VİZYON TASARIM ETKİ ETKİ ATÖLYESİ
VİZYON Kentsel Bölgesel Vizyon ile kurgulanan kentler
Vizyon Çalışmalar
TASARIM Stratejik Tasarım Sosyal Etki Tasarımı
Tasarım
ETKİ Uzlaşma Yönetimi Sosyal Etki Değerlendirmesi
Etki Çalışmalar
KENTLERİN DÖNÜŞÜMÜ ANTİK KENTLER 17-19. yy. KENTLERİ MODERN KENTLER
HİSSELİ MÜLKİYET TAPU TAHSİS KAT MÜLKİYETİ ÇARPIK KENTLEŞME YOKSUNLUK YAPI VE YAŞAM KALİTESİ RİSKİ DEĞER PAYLAŞIMI AYRIŞMA KARMA KULLANIM HASILAT PAYLAŞIMI 1960-1980 1980-1990 1990-20?? 1 2 3 DÖNÜŞÜMÜN DÖNÜŞÜMÜ
YENİ KENT MODELİ YAKLAŞIMLARI Yeni Çağ Şehirleri (New Century Cities) Kentsel Rönesans (Urban Renaissance) Kentsel Yayılma (Urban Sprawl) Akıllı Büyüme (Smarth Growth) Kentsel Dayanıklılık (Urban Resilience) Kentsel İttifaklar (Urban Coalition) HUB Kentler (HUB Cities) Mekansal Gelişim Strateji Çerçevesi (Spatial Development Framework) Yarışan Kentler (Competitive Cities) Öğrenen Kentler (Learning Cities) Paylaşan Kentler (Sharing Cities) Gelişen Kentler (G8) (Developing Cities)
Kentsel Akımlar KENTSEL RÖNESANS AKILLI BÜYÜME YENİ YÜZYIL KENTLERİ Merkez Canlandırma Tarihsel Koruma Ulaşım (yaya-araç) Toplu taşımanın teşvik edilmesi Ulaşım çeşitliliği Yürünebilir kentler Karma kullanım Konut çeşitliliği Açık ve yeşil alanların korunması Tarihi alanların korunması İşbirlikleri Yaşama ve Çalışma Birlikteliği 24 saat yaşayan kent Yaratıcılık ve Yenilikçilik Tasarım ve Teknoloji
KENTSEL DÖNÜŞÜM Gayrimenkul geliştirme değildir. Gayrimenkul geliştirme, piyasa güçleri ile gerçekleşir. Kentsel Dönüşüm ise kamu desteğine gereksinim duyulan yoksulluk bölgelerinde, ekonomik ve sosyal boyutu da içeren, uzun vadeli eylemler bütünüdür.
Kaynak: A. Faruk Göksu Ankara Yaklaşımı İstanbul Yaklaşımı ŞİRKET DERNEK SÖZLEŞME İHALE (5366) Portakal Çiçeği Vadisi Kartal Kentsel Dönüşüm Projesi Sulukule Kentsel Yenileme Projesi Tarlabaşı 1. Etap Yenileme Projesi Ortaklık İşbirliği Ortaklık Ortaklık Ank. Bşk. Bel. %49 Mülk Sahipleri %21 Girişimci %30 İstanbul Bşk. Bld. Kartal Kentsel Yenileme Derneği TOKİ Fatih Belediyesi Beyoğlu Belediyesi Özel Sektör Ortaklık Dikmen Vadisi Ank. Büyükşehir Bel. İlçe Belediyeleri Maltepe Dragos Dönüşüm Projesi İşbirliği İstanbul Bşk. Bld. Maltepe Yenileme Derneği Sümer Mahallesi Kentsel Dönüşüm Projesi Ortaklık KİPTAŞ (İBB) Zeytinburnu Belediyesi Fener Balat Yenileme Projesi Ortaklık Fatih Belediyesi Özel Sektör
Kaynak: A. Faruk Göksu TOKİ Yaklaşımı 6306 Yaklaşımı HASILAT RİSKLİ ALAN RİSKLİ YAPI REZERV ALAN ATAŞEHİR FİKİRTEPE KADIKÖY YENİ ŞEHİR Ortaklık Ortaklık Ortaklık Mülk Sahipleri Yatırımcı Mülk Sahipleri Yatırımcı Mülk Sahipleri Emlak Konut-TOKİ Yatırımcı BURSA Ortaklık Belediye TOKİ
PLANLAMA & UYGULAMA MEVZUAT YAPIM
Kentlerin Geleceği; 6K Kimlik Farklılıkların Farklılaştırması Kapasite Yaşam Dengesi Kalkınma Yaratıcılık ve Yenilik Kalite Katılım İşbirliğinin Gücü Kurgu Stratejik Bakış
İSTANBUL PLANI ve YATIRIMLARI
Nüfus Ortak Vizyon; Finans I Turizm-Kültür I İnovasyon ve Bilgi Merkezi I Lojistik
Merkez
Sanayi
Lojistik
Yapısal Dönüşüm Stratejileri Güçlü Bağlantılar Kentsel Dönüşüm Yeni Yerleşimler
Strateji 1.
Strateji 2.
Strateji 3.
Uzlaşma Yönetimi Projeleri Tarlabaşı Yenileme Projesi Kartal Dönüşüm Projesi Cendere Dönüşüm Projesi
TARLABAŞI YENİLEME PROJESİ PROJE ALANI TARLABAŞI BULVARI ISTIKLAL CADDESİ TARAFLAR BEYOĞLU BELEDİYESİ YATIRIMCI DERNEK MÜLK SAHİPLERİ KİRACILAR
KARTAL DÖNÜŞÜM PROJESİ Kartal Yeni Merkez 360 ha proje alanı - TEM, E-5 karayolu bağlantıları - Kartal-Kadıköy metro hattı - Marmaray - Havalimanına 10 km - Deniz bağlantıları
BÜYÜKLÜKLER 4,5 milyon m 2 toplam inşaat alanı 150.000 çalışan 40.000 yaşayan
T E M A L A R
P L A N K A R A R L A R I 3 emsal % 0 - %30 konut 2,5 emsal %30 - %50 konut
UZLAŞMA YÖNETİMİ TARAFLAR ZHA İBB-IMP KARTAL BELEDİYESİ DERNEK BULUŞMALAR Mimar-Plancı-Harita Müh. Planlama Kararları-Piyasa Koşulları Mülk sahipleri-plancılar Bürokrasi-IMP
CENDERE VADİSİ DÖNÜŞÜM PROJESİ - Merkezi lokasyon - TEM Boyunca: 8.5 km. - Ekolojik değerler ve avantajlar 230 ha proje alanı Cendere Vadisi
T E M A L A R
Tipolojiler
Kamusal Alan
Yükseklik Stratejisi
P L A N K A R A R L A R I 1,2 Min. emsal 2,1 Max. emsal Yapılaşma Bonusları (parsel birleştirmeleri baz alınarak) 10.000-20.000 m2 için 25% 20.000-30.000 m2 için 40% 30.000-50.000 m2 için 60% 50.000 m2 için 80% D BÖLGESİ B BÖLGESİ C BÖLGESİ
UZLAŞMA YÖNETİMİ TARAFLAR DERNEK İBB-IMP İLÇE BELEDİYELERİ KULLANIMLAR EĞİTİM-BİLİŞİM TEKNOLOJİ (EBT) TİCARET-KONUT- TURİZM (TKT)
Dere-Yapı İlişkisi
İSTANBUL; Kentsel Vizyon Bakışı KÜRESEL BAKIŞ
YENİ PLANLAMA YAKLAŞIMI 3ada1ada.org mahalle3d.weebly.com kentselstrateji.com
AL-VER BONUSU 1 BİRLEŞME 2YOLA TERK 3KAMUSAL MEKAN 4KAPALI OTOPARK
1 2 Düğüm Doku 3 Can Damarı Yaşam Yenilenen ü Özellikle riskli mahallelerin mevcut yog un dokusu içinde yeni yas am fırsatları sunarak, bütünles tirici ve bag layıcı kamusal mekanların olus turulmasını ve kentsel dokuların yenilenmesi, süreçlerinin temel tasarım ilkelerinin tartıs ılması hedeflenmektedir.
Afet Riski Altındaki Alanların Dönüştürülmesi Hakkında Kanun (6306) Yasa İçeriği Yeni Uygulama Araçları Sektörün Yeni Aktörleri
2981 5366 6306 PLAN İmar Planı Avan Proje Mevzi Plan MÜLKİYETİN EL DEĞİŞTİRMESİ Tapu Tahsis Özel Mülkiyetin İhale Edilmesi 2/3 + Kamu YETKİ Yeminli Bürolar Özel Sektör Teknik Bürolar TANIM Gecekondu Sit Alanı AKTÖR YAP-SAT ÖZEL SEKTÖR Riskli Yapı Riskli Yapı Alanı Rezerv Alan KAMU-TOKİ GİRİŞİMCİ
1 Bakanlık: Çevre ve Şehircilik İdare: Bakanlık, Belediye, TOKİ, İl Özel İdaresi Riskli Alan Rezerv Yapı Alanı Riskli Yapı TESPİT TANIMLAR Riskli Alan Tespiti -Bakanlık -Belediye veya il özel idaresi: Bakanlar kurulu kararı gerekir. Rezerv Alan Tespiti -Bakanlık tarafından belirlenir. Riskli Yapı Tespiti İdarece lisanslandırılacak olan; -Üniversiteler, inşaat, jeoloji ve jeofizik mühendisleri odaları, yapı denetimi kuruluşları -%40 kamu sermayeli kurumlar, STK, mimarlık ve mühendislik büroları -Bakanlık, riskli yapı tespitine ilişkin faaliyetleri denetleme yetkisine sahiptir. 2 (RİSKLİ AFET RİSKLİ ALANLAR YAPI TESPİTİNE) İTİRAZ -15 Gün içinde, Müdürlüğe itiraz edilebilir. İtiraz Değerlendirme Bakanlıkça teknik heyet görevlendirilir.(üniversitelerden 4, Bakanlıktan 3 üye) 3 DEĞER TESPİTİ Taşınmazın değeri; kıymet takdir komisyonları veya hizmet satın alınarak, Kamulaştırma Kanununun 11 inci maddesindeki esaslara göre tespit edilir. Riskli Yapılar Uygulama alanı dışında olup riskli yapı olarak tespit edilen yapılarda, sahip oldukları hisseleri oranında paydaşların en az üçte iki çoğunluk ile alacağı karara katılmayan maliklerin bağımsız bölümlerine ilişkin arsa paylarının rayiç değeri, 11 inci madde hükümlerine göre tespit edilir 4 5 AMAÇ Riskli alan, rezerv alan ve riskli yapılarda; - Tespit - İtiraz ve Değerlendirme - Değer Tespiti - Anlaşma Yapılması - Planlama KONUT VE İŞYERİ VERİLMESİ Tespit edilen bedel, konut veya işyerinin inşaat maliyet bedelinden düşülür. Alacak durunda; yeni taşınmaz yada İmar Hakkı Transferi Borçlu olunması durumunda ise taksitle ödeme İnşaat maliyet bedeli; (ihale bedeli, arsa edinim bedeli, proje giderleri, yıkım ve nakliye giderleri, zemin iyileştirme giderleri ve müşavirlik giderleri) PLANLAMA Plan teklifleri belediye ya da il özel idarelerce, dışında ise il özel idarelerince hazırlanır ve bu planlar hakkında belediye meclisi veya il genel meclisi kararı alınır. -Plan revizyonu; Büyükşehir Belediyesi -Sit Alanı; Kültür ve Turizm Bakanlığı görüşü alınır. Afet riskine karşı dayanıklı ve yaşam kalitesi yüksek bir çevre oluşturulmasına katkı sağlamak maksadıyla, Bakanlıkça belirlenen usul ve esaslar çerçevesinde, parsellerin birleştirmesi şartı ile imar hakkı artışı verilebilir.
Yasa İçeriği Afet Riski Altındaki Alanların Dönüştürülmesi Hakkında Kanun Bu Kanunun amacı; afet riski altındaki alanlar ile bu alanlar dışındaki riskli yapıların bulunduğu arsa ve arazilerde fen ve sanat norm ve standartlarına uygun, sağlıklı ve güvenli yaşama çevrelerini teşkil etmek üzere, iyileştirme, tasfiye ve yenilemelere dair usûl ve esasları belirlemektir. Rezerv yapı alanı: Bu Kanun uyarınca gerçekleştirilecek uygulamalarda yeni yerleşim alanı olarak kullanılmak üzere, TOKİ nin veya İdarenin talebine bağlı olarak veya re sen, Maliye Bakanlığının uygun görüşü alınarak Bakanlıkça belirlenen alanları, Riskli alan: Zemin yapısı veya üzerindeki yapılaşma sebebiyle can ve mal kaybına yol açma riski taşıyan, Bakanlık, TOKİ veya İdare tarafından Afet ve Acil Durum Yönetimi Başkanlığının görüşü de alınarak belirlenen ve Bakanlığın teklifi üzerine Bakanlar Kurulunca kararlaştırılan alanı, Riskli yapı: Riskli alan içinde veya dışında olup ekonomik ömrünü tamamlamış olan ya da yıkılma veya ağır hasar görme riski taşıdığı ilmî ve teknik verilere dayanılarak tespit edilen yapıyı,
Bakanlık Yetkileri Parsellerin tevhit edilmesine, münferit veya birleştirilerek veya imar adası bazında uygulama yapılmasına, yeniden bina yaptırılmasına, payların satışına, kat karşılığı veya hâsılat paylaşımı ve diğer usûller ile yeniden değerlendirilmesine, sahip oldukları hisseleri oranında paydaşların en az üçte iki çoğunluğu ile karar verilir. konut sertifikası toplulaştırma yapmaya, taşınmazları trampaya, taşınmaz mülkiyetini veya imar haklarını başka bir alana aktarmaya, plânlar yapmaya, onaylamaya ve kent tasarımları hazırlamaya yetkilidir.
MENKULLEŞTİRME VE TRANSFER Çok yoğun nüfus, yoğun yapılaşma, güvensi yapı stoku ve kentsel çevre ve altyapı yetersizliği, mülkiyet yapısı dikkate alındığında, İmar Haklarının Transferi ve Menkulleştirilmesi yöntemleri önem kazanmaktadır.
İmar Hakları Transferi Kent Ölçeği Yapılaşma ve kamusal alan yaratma kapasitesi olmayan yapı adalarında imar bonuslarının bir bölümü ya da tamamı başka yoğunluk odaklarına ya da stratejik akslara transfer edilebilir. İstanbul ölçeği
İmar Hakları Transferi Mahalle ve Ada Ölçeği
BAKANLIK BAŞVURU BELEDİYE BÖLGE BONUS Mülk sahibi ve Yatırımcı Başvuru Formu İMAR HAKLARI SATIŞI (İHS) ve TRANSFERİ (İHT) UYGULAMA SÜRECİ (10 B) Halk Komitesi Mülk Sahipleri Yatırımcılar Sivil Örgütler Planlama Komitesi Kurumsal Kapasite İHT Yasası Uygulama Yönetmeliği Banka, Fon İHT Planı Sermaye Geliş. Planı Piyasa Analizleri Kamu Yararı Planı Senaryo Geliştirilmesi Gönderen Bölge (korunan) Bonus TL Alan Bölge (gelişen) Bölgelerin Tasarımı Birim Yoğunluk Birim Bonus Bonus Hesaplama Kredi Hesaplama BİLGİ BELGE BÜYÜKLÜK Doğal Yapı Mevcut Arazi Kullanımı Mülkiyet Bilgileri Mevcut Planlar BANKA ÇED Raporu Altyapı Kapasite Analizi Yaşam Kalitesi Etki Raporu Arz ve Talep Dengesi Teşvikler ve Kısıtlar Transfer Edilebilir İmar Hakkı Sayısı BONO Fon Kaynakları Bono Fonları Bonus Sertifikalarının Alım ve Satım İşlemleri Sertifika hazırlanması Sertifikanın Kullanımı Alım ve Satım Kısıtları