BİLİMEL ARAŞTIRMA YÖNTEMLERİ 1. Aşağıda verilen hangi değişkenler arasındaki korelasyon katsayısı +1 e yakın çıkar? A) Hız hedefe varma süresi B) Uykusuzluk dikkatli olma C) Göz rengi boy uzunluğu D) Güdülenme başarı E) Kilo ders başarısı 2. Bir öğretmen slayt gösterisi ile sunduğu derslerin öğrenci başarılarına olan etkisini ölçmek istemiş. Bir sınıfta geleneksel yöntemlerle ders anlatmış diğer sınıfta ise slaytlarla dersini anlatmıştır. Yaptığı çalışma sonunda şu grafiği çıkarmıştır. Slayt kullanımı 3. Öğrencilerinin Türkçe ve matematik test puanlarına ilişkin saçılım grafiğini oluşturan ve bu grafikten hareketle, sınıf öğretmeni bu iki dersin ilgileşimini (korelasyon) 0,93 olarak bulmuştur. Buna göre I. Öğrenciler Türkçe dersinde daha başarılıdırlar II. Türkçe dersi ile matematik dersi arasında olumlu güçlü bir ilişki vardır. III. Sınıfın yarıdan fazlası her iki dersten de başarılıdır. yorumlarından hangileri yapılabilir? 4. Üst sosyo-ekonomik düzeydeki ailelerin çocuklarının devam ettiği özel bir kreşten, her yaş grubundan 30 olmak üzere üç ve beş yaşındaki çocuklardan 60 çocuk seçilir. Bu çocukların hangi sözcükleri bildikleri dikkatli bir biçimde ölçülür. Ve araştırma sonuçları kaydedilir. Yukarıda verilen örnek durum için I. Gruplar bazı özellikler bakımından eşitlenmiş bireylerden oluşmaktadır. II. Araştırmada yaşın söz varlığı üzerine etkisi araştırılmıştır. III. Seçilen örneklem ülkedeki tüm çocukları temsil etmemektedir. yargılarından hangisi ya da hangileri doğrudur? Başarı Yukarıdaki örnek durum için aşağıdakilerden hangisi söylenebilir? A) Yapılan deneysel çalışmada bağımlı ve bağımsız değişken arasında negatif korelasyon vardır. B) Geleneksel yöntemlerle ders anlatılan sınıf deney grubudur. C) Deneysel çalışmada bağımsız değişken slayt gösterisi ile ders sunumudur. D) Öğretmenin kullandığı öğretim yöntemi deneyin bağımlı değişkendir. E) Yapılan deneysel çalışmada korelasyon sıfıra yakın bir değer almıştır 5. Alt sosyo- ekonomik düzeyden gelen 30 erkek ve 5 kız çocuğun örneklem olarak seçildiği bir bir araştırmada, çocuklardaki çatışma çözme becerileri incelenmek istenmiştir. Bu çocukların davranışlarını incelemek için onları diğer çocuklarla oynamaları ve arkadaşlarıyla oyuncak yüzünden girdikleri bir çatışmayı nasıl çözdükleri incelenmiştir. Yukarıdaki deneysel çalışmada yapılan hata aşağıdakilerden hangisiyle en iyi açıklanır? A) Bölük etkisi B) Tesadüfi hata olması C) Örneklemin evreni kapsamaması D) Sırasal desen kullanılması E) Sistematik gözlem yapılması
6. Dört yaşında Kağan isimli bir çocuk daima anaokulunun oyun bahçesinde diğer çocuklara vurmakta ve onlarla dalga geçmektedir. Olay her olduğunda iki öğretmen hemen onun yanına koşup onu durdurmakta ve diğer çocuklara vurmaması gerektiğini anlatmaktadır. Fakat Kağan, diğer çocuklara vurmaya devam etmektedir. Deneyi yapan araştırmacı Kağan ın öğretmeninin dikkatini çekmek için diğer çocuklara vurduğunu düşünmüş ve öğretmenlere Kağan her saldırgan olduğunda onu görmezden gelmelerini söylemiştir. Başlangıçta Kağan ın saldırgan davranışlarında bir artış olmuş; öğretmenlerinin düzenli olarak bu yaklaşımı uygulamalarından birkaç gün sonra Kağan ın vurma davranışı azalmaya başlamıştır. Kağan ın davranışlarındaki değişimin öğretmenlerin stratejilerindeki değişime bağlı olup olmadığını belirlemek için öğretmenlere eskiden Kağan a davrandıkları gibi davranmaları söylenmiştir. ( Yani Kağan her vurduğunda ona dikkat etme gibi) Tekrar vurma oranında bir artış olmuş ve öğretmeninin ilgisinin Kağan ın davranışlarını kontrol ettiği anlaşılmıştır. Yukarıda aşağıdaki bilimsel araştırma tekniklerinden hangisi kullanılmıştır? A) Test B) Anket C) Sırasal D) Kesitsel E) Vaka inceleme 7. Aynı yaşta olan üstün zekalı çocuklar üzerinde yapılan bir araştırma yaklaşık 70 yıl sürmüştür. 1922 yılında başlayan bu çalışma 1992 yılında bitirilmiş ve 70 yıl süren bu çalışmada çocukların; deneyimleri, kişisel özellikleri, kariyerleri, aileleri, fiziksel ve ruh sağlıkları konularında emeklilik dönemine kadar veriler toplanmıştır. Yukarda verilen durum hangi bilimsel araştırma türüne örnektir? A) Kesitsel B) Meta analiz C) Survey D) Gözlem E) Boylamsal 8. Bilimsel araştırma metotları ile ilgili aşağıdaki değerlendirmelerden hangisi yanlıştır? A) Kesitsel desen yönteminin önemli sınırlılıklarından biri her bireyin zamanın sadece bir anında gözlenmesi ve bu gözlemin bireyin gelişimi ile ilgili çok bir şey ifade etmemesidir. B) Standart testlerde puanlar bir uygulamadan diğerine değişiyorsa test güvenilir olmayabilir. C) Vaka çalışmalarının en önemli avantajı deneklerin derinlemesine incelenmesine fırsat vermesi ve örneklemin evreni temsil düzeyinin yüksek olmasıdır. D) Boylamsal yöntemin önemli sınırlılıklarından biri zamanın uzun tutulması durumunda deneklere ulaşma sıkıntısıdır. E) Deney grubu, deneysel bir çalışmada müdahale edilen ve bağımsız değişkenle maniple edilen gruptur. 9. Davranışların zaman içindeki kararlılığını gösterme fırsatını sağlaması bakımından hangi yöntem diğerlerinden daha avantajlıdır? A) Kesitsel B) Boylamsal C) Survey D) Test E) Gözlem 10. Ergenler üzerinde yaşadıkları bölgenin, kültürlerinin etkisini araştırmak isteyen bir araştırmacının aşağıdakilerden hangisini kullanması maliyetli ancak etkili olacaktır? A) Sistematik gözlem B) Etnografya C) Boylamsal D) Kesitsel E) Sıralı 11. Yaşları 11, 14 ve 17 olan bir grup öğrenci üzerinde yapılan bir araştırmada, öğrencilere 6 ay arayla aynı ilgi envanteri uygulanmış. Ve iki uygulama arasındaki tutarlılığa bakılmıştır. Buna göre 11 yaşındaki çocukların ilk ilgi testi ile 6 ay sonra uygulanan ikinci test arasındaki korelasyon.49 olarak bulunurken 14 yaşındaki çocuklarda bu katsayı.61 olarak bulunmuş, 17 yaşındaki çocuklarda ise katsayı.78 çıkmıştır. Buna göre aşağıdaki sonuçlardan hangisi çıkarılabilir? A) Yaş ilerledikçe ilgi testlerinin geçerliği düşmektedir. B) Yaş ilerledikçe ilgi testlerinden elde edilen puanlar daha kararlı hale gelmektedir. C) Yaş ilerledikçe ilgiler önemsizleşiyor yetenek önem kazanmaktadır. D) Yaş ilerledikçe ilgi testlerinden elde edilen sonuçların güvenirliği düşmektedir. E) Yaş ilerledikçe ilgiler çeşitlenmekte ya da değişmektedir. 12. Bir okulda yer alan bir grup çocuğun sosyal beceriler geliştirmesine yardımcı olacağı düşünülen bir program dahilinde iletişim becerileri eğitimi verilecektir. Yukarıdaki cümle bir deneysel çalışmanın konusu olsa bu deneysel çalışmanın bağımsız değişkeni aşağıdakilerden hangisi olur? A) Sosyal beceri B) Bir grup çocuk C) İletişim becerileri D) Araştırmacı görüşleri E) Okul
Doğum Yılı 13. İşbirlikli çalışmaları akademik özgüven üzerindeki etkisi üzerine bir araştırma yapılmak istenmekte. Bir okuldan 30 kız ve 30 erkek öğrenci belirlenmiş. Kızlar kontrol grubu, erkekler ise deney grubudur. Erkek öğrencilere 3 ay boyunca işbirlikli çalışmalar yaptırılmış ve sürecin sonunda erkek öğrencilere akademik özgüven testi uygulanmış ve bu testte yüksek puan aldıkları görülmüştür. Bu noktada işbirlikli çalışmaların akademik özgüven üzerinde etkili olduğu anlaşılmıştır Yukarıdaki deneysel çalışma için I. Gruplar kız ve erkeklerden oluşturularak akademik özgüven üzerinde etkili bir değişken olan cinsiyet kontrol değişkeni (ara değişken) deneye karışmıştır. II. Deney grubu öğrencilerine bağımsız değişken ( işbirlikli çalışmalar) gösterilirken kontrol III. grubu öğrencilerine gösterilmemesi hatadır. Öntest uygulaması yapmadan deneyin sonunda yapılan test öğrencilerin çalışma öncesinde hangi düzeyde oldukları hakkında bilgi vermediği için, öntest uygulanmaması hatadır. aşağıdaki değerlendirmelerden hangisinin yapılması uygundur? C) I. ve III. 16. Deneysel çalışmada bir değişkenin başka bir değişken üzerindeki etkisi araştırılır. Buna göre aşağıdakilerden hangisi deneysel bir çalışmanın konusu olamaz? A) Öğrencilerin bazı televizyon programlarını izlemeleri nasıl önlenebilir? B) Düzenli spor faaliyetlerinin insan zihninin gelişimi üzerine nasıl bir etkisi vardır? C) Okul öncesi eğitimi alan bireyin zekâ düzeyinde bir fark var mıdır? D) İlköğretimde geometri öğretimi bireyin bilişsel gelişimini değiştirir mi? E) Düzenli alkollü içki tüketimi ağır mide hastalıklarına yol açar mı? Bu tablodaki bilgilerden hareketle 17 ve 18. soruları çözünüz. Yaş 5 10 15 20 1980 1985 1990 1995 2000 A E H J 1985 1990 1995 2000 B F I 1990 1995 2000 C G 1995 2000 D 14. Sigara içen deney grubu üyelerinin, sigara içmeyen kontrol grubu üyelerine göre kanser riski daha fazladır. Hipotezi deneysel bir çalışma için I. Sigaranın miktarı açıkça belirtilmeli II. Sigaranın ne kadar süre içildiği açıklanmalı III. Sigaranın türü açıklanmalı ( Filtreli filtresiz vs ) IV. Kanserin ne şekilde ne türde ve ne aşamada olduğu belirtilmelidir. ne gibi eksiklikler taşımaktadır? A) I. ve II. B) II.ve III. C) III. ve IV. D) II. III. ve IV. E) I. II. III. ve IV. 15. Aşağıdaki değerlendirmelerden hangisi yanlıştır? A) Gözlem tekniğinde gözlenen davranışın nedenleri hakkında bilgi sağlamak zordur. B) Klinik yöntem ile yapılandırılmış görüşme birbirine benzer tekniklerdir. C) Gözlem tekniğinden elde ettiğimiz bilgileri görüşme yaparak açabiliriz. D) Vaka incelemesinin temel sınırlılığı tek bir olayın incelenmesi ile gelişim hakkında genel bilgi vermesinin zor olmasıdır. E) Doğal gözlem baltamızı ağacın tam istediğimiz noktasına vurmak olarak düşünürsek, sistematik gözlem daha tesadüfidir. 17. Yukarıdaki tabloda hangi grupların karşılaştırılması kesitsel bir araştırma örneği olabilir? A) D, C, B, A B) A, E, H, J C) C, F, H D) D, F, J, E E) A, F 18. Yukarıdaki tabloda hangi grupların karşılaştırılması boylamsal bir araştırma örneği olabilir? A) D, C, B, A B) A, E, H, J C) C, F, H D) D, F, J, E E) A, F 19. Çocuklarda dil gelişimini evrelerinde gözlenen farklı davranışları incelemek isteyen bir araştırmacının bu amacına aşağıdaki araştırma tekniklerinden hangisi daha çok hizmet eder? A) Kesitsel B) Boylamsal C) Vaka analizi D) Survey ( Anket) E) Korelasyon desen
20. Anne babalar bilirler ki şiddet içerikli programlar izlemek çocuğun saldırgan davranışlarında etkilidir. Bu yüzden bilinçli anne babalar çocuklarına bu tip programları izletmek istemezler. Bu durumu sağlayan bir tahmin - yordamadır. Anne babalar bu bilgileri elde etmesine en çok katkı sağlayan araştırma türü aşağıdakilerden A) Etnografya B) Kesitsel C) Boylamsal D) Korelasyon veya deneysel desen E) Anket 22. Deney Grubu Öntest ---- I ---- II ---III İşlem yok 21. Çoklu zeka kuramına göre her bireyin farklı zeka alanları vardır. Ve bu zeka alanları ile başarılı olacakları alan meslek arasında güçlü bir ilişki söz konusudur. Sontest ---IV Zeka Alanı Meslek Korelasyon Sözel Yazarlık.49 Mantık Mühendislik.21 Bedensel Sporcu -.42 Ritmik Müzisyen.21 Görsel Ressam -.34 Yukarıda deneysel bir çalışmanın sürecini açıklayan akış şeması verilmiştir. Akış şemasında boş bırakılan yerlere sırasıyla aşağıdakilerden hangileri gelmelidir? A) Kontrol grubu öntest yok işlem var sontest yok B) Kontrol grubu öntest var işlem yok sontest var C) Deney grubu öntest var işlem var sontest yok D) Kontrol grubu öntest var işlem var sontest var E) Deney grubu öntest yok işlem var sontest var Yukarıda bazı mesleklerden kişilere uygulanmış çoklu zeka testinin kişilerin meslekleri ile o meslekle ilgili zeka alanı arasındaki korelasyon verilmiştir. Buna göre uygulanan çoklu zeka testi için aşağıdakilerden hangisini söylemek en doğrudur? A) Kullanışlığı düşük, zaman ve emek gerektiren bir araçtır. B) Test sürekli ölçümlerde benzer sonuçlar çıkarmamıştır. C) Test amacına hizmet etme açısından başarısızdır. D) Teste sosyal kabul hatası karıştığı için güvenilir değildir. E) Duyarlı bir ölçüm sağlamadığı için geçerliği düşüktür. 23. Üç grup üzerinde yapılan kesitsel bir araştırmada, üç grubun bir olayı değerlendirmede ahlaki yargılar bakımından tamamen farklı olduğu gözlenmiştir. Buna göre bu farklılığın sebebi aşağıdakilerden A) Hazır bulunuşluk B) Yaş C) Olgunlaşma D) Büyüme E) Öğrenme
24. Yaşları 5, 17, 25, 30 ve 40 olan beş grup üzerinde yapılan bir çalışmada yaşa bağlı olarak yaratıcılık düzeyleri aşağıda verilmiştir. Yaş Yaratıcılık 40 %2 30 %2 25 %2 17 %10 5 %90 Bu verilen bilgilere göre yapılan bu araştırmadan çıkarılacak sonuç ve kullanılan bilimsel araştırma yöntemi aşağıdakilerden hangisinde bir arada verilmiştir? A) Sonuç: Yaş ilerledikçe insan zekası azalmakta Yöntem: Kesitsel B) Sonuç: Yaş ile yaratıcılık arasında pozitif korelasyon vardır.yöntem: Boylamsal C) Sonuç: Yaş ile yaratıcılık arasında pozitif korelasyon vardır.yöntem: Kesitsel D) Sonuç: Yaş ile yaratıcılık arasında negatif korelasyon vardır. Yöntem: Kesitsel E) Sonuç: Yaş ilerledikçe yaratıcılık azalmaktadır Yöntem: Boylamsal 25. Zeka kapasitesi ile tırnak uzunluğu arasında yapılacak bir çalışmada korelasyon katsayısının aşağıdakilerden hangisine benzer çıkması beklenir? A) O,23 B) 0,03 C) 0,9 D) -0,89 E) 0,99 26. Öğretmen adaylarının ölçme ve değerlendirme yeterliklerine sahip olma düzeyleri; kayıtlı oldukları programlara göre manidar bir farklılık göstermektedir. Yukarıdaki cümlede bağımsız değişken A) Öğretmen adayları B) Ölçme değerlendirme yeterlikleri C) Kayıtlı oldukları programlar D) Farklılık E) Sahip olma düzeyleri 27. Deneysel çalışmalarda deneysel kontrolü sağlamak için kullanılan yöntemlerden biri de körlemesine yöntemidir. Bu yöntemde araştırmacı deneğin, deney ya da kontrol gruplarının hangisinde yer aldığını bilmez. Bu yöntemin kullanılmasındaki amaç aşağıdaki durumlardan hangisini en aza indirmektir? A) Araştırmacının beklentisinden kaynaklanacak yanlılık hataları B) Denek kaybı yüzünden çalışmaların sekteye uğraması C) Deneklerin olgunlaşmasından kaynaklı iç geçerliğin düşmesi D) Yanlış eşlemeler yüzünden grupların karşılaştırılamaması E) Deney ve kontrol gruplarındaki denek sayılarının eşitlenememesi 28. Mersin de bir orta okulda 3. sınıf öğrencisi olan Ferhat okul arkadaşlarına karşı sıklıkla şiddet uygulamakta ve öğretmenlerine karşı da psikolojik baskı uyguladığı görülmüştür. Okul psikolojik danışmanı Ferhat hakkında yaptığı araştırmalarda şu sonuçlara ulaşmıştır: Görme işitme gibi duyularında herhangi bir sorun yoktur; akıl yürütme becerileri gelişimine uygun. Daha önce herhangi bir psikolojik tedavi görmemiş. Boy ve ağırlık bakımından gelişim dönemindeki bireyler içinde %95 te, Okula devam konusunda sıkıntıları var, bugüne kadar 4 okul değiştirmiş. Akademik başarı düşük, derse ve okula karşı tutum genel itibarı ile olumsuz. Anne baba çalışıyor, ortanca çocuklardan biri toplamda 7 kardeşler. Abilerinden biri cezaevinde amcaoğlu yakın dönemde öldürülmüş. Ailenin çocuk üzerinde kontrol ve otoritesi zayıf, internet en büyük eğlencesi, ayrıca şiddet içerikli bilgisayar oyunlarına karşı düşkünlük söz konusu. Geleceğe dönük iş ya da meslek planı ya da akademik plan yapmamış Buna göre okul psikolojik danışmanı bilimsel araştırma yöntemlerinden hangisini kullanmıştır? A) Vaka konferansı B) Aile konferansı C) Vaka incelemesi D) Vaka kaydı E) Gözlem 29. Bir grup çocuk üzerinde yapılan bir araştırmada çocuklar 7 yaşındayken, 11 yaşındayken 14 yaşındayken ve 17 yaşındayken olmak üzere toplanda dört kere zeka testi uygulanmıştır. Uygulama sonucunda çocukların zeka gelişimleri hakkında bilgiye ulaşılmıştır. Yapılan bu araştırmada kullanılan araştırma deseni aşağıdakilerden A) Meta analiz B) Sırasal C) Kesitsel D) Boylamsal E) Gözlem 30. Bir ilköğretim okulunda yapılan deneysel bir çalışmada deney ve kontrol grupları titizlikle oluşturulmuştur. Ancak deney grubuna yapılan öntest ve sontest ölçümleri arasında anlamlı denebilecek bir fark oluşmamıştır. Bu durumun nedeni, I. Bağımsız değişken ile bağımlı değişken arasında sıfıra yakın bir ilgileşim olması II. Yapılan deneysel çalışmaya ara değişkenlerin karışması III. Bağımsız değişkenin kontrol grubuna uygulanmaması yukarıdakilerden hangisi olabilir?
31. Bireylerde gözlenen saldırgan davranış, öfkeyi denetleyememe, karamsarlık ve hayal kurma gibi davranışların üzerinde izlenen şiddet içerikli dizilerin etkisinin araştırıldığı bir araştırmada, bir grup öğrenciye şiddet içerikli bir dizi izletilmiş, diğer bir gruba ise hiçbir şey yaptırılmamıştır. Başlangıçta özdeş olan gruplar son test ölçümlerinde deney grubunda gözle görülür bir artış gözlenmiştir. Yukarıda verilenlere göre yapılan deneysel çalışmanın bağımsız değişkeni aşağıdakilerden A) Saldırgan davranışlar B) Öfkeyi denetleyememe C) Şiddet içerikli diziler D) Hayal kurma E) Karamsarlık 33. Çalışmanın bağımsız değişkeni aşağıdakilerden A) Sürekli öfke davranışı B) Akılcı duygusal davranışçı yöntemle yapılan grupla psikolojik danışma C) Öğrencilerin cinsiyeti D) Öğrencilerin okudukları okul ve şehir E) Öğrencilerin yaş dönemleri ( ergenlik ) 32. 1-2 yaştaki çocuklardan oluşan bir grup denek 3 yıl boyunca 6 ay ara ile tekrar tekrar gözlenmiş. Bu araştırmada çocukların oyunlarının karmaşıklığı ile akranlarının sosyal yeterlilikleri arasında anlamlı bir ilişki bulunmuştur. Yukarıda verilen araştırma deseni aşağıdakilerden A) Vaka analizi B) Kesitsel C) Sırasal D) Boylamsal E) Meta analiz 34. Çalışmanın bağımlı ve bağımsız değişkenleri arasındaki korelasyonun aşağıdakilerden hangisi gibi olması beklenir? A) 1,00 B) 0,87 C) 0,19 D) -1,00 E) -0,76 35. Yukarıda verilen deneysel çalışma için Aşağıdaki parçada yer alan bilgilerden hareketle 33 34. soruları çözünüz. Akılcı duygusal davranışçı yaklaşıma dayalı grupla psikolojik danışmanın orta okul 3. sınıf öğrencilerinin öfkelenme davranışına olan etkisinin araştırıldığı bir çalışmada, ön test, son test ve izleme ölçümlü deneysel bir yöntem kullanılmıştır. Gaziantep ilinde okuyan öğrenciler arasından seçilen sürekli öfke düzeyleri yüksek 8 kız 10 erkek toplam 18 öğrenciden oluşan bir çalışma grubu seçilmiştir. Öğrenciler ikiye bölünmüş ve birinci gruptaki öğrencilere 9 oturum ( 9 hafta) Akılcı Duygusal Davranışçı yaklaşıma dayalı grupla psikolojik danışma verilmiştir. İkinci gruptaki öğrencilere ise sürekli öfke üzerinde etkisi olmadığı bilinen mesleki rehberlik çalışmaları yapılmıştır. Birinci gruptaki öğrencilerin ön test sonuçları yüksek iken son test sonuçları anlamlı derecede düşmüştür. Çalışma bittikten 6 hafta sonra izleme testine alınan birinci grup öğrencilerin sürekli öfke test sonuçları yine anlamlı derecede düşük çıkmıştır ( Son testte aldıkları kadar) I. Birinci grup öğrencilerinde gözlenen sürekli öfke davranışının düşüşü süreklilik göstermektedir. II. Deneysel çalışmada placebo kontrol grubu kullanılmıştır. III. Çalışmada bir neden sonuç ilişkisi doğrulanmak istenmiştir. Yukarıdaki yargılardan hangileri doğrudur?
36. Deneysel çalışmalarda ön test ve son test olarak hangi değişken ölçülür? A) Bağımlı değişken B) Bağımsız değişken C) Ara değişken D) Sürekli değişken E) Süreksiz değişken Aşağıda verilen bilgilerden hareketle 37 40. soruları çözünüz. Şiddet içerikli TV programlarını izleyen çocuklardaki saldırganlık davranışlarının araştırıldığı bir deneysel çalışmada, bir grup çocuğa şiddet içerikli TV programları izletilirken diğer grup çocuğa ise hiçbir şey izletilmemiştir. Üçüncü bir gruba ise şiddet içeriği olmadığı bilinen ve saldırgan tepki oluşturmadığından emin olunan bir TV programı izletilmiştir. Ancak araştırmacılar ikinci grup çocuklarda saldırgan arkadaş ortamında bulunmalarından kaynaklı saldırganlık davranışlarında artış gözlemişlerdir. 37. Kontrol değişken: Bağımlı değişkeni aynen bağımsız değişken gibi etkileyen araştırmada ele alınmadığı için kontrol altında tutulması gereken değişkenlerdir. Buna göre aşağıdakilerden hangisi kontrol değişkendir? A) Şiddet içerikli TV programları B) Şiddet içerikli olmadığı bilinen TV programları C) Saldırgan arkadaş grupları D) Deney grubunun kendisi E) Saldırgan davranışlardaki artış 38. Yukarıda verilen deneysel çalışmada araştırmanın konusu olan bağımsız değişken nedir? A) Saldırgan arkadaş grupları B) Şiddet içerikli TV programları C) Şiddet içerikli olmadığı bilinen TV programları D) Saldırgan davranışlardaki artış E) Deneysel çalışmanın yapıldığı ortam 39. Yukarıda verilen deneysel çalışmada 3. Grup aşağıdakilerden hangisi ile en iyi ifade edilir? A) Deney grubu B) Ön test grubu C) Son test grubu D) Kontrol grubu E) Placebo kontrol grubu 41. Yapılan deneysel bir çalışmada, öfke kontrol eğitiminin saldırganlık davranışları üzerindeki etkisi araştırılmıştır. Çalışma için deney ve kontrol grupları oluşturulmuş ve iki gruba sürekli öfke davranışı tutum ölçeği uygulanmış. Ardından deney grubuna 6 hafta boyunca öfke kontrol eğitimi verilmiş, kontrol grubuna ise herhangi bir çalışma yaptırılmamıştır. 6 hafta sonra iki gruba da son test uygulanarak ön test ve son test sonuçlarının aritmetik ortalaması karşılaştırılmıştır. Deneysel çalışmada öfke denetimi eğitimi ile saldırgan davranışlar arasında negatif korelasyon testip edilmiştir. xd ( Deney grubu aritmetik ortalama ) xk ( Kontrol grubu aritmetik ortalama ) sd ( Deney grubundaki kişi sayısı ) sk ( Kontrol grubundaki kişi sayısı ) Buna göre I. xd öntest = xk öntest II. sd = sk III. xd sontest < xk sontest İfadelerinden hangilerinin doğru olması beklenir? YANIT ANAHTARI 1 D 14 E 27 A 40 C 2 C 15 E 28 C 41 E 3 B 16 A 29 D 4 E 17 C 30 C 5 C 18 B 31 C 6 E 19 B 32 D 7 E 20 D 33 B 8 C 21 C 34 E 9 B 22 D 35 E 10 B 23 B 36 A 11 B 24 D 37 C 12 C 25 B 38 B 13 C 26 C 39 E 40. Deneysel çalışmadaki Şiddet içerikli davranış oluşturmadığı bilinen TV programları aşağıdakilerden hangisi ile en iyi açıklanır? A) Bağımsız değişken B) Sürekli değişken C) Placebo değişkeni D) Bağımlı değişken E) Nicel değişken