AVRUPA BİRLİĞİ KRONOLOJİSİ

Transkript

1 AVRUPA BİRLİĞİ KRONOLOJİSİ AVRUPA BİRLİĞİ İLE İLİŞKİLER GENEL MÜDÜRLÜĞÜ MAYIS 2002

2 AVRUPA BİRLİĞİ KRONOLOJİSİ AVRUPA BİRLİĞİ İLE İLİŞKİLER GENEL MÜDÜRLÜĞÜ MAYIS 2002

3 ISBN (basõlõ nüsha) Bu Çalõşma Devlet Planlama Teşkilatõnõn görüşlerini yansõtmaz. Sorumluluğu yazarõna aittir. Yayõn ve referans olarak kullanõlmasõ Devlet Planlama Teşkilatõnõn iznini gerektirmez; İnternet adresi belirtilerek yayõn ve referans olarak kullanõlabilir. Bu e-kitap, adresindedir. Bu yayõn 400 adet basõlmõştõr. Elektronik olarak, 1 adet pdf dosyasõ üretilmiştir.

4 ÖNSÖZ Avrupa Topluluklarõ, kuruluşundan itibaren, Avrupa Birliğine giden yolda, gerek üye devletleri arasõndaki bütünleşme, gerek uluslararasõ ilişkileri açõsõndan, son derece dinamik bir yapõ sergilemiştir. Avrupa Birliği tarihini, Avrupa Topluluklarõnõn oluşumundan günümüze kadar gözden geçirme imkanõ sağlayacak bu çalõşmada, Avrupa Birliğinin tarihinde rol oynayan gelişmeler, 1946 yõlõndan 2002 yõlõnõn Mart ayõna kadar kronolojik bir düzende sunulmaktadõr. Bu kapsamda yer verilen gelişmeler, esas itibarõyla, Avrupa Birliğinin dayandõğõ temel hukuki belgeler ile Birliğin gelişimine katkõda bulunan belli başlõ ikincil mevzuat ve diğer dokümanlar, Avrupa Topluluklarõ Adalet Divanõnõn önemli kararlarõ, Zirveler ve Avrupa Birliğinin ikili veya çok taraflõ uluslararasõ ilişkilerinden oluşmaktadõr. Söz konusu çalõşma, Avrupa Birliğinin, adresli web sitesinde yer alan History of the European Union başlõklõ elektronik dokümanõn çevrilmesi suretiyle gerçekleştirilmiştir. Çeviri yapõlõrken, İngilizce, Fransõzca ve Almanca metinler karşõlaştõrõlmõş ve ortaya çõkan tereddütlerin giderilmesinde, Avrupa Topluluklarõ Komisyonunun aylõk olarak çõkardõğõ Bulletin of the EC/EU adlõ yayõndan yararlanõlmõştõr. i

5

6 AVRUPA BİRLİĞİ KRONOLOJİSİ

7

8 1946 Eylül 19 Winston Churchill, Zürih Üniversitesinde yaptõğõ bir konuşmada, bir tür Avrupa Birleşik Devletleri kurulmasõ için çağrõda bulundu. Aralõk 17 Avrupa Federalistler Birliği, Paris te (Fransa) kuruldu. 1

9 1947 Mayõs 14 Winston Churchill in öncülük ettiği Birleşik Avrupa Hareketi hayata geçirildi. Uluslar üstü kurumlara karşõ olan bu hareket, hükümetlerarasõ işbirliğinden yanaydõ. Haziran 1 René Courtin, daha sonra Avrupa Hareketi nin (1953) bir parçasõ haline gelen Birleşik Avrupa için Fransõz Konseyini kurdu. Hristiyan Demokratlar tarafõndan destek gören ve daha sonra Hristiyan Demokratlar Avrupa Birliği (1965) adõ ile anõlan Nouvelles Equipes Internationales (Uluslararasõ Yeni Ekipler) oluşturuldu. 3 Avrupa Sosyalist Birleşik Devletleri Hareketi oluşturuldu yõlõnda bu hareket Avrupa Solu adõnõ aldõ. 5 Avrupa nõn ekonomik açõdan kalkõnmasõnõ hedefleyen Marshall Planõ açõklandõ. Ağustos Avrupa Birliği Federalistler Kongresi, Montrö de (İsviçre) yapõldõ. Aralõk Federalist ve Birlikçi örgütler, Birleşik Avrupa Hareketlerinin Koordinasyonu Uluslararasõ Komitesi bünyesinde toplandõ. 2

10 1948 Ocak 1 Belçika, Lüksemburg ve Hollanda arasõnda yapõlan gümrük sözleşmesi yürürlüğe girdi. Mart 17 Belçika, Fransa, Lüksemburg, Hollanda ve Birleşik Krallõk arasõnda Batõ Birliği Antlaşmasõ (Brüksel Antlaşmasõ) imzalandõ. Nisan 16 Marshall Planõnõn koordine edilmesi amacõyla, Avrupa Ekonomik İşbirliği Örgütü (OEEC) kuruldu. Mayõs 7-11 Avrupa Kongresi, Birleşik Avrupa Hareketlerinin Koordinasyonuna ilişkin Uluslararasõ Komitenin himayesinde, Lahey de (Hollanda), Winston Churchill in başkanlõğõnda toplandõ. Toplantõya 800 delege katõldõ. Kongreye katõlanlar, Avrupa ülkelerinin siyasi ve ekonomik bütünleşmesine yönelik hazõrlõklarõ yapmakla görevli bir Avrupa Danõşma Meclisi ve Avrupa Özel Konseyi oluşturulmasõnõ önerdi. Kongre, ayrõca, bir İnsan Haklarõ Şartõnõn kabul edilmesini ve bu şarta uyulmasõnõ sağlamak için bir Adalet Divanõ kurulmasõnõ önerdi. 3

11 1949 Ocak 28 Fransa, Birleşik Krallõk ve Benelüks ülkeleri, bir Avrupa Konseyi kurulmasõ konusunda karara vardõlar ve Danimarka, İrlanda, İtalya, Norveç ve İsviçre den, bu Konseyin statüsünün hazõrlanmasõna katkõda bulunmalarõnõ talep ettiler. Nisan 4 Kuzey Atlantik Antlaşmasõ, Washington da (ABD) imzalandõ. Mayõs 5 Avrupa Konseyi Statüsü, Londra da (Birleşik Krallõk) imzalandõ. Ağustos 3 Avrupa Konseyi Statüsü yürürlüğe girdi. 10-8/9 Avrupa Konseyi Danõşma Meclisinin ilk oturumu Strazburg da (Fransa) yapõldõ. Meclisin federalist üyeleri, Avrupa düzeyinde bir siyasi otoritenin oluşturulmasõnõ talep etti. 4

12 1950 Mayõs 9 Fransa Dõşişleri Bakanõ Robert Schuman, Jean Monnet den ilham aldõğõ bir konuşmasõnda, Fransa ve Almanya nõn ve onlara katõlmak isteyen diğer Avrupa devletlerinin kömür ve çelik kaynaklarõnõn, tek bir havuzda toplanmasõ teklifinde bulundu ( Schuman Deklarasyonu ). Haziran 3 Belçika, Fransa, Lüksemburg, İtalya, Hollanda ve Almanya, Schuman Deklarasyonunu imzaladõlar. Ağustos Avrupa Konseyi Meclisi, Schuman Planõnõ onayladõ. Eylül 19 Avrupa Ödemeler Birliği kuruldu. Kasõm 4 Avrupa İnsan Haklarõ ve Temel Haklar Sözleşmesi Roma da (İtalya) imzalandõ. 5

13 1951 Şubat 15 Paris te (Fransa), Avrupa Savunma Topluluğunun kurulmasõna yönelik bir toplantõ yapõldõ. Belçika, Fransa, İtalya, Lüksemburg ve Almanya nõn yanõ sõra, altõ gözlemci ülke de (ABD, Kanada, Danimarka, Norveç, Birleşik Krallõk ve Hollanda) bu toplantõya katõldõ. Nisan 18 Altõlar (Belçika, Fransa, Almanya, İtalya, Lüksemburg ve Hollanda), Avrupa Kömür ve Çelik Topluluğunu (AKÇT) kuran Paris Antlaşmasõnõ imzaladõ. Aralõk 10 Paul-Henri Spaak, Birleşik Krallõğõn Birleşik Avrupa düşüncesine sõcak bakmamasõnõ protesto etmek amacõyla, Avrupa Konseyi Danõşma Meclisi başkanlõğõnõ bõraktõ. 6

14 1952 Mayõs 27 Altõlar (Belçika, Fransa, Almanya, İtalya, Lüksemburg ve Hollanda), Paris te (Fransa), Avrupa Savunma Topluluğu Antlaşmasõnõ imzaladõ. Temmuz 23 AKÇT Antlaşmasõ yürürlüğe girdi. Yüksek Otorite başkanlõğõna Jean Monnet, Ortak Asamble başkanlõğõna ise Paul-Henri Spaak seçildi. 30 Lüksemburg, AKÇT nin geçici merkezi olarak belirlendi. Ağustos 10 AKÇT Yüksek Otoritesi göreve başladõ. Kasõm 10 Gümrük Tarifeleri ve Ticaret Genel Anlaşmasõ (GATT), AKÇT Antlaşmasõndan kaynaklanan yükümlülüklerini yerine getirmeleri amacõyla, Altõlara, en çok kayrõlan ülke uygulamasõ bakõmõndan bir istisna getirdi. 7

15 1953 Ocak 1 İlk Avrupa vergisi olan AKÇT vergisi yürürlüğe girdi. Şubat 10 Kömür ve demir cevheri ortak pazarõ kuruldu. Altõlar, bu ham maddelerle ilgili tüm gümrük vergilerini ve miktar kõsõtlamalarõnõ kaldõrdõ. Mart 7 Avrupa Adalet Divanõ İç Tüzüğü, AKÇT Resmi Gazetesinde yayõmlandõ. Bu tarihten itibaren, Paris Antlaşmasõ kapsamõna giren uyuşmazlõklar Divana götürülebilir hale geldi Eylül 1952 tarihinde kurulmuş olan Geçici Asamblenin başkanõ Paul-Henry Spaak, AKÇT Konseyi başkanõ Georges Bidault ya, Avrupa Siyasi Topluluğu oluşturulmasõna ilişkin bir antlaşma taslağõ sundu. Söz konusu antlaşma taslağõnda, Topluluğun kuruluş amacõ, insan haklarõnõn ve temel özgürlüklerin korunmasõ, saldõrõlara karşõ üye devletlerin güvenliğinin temin edilmesi, üye devletlerin dõş politikalarõnõn koordinasyonunun sağlanmasõ ve aşamalõ biçimde bir Ortak Pazarõn kurulmasõ olarak belirlenmekteydi. Taslak antlaşmada, Avrupa Yürütme Konseyi, iki kamaralõ bir Parlamento, Bakanlar Konseyi, Adalet Divanõ ve Ekonomik ve Sosyal Komite olmak üzere, beş kurum öngörülmekteydi. 15 Hurda demir için bir ortak pazar kuruldu. Ağustos 12 AKÇT ve Uluslararasõ Çalõşma Örgütü (ILO) arasõnda bir işbirliği anlaşmasõ imzalandõ. 8

16 1954 Mayõs 11 Alcide de Gasperi, Avrupa Parlamenterler Asamblesi başkanlõğõna seçildi. Ağustos Altõlar, Brüksel de (Belçika) toplandõ. Fransõz devlet adamõ Pierre Mendés France õn, Avrupa Savunma Topluluğunun uluslar üstü niteliğinin hafifletilmesi talebi kabul edilmedi. 30 Avrupa Savunma Topluluğu Antlaşmasõ Fransa Ulusal Meclisi tarafõndan reddedildi. Ekim 20 Londra Konferansõnõ takiben, Brüksel Antlaşmasõna değişiklikler getiren anlaşmalar Paris te (Fransa) imzalandõ ve Batõ Avrupa Birliği (BAB) oluşturuldu. Kasõm 10 Jean Monnet, Avrupa Savunma Topluluğu girişiminin başarõsõzlõğa uğramasõndan sonra, AKÇT Yüksek Otoritesi Başkanlõğõndan istifa etti. Aralõk 21 Avrupa Adalet Divanõ ilk kararõnõ verdi. 9

17 1955 Haziran 1 René Mayer, AKÇT Yüksek Otoritesi Başkanlõğõna seçildi. 1-2 Altõlarõn Dõşişleri Bakanlarõ, Mesina da (İtalya) toplandõ ve ekonomik bütünleşmeyi hedefleme konusunda anlaştõlar. Ekim 23 Saarland, yapõlan referandum sonucunda, özerk statüsünden vazgeçerek Almanya ya katõlma kararõ verdi. Aralõk 8 Avrupa Konseyi Bakanlar Konseyi, üstünde on iki altõn yõldõz bulunan mavi bayrağõ amblemi olarak kabul etti. 10

18 1956 Ocak 7 AKÇT Yüksek Otoritesi, üçüncü ülkelerden ithal edilen çelik ürünlerinin Topluluk içinde serbest dolaşõmõ ilkesini teyid etti. Mayõs 6 Belçika Dõşişleri Bakanõ Paul-Henri Spaak, AKÇT üyelerinin Dõşişleri Bakanlarõna, bir Avrupa Ekonomik Topluluğu (AET) ve bir Atom Enerjisi Topluluğu (Euratom) kurulmasõnõ öngören Topluluk Antlaşmalarõ taslağõna ilişkin bir rapor sundu. 29 Spaak Raporu onaylandõ. Venedik te (İtalya) toplanan Dõşişleri Bakanlarõ, AET ve Euratom un kurulmasõna ilişkin iki antlaşmanõn akdedilmesi için hükümetlerarasõ müzakerelerin açõlmasõna karar verdiler. Haziran 26 AET ve Euratom un kurulmasõna ilişkin metinlerin hazõrlanmasõna yönelik görüşmeler, Brüksel de (Belçika) başladõ. 11

19 1957 Mart 25 Avrupa Ekonomik Topluluğu (AET) ve Avrupa Atom Enerjisi Topluluğunu (Euratom) kuran Antlaşmalar, Altõlar (Belçika, Fransa, Almanya, İtalya, Lüksemburg, Hollanda) tarafõndan Roma da (İtalya) imzalandõ ve bu tarihten itibaren Roma Antlaşmalarõ olarak anõlmaya başlandõ. Nisan 17 Avrupa Topluluklarõnõn yararlanacağõ imtiyaz ve dokunulmazlõklara ve Avrupa Topluluklarõ Adalet Divanõnõn statüsüne ilişkin protokoller Brüksel de (Belçika) imzalandõ. Ekim 8 AKÇT Konseyi, AKÇT Yüksek Otoritesini enerjiye ilişkin genel bir politika oluşturmasõ konusunda görevlendirdi. Kasõm 27 Hans Furler, AKÇT Ortak Asamblesi başkanõ seçildi. 12

20 1958 Ocak 1 Roma Antlaşmalarõ yürürlüğe girdi. AET ve Euratom, Brüksel de (Belçika) faaliyete geçti. Parlamenterler Asamblesi ve Adalet Divanõ, her üç Topluluğun da ortak kurumlarõ oldu. 7 Walter Hallstein AET Komisyonu başkanlõğõna, Louis Armand Euratom Komisyonu başkanlõğõna ve Paul Finet AKÇT Yüksek Otorite başkanlõğõna seçildi. 26 Altõlar, üç Topluluğun Konseylerinin çalõşmalarõnõ hazõrlamak için bir Daimi Temsilciler Komitesinin (COREPER) kurulmasõnõ kararlaştõrdõ. Şubat 10 Üye devletler, kömür ve çelik ürünleri için, uyumlaştõrõlmõş bir gümrük tarifesini uygulamaya koydu. Fransa ve İtalya için istisna getirilerek, bu iki ülkeye, iki yõllõk bir süre boyunca bazõ ürünler için daha yüksek vergi talep etme hakkõ tanõndõ. Mart 19 Avrupa Parlamenterler Asamblesinin açõlõş oturumu Strazburg da (Fransa) yapõldõ. Robert Schuman, AKÇT Asamblesinin yerine geçen bu Asamblenin başkanlõğõna seçildi. Nisan 15 İlk Konsey tüzüğünde, Almanca, Fransõzca, İtalyanca ve Flamanca, Topluluklarõn resmi dilleri olarak belirlendi. 20 Avrupa Topluluklarõnõn Resmi Gazetesi ilk kez yayõmlandõ. Bu Resmi Gazete, AKÇT Resmi Gazetesinin yerini aldõ. 22 Konsey, Ekonomik ve Sosyal Komitenin üyelerini belirledi. Mayõs 13 Parlamenterler Asamblesi üyelerinin oturma düzeni, ilk kez milliyetlerine göre değil, bağlõ bulunduklarõ siyasi gruplara göre belirlendi. 13

21 19 Brüksel de (Belçika), Ekonomik ve Sosyal Komitenin oluşturulmasõ amacõyla bir toplantõ yapõldõ Parlamenterler Asamblesi, İç Tüzüğünü kabul etti. Temmuz 3-11 Stresa da (İtalya) yapõlan bir konferansta, Ortak Tarõm Politikasõnõn temelleri atõldõ. 7 AET ile Uluslararasõ Çalõşma Örgütü (ILO) arasõnda işbirliğini öngören bir anlaşma, Walter Hallstein tarafõndan Cenevre de (İsviçre) imzalandõ. Ekim 7 AKÇT Adalet Divanõn yerini alan Avrupa Topluluklarõ Adalet Divanõ, Lüksemburg da yerleşik olarak görevine başladõ. Aralõk 4 Avrupa Yatõrõm Bankasõnõn (AYB) kredi politikalarõ ile ilgili ilk beş direktifi, AYB Guvernörler Kurulu tarafõndan kabul edildi. 29 Avrupa Para Anlaşmasõ yürürlüğe girdi. 14

22 1959 Ocak 1 AET içinde gümrük vergilerinin ve miktar kõsõtlamalarõnõn aşamalõ olarak kaldõrõlmasõna ilişkin ilk adõmlar atõldõ. 7 Robert Schuman, Parlamenterler Asamblesi başkanlõğõna yeniden seçildi. Şubat 2 Etienne Hirsch, Euratom Komisyonu başkanlõğõna seçildi. Mart 3 Avrupa Topluluklarõ Adalet Divanõ, İç Tüzüğünü kabul etti. 20 Avrupa Yatõrõm Bankasõ (AYB) ilk kredilerini verdi. Mayõs 5 Avrupa Konseyi, ABD nin çok taraflõ ticaret müzakerelerine ilişkin Dillon Teklifini (GATT çerçevesi) kabul etti. Bu müzakerelerin, Konseyin atadõğõ özel bir komitenin desteğiyle, Komisyon tarafõndan yürütülmesi kararlaştõrõldõ. Haziran 8 Yunanistan, AET ye katõlmak için başvuruda bulundu. 22 AET ülkelerinin maliye idareleri, dolaylõ vergi mevzuatõnõn uyumlaştõrõlmasõnõn mümkün olup olmadõğõnõ incelemek üzere üç çalõşma grubu oluşturdu Üye devlet uzmanlarõ, damping konusundaki ilk toplantõlarõnõ yaptõ. Bu toplantõda, damping uzmanlarõ Topluluk içi dampingi engellemek için uygulamaya konulacak düzenlemeleri gözden geçirdi. 15

23 Temmuz Avrupa Ekonomik İşbirliği Örgütünün yedi ülkesi olan Avusturya, Danimarka, Norveç, Portekiz, İsveç, İsviçre ve Birleşik Krallõk, Avrupa Serbest Ticaret Ortaklõğõnõ (EFTA) kurmaya karar verdi. 31 Türkiye, AET ye katõlmak için başvuruda bulundu. Eylül 10 Yunanistan ile AET arasõnda ortaklõk müzakereleri başladõ. 11 AKÇT Yüksek Otoritesi başkanlõğõna Piero Malvestiti seçildi. 27 Türkiye ile AET arasõnda ortaklõk müzakereleri başladõ. Ekim 13 Belçika Dõşişleri Bakanõ Pierre Wigny, AKÇT Yüksek Otoritesi ve Roma Antlaşmasõ ile kurulan iki Komisyonun (AET ve Euratom Komisyonlarõ) tek bir kurumda birleştirilmesini teklif etti. 16

24 1960 Ocak 4 Avrupa Serbest Ticaret Ortaklõğõ (EFTA) Sözleşmesi, Avusturya, Danimarka, Norveç, Portekiz, İsveç, İsviçre ve Birleşik Krallõk tarafõndan, Stokholm de (İsveç) imzalandõ. Mayõs 3 Avrupa Serbest Ticaret Ortaklõğõnõ (EFTA) kuran Stokholm Sözleşmesi yürürlüğe girdi. 11 Konsey, Avrupa Sosyal Fonu hakkõndaki tüzüğü kabul etti. Fonun amacõ, Topluluk içinde, işçilerin istihdamõnõ, coğrafi ve mesleki hareketliliğini teşvik etmektir. Eylül 20 Avrupa Sosyal Fonu hakkõndaki tüzük yürürlüğe girdi. Aralõk 13 Avrupa Hava Seyrüsefer Güvenliği Örgütünü Kuran Sözleşme (Eurocontrol), Brüksel de (Belçika) imzalandõ. 14 Avrupa Ekonomik İşbirliği Örgütü (OEEC), Ekonomik İşbirliği ve Kalkõnma Örgütü (OECD) adõnõ aldõ. 17

25 1961 Şubat Paris te (Fransa), sağlõklõ bir siyasi işbirliği kurulmasõnõn gerekliliği konusunda bir Zirve Konferansõ yapõldõ. Mart 7-10 Hans Furler, Parlamenterler Asamblesi başkanlõğõna yeniden seçildi. Haziran 27 Hollanda hükümeti, Topluluklar için tek bir Konsey ve bir Avrupa Yüksek Komisyonunun kurulmasõna (yürütme organlarõnõn birleştirilmesi) yönelik bir sözleşme vasõtasõyla, Roma ve Paris Antlaşmalarõnda değişiklik yapõlmasõnõ öngören bir taslak sunma girişiminde bulundu. Bu taslak hakkõnda, Avrupa Parlamentosunun ve iki Komisyonun görüşü alõndõ. Reformun kapsamõna ilişkin olarak üye devletler arasõnda görüş ayrõlõlõklarõ bulunmasõ sebebiyle, yürütme kurumlarõnõn birleşmesi gerçekleşmedi. Temmuz 18 Avrupa Zirve toplantõsõ Bonn da (Almanya) yapõldõ. Altõlar, bir siyasi birlik oluşturma yönündeki isteklerini ifade etti. 31 İrlanda, Avrupa Topluluklarõna üye olmak için resmen başvuruda bulundu. Ağustos 9 Birleşik Krallõk, Avrupa Topluluklarõna üye olmak için resmen başvuruda bulundu. 10 Danimarka, Avrupa Topluluklarõna üye olmak için resmen başvuruda bulundu. 18

26 Eylül 1 İşçilerin serbest dolaşõmõna ilişkin ilk tüzük yürürlüğe girdi. Kasõm Strazburg da (Fransa), AET kurumlarõ arasõnda bir kolokyum düzenlendi. Kolokyumda, Ortak Pazarda birinci aşamadan ikinci aşamaya geçiş ve denizaşõrõ ülkelerle ilişki konularõ tartõşõldõ. Aralõk 20 Walter Hallstein, AET Komisyonu başkanlõğõna yeniden seçildi. 19

27 1962 Ocak 10 Yeni AET Komisyonu, Hallstein başkanlõğõnda göreve başladõ. Pierre Chatenet, Euratom Komisyonu başkanlõğõna seçildi. 14 Konsey, Tarõmsal Yönlendirme ve Garanti Fonu (FEOGA) vasõtasõyla mali dayanõşma sağlanmasõ ve tarõm ürünleri için bir ortak pazar kurulmasõ amacõyla oluşturulan Ortak Tarõm Politikasõ konusunda ilk tüzükleri kabul etti. Şubat 5-6 Konsey, Avrupa Sosyal Fonunun iç tüzüğünü onayladõ. Mart Gaetano Martino, Parlamenterler Asamblesi başkanlõğõna seçildi. Parlamenterler Asamblesi, adõnõ Avrupa Parlamentosu olarak değiştirmeye karar verdi. Nisan 4 Ortak Tarõm Politikasõ ile ilgili tüzükler ve temel kararlar kabul edildi. 30 Norveç, Avrupa Topluluklarõna üye olmak için resmen başvuruda bulundu. Temmuz 1 Üye devletler arasõnda sanayi ürünlerine ilişkin gümrük vergileri 1957 seviyesinin % 50 altõna indirildi. 30 Ortak Tarõm Politikasõnõ oluşturan tüzükler yürürlüğe girdi. 20

28 Ekim 13 Konsey, gõda maddelerinde kullanõlabilecek renklendirici maddeleri belirleyerek, gõda maddeleri alanõndaki mevzuata ilişkin ilk direktifi kabul etti. Kasõm 1 Yunanistan ile Topluluk arasõndaki ortaklõk anlaşmasõ yürürlüğe girdi. 21

29 1963 Ocak 14 Fransa Cumhuriyeti Başkanõ General de Gaulle, Birleşik Krallõğõn Topluluğa üye olmak istediğinden kuşku duyduğunu dile getirdi. Bir kaç gün sonra, adaylõk başvurusunda bulunan ülkelerle ilgili müzakereler askõya alõndõ. Şubat 5 Van Gend en Loos kararõ. Avrupa Topluluklarõ Adalet Divanõnõn söz konusu kararõnda, Topluluğun, üye devletlerin egemenlik haklarõnda kõsõtlamaya gitmeyi kabul ettikleri yeni bir hukuk düzeni oluşturduğu vurgulandõ. Mart Gaetano Martino, Avrupa Parlamentosu başkanlõğõna yeniden seçildi. Mayõs 4 GATT ticaret müzakereleri (Kennedy Turu) resmen başladõ. Temmuz 1 Gümrük birliğinin kurulmasõnõ hõzlandõrmaya yönelik karar uyarõnca, Topluluk içi gümrük vergileri altõncõ kez indirildi ve ortak dõş tarifenin gerçekleştirilmesine yönelik ikinci uyumlaştõrma yapõldõ. 20 Topluluk ile 17 Afrika ülkesi ve Madagaskar arasõnda, Yaunde de (Kamerun), beş yõl süreli bir Ortaklõk Anlaşmasõ (Yaunde Sözleşmesi) imzalandõ. 22

30 Eylül 4 Robert Schuman öldü Konsey, yürütme organlarõnõn birleşmesi sorununa ilişkin olarak prensipte anlaşmaya vardõ. Ekim 8 Dino del Bo, AKÇT Yüksek Otoritesi başkanlõğõna seçildi. 23

31 1964 Ocak 10 Walter Hallstein, AET Komisyonu başkanlõğõna yeniden seçildi. Mart 20 Jean Duvieusart, Avrupa Parlamentosu başkanlõğõna seçildi. Mayõs 4 GATT kapsamõnda, çok taraflõ ticaret müzakerelerine ilişkin Kennedy Turu resmen başladõ. Topluluk toplantõya katõldõ /6 Ticaret ve Kalkõnma konusundaki Dünya Konferansõ, Cenevre de (İsviçre) yapõldõ. Haziran 1 Yaunde Sözleşmesi yürürlüğe girdi. Temmuz 1 Avrupa Tarõmsal Yönlendirme ve Garanti Fonu (FEOGA) faaliyete geçti. 15 Costa/ENEL kararõ. Avrupa Topluluklarõ Adalet Divanõ, söz konusu kararla, Topluluk hukukunun ulusal hukuka üstünlüğü ilkesini getirdi. Eylül 18 Konsey, bir geçiş dönemini müteakip, dokuz üyeden oluşacak tek bir Komisyonun bileşimi konusunda anlaşmaya vardõ. 24

32 Aralõk 1 AET ve Türkiye arasõnda imzalanan Ortaklõk Anlaşmasõ yürürlüğe girdi. 15 Konsey, Komisyondan, Ortak Tarõm Politikasõnõn finansmanõna ve tarõmsal ürünlerden alõnan vergilerin (prelevman) Topluluk bütçesine aktarõlmasõnõn uygulama koşullarõna ilişkin öneriler hazõrlamasõ talebinde bulundu. 30 Birleşmiş Milletler Genel Kurulu, Genel Kurulun bir organõ olarak, Birleşmiş Milletler Ticaret ve Kalkõnma Konferansõnõ (UNCTAD) oluşturdu. 25

33 1965 Mart 2 Jean Duvieusart, Avrupa Parlamentosu başkanlõğõna yeniden seçildi. Nisan 5-30 Konferansõn daimi organõ olan Birleşmiş Milletler Ticaret ve Kalkõnma Konferansõ (UNCTAD) Kurulu, New York ta (ABD) ilk toplantõsõnõ yaptõ. Kurul, çalõşma programõnõ onayladõ, yardõmcõ kuruluşlarõnõ tespit etti ve bunlarõn çalõşma çerçevesini belirledi. 8 Üç Topluluğun (AKÇT, AET ve Euratom) Konsey ve Komisyonlarõnõ birleştiren ve 1 Temmuz 1967 tarihinde yürürlüğe girmesi öngörülen Antlaşma (Füzyon Antlaşmasõ) Brüksel de (Belçika) imzalandõ. Haziran 26 Fransa, tek bir Avrupa Topluluklarõ Konseyi ve Komisyonu kuran Antlaşmayõ onayladõ. 30 Almanya, tek bir Avrupa Topluluklarõ Konseyi ve Komisyonu kuran Antlaşmayõ onayladõ. Temmuz 1 Fransa, Ortak Tarõm Politikasõnõn finansmanõna ilişkin görüşmeleri yarõda kesti. Fransõz hükümeti, Daimi Temsilcisini geri çekti. Bu dönemde, Fransõz delegasyonu, Konseyin ve Daimi Temsilciler Komitesinin toplantõlarõna katõlmadõ. 22 Komisyon, Ortak Tarõm Politikasõnõn finansmanõ ve Topluluğun öz kaynaklarõ konusunda Konseye bir memorandum sundu Konsey, Komisyonun Ortak Tarõm Politikasõnõn finansmanõ konusunda sunmuş olduğu memorandumun, müzakereler için sağlam bir temel teşkil ettiğini kabul etti. 26

34 Eylül 20 Komisyon, üye devletlerin, teknik nitelikte mevzuat çõkarõrken, Topluluk içi ticareti zedeleyecek engeller yaratmaktan kaçõnmalarõ konusunda bir tavsiye kararõ aldõ. Aralõk 1 Dekker kararõ. Avrupa Topluluklarõ Adalet Divanõ, söz konusu kararda, göçmen işçilerin sosyal güvenliği çerçevesinde, aynî yardõmlarõn, göçmen işçinin sağlõk sigortasõnõn finansmanõna katkõda bulunmaya yönelik emekli maaşõna ek olarak verilen yardõmlarõ kapsamadõğõnõ açõklõğa kavuşturdu. 27

35 1966 Ocak 1 AET, Ortak Pazarõn kurulmasõna ilişkin geçiş döneminin üçüncü ve son evresine girdi. Konsey kararlarõnõn çoğunluğunda, oybirliği sisteminden oy çokluğu sistemine geçildi. 20 Avrupa Topluluklarõ kurumlarõnõn ortak yõllõk toplantõsõ Brüksel de (Belçika) yapõldõ. Ele alõnan konular, özellikle iki kurumsal sorunla ilgiliydi: Komisyon ile Konsey arasõndaki işbirliği ve Konseyde oy çokluğu ile karar alma usulü Lüksemburg Uzlaşmasõ. Yedi ay boyunca boş sandalye olarak adlandõrõlan politikayõ uygulayan Fransa, temel ulusal çõkarlar söz konusu olduğunda oybirliği sisteminin muhafaza edilmesi karşõlõğõnda, Konseydeki yerini yeniden aldõ. Mart 7 Alain Poher, Avrupa Parlamentosu başkanlõğõna seçildi. 31 Komisyon, Konseye, Ortak Tarõm Politikasõnõn finansmanõ, Topluluğun öz kaynaklarõ ve Avrupa Parlamentosuna daha geniş yetkilerin verilmesi konusundaki önerisini sundu. Nisan 5 Belçika, tek bir Avrupa Topluluklarõ Konseyi ve Komisyonu kuran Antlaşmayõ onayladõ. 29 İtalya, tek bir Avrupa Topluluklarõ Konseyi ve Komisyonu kuran Antlaşmayõ onayladõ. Mayõs 11 Konsey, Ortak Tarõm Politikasõnõn takvimi ve finansmanõyla ilgili kararlar ile ilke kararlarõnõ kabul etti ve ortak çõkarlara ilişkin diğer konulardaki hedefleri belirledi. 28

36 Haziran 30 Lüksemburg, tek bir Avrupa Topluluklarõ Konseyi ve Komisyonu kuran Antlaşmayõ onayladõ. Ekim 25 Hollanda, tek bir Avrupa Topluluklarõ Konseyi ve Komisyonu kuran Antlaşmayõ onayladõ. Kasõm 28 Avrupa Topluluklarõ kurumlarõnõn ortak yõllõk toplantõsõ yapõldõ. Toplantõda, Topluluğun ekonomik birlik kurulmasõ yönünde kaydettiği ilerlemeler ve geleceğe dönük hedefler tartõşõldõ. 29

37 1967 Şubat 9 AET Bakanlar Konseyi, Topluluktaki dolaylõ vergilere ilişkin mevzuatlarõ uyumlaştõrmaya, ilke olarak katma değer vergisi sistemini kabul etmeye ve gelecek yõllara ilişkin olarak Topluluğun ekonomik politikasõnõn amaçlarõnõ tespit eden ve tanõmlayan ilk orta vadeli ekonomik politika programõnõ onaylamaya karar verdi. Mart 13 Alain Poher, Avrupa Parlamentosu başkanlõğõna yeniden seçildi. Mayõs 11 Birleşik Krallõk, Topluluğa katõlmak için tekrar başvuruda bulundu. Birleşik Krallõğõn ardõndan, İrlanda, Danimarka ve bir süre sonra da Norveç başvuruda bulundu. General de Gaulle, Birleşik Krallõğõn Topluluğa katõlma isteğini kabul etme konusundaki olumsuz tutumunu sürdürdü AET ve Euratom Antlaşmalarõnõn imzalanmasõnõn onuncu yõl dönümünü kutlamak üzere, Roma da (İtalya) bir zirve konferansõ düzenlendi. Hükümet ve devlet başkanlarõ, üç Topluluğun Konsey ve Komisyonlarõnõ birleştiren Antlaşmanõn (Füzyon Antlaşmasõ) 1 Temmuz 1967 tarihi itibarõyla yürürlüğe girmesi yönündeki niyetlerini açõkladõlar. Haziran 30 Komisyon, GATT çok taraflõ müzakereleri (Kennedy Turu) nihai kararõnõ imzaladõ. Temmuz 1 Avrupa Topluluklarõnõn (AKÇT, AET, Euratom) Konsey ve Komisyonlarõnõ birleştiren Füzyon Antlaşmasõ yürürlüğe girdi. Böylece, Avrupa Topluluklarõ tek bir Komisyon ve tek bir 30

38 Konseye sahip oldu. Bununla birlikte, söz konusu iki kurum, her bir Topluluk için geçerli kurallar çerçevesinde karar almaya devam etti. 3 Avrupa Topluluklarõ Konseyi, ilk oturumunu Almanya başkanlõğõnda yaptõ. 6 Jean Rey başkanlõğõndaki yeni Komisyon göreve başladõ. Eylül 13 Komisyon, Birleşik Krallõk, Danimarka, İrlanda ve Norveç in Avrupa Topluluklarõna üyelik başvurularõ konusunda görüşünü bildirdi. Kasõm 28 Topluluk kurumlarõ, Konsey ve Komisyonlarõn birleşmesi sonrasõnda Topluluklarõn geleceğinin tartõşõldõğõ yõllõk ortak toplantõlarõnõ yaptõ. 31

39 1968 Ocak 1 Fransa, Avrupa Topluluklarõ Konseyi dönem başkanlõğõnõ devraldõ. Mart 12 Alain Poher, Avrupa Parlamentosu başkanlõğõna yeniden seçildi. Temmuz 1 İtalya, Avrupa Topluluklarõ Konseyi dönem başkanlõğõnõ devraldõ. Gümrük birliği yürürlüğe girdi. Topluluk içi ticarette halen alõnmakta olan gümrük vergileri, Roma Antlaşmasõnda öngörülen takvimden 18 ay önce kaldõrõldõ ve üçüncü ülkelerle ticarette, ulusal gümrük vergilerinin yerine Ortak Gümrük Tarifesi uygulanmaya başlandõ. Ekim 23 Avrupa Topluluklarõ Adalet Divanõ, 10 uncu yõl dönümünü kutladõ. Topluluk kurumlarõnõn temsilcileri ile üye devletlerin hükümetleri ve adli ve idari yüksek mahkemelerinin temsilcileri, bu münasebetle yapõlan resmi toplantõya katõldõ. Kasõm 27 Konsey, Parlamento ve Komisyon, Topluluklarõn geleceği konusunda görüş alõş verişinde bulundu. Bu çerçevede, Topluluklarõn kurumsal mekanizmasõnõn demokratikleşmesi, Topluluklarõn güçlendirilmesi ve genişletilmesi, Euratom un geleceğinin güvence altõna alõnmasõ ve parasal alanda sõkõ bir işbirliğinin sağlanmasõnõn gerekliliği ortaya konuldu. 32

40 1969 Ocak 1 Lüksemburg, Avrupa Topluluklarõ Konseyi dönem başkanlõğõnõ devraldõ. Şubat 6-7 Batõ Avrupa Birliği (BAB) Konseyi toplantõsõ, Lüksemburg da yapõldõ. Temmuz 1 Hollanda, Avrupa Topluluklarõ Konseyi dönem başkanlõğõnõ devraldõ. 6 Jean Rey, Komisyon başkanlõğõna yeniden seçildi. 16 Komisyon, Konseye, üye devletlerin mali katkõlarõnõn yerini Topluluk öz kaynaklarõnõn almasõna ve Avrupa Parlamentosunun bütçesel yetkilerinin artõrõlmasõna ilişkin bir memorandum sundu Konsey, Birleşik Krallõk, Danimarka, İrlanda ve Norveç in Avrupa Topluluklarõna üyelik başvurularõnõ yeniden incelemeye aldõ. Konsey, Komisyondan, konu hakkõnda Eylül 1967 de bildirdiği görüşünü güncelleştirmesini talep etti. 29 İkinci Yaunde Sözleşmesi imzalandõ. Ağustos 10 Komisyon, Konseyin talebi üzerine, Birleşik Krallõk, Danimarka, İrlanda ve Norveç in Avrupa Topluluklarõna üyelik başvurularõna ilişkin görüşünü güncelleştirdi /9 Birleşmiş Milletler Ticaret ve Kalkõnma Konferansõnõn (UNCTAD) 9 uncu oturumu Cenevre de yapõldõ. Görüşmeler, özellikle, UNCTAD õn, Birleşmiş Milletler İkinci On Yõllõk Kalkõnma Dönemine yaptõğõ katkõlar üzerinde yoğunlaştõ. 33

41 Ekim 1 Komisyon, Birleşik Krallõk, Danimarka, İrlanda ve Norveç in Avrupa Topluluklarõna üyelik başvurularõna ilişkin ek görüşünü bildirdi. 15 Komisyon, Konseye, bir bölgesel kalkõnma politikasõ geliştirilmesi için Topluluğa gerekli araçlarõn verilmesi konusunda bir karar taslağõ sundu. Kasõm 12 Stauder kararõ. Avrupa Topluluklarõ Adalet Divanõ, ilk kez bireylerin korunmasõ sorununu inceledi ve Topluluk hukukunun genel ilkelerinin bireyin temel haklarõnõn korunmasõnõ da kapsadõğõnõ ve Divanõn görevinin buna uyulmasõnõ sağlamak olduğunu belirtti. Aralõk 1-2 Lahey de (Hollanda), bir zirve toplantõsõ yapõldõ. Bu zirvede, devlet ve hükümet başkanlarõ, gerçek bir ekonomik ve parasal birliğin oluşturulmasõ yolunda ilerleme kaydedilmesi ve sosyal politikalarõn, bu birliğin gerekli kõldõğõ ölçüde uyumlaştõrõlmasõ doğrultusundaki niyetlerini ortaya koydular ve Topluluğun genişleme ilkesi konusundaki mutabakatlarõnõ teyit ettiler. 11 Komisyon Başkanõ Rey, Avrupa Parlamentosunda, Topluluğun geliştirilmesi ve güçlendirilmesine ilişkin olarak zirvede alõnan kararlarõ tatmin edici bulduğunu açõkladõ. 31 Ortak Pazarõn hayata geçirilmesi konusunda, Avrupa Ekonomik Topluluğu Antlaşmasõnda öngörülen 12 yõllõk geçiş dönemi sona erdi. 34

42 1970 Ocak 1 Belçika, Avrupa Topluluklarõ Konseyi dönem başkanlõğõnõ devraldõ. Mart 4 Komisyon, Konseye, bir ekonomik ve parasal birliğin kurulmasõna ilişkin plan hazõrlanmasõ konusunda bir memorandum sundu. 6 Konsey, bir ekonomik ve parasal birliğin oluşturulmasõna yönelik öneriler hazõrlamak üzere, Pierre Werner başkanlõğõnda bir uzmanlar komitesini görevlendirdi. Konsey ayrõca, Etienne Davignon başkanlğõnda ikinci bir uzmanlar komitesine de, siyasi işbirliği konusunda öneriler hazõrlama görevini verdi. 10 Mario Scelba, Avrupa Parlamentosu başkanlõğõna yeniden seçildi. Nisan 22 Lüksemburg Antlaşmasõ imzalandõ. Konsey, bir öz kaynaklar sisteminin aşamalõ olarak oluşturulmasõnõ kararlaştõrdõ. Bu sistem uyarõnca, üçüncü ülkelerden ithal edilen ürünlerden alõnan tüm gümrük vergilerinin, tarõm ürünlerinden alõnan tüm vergilerin ve katma değer vergisi gelirlerinin, Topluluk tarafõndan toplanmasõ öngörülüyordu. Konsey, ayrõca, Avrupa Parlamentosunun bütçesel yetkilerinin genişletilmesi konusunda da karar aldõ. Mayõs 13 Schuman Deklarasyonunun 20 nci yõlõ münasebetiyle bir anma toplantõsõ yapõldõ. Haziran 30 Lüksemburg da, aday devletlerle (Danimarka, İrlanda, Norveç ve Birleşik Krallõk) üyelik müzakerelerine başlandõ. 35

43 Temmuz 1 Almanya, Avrupa Topluluklarõ Konseyi dönem başkanlõğõnõ devraldõ. 2 Franco Maria Malfatti başkanlõğõndaki yeni Komisyon göreve başladõ. Ekim 8 Konsey, Komisyonun bir ekonomik ve parasal birliğin oluşturulmasõna ilişkin memorandumu konusunda, nihai bir rapor yayõmladõ. 26 Konsey, bölgesel politikalar alanõndaki Topluluk eyleminin uygulanmasõnõn ilke ve usulleri konusunda anlaşmaya vardõ. 27 Üye devletler, siyasi işbirliği konusundaki Davignon Raporunu onayladõ. Raporda öngörülen amaç, önemli tüm uluslararasõ meselelerde, Avrupa nõn ortak bir tutum benimsemesine imkan sağlamaktõ. Kasõm 26 Konsey, sosyal politikalar ile diğer ortak politikalar arasõndaki ilişkinin kurulmasõnõ sağlamak amacõyla, Avrupa Sosyal Fonunun yeniden yapõlandõrõlmasõnõ kararlaştõrdõ. Aralõk 17 Internationale Handelsgesellschaft kararõ. Söz konusu kararla, Avrupa Topluluklarõ Adalet Divanõ, Topluluk hukukunda, temel haklar kavramõnõ açõklõğa kavuşturdu. Divan, üye devletlerde geçerli ortak anayasal teamüllerden esinlenilmiş olsa bile, söz konusu temel haklarõn korunmasõnõn, Topluluğun yapõsõ ve amaçlarõ çerçevesinde sağlanmasõ gerektiğini ortaya koydu. 36

44 1971 Ocak 1 Fransa, Avrupa Topluluklarõ Konseyi dönem başkanlõğõnõ devraldõ. İkinci Yaunde Sözleşmesi ve Arusha Anlaşmalarõ yürürlüğe girdi AET-Afrika Devletleri ve Madagaskar Ortaklõğõnõn yõllõk Parlamenterler Konferansõ, Yaunde de (Kamerun) yapõldõ. Şubat 12 Avrupa Parlamentosu, yerleşme ve hizmet sunma serbestisinin gerçekleştirilmesi konusundaki Konsey Direktiflerinin uygulanma durumuna ilişkin Komisyon raporu hakkõnda bir ilke kararõ kabul etti. Bu ilke kararõnda, üye devletlerin çõkarõlan direktiflere uymasõnõn ve söz konusu direktiflerin uygulanmasõnõn Komisyon tarafõndan denetlemesinin önemi vurgulandõ. Mart 22 Konsey, ekonomik politikalarõn koordinasyonun güçlendirilmesine ilişkin Werner Planõnõ kabul etti. Bu Plan, üye devletlerin, bütçe politikalarõnõn uyumlaştõrõlmasõ ve para birimleri arasõndaki dalgalanmalarõn azaltõlmasõ amacõyla tedbirler almasõnõ öngörüyordu. 31 Avrupa Kara Taşõmacõlõğõ Anlaşmasõ (AETR) kararõ. Avrupa Topluluklarõ Adalet Divanõ, Topluluğun yetkileri ile üye devletlerin yetkileri arasõndaki sõnõrõn belirlenmesine imkan sağlayan ilkeleri ortaya koydu. Divan, ortak kurallar getirildiği ölçüde, Topluluk hukuk düzeninin uygulandõğõ alanõn bütünü bakõmõndan, üçüncü ülkelere karşõ, sadece Topluluğun yükümlükler üstlenme ve yerine getirme durumunda olduğunu açõklõğa kavuşturdu. Mayõs 12 Konsey, ortak tarõm pazarõnõn birliğini korumak amacõyla, üye devletler arasõndaki tarõm ürünleri ticaretinde telafi edici nakdi 37

45 miktarlarõ belirleyen bir sistem kabul etti. 25 Defrenne kararõ. Avrupa Topluluklarõ Adalet Divanõ, yasal bir sosyal güvenlik sistemi çerçevesinde verilen emeklilik aylõklarõnõn, işverenin işçiye işi dolayõsõyla ödemiş olduğu dolaylõ bir yardõm olmadõğõna karar verdi. Haziran 3 Lüksemburg da, Topluluk üyesi devletlerin Adalet Bakanlarõ ilk kez toplandõ. Toplantõda, üye devletler tarafõndan onaylandõktan sonra Adalet Divanõna yeni yetkiler sağlayacak olan iki protokol imzalandõ. 7 Avrupa Parlamentosu, rekabet kurallarõ ve Topluluk işletmelerinin Ortak Pazar ve dünya ekonomisi içindeki yeri konusunda bir ilke kararõ kabul etti. Bu kararla, Komisyon, rekabet politikasõndaki gelişmeler konusunda Avrupa Parlamentosuna her yõl özel bir rapor sunmaya davet edildi. 30 Avrupa Topluluklarõna üyelik başvurusunda bulunan ülkeler (Danimarka, İrlanda, Norveç ve Birleşik Krallõk), kendi müzakere pozisyonlarõnõ belirledi. Temmuz 1 İtalya, Avrupa Topluluklarõ Konseyi dönem başkanlõğõnõ devraldõ. Eylül Atom enerjisi konusundaki 15 inci Genel Konferans, Viyana da (Avusturya) toplandõ. Konferansta, üye devletlerin üstlenmiş olduğu yükümlülüklerin yerine getirilmesinin sağlanmasõ hakkõndaki anlaşmanõn, Uluslararasõ Atom Enerjisi Derneği (IAEA) ile müzakere edilmesi için, Komisyonun Konsey tarafõndan görevlendirildiği açõklandõ. Kasõm GATT õn 27 nci oturumu yapõldõ. 38

46 1972 Ocak 1 Lüksemburg, Avrupa Topluluğu Konseyi dönem başkanlõğõnõ devraldõ. 22 Danimarka, İrlanda, Norveç ve Birleşik Krallõk, Avrupa Topluluklarõna Katõlõm Antlaşmalarõnõ imzaladõ. Mart 14 Walter Behrendt, Avrupa Parlamentosu başkanlõğõna yeniden seçildi. 21 Komisyon Başkanõ Franco Maria Malfatti istifa etti ve yerine başkan yardõmcõsõ Sicco Mansholt geçti. Konsey, Komisyon tarafõndan ekonomik ve parasal birliğin birinci aşamasõnõn gerçekleşme koşullarõna ilişkin olarak yapõlan genel değerlendirmeye dayanarak bir ilke kararõ kabul etti. Nisan 13-21/5 Üçüncü Birleşmiş Milletler Ticaret ve Kalkõnma Konferansõ (UNCTAD) Santiago da (Şili) yapõldõ. 24 Para yõlanõ oluşturuldu: Altõlar, para birimleri arasõndaki dalgalanmayõ %2.25 ile sõnõrlandõrmayõ kabul etti Konsey, Mauritus adasõnõ, AET ile Birleşik Afrika ülkeleri ve Madagaskar arasõndaki Sözleşmeye dahil eden Ortaklõk Anlaşmasõnõ onayladõ. Mayõs 1 1 Şubat 1971 tarihli Konsey Kararõ uyarõnca yeniden yapõlanan Avrupa Sosyal Fonu faaliyete geçti. 10 İrlanda da, ülkenin Avrupa Topluluklarõna katõlõmõ konusunda referandum yapõldõ. Halkõn büyük çoğunluğu katõlõm lehinde oy kullandõ. 39

47 Haziran 5-6 Konsey, genelleştirilmiş tercihler sisteminin kapsamõnõ, 1 Ocak 1973 tarihinden itibaren geçerli olmak üzere, yetmiş yediler grubu üyesi gelişmekte olan ülkeler ile bazõ diğer ülke ve bölgelere genişletmeye karar verdi. Konsey, ayrõca, GATT Katõlõm Antlaşmasõnõn incelenmesinde izlenecek genel ilkeleri belirledi. Temmuz 1 Hollanda, Avrupa Topluluklarõ Konseyi dönem başkanlõğõnõ devraldõ. Eylül 12 Altõlarõn ve üyelik başvurusunda bulunan dört ülkenin Maliye Bakanlarõ, Roma da (İtalya) toplandõ. Bakanlar, ekonomik ve parasal birliğin birinci aşamasõnda, bir Avrupa Parasal İşbirliği Fonunun oluşturulmasõnõn gerekliliği hususunda anlaşmaya vardõ. 18 Mõsõr ve Lübnan ile tercihli ticaret anlaşmalarõ imzalandõ. 19 Kõbrõs ile tercihli ticaret anlaşmasõ imzalandõ. 25 Norveç te, ülkenin Avrupa Topluluklarõna katõlõmõ konusunda referandum yapõldõ. Halkõn çoğunluğu aleyhte oy kullandõ. Ekim 2 Danimarka da, ülkenin Avrupa Topluluklarõna katõlõmõ konusunda referandum yapõldõ. Halkõn çoğunluğu katõlõm lehinde oy kullandõ. 9 Olumsuz referandum sonucunu takiben, Norveç hükümeti, katõlõmõn onaylanmasõna ilişkin yasayõ parlamentosuna sunmayacağõnõ bildirdi. Avrupa Parlamentosu, Topluluk içi sõnõrlarda kontrollerin kaldõrõlmasõna yönelik somut öneriler ve talepler içeren bir ilke kararõ kabul etti. 16 Birleşik Krallõk, Avrupa Topluluklarõna katõlõm ile ilgili yasalarõ onayladõ Paris te (Fransa), bir zirve toplantõsõ yapõldõ. Bu zirvede, hükümet ve devlet başkanlarõ, Topluluk eylemleri için yeni 40

48 alanlar (çevre, enerji, sanayi, bölgesel ve sosyal politikalar ile ilgili) tanõmladõ ve ekonomik ve parasal birliğin tamamlanmasõ için vade olarak yine 1980 yõlõnõ belirledi. Kasõm 1-14 Cenevre de (İsviçre), GATT toplantõsõ yapõldõ. 41

49 1973 Ocak 1 Belçika, Avrupa Topluluklarõ Konseyi dönem başkanlõğõnõ devraldõ. Danimarka, İrlanda ve Birleşik Krallõk, Avrupa Topluluklarõna katõldõ. Topluluk ile Avusturya, İsviçre, Portekiz ve İsveç arasõnda akdedilen Serbest Ticaret Anlaşmalarõ yürürlüğe girdi. 6 Francois Xavier Ortoli, Avrupa Komisyonu başkanlõğõna seçildi. Şubat 8 Avrupa Sendikalar Konfederasyonu (ETUC) kuruldu. 21 Continental-Can kararõ. Avrupa Topluluklarõ Adalet Divanõ, şirketlerin birleşerek rekabeti ortadan kaldõracak ölçüde güçlü bir konuma gelmesinin, AET Antlaşmasõ çerçevesinde kötüye kullanma sayõlacağõnõ kabul etti. Mart 13 Cornelis Berkhouwer, Avrupa Parlamentosu başkanlõğõna seçildi. Nisan 1 Topluluk ile İzlanda arasõnda sanayi alanõnda akdedilen Serbest Ticaret Anlaşmasõ yürürlüğe girdi. 6 AET-İspanya Ortak Komitesinin üçüncü toplantõsõ Madrid de (İspanya) yapõldõ. İspanya delegasyonu, özellikle yeni bir anlaşma için yapõlacak müzakerelere yönelik olarak, İspanyol hükümetinin, İspanya ve Topluluk ilişkilerinin geleceği konusundaki görüşlerini bildirdi. Haziran 1 Topluluk ile Kõbrõs arasõndaki Ortaklõk Anlaşmasõ ve Katma Protokol yürürlüğe girdi. 42

50 Temmuz 1 Danimarka, Avrupa Topluluklarõ Konseyi dönem başkanlõğõnõ devraldõ. Topluluk ile Norveç arasõnda sanayi alanõnda akdedilen Serbest Ticaret Anlaşmasõ yürürlüğe girdi. 3-7 Avrupa Güvenlik ve İşbirliği Konferansõnõn açõlõş oturumu Helsinki de (Finlandiya) yapõldõ. Eylül Tokyo da (Japonya), GATT bakanlar toplantõsõ yapõldõ. Taraflar, dünya ekonomisini krizlerden ve dengesizliklerden koruyacak bir parasal sistemin kurulmasõ gereği üzerinde anlaştõ. Taraflar, ayrõca, ticaretin serbestleştirilmesine yönelik yeni dönemin, söz konusu parasal sistemin düzgün bir şekilde işlemesini kolaylaştõracağõnõ belirttiler. Ekim 5 Topluluklar ile Finlandiya arasõnda sanayi alanõnda bir Serbest Ticaret Anlaşmasõ imzalandõ Kippour Savaşõ. Petrol üreticisi ülkeler, bazõ batõ ülkelerine petrol ihracatõnõ azaltmaya veya yasaklamaya karar verdiler. Petrol İhraç Eden Ülkeler Örgütü (OPEC), petrol fiyatlarõnõ yüksek oranda artõrmaya karar verdi. 15 Konsey, Avrupa Parlamentosu ile ilişkilerini geliştirmek için bir dizi tedbir kabul etti. Bu tedbirler, ticaret anlaşmalarõnõn akdedilmesinde, Konseyin, Parlamentonun çalõşmalarõna daha geniş ölçüde katõlõmõnõ ve Parlamento ile geliştirilmiş bir danõşma usulünü öngörüyordu. Kasõm 6 Dokuzlar, Orta Doğu krizine barõşçõl çözüm arama konusundaki kararlõlõklarõnõ açõkladõlar. 20 Konsey, 1977 sonunda uygulamaya konulmasõ öngörülen Ortak Tarõm Politikasõnõn yeniden organize edilmesi konusunda, Komisyon tarafõndan önerilen tedbirleri ayrõntõlõ olarak ele aldõ. 43

51 Aralõk Kopenhag da (Danimarka), bir zirve toplantõsõ yapõldõ. Zirve toplantõsõnda, üye devletler, enerji krizi nedeniyle, ortak bir enerji politikasõ oluşturma konusunda anlaşmaya vardõlar. Ayrõca, Avrupa kimliği konusunda, siyasi işbirliği çerçevesinde geliştirilen ve Dõşişleri Bakanlarõ tarafõndan onaylanan bir bildiri yayõmlandõ. 44

52 1974 Ocak 1 Almanya, Avrupa Topluluklarõ Konseyi dönem başkanlõğõnõ devraldõ. Avrupa Kömür ve Çelik Topluluğu (AKÇT) ile Avusturya, Portekiz, İsviçre ve İsveç arasõnda akdedilen anlaşmalar yürürlüğe girdi. Finlandiya ile Topluluklar arasõnda akdedilen sanayi alanõndaki Serbest Ticaret Anlaşmasõ yürürlüğe girdi. 31 Komisyon, hükümet ve devlet başkanlarõna Topluluğun durumu hakkõnda bir bildiri sundu. Bildiride, ortak politikalar oluşturmak ve ulusal politikalarõ yaklaştõrmak suretiyle Topluluğa yeni bir ivme kazandõrõlmasõ ihtiyacõ vurgulandõ. Parlamento, Topluluk kurumlarõnõn gerçek bir Avrupa dayanõşmasõ üzerine kurulu politikalar izlemedikleri sürece, Avrupa nõn birliğinin gerçekleşemeyeceğini açõkladõ. Şubat Konsey, Ekonomik ve Sosyal Komitenin, kendi inisiyatifiyle görüş bildirme yetkisini resmen tanõdõ. Konsey, ayrõca, Komitenin görüşlerini yayõmlayabileceğini de kabul etti. Nisan 1 Birleşik Krallõk daki hükümet değişikliğini takiben, İngiliz Dõşişleri Bakanõ, Konseye, yeni hükümetin Topluluğa yönelik politikalarõ konusunda bir açõklamada bulundu. Bakan, Ortak Tarõm Politikasõ konusunda kapsamlõ değişiklikler, Topluluk bütçesinin finansmanõnda daha adil yöntemler ve parasal sorunlara çözüm talep etti. 2 Konseye, Topluluğun durumu hakkõnda ortak bir bildiri sunuldu. Konsey ve Komisyon başkanlarõ, önemli konularda ilerleme kaydedilmesi ve Topluluğun işlemesinin uzun vadede güvence altõna alõnmasõ için, karar alma mekanizmalarõnõn iyileştirilmesi gereğini kabul ettiler. Ayrõca, bir dizi somut öneride bulunuldu. 45

53 Mayõs Ekonomik İşbirliği ve Kalkõnma Örgütü (OECD) Konsey toplantõsõ bakanlar düzeyinde yapõldõ. Komisyon başkan yardõmcõsõ Sir Christopher Soames, uluslararasõ işbirliğinin güçlendirilmesi ve dünya ticaretinin giderek serbestleştirilmesine yönelik çalõşmalarõn sürdürülmesi gereğini vurguladõ. OECD Konseyi, üye devletlerde, özellikle dõş ticaret açõğõna bağlõ ekonomik güçlüklerin ciddiyetinin vurgulandõğõ bir bildiri kabul etti. Haziran 4 Konsey, Birleşik Krallõk tarafõndan ortaya atõlan sorunlarõn ele alõnmasõna yönelik usulleri inceledi ve Topluluk kurumlarõnõn çalõşma yöntemlerini tartõştõ. Karar alma mekanizmasõnda yapõlacak bazõ iyileştirmeler konusunda anlaşmaya varõldõ. 10 Konsey, engelli kişiler ve göçmen işçilere yönelik olarak alõnacak bazõ özel tedbirler konusunda Avrupa Sosyal Fonunun da katkõ sağlamasõna ilişkin iki karar aldõ. 21 Reyners kararõ. Avrupa Topluluklarõ Adalet Divanõ, söz konusu kararda, bir üye devlet vatandaşõnõn diğer bir üye ülkede iş kurmak istemesi halinde, o üye devletin, kendi vatandaşlarõ ile ilgili kişi arasõnda ayõrõmcõlõk yaratabilecek kanun, tüzük ve idari düzenleme veya uygulamalardan kaçõnmak yükümlülüğü altõnda bulunduğunu hükme bağladõ. Temmuz 1 Fransa, Avrupa Topluluklarõ Konseyi dönem başkanlõğõnõ devraldõ. 15 Avrupa Topluluklarõ Adalet Divanõ, diğer Topluluk kurumlarõna, Avrupa Birliği konusunda bir doküman sundu. Divan, 1972 yõlõnda Paris te (Fransa) gerçekleştirilen zirve toplantõsõnda yapõlan davete uyan ilk kurum oldu Avrupa Topluluğu ile Afrika, Karayip ve Pasifik (AKP) ülkeleri ortak bakanlar konferansõ Kingston da (Jamaika) toplandõ. Konferansta, AKP ülkeleri ve Topluluk, Yaunde Sözleşmesinin ve Arusha Anlaşmasõnõn sona ermesinden sonra, öngörülen süre sõnõrlarõ içinde sözleşme yapõlmasõ hususundaki siyasi 46

54 kararlõlõklarõnõ vurguladõlar. Ayrõca, bazõ konularda ilerleme sağlayacak siyasi ilkeler konusunda anlaşmaya varõldõ. Eylül 17 Konsey, İspanya, İsrail, Cezayir, Fas ve Tunus ile yapõlacak kapsamlõ anlaşmalarõn müzakeresine ilişkin direktifleri ve Malta ile yapõlmõş olan anlaşmanõn, işbirliği ve tarõmõ da kapsayacak şekilde genişletilmesini resmen onayladõ. Kasõm Dünya Gõda Konferansõ Roma da (İtalya) yapõldõ. Gelişmekte olan birçok ülkenin karşõ karşõya bulunduğu gõda krizinin bilincinde olarak, Topluluk, gõda yardõmõ konusundaki çabalarõnõ artõrdõ ve gõda sorununa orta ya da uzun vadeli bir çözüm bulunmasõ için Konferansõn çalõşmalarõna katkõda bulundu. 26 Konsey, Avrupa Topluluklarõ Adalet Divanõnõn artan iş yükünü karşõlayabilmesi için çalõşma usulünün iyileştirilmesi amacõyla, Divana ilişkin Antlaşma hükümlerinin gözden geçirilmesine karar verdi. Bu çerçevede, üye devletler itiraz etmediği ve Topluluk kurumlarõ davanõn Divan tarafõndan incelenmesini talep etmediği sürece, teknik nitelikteki sorunlara ilişkin olan veya daha önce hakkõnda yerleşmiş bir içtihat bulunan ön karar taleplerinin, Divan içinde oluşturulmuş dairelere havale edilebileceği öngörüldü. 30 Avrupa Kömür ve Çelik Topluluğu ile Finlandiya ve Norveç arasõnda yapõlan anlaşmalar tüm üye devletler tarafõndan onaylandõ. Bu anlaşmalarõn 1 Ocak 1975 tarihinde yürürlüğe girmesi öngörülüyordu. Aralõk 3 Konsey, Avrupa Parlamentosunun bütçesel yetkilerine ve bir Sayõştay kurulmasõna ilişkin Antlaşma taslağõnõn içeriği konusunda mutabakata vardõ. Binsbergen kararõ. Avrupa Topluluklarõ Adalet Divanõ, söz konusu kararda, hizmet sunma serbestisi ile ilgili Topluluk hukuku hükümlerinin, bu hükümler, hizmet sunan kişiye, vatandaşlõk esasõna veya hizmet sunumunun gerçekleştirileceği 47

55 üye ülkeden başka bir üye ülkede yerleşik olma gerekçesine dayalõ ayõrõmcõlõk yapõlmasõnõ kaldõrmayõ amaçladõğõ ölçüde, ulusal mahkemeler önünde ileri sürülebileceğini hükme bağladõ Paris te (Fransa) bir zirve toplantõsõ yapõldõ. Topluluk hükümet ve devlet başkanlarõ, Avrupa Konseyi (Zirve) şeklinde yõlda üç kez toplanma kararõ aldõ, Avrupa Parlamentosuna doğrudan seçim konusunda mutabakata vardõ, Avrupa Bölgesel Kalkõnma Fonunun kurulmasõnõ onayladõ ve ekonomik ve parasal birliğin oluşturulmasõ yönündeki kararlõlõklarõnõ vurguladõ. Zirvede, ayrõca, Belçika Başbakanõ Leo Tindemans dan, 1975 yõlõ sonuna kadar Avrupa Birliği konusunda bir özet rapor sunmasõ talep edildi. 19 Üye devletler hükümet temsilcileri, Komisyon başkanõ François-Xavier Ortoli nin görev süresini 5 Ocak 1977 tarihine kadar uzatmaya karar verdi. 48

56 1975 Ocak 1 İrlanda, Avrupa Topluluklarõ Konseyi dönem başkanlõğõnõ devraldõ Uluslararasõ Para Fonu (IMF) Guvernörler Kurulu Geçici Komitesi, Washington da (ABD) toplandõ. Komite, üye devletlerin toplam kotasõnõ artõrmaya, altõn için resmi fiyat uygulamasõnõ kaldõrmaya ve özel çekme hakkõna uluslararasõ para sistemi içinde merkezi bir rol vermeye karar verdi. 22 Konsey, uluslararasõ fiyat artõşlarõndan en çok etkilenen gelişmekte olan ülkeler için Acil Yardõm Programõ çerçevesinde, Topluluk tarafõndan üstlenilmiş bulunan toplam 500 milyon dolar tutarõndaki meblağõn, 100 milyon dolar tutarõndaki ikinci dilimini serbest bõrakmaya karar verdi. Şubat 28 Topluluk ile 46 Afrika, Karayip ve Pasifik ülkesi arasõndaki Yaunde Sözleşmelerinin yerine geçmek üzere, Lome I olarak adlandõrõlan bir sözleşme, Lome de (Togo) imzalandõ. Mart Avrupa Konseyi (Zirve), ilk toplantõsõnõ Dublin de (İrlanda) yaptõ. Zirvede, Birleşik Krallõk hükümetinin İngiliz halkõna, Topluluk üyeliğini sürdürme yönünde tavsiyelerde bulunmasõnõ destekleyen önemli kararlar alõndõ. Zirvede, ayrõca, Avrupa Güvenlik ve İşbirliği Konferansõna ilişkin bir bildiri kabul edildi. 11 Georges Spenale, Avrupa Parlamentosu başkanlõğõna seçildi. 18 Konsey tarafõndan Avrupa Bölgesel Kalkõnma Fonu ve bir Bölgesel Politikalar Komitesi kuruldu. Konsey, üye ülkelerin para birimlerinden oluşan para sepetine dayanan bir Avrupa hesap birimini kabul etti. Bu birimin, başlangõçta Lome Sözleşmesi çerçevesinde ve Avrupa Yatõrõm Bankasõ işlemlerinde kullanõlmasõ ve aşamalõ olarak Topluluğun diğer faaliyet alanlarõna yayõlmasõ öngörülüyordu. İngiliz Başbakanõ Harold Wilson, Avam Kamarasõnda, hükümetin, İngiliz halkõna, Birleşik Krallõğõn Topluluk 49

57 üyeliğini sürdürmesi konusunda yapõlacak referandumda evet oyu kullanmalarõ yönünde tavsiyede bulunacağõnõ açõkladõ. 20 Floransa Avrupa Üniversitesi Enstitüsü, Yüksek Konseyin ilk toplantõsõnda resmen kuruldu ve rektörü atandõ. 27 Birleşik Krallõk hükümeti, yeniden başlatõlan müzakerelerin sonucuna ilişkin bir Beyaz Kitap yayõmladõ. Nisan 9 Avam Kamarasõ üyelerinin 369 u Birleşik Krallõğõn Toplulukta kalmasõ lehinde, 170 i ise aleyhinde oy kullandõ. 14 Konsey, tüketicinin korunmasõ ve bilgilendirilmesi hakkõnda bir ön program kabul etti. 28 AET-Yunanistan Ortaklõk Anlaşmasõnõn uygulama alanõnõ üç yeni üye devleti de kapsayacak şekilde genişleten Katma Protokol ve bu Protokolün ticarete ilişkin hükümlerinin uygulanma tarihlerinin öne alõnmasõna ilişkin geçici anlaşma imzalandõ. Mayõs 9 Schuman Deklarasyonunun 25 inci yõl dönümü münasebetiyle törenler düzenlendi. 11 AET ile İsrail arasõnda, 1970 Anlaşmasõnõn yerine geçen ve ticaret hükümlerinin yanõ sõra, işbirliğine ilişkin hükümler de içeren yeni bir Anlaşma, Brüksel de (Belçika) imzalandõ. Haziran 5 Yapõlan referandumda, İngiliz halkõnõn % 67.2 si Birleşik Krallõğõn Toplulukta kalmasõ lehinde oy verdi. 12 Yunanistan, Avrupa Topluluklarõna üyelik için resmen başvuruda bulundu Topluluk, 1974 Dünya Gõda Konferansõnõ takiben kurulan Dünya Gõda Konseyinin Roma da (İtalya) yapõlan ilk toplantõsõna katõldõ Konsey, Lome Sözleşmesinin resmi olarak yürürlüğe girmesinden önce, Afrika, Karayip ve Pasifik (AKP) ülkelerinin, söz konusu Sözleşmenin ticarete ilişkin hükümlerinden 1 Temmuz tarihi itibarõyla yararlanmalarõnõ sağlayacak tüzükleri kabul etti. 50

58 Temmuz 1 İtalya, Avrupa Topluluklarõ Konseyi dönem başkanlõğõnõ devraldõ. 15 Topluluk ile Meksika arasõnda bir ticaret anlaşmasõ imzalandõ Avrupa Konseyi (Zirve), Roma da (İtalya) toplandõ. Zirve, Dõşişleri Bakanlarõ Konseyinden, Avrupa Parlamentosu üyelerinin doğrudan genel seçim usulü ile seçilmesi konusunda bir rapor hazõrlamasõnõ talep etti. Söz konusu raporun en geç yõl sonuna kadar yayõmlanmasõ öngörülüyordu. 22 Avrupa Parlamentosunun bütçesel yetkilerinin genişletilmesine ve bir Sayõştay kurulmasõna ilişkin Antlaşma imzalandõ. Bu Antlaşmanõn Haziran 1977 de yürürlüğe girmesi öngörülüyordu. Ağustos 1 Avrupa Güvenlik ve İşbirliği Konferansõ Nihai Senedi, Helsinki de (Finlandiya) 35 ülke tarafõndan imzalandõ. 30 Uluslararasõ Para Fonu (IMF) Geçici Guvernörler Kurulu Komitesi, Washington da (ABD) toplandõ. Kurul, altõn kuru ile ilgili yeni düzenlemeler getirdi. Eylül 15 IMF ve Uluslararasõ Yeniden Yapõlandõrma ve Kalkõnma Bankasõ guvernörleri, yõllõk toplantõsõnõ yaptõ. Komisyon, toplantõya gözlemci olarak katõldõ ve Konsey başkanõ Colombo, Topluluk adõna bir açõklama yaptõ. 16 Topluluk ile Çin arasõnda resmi ilişkiler kuruldu. Ekim Topluluk, Uluslararasõ Ekonomik İşbirliği Konferansõnõn Paris te (Fransa) yapõlan hazõrlõk toplantõsõna katõldõ. Konferansõn açõlõş tarihi, 16 Aralõk 1975 olarak belirlendi. 51

59 Kasõm Rambouillet de (Fransa) bir zirve toplantõsõ yapõldõ. Federal Almanya Cumhuriyeti, Fransa, İtalya, Birleşik Krallõk, Amerika Birleşik Devletleri ve Japonya nõn hükümet ve devlet başkanlarõ, sanayileşmiş ülkelerin acil ekonomik iyileşme ihtiyacõnõ vurguladõlar ve uluslararasõ işbirliğini yoğunlaştõrmaya hazõr olduklarõnõ ifade ettiler. 18 Brüksel de (Belçika), Topluluk üyesi dokuz ülkenin ekonomik ve sosyal işlerden sorumlu bakanlarõ ile işçi ve işveren temsilcilerini ve Komisyonu bir araya getiren, ekonomik ve sosyal duruma ilişkin üçlü bir konferans yapõldõ. Katõlõmcõlar, Komisyondan, tartõşõlan konularõ ayrõntõlõ bir şekilde incelemesi ve bir sonraki toplantõ için hazõrlõk yapmasõ talebinde bulundular. 26 Komisyon, İtalyan şaraplarõnõn ithalatõna vergi getirerek Antlaşmayõ ihlal ettiği gerekçesiyle, Fransa aleyhine Adalet Divanõnda bir dava açtõ. Aralõk 1-2 Avrupa Konseyi (Zirve), Roma da (İtalya) toplandõ. Zirvede, Avrupa Parlamentosu üyelerinin doğrudan genel seçimle seçilmesi, pasaport birliği ve Kuzey-Güney Diyaloğunda Topluluğun tek bir taraf olarak temsil edilmesi konularõnda karar alõndõ. 15 Ortak Pazar İçin Avrupa Patenti (Topluluk patenti) konusundaki Topluluk sözleşmesi imzalandõ. 16 Avrupa Topluluklarõ Adalet Divanõ, şeker sanayi ile ilgili kararõnda, uyumlu davranõşõn kurucu unsurlarõnõ belirledi ve Topluluk rekabet hukukunun gelişimi bakõmõndan önem taşõyan bazõ temel meseleleri karara bağladõ Uluslararasõ Ekonomik İşbirliği Konferansõ, Paris te (Fransa), bakanlar düzeyinde yapõldõ. 27 üyenin (yedi sanayileşmiş ülke, Topluluk ve on dokuz gelişmekte olan ülke) katõldõğõ Konferansta, enerji, ham madde, kalkõnma ve finans konularõnda dört komisyon kurulmasõna karar verildi. 52

60 1976 Ocak 1 Lüksemburg, Avrupa Topluluklarõ Konseyi dönem başkanlõğõnõ devraldõ. 7 Belçika Başbakanõ Leo Tindemans, hükümet ve devlet başkanlarõnõn talebi üzerine, Avrupa Birliğine ilişkin bir rapor yayõnladõ. 7-8 Uluslararasõ Para Fonu Geçici Komitesi, Kingston'da (Jamaika) toplandõ. Uluslararasõ Para Sistemindeki reform ile bağlantõlõ olarak, kotalar, altõnõn statüsü, döviz kuru sistemi ve Fon kaynaklarõna daha fazla erişim konularõnda anlaşma sağlandõ. 21 İtalya, liret karşõsõnda yabancõ paralarõn resmi kotasyonunu askõya aldõ. Şubat 2-16 Komisyon, Barselona'da (İspanya), Akdeniz'in korunmasõ için bir sözleşme taslağõnõn kabul edildiği bir konferansa katõldõ. 4 İtalyan hükümeti, lireti desteklemek amacõyla, Merkez Bankasõ rezervlerinin artõrõlmasõ ve ihracatçõlarõn elde ettikleri yabancõ paralarõ ulusal paraya dönüştürme süresinin kõsaltõlmasõ yönünde önlemler aldõ. 9 Konsey, Yunanistan'õn Topluluğa üyelik başvurusuna destek verdi. Mart 1 İtalya, liret karşõsõnda yabancõ paralarõn resmi kotasyonunu yeniden başlattõ. 4 Malta ile iki Protokol imzalandõ. Bu Protokol ile, 1970 tarihli Ortaklõk Anlaşmasõnõn kapsamõna, tarõm ve işbirliği de dahil edildi. 15 Konsey, Topluluğun ekonomik durumunu, Komisyon tarafõndan hazõrlanan iki bildirimi esas alarak inceledi. Bunlardan birinde, 1975 yõlõnda izlenen ekonomik politikalara ilişkin bir özet rapor, diğerinde ise, ekonomik politikalarõn ana çizgilerinin 1976 yõlõna uyarlanmasõ yer 53

61 alõyordu İtalyan hükümeti, liretin düşüşünü önlemek ve kamu maliyesini iyileştirmek amacõyla önlemler aldõ. Nisan 1 Lome de (Togo), 28 Şubat 1975 tarihinde imzalanan AET- AKP Sözleşmesi yürürlüğe girdi. 1-2 Avrupa Konseyi (Zirve), Lüksemburg'da toplandõ. Hükümet ve devlet başkanlarõ, Avrupa Birliğine ilişkin 7 Ocak 1976 tarihli Tindemans raporu konusunda ilk görüş alõş verişinde bulundu. 6 Komisyon, GATT çok taraflõ ticaret müzakereleri Tokyo Turunda, tropikal ürünlere ilişkin olarak, gelişmekte olan ülkeler lehine imtiyazlar tanõnmasõnõ teklif etti. 8 Defrenne kararõ. Avrupa Topluluklarõ Adalet Divanõ, kadõn ve erkek için eşit ücret ilkesinin doğrudan uygulanabilir olduğunu hükme bağladõ. 14 Komisyon, İrlanda hükümetinin, kadõn ve erkek için eşit ücret ilkesinin uygulanmasõndan muaf tutulmalarõ yönündeki başvurusunu resmen reddetti Topluluk, üç Mağrip ülkesi (Fas, Cezayir, Tunus) ile işbirliği anlaşmalarõ imzaladõ. Mayõs 5 Komisyon, İtalya'ya, liretin korunmasõ amacõyla, yurt dõşõnda liret cinsinden hesap açõlmasõ ve döviz alõmõ hallerinde, İtalya Merkez Bankasõnda üç aylõk faizsiz hesap açõlmasõnõ zorunlu kõlma hususunda yetki verdi. 6-7 Avrupa Yaşam ve Çalõşma Koşullarõnõ İyileştirme Fonu yönetim kurulunun ilk toplantõsõ, Dublin'de (İrlanda) yapõldõ. 11 İtalya'nõn talebi üzerine, üye devletler Merkez Bankalarõ Guvernörleri, İtalya ya kõsa vadeli parasal destek verilmesini kararlaştõrdõ. 31 Birleşmiş Milletler Ticaret ve Kalkõnma Konferansõ (UNCTAD) 4 üncü oturumu sona erdi. Konferansta, ham maddelere ilişkin bireysel anlaşmalarõn hazõrlõk çalõşmasõ ve müzakeresi için entegre bir program hazõrlanmasõna, stoklarõn finansmanõnõ koordine etmek amacõyla ortak bir fonun oluşturulmasõna ve teknoloji transferleri için bir şartname kabul edilmesine karar verildi. Konferansta, ayrõca, 54

62 sõnai mülkiyete ilişkin Paris Sözleşmesinde, gelişmekte olan ülkelerin menfaatlerine zarar vermeyecek şekilde değişiklik yapõlmasõ ve söz konusu ülkelerin borçlarõnõn ödenme planõnõn 1976 yõlõ sonuna kadar her durum için ayrõ ayrõ belirlenmesi öngörüldü. Haziran 1 AET ile Pakistan arasõnda bir ticari işbirliği anlaşmasõ imzalandõ. 16 Parlamento, 13 Mayõs tarihinde Komisyon hakkõnda verilen, belli bir konuda Parlamentoya danõşõlmasõna ilişkin gensoru önergesini tartõştõ ve oylamaya sundu. Oylamaya sunulan ilk gensoru önergesi olan söz konusu önerge, 18 lehte, 109 aleyhte ve 4 çekimser oy ile reddedildi. 24 Lüksemburg'da, ekonomik ve sosyal duruma ilişkin üçlü bir konferans düzenlendi. Konferansa, Komisyon ile üye devletlerin hükümet temsilcileri ve işçi ve işveren temsilcileri katõldõlar. Temmuz 1 Hollanda, Avrupa Topluluklarõ Konseyi dönem başkanlõğõnõ devraldõ. 6 Ottawa'da (Kanada), AET ile Kanada arasõnda bir ekonomik ve ticari işbirliği çerçeve anlaşmasõ imzalandõ Avrupa Konseyi (Zirve), Brüksel'de (Belçika) toplandõ. Zirve, 1979 yõlõnda doğrudan genel oyla seçilecek olan Parlamentonun sandalye sayõsõ ve bu sandalyelerin dağõlõmõ konusunda mutabakata vardõ. Konsey, ayrõca, Roy Jenkins'i Komisyon başkanõ olarak atadõ. 14 Kramer kararõ. Avrupa Topluluklarõ Adalet Divanõ, söz konusu kararla, uluslararasõ balõkçõlõk alanõnda Topluluğun ve üye devletlerin rollerini belirledi. 27 Yunanistan'õn Topluluğa katõlõm müzakereleri resmen başladõ. Eylül 13 Topluluk, Akdeniz in kirliliğe karşõ korunmasõna ilişkin Barselona Sözleşmesini imzaladõ. 55

63 17 Birleşmiş Milletler Deniz Hukuku Konferansõnõn 5 inci oturumu sona erdi. Topluluk delegasyonu, gelecekte yapõlacak sözleşmenin, Topluluğun bizzat taraf olarak sözleşmeye katõlmasõna imkan veren bir hüküm içermesi talebinde bulundu. 20 Avrupa Parlamentosu üyelerinin doğrudan genel oyla seçilmesine ilişkin belgeler imzalandõ. 22 Fransõz hükümeti, enflasyonla mücadeleye ilişkin Barre Planõnõ kabul etti. Söz konusu Plan, diğer önlemlerin yanõ sõra, KDV indirimini de öngörüyordu. Ekim 1 İtalyan hükümeti, vergi ve parasal ve sosyal önlemler vasõtasõyla liretin düşüşünü durdurmayõ öngören Andreotti Planõnõ kabul etti. 7 Hansch Kutscher, Robert Lecourt'un yerine, üç yõllõk bir süre için Adalet Divanõ başkanlõğõna seçildi. Kasõm 3 Konsey, 1 Ocak 1977 tarihinden itibaren, Kuzey Denizinde ve Kuzey Atlantik kõyõlarõnda, üye devletlerin balõk avlama bölgesi sõnõrõnõn 200 mile çõkarõlmasõna karar verdi. Bu kararlar, ortak balõkçõlõk politikasõnõn başlangõcõnõ teşkil etti Avrupa Konseyi (Zirve) toplantõsõ Lahey'de (Hollanda) yapõldõ. Zirvede, ekonomik durum değerlendirdirildi, Kuzey- Güney diyaloğu konusundaki sorunlara duyulan ilgi teyit edildi ve Avrupa Birliğinin oluşturulmasõna ilişkin bir açõklama yapõldõ. Aralõk 13 Üye devletler hükümet temsilcileri, 6 Ocak Ocak 1981 döneminde görev yapacak yeni Komisyon üyelerini belirledi. Komisyonun, mali denetim biriminin malt sektörüne ilişkin bir raporunu Parlamento Denetim Alt Komitesine göndermeyi reddetmesi üzerine, Komisyon hakkõnda bir gensoru önergesi verildi. Önerge, oylamaya sunulmadan geri çekildi. 56

64 1977 Ocak 1 Birleşik Krallõk, Avrupa Topluluklarõ Konseyi dönem başkanlõğõnõ devraldõ. Kuzey Denizi ve Atlantik'te balõk avlama bölgesi sõnõrõnõ 200 mile çõkaran Dokuzlar Kararõ yürürlüğe girdi. 6 Aralõk 1976'da Jenkins başkanlõğõnda atanan yeni Komisyon göreve başladõ. 18 Mağrip ülkeleri (Fas, Cezayir, Tunus) ile Nisan 1976 da imzalanan İşbirliği Anlaşmalarõndan sonra, üç Maşrõk ülkesi (Mõsõr, Ürdün, Suriye) ile de İşbirliği Anlaşmalarõ imzalandõ. Mart 23 Komisyon hakkõnda 10 Mart 1977 tarihinde Parlamentoya sunulan gensoru önergesi için yapõlan oylamada gerekli çoğunluk sağlanamadõ. 25 Topluluk, Roma Antlaşmalarõnõn imzalanmasõnõn 20 nci yõl dönümünü kutladõ Avrupa Konseyi (Zirve), Roma'da (İtalya) toplandõ. 28 Portekiz, Avrupa Topluluklarõna üyelik için resmen başvuruda bulundu. Sao Tome ve Principe, Cabo Verde ve Papua Yeni Gine, Lome Sözleşmesine katõlmak için Topluluk ile anlaşmalar imzaladõlar. Nisan 5 Avrupa Parlamentosu, Konsey ve Komisyon, temel haklar konusunda ortak bir bildiri imzaladõlar. Mayõs 3 Akdeniz politikasõ çerçevesinde, Topluluk ile Lübnan arasõnda İşbirliği Anlaşmasõ imzalandõ. 7-8 Downing Street Zirvesi: Topluluk, sanayileşmiş batõ ülkelerinin ekonomi zirvesindeki (Batõ Ekonomik Zirvesi) tartõşmalarõn bir bölümüne, ilk kez taraf olarak katõldõ. 57

65 17 Katma değer vergisi için tek bir baz oluşturulmasõna ilişkin 6 ncõ KDV Direktifi, Konsey tarafõndan resmen kabul edildi. 23 Birleşmiş Milletler Üçüncü Deniz Hukuku Konferansõnõn 6 ncõ oturumu, New York'da (ABD) yapõldõ. 30-2/6 Uluslararasõ Ekonomik İşbirliği Konferansõ, on sekiz ay süren görüşmelerden sonra, bakanlar düzeyinde yapõlan bir konferans ile sona erdi. 27 katõlõmcõ, kaynak transferi, resmi kalkõnma yardõmõnõn niteliği ve miktarõ ile ham madde konularõnda mutabakata vardõlar. Tarõm, gõda, alt yapõ ve sanayileşme alanlarõndaki yoğun çabalar sürdürüldü. Haziran 1 Parlamentonun bütçesel yetkilerini artõran Antlaşma yürürlüğe girdi. 15 Komisyon, yapõsal nitelikteki yatõrõmlarõn finansmanõ için yeni bir Topluluk kredi sisteminin oluşturulmasõnõ önerdi Avrupa Konseyi (Zirve), Londra'da (Birleşik Krallõk) toplandõ. Temmuz 1 Belçika, Avrupa Topluluklarõ Konseyi dönem başkanlõğõnõ devraldõ. Ortak Gümrük Tarifesi (OGT), yeni üye devletleri (Danimarka, İrlanda ve Birleşik Krallõk) kapsayacak şekilde genişletildi. 28 İspanya, Avrupa Topluluklarõna üyelik için resmen başvuruda bulundu. Eylül Komisyon, İstanbul'da (Türkiye) yapõlan Dünya Enerji Konferansõna katõldõ. 26 BM Genel Kurulunun 32 nci oturumunda, Konsey Başkanõ Simonet, Topluluğun dõş politikasõnõnõn genel ilkelerini ortaya koydu. 58

66 Ekim 4 Avrupa'da Güvenlik ve İşbirliğine ilişkin Helsinki Konferansõnõn devamõ niteliğindeki Belgrad Konferansõ başladõ. 25 Denetleme Kurulunun (AET ve Euratom) ve Denetçinin (AKÇT) yerini alan Avrupa Topluluklarõ Sayõştayõ, açõlõş toplantõsõnõ Lüksemburg'da yaptõ. Konsey, kontrollü nükleer füzyona ilişkin Joint European Torus (JET) projesinin Culham'da (Birleşik Krallõk) gerçekleştirilmesine karar verdi. Kasõm 9 Micheal Murphy, Sayõştay başkanlõğõna seçildi. Aralõk 5-6 Avrupa Konseyi (Zirve), Brüksel'de (Belçika) toplandõ. 13 Kasõm 1974'de yapõlan Dünya Gõda Konferansõnõn tavsiyesi üzerine kurulan Uluslararasõ Tarõmsal Kalkõnma Fonunun ilk toplantõsõ Roma'da (İtalya) yapõldõ. 59

67 1978 Ocak 1 Danimarka, Avrupa Topluluklarõ Konseyi dönem başkanlõğõnõ devraldõ. Şubat 2 Cibuti, Lome Sözleşmesine katõlõm belgelerini Konsey Genel Sekreterliğine teslim etti. 6 Şubat 1976 da imzalanan Akdeniz'in Korunmasõna ilişkin Barselona Sözleşmesi yürürlüğe girdi. 13 Topluluk ve Yugoslavya arasõnda, 30 Ağustos 1978 tarihinde süresi dolan yürürlükteki ticaret anlaşmasõnõn yerini alacak işbirliği anlaşmasõnõn müzakereleri başladõ. Mart 9 Simmenthal kararõ. Avrupa Topluluklarõ Adalet Divanõ, Topluluk hukukunun üstünlüğü ilkesini teyit etti Topluluk, kalkõnmakta olan ülkelerin borç durumunu tartõşmak üzere bakanlar düzeyinde toplanan UNCTAD Ticaret ve Kalkõnma Fonu toplantõsõna katõldõ AET ile Japonya arasõnda Tokyo'da (Japonya) yapõlan görüşmelerin sonunda, Japonya'nõn Topluluk ile ticaret dengesindeki fazlalõğõn neden olduğu sorunlarõn çözümü için alõnmasõ gereken önlemlerle ilgili olarak ortak bir bildiri yayõmlandõ /5 Topluluk, Birleşmiş Milletler Üçüncü Deniz Hukuku Konferansõnõn 7 nci oturumuna gözlemci olarak katõldõ. Nisan 3 Topluluk ile Çin Halk Cumhuriyeti arasõnda, 1 Haziran'da yürürlüğe girecek olan bir ticaret anlaşmasõ imzalandõ. 7-8 Avrupa Konseyi (Zirve), Kopenhag'da (Danimarka) toplandõ. Zirvede, Avrupa Parlamentosu için doğrudan genel oyla yapõlacak ilk seçimler konusunda mutabakata varõldõ. Ayrõca, devlet ve hükümet başkanlarõ tarafõndan, Parlamento, Konsey ve Komisyonun insan haklarõ 60

68 konusundaki ortak bildirisine destek verildi. Mayõs 19 Komisyon, Portekiz'in üyelik başvurusu konusunda olumlu görüş bildirdi. Haziran 6 Konsey, Portekiz'in Topluluğa üyelik başvurusu konusunda olumlu karar aldõ ve müzakereleri başlattõ Toksik Maddelerin Kontrolü Yasasõnõn Topluluk ürünlerine uygulanmasõndan kaynaklanan sorunlara ilişkin olarak, Topluluk ile ABD arasõnda müzakerelere başlandõ. Temmuz 1 Almanya, Avrupa Topluluklarõ Konseyi dönem başkanlõğõnõ devraldõ. 6-7 Avrupa Konseyi (Zirve), Bremen'de (Almanya) toplandõ. Zirvede, ekonomik büyümenin artõrõlmasõ ve işsizliğin azaltõlmasõ amacõyla ortak bir strateji kabul edildi. Ayrõca, bir Avrupa Para Sisteminin oluşturulmasõ öngörüldü. 13 Tokyo Turu hakkõnda ortak bir bildiri yayõmlandõ Topluluk, Bonn da (Almanya), ikinci defa toplanan Batõ Ekonomik Zirvesine katõldõ Mart 1980'de sona eren Lome Sözleşmesinin yerine geçecek yeni bir Afrika, Karayip, Pasifik (AKP)-AET Sözleşmesinin müzakereleri, Brüksel de, bakanlar düzeyinde gerçekleştirilen bir toplantõda resmen başladõ. 25 Konsey, doğrudan genel oyla yapõlacak ilk Avrupa Parlamentosu seçimlerinin, 7-10 Haziran 1979 tarihlerinde yapõlacağõna dair Kararõ kabul etti. Eylül 26 Konsey, Fas, Cezayir, Tunus, Mõsõr, Suriye ve Ürdün ile yapõlan İşbirliği Anlaşmalarõnõ ve İsrail, Portekiz ve Malta ile yapõlan ek mali protokolleri kabul etti. 27 Solomon Adalarõ, Lome Sözleşmesine katõlõm belgelerini teslim etti. 61

69 Ekim 9 Medeni ve Ticari Konularda Yargõ Yetkisi ve Kararlarõn Tenfizi Hakkõndaki Sözleşmeye, Danimarka, İrlanda ve Birleşik Krallõğõn Katõlõmõna İlişkin Sözleşme, Topluluk üyesi devletlerin hükümet temsilcileri tarafõndan imzalandõ. 24 Kuzeybatõ Atlantik te çok taraflõ işbirliğine ilişkin yeni sözleşme, Ottawa'da (Kanada) imzalandõ. Kasõm 1 Mağrip (Fas, Cezayir, Tunus) ve Maşrõk (Mõsõr, Suriye, Ürdün, Lübnan) ülkeleriyle yapõlan İşbirliği Anlaşmalarõ ile İsrail, Portekiz ve Malta ile yapõlan ek mali protokoller yürürlüğe girdi. 9 Maliye, ekonomi ve çalõşma bakanlarõ ile işçi ve işveren temsilcilerinin katõldõğõ 4 üncü Üçlü Konferans Brüksel de (Belçika) yapõldõ. Katõlõmcõlar, genel bir strateji ortaya koyan ve özellikle, büyümenin hõzlandõrõlmasõnõ, yapõsal uyumun güçlendirilmesini, bazõ iş dağõlõmõ önlemlerini ve gelecekte hizmetler sektörüne daha fazla rol verilmesini ele alan Komisyon bildirimini incelediler. 29 Komisyon, İspanya nõn üyelik başvurusu için olumlu görüş bildirdi. Müzakerelerin 5 Şubat 1979 tarihinde başlamasõ öngörüldü. Aralõk 4-5 Avrupa Konseyi (Zirve), Brüksel de (Belçika) toplandõ. Zirvede, bir Avrupa Para Birimine (ECU) dayanan Avrupa Para Sisteminin kurulmasõna ve genişleme perspektifinde, kurumsal mekanizmalara getirilecek değişiklikler konusunda görüş oluşturmak üzere bir komitenin toplanmasõna karar verildi. 19 Üye devletler hükümet temsilcileri, Komisyon Başkanõ Roy Jenkins in görev süresini, 6 Ocak Ocak 1981 dönemi için uzattõ. 62

70 1979 Ocak 1 Fransa, Avrupa Topluluklarõ Konseyi dönem başkanlõğõnõ devraldõ. 17 Tuvalu, 55 inci AKP devleti olarak Lome Sözleşmesine katõldõ. Şubat 5 İspanya nõn katõlõm müzakereleri Brüksel'de (Belçika) resmen başladõ. 6 Konsey, Topluluğun bölgesel politikasõnõn ana ilkelerini ve Avrupa Bölgesel Kalkõnma Fonunu (ERDF) kuran 1975 tarihli Tüzüğe getirilen değişiklikleri resmen kabul etti. 20 Cassis de Dijon kararõ. Avrupa Topluluklarõ Adalet Divanõ, tüketicilerin, diğer üye devletlerin gõda ürünlerine, söz konusu ürünün belli bir üye devlette yasalara uygun olarak üretilmiş ve piyasaya sürülmüş olmasõ ve bu ürünün ithalatõna engel teşkil eden sağlõk veya çevre konularõnõ ilgilendiren önemli bir sorun olmamasõ şartõyla, erişebileceklerine karar verdi. 26 Dominik, 56 ncõ AKP devleti olarak Lome Sözleşmesine katõldõ. Mart 6-7 Komisyon, Avrupa Konseyi üyesi ülkelerin sosyal güvenlikten sorumlu bakanlarõnõ bir araya getiren ilk Konferansa gözlemci olarak katõldõ Avrupa Konseyi (Zirve), Paris'te (Fransa) toplandõ. Zirvede, Avrupa Para Sisteminin yürürlüğe giriş tarihi, 13 Mart 1979 olarak kabul edildi. Ayrõca, ekonomik ve sosyal durum, ortak tarõm politikasõ ve enerji sorunlarõ tartõşõldõ. 13 Avrupa Para Sistemi yürürlüğe girdi. 16 Jean Monnet öldü /4 Topluluk, Birleşmiş Milletler Üçüncü Deniz Hukuku Konferansõnõn 8 inci oturumunun ilk bölümüne gözlemci olarak katõldõ. 19-8/4 Birleşmiş Milletler yetkili temsilciler konferansõ toplandõ. 63

71 Söz konusu konferansta, Birleşmiş Milletler Sõnai Kalkõnma Örgütüne (UNIDO) uzmanlõk ajansõ statüsü veren bir belge kabul edildi. Nisan 4 Komisyon, Avrupa Topluluklarõnõn, İnsan Haklarõnõn ve Temel Özgürlüklerin Korunmasõ Hakkõnda Avrupa Sözleşmesine katõlõmõ konusunda bir memorandum kabul etti. 12 GATT çok taraflõ ticaret müzakereleri (Tokyo Turu) son aşamasõna geldi. Mayõs 7-3/6 Topluluk, Manila da (Filipinler) yapõlan Birleşmiş Milletler Ticaret ve Kalkõnma Konferansõna (UNCTAD) gözlemci olarak katõldõ. 28 Yunanistan õn Topluluklara katõlõmõna ilişkin belgeler Atina'da (Yunanistan) imzalandõ. Haziran 7-10 Avrupa Parlamentosunun doğrudan genel oyla ilk seçimleri yapõldõ. 15 İspanya nõn katõlõm müzakerelerinin ilk oturumu milletvekili düzeyinde yapõldõ Avrupa Konseyi (Zirve), Strazburg'da (Fransa) toplandõ. Zirvede, ortak bir enerji stratejisi belirlenmesi konusunda mutabakata varõldõ ve üye devletlerin ekonomik performanslarõnõn yaklaştõrõlmasõ ile ilgili sorunlar ele alõndõ. 28 Yunan Parlamentosu, Katõlõm Antlaşmasõnõ onayladõ. St. Lucia, 57 nci AKP devleti olarak Lome Sözleşmesine katõldõ Tokyo da (Japonya), Batõ Ekonomik Zirvesi yapõldõ. Temmuz 1 İrlanda, Avrupa Topluluklarõ dönem başkanlõğõnõ devraldõ /8 Topluluk, Birleşmiş Milletler Üçüncü Deniz Hukuku Konferansõnõn 8 inci oturumunun ikinci bölümüne katõldõ. 64

72 17-20 Doğrudan genel oyla seçilen Parlamentonun ilk oturumu, Strazburg da (Fransa) yapõldõ. Simone Veil, ikinci turda salt çoğunluk ile Başkan seçildi. 25 GATT Temsilciler Konseyi toplantõsõ yapõldõ. 31 Komisyon, üye devlet vatandaşlarõnõn, diğer bir üye ülkede daimi olarak ikamet etme haklarõna ilişkin bir Direktif önerisini Konseye sundu. Eylül 18 Birleşmiş Milletler Genel Kurulunun 34 üncü oturumu açõldõ. Konsey Başkanõ, Topluluk üyesi devletlerin, başlõca gündem konularõna ilişkin olarak benimsediği tutum hakkõnda özet bir açõklama sundu. Bu açõklamada, Konsey Başkanõ, özellikle, Topluluk ve üye devletlerin, gelişmiş ülkeler ile gelişmekte olan ülkeler arasõndaki diyaloğun sürdürülmesi konusundaki tutumuna değindi ve Avrupa Parlamentosu doğrudan seçimlerinin ve Avrupa Para Sisteminin önemini vurguladõ. 19 Topluluk ve üye devletler, Avrupa da Doğal Hayatõn ve Habitatõn Korunmasõ hakkõnda bir Avrupa Konseyi Sözleşmesi imzaladõ. Ekim 4 Avrupa Topluluklarõ Adalet Divanõ, doğal kauçuk konusundaki istikrar anlaşmasõyla ilgili olarak, Topluluğun uluslararasõ anlaşma akdetme yetkisine ilişkin görüşünü bildirdi. 30 Kiribati, 58 inci AKP devleti olarak Lome Sözleşmesine katõldõ. 31 İkinci AKP Sözleşmesi (Lome II), AET ile Afrika, Karayip ve Pasifik ülkeleri arasõnda Lome'de (Togo) imzalandõ. Kasõm 20 Konsey, GATT çok taraflõ ticaret müzakerelerinin sonuçlarõnõ onayladõ GATT yõllõk toplantõsõnda, âkit taraflar, Tokyo Turu sonuçlarõnõ oy birliği ile kabul etti Avrupa Konseyi (Zirve), Dublin de (İrlanda) toplandõ. Zirvede, üye devletlerin ekonomik performanslarõnõn 65

73 yaklaştõrõlmasõ, bütçesel konular, kurumsal mekanizmalara getirilecek değişiklikler konusundaki Âkil Adamlar Komitesinin raporunun incelenmesi ile ilgili usuller ve tarõm piyasalarõnõn düzenlenmesine ilişkin öneriler tartõşõldõ. Aralõk 13 Parlamento, Tokyo Turu sonuçlarõnõ ve ticaret politikasõna ilişkin bir dizi Komisyon önerisini görüştü. 17 Topluluk, Tokyo Turu anlaşmalarõnõ imzaladõ. 66

74 1980 Ocak 1 İtalya, Avrupa Topluluklarõ Konseyi dönem başkanlõğõnõ devraldõ. Şubat 27 St.Vincent ve Grenadines, 59 uncu AKP devleti olarak Lome Sözleşmesine katõldõ. Mart 7-8 AET-ASEAN (Güneydoğu Asya Milletler Topluluğu) İşbirliği Anlaşmasõ imzalandõ. Nisan 2 Topluluk ve Yugoslavya arasõnda bir İşbirliği Anlaşmasõ imzalandõ Avrupa Konseyi (Zirve), Lüksemburg da toplandõ. Zirvede, yaklaştõrma ile ilgili sorunlar ve Birleşik Krallõğõn Topluluk bütçesine katkõsõ tartõşõldõ. Mayõs 9 Schuman Deklarasyonunun 30 uncu yõl dönümü. 30 Konsey, Birleşik Krallõğõn Topluluk bütçesine katkõsõ konusunda uzlaşmaya vardõ. Haziran Avrupa Konseyi (Zirve), Venedik'te (İtalya) toplandõ. Birincisi Orta Doğu, ikincisi Avrupa-Arap diyaloğu, üçüncüsü Lübnan ve dördüncüsü Afganistan konusunda olmak üzere, dört bildiri yayõmlandõ. 67

75 Temmuz 1 Lüksemburg, Avrupa Topluluklarõ Konseyi dönem başkanlõğõnõ devraldõ /9 Birleşmiş Milletler Genel Kurulunun, kalkõnma konulu 11 inci özel oturumu yapõldõ. Eylül 16 Birleşmiş Milletler Genel Kurulunun 35 inci oturumu başladõ. 18 Topluluk ile Brezilya arasõnda çerçeve işbirliği anlaşmasõ imzalandõ. Ekim 1 AET-ASEAN (Güneydoğu Asya Milletler Topluluğu) İşbirliği Anlaşmasõ yürürlüğe girdi Roseingrave, Ekonomik ve Sosyal Komite başkanlõğõna seçildi. Kasõm 4 Zimbabwe, 60 õncõ AKP devleti olarak İkinci Lome Sözleşmesine katõldõ. 11 Avrupa Güvenlik ve İşbirliği Konferansõ Madrid de (İspanya) başladõ Avrupa-Arap Diyaloğu, Lüksemburg da siyasi düzeyde yeniden başlatõldõ. Aralõk 1-2 Avrupa Konseyi (Zirve), Lüksemburg'da toplandõ. Zirvede, deprem sonrasõ yeniden inşa amacõyla İtalya ya yapõlacak yardõm, Doğu-Batõ ilişkileri, Orta Doğu ilişkileri ve Polonya ya yapõlacak yardõm konularõnda kararlar alõndõ. 68

76 1981 Ocak 1 Hollanda, Avrupa Topluluklarõ Konseyi dönem başkanlõğõnõ devraldõ. Yunanistan, Avrupa Topluluğunun 10 uncu üyesi oldu. 20 Yeni Komisyon, Gaston Thorn başkanlõğõnda göreve başladõ. Mart 12 Avrupa Parlamentosu, iç işleyişini iyileştirmeyi ve görüşlerinin ve değişiklik önerilerinin daha fazla dikkate alõnmasõnõ amaçlayan yeni İç Tüzüğünü kabul etti. 18 Vanuatu Cumhuriyeti, 61 inci AKP ülkesi olarak İkinci Lome Sözleşmesine katõldõ Avrupa Konseyi (Zirve), Maastricht'de (Hollanda) toplandõ. Zirvede, esas olarak, ekonomik ve sosyal perspektifler tartõşõldõ. 30 Konsey, Avrupa Topluluklarõ Adalet Divanõnõn hakim ve hukuk sözcülerinin sayõsõnõ artõrmayõ kararlaştõrdõ. Buna göre, Adalet Divanõnda 11 hakim ve 5 hukuk sözcüsü görev yapacaktõ. Nisan 26 Fransa da başkanlõk seçimleri yapõldõ. Mayõs 26 Hollanda da parlamento seçimleri yapõldõ. Haziran 7/21 Fransa da parlamento seçimleri yapõldõ 11 İrlanda da parlamento seçimleri yapõldõ. 23 Topluluk ile Hindistan arasõnda bir ticaret ve ekonomik işbirliği anlaşmasõ imzalandõ Avrupa Konseyi (Zirve), Lüksemburg da toplandõ. Zirvede, ekonomik ve sosyal perspektifler ve Topluluk ile ABD ve 69

77 Japonya arasõndaki ilişkiler ele alõndõ. Temmuz 1 Birleşik Krallõk, Avrupa Topluluklarõ Konseyi dönem başkanlõğõnõ devraldõ Batõ Ekonomik Zirvesi, Ottawa da (Kanada) yapõldõ. Eylül 1-14 Paris te (Fransa), az gelişmiş ülkeler konulu bir Birleşmiş Milletler Konferansõ yapõldõ. Ekim 18 Yunanistan da parlamento seçimleri yapõldõ. Yunan halkõ, aynõ zamanda Avrupa Parlamentosu üyelerini de seçti. Pierre Lelong, Sayõştay başkanlõğõna seçildi Cancun'da (Meksika), bir Kuzey-Güney Zirvesi yapõldõ. Zirvede, Birleşmiş Milletler çerçevesindeki genel kapsamlõ müzakereler konusunda bir uzlaşma sağlanmasõnõn aciliyeti vurgulandõ. Kasõm 7 Fransa ve Federal Almanya Cumhuriyeti, kurumsal mekanizmalarõ iyileştirmeye yönelik Avrupa Senedi projesini (Genscher-Colombo Planõ) tanõttõ. 8 Belçika da parlamento seçimleri yapõldõ Avrupa Konseyi (Zirve), Londra'da (Birleşik Krallõk) toplandõ. Görüşmeler, Komisyon bildirimleri üzerinde yoğunlaştõ. Aralõk 8 Danimarka da parlamento seçimleri yapõldõ. 70

78 1982 Ocak 1 Belçika, Avrupa Topluluklarõ Konseyi dönem başkanlõğõnõ devraldõ. 19 Pieter Dankert, Avrupa Parlamentosu başkanlõğõna seçildi. Şubat 18 İrlanda da parlamento seçimleri yapõldõ. 23 Danimarka nõn bir parçasõ olarak Avrupa Topluluğunun üyesi olan Grönland, yapõlan bir referandum sonucunda Topluluktan çekildi. Mart 5 Belize, 62 nci AKP devleti olarak İkinci Lome Sözleşmesine katõldõ. 25 Roma Antlaşmasõnõn imzalanmasõnõn yirmi beşinci yõl dönümü Avrupa Konseyi (Zirve), Brüksel'de (Belçika) toplandõ. Mayõs 30 İspanya, Kuzey Atlantik Antlaşmasõ Örgütü nün (NATO) 16 ncõ üyesi oldu. Haziran 4-6 Batõ Ekonomik Zirvesi, Versay da (Fransa) toplandõ Avrupa Konseyi (Zirve), Brüksel de (Belçika) toplandõ. Temmuz 1 Danimarka, Avrupa Topluluklarõ Konseyi dönem başkanlõğõnõ devraldõ. 30 Antigua ve Barbados, 63 üncü AKP Devleti olarak İkinci Lome Sözleşmesine katõldõ. 71

79 Eylül 8 Hollanda da parlamento seçimleri yapõldõ. 15 Parlamento, Avrupa Kömür ve Çelik Topluluğu (AKÇT) Asamblesinin ilk oturumunun 30 uncu yõl dönümünü kutladõ. Ekim 1 Topluluk ile Brezilya arasõndaki çerçeve işbirliği anlaşmasõ yürürlüğe girdi. 28 İspanya da parlamento seçimleri yapõldõ. Kasõm 24 İrlanda da parlamento seçimleri yapõldõ. Aralõk 3-4 Avrupa Konseyi (Zirve), Kopenhag'da (Danimarka) toplandõ. Zirvede, ekonomik ve sosyal alanlardaki bazõ öncelikli hedefler belirlendi ve Topluluğun genişlemesi lehindeki siyasi tutum teyit edildi. 72

80 1983 Avrupa Küçük ve Orta Boy İşletmeler ve Zanaatkarlõk Yõlõ Ocak 1 Almanya, Avrupa Topluluklarõ Konseyi dönem başkanlõğõnõ devraldõ. Şubat 7 Komisyon, Avrupa Konseyine, Topluluğun gelecekteki finansmanõna ilişkin bir Yeşil Kitap sundu. 10 Avrupa Topluluklarõ Adalet Divanõ, Lüksemburg hükümetinin, Avrupa Parlamentosunun kendi çalõşma yerleri ile ilgili bir ilke kararõnõn iptaline ilişkin talebini reddetti. Mart 6 Federal Almanya Cumhuriyeti nde parlamento seçimleri yapõldõ Avrupa Konseyi (Zirve), Brüksel'de (Belçika) toplandõ Kopenhag Zirvesinde belirlenmiş olan öncelikler (ekonomik ve sosyal alanlardaki hedefler ve Topluluğun genişlemesi lehindeki siyasi tutum) teyit edildi. Nisan Avrupa Parlamentosunun işsizlik konulu özel oturumu, Brüksel'de (Belçika) yapõldõ. Mayõs Batõ Ekonomik Zirvesi, Williamsburg da (ABD) toplandõ. Zirve sonunda, ekonominin canlandõrõlmasõ ile ilgili bir bildiri ve ayrõca, maliye bakanlarõ arasõnda gelecekte gerçekleştirilecek istişareler ve büyüme ve istikrar için parasal işbirliğinin güçlendirilmesi konularõnda bir rapor yayõmlandõ. 73

81 Haziran 3 İstihdam ve Sosyal İşler Bakanlarõ ile Eğitim Bakanlarõnõn ilk ortak toplantõlarõ yapõldõ. 9 Birleşik Krallõk ta parlamento seçimleri yapõldõ Avrupa Konseyi (Zirve), Stuttgart da (Almanya) toplandõ. Zirvede, Devlet ve Hükümet Başkanlarõ ile Dõşişleri Bakanlarõ, Avrupa Birliği hakkõnda resmi bir bildiri imzaladõlar. 26 İtalya da parlamento seçimleri yapõldõ. 28 Avrupa Kömür ve Çelik Topluluğu (AKÇT) Yüksek Otoritesinin tarihi arşivlerinin kamuya açõlõş töreni Brüksel de (Belçika) yapõldõ. Temmuz 1 Yunanistan, ilk kez, Avrupa Topluluklarõ Konseyi dönem başkanlõğõnõ devraldõ. 25 Konsey, Topluluğun araştõrma, geliştirme ve tanõtõm faaliyetleri ile ilgili çerçeve programlarõna ve dönemini kapsayan ilk çerçeve programa ilişkin bir ilke kararõ kabul etti. Eylül 14 Avrupa Parlamentosu üyesi Altiero Spinelli, Avrupa Parlamentosuna, Avrupa Birliğinin kurulmasõna ilişkin bir antlaşma taslağõ sundu. 19 Konsey ve üye devletlerin Eğitim Bakanlarõ, eğitimde yeni bilgi teknolojilerinin kullanõlmasõna ilişkin önlemler hakkõnda bir ilke kararõ kabul etti. Aralõk 4-6 Avrupa Konseyi (Zirve), Atina da (Yunanistan) toplandõ. Zirvede, Komisyonun gelecekteki finansmanõ, bütçe dengesizlikleri, Ortak Tarõm Politikasõnõn yeni şartlara uyarlanmasõ, Yapõsal Fonlarõn güçlendirilmesi ve yeni Topluluk politikalarõnõn geliştirilmesine ilişkin bazõ seçenekler ortaya konuldu. 74

82 14 Konsey, ortak balõkçõlõk politikasõ konusunda genel bir anlaşmaya vardõ. 17 Cartagena da (Kolombiya), Topluluk ile And Paktõ ülkeleri arasõnda bir ekonomik işbirliği anlaşmasõ imzalandõ. 75

83 1984 Ocak 1 Fransa, Avrupa Topluluklarõ Konseyi dönem başkanlõğõnõ devraldõ. 10 Danimarka da parlamento seçimleri yapõldõ. Şubat 14 Avrupa Birliğinin kurulmasõna ilişkin Antlaşma Taslağõ (Spinelli Projesi) Avrupa Parlamentosu tarafõndan büyük bir çoğunlukla kabul edildi. 28 Konsey, bilgi teknolojileri alanõnda, Araştõrma ve Geliştirme Avrupa Stratejik Programõ (ESPRIT) hakkõnda bir karar kabul etti. Mart 12 Konsey, Topluluk ile Grönland arasõndaki ilişkilerin geleceği konusunda bir anlaşma imzaladõ Avrupa Konseyi (Zirve), Brüksel de (Belçika) toplandõ. Zirvede bazõ konularda anlaşma sağlandõ, ancak, Birleşik Krallõğa, Topluluk bütçesine katkõsõnõ azaltmak amacõyla verilecek telafi edici miktarõn hesaplanmasõnda ortaya çõkan uyuşmazlõklar nedeniyle, üzerinde anlaşma sağlanan konularõn çoğu karara bağlanamadõ. Nisan 9 Atom enerjisinin barõşçõl amaçlarla kullanõlmasõna ilişkin araştõrmalar alanõndaki Joint Economic Torus (JET) projesi, Culham'da (Birleşik Krallõk) başlatõldõ. Haziran 7 Konsey ve üye devletler hükümet temsilcileri, kişilere uygulanan sõnõr kontrollerinin azaltõlmasõna ilişkin bir ilke kararõ kabul etti. 7-9 Batõ Ekonomik Zirvesi, Londra da (Birleşik Krallõk) toplandõ. 76

84 Yedi ülkenin, devlet ve hükümet başkanlarõ ve Topluluk temsilcileri, ekonomik canlanmanõn güçlendirilmesi için alõnacak önlemler konusunda bir bildiri yayõmladõlar. 14/17 Avrupa Parlamentosunun doğrudan genel oyla yapõlan ikinci seçimleri gerçekleştirildi. 17 Lüksemburg da parlamento seçimleri yapõldõ. 19 Konsey, Bölgesel Fonun yeniden yapõlandõrõlmasõna ilişkin bir Tüzük kabul etti Avrupa Konseyi (Zirve), Fontainebleau da (Fransa) toplandõ. Zirvede, Birleşik Krallõğa, Topluluk bütçesine katkõsõnõ azaltmak amacõyla verilecek telafi edici miktar konusunda, on ülke arasõnda anlaşma sağlandõ. 28 Komisyon, Avrupa Konseyine (Zirve), telekomünikasyon hizmetleri ve ekipmanlarõ ortak pazarõnõn geliştirilmesi konusunda bir Yeşil Kitap sundu. Temmuz 1 İrlanda, Avrupa Topluluklarõ Konseyi dönem başkanlõğõnõ devraldõ. 13 Sõnõr kontrollerinin aşamalõ olarak kaldõrõlmasõna ilişkin anlaşma, Saarbrucken de (Almanya), Fransa ile Almanya arasõnda imzalandõ. 24 Pierre Pflimlin, Avrupa Parlamentosu başkanlõğõna seçildi. Eylül 26 Çin ile Topluluk arasõnda bir ekonomik ve ticari işbirliği anlaşmasõ parafe edildi. Ekim 9 Brüksel de (Belçika), Topluluk ile Yemen Cumhuriyeti arasõnda bir işbirliği anlaşmasõ imzalandõ. 18 Marcel Mart, Sayõştay başkanlõğõna seçildi. Kasõm 8 Konsey, çok taraflõ ticaret müzakerelerinde (Tokyo Turu) öngörülen tarife indiriminin hõzlandõrõlmasõna karar verdi. 14 Avrupa Parlamentosu, Topluluklarõn 1982 bütçesinin 77

85 yürütülmesiyle ilgili olarak, ilk kez Komisyonu aklamayõ reddetti. Aralõk 3-4 Avrupa Konseyi (Zirve), Dublin'de (İrlanda) toplandõ. Zirvede, Avrupa Para Sisteminin güçlendirilmesi ve ECU'nün daha önemli bir konuma getirilmesi kararlaştõrõldõ. 8 Üçüncü AKP-AET Sözleşmesi, Topluluk üyesi 10 devlet ile AKP üyesi 65 devlet arasõnda Lome de (Togo) imzalandõ. 78

86 1985 Avrupa Müzik Yõlõ Ocak 1 İtalya, Avrupa Topluluklarõ Konseyi dönem başkanlõğõnõ devraldõ. Üye devletlerin büyük çoğunluğunda ilk Avrupa pasaportlarõ verildi. 7 Yeni Komisyon, Jacques Delors başkanlõğõnda göreve başladõ. Şubat 1 Grönland, Topluluktan ayrõldõ, ancak, deniz aşõrõ toprak olarak bağlantõsõ devam etti. 13 Gravier kararõ. Avrupa Topluluklarõ Adalet Divanõ, vatandaşlõk esasõna dayalõ ayõrõmcõlõk yapõlmamasõ ilkesini uygulayarak, Belçika da çizgi film öğrenimi görmek isteyen bir Fransõz öğrencinin, Belçika vatandaşõ öğrencilerden daha fazla harç ödememesi gerektiğine karar verdi. Mart Avrupa Konseyi (Zirve), Brüksel'de (Belçika) toplandõ. Zirvede, İspanya ve Portekiz in Topluluklara katõlõmõ kabul edildi ve Entegre Akdeniz Programlarõ konusunda Komisyonun önerdiği şekilde anlaşma sağlandõ. Mayõs 7 11 inci Batõ Ekonomik Zirvesi, Bonn da (Almanya) toplandõ. Komisyon, biri İkinci Dünya Savaşõnõn sona ermesinin 40 õncõ yõl dönümü nedeniyle siyasi, diğeri sürdürülebilir büyüme ve istihdam konusunda ekonomik, iki bildiri sundu. 22 Avrupa Topluluklarõ Adalet Divanõ, ortak taşõmacõlõk politikasõna ilişkin olarak Avrupa Parlamentosu tarafõndan Avrupa Konseyine karşõ açõlan hareketsizlik davasõnda karar verdi. 79

87 Haziran 2 Yunanistan da parlamento seçimleri yapõldõ. 10 Üye devletlerin Merkez Bankalarõ Guvernörler Komitesi, Avrupa Para Sisteminin güçlendirilmesine yönelik önlemleri kabul etti. 12 İspanya ve Portekiz in Katõlõm Antlaşmalarõ imzalandõ. 14 "İç Pazarõn Tamamlanmasõ: Komisyon dan Avrupa Konseyine Beyaz Kitap" başlõklõ Beyaz Kitap, Komisyon tarafõndan Avrupa Konseyine (Zirve) sunuldu. Sõnõr kontrollerinin kaldõrõlmasõna ilişkin Schengen Anlaşmasõ, Belçika, Almanya, Fransa, Lüksemburg ve Hollanda tarafõndan Schengen de (Lüksemburg) imzalandõ. 20 Vatandaşlar Avrupasõ Geçici Komitesi, nihai raporunu Avrupa Konseyine (Zirve) sundu. 25 İtalya da başkanlõk seçimleri yapõldõ Avrupa Konseyi (Zirve), Milano da (İtalya) toplandõ. Zirvede, devlet ve hükümet başkanlarõ, Komisyonun iç pazar hakkõndaki Beyaz Kitabõnõ onayladõ ve kurumsal reform için bir Hükümetlerarasõ Konferans toplanmasõnõ kararlaştõrdõ. Temmuz 1 Lüksemburg, Avrupa Topluluklarõ Konseyi dönem başkanlõğõnõ devraldõ. 20 Üye devletlerin Bakanlarõ ve Merkez Bankalarõ Guvernörleri tarafõndan, Avrupa Para Sistemi kapsamõnda, merkezi oranlar ayarlandõ. 22 Konsey, Avrupa Ekonomik Topluluğu Antlaşmasõnda değişiklik yapõlmasõ ve ortak dõş ve güvenlik politikasõna ilişkin bir antlaşma taslağõ hazõrlanmasõ amacõyla, bir Üye Devletler Hükümet Temsilcileri Konferansõnõn toplanmasõnõ kararlaştõrdõ. 23 Komisyon, Avrupa Konseyine, ortak tarõm politikasõ perspektiflerine ilişkin bir Yeşil Kitap sundu. Eylül 9 Hükümetlerarasõ Konferansõn ilk toplantõsõ, on üye ülke ile İspanya ve Portekiz in Dõşişleri Bakanlarõnõn katõlõmõyla gerçekleştirildi. 80

88 Ekim 13 Belçika da parlamento seçimleri yapõldõ. Kasõm 12 Avrupa Ekonomik Topluluğu ile Orta Amerika Ekonomik Entegrasyon Genel Antlaşmasõna taraf ülkeler ve Panama arasõnda bir işbirliği anlaşmasõ imzalandõ. 28 Ekonomik ve Sosyal Komite, iç pazarõn tamamlanmasõ konusunda bir görüş kabul etti (Komisyonun İç Pazarõn Tamamlanmasõna ilişkin Beyaz Kitabõ). Aralõk 2-4 Avrupa Konseyi (Zirve), Lüksemburg da toplandõ. Zirvede, on üye devlet, Avrupa nõn entegrasyon sürecinin, Roma Antlaşmasõnda değişiklik yapõlmasõ ve bir Avrupa Tek Senedi hazõrlanmasõ suretiyle canlandõrõlmasõ konusunda anlaşmaya vardõ. 81

89 1986 Avrupa Yol Güvenliği Yõlõ Ocak 1 Hollanda, Avrupa Topluluklarõ Konseyi dönem başkanlõğõnõ devraldõ. İspanya ve Portekiz, Avrupa Topluluklarõna katõldõ. 26 Portekiz de başkanlõk seçimleri yapõldõ. Şubat 17/28 Roma Antlaşmasõna değişiklik getiren Avrupa Tek Senedi, Lüksemburg ve Lahey de imzalandõ. 26 Marshall kararõ. Avrupa Topluluklarõ Adalet Divanõ, söz konusu kararla, kadõn ve erkek arasõnda muamele eşitliği ilkesine, işten çõkarma durumunu da kapsayacak şekilde açõklõk getirdi. Mart 16 Fransa da parlamento seçimleri yapõldõ. Nisan 30 Nouvelles Frontières kararõ. Avrupa Topluluklarõ Adalet Divanõ, söz konusu kararda, rekabete ilişkin olanlar da dahil olmak üzere, Antlaşma hükümlerinin, hava taşõmacõlõğõna da uygulanacağõnõ karara bağladõ. Mayõs 1 Lome de (Togo), 8 Aralõk 1984 tarihinde imzalanan Üçüncü AKP-AET Sözleşmesi yürürlüğe girdi. 4-6 Batõ Ekonomik Zirvesi, Tokyo da (Japonya) toplandõ. 21 Hollanda da parlamento seçimleri yapõldõ. 29 Topluluk kurumlarõ tarafõndan kabul edilen Avrupa bayrağõ, Berlaymont binasõ önünde, Avrupa marşõ eşliğinde ilk kez göndere çekildi. 82

90 Haziran 11 Irkçõlõk ve yabancõ düşmanlõğõna karşõ, Avrupa Parlamentosu, Konsey ve Komisyon tarafõndan ortak bir bildiri imzalandõ. 22 İspanya da parlamento seçimleri yapõldõ Avrupa Konseyi (Zirve), Lahey de (Hollanda) toplandõ. Temmuz 1 Birleşik Krallõk, Avrupa Topluluklarõ Konseyi dönem başkanlõğõnõ devraldõ. Eylül Punta del Este de (Uruguay), 92 ülkenin bakanlarõ, yeni bir çok taraflõ ticaret müzakereleri turu (Uruguay Turu) başlatõlmasõnõ kararlaştõrdõ. Aralõk 5-6 Avrupa Konseyi (Zirve), Londra da (Birleşik Krallõk) toplandõ. Zirvede, terörizm ile mücadele, yasa dõşõ göç ve uyuşturucu trafiği konularõ ele alõndõ. 83

91 1987 Avrupa Çevre Yõlõ Ocak 1 Belçika, Avrupa Topluluklarõ Konseyi dönem başkanlõğõnõ devraldõ. 20 Lord Henry Plumb, Avrupa Parlamentosu başkanlõğõna seçildi. 25 Federal Almanya Cumhuriyeti nde parlamento seçimleri yapõldõ. Şubat 17 İrlanda da parlamento seçimleri yapõldõ. Mart 25 Roma Antlaşmalarõnõn imzalanmasõnõn 30 uncu yõl dönümünde, Roma da (İtalya) resmi bir kutlama yapõldõ. Nisan 14 Türk hükümeti, Avrupa Topluluklarõna üyelik için resmen başvuruda bulundu. Mayõs 13 İspanya Merkez Bankasõ, Avrupa Para Sistemine katõlmak için bir anlaşma imzaladõ. 26 İrlanda da, Avrupa Tek Senedinin onaylanmasõ konusunda yapõlan referandumun olumlu sonuçlanmasõnõ takiben, İrlanda Anayasasõ, Tek Senedin onaylanmasõna ve onay belgelerinin teslim edilmesine imkan verecek şekilde değiştirildi. Haziran 8-10 Batõ Ekonomik Zirvesi, Venedik te (İtalya) yapõldõ. 10 İspanya da Avrupa Parlamentosu seçimleri yapõldõ. 84

92 11 Birleşik Krallõk ta parlamento seçimleri yapõldõ 14 İtalya da parlamento seçimleri yapõldõ Avrupa Konseyi (Zirve), Brüksel de (Belçika) toplandõ. Zirvede, Tek Senet konusundaki bildirimin çeşitli yönleri ele alõndõ. Temmuz 1 Danimarka, Avrupa Topluluklarõ Konseyi dönem başkanlõğõnõ devraldõ. Avrupa Tek Senedi yürürlüğe girdi. 19 Portekiz de parlamento ve Avrupa Parlamentosu seçimleri yapõldõ. 20 Konseydeki oylama prosedürünün başlatõlmasõna ilişkin olarak, Konsey İç Tüzüğünde değişiklik yapõldõ. Bu değişiklik uyarõnca, oylama prosedürünün Konseyin inisiyatifi ile başlatõlmasõ dõşõnda, Konsey üyelerinin çoğunluğunun kabul etmesi halinde, bir Konsey veya Komisyon üyesinin inisiyatifi üzerine, Konsey Başkanõnõn oylama prosedürünü başlatmasõ zorunlu hale getirildi. Eylül 8 Danimarka da parlamento seçimleri yapõldõ. 12 Ekonomi ve Maliye Bakanlarõ, Avrupa Para Sisteminin güçlendirilmesi yönünde tedbirler kabul etti. 28 Konsey, dönemini kapsayan araştõrma ve teknolojik gelişme çerçeve programõnõ kabul etti. Kasõm 10 Portekiz Merkez Bankasõ, Avrupa Para Sistemine katõlmak için bir anlaşma imzaladõ. Aralõk 4-5 Avrupa Konseyi (Zirve), Kopenhag da (Danimarka) toplandõ. Zirvede, Tek Senedin uygulamaya geçirilmesi için öngörülen planõn çeşitli açõlardan incelenmesine, Şubat 1988 de devam edilmesi yönünde karar alõndõ. 13 Belçika da parlamento seçimleri yapõldõ. 85

93 1988 Jean Monnet Avrupa Yõlõ Avrupa Sinema ve Televizyon Yõlõ Ocak 1 Almanya, Avrupa Topluluklarõ Konseyi dönem başkanlõğõnõ devraldõ. Şubat 2 Topluluk, üye devletler ve Avrupa Serbest Ticaret Birliği (EFTA) ülkeleri arasõnda, Brüksel de (Belçika), bakanlar düzeyinde İç Pazar konulu bir toplantõ yapõldõ Avrupa Konseyi (Zirve), Brüksel de (Belçika) toplandõ. Zirvede, Tek Senet: Yeni Bir Avrupa Perspektifi dosyasõ ile ilgili konularõn tamamõ üzerinde anlaşma sağlandõ. Mart 29 Tek pazarõn avantajlarõnõn değerlendirilmesi için bağõmsõz bir grup uzman tarafõndan, Komisyonun talebi üzerine yapõlan Avrupa 1992-Genel Hedef çalõşmasõnõn sonuçlarõ yayõmlandõ. Nisan 24/8-5 Fransa da başkanlõk seçimleri yapõldõ. Mayõs 10 Danimarka da parlamento seçimleri yapõldõ. Haziran 5/12 Fransa da parlamento seçimleri yapõldõ. 14 Komisyon, Avrupa Konseyine (Zirve), Telif Haklarõ ve Teknolojik Hedef-Acil Eylem Gerektiren Telif Hakkõ 86

94 Sorunlarõ başlõklõ bir Yeşil Kitap sundu. 15 Topluluk ile Körfez Arap Ülkeleri İşbirliği Konseyi üyeleri arasõnda bir işbirliği anlaşmasõ imzalandõ ve ortak bir siyasi bildiri yayõmlandõ Batõ Ekonomik Zirvesi Toronto da (Kanada) toplandõ Avrupa Konseyi (Zirve), Hannover'de (Almanya) toplandõ. Zirvede, 1992 hedeflerine yönelik ilerlemenin sosyal boyutunun önemi vurgulandõ, çevreyi tehdit eden tehlikeler üzerinde duruldu ve parasal birliğe öncülük edecek bir komite tayin edildi. Ayrõca, Jacques Delors un yeniden Komisyon Başkanõ olarak atanmasõna karar verildi. Temmuz 1 Yunanistan, Avrupa Topluluklarõ Konseyi dönem başkanlõğõnõ devraldõ. Bütçe usulünün iyileştirilmesi ve bütçe disiplini ile ilgili olarak Haziran da onaylanan Kurumlararasõ Anlaşma yürürlüğe girdi. Eylül 26 Brüksel'de (Belçika), Topluluk ile Macaristan arasõnda, ekonomik işbirliği ve ticaret anlaşmasõ imzalandõ. Avrupa Konseyi (Zirve) tarafõndan, ticaret ve rekabet gücüne ilişkin Amerikan yasasõ (Ticaret Yasasõ) ile ilgili bir bildiri kabul edildi. Bildiride, söz konusu yasanõn korumacõ yönüne ilişkin çekinceler yer aldõ. Ekim 7 Topluluk, Ozon Tabakasõnõn Korunmasõna İlişkin Viyana Sözleşmesini onayladõ AET- AKP Sözleşmesinin yenilenmesine ilişkin müzakereler başladõ. 24 Avrupa Konseyi (Zirve), bir Avrupa Topluluklarõ İlk Derece Mahkemesinin kurulmasõ konusunda karar aldõ. 87

95 Aralõk 2-3 Avrupa Konseyi (Zirve), Rodos ta (Yunanistan) toplandõ. Zirvede, çevrenin korunmasõna ilişkin çalõşmalarõn ve Avrupa nõn görsel-işitsel kapasitesinin geliştirilmesinin önemi vurgulanarak, 1992 tek pazar hedefi doğrultusunda kaydedilen gelişmeler değerlendirildi. 88

96 1989 Avrupa Kanserle Mücadele Yõlõ Ocak 1 İspanya, Avrupa Topluluklarõ Konseyi dönem başkanlõğõnõ devraldõ. Şubat 2 Cowan kararõ. Avrupa Topluluklarõ Adalet Divanõ, söz konusu kararda, vatandaşlõk esasõna dayalõ ayõrõmcõlõk yapõlmamasõ ilkesini uyguladõ ve Paris metrosunda saldõrõya uğrayan bir İngiliz turistin, Fransõz vatandaşlarõ ile eşit miktarda tazminattan yararlanacağõnõ hükme bağladõ. Mart 13 Avrupa Para Sisteminin 10 uncu yõl dönümü. Nisan 5-6 Uruguay Turunun yarõ dönem incelemeleri sona erdi ve diğer müzakere çerçeveleri kabul edildi. 12 Delors Komitesi, ekonomik ve parasal birliğe ilişkin raporunu sundu. Avrupa Parlamentosu, temel haklar ve özgürlükler konusunda bir bildiri kabul etti. Haziran 15 İrlanda da parlamento seçimleri yapõldõ Avrupa Parlamentosunun doğrudan genel oyla seçimi üçüncü kez yapõldõ. 18 Yunanistan da genel seçimler yapõldõ. Lüksemburg da genel seçimler yapõldõ. 19 İspanyol pesetasõ, Avrupa Para Sistemi döviz kuru mekanizmasõna dahil oldu. İspanyol pesetasõ ve Portekiz esküdosunun dahil edilmesinden sonra, ECU nün kompozisyonunda ayarlama yapõldõ. 89

97 26-27 Avrupa Konseyi (Zirve), Madrid de (İspanya) yapõldõ. Zirvede, ekonomik ve parasal birliğe ilişkin kararlar alõndõ, iç pazarõn kurulmasõ sürecinde sosyal ve ekonomik veçheler arasõnda denge gözetilmesi ihtiyacõ vurgulandõ ve çevrenin öncelikli bir konu olduğu teyit edildi. Ayrõca, siyasi işbirliği usulleri çerçevesinde, Orta Doğu ve Çin deki durum ile ilgili iki önemli bildiri kabul edildi. Temmuz 1 Fransa, Avrupa Topluluklarõ Konseyi dönem başkanlõğõnõ devraldõ Paris te (Fransa) toplanan Batõ Ekonomik Zirvesinde, Polonya ve Macaristan da ekonominin yeniden yapõlandõrõlmasõ sürecine yardõm için alõnmasõ gereken önlemleri koordine etme görevi Komisyona verildi. 17 Avusturya, Avrupa Topluluğuna üyelik için resmen başvuruda bulundu. Eylül 6 Hollanda da genel seçimler yapõldõ. 19 Varşova'da (Polonya), Topluluk ile Polonya arasõnda, ticaret ve ekonomik ve ticari işbirliği anlaşmasõ imzalandõ. Ekim 2 Paris te (Fransa), bir görsel-işitsel konferansõ yapõldõ. Konferansta, 26 Avrupa ülkesi ve Komisyon tarafõndan, sõkõ işbirliği yoluyla, Avrupa görsel-işitsel sektörünün üretkenliğini ve rekabet gücünü artõrmak için, Görsel-İşitsel Eureka kurulmasõ konusunda ortak bir bildiri yayõmlandõ. 29 İspanya'da parlamento seçimleri yapõldõ. Kasõm 5 Yunanistan da parlamento seçimleri yapõldõ. 9 Berlin Duvarõ yõkõldõ. Demokratik Almanya Cumhuriyeti sõnõrlarõnõ açtõ. 90

98 Aralõk 8-9 Avrupa Konseyi (Zirve), Strazburg'da (Fransa) toplandõ. Zirvede, ekonomik ve parasal birliğin son aşamalarõna ilişkin olarak Antlaşmada değişiklik yapmak üzere, 1990 yõlõ sona ermeden önce bir hükümetlerarasõ konferans toplanmasõna karar verildi. Ayrõca, 11 ülkenin devlet ve hükümet başkanlarõ, İşçilerin Temel Sosyal Haklarõ Sözleşmesini kabul ettiler. 15 On ikiler ile 69 AKP ülkesi arasõnda, Lome de (Togo) yeni bir AKP-AET Sözleşmesi imzalandõ. 18 Brüksel de (Belçika), Topluluk ile Sovyetler Birliği arasõnda, ticaret ve ekonomik ve ticari işbirliği anlaşmasõ imzalandõ. 91

99 1990 Avrupa Turizm Yõlõ Ocak 1 İrlanda, Avrupa Topluluklarõ Konseyi dönem başkanlõğõnõ devraldõ. 9 Aldo Angioi, Sayõştay başkanlõğõna seçildi. Şubat 1 Komisyon, 1000 inci toplantõsõnõ yaptõ. Mart 7 GB-Inno-BM kararõ. Avrupa Topluluklarõ Adalet Divanõ, söz konusu kararda, alõcõ ülkede, alõnan mala ilişkin olarak yapõlan yasalara uygun reklamõ engelleyen ulusal mevzuatõn, mallarõn serbest dolaşõmõ ilkesine aykõrõ olduğunu hükme bağladõ. Nisan 2 Avrupa Topluluğu ile Arjantin arasõnda, bir ekonomik ve ticari işbirliği çerçeve anlaşmasõ imzalandõ. 28 Dublin de (İrlanda) özel bir Avrupa Konseyi (Zirve) yapõldõ. Zirvede, iki Almanya nõn birleşmesi ve Topluluğun Merkezi ve Doğu Avrupa Ülkeleri ile ilişkileri konusunda ortak bir yaklaşõm benimsendi. Mayõs 7 Konsey, Avrupa Eğitim Vakfõnõn kurulmasõna karar verdi ve Avrupa Çevre Ajansõnõn kurulmasõna ilişkin bir tüzük kabul etti. 9 Schuman Deklarasyonunun 40 õncõ yõl dönümü. 22 Avrupa Topluluklarõ Adalet Divanõ, kurumlar arasõ dengenin korunmasõ söz konusu olduğu ölçüde, Adalet Divanõnda, diğer Topluluk kurumlarõ tarafõndan Avrupa Parlamentosu aleyhine 92

100 ve Avrupa Parlamentosu tarafõndan da diğer kurumlar aleyhine dava açõlabileceğine karar verdi. Bu ilke, daha sonra Maastricht Antlaşmasõnda da yer aldõ. 29 Merkezi ve Doğu Avrupa Ülkelerine mali destek sağlanmasõ amacõyla, Avrupa Yeniden Yapõlandõrma ve Kalkõnma Bankasõnõn kurulmasõna ilişkin Anlaşma Paris te (Fransa) imzalandõ. Haziran 6 Komisyon, kentsel çevre konusunda bir Yeşil Kitap sundu. 19 Sõnõr kontrollerinin kaldõrõlmasõna ilişkin Schengen Anlaşmasõ, Benelüx ülkeleri, Fransa ve Almanya tarafõndan imzalandõ. 20 Avrupa Ekonomik Alanõ oluşturulmasõna ilişkin resmi müzakereler, AET ile EFTA arasõnda başladõ Avrupa Konseyi (Zirve), Dublin de (İrlanda) toplandõ. Zirvede, biri ekonomik ve parasal birlik, diğeri siyasi birliğin veçheleri ile ilgili ve birbirine paralel olarak yürütülecek iki hükümetlerarasõ konferans toplanmasõnõn gerekliliği teyit edildi. Temmuz 1 İtalya, Avrupa Topluluklarõ Konseyi dönem başkanlõğõnõ devraldõ. Ekonomik ve Parasal Birliğin ilk aşamasõ yürürlüğe girdi. Dört üye ülke (İspanya, Portekiz, Yunanistan ve İrlanda) için, mali entegrasyon yönünde kaydettikleri ilerlemenin yetersiz olduğu gerekçesiyle, istisnai bir rejim öngörüldü. 4 Kõbrõs, Avrupa Topluluklarõna üyelik için resmen başvuruda bulundu. 16 Malta, Avrupa Topluluklarõna üyelik için resmen başvuruda bulundu. Ekim 3 İki Almanya birleşti Roma da (İtalya), özel bir Avrupa Konseyi (Zirve) toplandõ. Zirvede, biri ekonomik ve parasal birlik, diğeri siyasi birliğin veçheleri ile ilgili iki hükümetlerarasõ konferansõn 93

101 toplanmasõna ilişkin hazõrlõklar tamamlandõ. Kasõm Paris te (Fransa), otuz dört ülkenin devlet ve hükümet başkanlarõnõn katõldõğõ Avrupa Güvenlik ve İşbirliği Konferansõnda (AGİK), Yeni Bir Avrupa İçin Şart imzalandõ. 27 İtalya, Schengen Anlaşmasõnõ imzaladõ. Aralõk 2 Federal Almanya Cumhuriyeti nde parlamento seçimleri yapõldõ. 4 Konsey, Almanya nõn birleşmesi çerçevesinde üzerinde anlaşma sağlanan geçiş önlemlerini kabul etti. 12 Danimarka da parlamento seçimleri yapõldõ Avrupa Konseyi (Zirve), Roma da (İtalya) toplandõ. Biri ekonomik ve parasal birliğe, diğeri siyasal birliğe ilişkin iki hükümetlerarasõ konferans başladõ. 94

102 1991 Ocak 1 Lüksemburg, Avrupa Topluluklarõ Konseyi dönem başkanlõğõnõ devraldõ. Mart 18 Managua da (Nikaragua), Topluluk ve üye devletleri ile Orta Amerika ülkeleri ve Panama, Kolombiya, Meksika ve Venezüella arasõnda, bakanlar düzeyindeki 7 nci Konferans başladõ. Konferans (San José VII), çalõşmalarõnõ siyasi diyalog ve ekonomik işbirliği üzerinde yoğunlaştõrdõ. Nisan 8 Avrupa Konseyi (Zirve), Orta Doğu da Körfez krizinin neden olduğu sorunlarõ incelemek üzere, Lüksemburg da gayri resmi olarak toplandõ. Zirvede, Kürtlere ve diğer mültecilere acil insani yardõmda bulunulmasõ kararlaştõrõldõ. 14 Avrupa Yeniden Yapõlandõrma ve Kalkõnma Bankasõ, Londra da (Birleşik Krallõk) faaliyete geçti. Haziran 4 Sağlõk Bakanlarõ Konseyi, AIDS e Karşõ Avrupa başlõklõ eylem planõnõ kabul etti. 19 Avrupa Güvenlik ve İşbirliği Konferansõ (AGİK) Konseyinin ilk oturumu, Berlin de (Almanya) başladõ Avrupa Konseyi (Zirve), Lüksemburg da toplandõ. Zirvede, ekonomik ve parasal birlik ve siyasi birlik konularõnõn ele alõndõğõ iki hükümetlerarasõ konferans çalõşmasõnõn, birbirine paralel olarak ve Konsey dönem başkanlõğõ tarafõndan hazõrlanan antlaşma taslağõ temelinde sürdürülmesi gereği teyit edildi. 95

103 Temmuz 1 Hollanda, Avrupa Topluluklarõ Konseyi dönem başkanlõğõnõ devraldõ. İsveç, Avrupa Topluluklarõna üyelik için resmen başvuruda bulundu nci Batõ Ekonomik Zirvesi, Londra da (Birleşik Krallõk) yapõldõ. Katõlõmcõlar, Sovyetler Birliği ile yõllõk toplantõlar yapõlmasõnõ kararlaştõrdõ ve söz konusu ülkeye yönelik bir destek planõ belirledi. Ayrõca, pazarlarõnõn, Doğu Avrupa ülkeleri menşeli ürünlere ve hizmetlere açõlmasõ ve Uruguay Turu müzakerelerinin başarõlõ şekilde sonuçlandõrõlmasõ konusunda anlaşmaya vardõlar. 22 Konsey, İsrail e ve işgal altõndaki topraklarda yaşayan Filistin halkõna mali yardõm sağlanmasõnõ kararlaştõrdõ. 25 Stoeckel kararõ. Avrupa Topluluklarõ Adalet Divanõ, söz konusu kararda, sanayi sektöründe kadõnlarõn gece çalõşmasõnõ yasaklayan Fransõz iş mevzuatõ hükümlerinin, istihdama erişme açõsõndan, kadõn ve erkek arasõnda muamele eşitliği ilkesine aykõrõ olduğunu hükme bağladõ. Ağustos 22 Sovyetler Birliği nde başarõsõz bir darbe girişiminde bulunuldu. Eylül 1 Topluluk ile AKP ülkeleri arasõndaki ilişkilerin geliştirilmesine ilişkin 4 üncü Lome Sözleşmesi yürürlüğe girdi. 7 Yugoslavya ya ilişkin Barõş Konferansõ Lahey de (Hollanda) başladõ. Ekim 21 Konsey, Avrupa Ekonomik Alanõnõn (AEA) oluşturulmasõ konusunda anlaşmaya vardõ Yakõn Doğu Barõş Konferansõ Madrid de (İspanya) başladõ. Konferansta, gelecekte yapõlacak çok taraflõ müzakerelerde öncülük etme rolü Topluluğa verildi. 96

104 Kasõm 6 Komisyon, bir Avrupa İnsani Yardõm Ofisi kurulmasõnõ kararlaştõrdõ. 7 Konsey, AKP ülkelerinin borçlarõnõn hafifletilmesine ilişkin önlemler konusunda mutabakata vardõ. 19 Francovich kararõ. Avrupa Topluluklarõ Adalet Divanõ, söz konusu kararda, Topluluk hukukunu ihlal ederek bir kişiye zarar veren üye devletin, bu zararõ tazmin etmekle yükümlü olduğunu hükme bağladõ. 26 Topluluk, Gõda ve Tarõm Teşkilatõna (FAO) katõlarak, Birleşmiş Milletlerin uzmanlaşmõş bir kuruluşuna tam üye olan ilk ekonomik entegrasyon örgütü oldu. Aralõk 9-10 Avrupa Konseyi (Zirve), Maastricht de (Hollanda) toplandõ. Zirvede, taslak Avrupa Birliği Antlaşmasõ hakkõnda mutabakata varõldõ. 16 Polonya, Macaristan ve Çekoslovakya ile Avrupa Anlaşmalarõ imzalandõ. 17 Avrupa Enerji Şartõ imzalandõ. 21 Bağõmsõz Devletler Topluluğunu (BDT) Kuran Anlaşma, Gürcistan haricindeki Sovyetler Birliği Cumhuriyetleri Başkanlarõ tarafõndan Almatõ da (Kazakistan) imzalandõ. 25 Sovyetler Birliği Başkanõ Mihail Gorbaçov istifa etti. 97

105 1992 Avrupa İşyeri Güvenliği, Hijyeni ve Sağlõğõ Yõlõ Ocak 1 Portekiz, Avrupa Topluluklarõ Konseyi dönem başkanlõğõnõ devraldõ. Şubat 3 Konsey, Hõrvatistan, Slovenya ve Yugoslav Cumhuriyetleri Bosna Hersek ve Karadağ ile Eski Yugoslav Cumhuriyeti Makedonya ya yardõmda bulunmak için aktif önlemler kabul etti. 7 Avrupa Birliği Antlaşmasõ, üye devletlerin Dõşişleri ve Maliye Bakanlarõ tarafõndan Maastricht de (Hollanda) imzalandõ. 19 Taşõmacõlõğõn çevre üzerindeki etkisine ilişkin Yeşil Kitap, Komisyon tarafõndan kabul edildi. Mart 18 Finlandiya, Avrupa Topluluklarõna üyelik için resmen başvuruda bulundu. Nisan 4 Portekiz esküdosu, Avrupa Para Sistemi döviz kuru mekanizmasõna dahil oldu. Mayõs 2 Avrupa Ekonomik Alanõ (AEA) Anlaşmasõ, Porto da (Portekiz) imzalandõ. 20 İsviçre, Avrupa Topluluklarõna üyelik için resmen başvuruda bulundu. 98

106 Haziran 2 Danimarka da yapõlan referandumda, Danimarka halkõ, Avrupa Birliği Antlaşmasõnõ onaylamayõ reddetti Topluluk, Rio de Janeiro da (Brezilya) yapõlan Birleşmiş Milletler Çevre ve Kalkõnma Konferansõna katõldõ ve küresel iklim değişikliği ve biyolojik çeşitlilik konusunda bazõ uluslararasõ sözleşmeler imzaladõ. 18 İrlanda da yapõlan referandumda, İrlanda halkõ, Avrupa Birliği Antlaşmasõnõ onayladõ Avrupa Konseyi (Zirve), Lizbon da (Portekiz) toplandõ. Zirvede, Avrupa Birliği Antlaşmasõnõn onaylanma takvimine uyulmasõnõn önemi vurgulandõ. Temmuz 1 Birleşik Krallõk, Avrupa Topluluklarõ Konseyi dönem başkanlõğõnõ devraldõ. 2 Lüksemburg, Avrupa Birliği Antlaşmasõnõ onayladõ inci Batõ Ekonomik Zirvesi, Münih de (Almanya) toplandõ. Yedi en sanayileşmiş ülkeden oluşan grup üyeleri, kendileri dõşõnda kalan dünya ve Avrupa ülkeleriyle, aşamalõ olarak ortak değerler yerleştirilmesi ilkesine dayalõ yeni bir ortaklõğõn tanõmlanmasõ yönünde çaba gösterdiler. 31 Yunanistan, Avrupa Birliği Antlaşmasõnõ onayladõ. Ağustos 7 Konsey tarafõndan, ekonomik yardõm programõnõn (PHARE) Slovenya yõ da kapsayacak şekilde genişletilmesine ilişkin bir tüzük kabul edildi. 25 Londra da (Birleşik Krallõk), Eski Yugoslavya ya ilişkin Uluslararasõ Konferans başladõ. Eylül 20 Fransa da yapõlan referandumda, Fransõz halkõ, Avrupa Birliği Antlaşmasõnõ onayladõ. 99

107 Ekim 7 Komisyon, Eski Yugoslavya daki savaş mağdurlarõna acil ek yardõm sağladõ Topluluk, Cenevre de (İsviçre) yapõlan Somali ye yardõm için Bağõşta Bulunanlar Konferansõna, gelecekte yardõmda bulunacağõnõ göz önünde tutarak katõlõm sağladõ. 16 Avrupa Konseyi (Zirve), Birmingham da (Birleşik Krallõk) olağanüstü toplandõ. Zirvede, Vatandaşlarõna Yakõn Bir Topluluk başlõklõ bir bildiri kabul edildi. 26 İtalya, Avrupa Birliği Antlaşmasõnõ onayladõ. Kasõm 4 Belçika, Avrupa Birliği Antlaşmasõnõ onayladõ. 25 Norveç, Avrupa Topluluklarõna üyelik için resmen başvuruda bulundu. İspanya, Avrupa Birliği Antlaşmasõnõ onayladõ. Aralõk 2 Komisyon tarafõndan, ortak taşõmacõlõk politikasõnõn gelecekteki gelişimine ilişkin bir Beyaz Kitap kabul edildi. 6 İsviçre de yapõlan referandumda, İsviçre halkõ, Avrupa Ekonomik Alanõ Anlaşmasõnõ onaylamayõ reddetti. 11 Portekiz, Avrupa Birliği Antlaşmasõnõ onayladõ Avrupa Konseyi (Zirve), Edinburg da (Birleşik Krallõk) toplandõ. Zirvede, Avrupa Birliği Antlaşmasõnõ onaylamasõ için ikinci bir referandum yapmasõna imkan sağlamak amacõyla, Danimarka ya özel ayrõcalõklar tanõnmasõ kabul edildi. Ayrõca, Delors II Paketi onaylandõ ve 1 Ocak 1993 tarihi itibarõyla, Avusturya, İsveç ve Finlandiya ile üyelik müzakerelerinin başlatõlmasõ kararlaştõrõldõ. 15 Hollanda, Avrupa Birliği Antlaşmasõnõ onayladõ. 18 Almanya, Avrupa Birliği Antlaşmasõnõ onayladõ. 21 André Middelhoek, Sayõştay Başkanlõğõna seçildi. 23 Komisyon, İç Pazarda Çoğulculuk ve Medya Birleşmeleri - Bir Topluluk Eylemi İhtiyacõnõn Değerlendirilmesi başlõklõ bir Yeşil Kitap kabul etti. 100

108 1993 Avrupa Yaşlõlar ve Nesiller Arasõnda Dayanõşma Yõlõ Ocak 1 Danimarka, Avrupa Topluluklarõ Konseyi dönem başkanlõğõnõ devraldõ. Avrupa Tek Pazarõ yürürlüğe girdi. Şubat 1 Avusturya, Finlandiya ve İsveç in üyelik müzakereleri Brüksel de (Belçika) başladõ. Romanya ile, ticarete ilişkin konularda bir anlaşma imzalandõ. Mart 8 Bulgaristan ile, ticarete ilişkin konularda bir anlaşma imzalandõ. Nisan 5 Norveç in üyelik müzakereleri Lüksemburg da başladõ. Mayõs 14 Komisyon, çevreye verilen zararlarõn tazmin edilmesi konusunda bir Yeşil Kitap kabul etti. 18 Danimarka halkõ, yapõlan ikinci referandumda, Avrupa Birliği Antlaşmasõ lehinde oy kullandõ. Haziran Topluluk, insan haklarõ konusunda Birleşmiş Milletler Dünya Konferansõna katõldõ Avrupa Konseyi (Zirve), Kopenhag da (Danimarka) toplandõ. Zirvede, Komisyona, büyüme, rekabet gücü ve istihdamõn desteklenmesi için uzun vadeli bir strateji öngören bir Beyaz Kitap hazõrlamasõ görevi verildi. Ayrõca, Avusturya, Finlandiya, 101

109 Temmuz Norveç ve İsveç in üyeliklerinin en geç 1995 yõlõnda gerçekleşmesi gerektiği vurgulandõ ve ortaklõk ilişkisi bulunan Merkezi ve Doğu Avrupa Ülkelerinin, gerekli ekonomik ve siyasi kriterleri yerine getirir getirmez üye olacaklarõ teyit edildi. 1 Belçika, Avrupa Topluluklarõ Konseyi başkanlõğõnõ devraldõ. 7-9 Tokyo da (Japonya), en sanayileşmiş yedi ülkenin (G-7) zirvesi yapõldõ. 19 Konsey, eski Sovyetler Birliği nin bağõmsõz devletleri için yeni bir TACIS programõ kabul etti. Ağustos 2 Birleşik Krallõk, Avrupa Birliği Antlaşmasõnõ onayladõ. Eylül 29 Komisyon, eğitimin Avrupa boyutuna ilişkin bir Yeşil Kitap kabul etti. Ekim 8-9 Topluluk, Avrupa Konseyi tarafõndan düzenlenen Viyana Zirvesine katõldõ. 20 Komisyon, tüketim mallarõnõn garantisi ile satõş sonrasõ hizmetler konusunda bir Yeşil Kitap kabul etti. 25 Lüksemburg da, kurumlararasõ bir konferans toplandõ. Konferansta, Konsey, Komisyon ve Avrupa Parlamentosu, demokrasi, şeffaflõk ve sübsidiarite konularõnda bir bildiri kabul etti. Ayrõca, söz konusu kurumlar, Ombudsmanõn görevlerine ilişkin genel şartlar hakkõndaki taslak Parlamento kararõ ile ortak karar usulü çerçevesinde Uzlaşma Komitesinin çalõşma usullerine ilişkin belgeyi onayladõlar. 29 Avrupa Konseyi (Zirve), Brüksel de (Belçika) toplandõ. Zirvede, Avrupa Birliği Antlaşmasõnõn yürürlüğe girmesi münasebetiyle bir bildiri kabul edildi, ekonomik ve parasal birliğin ikinci aşamasõnõn 1 Ocak 1994 tarihinde yürürlüğe girmesi teyit edildi ve Ortak Dõş ve Güvenlik Politikasõ 102

110 çerçevesinde Birlik tarafõndan üstlenilecek ortak eylem konularõ belirlendi. Ayrõca, bazõ Topluluk ofis ve ajanslarõnõn yerleri tespit edildi. Kasõm 1 Avrupa Birliği Antlaşmasõnõn onaylama usulleri tamamlandõ ve yürürlüğe girdi. 16 Komisyon, tüketicilerin hukuk yollarõna başvurmasõ ve tüketicinin korunmasõ alanõndaki anlaşmazlõklarõn halli konusunda bir Yeşil Kitap kabul etti. 17 Komisyon, Avrupa Sosyal Politikasõ: Birlik için Seçenekler başlõklõ bir Yeşil Kitap kabul etti. Aralõk 5 Komisyon, Büyüme, Rekabet Gücü, İstihdam 21 inci Yüzyõla Girerken Zorluklar ve Çözüm Yollarõ başlõklõ bir Beyaz Kitap kabul etti. 6 Konsey ve Komisyon, kamunun, Topluluk kurumlarõna ait resmi belgelere erişimine ilişkin kurallar konusunda anlaşmaya vardõ. 9 Rusya Federasyonu Başkanõ Boris Yeltsin, Komisyon Başkanõ Jacques Delors ve Konsey Dönem Başkanõ Jean-Luc Dehaene, özellikle siyasi alanda, Rusya Federasyonu ile Avrupa Birliği arasõndaki ilişkilerin güçlendirilmesine ilişkin bir bildiri imzaladõlar Avrupa Konseyi (Zirve), Brüksel de (Belçika) toplandõ. Zirvede, Komisyonun büyüme, rekabet gücü ve istihdama ilişkin Beyaz Kitabõna dayanan kõsa ve orta vadeli bir eylem planõ ile Adalet ve İçişleri alanõnda bir ilk eylem planõ kabul edildi. Zirvede, ayrõca, Merkezi ve Doğu Avrupa için bir istikrar paktõ imzalanmasõ amacõyla bir konferans toplanmasõna karar verildi. 13 Konsey, Avrupa Ekonomik Alanõnõ (AEA) kuran anlaşmayõ onayladõ. 15 Dünya ticaret tarihindeki en geniş serbestleşmeyi getiren anlaşma, GATT çerçevesinde Uruguay Turu müzakerlerine katõlan ülkelerin heyetleri tarafõndan Cenevre de (İsviçre) imzalandõ. 103

111 1994 Avrupa Beslenme Yõlõ Ocak 1 Yunanistan, Avrupa Birliği Konseyi dönem başkanlõğõnõ devraldõ. Avrupa Para Enstitüsünün kurulmasõyla, ekonomik ve parasal birliğin ikinci aşamasõ başladõ. Avrupa Ekonomik Alanõnõ (AEA) kuran Anlaşma yürürlüğe girdi. Şubat 19 Sayõştay, tarõm alanõndaki yolsuzluk ve usulsüzlüklerin kontrolüne ilişkin özel bir rapor yayõmladõ. Mart 9-10 Avrupa Birliği Antlaşmasõyla kurulan Bölgeler Komitesi, ilk toplantõsõnõ yaptõ. Jacques Blanc, Komitenin başkanlõğõna seçildi. 29 Dõşişleri Bakanlarõ Konseyi, Ioannina da (Yunanistan) gayri resmi olarak toplandõ. Bu toplantõda, genişlemeye hazõrlõk amacõyla, nitelikli çoğunlukla karar alma usulü ile ilgili bir uzlaşma kararõ kabul edildi. 30 Avusturya, Finlandiya, Norveç ve İsveç ile sürdürülen üyelik müzakereleri Brüksel de (Belçika) sona erdi. 31 Macaristan, Avrupa Topluluklarõna üyelik için resmen başvuruda bulundu. Nisan 5 Polonya, Avrupa Topluluklarõna üyelik için resmen başvuruda bulundu. 6 Komisyon, Avrupa Birliğinin görsel-işitsel politikasõ konusunda bir Yeşil Kitap kabul etti. 15 Uruguay Turu (GATT) müzakerelerine ilişkin Nihai Senet, Marakeş de (Fas) imzalandõ. 104

112 19 Konsey, Ortak Dõş ve Güvenlik Politikasõ çerçevesinde, Orta Doğu barõş sürecine destek vermek amacõyla bir ortak eylem kararõ aldõ. 26 Avrupa Parlamentosu ve Konsey, araştõrma, teknolojik gelişme ve tanõtõm konusundaki 4 üncü Çerçeve Programõ ( ) kabul etti. Mayõs 25 Avrupa Yatõrõm Bankasõ Guvernörler Konseyi, Avrupa Yatõrõm Fonunu kurdu Merkezi ve Doğu Avrupa için İstikrar Paktõ açõlõş konferansõ, Paris te (Fransa) toplandõ. Haziran 9-12 Avrupa Parlamentosu üyelerinin doğrudan genel oyla seçimi, dördüncü kez yapõldõ. 12 Avusturya halkõ, yapõlan referandumda, Avusturya nõn Avrupa Birliği üyeliği lehinde oy kullandõ. 14 Lüksemburg da, Avrupa Topluluklarõ ve üye devletleri ile Ukrayna arasõnda bir ortaklõk ve işbirliği anlaşmasõ imzalandõ Avrupa Konseyi (Zirve), Korfu da (Yunanistan) toplandõ. Zirvede, büyüme, rekabet gücü ve istihdama ilişkin Beyaz Kitabõn izlenmesi, başlõca gündem konusu olarak ele alõndõ ve Avusturya, Finlandiya, Norveç ve İsveç ile katõlõm antlaşmalarõ imzalandõ. Zirvede, ayrõca, Avrupa Topluluklarõ ve üye devletleri ile Rusya arasõnda yeni bir ortaklõk ve işbirliği anlaşmasõ imzalandõ. Temmuz 1 Almanya, Avrupa Birliği Konseyi dönem başkanlõğõnõ devraldõ nci Batõ Ekonomik Zirvesi Napoli de (İtalya) toplandõ. 14 Faccini-Dori kararõ. Avrupa Topluluklarõ Adalet Divanõ, söz konusu kararda, bir direktifi iç hukukuna aktarmayõ ihmal etmek suretiyle bir kişinin zarara uğramasõna neden olan bir üye devletin, belli koşullarõn mevcudiyeti halinde, meydana gelen zararõ karşõlamakla yükümlü olduğunu hükme bağladõ. 15 Avrupa Konseyi (Zirve), Brüksel de (Belçika) olağanüstü toplandõ. Zirvede, Komisyon Başkanlõğõna, Jacques Delors dan 105

113 sonra Jacques Santer in geçmesi kararlaştõrõldõ. 18 Brüksel de (Belçika), Estonya, Letonya ve Litvanya ile serbest ticaret anlaşmalarõ imzalandõ Yeni Avrupa Parlamentosunun ilk toplantõsõ Strazburg da yapõldõ. Parlamentonun başkanlõğõna Klaus Hänsch seçildi. Jacques Santer, Avrupa Komisyonunun gelecek başkanõ olarak resmen atandõ. 27 Komisyon, Avrupa sosyal politikasõna ilişkin bir Beyaz Kitap kabul etti. Ekim 10 Avrupa Topluluğu ile Güney Afrika arasõnda bir işbirliği anlaşmasõ imzalandõ. Avrupa Güvenlik ve İşbirliği Konferansõ (AGİK) izleme toplantõsõ Budapeşte de (Macaristan) yapõldõ. 16 Finlandiya halkõ, yapõlan referandumda, Finlandiya nõn Avrupa Birliğine üyeliği lehinde oy kullandõ. 25 Komisyon, telekomünikasyon alt yapõsõnõn ve kablolu televizyon ağlarõnõn serbestleştirilmesine ilişkin Yeşil Kitabõn birinci bölümünü kabul etti. Kasõm 13 İsveç halkõ, yapõlan referandumda, İsveç in Avrupa Birliğine üyeliği lehinde oy kullandõ. 15 Avrupa Para Enstitüsü Konseyi, Frankfurt da (Almanya) ilk toplantõsõnõ gerçekleştirdi. 28 Norveç halkõ, yapõlan referandumda, Norveç in Avrupa Birliğine üye olmasõnõ reddetti. 29 Avrupa Parlamentosu, Konsey ve Komisyon, genişleme hedefini göz önünde tutarak, dönemine ilişkin mali perspektifleri kabul etti. 30 Konsey tarafõndan, Adalet ve İçişleri Alanõnda İşbirliği konusundaki ilk ortak eylem kabul edildi. Aralõk 6 Konsey, mesleki eğitim alanõnda Leonardo da Vinci programõnõ ve sosyal politika konusundaki Protokol çerçevesinde ilk ilke kararõnõ kabul etti. 106

114 9-10 Avrupa Konseyi (Zirve), Essen de (Almanya) toplandõ. Zirvede, işsizlikle mücadele ve trans-avrupa ağlarõnõn uygulamaya geçirilmesi konularõna önem verilmek suretiyle, büyüme, rekabet gücü ve istihdama ilişkin Beyaz Kitabõn stratejisinin geliştirilmesine yönelik eylemin başlõca unsurlarõ ortaya konuldu. Zirvede, ayrõca, Merkezi ve Doğu Avrupa ülkelerinin Avrupa Birliğine yaklaştõrõlmasõnõ hedefleyen global bir strateji kabul edildi, bir Avrupa-Akdeniz ortaklõğõ kurulmasõ yönündeki kararlõlõk teyit edildi ve Kuzey İrlanda ya yönelik çok yõllõ bir yardõm programõ ilke olarak onaylandõ Konsey tarafõndan, karbondioksit emisyonlarõnõn azaltõlmasõ konusundaki Topluluk stratejisi ile çevre ve taşõmacõlõk alanlarõna ilişkin sonuçlar kabul edildi. Konsey, ayrõca, ozon tabakasõnõ zayõflatan maddelere ilişkin bir tüzük ile tehlikeli atõklarõn yakõlmasõna ilişkin bir direktif kabul etti. 17 Avrupa Enerji Şartõ, Lizbon da (Portekiz) imzalandõ. 107

115 1995 Avrupa Karayolu Güvenliği ve Genç Sürücüler Yõlõ Ocak 1 Fransa, Avrupa Birliği Konseyi dönem başkanlõğõnõ devraldõ. Avusturya, Finlandiya ve İsveç Avrupa Birliğine üye oldular. 23 Avrupa Komisyonu başkanõ ve üyeleri, Avrupa Parlamentosunun 18 Ocak 1995 tarihindeki onayõnõ takiben, üye devletlerin hükümet temsilcileri tarafõndan, 5 yõl süreyle atandõ. 25 Komisyon, telekomünikasyon alt yapõsõnõn ve kablolu televizyon ağlarõnõn serbestleştirilmesine ilişkin Yeşil Kitabõn ikinci bölümünü kabul etti. Şubat 1 Avrupa Birliği ile Bulgaristan, Romanya, Slovakya ve Çek Cumhuriyeti arasõnda ortaklõk kuran Avrupa Anlaşmalarõ yürürlüğe girdi. 23 Bordessa kararõ. Avrupa Topluluklarõ Adalet Divanõ, söz konusu kararda, üye ülke vatandaşlarõnõn, önceden izin almaksõzõn banknot, madeni para ve çekleri ülke dõşõna çõkarabileceklerini hükme bağladõ Bilgi Toplumu konusunun ele alõndõğõ G-7 Konferansõ, bakanlar düzeyinde Brüksel de (Belçika) toplandõ. Bu toplantõ vesilesi ile, Avrupa Birliği web sitesi Europa hizmete sunuldu. Mart 8 Sayõştay, kaynaşmaya ilişkin mali enstrüman konusundaki özel raporunu yayõmladõ. 14 Avrupa Parlamentosu ve Konsey, eğitim alanõndaki Sokrates programõnõ kabul etti Merkezi ve Doğu Avrupa için İstikrar Paktõ, Paris te (Fransa) imzalandõ. 26 Schengen Anlaşmasõ, Belçika, Fransa, Almanya, Lüksemburg, Hollanda, Portekiz ve İspanya da yürürlüğe girdi. 108

116 Nisan 4 Komisyon, Avrupa Birliğinin turizm alanõndaki rolüne ilişkin Yeşil Kitabõ kabul etti. 9 Lihtenştayn halkõ, yapõlan referandumda, Lihtenştayn õn Avrupa Ekonomik Alanõna katõlõmõ lehinde oy kullandõ. 10 Konsey, 1996 Hükümetlerarasõ Konferansõ için, Avrupa Birliği Antlaşmasõnõn işleyişine ilişkin bir rapor kabul etti. 21 Bölgeler Komitesi, kendi inisiyatifiyle, 1996 Hükümetlerarasõ Konferansõ hazõrlõklarõna ilişkin bir görüş sundu. 28 Avusturya, Schengen Anlaşmasõnõ imzaladõ. Mayõs 1 Lihtenştayn, Avrupa Ekonomik Alanõna katõldõ. 3 Komisyon, gelişmekte olan bilgi toplumunda, mültimedya içerikli bir Avrupa sanayiinin gelişimini teşvik etmeyi amaçlayan Info 2000 programõnõ kabul etti Komisyon, Merkezi ve Doğu Avrupa ülkelerinin Avrupa Birliği iç pazarõyla bütünleşmelerine yönelik hazõrlõklar konusundaki Beyaz Kitabõ kabul etti. 11 Ortak Dõş ve Güvenlik Politikasõ alanõnda ortak eylem konusu olan nükleer silahlarõn yayõlmasõnõn önlenmesine ilişkin Antlaşma, süresiz olarak uzatõldõ. 31 Komisyon, tek para biriminin getirilmesinin uygulamaya dönük yönlerine ilişkin bir Yeşil Kitap kabul etti. Haziran 12 Estonya, Letonya ve Litvanya ile Avrupa Anlaşmalarõ imzalandõ inci Batõ Ekonomik Zirvesi (G-7), Halifaks da (Kanada) toplandõ. 22 Romanya, Avrupa Birliğine üyelik için başvuruda bulundu. 27 Slovakya, Avrupa Birliğine üyelik için başvuruda bulundu Avrupa Konseyi (Zirve), Cannes da (Fransa) toplandõ. Zirvede, dõş finansman konusunda, AKP ülkelerine yönelik 8 inci Avrupa Kalkõnma Fonunun finansman usullerini de içeren genel bir anlaşmaya varõldõ. Zirvede, ayrõca, 1 Ocak 1999 tarihi itibarõyla tek para birimine geçilmesi teyit edildi. 109

117 Temmuz 1 İspanya, Avrupa Birliği Konseyi dönem başkanlõğõnõ devraldõ. 12 Avrupa Parlamentosu, Avrupa Birliği Ombudsmanõ olarak, Fin uyruklu Jacob Söderman õ atadõ. 17 Rusya ile geçici anlaşma, Tunus ile Avrupa-Akdeniz ortaklõk anlaşmasõ ve Vietnam ile işbirliği anlaşmasõ imzalandõ. 19 Komisyon, Bilgi Toplumunda telif hakkõ ve bağlantõlõ haklar ile faydalõ model (fikri mülkiyet haklarõnõn korunmasõ) konularõnda iki Yeşil Kitap kabul etti. 26 Üye devletler, polis işbirliğine ilişkin Europol Sözleşmesini imzaladõlar. Eylül 13 Birleşmiş Milletler 4 üncü Dünya Kadõn Konferansõ, Pekin de (Çin) başladõ. 25 Üye devletler tarafõndan, Avrupa Birliğine girişte, vatandaşlarõndan vize istenecek üçüncü ülkeler belirlendi. Ekim 17 Kalanke kararõ. Avrupa Topluluklarõ Adalet Divanõ, söz konusu kararda, terfi konusunda kadõnlara otomatik öncelik tanõyan bir uygulamanõn, kadõn ve erkek arasõnda muamele eşitliği ilkesine aykõrõ olduğunu ve cinsiyete dayalõ ayõrõmcõlõk teşkil ettiğini hükme bağladõ. 27 Letonya, Avrupa Birliğine üyelik için resmen başvuruda bulundu. Kasõm 7 Nükleer enerjinin barõşçõl kullanõmõna ilişkin yeni bir Euratom- ABD Anlaşmasõ imzalandõ. 20 Nepal ile bir işbirliği anlaşmasõ imzalandõ. İsrail ile bir Avrupa-Akdeniz ortaklõk anlaşmasõ imzalandõ Avrupa-Akdeniz Konferansõ Barselona da (İspanya) toplandõ. 27 Estonya, Avrupa Birliğine üyelik için resmen başvuruda bulundu. 110

118 29 Komisyon, vatandaşlar ağõ (şehir ulaşõmõ) konusunda bir Yeşil Kitap ve genel eğitim ve mesleki eğitim konusunda bir Beyaz Kitap kabul etti. Aralõk 12 Litvanya, Avrupa Birliğine üyelik için resmen başvuruda bulundu. 13 Komisyon, Avrupa Birliği için bir Enerji Politikasõ başlõklõ bir Beyaz Kitap kabul etti. 14 Eski Yugoslavya da barõş sağlanmasõna ilişkin Dayton Anlaşmasõ Paris te (Fransa) imzalandõ. 15 Bosman kararõ. Avrupa Topluluklarõ Adalet Divanõ, söz konusu kararda, futbol takõmlarõnda yabancõ oyuncu sayõsõnõ sõnõrlayan futbol federasyonlarõ düzenlemeleri ile oyuncu transferine ilişkin kurallarõn, Topluluk hukukuna aykõrõ olduğunu hükme bağladõ Avrupa Konseyi (Zirve), Madrid de (İspanya) toplandõ. Zirvede, hükümetlerarasõ konferansõn başlangõç tarihi 29 Mart 1996 olarak belirlendi ve 1 Ocak 1999 tarihi itibarõyla tek para birimine (euro) geçilmesi teyit edildi Avrupa Komisyonu ve Dünya Bankasõ, Bosna-Hersek in yeniden inşasõ için yardõmda bulunan ülke ve kuruluşlarõn katõlõmõyla, Brüksel de (Belçika) bir toplantõ düzenledi. 111

119 1996 Avrupa Hayat Boyu Eğitim ve Öğrenim Yõlõ Ocak 1 İtalya, Avrupa Birliği Konseyi dönem başkanlõğõnõ devraldõ. Avrupa Topluluğu ile Türkiye arasõnda gümrük birliği yürürlüğe girdi. 17 Çek Cumhuriyeti, Avrupa Birliğine üyelik için resmen başvuruda bulundu. 18 Bernhard Friedmann, Sayõştay başkanlõğõna seçildi. 31 Komisyon, birleşmelerin denetlenmesine ilişkin tüzüğün gözden geçirilmesi konusunda bir Yeşil Kitap kabul etti. Şubat 1 Rusya ve Ukrayna ile akdedilen geçici anlaşmalar yürürlüğe girdi. 26 Fas ile bir Avrupa-Akdeniz ortaklõk anlaşmasõ imzalandõ. Mart 1-2 Bangkok da (Tayland), bir Avrupa Birliği-Asya zirvesi yapõldõ. 5 Brasserie du pêcheur ve Factortame kararlarõ. Avrupa Topluluklarõ Adalet Divanõ, söz konusu kararlarda, Topluluk hukukunu ihlal eden bir üye devletin, kişilere verdiği zararlardan hangi şartlarda sorumlu tutulacağõnõ belirledi. 6 Komisyon, hava trafiğinin kontrolü konusunda bir Beyaz Kitap ile şifreli hizmetlerin hukuken korunmasõ konusunda bir Yeşil Kitap kabul etti. 27 Komisyon, BSE ye (Deli Dana) karşõ korunma konusunda alõnacak acil önlemlere ilişkin bir karar kabul etti ve Birleşik Krallõk menşeli sõğõr eti ve sõğõr eti ürünlerinin dünya ülkelerine ihracatõna yasak getirdi. 29 Avrupa Birliği Antlaşmasõnõn revizyonu amacõyla düzenlenen hükümetlerarasõ konferans, Torino da (İtalya) başladõ. Avrupa Konseyi (Zirve), gündemini belirledi. 112

120 Nisan 1-2 Lille de (Fransa), istihdam konusunda bir G-7 Konferansõ yapõldõ Nükleer güvenlik ve emniyet konusunda bir G-7+1 Zirvesi, Moskova da (Rusya) toplandõ. 22 Avrupa Topluluklarõ ve üye devletleri ile Gürcistan, Ermenistan ve Azerbaycan arasõnda ortaklõk ve işbirliği anlaşmalarõ imzalandõ. Mayõs 8 Komisyon, tek pazarda ticari iletişim konusunda bir Yeşil Kitap kabul etti. 13 Konsey, Rusya için bir Avrupa Birliği eylem planõ kabul etti. 22 Komisyon, mali hizmetler konusunda bir Yeşil Kitap kabul etti. 23 Hedley Lomas kararõ. Avrupa Topluluklarõ Adalet Divanõ, söz konusu kararda, bir kişiye ihracat lisansõ vermeyi reddederek Topluluk hukukunu ihlal eden bir üye devletin, tazminat ödemesi gerektiğini hükme bağladõ. Haziran 1 Vietnam ve Nepal ile imzalanan işbirliği anlaşmalarõ yürürlüğe girdi. 10 Slovenya, Avrupa Birliğine üyelik için resmen başvuruda bulundu Topluluk kurumlarõnõ, üye devletleri ve sosyal taraflarõ bir araya getiren Büyüme ve İstihdam konulu üçlü konferans, Roma da (İtalya) yapõldõ. 21 Özbekistan ve Şili ile işbirliği anlaşmalarõ imzalandõ Avrupa Konseyi (Zirve), Floransa da (İtalya) toplandõ. Zirvede, hükümetlerarasõ konferansõn hedefleri ve gündemi kesinleştirildi, BSE nin (Deli Dana) ortadan kaldõrõlmasõna ilişkin olarak Komisyonun sunduğu çerçeve plan onaylandõ ve Adalet Divanõnõn, Europol Sözleşmesinin yorumlanmasõ konusundaki yetkisine ilişkin sorun çözüldü. 25 Konsey, dönemi için, yeni bağõmsõz devletlere (BDT ülkeleri) ve Moğolistan a mali yardõm öngören yeni TACIS tüzüğünü kabul etti G-7 Zirvesi Lyon da (Fransa) toplandõ. Zirvede, 3 belge kabul 113

121 Temmuz edildi: Terörizm konusunda bir bildiri, Küreselleşmeyi Herkesin Yararõna Olacak Şekilde Başarmak başlõklõ ekonomik bir bildirim ve Daha Fazla Dayanõşma İçinde Olan Bir Dünyada Daha Fazla Güvenlik ve İstikrara Doğru başlõklõ bir başkanlõk bildirisi. 1 İrlanda, Avrupa Birliği Konseyi dönem başkanlõğõnõ devraldõ. 24 Komisyon, Bilgi toplumunda yaşamak ve çalõşmak : insani boyuta öncelik başlõklõ bir Yeşil Kitap ile yasal denetçinin rolü, statüsü ve sorumluluğu konusunda bir Yeşil Kitap kabul etti. 25 Konsey, Eski Yugoslavya dan ayrõlan devletlerin yeniden yapõlanmasõna ilişkin bir tüzük kabul etti. 30 Komisyon, Topluluk demiryollarõnõn yeniden canlandõrõlmasõ için izlenecek strateji konusunda bir Beyaz Kitap kabul etti. Eylül Harare de (Zimbabwe) toplanan Dünya Güneş Enerjisi Zirvesi sonucunda, dönemini kapsayan bir Dünya Güneş Enerjisi Programõ başlatõldõ. 27 Avrupa Birliğine üye 15 devlet, suçlularõn iadesine ilişkin Sözleşme ile Avrupa Birliğinin mali çõkarlarõnõn korunmasõna ilişkin Protokolü imzaladõ. Konsey, söz konusu Sözleşme ve Protokol ile ilgili düzenlemeleri kabul etti. Ekim 1 Konsey, anti-personel mayõnlarõn tamamen yasaklanmasõna ilişkin bir ortak eylem kararlaştõrdõ. 2 Komisyon, Eğitim, mesleki eğitim ve araştõrma: ulus-ötesi hareketliliğin önündeki engeller başlõklõ bir Yeşil Kitap kabul etti. 5 Dublin de (İrlanda), özel bir Avrupa Konseyi (Zirve) toplandõ. Zirvede, devlet ve hükümet başkanlarõ tarafõndan, hükümetlerarasõ konferansõn takvimi teyit edildi. 8 Dillenkofer kararõ. Avrupa Topluluklarõ Adalet Divanõ, söz konusu kararda, bir direktifi, öngörülen süre zarfõnda iç hukukuna aktarmayarak Topluluk hukukunu ihlal eden üye 114

122 devletin, zarar gören kişiye tazminat ödemek zorunda olduğunu hükme bağladõ. 13 Avusturya da, ilk Avrupa Parlamentosu seçimleri yapõldõ. 14 Fin markkasõ, Avrupa Para Sistemi döviz kuru mekanizmasõna dahil oldu. 20 Finlandiya da, ilk Avrupa Parlamentosu seçimleri yapõldõ. 28 Avrupa Topluluğu ile Kore Cumhuriyeti arasõnda bir ticaret ve işbirliği çerçeve anlaşmasõ imzalandõ. Kasõm 4 Komisyon, gürültüye karşõ mücadele konusunda gelecekteki politikasõna ilişkin bir Yeşil Kitap kabul etti. 7-9 Cork da (İrlanda), kõrsal kalkõnma konusunda bir Avrupa Konferansõ yapõldõ. 11 Konsey, Zaire de demokratik sürecin desteklenmesine yönelik bir ortak eylem kabul etti. 20 Komisyon, Avrupa Birliği-AKP ülkeleri ilişkileri, telekomünikasyon hizmetlerinde numaralandõrma politikasõ ve yenilenebilir enerjilerin geliştirilmesine ilişkin Topluluk stratejisi konularõnda üç Yeşil Kitap kabul etti. 25 İtalyan lireti, Avrupa Para Sistemi döviz kuru mekanizmasõna tekrar dahil oldu. 27 Komisyon, Avrupa Birliğinde kamu ihaleleri konulu bir Yeşil Kitap kabul etti. Aralõk 4-5 Eski Yugoslavya da barõş anlaşmalarõnõn uygulamaya konmasõ amacõyla düzenlenen Londra Konferansõnda, barõşõn kalõcõ hale getirilmesine ilişkin bir plan kabul edildi Dünya Ticaret Örgütü (DTÖ) Konferansõ, Singapur da, bakanlar düzeyinde toplandõ ve bilgi teknolojisi ürünlerine ilişkin bir anlaşmanõn imzalanmasõyla sona erdi. 10 Filistin Kurtuluş Örgütü (FKÖ) ile, Avrupa-Akdeniz geçici anlaşmasõ parafe edildi Avrupa Konseyi (Zirve), Dublin de (İrlanda) toplandõ. Zirvede, tek para birimine geçilmesi için gerekli bazõ hususlarda (hukuki çerçeve, istikrar ve büyüme paktõ, yeni döviz kuru mekanizmasõ) anlaşma sağlandõ, istihdam konusundaki Dublin bildirisi kabul edildi ve hükümetlerarasõ konferansõn takvimi 115

123 teyit edildi. 16 Washington da (ABD), Avrupa Birliği ile Amerika Birleşik Devletleri arasõnda bir zirve gerçekleştirildi. 19 Danimarka, Finlandiya ve İsveç, Schengen Anlaşmasõnõ imzaladõ. 116

124 1997 Avrupa Irkçõlõk ve Yabancõ Düşmanlõğõ ile Mücadele Yõlõ Ocak 1 Hollanda, Avrupa Birliği Konseyi dönem başkanlõğõnõ devraldõ. 22 Komisyon, Topluluk rekabet politikasõ kapsamõnda, dikey sõnõrlamalara ilişkin bir Yeşil Kitap kabul etti. Şubat 15 DTÖ çerçevesinde, temel telekomünikasyon hizmetleri konusunda bir anlaşmaya varõldõ. 19 Parlamento, BSE (Deli Dana) Geçici Araştõrma Komitesinin ulaştõğõ sonuçlara ilişkin bir ilke kararõ kabul etti. 24 Avrupa Topluluğu ile Filistin Kurtuluş Örgütü (FKÖ), aralarõnda düzenli bir siyasi diyalog kurulmasõna ilişkin ortak bir bildiri kabul ettiler ve 5 yõl süreli bir Avrupa-Akdeniz geçici ortaklõk anlaşmasõ imzaladõlar. Mart 25 Roma da (İtalya), Roma Antlaşmasõnõn 40 õncõ yõl dönümü münasebetiyle bir tören yapõldõ. 26 DTÖ çerçevesinde, bilgi teknolojisi ürünleri ticareti konusundaki anlaşmaya taraf ülkeler, taahhütlerine ilişkin nihai listeyi oluşturdular. Nisan 16 Komisyon, İşin Yeniden Örgütlenmesi İçin Ortak Çalõşma konulu bir Yeşil Kitap kabul etti. 17 Avrupa Topluluklarõ Adalet Divanõ, kadõn ve erkek arasõnda muamele eşitliği ilkesini, iş kazasõ ve meslek hastalõklarõ sigortasõ çerçevesinde bağlanan ölüm aylõklarõnõ da kapsayacak biçimde genişletti. 24 AT-AKP Bakanlar Konseyi, Güney Afrika nõn Lome Sözleşmesine katõlmasõna ilişkin protokolü onaylayan bir karar kabul etti. 117

125 29 Avrupa Topluluğu, Kamboçya ve Laos ile işbirliği anlaşmalarõ imzaladõ. Mayõs 6 Komisyon, yolsuzlukla mücadele konusunda, dönemi için bir çalõşma programõ kabul etti. 12 Sayõştay, döneminde Avrupa Birliği tarafõndan yapõlan insani yardõmlara ilişkin özel raporu yayõmladõ. 26 Konsey, hukuki ve ticari konularda adli belgeler ve diğer belgelerle ilgili hizmetler konusunda bir sözleşmeyi kabul etti. Konsey, memurlarõn karõştõğõ yolsuzluklarla mücadele konusunda bir sözleşmeyi kabul etti. Haziran 2 Konsey, Avrupa Irkçõlõk ve Yabancõ Düşmanlõğõnõ İzleme Merkezinin kurulmasõna ilişkin bir tüzük kabul etti. Konsey, Avrupa Birliğinin Arnavutluk ile ilgili stratejisini tanõmlayan bir ortak tutum kabul etti. 4 Komisyon, Tek Pazar konusunda bir eylem planõ kabul etti. 10 Komisyon, Tek Pazarda ek emeklilik yardõmlarõ ile ilgili bir Yeşil Kitap kabul etti Avrupa Konseyi (Zirve), Amsterdam da (Hollanda) toplandõ. Zirvede, bir antlaşma taslağõ üzerinde mutabakata varõldõ. Zirvede, ayrõca, ekonomik ve parasal birliğin üçüncü aşamasõna geçişi kolaylaştõracak çeşitli öneriler onaylandõ ve büyüme ve istihdam konusunda bir ilke kararõ kabul edildi. 24 Komisyon, Topluluk patenti ve Avrupa da patent sistemi ile ilgili bir Yeşil Kitap kabul etti. Temmuz 1 Lüksemburg, Avrupa Birliği Konseyi dönem başkanlõğõnõ devraldõ. 16 Komisyon, Daha güçlü ve geniş bir Birlik için Ajanda 2000 i ve 10 Merkezi ve Avrupa ülkesinin üyelik başvurularõna ilişkin görüşlerini sundu. 22 Batõ Avrupa Birliği (BAB) olağanüstü Konseyi, Amsterdam Antlaşmasõnõn nihai senedine eklenmek üzere, BAB õn rolü ve Avrupa Birliği ve Atlantik İttifakõ ile ilişkileri konusunda bir 118

126 bildiri kabul etti Bosna-Hersek in yeniden yapõlandõrõlmasõna yönelik Üçüncü Uluslararasõ Yardõm Konferansõ, Brüksel de (Belçika) yapõldõ. Ekim 2 Avrupa Birliğine üye devletlerin Dõşişleri Bakanlarõ, Amsterdam Antlaşmasõnõ imzaladõlar. 20 Komisyon, BSE (Deli Dana) ile ilgili tavsiyelerin izlenmesinden sorumlu Avrupa Parlamentosu Geçici Komitesi için hazõrlanan nihai raporu kabul etti. Kasõm 11 Marschall kararõ. Avrupa Topluluklarõ Adalet Divanõ, söz konusu kararda, eşit niteliklere sahip kadõn ve erkek adaylarõn aynõ işe talip olmasõ durumunda, belli şartlarõn varlõğõ halinde, kamu sektöründe kadõnlara terfi bakõmõndan öncelik tanõyan ulusal mevzuatõn, Topluluk hukukuna aykõrõ olmadõğõnõ hükme bağladõ Lüksemburg da istihdam konusunda olağanüstü bir Avrupa Konseyi (Zirve) toplandõ. Zirvede, üye devletlerin 1998 yõlõnda izleyecekleri istihdam politikalarõnõn ana ilkeleri üzerinde anlaşma sağlandõ. 26 Komisyon, yenilenebilir enerji kaynaklarõna ilişkin bir Beyaz Kitap kabul etti. Aralõk 1-10 Kyoto da (Japonya), iklim değişikliği konusunda bir uluslararasõ konferans toplandõ ve sanayileşmiş ülkelerin sera etkisi yaratan gazlarõn emisyonunu azaltmayõ taahhüt eden kararõyla sona erdi. 3 Komisyon, iletişim, medya ve bilgi teknolojileri sektörlerinde yakõnlaşma konulu bir Yeşil Kitap kabul etti. Ottawa da (Kanada), anti-personel mayõnlara ilişkin uluslararasõ bir sözleşme imzalandõ. 4 Konsey, tütünle ilgili reklamlarõn yasaklanmasõ konusunda mutabakata vardõ. 8 Avrupa Topluluğu ile Meksika arasõnda, ekonomik ortaklõk, siyasi koordinasyon ve işbirliği anlaşmasõ imzalandõ. 119

127 12 DTÖ çerçevesinde, mali hizmetler konusunda sürdürülen müzakerelerin sonuçlarõna ilişkin mutabakat sağlandõ Avrupa Konseyi (Zirve), Lüksemburg da toplandõ. Zirvede, genişleme sürecini başlatmak için gerekli kararlar alõndõ ve ekonomik politikalarõn koordinasyonuna ilişkin bir ilke kararõ kabul edildi. 120

128 1998 Ocak 1 Birleşik Krallõk, Avrupa Birliği Konseyi dönem başkanlõğõnõ devraldõ. Eski Yugoslav Cumhuriyeti Makedonya ile imzalanan işbirliği anlaşmasõ yürürlüğe girdi. Şubat 1 Estonya, Letonya ve Litvanya ile imzalanan Avrupa Anlaşmalarõ yürürlüğe girdi. Mart 1 Ukrayna ile imzalanan ortaklõk ve işbirliği anlaşmasõ ve Tunus ile imzalanan Avrupa-Akdeniz ortaklõk anlaşmasõ yürürlüğe girdi. 12 Londra da yapõlan Avrupa Konferansõnda, 15 üye devlet ile Avrupa Birliğine resmen üyelik başvurusunda bulunan ülkeler bir araya geldi. 16 Yunan drahmisi, Avrupa Para Sistemi döviz kuru mekanizmasõna dahil oldu. 25 Komisyon, Avrupa Para Sistemi çerçevesindeki yaklaşma raporunu kabul etti ve 1 Ocak 1999 tarihinde 11 üye devletin Euro ya geçmesini tavsiye etti. 30 AB üyesi ülkeler ile aday ülkeler arasõnda, bakanlar düzeyinde yapõlan bir toplantõda, 10 Merkezi ve Doğu Avrupa ülkesi ile Kõbrõs õn Avrupa Birliğine üyelik süreci başlatõldõ. Nisan 2 Greenpeace kararõ. Avrupa Topluluklarõ Adalet Divanõ, söz konusu kararla, kişilerin veya onlarõ temsil eden örgütlerin, Komisyon tarafõndan alõnmõş bir kararõn iptali için hangi şartlar altõnda başvuruda bulunabileceklerini belirledi. 3-4 Londra da (Birleşik Krallõk), 2 nci Avrupa Birliği-Asya zirvesi yapõldõ. 28 Kohll ve Decker kararlarõ. Avrupa Topluluklarõ Adalet Divanõ, 121

129 söz konusu kararlarda, Topluluk vatandaşlarõnõn başka bir üye devlette tedavi görmeleri halinde, giderlerinin, sigorta sistemine tâbi olduklarõ üye ülkede uygulanan tarife uyarõnca geri ödeneceğini hükme bağladõ. 29 İklim değişikliği ile ilgili Kyoto Protokolü, New York da (ABD) imzalandõ. 30 Kuzey İrlanda için barõş anlaşmasõ yapõldõ. Mayõs 1 Avrupa Topluluğu ile Kartaca Anlaşmasõna taraf ülkeler arasõnda imzalanan çerçeve işbirliği anlaşmasõ yürürlüğe girdi. 3 Hükümet ve devlet başkanlarõndan oluşan özel Konsey, 11 üye devletin, 1 Ocak 1999 tarihi itibarõyla, tek para biriminin kabulü için gerekli şartlarõ yerine getirdiklerine karar verdi. Bu kararõ takiben, Konsey, Euro cinsinden madeni paralarõn teknik özelliklerine ve Euro nun devreye girmesine ilişkin iki tüzük kabul etti. Konsey, ayrõca, Avrupa Merkez Bankasõ Yönetim Kurulunun başkan, başkan yardõmcõsõ ve diğer üyelerini belirledi. Euro ya katõlan üye devletlerin bakanlarõ ve Merkez Bankalarõ guvernörleri, Komisyon ve Avrupa Para Enstitüsü, Euro için geri dönüşsüz değişim oranlarõnõn tespit edilmesine ilişkin ortak bir bildirim kabul ettiler. 7 Almanya, Amsterdam Antlaşmasõna ilişkin onay belgelerini sundu. 12 Martinez Sala kararõ. Avrupa Topluluklarõ Adalet Divanõ, söz konusu kararda, bir üye devlet vatandaşõnõn, diğer bir üye devlette uyrukluğu nedeniyle ayõrõmcõlõğa maruz kalmasõ halinde, Avrupa vatandaşlõğõnõn sağladõğõ korumadan yararlanabileceğini hükme bağladõ 15 İsveç, Amsterdam Antlaşmasõna ilişkin onay belgelerini sundu Birmingham da (Birleşik Krallõk), G-8 Zirvesi yapõldõ. 25 Konsey, Afrika da, insan haklarõ, demokratik ilkeler, hukuk devleti ve iyi kamu idaresine ilişkin bir ortak tutum kabul etti. 26 Tek para birimini kabul eden üye devletlerin hükümetleri, ortak bir kararla, Avrupa Merkez Bankasõ Yönetim Kurulunun başkanõnõ, başkan yardõmcõsõnõ ve diğer üyelerini atadõlar. 122

130 Haziran 1 Avrupa Merkez Bankasõ kuruldu. Yeni mali protokol ile Güney Afrika nõn Lome Sözleşmesine üyeliğini düzenleyen protokolü de içeren, 4 üncü Lome Sözleşmesinin yarõ dönem revizyonuna ilişkin anlaşma yürürlüğe girdi Birleşmiş Milletler Genel Kurulunun, uyuşturucu sorununa ilişkin özel oturumu New York da (ABD) yapõldõ. 15 Birleşik Krallõk, Amsterdam Antlaşmasõna ilişkin onay belgelerini sundu Avrupa Konseyi (Zirve), Cardiff te (Birleşik Krallõk) toplandõ. Zirvede, büyüme, refah, istihdam ve sosyal kapsayõcõlõğõn desteklenmesi için gerekli ekonomik reformlara ilişkin Avrupa Birliği stratejisinin temel unsurlarõ belirlendi. Zirvede, ayrõca, Avrupa Birliğinin vatandaşlarõna daha yakõn olmasõnõ sağlayacak somut tedbirler tanõmlandõ, Ajanda 2000 çerçevesinde gelecekte yapõlacak müzakerelere ilişkin ilkeler ve takvim belirlendi ve Birliğin geleceği hakkõnda uzun vadeli bir tartõşma başlatõldõ. 18 Sayõştay, su kirliliği konusunda Komisyon tarafõndan yürütülecek Avrupa Birliği politikasõ ve eylemine ilişkin özel raporu yayõmladõ. 24 Danimarka, Amsterdam Antlaşmasõna ilişkin onay belgelerini sundu. 25 Aarhus da (Danimarka), çevre alanõnda bilgiye erişim, çevreyle ilgili meselelerde halkõn karar alma sürecine katõlõmõ ve adalete erişimi hakkõnda Birleşmiş Milletler Avrupa için Ekonomik Komisyon Sözleşmesi imzalandõ. 30 Mary Brown kararõ. Avrupa Topluluklarõ Adalet Divanõ, söz konusu kararda, kadõnlarõn, hamilelik döneminde işten çõkartõlmasõnõn Topluluk hukukuna aykõrõ olduğunu hükme bağladõ. Temmuz 1 Avusturya, Avrupa Birliği Konseyi dönem başkanlõğõnõ devraldõ. Meksika ile imzalanan ticaret ve ticaretle bağlantõlõ konulara ilişkin anlaşma, Moldova ile imzalanan ortaklõk ve işbirliği anlaşmasõ ve Yemen ile imzalanan işbirliği anlaşmasõ yürürlüğe girdi. 123

131 15 Finlandiya, Amsterdam Antlaşmasõna ilişkin onay belgelerini sundu. 21 Avusturya, Amsterdam Antlaşmasõna ilişkin onay belgelerini sundu. 22 Komisyon, ulaştõrma altyapõsõnõn kullanõlmasõnda fiyatlandõrmaya ilişkin Topluluk yaklaşõmõ konusunda bir Beyaz Kitap ve Euro nun taklit edilmesine karşõ alõnacak tedbirlere ilişkin bir bildirim kabul etti. Sayõştay, yolsuzluğa karşõ mücadeleyle görevli Komisyon birimleri ve özellikle yolsuzluğun önlenmesinde koordinasyondan sorumlu birimin faaliyetlerine ilişkin özel bir rapor yayõmladõ. 24 İtalya, Amsterdam Antlaşmasõna ilişkin onay belgelerini sundu. 30 İrlanda, Amsterdam Antlaşmasõna ilişkin onay belgelerini sundu. Eylül 4 Lüksemburg, Amsterdam Antlaşmasõna ilişkin onay belgelerini sundu. Ekim 1 Uyuşturucuyla mücadeleye ilişkin Europol Sözleşmesi yürürlüğe girdi. 15 Komisyon, iç pazarda taklit mallar ve korsanlõkla mücadeleye ilişkin bir Yeşil Kitap kabul etti Pörtschach da (Avusturya), hükümet ve devlet başkanlarõ gayri resmi olarak toplandõ. Kasõm 4 Komisyon, aday ülkeler tarafõndan gerçekleştirilen ilerlemelere ilişkin değerlendirme raporlarõnõ kabul etti. 10 Kõbrõs, Polonya, Estonya, Çek Cumhuriyeti ve Slovenya ile bakanlar düzeyinde katõlõm konferanslarõ yapõldõ Buenos Aires de (Arjantin), iklim değişikliğine ilişkin 4 üncü Birleşmiş Milletler Çerçeve Sözleşmesine taraf ülkeler konferansõ yapõldõ. 16 Sayõştay, Yapõsal Fonlarõn ve

132 dönemlerine ait katkõsõnõn değerlendirilmesine ilişkin özel raporu yayõmladõ. Aralõk 9 Komisyon, frekanslara ilişkin politika konusunda bir Yeşil Kitap kabul etti. Sayõştay, Komisyonun görüşleriyle birlikte, BSE (Deli Dana) krizinin ardõndan alõnan bazõ önlemlerin Topluluk tarafõndan finansmanõna ilişkin özel raporu yayõmladõ Avrupa Konseyi (Zirve), Viyana da (Avusturya) toplandõ. Zirvede, 1999 yõlõ için istihdama ilişkin ana ilkeler kabul edildi, Avrupa İstihdam Paktõnõn oluşturulmasõ doğrultusunda istihdam politikalarõnõn yaklaştõrõlmasõ sürecinin güçlendirilmesi kararlaştõrõldõ, Euro nun dõşarda temsiline ilişkin şartlar tespit edildi, bir özgürlük, güvenlik ve adalet alanõnõn oluşturulmasõna ilişkin eylem planõ onaylandõ ve Avrupa Birliğinin 1999 yõlõ faaliyetlerinin organizasyonuna ilişkin strateji belirlendi. 16 Sayõştay, Komisyonun görüşleriyle birlikte, kadõn ve erkek arasõnda fõrsat eşitliğini teşvik etmeye yönelik önlemlerin uygulanmasõnõn Komisyon tarafõndan gözetilmesine ilişkin özel raporu yayõmladõ. 31 Hollanda, Amsterdam Antlaşmasõna ilişkin onay belgelerini sundu. Konsey, Euro ya katõlan 11 üye devletin ulusal paralarõ ile Euro arasõnda, sabit ve geri dönüşsüz değişim oranlarõnõ kabul etti. 125

133 1999 Ocak 1 Almanya, Avrupa Birliği Konseyi dönem başkanlõğõnõ devraldõ. Euro ya resmen geçildi. Avusturya, Belçika, Finlandiya, Fransa, Almanya, İrlanda, İtalya, Lüksemburg, Hollanda, Portekiz ve İspanya, Euro yu resmi para birimi olarak kabul ettiler. 5 İspanya, Amsterdam Antlaşmasõna ilişkin onay belgelerini sundu. 12 Avrupa Komisyonu başkanõ Jacques Santer, Avrupa Parlamentosundan güvenoyu talebinde bulundu. 18 Jan Karlsson, Sayõştay başkanlõğõna seçildi. 19 Avrupa Topluluklarõ Adalet Divanõ, bir üye devletin topraklarõndan ömür boyu sürgün edilme kararõnõn, Topluluk hukukuna aykõrõ olduğunu hükme bağladõ. 20 Komisyon, bilgi toplumunda kamu sektörü kaynaklõ bilgiye ilişkin bir Yeşil Kitap kabul etti. 27 Komisyon, ticaret konusunda bir Beyaz Kitap kabul etti. Şubat 1 Slovenya ile imzalanan Avrupa Anlaşmasõ ve Şili ile imzalanan çerçeve işbirliği anlaşmasõ yürürlüğe girdi. 17 Belçika, Amsterdam Antlaşmasõna ilişkin onay belgelerini sundu. Mart 11 Komisyon, üyelerinin uyacağõ disiplin kurallarõnõ ve Komisyon üyeleri ile Komisyon birimleri arasõndaki ilişkilerde uygulanacak kurallarõ yayõmladõ. 15 Bağõmsõz Uzmanlar Komitesinin, Komisyonda yolsuzluk, kötü yönetim ve yakõnlarõn kayõrõlmasõ iddialarõna ilişkin raporu üzerine, Komisyon üyeleri topluca istifa etti. 16 Avrupa Topluluklarõ Adalet Divanõ, feta nõn, menşe adõ olarak tescilini iptal etti. 22 Portekiz, Amsterdam Antlaşmasõna ilişkin onay belgelerini sundu. 23 Yunanistan, Amsterdam Antlaşmasõna ilişkin onay belgelerini 126

134 sundu. 24 Avrupa Konseyi (Zirve), Romano Prodi nin Komisyonun yeni başkanõ olarak atanmasõ münasebetiyle bir bildiri yayõmladõ Avrupa Konseyi (Zirve), Berlin de (Almanya) olağanüstü toplandõ. Zirvede, Ajanda 2000 konusunda genel bir mutabakat sağlandõ ve Romano Prodi nin Komisyonun ikinci dönem başkanlõğõnõ üstlenmesi talep edildi. Zirvede, ayrõca, Kosova, Orta Doğu da barõş süreci ve genişleme konularõnda bildiriler kabul edildi ve Güney Afrika ile bir ticaret ve işbirliği anlaşmasõ akdedilmesi uygun bulundu. 30 Fransa, Amsterdam Antlaşmasõna ilişkin onay belgelerini sundu. Nisan Stuttgart da (Almanya), 3 üncü Avrupa-Akdeniz Konferansõ yapõldõ. Libya, özel davetli olarak ilk kez bu Konferansa katõldõ. Konferansa katõlan bakanlar, özellikle bölge-içi ve altbölge işbirliğini ve sürdürülen faaliyetlere sivil toplum örgütlerinin katõlõmõnõ geliştirmek suretiyle, Barselona Konferansõnda üç başlõk altõnda (politika ve güvenlik; ekonomi ve finans; sosyal, kültürel ve insani konular) belirlenen işbirliği alanlarõna, yeni bir ivme kazandõrõlmasõnõ kararlaştõrdõlar. 23 Konsey, Yugoslavya Federal Cumhuriyetine, petrol ve petrol ürünlerinin tedariki ve satõşõ konusunda ambargo uygulanmasõna ilişkin bir ortak tutum ve bir tüzük kabul etti. 26 Konsey, Kosova dan kaçanlar da dahil olmak üzere, mültecilerin, yerinden edilmiş kişilerin ve iltica talebinde bulunanlarõn misafir edilmeleri ve ülkelerine yeniden yerleştirilmeleri konusunda bir ortak eylem kabul etti. Konsey, Avrupa Topluluklarõ İlk Derece Mahkemesine, yetki alanõna giren bazõ davalarda, belli şartlar altõnda, tek yargõçla karar alma imkanõ veren bir karar kabul etti. 28 Komisyon, AT Antlaşmasõnõn 85 ve 86 ncõ maddelerinin uygulama kurallarõnõn modernizasyonuna ilişkin bir Beyaz Kitap kabul etti. 127

135 Mayõs 1 Amsterdam Antlaşmasõ yürürlüğe girdi. 5 Avrupa Parlamentosu, Romano Prodi nin Komisyon başkanõ olarak atanmasõnõ onayladõ. 28 Avrupa Topluluklarõ Adalet Divanõ Başkanõ, Adalet Bakanlarõ Konseyine, Avrupa Birliğinin yargõ sisteminin geleceğine ilişkin öneri ve görüşler sundu. Haziran 3-4 Avrupa Konseyi (Zirve), Köln de (Almanya) toplandõ. Zirvede, Avrupa Birliğinin, Rusya ile ilgili ilk ortak stratejisi, Kosova konusunda ve Avrupa Birliğinin ortak dõş ve güvenlik politikasõnõn (ODGP) güçlendirilmesine ilişkin bildiriler kabul edildi ve Javier Solana Madariaga, ODGP Yüksek Temsilcisi ve Konsey Genel Sekreteri seçildi. Zirvede, ayrõca, Avrupa İstihdam Paktõ kabul edildi, bir sonraki hükümetlerarasõ konferansõn gündemi belirlendi ve bir Avrupa Birliği Temel Haklar Şartõ hazõrlanmasõna karar verildi. 10 Birleşik Krallõk, Hollanda ve Danimarka da, Avrupa Parlamentosu seçimleri yapõldõ. 11 İrlanda da, Avrupa Parlamentosu seçimleri yapõldõ. 13 Avusturya, Belçika, İspanya, Finlandiya, Fransa, Almanya, Yunanistan, İtalya, Lüksemburg, Portekiz ve İsveç te, Avrupa Parlamentosu seçimleri yapõldõ. 14 Konsey, bazõ gõda maddelerinin dioksinle kontaminasyonu ile ilgili vardõğõ sonuçlarõ açõkladõ. 17 Bonn da (Almanya), Avrupa Birliği-Kanada zirvesi yapõldõ. Taraflar, zirvede, rekabet mevzuatlarõnõn etkili biçimde uygulanmasõna ilişkin bir anlaşma imzaladõlar ve 1996 ortak eylem planõnõn uygulamaya konmasõnda sağlanan gelişmelerden, 1998 yõlõnda her iki tarafça başlatõlan ticari inisiyatiften ve özellikle, Avrupa Birliği ve Kanada iş çevreleri arasõnda başlatõlan yuvarlak masa toplantõlarõndan duyduklarõ memnuniyeti ifade ettiler. Taraflar, ayrõca, çok taraflõ ticaret müzakerelerinin, ortak hedefler belirledikleri bir sonraki turuna ilişkin hazõrlõklarõ ele aldõlar. 18 Avrupa Yolsuzlukla Mücadele Bürosu kuruldu G-8 lerin yõllõk zirvesi, Köln de (Almanya) yapõldõ. Hükümet ve devlet başkanlarõ, 21 inci yüzyõlõn, özellikle de küreselleşmenin zorluklarõna karşõ koyabilmek için 128

136 önceliklerini belirlediler. Sürdürülebilir bir büyüme sağlamak amacõyla, uygun makroekonomik politikalarõn ve yapõsal reformlarõn uygulamaya konmasõnõ, istihdamõn artõrõlmasõna ve sosyal garantilerin güçlendirilmesine yönelik ekonomik politikalar oluşturulmasõnõ öngördüler. Rusya nõn ekonomik durumunun iyileştirilmesine destek verilmesi, DTÖ çerçevesinde herkes için kabul edilebilir bir dünya ticaret sisteminin kurulmasõ ve geniş kapsamlõ, iddialõ, yeni bir çok taraflõ ticaret müzakereleri turunun başlatõlmasõ ve gelişmekte olan ülkelerin borçlarõnõn azaltõlmasõ için girişimde bulunulmasõ da, öncelikler arasõnda yer aldõ. Katõlõmcõlar, bölgesel sorunlara ilişkin bir bildiri kabul ettiler, Güneydoğu Avrupa için İstikrar Paktõnõn kabul edilmesinden duyduklarõ memnuniyeti ifade ettiler ve Kosova da uluslararasõ sivil örgütlerin ve güvenlik örgütlerinin mevcudiyetine verdikleri desteği teyit ettiler. 20 Bonn da (Almanya), 8 inci Avrupa Birliği-Japonya zirvesi yapõldõ. Taraflar, özellikle, siyasi alanda ortak projeler geliştirmek, bir sonraki çok taraflõ ticaret müzakereleri turunun hazõrlanmasõnda işbirliği yapmak ve karşõlõklõ tanõmaya ilişkin iki taraflõ bir anlaşma akdetmek suretiyle, AB-Japonya ilişkilerinin güçlendirilmesi yönündeki isteklerini vurguladõlar. 21 Bonn da (Almanya), Avrupa Birliği-ABD zirvesi yapõldõ. Taraflar, ortak bir bildiri ile, Yeni Transatlantik Gündemi çerçevesinde işbirliklerini güçlendirme ve özellikle, uluslararasõ krizlerin önlenmesi ve çözülmesinde birlikte hareket etme taahhüdünde bulundular. Ortak bir Avrupa güvenlik ve savunma politikasõnõn aşamalõ olarak uygulamaya konmasõnõn önemini vurguladõlar. Taraflar, ayrõca, zarar verici ticari anlaşmazlõklarõ engellemek amacõyla, ortaya çõkabilecek anlaşmazlõklarõn her iki tarafça zamanõnda farkedilerek bertaraf edilebilmesine yönelik bir erken uyarõ sistemi oluşturulmasõ konusunda mutabakata vardõlar. Görüşmelerin önemli bir bölümü de, Kosova ve Güneydoğu Avrupa ya ayrõldõ. Taraflar, bölgenin yeniden yapõlandõrõlmasõnõ kolaylaştõrmak için verimli bir işbirliği yapõlmasõ ve yardõm faaliyetlerinin koordinasyonunda, Komisyon ile Dünya Bankasõnõn birlikte çalõşmasõ konusunda da anlaşma sağladõlar Avrupa Birliği, Latin Amerika ve Karayip ülkelerinin hükümet ve devlet başkanlarõnõn bir araya geldiği ilk zirvenin sonunda, Rio Deklarasyonu kabul edildi. Söz konusu Deklarasyonda, iki bölge arasõndaki stratejik ortaklõğõn geliştirilmesinin önemi 129

137 vurgulandõ ve 55 öncelikli eylem alanõ tespit edildi: Siyasi öncelikler kapsamõnda; uluslararasõ forumlarda işbirliği, organize suçlar, rüşvet, uyuşturucu ve terörizm ile mücadele, afetlerin önlenmesi ve sürdürülebilir gelişmenin teşviki konularõ yer aldõ. Ekonomik öncelikler kapsamõnda ise; Uruguay Turunun sonuçlarõnõn uygulamaya konmasõ yönünde ortak bir eylem benimsenmesi, karşõlõklõ yarar sağlayacak yeni bir çok taraflõ ticaret müzakereleri turunun başlatõlmasõ ve uluslararasõ mali sistemin sağlamlaştõrõlmasõ konularõna yer verildi. Zirveye katõlan ülkelerin hükümet ve devlet başkanlarõ, Avrupa Yatõrõm Bankasõnõ, Latin Amerika ve Karayip ülkelerindeki faaliyetlerini artõrmaya davet etti. Temmuz 1 Finlandiya, Avrupa Birliği Konseyi dönem başkanlõğõnõ devraldõ. 9 Komisyon, insan ve hayvan tüketimine yönelik bazõ hayvansal ürünlerin dioksinle kontaminasyonuna karşõ alõnacak koruma önlemlerine ve Belçika da dioksin krizinden etkilenmiş tarõmsal işletmelere ve diğer işletmelere yardõmda bulunulmasõna ilişkin kararlar kabul etti. 19 Viyana Zirvesinde alõnan kararlar doğrultusunda, Avrupa Birliği üyesi 15 devlet, aday 10 Merkezi ve Doğu Avrupa ülkesi, Kõbrõs, Malta ve İsviçre nin (Türkiye katõlmayõ reddetmiştir) Dõşişleri Bakanlarõ, Brüksel de (Belçika) toplandõ. Toplantõda, uluslararasõ örgütlü suçlarla mücadele ve Batõ Balkanlardaki durum üzerinde duruldu. 20 Nicole Fontaine, Avrupa Parlamentosu başkanlõğõna seçildi. 23 Komisyon, Birleşik Krallõk menşeli sõğõr eti ve sõğõr eti ürünleri ihracatõna 1 Ağustos 1999 tarihi itibarõyla başlanmasõna ilişkin bir karar kabul etti. 28 Komisyon, ayõplõ ürünlerde hukuki sorumluluk konusunda bir Yeşil Kitap kabul etti. 30 Ekonomik ve Sosyal Komite tarafõndan, Avrupa nõn bütünleşmesinde sivil toplumun rolü ve katkõsõna ilişkin ilk konferans düzenlendi. 130

138 Ağustos 30 Avrupa Parlamentosunun Bağõmsõz Uzmanlar Komitesi, ikinci raporunu sundu. 30-7/9 Yeni Komisyon üyeleri Avrupa Parlamentosuna tanõtõldõ. Eylül 15 Yeni Komisyon, Avrupa Parlamentosundan güvenoyu aldõ. 29-1/10 Viyana da (Avusturya), Avrupa Birliği ile ABD arasõnda, internette çocuk pornografisiyle mücadele konusunda bir uluslararasõ konferans yapõldõ. Ekim Nassau da (Bahama Adalarõ), 29 uncu AB-AKP ortak asamblesi yapõldõ Tampere de (Finlandiya), özel bir Avrupa Konseyi (Zirve) toplandõ. Zirvede, özellikle, iltica hakkõ, göç, adalete erişim ve suçla mücadele konularõnda, ilkeler ve siyasi öncelikler belirlendi. Ayrõca, Avrupa Birliği Temel Haklarõ Şartõ taslağõnõn hazõrlanmasõ usullerine ilişkin kararlar alõndõ Lüksemburg da, Güvenlik ve Savunma: Köln Zirvesinden sonra Avrupa nõn Hedefleri konulu Batõ Avrupa Birliği (BAB) Asamblesi özel oturumu yapõldõ. 19 Avrupa Birliği Konseyi, insan haklarõ konusundaki ilk raporunu yayõmladõ. 22 Helsinki de (Finlandiya), bir Avrupa Birliği-Rusya zirvesi yapõldõ. Görüşmelerde, Çeçenistan daki çatõşmalar üzerinde duruldu. 26 Avrupa Topluluklarõ Adalet Divanõ, askeri kuvvetlerin organizasyonu ve idaresine ilişkin ulusal mevzuatõn, genel olarak, kadõn ve erkek arasõnda muamele eşitliği ilkesine uymak zorunda olduğunu hükme bağladõ. 28 Avrupa Topluluklarõ İlk Derece Mahkemesi, tek yargõç ile ilk kararõnõ verdi. 131

139 Kasõm 25 Philippe Maystadt, Avrupa Yatõrõm Bankasõ başkanlõğõna atandõ. 26 Komisyon, dioksine maruz kalma ve sağlõk konusunda bir rapor yayõmladõ. 30-3/12 Seattle da (ABD), yeni bir tur ticaret müzakereleri başlatõlmasõ amacõyla yapõlan DTÖ Milenyum Turu toplantõsõ, bir anlaşma sağlanamadan sona erdi. Aralõk 9 Komisyon, bazõ Güneydoğu Avrupa ülkeleri için istikrar ve ortaklõk sürecine katkõda bulunmaya yönelik Topluluk yardõmõ konusunda karar aldõ (CARA Programõ) Avrupa Konseyi (Zirve), Helsinki de (Finlandiya) toplandõ. Zirvede, Romanya, Slovakya, Letonya, Litvanya, Bulgaristan ve Malta ile üyelik müzakerelerinin başlatõlmasõ ve Türkiye nin aday ülke olarak kabul edilmesi kararlaştõrõldõ. Zirvede, ayrõca, Antlaşmalarõn revize edilmesi amacõyla, Şubat 2000 de hükümetlerarasõ bir konferansõn toplanmasõ konusunda mutabakata varõldõ. 16 Ottawa da (Kanada), bir Avrupa Birliği-Kanada zirvesi yapõldõ. Taraflar, elektronik ticaret ve bilgi toplumu, kuzey işbirliği ve hafif ve küçük çaplõ silahlar konusunda ortak bildiriler kabul etti. Görüşmelerde, Seattle da (ABD) yapõlan DTÖ bakanlar konferansõnõn sonuçlarõ ve çeşitli ticari meseleler üzerinde de duruldu. Ayrõca, taraflar, iki taraflõ ticari girişimin başarõsõndan duyduklarõ memnuniyeti belirttiler. 17 Washington da (ABD), bir Avrupa Birliği-ABD zirvesi yapõldõ. Taraflar, Güneydoğu Avrupa, Çeçenistan, Kuzey Avrupa, küçük ve hafif silahlar ve DTÖ ile ilgili ortak bildiriler kabul ettiler. DTÖ konusunda, iki taraf da yeni ve kapsamlõ bir çok taraflõ ticaret müzakereleri turunun başlatõlmasõna yönelik hazõrlõk çalõşmalarõnõ sürdürmeyi taahhüt ettiler ve DTÖ faaliyetlerinin daha fazla şeffaflaştõrõlmasõnõn ve gelişmekte olan ülkeler için daha çekici hale getirilmesinin gerekliliğini vurguladõlar. Taraflar, ayrõca, adalet ve içişleri ile biyoteknoloji alanlarõnda, aralarõndaki işbirliğini güçlendirme konusunda anlaşma sağladõlar. 21 Pekin de (Çin), Avrupa Birliği-Çin zirvesi yapõldõ. 132

140 Görüşmelerde, Çin de reform süreci, insan haklarõ, ekonomik ve ticari ilişkiler ve özellikle, Çin in DTÖ ye üyeliği üzerinde duruldu. Zirvede, ayrõca, Pekin de bir Çin-AB Ticaret Odasõ kurulmasõ ve taraflar arasõndaki ticari diyaloğun sürdürülmesi kararlaştõrõldõ. 133

141 2000 Ocak 1 Portekiz, Avrupa Birliği Konseyi dönem başkanlõğõnõ devraldõ. 11 Kreil kararõ. Avrupa Topluluklarõ Adalet Divanõ, söz konusu kararda, kadõnlarõn, sağlõk hizmetleri ve askeri bandolar haricinde, silahlõ kuvvetlerde istihdamõna imkan vermeyen Alman yasasõnõn, cinsiyet eşitliği alanõndaki Topluluk hukukuna aykõrõ olduğunu hükme bağladõ. 12 Komisyon, gõda güvenliğine ilişkin bir Beyaz Kitap kabul etti. 15 Malta, Romanya, Slovakya, Letonya, Litvanya ve Bulgaristan ile üyelik müzakerelerini başlatan, bakanlar düzeyinde Hükümetlerarasõ Konferanslarõn açõlõş oturumu Brüksel de (Belçika) yapõldõ. Avrupa Birliği delegasyonuna, Portekiz Dõşişleri Bakanõ ve Konsey dönem başkanõ Jaime Gama ile genişlemeden sorumlu Komisyon üyesi Günter Verheugen başkanlõk etti. Aday ülkelerin delegasyonlarõna, sõrasõyla, Dõşişleri Bakanlarõ, Borg, Roman, Kukan, Berzins, Saudargas ve Mihailova başkanlõk ettiler. Jaime Gama, aşağõdaki hususlara dikkat çekti: - Topluluk müktesebatõnõn iç hukuka aktarõlmasõ ve uygulanmasõnõn sağlanmasõ; - özellikle, tarõm, adalet, içişleri ve çevre olmak üzere, Avrupa Birliği politikalarõnõn ve iç pazarõn iyi işlemesinin temin edilmesi; - üçüncü ülkeler ve uluslararasõ kuruluşlarla ilişkiler konusunda AB ile uyum sağlanmasõ. Jaime Gama, her bir başvurunun ayrõ ayrõ değerlendirileceğini teyit etti. Aday ülkeler, başvurularõna temel teşkil eden siyasi, kültürel ve sosyo-ekonomik beklentileri yanõnda, stratejik hedeflerini de sundular. 18 Komisyon, Mart ayõ başõnda yayõmlamasõ gereken, Komisyonun reformuna ilişkin Beyaz Kitap hazõrlõklarõ çerçevesinde, söz konusu reformun uygulamaya konmasõna yönelik eylem planõna ilişkin, istişari nitelikte bir belgeyi kabul etti. 134

142 Şubat 2-3 Brüksel de (Belçika), yeni bir kalkõnma ve işbirliği anlaşmasõna ilişkin müzakereler için, Avrupa Topluluğu ile AKP ülkeleri arasõnda, bakanlar düzeyindeki 4 üncü konferans başladõ. Topluluk ve AKP ülkeleri, Şubat ayõnda sona erecek 4 üncü Lome Sözleşmesi sonrasõna yönelik eylem planõ konusunda anlaşmaya vardõ. 9 Komisyon, medeni hukuk konularõnda adli yardõma ilişkin bir Yeşil Kitap kabul etti. 14 Kurumsal reforma ilişkin hükümetlerarasõ konferans, Brüksel de (Belçika) başladõ. Mart 1 Komisyonun reformuna ilişkin Beyaz Kitap, Komisyon tarafõndan kabul edildi. 8 Komisyon, Avrupa Birliğinde sera etkisi olan gazlarõn emisyon tahsis haklarõ ile ilgili bir sistem oluşturulmasõ konusunda bir Yeşil Kitap kabul etti Lizbon da (Portekiz), bilgiye dayalõ bir ekonomide, istihdamõ, ekonomik reformu ve sosyal kaynaşmayõ güçlendirmeye yönelik yeni bir Birlik stratejisi oluşturmak amacõyla, özel bir Avrupa Konseyi (Zirve) toplandõ. 27 Adalet ve İçişleri Konseyi, organize suçlara ilişkin bir eylem programõ kabul etti. Nisan 3-4 Kahire de (Mõsõr), Afrika Birliği Teşkilatõ ve Avrupa Birliğinin himayesinde, bir Afrika-Avrupa zirvesi toplandõ. 7 Sayõştay, Komisyonun görüşleriyle birlikte, gençlerin istihdamõna yönelik, Avrupa Sosyal Fonu ve Avrupa Tarõmsal Yönlendirme ve Garanti Fonu (Yönlendirme Bölümü) kaynaklõ yardõm tedbirleri ile ilgili özel raporu yayõmladõ. 10 Avrupa Birliği-Rusya İşbirliği Konseyi toplandõ Ljubljana da (Slovenya), Avrupa Parlamentosu başkanõ ile aday ülkelerin Parlamento başkanlarõ arasõndaki 9 uncu toplantõ yapõldõ. 135

143 Mayõs 3 Komisyon, Yunanistan õn, Euro alanõnõn 12 nci üyesi olmasõnõ teklif etti. 9 Avrupa Birliği kurumlarõ, Schuman Deklarasyonunun 50 nci yõlõnõ kutladõ. Haziran 8 Avrupa Parlamentosu ve Konsey, 2001 yõlõnõ Avrupa Lisan Yõlõ olarak ilan eden bir karar kabul etti Avrupa Konseyi (Zirve), Santa Maria da Feira da (Portekiz) toplandõ. Zirvede, 2000 yõlõ için üye devletlerin ve Birliğin ekonomik politikalarõnõn ana ilkeleri onaylandõ ve Akdeniz bölgesi için ortak bir strateji kabul edildi. Zirvede, ayrõca, Yunanistan õn Euro alanõna dahil olmasõ onaylandõ, Avrupa Birliğinin dönemi dõş ve sõnõr-ötesi politikalarõnda kuzey boyutu için bir eylem planõ benimsendi ve Avrupa Birliğinin uyuşturucuyla mücadele konusundaki eylem planõna destek verildi. 23 Cotono da (Benin), Topluluk ile AKP ülkeleri arasõnda, Lome Sözleşmelerinin yerine geçecek bir sözleşme imzalandõ. 28 Lizbon da (Portekiz), ilk Avrupa Birliği-Hindistan Zirvesi yapõldõ. Temmuz 1 Fransa, Avrupa Birliği Konseyi dönem başkanlõğõnõ devraldõ uncu AB-Japonya Zirvesi Tokyo da (Japonya) yapõldõ. Görüşmeler, ekonomik ve ticari ilişkiler de dahil olmak üzere AB ile Japonya arasõndaki ilişkilerin güçlendirilmesi, G-8 Zirvesi, Birleşmiş Milletler ve ASEM (Avrupa Birliği-Asya Zirvesi) de dahil olmak üzere uluslararasõ forumlarda AB ile Japonya arasõndaki işbirliği ve Kore yarõmadasõ, Orta Doğu barõş süreci ve Kosova-Güneydoğu Avrupa da dahil olmak üzere uluslararasõ durum üzerinde yoğunlaştõ G-8 Zirvesi, Okinawa da (Japonya) yapõldõ. Katõlõmcõlar, dünya ekonomisi, bilgi ve iletişim teknolojisi, gelişme, borçlanma, sağlõk, eğitim, ticaret, kültürel çeşitlilik, suç ve uyuşturucu, nüfusun yaşlanmasõ, biyoteknoloji ve gõda güvenliği, insan gen haritasõ, çevre, nükleer güvenlik, savaşlarõn önlenmesi, 136

144 silahsõzlanma, nükleer silahlarõn yayõlmasõnõn önlenmesi ve terörizm konularõnõ ele aldõ. 26 Komisyon, polivinil klorid (PVC) ile bağlantõlõ çevresel sorunlara ilişkin bir Yeşil Kitap kabul etti. Ağustos 10 Sayõştay, Avrupa Birliğinin, üçüncü ülkelerde insan haklarõ ve demokrasinin gelişmesi için sağladõğõ yardõmlarõn Komisyon tarafõndan idaresine ilişkin özel raporu yayõmladõ. Eylül 8 Birleşmiş Milletler tarafõndan, New York da (ABD) bir Milenyum Zirvesi düzenlendi. Komisyon Başkanõ Romano Prodi, zirve sõrasõnda, İsrail Başbakanõ Ehud Barak, İran Cumhurbaşkanõ Muhammed Hatemi ve Şili Devlet Başkanõ Ricardo Lagos ile görüştü Versay da (Fransa), ECOFIN (Ekonomik ve Mali İşler Konseyi) gayri resmi zirvesi yapõldõ. AB ekonomi ve maliye bakanlarõ, mevcut petrol fiyatlarõnõ tartõştõlar ve OPEC i, pazar arzõnõn dünyadaki ekonomik şartlara daha uygun olmasõna yönelik önlemler almaya davet ettiler. 12 Brüksel de (Belçika), Avrupa Parlamentosu Ekonomik ve Parasal İşler Komitesi ile Avrupa Merkez Bankasõ Başkanõ Wim Duisenberg arasõnda bir görüşme (parasal diyalog) yapõldõ. 15 Paris te (Fransa), bir Avrupa Birliği-Ukrayna zirvesi yapõldõ. Görüşmelerde, Ukrayna ve Avrupa Birliğindeki son gelişmeler, Ortaklõk ve İşbirliği Anlaşmasõnõn uygulanma durumu, adalet ve içişleri alanõnda işbirliği ve Çernobil in kapatõlmasõna ilişkin mutabakat protokolünün değişik veçheleri ele alõndõ. 19 Brüksel de (Belçika), Avrupa Birliği-Macaristan Ortaklõk Konseyinin 7 nci toplantõsõ ve Avrupa Birliği-Çek Cumhuriyeti Ortaklõk Konseyinin 6 ncõ toplantõsõ yapõldõ. 22 Avrupa Merkez Bankasõ, Amerikan Merkez Bankasõ ve Japon Merkez Bankasõ, Euro nun desteklenmesi konusunda karar aldõlar. 28 Danimarka da, tek para birimine geçiş konusunda yapõlan referandumda, halkõn çoğunluğu red oyu kullandõ. 137

145 Ekim Seul de (Kore), 3 üncü Asya-Avrupa zirvesi yapõldõ. Görüşmelerde, her iki bölgede ortaya çõkan gelişmeler, siyasi diyaloğun geliştirilmesi, ekonomik ve mali işbirliğinin güçlendirilmesi ile diğer alanlardaki işbirliğinin desteklenmesi ve ASEM sürecinin ileriye götürülmesi konularõ ele alõndõ. 25 Üsküp de (Eski Yugoslav Cumhuriyeti Makedonya-FYROM), Güneydoğu Avrupa da işbirliği sürecine ilişkin özel bir zirve yapõldõ. 30 Paris te (Fransa), bir Avrupa Birliği-Rusya zirvesi yapõldõ. Görüşmelerde, AB ile Rusya arasõndaki işbirliği alanlarõnõn genişletilmesi üzerinde duruldu. Kasõm 8 Komisyon, Konseye, aday ülkelerin üyelik hazõrlõklarõnõn değerlendirildiği ilerleme raporlarõ ile üyelik müzakerelerinin başlatõlmasõndan önce Türkiye tarafõndan ele alõnmasõ gereken başlõca konularõ tanõmlayan Katõlõm Ortaklõğõ taslak belgesini içeren, genişlemeye ilişkin genel raporu sundu. 14 Bölgeler Komitesi tarafõndan, Brüksel de (Belçika), genişleme, küreselleşme ve yeni yönetim şekilleri konusunda bir konferans düzenlendi Marsilya da (Fransa), 4 üncü Avrupa-Akdeniz Konferansõ yapõldõ. Katõlõmcõ ülkelerin Dõşişleri Bakanlarõ, Avrupa Birliğinin Akdeniz bölgesi istikrar ortaklõğõna katkõsõnõ, siyasi ve güvenlik işbirliğini, ekonomik ve ticari meseleleri, sosyal, kültürel ve insani konularõ ve mali işbirliğini tartõştõlar Zagrep de (Hõrvatistan), bir Avrupa Birliği-Balkanlar zirvesi yapõldõ. 29 Komisyon, enerji tedarik güvenliği konusunda Avrupa stratejisine ilişkin bir Yeşil Kitap kabul etti. Aralõk 1 Komisyon, enerji tedarik güvenliği konusunda Avrupa stratejisine ilişkin Yeşil Kitabõ yayõmladõ. 7 Avrupa Birliği Temel Haklar Şartõ, Avrupa Parlamentosu, Avrupa Konseyi ve Komisyon başkanlarõ tarafõndan resmen ilan edildi. 138

146 7-9 Avrupa Konseyi (Zirve), Nice de (Fransa) toplandõ. Zirvede, Avrupa Birliği Konseyi, Avrupa Parlamentosu ve Komisyon tarafõndan ilan edilen Temel Haklar Şartõnõn, Birlik vatandaşlarõna mümkün olan en geniş biçimde tanõtõlmasõ gerektiği vurgulandõ. Aday ülkelerle üyelik müzakerelerinin hõzlanmõş olmasõ, bu ülkeler tarafõndan, müktesebatõn kabul edilme, yürürlüğe konma ve etkili biçimde uygulanma şartlarõnõn oluşturulmasõ yönünde gösterilen çabalar ve Türkiye için adaylõk öncesi stratejinin uygulanmasõnda kaydedilen gelişmeler memnuniyetle karşõlandõ. Zirvede, ayrõca, Avrupa güvenlik ve savunma politikasõ tartõşõldõ, Avrupa Sosyal Gündemi onaylandõ, Avrupa da yenilik ve bilgi, ekonomi politikalarõnõn koordinasyonu, tüketici sağlõğõ ve güvenliği, deniz güvenliği, çevre, kamuya yararlõ hizmetler, bazõ ürünlerin tedarik güvenliği, özgürlük, güvenlik ve adalet, kültür, yerleşim merkezlerine uzak bölgeler ve dõş ilişkiler konularõ ele alõndõ. Hükümetlerarasõ Konferans, Nice Antlaşmasõna ilişkin siyasi bir mutabakatla sona erdi. 139

147 2001 Avrupa Lisan Yõlõ Ocak 1 İsveç, Avrupa Birliği Konseyi dönem başkanlõğõnõ devraldõ. 2 Yunanistan, Euro alanõnõn 12 nci üyesi oldu. Şubat 8 Komisyon, Entegre Ürün Politikasõna (IPP) ilişkin bir Yeşil Kitap kabul etti. 26 Nice de (Fransa), Aralõk 2000 de yapõlan Avrupa Konseyi (Zirve) sonrasõnda, Avrupa Birliği Antlaşmasõ ile Avrupa Topluluklarõnõ Kuran Antlaşmalara değişiklik getiren yeni bir Antlaşma imzalandõ (Nice Antlaşmasõ). Mart 20 Komisyon, 2002 sonrasõnda Ortak Balõkçõlõk Politikasõ konulu bir Yeşil Kitap kabul etti. Mayõs 17 Moskova da (Rusya), bir Avrupa Birliği-Rusya zirvesi yapõldõ. Haziran 13 Danimarka, Nice Antlaşmasõna ilişkin onay belgelerini sundu. 14 Göteborg da (İsveç), bir Avrupa Birliği-ABD zirvesi yapõldõ Avrupa Konseyi (Zirve), Göteborg da (İsveç) yapõldõ. 21 Stokholm de (İsveç), bir Avrupa Birliği-Kanada zirvesi yapõldõ. 25 Mõsõr ile, bir Avrupa-Akdeniz ortaklõk anlaşmasõ imzalandõ. Temmuz 1 Belçika, Avrupa Birliği Konseyi dönem başkanlõğõnõ devraldõ. 18 Komisyon, İşletmelerin sosyal sorumluluklarõ konusunda bir 140

148 Avrupa çerçevesi geliştirilmesi başlõklõ bir Yeşil Kitap kabul etti Cenova da (İtalya), bir G-7/G-8 Zirvesi yapõldõ. Zirvede, sağlõk, uluslararasõ ticaret, yoksullukla mücadele, kalkõnma, kamu borçlarõ, çevre, gõda güvenliği, Balkanlar ve Orta Doğu konularõ ele alõndõ. 25 Komisyon, Avrupa Yönetişimi başlõklõ bir Beyaz Kitap kabul etti. Eylül 5 Brüksel de (Belçika), bir Avrupa Birliği-Çin zirvesi yapõldõ. 12 Komisyon, 2010 için Avrupa Ulaştõrma Politikasõ: Karar Verme Zamanõ başlõklõ bir Beyaz Kitap kabul etti. 21 Avrupa Konseyi (Zirve), 11 Eylül 2001 tarihinde New York ve Washington da (ABD) gerçekleştirilen terörist saldõrõlar sonrasõndaki uluslararasõ durumu değerlendirmek ve Avrupa Birliğinin benimseyeceği tutumun çerçevesini belirlemek üzere, Brüksel de (Belçika) olağanüstü toplandõ. 24 Lüksemburg, Nice Antlaşmasõna ilişkin onay belgelerini sundu. 28 Komisyon, suç mağdurlarõnõn uğradõğõ zararlarõn karşõlanmasõna ilişkin bir Yeşil Kitap kabul etti. Ekim 2 Komisyon, Avrupa Birliğinde tüketicilerin korunmasõna ilişkin bir Yeşil Kitap kabul etti. 19 Gent de (Belçika), hükümet ve devlet başkanlarõ gayri resmi olarak toplandõ. Fransa, Nice Antlaşmasõna ilişkin onay belgelerini sundu. 29 Avrupa Topluluklarõ ve üye devletleri ile Hõrvatistan arasõnda bir istikrar ve ortaklõk anlaşmasõ imzalandõ. Kasõm 9-13 Dünya Ticaret Örgütünün (DTÖ) bakanlar düzeyindeki konferansõ Doha da (Katar) yapõldõ. 22 Komisyon, gençlik konusunda bir Beyaz Kitap kabul etti. 24 Pakistan ile bir işbirliği anlaşmasõ imzalandõ. 141

149 Aralõk 5 Komisyon, 2002 yõlõ çalõşma programõnõ kabul etti. 8 Brüksel de (Belçika), bir AB-Japonya zirvesi yapõldõ. 11 Komisyon, Topluluğun mali çõkarlarõnõn ceza hukuku çerçevesinde korunmasõ amacõyla Avrupa Savcõlõğõ kurulmasõ konusunda bir Yeşil Kitap kabul etti. Komisyon, 4064/89 sayõlõ Konsey Tüzüğünün gözden geçirilmesine ilişkin bir Yeşil Kitap kabul etti. 12 Komisyon, Avrupa Birliğinin araştõrma ve teknolojik gelişme alanõndaki eylemlerine ilişkin 2001 yõlõ raporunu kabul etti. 14 Euro alanõna dahil ülkeler, vatandaşlarõnõn, Euro ya geçişten önce madeni Euro satõn alabilmeleri için, Euro Kit lerini piyasaya sürdü Avrupa Konseyi (Zirve), Laeken de (Belçika) toplandõ. 142

150 2002 Ocak 1 İspanya, Avrupa Birliği Konseyi dönem başkanlõğõnõ devraldõ. Euro cinsinden madeni paralar ve banknotlar, Euro ya katõlan 12 ülkede (Avusturya, Belçika, Finlandiya, Fransa, Almanya, Yunanistan, İrlanda, İtalya, Lüksemburg, Hollanda, Portekiz ve İspanya) dolaşõma girdi. 10 Komisyon ile Lübnan arasõnda bir ortaklõk anlaşmasõ akdedilmesine ilişkin müzakereler sonuçlandõ. 15 Pat Cox, Avrupa Parlamentosu başkanlõğõna seçildi. Şubat 28 Euro ve ulusal paralarõn birlikte kullanõmõ için öngörülen sürenin sona ermesini müteakip, Euro, katõlõmcõ 12 ülkede geçerli tek para birimi haline geldi. Avrupa nõn Geleceği konulu Konferans, Brüksel de (Belçika) başladõ. Mart Avrupa Konseyi (Zirve), Barselona da (İspanya) toplandõ. 26 Avrupa uydu aracõlõğõyla yer ve yön belirleme sistemi GALILEO, faaliyete geçirildi. 143