÜRK EDEBİYATI. Çetin Öner. Roman GÜLİBİK. Çeviren: Aslı Özer. 26. basım. Resimleyen: Orhan Peker

ÇAĞDAŞ TÜRK EDEBİYATI. Çetin Öner. Roman GÜLİBİK. Çeviren: Aslı Özer. 26. basım. Resimleyen: Orhan Peker Çetin Öner GÜLİBİK ÇAĞDAŞ TÜRK EDEBİYATI Roman Çeviren: Aslı Özer Resimleyen: Orhan Peker 26. basım Çetin Öner GÜLİBİK Resimleyen: Orhan Peker cancocuk.com cancocuk@cancocuk.com Yayın Koordinatörü: İpek

Detaylı

Türkiye`nin yeni ve genç caz festivali Bursa Nilüfer Uluslararası Caz Tatili Festivali`nden ilk notlar Burak Sülünbaz`ın kaleminden yayında.

Türkiye`nin yeni ve genç caz festivali Bursa Nilüfer Uluslararası Caz Tatili Festivali`nden ilk notlar Burak Sülünbaz`ın kaleminden yayında. Cazkolik.com "Jazz"lı Gündem Jazzlı Gündem Türkiye idealist, heyecanlı ve pırıl pırıl insanlardan oluşan bir ekibin hazırladığı yeni bir caz festivali kazandı. Burak Sülünbaz Cazkolik için izledi ve yazdı.

Detaylı

10. SINIF KONU ANLATIMLI. 2. ÜNİTE: ELEKTRİK VE MANYETİZMA 4. Konu MANYETİZMA ETKİNLİK ve TEST ÇÖZÜMLERİ

10. SINIF KONU ANLATIMLI. 2. ÜNİTE: ELEKTRİK VE MANYETİZMA 4. Konu MANYETİZMA ETKİNLİK ve TEST ÇÖZÜMLERİ 10. IIF KOU ALATIMLI 2. ÜİTE: ELEKTRİK VE MAYETİZMA 4. Konu MAYETİZMA ETKİLİK ve TET ÇÖZÜMLERİ 2 Ünite 2 Elektrik ve Manyetizma 2. Ünite 4. Konu (Manyetizma) A nın Çözümleri 3. 1. Man ye tik kuv vet ler,

Detaylı

SANAL DĠLĠN DĠLĠMĠZDE YOL AÇTIĞI YOZLAġMA HAZIRLAYAN: CoĢkun ZIRAPLI Ġsmail ÇEVĠK. DANIġMAN: Faik GÖKALP

SANAL DĠLĠN DĠLĠMĠZDE YOL AÇTIĞI YOZLAġMA HAZIRLAYAN: CoĢkun ZIRAPLI Ġsmail ÇEVĠK. DANIġMAN: Faik GÖKALP SANAL DĠLĠN DĠLĠMĠZDE YOL AÇTIĞI YOZLAġMA HAZIRLAYAN: CoĢkun ZIRAPLI Ġsmail ÇEVĠK DANIġMAN: Faik GÖKALP SOSYOLOJĠ ALANI ORTAÖĞRETĠM ÖĞRENCĠLERĠ ARASI ARAġTIRMA PROJE YARIġMASI BURSA TÜRKĠYE BĠLĠMSEL VE

Detaylı

Öncelikle mübarek KURBAN BAYRAMINIZ kutlu olsun.

Öncelikle mübarek KURBAN BAYRAMINIZ kutlu olsun. DEĞERLİ VELİLER Öncelikle mübarek KURBAN BAYRAMINIZ kutlu olsun. Bayram tatilinde verilen bu ödevlerin günlük olarak(üzerindeki tarihe göre) yaptırılmasını rica ediyorum. Ödevleri öğrendiğimiz konuların

Detaylı

Cimcime yemek masasına kurulmuş, ödev yapıyordu.

Cimcime yemek masasına kurulmuş, ödev yapıyordu. Cimcime yemek masasına kurulmuş, ödev yapıyordu. Önündeki deftere, son yazdıklarına baktı ve sayfayı delmeye kararlıymış gibi, bastıra bastıra sildi. Az ötede duran kitabı önüne çekti ve elindeki kurşunkalemi

Detaylı

SERBEST MUHASEBECİLER, SERBEST MUHASEBECİ MALİ MÜŞAVİRLER VE YEMİNLİ MALİ MÜŞAVİRLERİN MESLEKİ FAALİYETLERİNDE UYACAKLARI ETİK İLKELER HAKKINDA

SERBEST MUHASEBECİLER, SERBEST MUHASEBECİ MALİ MÜŞAVİRLER VE YEMİNLİ MALİ MÜŞAVİRLERİN MESLEKİ FAALİYETLERİNDE UYACAKLARI ETİK İLKELER HAKKINDA SERBEST MUHASEBECİLER, SERBEST MUHASEBECİ MALİ MÜŞAVİRLER VE YEMİNLİ MALİ MÜŞAVİRLERİN MESLEKİ FAALİYETLERİNDE UYACAKLARI ETİK İLKELER HAKKINDA YÖNETMELİK 23 424 SERBEST MUHASEBECİLER, SERBEST MUHASEBECİ

Detaylı

Türkçe Ulusal Derlemi Sözcük Sıklıkları (ilk 1000)

Türkçe Ulusal Derlemi Sözcük Sıklıkları (ilk 1000) Türkçe Ulusal Derlemi Sözcük Sıklıkları (ilk 1000) 14.08.2014 SIRA SIKLIK SÖZCÜK TÜR AÇIKLAMA 1 1209785 bir DT Belirleyici 2 1004455 ve CJ Bağlaç 3 625335 bu PN Adıl 4 361061 da AV Belirteç 5 352249 de

Detaylı

MÜZİK KÜLTÜRÜ Editörler

MÜZİK KÜLTÜRÜ Editörler MÜZİK KÜLTÜRÜ Editörler Zeki NACAKCI - Alaattin CANBAY Yazarlar Doç. Dr. Ahmet Serkan Ece - Doç. Dr. Alaattin Canbay Doç. Dr. Ebru Temiz - Doç. Dr. Esra Dalkıran Doç. Dr. M. Kayhan Kurtuldu - Doç. Dr.

Detaylı

BUGONKO YAZILARI. Vatan ie;in TOrk'On akh... Nal topladtk Fiyasko. Hani verdigin sozler? Ilan

BUGONKO YAZILARI. Vatan ie;in TOrk'On akh... Nal topladtk Fiyasko. Hani verdigin sozler? Ilan YAVUZ DONAT BUGONKO Vatan ie;in TOrk'On akh... Nal topladtk YAZILARI Hani verdigin sozler? Ilan Vatan h;in Gazetelerde tam sayfa "Bir iiniyersitenin ilamm" gordok ve... Orhan Veli'nin "Vatan i.;in" ~iirini

Detaylı

KÜRESEL AYNALAR BÖLÜM 26

KÜRESEL AYNALAR BÖLÜM 26 ÜRESE AYNAAR BÖÜ 6 ODE SORU DE SORUARN ÇÖZÜER d d noktası çukur aynanın merkezidir ve ışınlarının izlediği yoldan, yargı doğrudur d noktası çukur aynanın odak noktasıdır d olur yargı doğrudur d + d + dir

Detaylı

Sistem-atik Membran Kapak Sipariş Takip ve Üretim Takip Sistemi;

Sistem-atik Membran Kapak Sipariş Takip ve Üretim Takip Sistemi; S i s t e m - a t i k M e m b r a n K a p a k S i p a r i T a k i p v e Ü r e t i m T a k i p S i s t e m i ; T ü r k i y e l d e b i r i l k o l a r a k, t a m a m e n m e m b r a n k a p a k ü r e t

Detaylı

Afetler ve İlişkilerimiz

Afetler ve İlişkilerimiz Afetler ve İlişkilerimiz DEPREM KAYIPLARIMIZ VE YAS Sayfa 2 DEPREM, KAYIPLAR VE EŞLER ARASI İLİŞKİLER Sayfa 10 DEPREM, KAYIPLAR VE DOSTLUKLAR Sayfa 14 DEPREM KAYIPLARIMIZ VE YAS Aşa ğı da ki bil gi ve

Detaylı

Okulumuz Bilgisayar Programcılığı Bölümü öğrencilerinden Gizem COŞKUN Çanakkale Şehitlerine adlı şiiri okudu.

Okulumuz Bilgisayar Programcılığı Bölümü öğrencilerinden Gizem COŞKUN Çanakkale Şehitlerine adlı şiiri okudu. BASIN BÜLTENİ Selçuk Üniversitesi Akören Ali Rıza Ercan Meslek Yüksekokulunda 01.04.2015 tarihinde 100. Yılında Çanakkale yi Anlamak adlı konferans düzenlendi. Şehitlerimiz anısına yapılan saygı duruşu

Detaylı

Cümlelerin mantıksal özellikleri

Cümlelerin mantıksal özellikleri Cümlelerin mantıksal özellikleri Cümleler (önermeler) arasındaki mantıksal ilişkiler Gerektirme ör. P Q Bu bir köpektir. Bu bir hayvandır. Can arıyı öldürdü. Arı öldü. Tüm köpekler mordur. Köpeğim mor.

Detaylı

Türkçe Dil Etkinlikleri Sanat Etkinlikleri Oyunlar Müzik Bilim Etkinlikleri

Türkçe Dil Etkinlikleri Sanat Etkinlikleri Oyunlar Müzik Bilim Etkinlikleri Türkçe Dil Etkinlikleri Sanat Etkinlikleri Oyunlar Müzik Bilim Etkinlikleri Sohbetler Çevre bilincinedir? sorusuna cevap arıyorum. Çevre bilinci konulu sohbet ediyorum. Kızılay hakkında sohbet ediyorum.

Detaylı

Cümlede Anlam İlişkileri

Cümlede Anlam İlişkileri Cümlede Anlam İlişkileri Cümlede anlam ilişkileri kpss Türkçe konuları arasında önemli bir yer kaplamaktadır. Cümlede anlam ilişkilerine geçmeden önce cümlenin tanımını yapalım. Cümle, yargı bildiren,

Detaylı

SÖZCÜKTE ANLAM. Gerçek Anlam Yan Anlam Mecaz Anlam Terim Anlam Sözcükler Arasý Anlam Ýliþkileri Anlam Olaylarý Söz Öbeklerinde Anlam

SÖZCÜKTE ANLAM. Gerçek Anlam Yan Anlam Mecaz Anlam Terim Anlam Sözcükler Arasý Anlam Ýliþkileri Anlam Olaylarý Söz Öbeklerinde Anlam SÖZCÜKTE ANLAM 1 Gerçek Anlam Yan Anlam Mecaz Anlam Terim Anlam Sözcükler Arasý Anlam Ýliþkileri Anlam Olaylarý Söz Öbeklerinde Anlam BADEM AÐACI Ýlkbahar gelmiþti. Hava bazen çok güzel oluyordu. Güneþ

Detaylı

alternatif cevabı olabilir fakat anlatmak veya vurgulamak istediğim konu insanların alışveriş merkezlerine ihtiyacı olsun olmasın gitme durumları.

alternatif cevabı olabilir fakat anlatmak veya vurgulamak istediğim konu insanların alışveriş merkezlerine ihtiyacı olsun olmasın gitme durumları. HASTA İŞİ İnsanların içlerinde barındırdıkları ve çoğunlukla kaçmaya çalıştıkları bir benlikleri vardır. O benliklerin içinde yaşadıkları olaylar ve onlardan arta kalan üzüntüler barınır, zaten bu yüzdendir

Detaylı

Leyla Ruhan Okyay GEYÝKLÝ ORMAN

Leyla Ruhan Okyay GEYÝKLÝ ORMAN 1 2 Leyla Ruhan Okyay GEYÝKLÝ ORMAN 3 TÜRK YAZARLARI Yayýn Yönetmeni Ýlknur Özdemir Dizgi Serap Bertay Düzelti Fulya Tükel Montaj Mine Sarýkaya Kapak Düzeni Semih Özcan Ýç Baský Özal Basýmevi Kapak Baský

Detaylı

Topoloji değişik ağ teknolojilerinin yapısını ve çalışma şekillerini anlamada başlangıç noktasıdır.

Topoloji değişik ağ teknolojilerinin yapısını ve çalışma şekillerini anlamada başlangıç noktasıdır. Yazıyı PDF Yapan : Seyhan Tekelioğlu seyhan@hotmail.com http://www.seyhan.biz Topolojiler Her bilgisayar ağı verinin sistemler arasında gelip gitmesini sağlayacak bir yola ihtiyaç duyar. Aradaki bu yol

Detaylı

MAKÜ YAZ OKULU YARDIM DOKÜMANI 1. Yaz Okulu Ön Hazırlık İşlemleri (Yaz Dönemi Oidb tarafından aktifleştirildikten sonra) Son aktif ders kodlarının

MAKÜ YAZ OKULU YARDIM DOKÜMANI 1. Yaz Okulu Ön Hazırlık İşlemleri (Yaz Dönemi Oidb tarafından aktifleştirildikten sonra) Son aktif ders kodlarının MAKÜ YAZ OKULU YARDIM DOKÜMANI 1. Yaz Okulu Ön Hazırlık İşlemleri (Yaz Dönemi Oidb tarafından aktifleştirildikten sonra) Son aktif ders kodlarının bağlantıları kontrol edilir. Güz ve Bahar dönemindeki

Detaylı

TÜRK STANDARDLARI ENSTİTÜSÜ

TÜRK STANDARDLARI ENSTİTÜSÜ TÜRK STANDARDLARI ENSTİTÜSÜ BELGELENDİRME MERKEZİ BAŞKANLIĞI YENİ DÜNYANIN YENİ YÖNETİM SİSTEMLERİ TSE İZMİR BELGELENDİRME MÜDÜRLÜĞÜ 1 TÜRK STANDARDLARI ENSTİTÜSÜ 13.03.2014 TSE İZMİR BELGELENDİRME MÜDÜRLÜĞÜ

Detaylı

SINAV YÖNETMELİĞİ GEREĞİ, UYGULAMADA DİKKAT EDİLECEK KONULAR

SINAV YÖNETMELİĞİ GEREĞİ, UYGULAMADA DİKKAT EDİLECEK KONULAR 21 SINAV YÖNETMELİĞİ GEREĞİ, UYGULAMADA DİKKAT EDİLECEK KONULAR 398 SINAV YÖNETMELİĞİ GEREĞİ, UYGULAMADA DİKKAT EDİLECEK KONULAR 21 SI NAV YÖ NET ME L GE RE, UY GU LA MA DA D K KAT ED LE CEK KO NU LAR

Detaylı

B ilg i G Э ven liпi N asщl Гg Э d Э Haline Getirilir?

B ilg i G Э ven liпi N asщl Гg Э d Э Haline Getirilir? B ilg i G Э ven liпi N asщl Гg Э d Э Haline Getirilir? Murat Lostar 1 B ilgi G Э ven liпi ve A n a ж Пeleri Teknoloji Anti-virЭs, gэvenlik duvarщ, biyom etrik sistem ler, akщllщ kartlar, elektron ik im

Detaylı

EK III POTANSİYELİN TANIMLANMASI

EK III POTANSİYELİN TANIMLANMASI EK III POTANSİYELİN TANIMLANMASI İki vektörün basamaklı (kademeli) çarpımı: Büyüklükte A ve B olan iki vektörünü ele alalım Bunların T= A.B cosθ çarpımı, tanımlama gereğince basamaklıdır. Bu vektörlerden

Detaylı

Sayın Bakanım, Sayın Rektörlerimiz ve Değerli Katılımcılar,

Sayın Bakanım, Sayın Rektörlerimiz ve Değerli Katılımcılar, Sayın Bakanım, Sayın Rektörlerimiz ve Değerli Katılımcılar, Orman ve Su İşleri Bakanımız Sn. Veysel Eroğlu nun katılımları ile gerçekleştiriyor olacağımız toplantımıza katılımlarınız için teşekkür ediyor,

Detaylı

MODEL SORU - 1 DEKİ SORULARIN ÇÖZÜMLERİ

MODEL SORU - 1 DEKİ SORULARIN ÇÖZÜMLERİ 5 BÖÜ RENER 1 2 ODE SORU - 1 DEİ SORUARIN ÇÖÜERİ T aralığı yalnız, T aralığı ise yalnız kaynaktan ışık alabilir aralığı her iki kaynaktan ışık alabileceğinden, + ( + yeşil) = renkte görünür I II O IV III

Detaylı

Morpa Kampüs Çocukları Okuma Yazmaya Hazırlamanın ve Öğretmenin Neden En Kolay Yolu?

Morpa Kampüs Çocukları Okuma Yazmaya Hazırlamanın ve Öğretmenin Neden En Kolay Yolu? Morpa Kampüs Çocukları Okuma Yazmaya Hazırlamanın ve Öğretmenin Neden En Kolay Yolu? l Çünkü Morpa Kampüs te Okuma Yazmaya Hazırlık Çalışmaları için özel bölüm var. Bu bölümde okul öncesi eğitimi almış

Detaylı

Ayhan Kaya. Mordem'in Güncesi MORDEMİN GÜNCESİ. WEŞANEN SERxWEbûN 83

Ayhan Kaya. Mordem'in Güncesi MORDEMİN GÜNCESİ. WEŞANEN SERxWEbûN 83 Ayhan Kaya Mordem'in Güncesi Ayhan Kaya MORDEMİN GÜNCESİ WEŞANEN SERxWEbûN 83 Ayhan Kaya Mordem'in Güncesi Weşanên Serxwebûn: 83 Birin ci baskı: Kasım 1996 Kan daha da akacak, çünkü ülkemiz bizim kanımıza

Detaylı

23 Nisan Şiirleri. 23 Nisan. Sanki her tarafta var bir düğün. Çünkü, en şerefli en mutlu gün. Bugün yirmi üç nisan, Hep neşeyle doluyor insan.

23 Nisan Şiirleri. 23 Nisan. Sanki her tarafta var bir düğün. Çünkü, en şerefli en mutlu gün. Bugün yirmi üç nisan, Hep neşeyle doluyor insan. 23 nisan şiirleri, 23 nisan ile ilgili şiirler, çocuk bayramı şiirleri, ulusal egemenlik şiirleri, 23 nisan, şiirler, 23 nisan şiirleri, ulusal egemenlik ve çocuk bayramı, en güzel 23 nisan şiirleri, 23

Detaylı

Ağaç işleme makinaları. Quality Guide. Takımın değeri

Ağaç işleme makinaları. Quality Guide. Takımın değeri Ağaç işleme makinaları Quality Guide Takımın değeri 2 QuALiTy GuiDe Takımın değeri Kullanılan takım ve aletlerin birbirine çok benzediği günler artık geride kalmıştır. Günümüzde farklı uygulamalar için

Detaylı

BAŞINI BİRAZ DAHA YUKARI KALDIR

BAŞINI BİRAZ DAHA YUKARI KALDIR BAŞINI BİRAZ DAHA YUKARI KALDIR 1 Aralık 2008 de hilal şeklini almış ay ile Venüs yıldızı birbirlerine o kadar yaklaştılar ki, tam bir Türk Bayrağı görüntüsü oluştu. Ay ve Venüs ün bu hali bana hemen Üsküp

Detaylı

DENEME 8 SAYISAL BÖLÜM ÇÖZÜMLERİ

DENEME 8 SAYISAL BÖLÜM ÇÖZÜMLERİ DENEME 8 SAYISAL BÖLÜM ÇÖZÜMLERİ. 99 98 9 ( ).( ).( ) ( ).( ).( ) = = = 00 00 ( ).. + bulunur. 5. a b+ = 0 ise b a b + = 0 ve b 0 ol ma lı b dir. a. + 0 ol ma lı a 0 a. A). = ise ( ) = B). = ise ( ) =

Detaylı

3-P C ile h a b e r le şm e y e u y g u n b ir a r a b ir im. (IS A, P C I, U S B g ib i )

3-P C ile h a b e r le şm e y e u y g u n b ir a r a b ir im. (IS A, P C I, U S B g ib i ) M O D E M N E D İR : M o d u la to r -D e m o d u la to r k e lim e le r in in k ıs a ltm a s ı M O D E M. Y a n i v e r ile r i s e s s in y a lle r in e s e s s in y a lle r in i v e r ile r e d ö n

Detaylı

BİR ÖMRÜN HİKÂYESİ. Erkek Öğrenci. Yıl 1881 Ilık rüzgarlar esiyordu Selanik ovalarında ; Dağ başka, sokaklar başka başka ;

BİR ÖMRÜN HİKÂYESİ. Erkek Öğrenci. Yıl 1881 Ilık rüzgarlar esiyordu Selanik ovalarında ; Dağ başka, sokaklar başka başka ; 1 BİR ÖMRÜN HİKÂYESİ Yıl 1881 Ilık rüzgarlar esiyordu Selanik ovalarında ; Dağ başka, sokaklar başka başka ; O gece en güzel yıldızlar kaydı, Nereden geliyordu bu aydınlık? Neydi insanları bu denli mutlu

Detaylı

1.Temel Kavramlar 2. ÆÍlemler

1.Temel Kavramlar 2. ÆÍlemler 1.Temel Kavramlar Abaküs Nedir... 7 Abaküsün Tarihçesi... 9 Abaküsün Faydaları... 12 Abaküsü Tanıyalım... 13 Abaküste Rakamların Gösterili i... 18 Abaküste Parmak Hareketlerinin Gösterili i... 19 2. lemler

Detaylı

ADLİ AMAÇLI KONUŞMA VE KONUŞMACI TANIMADAKİ ETMENLERDEN BİRİ OLARAK PROSODY (BÜRÜN) ÖĞELERİ

ADLİ AMAÇLI KONUŞMA VE KONUŞMACI TANIMADAKİ ETMENLERDEN BİRİ OLARAK PROSODY (BÜRÜN) ÖĞELERİ ANKARA ÜNİVERSİTESİ SAĞLIK BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ ADLİ AMAÇLI KONUŞMA VE KONUŞMACI TANIMADAKİ ETMENLERDEN BİRİ OLARAK PROSODY (BÜRÜN ÖĞELERİ Ekrem MALKOÇ DİSİPLİNLERARASI ADLİ TIP ANABİLİM DALI FİZİK İNCELEMELER

Detaylı

þimdi sana iþim düþtü. Uzat bana elini de birlikte çocuklara güzel öyküler yazalým.

þimdi sana iþim düþtü. Uzat bana elini de birlikte çocuklara güzel öyküler yazalým. Kaybolan Çocuk Çocuklar için öyküler yazmak istiyordum. Yazmayý çok çok sevdiðim için sevinçle oturdum masanýn baþýna. Yazdým, yazdým... Sonra da okudum yazdýklarýmý. Bana göre güzel öykülerdi doðrusu.

Detaylı

ELAZIĞ - TUNCELİ ZİYARETİ

ELAZIĞ - TUNCELİ ZİYARETİ SAYI : BİR 7-11 MAYIS 2009 ELAZIĞ - TUNCELİ ZİYARETİ Ben siyasi hayatım ve ülke sevdamla ilgili olarak tüm Türkiye yi memleketim bilirim ancak Çemişgezek benim doğup, büyüdüğüm yer. Elazığ Valisi Muammer

Detaylı

KAHRAMAN KART BASINA TANITILDI

KAHRAMAN KART BASINA TANITILDI KAHRAMAN KART BASINA TANITILDI Kahramanmaraş Büyükşehir Belediyesi özellikle toplu taşıma araçlarında kullanılacak olan Kahraman Kart ın basına tanıtımı yapıldı. Kahramanmaraş Büyükşehir Belediye binası

Detaylı

Mutfak Etkinliği. Türkçe Dil Etkinlikleri Sanat Etkinlikleri Oyunlar Şarkı. Kek yapıyoruz.

Mutfak Etkinliği. Türkçe Dil Etkinlikleri Sanat Etkinlikleri Oyunlar Şarkı. Kek yapıyoruz. Türkçe Dil Etkinlikleri Sanat Etkinlikleri Oyunlar Şarkı Mutfak Etkinliği Sohbetler Yaşayan değerlerimizden Görevlerimizi Bilmek ile ilgili sohbet ediyorum. Görevlerimizi yerine getirme konulu sohbet ediyorum.

Detaylı

FRANCHISE. Technokids nedir

FRANCHISE. Technokids nedir Technokids ne yapar Technokids nedir Technokids, Teknoloji ve bilgi çağının sunduğu olanakları çocuklarla paylaşan, geleceğin yaratıcı beyinlerini ortaya çıkaran, yeteneklerini keşfeden, onlara yeni yetenekler

Detaylı

Emekli Assubaylar-ArsivSite1. Kayýt Tarihi: Mar 2004Nerede: istanbul, kadiköy, Türkiye.Ýletiler: 6.220

Emekli Assubaylar-ArsivSite1. Kayýt Tarihi: Mar 2004Nerede: istanbul, kadiköy, Türkiye.Ýletiler: 6.220 HUKUKÝ NET Onaylayan Ökkeþ Kadri BAÇKIR Pazar, 04 Mayýs 2008 Son Güncelleme Cumartesi, 04 Ekim 2008 öncelikle vakit ayýrýp bu konuyla ilgilendiðiniz için çok teþekkür ederim. eðer mümkünse o kararýn tamamýný

Detaylı

KLASİK MANTIK (ARİSTO MANTIĞI)

KLASİK MANTIK (ARİSTO MANTIĞI) KLASİK MANTIK (ARİSTO MANTIĞI) A. KAVRAM Varlıkların zihindeki tasarımı kavram olarak ifade edilir. Ağaç, kuş, çiçek, insan tek tek varlıkların tasarımıyla ortaya çıkmış kavramlardır. Kavramlar genel olduklarından

Detaylı

KÜRESEL GELİŞMELER IŞIĞI ALTINDA TÜRKİYE VE KUZEY KIBRIS TÜRK CUMHURİYETİ EKONOMİSİ VE SERMAYE PİYASALARI PANELİ

KÜRESEL GELİŞMELER IŞIĞI ALTINDA TÜRKİYE VE KUZEY KIBRIS TÜRK CUMHURİYETİ EKONOMİSİ VE SERMAYE PİYASALARI PANELİ KÜRESEL GELİŞMELER IŞIĞI ALTINDA TÜRKİYE VE KUZEY KIBRIS TÜRK CUMHURİYETİ EKONOMİSİ VE SERMAYE PİYASALARI PANELİ 12 NİSAN 2013-KKTC DR. VAHDETTIN ERTAŞ SERMAYE PIYASASI KURULU BAŞKANI KONUŞMA METNİ Sayın

Detaylı

2.000 SOSYOLOG İLE YAPILAN ANKET SONUÇLARINA DAİR DEĞERLENDİRMEMİZ. Anayasa nın 49. Maddesi :

2.000 SOSYOLOG İLE YAPILAN ANKET SONUÇLARINA DAİR DEĞERLENDİRMEMİZ. Anayasa nın 49. Maddesi : 2.000 SOSYOLOG İLE YAPILAN ANKET SONUÇLARINA DAİR DEĞERLENDİRMEMİZ Anayasa nın 49. Maddesi : A. Çalışma Hakkı ve Ödevi Çalışma, herkesin hakkı ve ödevidir. Devlet, çalışanların hayat seviyesini yükseltmek,

Detaylı

Müziğin Alfabesi Notalardır. =

Müziğin Alfabesi Notalardır. = TEMEL MÜZİK EĞİTİMİ Müziğin Alfabesi Notalardır. = Nota: Seslerin yüksekliklerini (incelik/kalınlık) ve sürelerini göstermeye yarayan işaretlerdir. Müziğin alfabesini, yani notaları öğrenmek için çeşitli

Detaylı

Veri Toplama Yöntemleri. Prof.Dr.Besti Üstün

Veri Toplama Yöntemleri. Prof.Dr.Besti Üstün Veri Toplama Yöntemleri Prof.Dr.Besti Üstün 1 VERİ (DATA) Belirli amaçlar için toplanan bilgilere veri denir. Araştırmacının belirlediği probleme en uygun çözümü bulabilmesi uygun veri toplama yöntemi

Detaylı

J. MELLAART ÇATALHÖYÜK Ü BULUNCA, TARİH DEĞİŞTİ

J. MELLAART ÇATALHÖYÜK Ü BULUNCA, TARİH DEĞİŞTİ J. MELLAART ÇATALHÖYÜK Ü BULUNCA, TARİH DEĞİŞTİ J. Mellaart, M.Ö. 7000 e uzanan Çatalhöyük ü 1958 de keşfetti. Çatalhöyük, tarım yapılan ilk köylerden biri olduğu için dünya tarihi yeniden yazıldı. James

Detaylı

Belediyemiz her zaman vatandaşın yanında

Belediyemiz her zaman vatandaşın yanında Belediyemiz her zaman vatandaşın yanında Sağlık ve Ev Hizmetleri Projesi kapsamında belediye temizlik ekipleri, ilçe sınırlarında ikamet eden 60 yaş üstü, kimsesiz, muhtaç ve engelli kişilerin evlerine

Detaylı

MAKİNE VE MOTOR DERS NOTLARI 9.HAFTA

MAKİNE VE MOTOR DERS NOTLARI 9.HAFTA MAKİNE VE MOTOR DERS NOTLARI 9.HAFTA Hazırlayan: Öğr. Gör. Tuğberk ÖNAL MALATYA 2016 SUPAP SİSTEMLERİ 1. KÜLBÜTOR MEKANİZMASI Eksantrik milinden aldığı hareketle silindirlerde emme ve egzoz zamanlarının

Detaylı

B02.8 Bölüm Değerlendirmeleri ve Özet

B02.8 Bölüm Değerlendirmeleri ve Özet B02.8 Bölüm Değerlendirmeleri ve Özet 57 Yrd. Doç. Dr. Yakup EMÜL, Bilgisayar Programlama Ders Notları (B02) Şimdiye kadar C programlama dilinin, verileri ekrana yazdırma, kullanıcıdan verileri alma, işlemler

Detaylı

TOPLAM KALİTE YÖNETİMİ

TOPLAM KALİTE YÖNETİMİ Prof. Dr. Canan ÇETİN Marmara Üniversitesi TOPLAM KALİTE YÖNETİMİ Kalitenin Unsurları Kalitenin Stratejik Yayılımı İnsan Kaynakları ve Kalite Yönetimi İlişkisi Kalite Kontrol Çemberleri Ülkeler ve Toplam

Detaylı

DE NÝZ leri Anmak, YA DEV RÝM YA Ö LÜM Þiarýný Haykýrmaktýr!

DE NÝZ leri Anmak, YA DEV RÝM YA Ö LÜM Þiarýný Haykýrmaktýr! DE NÝZ leri Anmak, YA DEV RÝM YA Ö LÜM Þiarýný Haykýrmaktýr! 6 Ma yýs 1972, üç ko mü nist ön de rin, dev ri me bað lý lý ðýn, halk la rýn kur tu luþ mü ca de le si ne i nan cýn, mark sizm-le ni nizm bay

Detaylı

VATAN İŞLERİNDE CÜR ETKARLIKLARIM

VATAN İŞLERİNDE CÜR ETKARLIKLARIM 1 2 VATAN İŞLERİNDE CÜR ETKARLIKLARIM 3 VATAN İŞLERİNDE CÜR ETKARLIKLARIM Zağnos Kültür ve Eğitim Vakfı Genel Yayın No.10 ISBN 975 94473 6 3 Kapak tasarım: Şule İLGÜĞ - ilgug75@hotmail.com Baskı Yeri:

Detaylı

Derleyenler FERYAL SAYGILIGİL - BEYHAN UYGUN AYTEMİZ Gülebilir miyiz Dersin?

Derleyenler FERYAL SAYGILIGİL - BEYHAN UYGUN AYTEMİZ Gülebilir miyiz Dersin? Derleyenler FERYAL SAYGILIGİL - BEYHAN UYGUN AYTEMİZ Gülebilir miyiz Dersin? İletişim Yayınları 2267 Edebiyat Eleştirisi 50 ISBN-13: 978-975-05-1887-4 2016 İletişim Yayıncılık A. Ş. 1. BASKI 2016, İstanbul

Detaylı

Ertesi gün hastaneden taburcu olma vakti gelmi ti. Annesi odaya gelerek Can haz rlarken, babas hastane lemlerini yap yordu. Vitaboy hastaneden ç kman

Ertesi gün hastaneden taburcu olma vakti gelmi ti. Annesi odaya gelerek Can haz rlarken, babas hastane lemlerini yap yordu. Vitaboy hastaneden ç kman TABOY HASTA Vitaboy çok kötü bir rüya görüyordu. Rüyas nda karanl k bir yerdeydi. Kimse onun sesini duymuyordu. Yata nda k vran yordu. Birden uyand. Bütün bunlar bir rüyayd. Fakat kendini çok yorgun hissediyordu.

Detaylı

İSTANBUL KEMERBURGAZ ÜNİVERSİTESİ BURS YÖNERGESİ. BİRİNCİ BÖLÜM Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar

İSTANBUL KEMERBURGAZ ÜNİVERSİTESİ BURS YÖNERGESİ. BİRİNCİ BÖLÜM Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar İSTANBUL KEMERBURGAZ ÜNİVERSİTESİ BURS YÖNERGESİ BİRİNCİ BÖLÜM Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar Amaç: Madde 1. (1) Bu yönergenin amacı, İstanbul Kemerburgaz Üniversitesinin önlisans, lisans ve lisansüstü

Detaylı

Minti Monti. Kızak Keyfi. Kızak Bir Kış Eğlencesi KIŞIN SOKAK Yeni Yıl Kartı Hazırlayalım Kar Hakkında Neler Biliyorsun?

Minti Monti. Kızak Keyfi. Kızak Bir Kış Eğlencesi KIŞIN SOKAK Yeni Yıl Kartı Hazırlayalım Kar Hakkında Neler Biliyorsun? Minti Monti Çocuklar için eğlenceli poster dergi Ücretsizdir Kış 2014 Sayı:12 ISSN: 2146-281X Kızak Keyfi Kızak Bir Kış Eğlencesi KIŞIN SOKAK Yeni Yıl Kartı Hazırlayalım Kar Hakkında Neler Biliyorsun?

Detaylı

Tam yağlı süt ürünleri tüketen erkeklere kötü haber

Tam yağlı süt ürünleri tüketen erkeklere kötü haber Tam yağlı süt ürünleri tüketen erkeklere kötü haber Sağlıklı, güçlü kuvvetli bir erkeksiniz ama çocuğunuz olmuyorsa bu önemli sorunun sebebi yediklerinizle ilgili olabilir. Erkekler üzerinde yapılan bilimsel

Detaylı

DEVLET KATKI SİSTEMİ Devlet katkısı nedir? Devlet katkısı başlangıç tarihi nedir? Devlet katkısından kimler faydalanabilir?

DEVLET KATKI SİSTEMİ Devlet katkısı nedir? Devlet katkısı başlangıç tarihi nedir? Devlet katkısından kimler faydalanabilir? DEVLET KATKI SİSTEMİ Devlet katkısı nedir? Katılımcı tarafından ödenen katkı paylarının %25 i oranında devlet tarafından katılımcının emeklilik hesabına ödenen tutardır. Devlet katkısı başlangıç tarihi

Detaylı

ANALOG LABORATUARI İÇİN BAZI GEREKLİ BİLGİLER

ANALOG LABORATUARI İÇİN BAZI GEREKLİ BİLGİLER ANALOG LABORATUARI İÇİN BAZI GEREKLİ BİLGİLER Şekil-1: BREADBOARD Yukarıda, deneylerde kullandığımız breadboard un şekli görünmektedir. Bu board üzerinde harflerle isimlendirilen satırlar ve numaralarla

Detaylı

ጇ勇ND Çጇ勇 K ጇ勇 ጇ勇 sı ጇ勇ጇ勇ጇ勇ıጇ勇ıጇ勇 ጇ勇ጇ勇ጇ勇ጇ勇ጇ勇ጇ勇ጇ勇ጇ勇ጇ勇ጇ勇ጇ勇ጇ勇ጇ勇ጇ勇 ጇ勇ጇ勇ጇ勇sጇ勇ጇ勇ጇ勇ጇ勇 ጇ勇ጇ勇ጇ勇ጇ勇ጇ勇ጇ勇ıጇ勇 sıጇ勇ጇ勇ጇ勇ጇ勇ıጇ勇ጇ勇ጇ勇ጇ勇ı ጇ勇ᗷ吇ጇ勇ğıᗷ吇ጇ勇 ᗷ吇ጇ勇ጇ勇ጇ勇ጇ勇ጇ勇ጇ勇ᗷ吇ጇ勇ጇ勇ጇ勇ᗷ吇 Isı Yalıtım Malzemelerinin maksimum kullanım sıcaklıkları

Detaylı

Üniversitelerde Yabancı Dil Öğretimi

Üniversitelerde Yabancı Dil Öğretimi Üniversitelerde Yabancı Dil Öğretimi özcan DEMİREL 1750 Üniversiteler Yasası nın 2. maddesinde üniversiteler, fakülte, bölüm, kürsü ve benzeri kuruluşlarla hizmet birimlerinden oluşan özerkliğe ve kamu

Detaylı

F Klâvye Standart Türk Klâvyesi

F Klâvye Standart Türk Klâvyesi F Klâvye Standart Türk Klâvyesi TSE 2117 Alfasayısal Türkçe Klavyelerin Temel Yerleşim Düzeni (F Klavye) Standardı Standart Türk Klâvyesi F Klâvye * 1 Kasım 1928 tarihinde Türk Harf İnkılâbından sonra;

Detaylı

Ara rma, Dokuz Eylül Üniversitesi Strateji Geli tirme Daire Ba kanl na ba

Ara rma, Dokuz Eylül Üniversitesi Strateji Geli tirme Daire Ba kanl na ba 1.1 Ara rman n Amac Ara rmada, Dokuz Eylül Üniversitesi Strateji Geli tirme Daire Ba kanl na ba olarak hizmet vermekte olan; 1. Bütçe ve Performans Program ube Müdürlü ü 2. Stratejik Yönetim ve Planlama

Detaylı

K12NET Eğitim Yönetim Sistemi

K12NET Eğitim Yönetim Sistemi TEOG SINAVLARININ DEĞERLENDİRİLMESİ Yeni sınav sistemi TEOG, yani Temel Eğitimden Orta Öğretime Geçiş Sınavlarında öğrenciler, 6 dersten sınav olacaktır. Öğrencilere Türkçe, Matematik, T.C. İnkılap Tarihi

Detaylı

Karadeniz Teknik Üniversitesi Orman Fakültesi. Orman Endüstri Mühendisliği Bölümü PROJE HAZIRLAMA ESASLARI

Karadeniz Teknik Üniversitesi Orman Fakültesi. Orman Endüstri Mühendisliği Bölümü PROJE HAZIRLAMA ESASLARI Karadeniz Teknik Üniversitesi Orman Fakültesi Orman Endüstri Mühendisliği Bölümü PROJE HAZIRLAMA ESASLARI Yrd.Doç.Dr. Kemal ÜÇÜNCÜ Orman Endüstri Makinaları ve İşletme Anabilim Dalı 1. Proje Konusunun

Detaylı

E. AHMET TONAK 1951, İstanbul doğumlu. 1972 de İTÜ den makine mühendisi olarak mezun oldu. 1972-1973 döneminde Yeni Ortam gazetesinde ve Asyalı

E. AHMET TONAK 1951, İstanbul doğumlu. 1972 de İTÜ den makine mühendisi olarak mezun oldu. 1972-1973 döneminde Yeni Ortam gazetesinde ve Asyalı 420 E. AHMET TONAK 1951, İstanbul doğumlu. 1972 de İTÜ den makine mühendisi olarak mezun oldu. 1972-1973 döneminde Yeni Ortam gazetesinde ve Asyalı dergisinde çalıştı. 1973 te İsveç e, ardından ABD ye

Detaylı

YÜKSEK LİSANS ve DOKTORA KONTENJAN VE KOŞULLARI

YÜKSEK LİSANS ve DOKTORA KONTENJAN VE KOŞULLARI ve KONTENJAN VE KOŞULLARI İŞLETME ANABİLİM DALI Muhasebe ve Finansman 15 2 1 18 İİBF, Siyasal Bilgiler, İşletme, İktisat, Mühendislik ve Turizm Fakültelerinin İşletme, İktisat, Endüstri Mühendisliği, Turizm

Detaylı

TÜRK DİZİLERİ. Türk dizilerinde bu ay konumuz MEDCEZİR KARAKTERLERİMİZ MİRA BEYLİCE SELİM SEREZ ASIM ŞEKİP KAYA BEREN BEYLİCE FARUK BEYLİCE TUĞÇE

TÜRK DİZİLERİ. Türk dizilerinde bu ay konumuz MEDCEZİR KARAKTERLERİMİZ MİRA BEYLİCE SELİM SEREZ ASIM ŞEKİP KAYA BEREN BEYLİCE FARUK BEYLİCE TUĞÇE TÜRK DİZİLERİ CİLT I, SAYI 1 3.12.2014 Türk dizilerinde bu ay konumuz MEDCEZİR KARAKTERLERİMİZ YAMAN KOPER MİRA BEYLİCE EYLÜL BULUTER MERT ASIM SEREZ SELİM SEREZ SEDEF KAYA SUDE KAYA ASIM ŞEKİP KAYA KENAN

Detaylı

TOPLANTI BİLGİLERİ MUTLU GÜNLERİMİZ

TOPLANTI BİLGİLERİ MUTLU GÜNLERİMİZ Ray KLINGINSMITH U.R. Başkanı 2010 11 Kemalettin ERBİLGİN U.R. 2430. Bölge Guvernörü 2010 11 Ertuğrul KAYA 14. Grup Guvernör Yardımcısı Tuban GÜÇLÜ (Başkan) Mustafa CİVELEK (Asbaşkan) Melisa KARA (Kulüp

Detaylı

ÝÇÝNDEKÝLER. 1. ÜNÝTE Kümeler. 2. ÜNÝTE Bölünebilme Kurallarý ve Kesirler

ÝÇÝNDEKÝLER. 1. ÜNÝTE Kümeler. 2. ÜNÝTE Bölünebilme Kurallarý ve Kesirler ÝÇÝNDEKÝLER 1. ÜNÝTE Kümeler KÜMELER... 13 Ölçme ve Deðerlendirme... 19 Kazaným Deðerlendirme Testi - 1... 21 Kazaným Deðerlendirme Testi - 2 (Video lü)... 23 KÜMELERLE ÝÞLEMLER... 25 Ölçme ve Deðerlendirme...

Detaylı

Din İstismarı Üzerine

Din İstismarı Üzerine ARAŞTIRMA VE İNCELEME Din İstismarı Üzerine Prof.Dr. Hüseyin CERTEL a a Felsefe ve Din Bilimleri Bölümü, Din Psikolojisi AD, Süleyman Demirel Üniversitesi İlahiyat Fakültesi, Isparta Ge liş Ta ri hi/re

Detaylı

AİLE DİNİ REHBERLİK BÜROSU

AİLE DİNİ REHBERLİK BÜROSU DİN HİZMETLERİ GENEL MÜDÜRLÜĞÜ TİREBOLU MÜFTÜLÜĞÜ AİLE VE DİNİ REHBERLİK BÜROSU MUTLULUĞUNUZA REHBERLİK EDER Yüce Allah ın aileye bahşettiği sevgi ve rahmetin çeşitli unsurlarla beslenmesi gerekir. Bunların

Detaylı

KE00-SS.08YT05 DOĞAL SAYILAR ve TAM SAYILAR I

KE00-SS.08YT05 DOĞAL SAYILAR ve TAM SAYILAR I Üniversite Hazırlık / YGS Kolay Temel Matematik 0 KE00-SS.08YT05 DOĞAL SAYILAR ve TAM SAYILAR I. 8 ( 3 + ) A) 7 B) 8 C) 9 D) 0 E) 6. 3! 3 ( 3 3)": ( 3) A) B) 0 C) D) E) 3. 7 3. + 5 A) 6 B) 7 C) 8 D) 0

Detaylı

İçindekiler. 5 BİRİNCİ KISIM Araştırmanın Kavram sal ve Metodolojik Çerçevesi. 13 Çocuğun İyi Olma Hali

İçindekiler. 5 BİRİNCİ KISIM Araştırmanın Kavram sal ve Metodolojik Çerçevesi. 13 Çocuğun İyi Olma Hali İçindekiler x Önsöz ı Giriş 5 BİRİNCİ KISIM Araştırmanın Kavram sal ve Metodolojik Çerçevesi 7 BİR İN C İ B Ö L Ü M Araştırmanın Kavramsal Çerçevesi 7 Çocukluğa Dair Kavramsal Çerçeve ıo Çocukların Mekânsallığı

Detaylı

MÜDÜR YARDIMCILARI HİZMET İÇİ EĞİTİMİ

MÜDÜR YARDIMCILARI HİZMET İÇİ EĞİTİMİ MÜDÜR YARDIMCILARI HİZMET İÇİ EĞİTİMİ 1-2 Kasım 2013 tarihlerinde TED Okulları nda görev yapan müdür yardımcılarına yönelik olarak Antalya da bir hizmet içi eğitim gerçekleştirilmiştir. 25 TED Okulu ndan

Detaylı

amaçlı olarakta sürekli! olarak ğüncellenmektedir. Bu amaçla Facebook Kurumsal Sayfamıza ana sitemizden daha hızlı ulaşabilir.

amaçlı olarakta sürekli! olarak ğüncellenmektedir. Bu amaçla Facebook Kurumsal Sayfamıza ana sitemizden daha hızlı ulaşabilir. WEB SİTELERİ www.kabala.info.tr Bnei Baruch Kabala Eğitim Merkezinin 2004 yılından beri Türkçe olarak yayında olan ana sitesidir. Kabala hakkında temel makalelerin ve bir çok çalışma metinlerinin bulunduğu

Detaylı

ken Türkçe de ulaç kuran bir ektir. Bu çal ma konumuzu seçerken iki amac m z vard. Bunlardan birincisi bu konuyu seçmemize sebep olan yabanc ö

ken Türkçe de ulaç kuran bir ektir. Bu çal ma konumuzu seçerken iki amac m z vard. Bunlardan birincisi bu konuyu seçmemize sebep olan yabanc ö G R ken Türkçe de ulaç kuran bir ektir. Bu çal ma konumuzu seçerken iki amac m z vard. Bunlardan birincisi bu konuyu seçmemize sebep olan yabanc ö rencilerin Türkçe ö renirken yapt anla malardan dolay,

Detaylı

Y AS YA NIN BAH TI NIN MÝF TA HI, MEÞ VE RET VE ÞÛ RÂ DIR

Y AS YA NIN BAH TI NIN MÝF TA HI, MEÞ VE RET VE ÞÛ RÂ DIR dan GER ÇEK TEN HA BER VE RiR Y AS YA NIN BAH TI NIN MÝF TA HI, MEÞ VE RET VE ÞÛ RÂ DIR YIL: 42 SA YI: 15.038 / 75 Kr www.ye ni as ya.com.tr Koruma kanunu ile gerçekler gizleniyor Mehmet Fatih Can TARÝH

Detaylı

Dinleme, Okuma, Konuşma, Yazma Kuralları

Dinleme, Okuma, Konuşma, Yazma Kuralları Dinleme, Okuma, Konuşma, Yazma Kuralları ÇALIŞMA KAĞIDI - 1 Aşağıdaki ifadelerden doğru olanların başına, yanlış olanların başına ise çiziniz. İlk cümle size yardımcı olmak için örnekte gösterilmiştir.

Detaylı

Konu 4 Tüketici Davranışları Teorisi

Konu 4 Tüketici Davranışları Teorisi Konu 4 Tüketici Davranışları Teorisi Hadi Yektaş Zirve Üniversitesi İşletme Yüksek Lisans Programı Güz 2012 1 / 93 Hadi Yektaş Tüketici Davranışları Teorisi İçerik 1 2 Kayıtsızlık Eğrisi Analizi Tüketici

Detaylı

MEHMET ÇEKİÇ ORTAOKULU

MEHMET ÇEKİÇ ORTAOKULU ANKARA MAMAK MEHMET ÇEKİÇ ORTAOKULU 1.2. BİT İN SOSYAL ve KÜLTÜREL KATKILARI Ankara, 2014 Hazırlayan: Mustafa KATLANÇ 2 1.2. BİT İN SOSYAL ve KÜLTÜREL KATKILARI Mehmet Çekiç Ortaokulu Sayfa 1 / 10 Mustafa

Detaylı

ANAOKULU VELĠ DEĞERLENDĠRME ANKETĠ VELĠ ADI: ÇOCUĞUNUZUN ADI: ÖĞRETMENĠNĠZĠN ADI: MAĠL ADRESĠNĠZ? TARĠH: OKULUN FĠZĠKSEL OLARAK DEĞERLENDĠRĠLMESĠ

ANAOKULU VELĠ DEĞERLENDĠRME ANKETĠ VELĠ ADI: ÇOCUĞUNUZUN ADI: ÖĞRETMENĠNĠZĠN ADI: MAĠL ADRESĠNĠZ? TARĠH: OKULUN FĠZĠKSEL OLARAK DEĞERLENDĠRĠLMESĠ ANAOKULU VELĠ DEĞERLENDĠRME ANKETĠ VELĠ ADI: ÇOCUĞUNUZUN ADI: ÖĞRETMENĠNĠZĠN ADI: MAĠL ADRESĠNĠZ? TARĠH: OKULUN FĠZĠKSEL OLARAK DEĞERLENDĠRĠLMESĠ Oyuncaklar Yeterlimi? Kısmen ( ) Kitaplar Yeterlimi? Kısmen

Detaylı

Osmancık İsmail Karataş Sağlık Meslek Lisesi

Osmancık İsmail Karataş Sağlık Meslek Lisesi Ünite Planı Öğretmenin Adı, Soyadı Okulunun Adı Okulunun Bulunduğu Mahalle Okulun Bulunduğu İl Emine ÇELİKCİ Osmancık İsmail Karataş Sağlık Meslek Lisesi Koyunbaba mahallesi ÇORUM Ünit Bilgisi Ünite Başlığı

Detaylı

İçinde x, y, z gibi değişkenler geçen önermelere açık önerme denir.

İçinde x, y, z gibi değişkenler geçen önermelere açık önerme denir. 2. Niceleme Mantığı (Yüklemler Mantığı) Önermeler mantığı önermeleri nitelik yönünden ele aldığı için önermelerin niceliğini göstermede yetersizdir. Örneğin, "Bazı hayvanlar dört ayaklıdır." ve "Bütün

Detaylı

HaberleĢme Kodu A BB C DDD E FF GG HH Kırılım Sayısı 1 2 3 4 5 6 7 8

HaberleĢme Kodu A BB C DDD E FF GG HH Kırılım Sayısı 1 2 3 4 5 6 7 8 HABERLEŞME KODU KODLAMA STANDARTLARI HaberleĢme kodu, kurum/kuruluģlar ile bunların birim ve alt birimlerinin Devlet teģkilatı içerisinde bulunduğu yeri hiyerarģik olarak gösteren koddur. Kod toplam 14

Detaylı

Bunlar dışında kalan ve hizmet kolumuzu ilgilendiren konulardan;

Bunlar dışında kalan ve hizmet kolumuzu ilgilendiren konulardan; SAYI : 2012/ KONU : Kamu Görevlileri Hakem Kuruluna başvuru /05/2012 KAMU GÖREVLİLERİ HAKEM KURULUNA (GÖNDERİLMEK ÜZERE) DEVLET PERSONEL BAŞKANLIĞINA 30 Nisan- 21 Mayıs 2012 tarihleri arasında yapılan

Detaylı