ASİTLER, BAZLAR VE TUZLAR

Ebat: px
Şu sayfadan göstermeyi başlat:

Download "ASİTLER, BAZLAR VE TUZLAR"

Transkript

1 ASİTLER, BAZLAR VE TUZLAR Kavramlar / Terimler Asit Baz Tuz Nötralleşme İndikatör p Aktif metal Soy metal Neler Öğreneceğiz? Bu ünitede, asitleri ve bazları gündelik deneyimlerimiz ile ilişkilendirerek ayırt edeceğiz; asitlerin ve bazların özelliklerini moleküler düzeyde açıklayarak önemli tepkimelerini inceleyeceğiz. Gündelik hayatta önemli asitlerin, bazların ve tuzların özelliklerini kullanım alanları ile ilişkilendireceğiz. Neden Önemli? Bu üniteyi öğrenmeniz; asit, baz ve tuz kavramlarını moleküler düzeyde incelemeniz, gündelik deneyimler üzerinden tanımanız ve asit, baz, tuz özelliği gösteren maddelerin kullanım alanlarına ve doğru kullanımlarına yönelik bilinçli olmanız bakımından önemlidir

2 1. ASİTLERİ VE BAZLARI TANIYALIM BÖLÜM Resim 1.1: Turunçgiller sitrik asit içerir. Asitler ve bazlar çok eski çağlardan beri bilinmektedir ve hem günlük hayatımızda hem de laboratuvarda çok önemli bir yere sahiptir. Besin maddelerinin birçoğunun yapısında asit bulunur. Örneğin meyvelerden limon, portakal ve greyfurtta sitrik asit (Resim 1.1), elmada maleik asit, üzümde tartarik asit, sütte ve yoğurtta laktik asit, çayda tanik asit, gazozda karbonik asit ve sirkede asetik asit bulunur. Besin maddeleri dışında bazı hayvanların vücudunda da asit bulunur. Belki de karınca ısırmasına maruz kalmış ve verdiği acıyı hissetmişsinizdir. Bu acı, karıncanın salgıladığı maddenin bir çeşit asit olan formik asit olmasından kaynaklanır (Resim 1.2). Spor yaptıktan sonra bacak kaslarımızda hissettiğimiz ağrı da laktik asitten kaynaklanır. Ayrıca midemizin salgıladığı sıvı da hidroklorik asit içerir. Bu asitler dışında laboratuvarda kullanılan asitler de vardır. Bunlardan en yaygın olanları hidroklorik asit, sülfürik asit ve nitrik asittir (Resim 1.3). Laboratuvarda kullanılan asitler seyreltik ya da derişik olabilir. Derişik asitte suda çözünen asit miktarı fazla iken seyreltik asitte suda çözünen asit miktarı azdır. Resim 1.2: Karınca salgısında formik asit bulunur. Sulphuric Acid ydrochloric Acid Cl 2S4 Resim 1.3: Laboratuvarda yaygın kullanılan asitler Resim 1.4: Bazı şekerlemelerin tatları ekşidir çünkü asit içerirler. 12 Asitlerin tatları ekşidir. Bazı meyvelerin tatlarının ekşi olması asit içermesinden kaynaklanır. Çocukların çok sevdiği şekerlemelerin birçoğu meyvelerde bulunan asit içerir (Resim 1.4). Asitler aşındırıcı özelliğe sahip olup birçoğu tehlikelidir. Sanayide, laboratuvarlarda ve bazı temizlik malzemelerinde kullanılan asitler insan vücudu için zararlı ve tahriş edicidir. Bu tür asitler kullanılırken doğrudan temasta bulunmak çok tehlikelidir. Örneğin nitrik asit (N3) deriye döküldüğünde proteinlerle tepkimeye girer, sülfürik asidin (2S4) ise suyu tutma özelliği olup canlı bir dokuya temas etmesi durumunda hücrenin suyunu çekerek dokuyu tahrip eder.

3 Asitler gibi, günlük yaşantımızda kullandığımız baz yapısında birçok madde vardır. Temizlik amacıyla kullandığımız sabun (Resim 1.5), deterjan, cam temizleyici, fırın temizleyici gibi maddeler, asitlerin etkisini gidermek amacıyla kullandığımız diş macunu (Resim 1.6) ve mide ilaçları bazik özellik gösterirler. Bazların tatları acıdır. Ayrıca bazlar ele kayganlık hissi verir ve yakıcı özelliğe sahiptir. Örneğin sabunlu suyun ele kayganlık hissi verdiğini, sabun ile yüzünüzü yıkarken sabunlu su ağzınıza kaçtığında ağzınızda acı bir tat bıraktığını ve gözünüze kaçtığında gözünüzü yaktığını bilirsiniz. Sanayide, laboratuvarlarda ve bazı temizlik malzemelerinde kullanılan bazlar insan vücudu için zararlı olup bu tür bazlar ile doğrudan temasta bulunmak çok tehlikelidir. Örneğin derişik sodyum hidroksit, potasyum hidroksit çözeltileri aşındırıcı ve yakıcı özelliğe sahiptir ve deriye etki ederek önemli derecede yanma oluşturur. Sodyum hidroksit ve potasyum hidroksidin seyreltik çözeltileri ise tahriş edicidir. Sodyum hidroksit ve potasyum hidroksit dışında laboratuvarda kullanılan en yaygın bazlar, amonyak ve kalsiyum hidroksittir (Resim 1.7). Resim 1.5: Sabunlar baziktir. Resim 1.6: Diş macunları baziktir. Resim 1.7: Laboratuvarda yaygın kullanılan bazlar Araştıralım Asidik ve bazik maddeler üzüm suyuna ve çaya nasıl etki eder? Peki, bir maddenin asit ya da baz olduğunu nasıl ayırt edebiliriz? Asitlerin tadı ekşidir, bazlar ise ele kayganlık hissi verir. Ancak asitlerin ve bazların birçoğu tehlikeli olduklarından bildiğimiz besin maddeleri dışında asit ya da baz içeren maddelerin asla tadına bakmamalıyız ve doğrudan temas etmemeliyiz. Birçok asit ve baz çözeltileri renksiz oldukları için dış görünüşlerine bakarak asit ya da baz olduklarını belirleyemeyiz. Bu nedenlerden dolayı bir maddenin asit mi yoksa baz mı olduğunu tespit etmek için indikatör adı verilen maddeler kullanırız. İndikatörler İndikatörler, asitlerle ve bazlarla etkileştiklerinde renk değiştiren kimyasal maddelerdir. Bilinen en yaygın indikatör, ağaç gövdeleri ve kayalar üzerinde yetişen likenlerden elde edilen turnusoldur. Turnusol emdirilmiş kâğıt kullanılarak asitler ve bazlar ayırt edilebilir (Resim 1.8). Asitlerin sulu çözeltileri mavi turnusol kâğıdını kırmızıya çevirir, bazların sulu çözeltileri ise kırmızı turnusol kağıdını maviye çevirir. Örneğin limon tuzu katı hâldedir ve sitrik asit içerir. Limon tuzu mavi turnusol kâğıdına etki etmez ve rengini değiştirmez. Ancak limon tuzunun sulu çözeltisi farklı bir etki oluşturur ve mavi turnusol kâğıdının rengini kırmızıya çevirir. Resim 1.8: Asitler mavi turnusol kâğıdının rengini kırmızıya çevirirler. 13

4 Turnusol kağıdı dışında kullanılan diğer indikatörler fenolftaleyn ve metil oranjdır (Resim 1.9). Fenolftaleyn ve metil oranj gibi sentetik indikatörlerin yanı sıra, bitkilerden elde edilen birçok doğal indikatör vardır. Pek çok çiçek, meyve ve sebzeye renk veren pigmentlerden indikatör elde edilebilir. Kırmızı lahana suyu, üzüm suyu ve çay bunlardan bazılarıdır. Kırmızı lahananın ısıtılmasıyla elde edilen su, indikatör olarak kullanılabilir. Kırmızı laharesim 1.9: Yaygın kullanılan iki indikatör na suyu bir aside eklendiğinde, kırmızı lahana suyunun rengi pembeye döner, bir baza eklendiğinde ise mavi-yeşil renge döner. Böylelikle, indikatördeki renk değişiminden yararlanarak bir maddenin asit mi baz mı olduğunu kolaylıkla anlayabiliriz. Asit ve Baz Tanımı Asit ve bazlar için ilk modern tanım İsveçli kimyacı Svante Arrhenius (Sıvent Arhenyus, Resim 1.10) tarafından 1887 yılında yapılmıştır. Arrhenius, asit çözeltilerinden elektrik akımı geçirdiğinde hidrojen gazının açığa çıktığını bulmuş ve hidrojen gazı oluşumunu da asit çözeltisindeki iyonlarının varlığı ile açıklamıştır. Arrhenius un yaptığı tanıma göre, su ortamında iyonu oluşturabilen maddeler asit, iyonu oluşturabilen maddeler ise bazdır. Bu tanıma dikkat edilirse asitlerin ve bazların özelliklerinin gözlemlenebilmesi için sulu ortama ihtiyaç vardır ve iyonları asitliğin, iyonları da bazlığın belirleyicisidir. Örneğin oda koşullarında (25 C ve 1 atm) gaz hâlinde bulunan saf hidrojen klorür (Cl) moleküllerden oluşur (Şekil 1.1a). Ancak Cl molekülleri suda iyonlarına ayrışır ve ortama iyonu verir (Resim 1.1b), bu nedenle de hidrojen klorür bir asittir. idrojen klorürün suda nasıl çöresim 1.10: Svante Arrhenius ( ) zündüğünü açıklamak için öncelikle bağ yapısını hatırlayalım. Kovalent bağların nasıl oluştuğunu geçtiğimiz yıl görmüştünüz. idrojen klorürdeki Cl bağı ile sudaki bağı polar kovalent bağlardır. idrojenin elektronegatifliği oksijenden ve klordan küçük olduğu için hidrojen kısmen pozitif, klor ve oksijen ise kısmen negatif yüklüdür. atırlay alım -Cl - Cl Cl - Cl 14 diğerinin negatif ucu arasında bir çekim kuvveti oluşur. - Aynı cins ametal atomları arasında oluşan bağa apolar kovalent bağ denirken farklı cins iki ametal atomu arasında oluşan bağa polar kovalent bağ denir. Bir molekülde bağların oluşturduğu çekim kuvvetinin vektörel toplamı sıfır ise molekül apolar, sıfır değil ise molekül polardır. idrojen klorür ve su molekülleri polar olduğu için birinin pozitif ucu ile Şekil 1.1: a) Saf Cl moleküllerden oluşur. Cl Cl Cl Şekil 1.1: b) Sulu ortamda Cl iyonlarına ayrışır.

5 δ δ δ δ Su molekülündeki oksijenin bağ oluşumuna katılmayan elektron çifti ile hidrojen klorürün hidrojeni arasındaki çekim kuvveti yeterince kuvvetli olursa hidrojen klorürde hidrojen ile klor arasındaki bağ kopar ve bağ elektronları klor atomunda kalır. Bunun sonucunda hidrojen ve klor iyonları oluşur. iyonunda elektron yoktur. Tamamen pozitif yükten oluştuğu için kararsızdır ve sulu çözeltilerde 2 molekülü ile birleşerek 3 iyonunu (hidronyum) oluşturur. Bu nedenle ve 3 iyonları birbirinin yerine kullanılabilir. Şimdi de önemli bir baz olan sodyum hidroksidin (Na) suda çözünmesi olayını inceleyelim. Na, sodyum iyonu (Na ) ile hidroksit iyonu ( ) arasında iyonik bağ içeren ve oda koşullarında katı hâlde olan bir bileşiktir. Na katısı kristal örgü yapısında olup iyonlar arasındaki elektrostatik çekim oldukça kuvvetlidir. Na katısı su içerisine atıldığı zaman polar su molekülleri karşıt yüklü uçları ile iyonlara yaklaşır ve onları kristal örgüsünden kopararak su içerisinde dağıtır (Şekil 1.2). Şekilde de görüldüğü gibi Na katısı su içerisinde çözündüğünde Na ve iyonlarını oluşturur, bu nedenle de bazdır. Bu durum kimyasal denklemle şu şekilde ifade edilir: Na(suda) ~ Na (suda) (suda) Cl δ δ δ δ Cl Cl δ 2 (s) Cl(g) 3 (suda) Cl (suda) Moleküller Na Na Na Na Na Na Na Na Na Na Na Na İyonlar Cevaplayalım Moleküler sıvıların elektriği iletmesi beklenmediği hâlde amonyak ve hidrojen klorür gibi bazı bileşikler suda çözündüğü zaman suyun elektrik iletkenliği artar. Neden? Şekil 1.2: Na katısının suda çözünmesi Na 15

6 Uyarı Bir maddenin asit özelliği göstermesi için yapısında atomu ya da baz özelliği göstermesi için yapısında grubu bulunması gerekmez. Faydalı Bilgi Kükürtdioksit gazı atmosfer kirliliğine yol açan bir gaz olup havadaki su buharı ile etkileşerek sülfüröz asit oluşturur ve asit yağmurlarının oluşumuna sebebiyet verir. Asit yağmurlarına 3. bölümde detaylı olarak yer verilecektir. Uyarı Suda tam olarak iyonlaşmayan asit ve bazların çözünme denkleminde tek ok (~) yerine çift ok (ø) kullanılır. Alıştırma Aşağıda verilen asit ve bazların suda iyonlaşma denklemlerini yazınız. a) F b) K c) 2 S 4 d) Mg() 2 Bazı maddeler su ile etkileştiklerinde çözeltileri asit özelliği gösterir. Şimdi C 2, S 2 ve N 2 5 maddelerinin su ile etkileştiklerinde çözeltilerinin neden asit gibi davrandığını inceleyelim. Karbondioksit molekülü (C 2 ) su ( 2 ) ile etkileştiğinde kimyasal tepkime meydana gelir ve karbonik asit ( 2 C 3 ) oluşur. Karbonik asit suda çözünerek hidrojen iyonu ( ) açığa çıkarır. Bu durum aşağıdaki gibi denklemle ifade edilebilir. C 2 (g) 2 (s) ø 2 C 3 (suda) 2 C 3 (suda)ø C 3 (suda) (suda) Kükürtdioksit (S 2 ) molekülü de su ( 2 ) ile etkileşerek sülfüröz aside ( 2 S 3 ) dönüşür. Sülfüröz asit suda moleküler hâlde bulunmaz ve suda iyonlaşması sonucunda hidrojen iyonu ( ) açığa çıkarır. Bu durum aşağıdaki denklemle ifade edilebilir. S 2 (g) 2 (s) ø 2 S 3 (suda) 2 S 3 (suda)ø S 3 (suda) (suda) Azot oksitleri de atmosfer kirliliğine yol açan kimyasal maddelerdir. Diazotpentaoksidin (N 2 5 ) su ( 2 ) ile etkileşimi aşağıdaki denklemde gösterilmiştir. Diazotpentaoksit su ile tepkimeye girdiğinde nitrik asit oluşur. Nitrik asit sulu ortamda hidrojen ( ) ve nitrat (N 3 ) iyonları hâlinde bulunur. N 2 5 (g) 2 (s) ~ 2N 3 (suda)~ 2N 3 (suda) 2 (suda) Bazı maddeler su ile etkileştiklerinde çözeltileri baz özelliği gösterir. Şimdi N 3 ve Ca maddelerinin su ile etkileştiklerinde çözeltilerinin neden baz gibi davrandığını inceleyelim. Amonyak molekülü (N 3 ) suya ( 2 ) eklendiğinde kimyasal tepkime meydana gelir ve amonyum hidroksit (N 4 ) bileşiği oluşur. Amonyum hidroksit sulu ortamda amonyum (N 4 ) ve hidroksit ( ) iyonlarına ayrışır. N 3 (g) 2 (s) ø N 4 (suda) ø N 4 (suda) (suda) Kireç olarak da bilinen kalsiyum oksit (Ca) su ( 2 ) ile etkileştiğinde bir baz olan sönmüş kireç yani kalsiyum hidroksit [Ca() 2 ] oluşur. Kalsiyum hidroksit suda kalsiyum (Ca 2 ) ve hidroksit ( ) iyonları hâlinde bulunur. Bu nedenle de baz özelliği gösterir. Ca(k) 2 (s) ~ Ca() 2 (suda)~ Ca 2 (suda) 2 (suda) Asitleri, su ortamında hidrojen iyonu oluşturan maddeler; bazları ise su ortamında iyonu oluşturan maddeler olarak tanımlamıştık. Ancak farklı asitlerin su ortamında hidrojen iyonu oluşturma yatkınlıkları, farklı bazların da su ortamında iyonu oluşturma yatkınlıkları farklıdır. İşte, bu farklılık kuvvetli asit ve zayıf asit ile kuvvetli baz ve zayıf baz kavramlarının ortaya çıkmasına neden olmuştur. Kuvvetli ve Zayıf Asitler Suda yüzde yüze yakın iyonlaşan asitlere kuvvetli asit, kısmen iyonlaşan asitlere de zayıf asit denilir. Kuvvetli bir asidi suya ilave ettiğimizde asit moleküllerinin hemen hemen tamamı iyonlarına ayrışır ve hidrojen iyonları derişiminde büyük bir artış olur. Örneğin nitrik asit (N 3 ) kuvvetli 16

7 bir asittir. Nitrik asit molekülleri suda yüzde yüze yakın iyonlaşarak hidrojen ve nitrat iyonu oluştururlar. idroklorik asit ve sülfürik asit de kuvvetli asitlere örnek verilebilir. N 3 (suda) ~ N 3 (suda) (suda) Bir zayıf asit suya ilave edildiğinde asit moleküllerinin çoğu iyonlaşmadan kalır ve hidrojen iyonlarının derişiminde çok az artış olur. Örneğin zayıf bir asit olan asetik asidin sulu çözeltisinde asetik asit molekülleri kısmen iyonlarına ayrışarak hidrojen ve asetat iyonlarını oluşturur. C 3 C (suda) ø C 3 C (suda) (suda) Karbondioksit gazının suda çözünmesi sonucunda oluşan karbonik asit de zayıf bir asittir. Yiyecek ve içeceklerde bulunan asitler zayıf asittir. Kuvvetli asit ile zayıf asit çözeltileri arasındaki farklılıklar Şekil 1.3 te gösterilmiştir. Şekil 1.3a da kuvvetli bir asit çözeltisi olan nitrik asit çözeltisi bulunmaktadır. Bu çözeltide üç farklı tanecik bulunur: hidrojen iyonları ( ), nitrat iyonları (N 3 ) ve su molekülleri ( 2 ). Şekil 1.3b ise zayıf bir asit olan asetik asit çözeltisine aittir. Asetik asit çözeltisinde dört farklı tanecik bulunur: hidrojen iyonları ( ), asetat iyonları (C 3 C ), asetik asit molekülleri (C 3 C) ve su molekülleri ( 2 ). Su molekülleri her iki şekilde de gösterilmemiştir. N 3 N 3 N 3 N 3 C 3 C C 3 C C 3 C C 3 C Şekil 1.3: a) Nitrik asit kuvvetli bir asittir. Şekil 1.3: b) Asetik asit zayıf bir asittir. Kuvvetli ve Zayıf Bazlar Bazlar da asitler gibi kuvvetli ya da zayıf olabilirler. Suda yüzde yüze yakın iyonlaşan bazlara kuvvetli baz, kısmen iyonlaşan bazlara da zayıf baz denilir. Günlük hayatta temizlikte kullandığımız sabun ve deterjanlar zayıf baz, fırın temizleyicileri ise kuvvetli baz özelliği gösterirler. Kuvvetli bir baz suya eklendiğinde yüksek oranda iyonlaşır ve hidroksit iyonları derişiminde büyük bir artış olur. Sodyum hidroksit ve potasyum hidroksit kuvvetli bazlara örnek verilebilir. Na(k) 2 (s) ~ Na (suda) (suda) K(k) 2 (s) ~ K (suda) (suda) Bir zayıf baz suya eklendiğinde kısmen iyonlaşır ve hidroksit iyonlarının derişiminde çok az artış olur. Amonyak, bilinen en yaygın zayıf baz örneğidir. Amonyak suda çözündüğünde moleküllerin çok az bir kısmı iyonlaşarak iyonu oluşturur. Amonyak moleküllerinin çoğu iyonlaşmaz ve aynen kalır. N 3 (g) 2 (s) E N 4 (suda) (suda) Uyarı Birçok insan kuvvetli asitlerin kuvvetli bazlardan çok daha tehlikeli olduğunu düşünür. ysa kuvvetli bazlar ciddi yanıklara yol açabilir ve kullanılırken en az asitler kadar dikkat gerektirir. Faydalı Bilgi Amonyak çözeltisinin bulunduğu şişenin ağzını açtığınızda aldığınız keskin koku iyonlaşmayan amonyak moleküllerinin varlığını gösterir. 17

8 Uyarı Kuvvetli asitlerin ve bazların tehlikeli, zayıf asitlerin ve bazların ise tehlikesiz olduğu gibi bir yanılgı vardır. Zayıf asitlerin ve bazların derişik çözeltileri de oldukça tehlikelidir. Kuvvetli baz ile zayıf baz çözeltileri arasındaki farklılıklar Şekil 1.4 te gösterilmiştir. Şekil 1.4a da kuvvetli bir baz çözeltisi olan sodyum hidroksit çözeltisi bulunmaktadır. Bu çözeltide üç farklı tanecik bulunur: hidroksit iyonları ( ), sodyum iyonları (Na ) ve su molekülleri ( 2 ). Şekil 1.4b ise zayıf bir baz olan amonyak çözeltisine aittir. Amonyak çözeltisinde dört farklı tanecik bulunur: hidroksit iyonları ( ), amonyum iyonları (N 4 ), amonyak molekülleri (N 3 ) ve su molekülleri ( 2 ). Su molekülleri her iki şekilde de gösterilmemiştir. Na N 3 Na Na N 3 Na N 3 N 4 Şekil 1.4: a) Sodyum hidroksit kuvvetli bir bazdır. Şekil 1.4: b) Amonyak zayıf bir bazdır. Bir asit veya bazın kuvvetli ya da zayıf olması ile derişik ya da seyreltik olması birbirinden farklıdır. Örneğin kuvvetli asit ile derişik asit aynı anlama gelmediği gibi zayıf asit ile seyreltik asit de aynı anlama gelmez. Bir asit veya bazın kuvvetli ya da zayıf olması iyonlaşma derecesine bağlıdır. Bir asit veya baz suda ne kadar çok iyonlaşırsa o kadar kuvvetlidir. Derişik ya da seyreltik olması ise çözeltideki çözünen madde miktarına bağlıdır. ÖRNEK: Aşağıdaki tabloda asitler suda iyonlaşma yüzdeleri ile birlikte verilmiştir. Buna göre verilen asitlerden hangileri kuvvetli, hangileri zayıftır? Asit Suda İyonlaşma Yüzdesi I) II) N III) F 1,48 IV) C 3 C 0,77 V) C 0,6 ÇÖZÜM: Bir asidin kuvvetli olması iyonlaşma derecesine bağlıdır. Cl ve N 3 asitlerinin tamamına yakını suda iyonlaştığından kuvvetlidir. F, C 3 C ve C asitleri ise suda kısmen iyonlaştığından zayıftır. 18

9 1. Etkinlik Asidik ve Bazik Maddeler Amaç: Asitleri ve bazları birbirinden ayırt etme Araç ve Gereçler 1. 8 adet deney tüpü 2. Turnusol kâğıdı 3. Fenolftaleyn 5. Limon tuzu, karbonat, hidroklorik asit çözeltisi, sodyum hidroksit çözeltisi Etkinliğin Yapılışı 1. Deney tüplerini 1 den 8 e kadar numaralandıralım. Deney tüplerinden 1 ve 2 numaralı olanlara limon tuzu, 3 ve 4 numaralı olanlara karbonat koyalım. Sonra da her bir tüp içerisine su ekleyerek çözeltisini oluşturalım ve 6 numaralı deney tüplerine hidroklorik asit çözeltisi, 7 ve 8 numaralı olanlarına da sodyum hidroksit çözeltisi koyalım. 3. Deney tüplerinden 1, 3, 5 ve 7 numaralı olanlarına turnusol kâğıdı daldıralım; 2, 4, 6 ve 8 numaralı olanlarına 2-3 damla fenolftaleyn damlatalım. 4. er bir tüpteki renk değişimini gözlemleyelim. Limon tuzu-su karışımı Karbonat-su karışımı idroklorik asit çözeltisi Sodyum hidroksit çözeltisi Madde Turnusol kâğıdı Fenolftaleyn Sonuçları Değerlendirelim 1. Kullandığınız maddelerden hangileri asit, hangileri bazdır? Bu sonuca nasıl vardınız? 2. Kullandığınız indikatörler asit ve baz çözeltilerinde hangi renkleri aldı? İndikatör Asit Baz Turnusol kâğıdı Fenolftaleyn 3. Etkinlikte kullandığınız asitler ve bazlardan hangileri kuvvetli, hangileri zayıftır? Neden? 19

ASİTLER, BAZLAR ve TUZLAR

ASİTLER, BAZLAR ve TUZLAR ASİTLER, BAZLAR ve TUZLAR 1. ASİTLER Sulu çözeltilerine Hidrojen İyonu veren maddelere asit denir. Ör 1 HCl : Hidroklorik asit HCl H + + Cl - Ör 2 H 2 SO 4 : Sülfürik asit H 2 SO 4 2H + + SO 4-2 Ör 3 Nitrik

Detaylı

ASİT-BAZ VE ph. MÜHENDİSLİK KİMYASI DERS NOTLARI Yrd. Doç. Dr. Atilla EVCİN. Yrd. Doç. Dr. Atilla Evcin Afyonkarahisar Kocatepe Üniversitesi 2006

ASİT-BAZ VE ph. MÜHENDİSLİK KİMYASI DERS NOTLARI Yrd. Doç. Dr. Atilla EVCİN. Yrd. Doç. Dr. Atilla Evcin Afyonkarahisar Kocatepe Üniversitesi 2006 ASİT-BAZ VE ph MÜHENDİSLİK KİMYASI DERS NOTLARI Yrd. Doç. Dr. Atilla EVCİN Asitler ve bazlar günlük yaşantımızda sıkça karşılaştığımız kavramlardan biridir.insanlar, her nekadar asetil salisilik asit ve

Detaylı

ARES 1-ASİTLER. MADDENĠN YAPISI VE ÖZELLĠKLERĠ 4-ASĠTLER ve BAZLAR 8.SINIF FEN BĠLĠMLERĠ

ARES 1-ASİTLER. MADDENĠN YAPISI VE ÖZELLĠKLERĠ 4-ASĠTLER ve BAZLAR 8.SINIF FEN BĠLĠMLERĠ ARES EĞĠTĠM [Metni yazın] MADDENĠN YAPISI VE ÖZELLĠKLERĠ 4-ASĠTLER ve BAZLAR 8.SINIF FEN BĠLĠMLERĠ 1-ASİTLER Suda çözündüklerinde ortama H + iyonu verebilen bileşiklere asit denir. ASİTLERİN ÖZELLİKLERİ

Detaylı

ÜNİTE 3 ELEMENTLER ve ÖZELLİKLERİ Sayfa -1-

ÜNİTE 3 ELEMENTLER ve ÖZELLİKLERİ Sayfa -1- ÜNİTE 3 ELEMENTLER ve ÖZELLİKLERİ Sayfa -1- Sayfa - 2- Sayfa - 3 - Sayfa - 4 - Sayfa - 5 - Sayfa - 6 - Sayfa - 7-4 Sayfa - 8 - NaCl (Sodyum Klorür) Yemek Tuzu Ġyonik Bağlı bileşik molekülleri bir örgü

Detaylı

ASİTLERİN VE BAZLARIN TEPKİMELERİ

ASİTLERİN VE BAZLARIN TEPKİMELERİ 2. BÖLÜM ASİTLERİN VE BAZLARIN TEPKİMELERİ Asitler ve bazlar kimyasal özellikleri ve tepkimeleri bakımından çok önemli maddeler olup oldukça sık kullanılırlar. Bu bölümde asitler ve bazlar arasındaki tepkimeleri;

Detaylı

ASİTLER- BAZLAR. Suyun kendi kendine iyonlaşmasına Suyun Otonizasyonu - Otoprotoliz adı verilir. Suda oluşan H + sadece protondur.

ASİTLER- BAZLAR. Suyun kendi kendine iyonlaşmasına Suyun Otonizasyonu - Otoprotoliz adı verilir. Suda oluşan H + sadece protondur. ASİTLER- BAZLAR SUYUN OTONİZASYONU: Suyun kendi kendine iyonlaşmasına Suyun Otonizasyonu - Otoprotoliz adı verilir. Suda oluşan H + sadece protondur. H 2 O (S) H + (suda) + OH - (Suda) H 2 O (S) + H +

Detaylı

HACETTEPE ÜNĐVERSĐTESĐ EĞĐTĐM FAKÜLTESĐ ÖĞRETĐM TEKNOLOJĐLERĐ VE MATERYAL GELĐŞTĐRME

HACETTEPE ÜNĐVERSĐTESĐ EĞĐTĐM FAKÜLTESĐ ÖĞRETĐM TEKNOLOJĐLERĐ VE MATERYAL GELĐŞTĐRME HACETTEPE ÜNĐVERSĐTESĐ EĞĐTĐM FAKÜLTESĐ KĐMYA ÖĞRETMENLĐĞĐ ÖĞRETĐM TEKNOLOJĐLERĐ VE MATERYAL GELĐŞTĐRME 8. SINIF FEN VE TEKNOLOJĐ DERSĐ 3. ÜNĐTE: MADDENĐN YAPISI VE ÖZELLĐKLERĐ KONU: BAZLAR ÇALIŞMA YAPRAĞI

Detaylı

FEN ve TEKNOLOJİ / ASİT VE BAZLAR GÜNLÜK YAŞAMDA ASİT VE BAZLAR

FEN ve TEKNOLOJİ / ASİT VE BAZLAR GÜNLÜK YAŞAMDA ASİT VE BAZLAR GÜNLÜK YAŞAMDA ASİT VE BAZLAR 1 Yüzyıllardır doğayı ve doğadan elde edilebilecek maddeleri keşfetme arzusu içinde olan insanoğlu 1400'lü yıllarda o güne kadar bilinmeyen bir asidi, yani HCl (hidrojen klorür,

Detaylı

ÖZET. Asitler ve Bazlar ASİTLER VE BAZLAR

ÖZET. Asitler ve Bazlar ASİTLER VE BAZLAR Asitler ve Bazlar Asitlerin Genel Özellikleri Suda çözündüklerinde suya hidrojen (H + ) iyonu verir. Tatları ekşidir. Bunu asidik özellikteki limon, domates ve sirke gibi maddelerin tadına bakarak söyleyebiliriz.

Detaylı

Örnek : 3- Bileşiklerin Özellikleri :

Örnek : 3- Bileşiklerin Özellikleri : Bileşikler : Günümüzde bilinen 117 element olmasına rağmen (92 tanesi doğada bulunur) bu elementler farklı sayıda ve şekilde birleşerek ve etkileşerek farklı kimyasal özelliklere sahip milyonlarca yani

Detaylı

Günümüzde bilinen 117 element olmasına rağmen (92 tanesi doğada bulunur) bu elementler farklı sayıda ve şekilde birleşerek ve etkileşerek farklı

Günümüzde bilinen 117 element olmasına rağmen (92 tanesi doğada bulunur) bu elementler farklı sayıda ve şekilde birleşerek ve etkileşerek farklı Günümüzde bilinen 117 element olmasına rağmen (92 tanesi doğada bulunur) bu elementler farklı sayıda ve şekilde birleşerek ve etkileşerek farklı kimyasal özelliklere sahip milyonlarca yani madde yani bileşik

Detaylı

ASİTLER-BAZLAR VE TUZLAR SU ARITIMI. Hazırlayan: Arif Özgür ÜLGER

ASİTLER-BAZLAR VE TUZLAR SU ARITIMI. Hazırlayan: Arif Özgür ÜLGER ASİTLER-BAZLAR VE TUZLAR SU ARITIMI Hazırlayan: Arif Özgür ÜLGER ASİTLER Sulu çözeltilerinde Hidrojen İyonu maddelere asit denir. veren HCI H + + CI CH 3 COOH CH 3 COO + H + ASİTLERİN GENEL ÖZELLİKLERİ

Detaylı

Suda HCl. + - Suda 3H + + (PO ) Suda HNO 3. Suda 2H + + (CO ) H CO 2 3. Suda H PO. (Nitrik asit) SO (Sülfürik asit) (Karbonik asit) H CO H O.

Suda HCl. + - Suda 3H + + (PO ) Suda HNO 3. Suda 2H + + (CO ) H CO 2 3. Suda H PO. (Nitrik asit) SO (Sülfürik asit) (Karbonik asit) H CO H O. Asitler çözündüklerinde ortama H iyonu verebilen bileşiklere asit denir. Bazı Önemli Asitler HCl : Hidroklorik asit H SO : Sülfürik asit Asitler metal kaplarda saklanamazlar. Çünkü metallerle tepkimeye

Detaylı

PROJE TABANLI DENEY UYGULAMALARI

PROJE TABANLI DENEY UYGULAMALARI PROJE TABANLI DENEY UYGULAMALARI KONU: ASĐTLER VE BAZLAR DERS: ORTAÖĞRETĐM KĐMYA DENEYLERĐ DERS SORUMLUSU: PROF. DR. ĐNCĐ MORGĐL HAZIRLAYAN: NAZLI KIRCI 20338561 HACETTEPE ÜNĐVERSĐTESĐ ANKARA 2007 PROJE

Detaylı

DNA. Benim adım DNA dır. Çift iplikten meydana gelirim. Eşlerim kendimi ama. Belirleyici bazım Timin DNA. İkili sarmal şekli

DNA. Benim adım DNA dır. Çift iplikten meydana gelirim. Eşlerim kendimi ama. Belirleyici bazım Timin DNA. İkili sarmal şekli DNA Benim adım DNA dır Çift iplikten meydana gelirim Eşlerim kendimi ama Belirleyici bazım Timin DNA İkili sarmal şekli Yapısında kalıtsal özellikleri Kopyalayarak çoğalır canlıların genetik özellikleri

Detaylı

KİMYASAL BAĞ *Atomları bir arada tutan kuvvete kimyasal bağ denir.

KİMYASAL BAĞ *Atomları bir arada tutan kuvvete kimyasal bağ denir. KİMYASAL BAĞ *Atomları bir arada tutan kuvvete kimyasal bağ denir. *Atomlar birleştiği zaman elektron dağılımındaki değişimlerin sonucunda kimyasal bağları meydana getirirler. *Kimyasal bağ oluşurken dışarıya

Detaylı

HACETTEPE ÜNĐVERSĐTESĐ KĐMYA EĞĐTĐMĐ ANABĐLĐM DALI ÖĞRETĐM TEKNĐKLERĐ VE MATERYAL GELĐŞTĐRME ASĐTLER VE BAZLAR KONU ANLATIMI ÇALIŞMA YAPRAĞI

HACETTEPE ÜNĐVERSĐTESĐ KĐMYA EĞĐTĐMĐ ANABĐLĐM DALI ÖĞRETĐM TEKNĐKLERĐ VE MATERYAL GELĐŞTĐRME ASĐTLER VE BAZLAR KONU ANLATIMI ÇALIŞMA YAPRAĞI Asit ve Bazların Tanımı HACETTEPE ÜNĐVERSĐTESĐ KĐMYA EĞĐTĐMĐ ANABĐLĐM DALI ÖĞRETĐM TEKNĐKLERĐ VE MATERYAL GELĐŞTĐRME ASĐTLER VE BAZLAR KONU ANLATIMI ÇALIŞMA YAPRAĞI Hazırlayan: Beyza Ceren ÜNCÜ Asitler

Detaylı

Bu maddelerden ekşi olan ve turnusol kâğıdını kırmızı renge dönüştürenler asit özelliği taşır. Tadı acı olan, kayganlık hissi veren ve turnusol

Bu maddelerden ekşi olan ve turnusol kâğıdını kırmızı renge dönüştürenler asit özelliği taşır. Tadı acı olan, kayganlık hissi veren ve turnusol TUĞBA KÜÇÜKKAHRAMAN Asitler - Bazlar Bu maddelerden ekşi olan ve turnusol kâğıdını kırmızı renge dönüştürenler asit özelliği taşır. Tadı acı olan, kayganlık hissi veren ve turnusol kâğıdını mavi renge

Detaylı

www.kimyahocam.com Bu tepkimede; ile CO 2 konjuge asit baz çiftidir. O ile OH konjuge asit baz çiftidir. CO 3 ÖRNEK 1 HCN (suda)

www.kimyahocam.com Bu tepkimede; ile CO 2 konjuge asit baz çiftidir. O ile OH konjuge asit baz çiftidir. CO 3 ÖRNEK 1 HCN (suda) SULU ÇÖZELT LERDE AS T VE BAZ DENGELER I AS T BAZ TANIMLARI Arrhenius Tanımı Arrhenius a göre, suda çözündüğünde iyonlaşarak H iyonu verebilen maddeler asit, H iyonu verebilen maddeler bazdır. Bu tanım

Detaylı

ARRHENIUS KURAMI ASITLER VE BAZLAR

ARRHENIUS KURAMI ASITLER VE BAZLAR ARRENIUS KURAMI Arrhenius kuramına göre, sulu çözeltide iyonlaşarak hidronyum iyonu, (aq), oluşturan maddelere asit; sulu çözeltide iyonlaşarak hidroksit, - (aq), oluşturan maddelere baz adı verilir. CMU,

Detaylı

Serüveni 3. ÜNİTE KİMYASAL TÜRLER ARASI ETKİLEŞİM GÜÇLÜ ETKİLEŞİM. o İYONİK BAĞ o KOVALENT BAĞ o METALİK BAĞ

Serüveni 3. ÜNİTE KİMYASAL TÜRLER ARASI ETKİLEŞİM GÜÇLÜ ETKİLEŞİM. o İYONİK BAĞ o KOVALENT BAĞ o METALİK BAĞ Serüveni 3. ÜNİTE KİMYASAL TÜRLER ARASI ETKİLEŞİM GÜÇLÜ ETKİLEŞİM o İYONİK BAĞ o KOVALENT BAĞ o METALİK BAĞ KİMYASAL TÜR 1. İYONİK BAĞ - - Ametal.- Kök Kök Kök (+) ve (-) yüklü iyonların çekim kuvvetidir..halde

Detaylı

ASİTLER-BAZLAR VE TUZLAR. Hazırlayan: Arif Özgür ÜLGER Muğla-2016

ASİTLER-BAZLAR VE TUZLAR. Hazırlayan: Arif Özgür ÜLGER Muğla-2016 ASİTLER-BAZLAR VE TUZLAR Hazırlayan: Arif Özgür ÜLGER Muğla-2016 ASİTLER Sulu çözeltilerinde Hidrojen İyonu maddelere asit denir. veren HCI H + + CI CH 3 COOH CH 3 COO + H + ASİTLERİN GENEL ÖZELLİKLERİ

Detaylı

ÇÖZELTİLERDE DENGE (Asit-Baz)

ÇÖZELTİLERDE DENGE (Asit-Baz) ÇÖZELTİLERDE DENGE (AsitBaz) SUYUN OTOİYONİZASYONU Saf suyun elektrik akımını iletmediği bilinir, ancak çok hassas ölçü aletleriyle yapılan deneyler sonucunda suyun çok zayıf da olsa iletken olduğu tespit

Detaylı

ÜNİTE 11. Asitler ve Bazlar. Amaçlar. İçindekiler. Öneriler

ÜNİTE 11. Asitler ve Bazlar. Amaçlar. İçindekiler. Öneriler ÜNİTE 11 Asitler ve Bazlar Amaçlar Bu üniteyi çalıştıktan sonra, Asit ve baz kavramlarını bilecek, Zayıf asit, zayıf baz, kuvvetli asit, kuvvetli baz kavramlarını tanıyacak, Titrasyon ve ph kavramlarını

Detaylı

Genel Kimya 101-Lab (4.Hafta) Asit Baz Teorisi Suyun İyonlaşması ve ph Asit Baz İndikatörleri Asit Baz Titrasyonu Deneysel Kısım

Genel Kimya 101-Lab (4.Hafta) Asit Baz Teorisi Suyun İyonlaşması ve ph Asit Baz İndikatörleri Asit Baz Titrasyonu Deneysel Kısım Genel Kimya 101-Lab (4.Hafta) Asit Baz Teorisi Suyun İyonlaşması ve ph Asit Baz İndikatörleri Asit Baz Titrasyonu Deneysel Kısım Asit Baz Teorisi Arrhenius Teorisi: Sulu çözeltlerine OH - iyonu bırakan

Detaylı

MADDENİN YAPISI VE ÖZELLİKLERİ ATOM

MADDENİN YAPISI VE ÖZELLİKLERİ ATOM MADDENİN YAPISI VE ÖZELLİKLERİ ATOM ATOMUN YAPISI Elementlerin tüm özelliğini gösteren en küçük parçasına atom denir. Atomu oluşturan parçacıklar farklı yüklere sa-hiptir. Atomda bulunan yükler; negatif

Detaylı

PERİYODİK CETVEL Mendeleev Henry Moseley Glenn Seaborg

PERİYODİK CETVEL Mendeleev Henry Moseley Glenn Seaborg PERİYODİK CETVEL Periyodik cetvel elementleri sınıflandırmak için hazırlanmıştır. İlkperiyodik cetvel Mendeleev tarafından yapılmıştır. Mendeleev elementleri artan kütle numaralarına göre sıralamış ve

Detaylı

8. SINIF KAZANIM TESTLERİ 2.SAYI. Ar-Ge Birimi Çalışmasıdır ŞANLIURFA İL MİLLİ EĞİTİM MÜDÜRLÜĞÜ DİZGİ & TASARIM İBRAHİM CANBEK MEHMET BOZKURT

8. SINIF KAZANIM TESTLERİ 2.SAYI. Ar-Ge Birimi Çalışmasıdır ŞANLIURFA İL MİLLİ EĞİTİM MÜDÜRLÜĞÜ DİZGİ & TASARIM İBRAHİM CANBEK MEHMET BOZKURT 8. SINIF ŞANLIURFA İL MİLLİ EĞİTİM MÜDÜRLÜĞÜ KAZANIM TESTLERİ TÜRKÇE MATEMATİK T.C İNKİLAP TARİHİ VE ATATÜRKÇÜLÜK FEN VE TEKNOLOJİ DİN KÜLTÜRÜ VE AHLAK BİLGİSİ İNGİLİZCE Ar-Ge Birimi Çalışmasıdır 2.SAYI

Detaylı

Serüveni 3.ÜNİTE:KİMYASAL TÜRLER ARASI ETKİLEŞİM FİZİKSEL VE KİMYASAL DEĞİŞİM KİMYASAL TEPKİME TÜRLERİ

Serüveni 3.ÜNİTE:KİMYASAL TÜRLER ARASI ETKİLEŞİM FİZİKSEL VE KİMYASAL DEĞİŞİM KİMYASAL TEPKİME TÜRLERİ Serüveni 3.ÜNİTE:KİMYASAL TÜRLER ARASI ETKİLEŞİM FİZİKSEL VE KİMYASAL DEĞİŞİM KİMYASAL TEPKİME TÜRLERİ FİZİKSEL VE KİMYASAL DEĞİŞİM FİZİKSEL DEĞİŞİM Beş duyu organımızla algıladığımız fiziksel özelliklerdeki

Detaylı

ÖĞRENME ALANI : MADDE VE DEĞİŞİM ÜNİTE 4 : MADDENİN YAPISI VE ÖZELLİKLERİ

ÖĞRENME ALANI : MADDE VE DEĞİŞİM ÜNİTE 4 : MADDENİN YAPISI VE ÖZELLİKLERİ ÖĞRENME ALANI : MADDE VE DEĞİŞİM ÜNİTE 4 : MADDENİN YAPISI VE ÖZELLİKLERİ E BİLEŞİKLER VE FRMÜLLERİ (4 SAAT) 1 Bileşikler 2 Bileşiklerin luşması 3 Bileşiklerin Özellikleri 4 Bileşik Çeşitleri 5 Bileşik

Detaylı

ASİTLER VE BAZLAR 1. ASİT VE BAZLARI TANIYALIM. Asitlerin Özellikleri

ASİTLER VE BAZLAR 1. ASİT VE BAZLARI TANIYALIM. Asitlerin Özellikleri ASİTLER VE BAZLAR 1. ASİT VE BAZLARI TANIYALIM Asitlerin Özellikleri Tatları ekşidir. Aşındırıcı özellikleri vardır. Cildi, mermer yüzeyi aşındırırlar ancak asitlerin çoğu plastik, cam veya metal yüzeyleri

Detaylı

HAZIRLAYAN Mutlu ġahġn. Hacettepe Fen Bilgisi Öğretmenliği DENEY NO: 3 DENEYĠN ADI: ASĠT, BAZ VE TUZLARIN ĠLETKENLĠĞĠ

HAZIRLAYAN Mutlu ġahġn. Hacettepe Fen Bilgisi Öğretmenliği DENEY NO: 3 DENEYĠN ADI: ASĠT, BAZ VE TUZLARIN ĠLETKENLĠĞĠ HAZIRLAYAN Mutlu ġahġn Hacettepe Fen Bilgisi Öğretmenliği DENEY NO: 3 DENEYĠN ADI: ASĠT, BAZ VE TUZLARIN ĠLETKENLĠĞĠ DENEYĠN AMACI: ASĠT, BAZ VE TUZLARIN SULU ÇÖZELTĠLERĠNDE ĠYONLARINA AYRIġARAK ELEKTRĠK

Detaylı

Bileşikteki atomların cinsini ve oranını belirten formüldür. Kaba formül ile bileşiğin molekül ağırlığı hesaplanamaz.

Bileşikteki atomların cinsini ve oranını belirten formüldür. Kaba formül ile bileşiğin molekül ağırlığı hesaplanamaz. BİLEŞİKLER Birden fazla elementin belirli oranlarda kimyasal yollarla bir araya gelerek, kendi özelligini kaybedip oluşturdukları yeni saf maddeye bileşik denir. Bileşikteki atomların cins ve sayısını

Detaylı

GENEL KİMYA. 4. Konu: Kimyasal türler, Kimyasal türler arasındaki etkileşimler, Kimyasal Bağlar

GENEL KİMYA. 4. Konu: Kimyasal türler, Kimyasal türler arasındaki etkileşimler, Kimyasal Bağlar GENEL KİMYA 4. Konu: Kimyasal türler, Kimyasal türler arasındaki etkileşimler, Kimyasal Bağlar Kimyasal Türler Doğada bulunan bütün maddeler tanecikli yapıdadır. Maddenin özelliğini gösteren küçük yapı

Detaylı

ASİTLER VE BAZLAR ASİT VE BAZ KAVRAMLARI M.DEMİR ASİT VE BAZ KAVRAMLARI 1

ASİTLER VE BAZLAR ASİT VE BAZ KAVRAMLARI M.DEMİR ASİT VE BAZ KAVRAMLARI 1 ASİTLER VE BAZLAR ASİT VE BAZ KAVRAMLARI M.DEMİR ASİT VE BAZ KAVRAMLARI 1 Asit ve baz, değişik zamanlarda değişik şekillerde tanımlanmıştır. Bugün bu tanımların hepsi de kullanılmaktadır. Hangi tanımın

Detaylı

5.111 Ders Özeti #21 21.1

5.111 Ders Özeti #21 21.1 5.111 Ders Özeti #21 21.1 AsitBaz Dengesi Bölüm 10 Okunsun Konular: Asit ve Bazların Sınıflandırılması, Suyun Öziyonlaşması, ph Fonksiyonları, Asit ve Baz Kuvvetleri, Zayıf Asit İçeren Dengeler. Asit ve

Detaylı

Atomlar ve Moleküller

Atomlar ve Moleküller Atomlar ve Moleküller Madde, uzayda yer işgal eden ve kütlesi olan herşeydir. Element, kimyasal tepkimelerle başka bileşiklere parçalanamayan maddedir. -Doğada 92 tane element bulunmaktadır. Bileşik, belli

Detaylı

8. Sınıf Fen ve Teknoloji Dersi 3. Ünite Deneme 7

8. Sınıf Fen ve Teknoloji Dersi 3. Ünite Deneme 7 1-8. Sınıf Fen ve Teknoloji Dersi 3. Ünite Deneme 7 3-4- 2- 5-7- 8-6- 9- Aşağıda K, L ve M çözeltilerine ait özellikler verilmiştir. K çözeltisi mavi turnusol kağıdını kırmızıya çeviriyor. L çözeltisine

Detaylı

Atomlar birleştiği zaman elektron dağılımındaki değişmelerin bir sonucu olarak kimyasal bağlar meydana gelir. Üç çeşit temel bağ vardır:

Atomlar birleştiği zaman elektron dağılımındaki değişmelerin bir sonucu olarak kimyasal bağlar meydana gelir. Üç çeşit temel bağ vardır: Atomlar birleştiği zaman elektron dağılımındaki değişmelerin bir sonucu olarak kimyasal bağlar meydana gelir. Üç çeşit temel bağ vardır: İyonik bağlar, elektronlar bir atomdan diğerine aktarıldığı zaman

Detaylı

Element ve Bileşikler

Element ve Bileşikler Element ve Bileşikler Aynı cins atomlardan oluşan, fiziksel ya da kimyasal yollarla kendinden daha basit ve farklı maddelere ayrılamayan saf maddelere element denir. Bir elementi oluşturan bütün atomların

Detaylı

7. Sınıf Fen ve Teknoloji Dersi 4. Ünite: Madde ve Yapısı Konu: Elementler ve Sembolleri

7. Sınıf Fen ve Teknoloji Dersi 4. Ünite: Madde ve Yapısı Konu: Elementler ve Sembolleri ÖĞRETĐM TEKNOLOJĐLERĐ VE MATERYAL GELĐŞĐMĐ 7. Sınıf Fen ve Teknoloji Dersi 4. Ünite: Madde ve Yapısı Konu: Elementler ve Sembolleri Çalışma Yaprağı Konu Anlatımı-Değerlendirme çalışma Yaprağı- Çözümlü

Detaylı

2+ 2- Mg SO 4. (NH 4 ) 2 SO 4 (amonyum sülfat) bileşiğini katyon ve anyonlara ayıralım.

2+ 2- Mg SO 4. (NH 4 ) 2 SO 4 (amonyum sülfat) bileşiğini katyon ve anyonlara ayıralım. KONU: Kimyasal Tepkimeler Dersin Adı Dersin Konusu İYONİK BİLEŞİKLERİN FORMÜLLERİNİN YAZILMASI İyonik bağlı bileşiklerin formüllerini yazmak için atomların yüklerini bilmek gerekir. Bunu da daha önceki

Detaylı

ATOM ve YAPISI Maddelerin gözle görülmeyen (bölünmeyen) en parçasına atom denir. Atom kendinden başka hiçbir fiziksel ya da kimyasal metotlarla

ATOM ve YAPISI Maddelerin gözle görülmeyen (bölünmeyen) en parçasına atom denir. Atom kendinden başka hiçbir fiziksel ya da kimyasal metotlarla ATOM ve YAPISI Maddelerin gözle görülmeyen (bölünmeyen) en parçasına atom denir. Atom kendinden başka hiçbir fiziksel ya da kimyasal metotlarla kendinden farklı atomlara dönüşemezler. Atomda (+) yüklü

Detaylı

Doğal Rb elementinin atom kütlesi 85,47 g/mol dür ve atom kütleleri 84,91 g/mol olan 86 Rb ile 86,92 olan 87

Doğal Rb elementinin atom kütlesi 85,47 g/mol dür ve atom kütleleri 84,91 g/mol olan 86 Rb ile 86,92 olan 87 Doğal Rb elementinin atom kütlesi 85,47 g/mol dür ve atom kütleleri 84,91 g/mol olan 86 Rb ile 86,92 olan 87 Rb izotoplarından oluşmuştur. İzotopların doğada bulunma yüzdelerini hesaplayınız. Bir bileşik

Detaylı

KİM-118 TEMEL KİMYA Prof. Dr. Zeliha HAYVALI Ankara Üniversitesi Kimya Bölümü

KİM-118 TEMEL KİMYA Prof. Dr. Zeliha HAYVALI Ankara Üniversitesi Kimya Bölümü KİM-118 TEMEL KİMYA Prof. Dr. Zeliha HAYVALI Ankara Üniversitesi Kimya Bölümü Bu slaytlarda anlatılanlar sadece özet olup ayrıntılı bilgiler ve örnek çözümleri derste verilecektir. BÖLÜM 13 Asitler ve

Detaylı

Görevi: Bütün vücut hücrelerinin içindeki ve dışlarındaki suyun düzenlenmesi, kalp ritmi, sinir uyarılarının ve kaskasılmalarının

Görevi: Bütün vücut hücrelerinin içindeki ve dışlarındaki suyun düzenlenmesi, kalp ritmi, sinir uyarılarının ve kaskasılmalarının İNORGANİK BİLEŞİKLER Su Asit Baz Tuz Mineraller SU Özellikleri Yüksek yüzey gerilimine sahiptir Yüksek özgül ısı nedeniyle sıcaklık değişimine karşı dirençlidir Yüksek buharlaşma ısısı nedeniyle soğutma

Detaylı

PERİYODİK CETVEL

PERİYODİK CETVEL BÖLÜM4 W Periyodik cetvel, elementlerin atom numaraları esas alınarak düzenlenmiştir. Bu düzenlemede, kimyasal özellikleri benzer olan (değerlik elektron sayıları aynı) elementler aynı düşey sütunda yer

Detaylı

GRUP:İNDİKATÖR Mustafa ORDUERİ

GRUP:İNDİKATÖR Mustafa ORDUERİ İLKÖĞRETİMDE DOĞAL BELİRTEÇLER KULLANILARAK ASİT ve BAZLARIN BELİRLENMESİ Asıl alt başlık stilini düzenlemek için tıklatın GRUP:İNDİKATÖR Mustafa ORDUERİ TUBİTAK BİDEB YİBO ÖĞRETMENLERİ FEN ve TEKNOLOJİ-FİZİK,KİMYA,BİYOLOJİ-MATEMATİK

Detaylı

PERİYODİK CETVEL-ÖSS DE ÇIKMIŞ SORULAR

PERİYODİK CETVEL-ÖSS DE ÇIKMIŞ SORULAR PERİODİK CETVEL-ÖSS DE ÇIKMIŞ SORULAR 1. Bir elementin periyodik cetveldeki yeri aşağıdakilerden hangisi ile belirlenir? A) Atom ağırlığı B) Değerliği C) Atom numarası D) Kimyasal özellikleri E) Fiziksel

Detaylı

DENEY 5. ASİDİK VE BAZİK ÇÖZELTİLER ph Skalası ve ph Ölçümleri

DENEY 5. ASİDİK VE BAZİK ÇÖZELTİLER ph Skalası ve ph Ölçümleri DENEY 5 ASİDİK VE BAZİK ÇÖZELTİLER ph Skalası ve ph Ölçümleri AMAÇ: Çeşitli asit ve baz çözeltileri için ph nın ve ph skalasının ne olduğunun anlaşılması, ph kağıtları ve ph-metre yardımı ile hazırlanmış

Detaylı

EVDE KİMYA SABUN. Yağ asitlerinin Na ve ya K tuzuna sabun denir. Çok eski çağlardan beri kullanılan en önemli temizlik maddeleridir.

EVDE KİMYA SABUN. Yağ asitlerinin Na ve ya K tuzuna sabun denir. Çok eski çağlardan beri kullanılan en önemli temizlik maddeleridir. EVDE KİMYA SABUN Yağ asitlerinin Na ve ya K tuzuna sabun denir. Çok eski çağlardan beri kullanılan en önemli temizlik maddeleridir. CH 3(CH 2) 16 COONa: Sodyum stearat (Beyaz Sabun) CH 3(CH 2) 16 COOK:

Detaylı

MADDE NEDİR? Çevremize baktığımızda gördüğümüz her şey örneğin, dağlar, denizler, ağaçlar, bitkiler, hayvanlar ve hava birer maddedir.

MADDE NEDİR? Çevremize baktığımızda gördüğümüz her şey örneğin, dağlar, denizler, ağaçlar, bitkiler, hayvanlar ve hava birer maddedir. MADDE NEDİR? Çevremize baktığımızda gördüğümüz her şey örneğin, dağlar, denizler, ağaçlar, bitkiler, hayvanlar ve hava birer maddedir. Her maddenin bir kütlesi vardır ve bu tartılarak bulunur. Ayrıca her

Detaylı

KİMYA II DERS NOTLARI

KİMYA II DERS NOTLARI Yrd. Doç. Dr. Atilla EVCİN Afyonkarahisar Kocatepe Üniversitesi 007 KİYA II DERS NOTLARI Yrd. Doç. Dr. Atilla EVCİN Asit Baz Tanımları Asit ve baz, değişik zamanlarda değişik şekillerde tanımlanmıştır.

Detaylı

HAZIRLAYAN Mutlu ŞAHİN. Hacettepe Fen Bilgisi Öğretmenliği. DENEY NO: 6 DENEYİN ADI: DOYMUŞ NaCl ÇÖZELTİSİNİN ELEKTROLİZİ

HAZIRLAYAN Mutlu ŞAHİN. Hacettepe Fen Bilgisi Öğretmenliği. DENEY NO: 6 DENEYİN ADI: DOYMUŞ NaCl ÇÖZELTİSİNİN ELEKTROLİZİ HAZIRLAYAN Mutlu ŞAHİN Hacettepe Fen Bilgisi Öğretmenliği DENEY NO: 6 DENEYİN ADI: DOYMUŞ NaCl ÇÖZELTİSİNİN ELEKTROLİZİ DENEYİN AMACI: Doymuş NaCl çözeltisinin elektroliz sonucu elementlerine ayrışmasının

Detaylı

MOL KAVRAMI I. ÖRNEK 2

MOL KAVRAMI I.  ÖRNEK 2 MOL KAVRAMI I Maddelerin taneciklerden oluştuğunu biliyoruz. Bu taneciklere atom, molekül ya da iyon denir. Atom : Kimyasal yöntemlerle daha basit taneciklere ayrılmayan ve elementlerin yapıtaşı olan taneciklere

Detaylı

CANLILARIN TEMEL BİLEŞENLERİ

CANLILARIN TEMEL BİLEŞENLERİ 1 CANLILARIN TEMEL BİLEŞENLERİ Canlıların temel bileşenleri; inorganik ve organik bileşikler olmak üzere ikiye ayrılır. **İnorganik bileşikler: Canlılar tarafından sentezlenemezler. Dışarıdan hazır olarak

Detaylı

DENEY 4 KUVVETLİ ASİT İLE KUVVETLİ BAZ TİTRASYONU

DENEY 4 KUVVETLİ ASİT İLE KUVVETLİ BAZ TİTRASYONU DENEY 4 KUVVETLİ ASİT İLE KUVVETLİ BAZ TİTRASYONU 4.1. AMAÇ Asit ve baz çözeltilerinin hazırlanması, nötralleşme tepkimelerinin yapılışlarının öğrenilmesi. 4.2.TEORİ Asit ve baz kavramı günlük hayatta

Detaylı

Hidroklorik asit ve sodyum hidroksitin reaksiyonundan yemek tuzu ve su meydana gelir. Bu kimyasal olayın denklemi

Hidroklorik asit ve sodyum hidroksitin reaksiyonundan yemek tuzu ve su meydana gelir. Bu kimyasal olayın denklemi KİMYASAL DENKLEMLER İki ya da daha fazla maddenin birbirleri ile etkileşerek kendi özelliklerini kaybedip yeni özelliklerde bir takım ürünler meydana getirmesine kimyasal olay, bunların formüllerle gösterilmesine

Detaylı

ÇÖZÜNME OLGUSU VE ÇÖZELTĐLER SÜRE : 2 DERS SAATĐ

ÇÖZÜNME OLGUSU VE ÇÖZELTĐLER SÜRE : 2 DERS SAATĐ ÇÖZÜNME OLGUSU VE ÇÖZELTĐLER SÜRE : 2 DERS SAATĐ HAZIRLAYANLAR: NAZLI KIRCI ESRA N.ÇECE SUPHĐ SEVDĐ HEDEF VE DAVRANIŞLAR. HEDEF 1 : ÇÖZELTĐ VE ÖZELLĐKLERĐNĐ KAVRAYABĐLME DAVRANIŞLAR : 1. Çözünme kavramını

Detaylı

ÖĞRETĐM TEKNOLOJĐSĐ VE MATERYAL GELĐŞTĐRME ÇÖZELTĐLER

ÖĞRETĐM TEKNOLOJĐSĐ VE MATERYAL GELĐŞTĐRME ÇÖZELTĐLER ÖĞRETĐM TEKNOLOJĐSĐ VE MATERYAL GELĐŞTĐRME ÇÖZELTĐLER Ders Sorumlusu: Prof. Dr. Đnci MORGĐL HAZIRLAYAN: NAZLI KIRCI ANKARA,2008 KONU ANLATIMI ÇÖZELTĐLER Đki ya da daha fazla kimyasal maddenin herhangi

Detaylı

Bileflikler ve Formülleri

Bileflikler ve Formülleri Bileflikler ve Formülleri Anahtar Kavramlar bileşik formül içbir şey hatırlamıyorum. Ben kimim? Nasıl oluştum? Biz oluşturduk seni. Tuz Nasıl olur? Ben size hiç benzemiyorum, hatta siz de birbirinize hiç

Detaylı

ÇOK DEĞERLİKLİ ASİTLER ve BAZLA

ÇOK DEĞERLİKLİ ASİTLER ve BAZLA ÇOK DEĞERLİKLİ ASİTLER ve BAZLA Prof. Dr. Mustafa DEMİR http://web.adu.edu.tr/akademik/mdemir/ 00910ÇOK DEĞERLİKLİ ASİTLER ve 1 ÇOK DEĞERLİKLİ ASİTLER Çok değerli asitler, molekülünde birden fazla asidik

Detaylı

Soygazların bileşik oluşturamamasının sebebi bütün orbitallerinin dolu olmasındandır.

Soygazların bileşik oluşturamamasının sebebi bütün orbitallerinin dolu olmasındandır. KİMYASAL BAĞLAR Kimyasal bağ, moleküllerde atomları birarada tutan kuvvettir. Bir bağın oluşabilmesi için atomlar tek başına bulundukları zamankinden daha kararlı (az enerjiye sahip) olmalıdırlar. Genelleme

Detaylı

Asitler-Bazlar-Tuzlar. Prof Dr Arif ALTINTAŞ

Asitler-Bazlar-Tuzlar. Prof Dr Arif ALTINTAŞ Asitler-Bazlar-Tuzlar Prof Dr Arif ALTINTAŞ Asitler Asitler kimyada önemli bir bileşik sınıfını oluşturur. Günlük gıda maddelerinin bir çoğunda asit vardır. Canlıların yaşamsal faaliyetlerinde asitlerin

Detaylı

4. Asit ve baz tepkimeleri ile ilgili olarak öğrenciler; 4.1. 4.2. 4.3. 4.1 4.4. 4.5. 4.6. 4.7. 4.8. 4.9. 4.10. 4.11. 4.

4. Asit ve baz tepkimeleri ile ilgili olarak öğrenciler; 4.1. 4.2. 4.3. 4.1 4.4. 4.5. 4.6. 4.7. 4.8. 4.9. 4.10. 4.11.  4. 4. Asit ve baz tepkimeleri ile ilgili olarak öğrenciler; 4.1. Asitleri ve bazları; dokunma, tatma ve görme duyuları ile ilgili özellikleri ile tanır. 4.2. Asitler ile H + iyonu, bazlar ile OH - iyonu arasında

Detaylı

ÇÖZELTILERDE DENGE. Asitler ve Bazlar

ÇÖZELTILERDE DENGE. Asitler ve Bazlar ÇÖZELTILERDE DENGE Asitler ve Bazlar Zayıf Asit ve Bazlar Değişik asitler için verilen ph değerlerinin farklılık gösterdiğini görürüz. Bir önceki konuda ph değerinin [H₃O + ] ile ilgili olduğunu gördük.

Detaylı

Suda çözündüğünde hidrojen iyonu verebilen maddeler asit, hidroksil iyonu verebilenler baz olarak tanımlanmıştır.

Suda çözündüğünde hidrojen iyonu verebilen maddeler asit, hidroksil iyonu verebilenler baz olarak tanımlanmıştır. 7. ASİTLER VE BAZLAR Arrhenius AsitBaz Tanımı (1884) (Svante Arrhenius) Suda çözündüğünde hidrojen iyonu verebilen maddeler asit, hidroksil iyonu verebilenler baz olarak tanımlanmıştır. HCl H + + Cl NaOH

Detaylı

ASİT-BAZ DENGESİ ÖSS DE ÇIKMIŞ SORULAR

ASİT-BAZ DENGESİ ÖSS DE ÇIKMIŞ SORULAR 1. Amonyağın, NH 3, baz özelliği gösterdiğini açıklayan denklem aşağıdakilerden hangisidir? A) NH 3(gaz) NH 3(sıvı) B) N 2(gaz) + 3H 2(gaz) 2NH 3(gaz) C) 2NH 3(gaz) +5/2O 2(gaz) 2NO (gaz) + 3H 2 O (gaz)

Detaylı

Aşağıdaki bileşiklerde atomlar arasmda oluşan bağlan noktalı yerlere yazınız. (fi» jh» w& 12^S»ııNa, çf, 17CI) ı. ch4... 2...

Aşağıdaki bileşiklerde atomlar arasmda oluşan bağlan noktalı yerlere yazınız. (fi» jh» w& 12^S»ııNa, çf, 17CI) ı. ch4... 2... Aşağıdaki bileşiklerde atomlar arasmda oluşan bağlan noktalı yerlere yazınız. (fi» jh» w& 12^S»ııNa, çf, 17CI) ı. ch4... 2.... 3. MgCI2... 4. NaF... Bileşik Formülleri Bileşik formüllerinin yazılması İki

Detaylı

ELEMENT Aynı tür atomlardan oluşmuş saf maddelere element denir. ELEMENTLERİN ÖZELLİKLERİ 1. Aynı tür atomlardan oluşurlar. 2. Saf ve homojendirler.

ELEMENT Aynı tür atomlardan oluşmuş saf maddelere element denir. ELEMENTLERİN ÖZELLİKLERİ 1. Aynı tür atomlardan oluşurlar. 2. Saf ve homojendirler. SAF MADDE: Aynı cins atom ya da moleküllerden oluşmuş maddelere, saf medde ÖR. Elementler saf maddelerdir. Çünkü; hepsi aynı cins atomlardan oluşmuşlardır. Bileşikler saf maddelerdir. Çünkü; hepsi aynı

Detaylı

HAYATIMIZDA ASİTLER VE BAZLAR

HAYATIMIZDA ASİTLER VE BAZLAR HAYATIMIZDA ASİTLER VE BAZLAR Yaygın Olarak Kullanılan Bazı Asitler 1) Sülfürik asit (H 2 SO 4 ) Halk arasında zaç yağı veya dumanlı asit olarak bilinir. Yoğun kıvamlı, renksiz, kokusuz bir sıvıdır. Suda

Detaylı

I.BÖLÜM TEMİZLİK MADDELERİ

I.BÖLÜM TEMİZLİK MADDELERİ I.BÖLÜM TEMİZLİK MADDELERİ Yağ asitlerinin Na ve ya K tuzuna sabun denir. Çok eski çağlardan beri kullanılan en önemli temizlik maddeleridir. Zeytinyağlı sabun Kükürtlü sabun Yosunlu sabun Isırgan özlü

Detaylı

ASİT BAZ TİTRASYONU TEORİ

ASİT BAZ TİTRASYONU TEORİ ASİT BAZ TİTRASYONU AMAÇ Bu deneyde öğrenciler asit-baz titrasyonu ve standart çözelti hazırlamayı öğreneceklerdir. Ayrıca aspirin tableti içindeki asetil salisilik asit yüzdesini ve aspirin çözeltisinin

Detaylı

Sulu Çözeltiler ve Kimyasal Denge

Sulu Çözeltiler ve Kimyasal Denge Sulu Çözeltiler ve Kimyasal Denge Sulu Çözeltiler Çözelti: iki veya daha fazla maddenin meydana getirdiği homojen karışımdır. çözücü, Kütlece fazla olan (veya çözme işlemini yapan) bileşene çözücü denir.

Detaylı

ASĐTLER ve BAZLAR. Yrd.Doç.Dr. İbrahim İsmet ÖZTÜRK

ASĐTLER ve BAZLAR. Yrd.Doç.Dr. İbrahim İsmet ÖZTÜRK ASĐTLER ve BAZLAR Yrd.Doç.Dr. İbrahim İsmet ÖZTÜRK Asit-Baz Kimyası Asit-baz kavramı, farklı tanımlarla sürekli kapsamı genişletilen ender kavramlardan biridir. Đlk zamanlarda, tadı ekşi olan maddeler

Detaylı

TOBB Ekonomi ve Teknoloji Üniversitesi. Genel Kimya 101. Yrd.Doç.Dr.Zeynep OBALI e-mail: zobali@etu.edu.tr Ofis: z-83/2

TOBB Ekonomi ve Teknoloji Üniversitesi. Genel Kimya 101. Yrd.Doç.Dr.Zeynep OBALI e-mail: zobali@etu.edu.tr Ofis: z-83/2 Genel Kimya 101 Yrd.Doç.Dr.Zeynep OBALI e-mail: zobali@etu.edu.tr Ofis: z-83/2 İyonik Bağ; İyonik bir bileşikteki pozitif ve negatif iyonlar arasındaki etkileşime iyonik bağ denir Na Na + + e - Cl + e

Detaylı

3. ASİTLER VE BAZLAR 3.1. GİRİŞ

3. ASİTLER VE BAZLAR 3.1. GİRİŞ 3. ASİTLER VE BAZLAR 3.1. GİRİŞ Asitler ve bazlar günlük yaşantımızda sıkça karşılaştığımız kavramlardan biridir. İnsanlar, her ne kadar asetil salisilik asit ve magnezyum hidroksit gibi kimyasal isimlerini

Detaylı

2013-2014.EĞĐTĐM ÖĞRETĐM YILI 2.DÖNEM FEN VE TEKNOLOJĐ ORTAK SINAV SORULARI S.1)K:2.2.2 S.6)K:3.1.2 S.7) K:3.1.4

2013-2014.EĞĐTĐM ÖĞRETĐM YILI 2.DÖNEM FEN VE TEKNOLOJĐ ORTAK SINAV SORULARI S.1)K:2.2.2 S.6)K:3.1.2 S.7) K:3.1.4 S.1)K:2.2.2 S.6)K:3.1.2 Şekildeki dikdörtgenler prizmasının alt tabanı B3 yüzeyi üzerine konulması durumunda bulunduğu zemine uygulayacağı basınç kaç Pascal dır? A) 40 B) 80 C) 20 D) 10 S.2)K:2.2.4 Çizelgedeki

Detaylı

ELEMETLER VE BİLEŞİKLER ELEMENTLER VE SEMBOLLERİ

ELEMETLER VE BİLEŞİKLER ELEMENTLER VE SEMBOLLERİ ELEMENTLER VE SEMBOLLERİ Elementler Aynı cins atomlardan oluşan, fiziksel ya da kimyasal yollarla kendinden daha basit ve farklı maddelere ayrılamayan saf maddelere element denir. Elementler çok sayıda

Detaylı

Deney 1 HĐDROKSĐL GRUBU: ALKOL VE FENOLLERĐN REAKSĐYONLARI. Genel prensipler

Deney 1 HĐDROKSĐL GRUBU: ALKOL VE FENOLLERĐN REAKSĐYONLARI. Genel prensipler Deney 1 ĐDKSĐL GUBU: ALKL VE FENLLEĐN EAKSĐYNLAI Genel prensipler Alkol ve fenoller su benzeri organik yapılardır. - yapısındaki nin yerine; alkollerde alifatik grup(-),fenollerde ise aromatik grup(ar-)

Detaylı

Araş. Gör. Can GÜNGÖREN

Araş. Gör. Can GÜNGÖREN 1 ph KAVRAMI VE HESABI Araş. Gör. Can GÜNGÖREN 2 ph ın Önemi Sulu çözeltilerde hidrojen iyonu aktivitesi çok önemli bir rol oynar. Kimyada, çözünmüş hidrojen iyonu aktivitesinin ölçüsüne ph denir. ph bir

Detaylı

ÇÖZÜNME ve ÇÖZÜNÜRLÜK

ÇÖZÜNME ve ÇÖZÜNÜRLÜK ÇÖZÜNME ve ÇÖZÜNÜRLÜK Prof. Dr. Mustafa DEMİR M.DEMİR 05-ÇÖZÜNME VE ÇÖZÜNÜRLÜK 1 Çözünme Olayı Analitik kimyada çözücü olarak genellikle su kullanılır. Su molekülleri, bir oksijen atomuna bağlı iki hidrojen

Detaylı

DERS PLANI (. -. Ocak/.-. Şubat 201 )

DERS PLANI (. -. Ocak/.-. Şubat 201 ) Öğrenci Kazanımları /Hedef ve Davranışlar 4.1. Asitleri ve bazları; dokunma, tatma ve görme duyuları ile ilgili özellikleriyle tanır. 4.2. Asitler ile H+ iyonu; bazlar ile OH iyonu arasında ilişki kurar

Detaylı

ATOMLAR ARASI BAĞLAR Doç. Dr. Ramazan YILMAZ

ATOMLAR ARASI BAĞLAR Doç. Dr. Ramazan YILMAZ ATOMLAR ARASI BAĞLAR Doç. Dr. Ramazan YILMAZ Sakarya Üniversitesi, Teknoloji Fakültesi, Metalurji ve Malzeme Mühendisliği Bölümü Esentepe Kampüsü, 54187, SAKARYA Atomlar Arası Bağlar 1 İyonik Bağ 2 Kovalent

Detaylı

İYON TEPKİMELERİ. Prof. Dr. Mustafa DEMİR. (Kimyasal tepkimelerin eşitlenmesi) 03-İYON TEPKİMELERİ-KİMYASAL TEPKİMELERİN EŞİTLENMESİ 1 M.

İYON TEPKİMELERİ. Prof. Dr. Mustafa DEMİR. (Kimyasal tepkimelerin eşitlenmesi) 03-İYON TEPKİMELERİ-KİMYASAL TEPKİMELERİN EŞİTLENMESİ 1 M. İYN TEPKİMELERİ (Kimyasal tepkimelerin eşitlenmesi) Prof. Dr. Mustafa DEMİR 0İYN TEPKİMELERİKİMYASAL TEPKİMELERİN EŞİTLENMESİ 1 Bir kimyasal madde ısı, elektrik veya çözücü gibi çeşitli fiziksel veya kimyasal

Detaylı

Atomlar birleştiği zaman elektron dağılımındaki değişmelerin bir sonucu olarak kimyasal bağlar meydana gelir. Üç çeşit temel bağ vardır.

Atomlar birleştiği zaman elektron dağılımındaki değişmelerin bir sonucu olarak kimyasal bağlar meydana gelir. Üç çeşit temel bağ vardır. Atomlar birleştiği zaman elektron dağılımındaki değişmelerin bir sonucu olarak kimyasal bağlar meydana gelir. Üç çeşit temel bağ vardır. 1-İyonik bağlar, elektronlar bir atomdan diğerine aktarıldığı zaman

Detaylı

TAMPON ÇÖZELTİLER. Prof.Dr.Mustafa DEMİR M.DEMİR 09-TAMPON ÇÖZELTİLER 1

TAMPON ÇÖZELTİLER. Prof.Dr.Mustafa DEMİR M.DEMİR 09-TAMPON ÇÖZELTİLER 1 TAMPON ÇÖZELTİLER Prof.Dr.Mustafa DEMİR M.DEMİR 09-TAMPON ÇÖZELTİLER 1 Tampon çözeltiler Kimyada belli ph larda çözelti hazırlamak ve bunu uzun süre kullanmak çok önemlidir. Ancak bu çözeltilerin saklanması

Detaylı

10. SINIF. $ + - şeklinde olduğuna göre NH 3. Asitler, Bazlar ve Tuzlar I ( Asitleri ve Bazları Tanıyalım ) TEST. ün suda çözünme denklemi; 1.

10. SINIF. $ + - şeklinde olduğuna göre NH 3. Asitler, Bazlar ve Tuzlar I ( Asitleri ve Bazları Tanıyalım ) TEST. ün suda çözünme denklemi; 1. 10. SINIF K Asitler, Bazlar ve Tuzlar I ( Asitleri ve Bazları Tanıyalım ) 1. NH 3 ün suda çözünme denklemi; $ + - NH3^aqh+ HO^sh NH4 ^aqh+ OH ^aqh şeklinde olduğuna göre NH 3 ün sulu çözeltisi için aşağıdaki

Detaylı

3. Ünite MADDENİN YAPISI VE ÖZELLİKLERİ Periyodik Tablo

3. Ünite MADDENİN YAPISI VE ÖZELLİKLERİ Periyodik Tablo 3. Ünite MADDENİN YAPISI VE ÖZELLİKLERİ Periyodik Tablo Madde: Kütlesi, hacmi ve eylemsizliği olan her şeye madde denir. Atom: Maddenin en küçük yapıtaşıdır. Element: Aynı cins atomlardan oluşan, fiziksel

Detaylı

TOPRAK OLUŞUMUNDA AŞINMA, AYRIŞMA VE BİRLEŞME OLAYLARI

TOPRAK OLUŞUMUNDA AŞINMA, AYRIŞMA VE BİRLEŞME OLAYLARI TOPRAK OLUŞUMUNDA AŞINMA, AYRIŞMA VE BİRLEŞME OLAYLARI Toprak Bilgisi Dersi Prof. Dr. Günay Erpul erpul@ankara.edu.tr Toprak Oluşumunda Kimyasal Ayrıştırma Etmenleri Ana kayanın kimyasal bileşimini değiştirmek

Detaylı

7. Sınıf Fen ve Teknoloji

7. Sınıf Fen ve Teknoloji KONU: Karışımlar Birden fazla maddenin özelliklerini kaybetmeden oluşturdukları topluluğa karışım denir. İçme suyu, gazoz, limonata, meyve suyu, yemekler, salata, süt, ayran, hava, sis, çamur vb. birer

Detaylı

9. SINIF KONTEXT KĐMYA UYGULAMASI

9. SINIF KONTEXT KĐMYA UYGULAMASI 9. SINIF KONTEXT KĐMYA UYGULAMASI DERS SORUMLUSU: PROF. DR. ĐNCi MORGĐL HAZIRLAYAN: DERYA ÇAKICI 20338451 ANKARA, 2008 MİDEM NEDEN YANIYOR? Günlük yaşam olayı: Sindirim rahatsızlıklarından mide yanmasının

Detaylı

MADDENİN HALLERİ VE TANECİKLİ YAPI

MADDENİN HALLERİ VE TANECİKLİ YAPI MADDENİN HALLERİ VE TANECİKLİ YAPI MADDE BİLGİSİ Kütlesi hacmi ve eylemsizliği olan her şeye madde denir. Maddenin şekil almış haline cisim denir. Cam bir madde iken cam bardak bir cisimdir. Maddeler doğada

Detaylı

HEDEF VE DAVRANIŞLAR:

HEDEF VE DAVRANIŞLAR: HEDEF VE DAVRANIŞLAR: 1) Çözünürlük konusuna giriş yapılır ve günlük hayattan örnekler vererek anlaşılmasının sağlanır. 2) Çözünürlüğe etki eden faktörlerin anlatılır ve örneklerle pekiştirilir. 3) Çözünürlüğe

Detaylı

Bitkilerin yapısında bulunan organik asitlerin çoğu ya serbest ya da tuzları veya esterleri şeklinde bulunur. Organik asitlere, yapılarında karboksil

Bitkilerin yapısında bulunan organik asitlerin çoğu ya serbest ya da tuzları veya esterleri şeklinde bulunur. Organik asitlere, yapılarında karboksil ORGANİK ASİTLER Bitkilerin yapısında bulunan organik asitlerin çoğu ya serbest ya da tuzları veya esterleri şeklinde bulunur. Organik asitlere, yapılarında karboksil (COOH) grubu bulunması nedeniyle karboksilli

Detaylı

1H: 1s 1 1.periyot 1A grubu. 5B: 1s 2 2s 2 2p 1 2.periyot 3A grubu. 8O: 1s 2 2s 2 2p 4 2.periyot 6A grubu. 10Ne: 1s 2 2s 2 2p 6

1H: 1s 1 1.periyot 1A grubu. 5B: 1s 2 2s 2 2p 1 2.periyot 3A grubu. 8O: 1s 2 2s 2 2p 4 2.periyot 6A grubu. 10Ne: 1s 2 2s 2 2p 6 PERİYODİK CETVEL Periyodik cetvel, benzer kimyasal özellik gösteren elementlerin alt alta gelecek şekilde artan atom numaralarına göre sıralandıkları çizelgelerdir. Periyodik cetveli oluşturan yatay satırlara

Detaylı

GÜLEN MUHARREM PAKOĞLU ORTAOKULU FEN BİLİMLERİ 8 SORU BANKASI

GÜLEN MUHARREM PAKOĞLU ORTAOKULU FEN BİLİMLERİ 8 SORU BANKASI 1- John Newlands: Bilinen elementleri artan atom ağırlıklarına göre sıralamıştır. Alexandre Beguyer de Chancourtois: İlk periyodik çizelgeyi oluşturmuştur. Elementler dışında bazı iyon ve bileşiklere de

Detaylı

5.111 Ders Özeti #22 22.1. (suda) + OH. (suda)

5.111 Ders Özeti #22 22.1. (suda) + OH. (suda) 5.111 Ders Özeti #22 22.1 Asit/Baz Dengeleri Devamı (Bölümler 10 ve 11) Konular: Zayıf baz içeren dengeler, tuz çözeltilerinin ph sı ve tamponlar Çarşamba nın ders notlarından 2. Suda Baz NH 3 H 2 OH Bazın

Detaylı

Yrd. Doç. Dr. H. Hasan YOLCU. hasanyolcu.wordpress.com

Yrd. Doç. Dr. H. Hasan YOLCU. hasanyolcu.wordpress.com Yrd. Doç. Dr. H. Hasan YOLCU hasanyolcu.wordpress.com En az iki atomun belli bir düzenlemeyle kimyasal bağ oluşturmak suretiyle bir araya gelmesidir. Aynı atomda olabilir farklı atomlarda olabilir. H 2,

Detaylı

10. Sınıf Kimya Konuları KİMYANIN TEMEL KANUNLARI VE TEPKİME TÜRLERİ Kimyanın Temel Kanunları Kütlenin korunumu, sabit oranlar ve katlı oranlar

10. Sınıf Kimya Konuları KİMYANIN TEMEL KANUNLARI VE TEPKİME TÜRLERİ Kimyanın Temel Kanunları Kütlenin korunumu, sabit oranlar ve katlı oranlar 10. Sınıf Kimya Konuları KİMYANIN TEMEL KANUNLARI VE TEPKİME TÜRLERİ Kimyanın Temel Kanunları Kütlenin korunumu, sabit oranlar ve katlı oranlar kanunları Demir (II) sülfür bileşiğinin elde edilmesi Kimyasal

Detaylı