Teknolojik gelişmelerle birlikte hepimiz daha az hareket eder olduk. Şehirleşmenin de etkisiyle, zaman geçirdiğimiz bütün mekanlar da hareketi asgari düzeye indirecek şekilde tasarlanmaya başladı. Bu hareketsiz yaşamdan en çok etkilenen çocuklar. Oysa fiziksel aktiviteye dayalı aktif yaşam 1 tarzı, her yaştan insanın hem fiziksel hem de ruhsal sağlığının korunması ve geliştirilmesinde önemli bir yere sahip. Genç yaşlarda aktif bir yaşam biçiminin benimsenmesi, ileri yaşlarda daha sağlıklı, daha keyifli ve kaliteli bir yaşam sürmede önemli bir yere sahip. Bu noktadan hareketle proje, çocukların dünyasını hareketlendiren en önemli aracı, yani oyunu kullanıyor. 1. Aktif yaşam günlük yaşantımızın mümkün olabilen her anında fiziksel olarak aktif olmayı ifade eder. Planlı ve düzenli yapılan egzersizler ve plansız aktivitelerle günlük yaşamı elden geldiğince fiziksel olarak aktif geçirmektir. 01
AŞIK OYUNU AŞIK OYUNU Kişi Sayısı: 5-40 Malzemeler: Oyuncu sayısı kadar top, taş, aşık Oyuna Başlerken Nasıl Oynanır? Süre: 20 dakika Aşık oyunu, aşık kemiği ile oynanan birkaç türlü oyunun genel adıdır. Balıkesir de fes kapama, Hakkari de kemik, Kayseri de Enek Dövmeli ve Katmalı isimleriyle çeşitli şekillerde oynanamaktadır. Her oyuncuya bir taş (aşık) verin. Oyun alanının en uzak atış çizgisinde sıralanın. Oyuncu sayısı kadar taşı en içteki çemberin içerisine yerleştirin (taşların eşit büyüklükte olmasına dikkat edin). Oyuna kimin başlayacağını belirleyin. İlk oyuncu aşığını çemberin içindeki taşlara doğru atar ve taşları çemberin dışına çıkarmaya çalışır. Oyuncu aşığıyla vurarak çember dışına çıkardığı taşı alır. Oyuncu eğer taşı çıkaramazsa sıra diğer oyuncuya geçer. Oyunda amaç daire içindeki tüm taşları daire dışına çıkarmaktır. Kolaylaştır Hareket Kat Daha Fazla Hareket Kat Oyunculardan, attıkları taşları oyun alanının en küçük çemberinin içerisine isabet ettirmeye çalışmalarını isteyebilrisiniz. Oyuncuların oyun alanına olan uzaklığını arttırabilir, oyunu 2 veya daha fazla gruba ayrılarak oynayabilirsiniz. Oyun için kullandığınız taşları daha küçük seçebilirsiniz.
KEMİK Kişi Sayısı:5-40 Malzemeler: Oyuna Başlerken KEMİK OYUNU Süre: 20 dakika Oyuncu sayısı kadar taş, hedef olacak bir nesne, top, taş, kiremit vb. gibi Oyunculardan birini ebe olarak belirleyin. Ebeye çemberin içerisinde durmasını söyleyin. Ebeye bir taş verin ve dairenin merkezine yerleştirmesini isteyin. (Dairenin ortasına yerleştirilen taşa micoz diyoruz) Her oyuncuya bir yassı taş verin. Oyunculardan en uzaktaki atış çizgisinde sıralanmalarını isteyin. Nasıl Oynanır? Oyuncular sırayla ellerindeki yassı taşla atış çizgisinden atış yaparak micozu uzağa sürüklemeye çalışır. Micoz vurulduğu anda ebe micozu eski yerine koymaya çalışır. Ebe micozu yerine koymaya çalışırken diğer oyuncular da, oyun alanına dağılan taşlarını toplayarak tekrar atış çizgisinin arkasına kaçmaya çalışır. Atış çizgisinden uzaklaşıp kendi taşlarını toplamaya çalışırken ebeye yakalanan oyuncu ebe ile yer değiştirir. Kolaylaştır Hareket Kat Daha Fazla Hareket Kat Oyuncuların atış çizgisine olan uzaklığını azaltabilirsiniz. Oyuncuların atış çizgisine olan uzaklığını arttırabilirsiniz. Ebe ve micoz sayısını arttırabilirsiniz. Oyunu 9 taş oyununa uyarlayarak oynabilirsiniz.
YAĞ SATARIM BAL SATARIM YAĞ SATARIM BAL SATARIM Kişi Sayısı:5-40 Malzemeler: Mendil, bez parçası veya taş Oyuna Başlerken Süre:10 dakika Yağ satarım, bal satarım, tekerleme eşliğinde oynanan geleneksel çocuk oyunlarından biridir. Balıkesir de Tura, Aydın da Koy Kaç Oyunu, Antalya da Mendil Sende, Kırşehir de Mendil Saklamaç isimleriyle çeşitli şekillerde oynanmaktadır. Oyunculardan birini ebe olarak belirleyin. Diğer oyunculardan en dıştaki dairenin üzerinde halka şeklinde dizilmelerini ve yere çökmelerini isteyin. Nasıl Oynanır? Ebe elinde bir mendille ile yağ satarım bal satarım tekerlemesini söyleyerek oyuncuların arkasında dolaşır. Tekerlemeyi söylerken mendili bir oyuncunun arkasına bırakır ve koşmaya başlar. Mendili arkasına bıraktığı kişi kalkıp ebeyi kovalamaya başlar. Ebe, eğer yakalanmadan arkasına mendil koyduğu oyuncunun yerine geçebilirse, oyuncu yeni ebe olur. Eğer yakalanırsa ebe oyunu tekrar eder.
MENDİL KAPMACA Kişi Sayısı:5-4 Malzemeler: Oyuna Başlerken MENDİL KAPMACA Mendil veya bez parçası Kişi sayısı eşit iki ekip oluşturun. Oyunculardan birini oyun lideri olarak belirleyin. Oyun liderine bir mendil ya da bez parçası verin. Süre:20 dk Oyun liderinden dairenin ortasında durmasını ve mendili yukarı doğru kaldırmasını isteyin. Ekiplerden dairenin iki tarafında sıralanmalarını ve eşit büyüklükte olmak üzere kendilerine birer güvenli alan belirlemelerini isteyin. Nasıl Oynanır? Oyun liderinin başla komutuyla birlikte ekiplerin ilk sırasında bulunan oyuncular dairenin iki tarafından çıkış yaparlar ve dairenin ortasına koşarak mendili kapmaya çalılşır. Mendili oyun liderinin elinden kapan oyuncu, diğer ekibin oyuncusuna yakalanmadan kendi ekibinin olduğu güvenli alana girmeye çalışır. Mendili kapan oyuncu, diğer ekibin oyuncusuna yakalanmadan güvenli alana girebilirse ekibinin hanesine 1 puan yazılır. Mendili kapan oyuncu, güvenli alana giremeden diğer ekibin oyuncusuna yakalanırsa puan karşı ekibin hanesine yazılır. Oyun diğer oyuncularla devam eder.
SALYANGOZ Kişi Sayısı:5-40 SALYANGOZ Süre: 20 dk. Oyuna Başlerken Oyunculardan ok yönünde sıralanmalarını isteyin. Oyuncular oyun alanında bulunan rakamları bulmak için uygun toplama, çıkarma, çarpma ve bölme işlemlerini, belirlenen dört işlem hareketini kullanarak yapmaya çalışırlar. Oyunculara dört işlem için belirlenen hareketleri anlatın. - Çarpma işlemi için bir kareden diğerine ayaklar çapraz şekilde atlanır. - Bölme işlemi için bir kareden diğerine kollar iki yana açılarak atlanır. - Çıkarma işlemi için bir kareden diğerine kollar havaya kaldırılarak atlanır. - Toplama işlmi için bir kareden diğerine kollar önde birleştirilerek atlanır. Nasıl Oynanır? Oyuncular başlama noktasında durur, birinci ve ikinci kutucuktaki numaraları kullanarak nasıl üçüncü kutucuktaki numarayı elde edebileceklerini düşünür. Oyuncular bölme, çarpma, toplama ve çıkarma işlemlerini kullanarak problemi çözer ve bir kareden diğerine atlayarak oyun alanının ortasına doğru ilerlemeye çalışır. Oyuncular bir kareden diğerine atlarken, işlem için belirlenen hareketi de yapmak zorundadır.
Örneğin; ilk kare olan 6 ve 7 yi kullanarak 13 rakamına nasıl ulaşabileceğimizi düşünelim. 6 ve 7 rakamlarının toplamı 13 rakamını verir. Bu durumda toplama işlemini kullanmak doğru olacaktır. Oyuncu, 6 karesinden 7 karesine, kollarını önde birleştirerek atlar ve 13 karesine gelir. Her oyuncu en kısa sürede ve doğru işlemleri kullanarak, 50 rakamının bulunduğu kareye ulaşmaya çalışır. Hareket Kat Oyun alanının ortasına bir nesne koyabilirsiniz. Oyunculardan bu nesneyi alıp, işlemleri tekrar ederek başlangıç noktasına geri getirmesini isteyebilirsiniz. Daha Fazla Hareket Kat Oyunculardan her matematik işlemi için birden çok hareket yapmalarını isteyebilirsiniz. Örneğin; Toplama: bir kareden diğerine iki el omuz hizasında yanlara doğru açık olarak atla. Çıkarma: bir kareden diğerine iki el omuz hizasında öne doğru açık olarak atla. Çarpma: bir kareden diğerine eller çapraz göğüs bölgesinde bağlanı olarak atla. Bölme: bir kareden diğerine bir el omuz hizasında yana doğru açık, diğer el yukarı doğru açık şekilde atla.
HEDEF DÖRT İŞLEM Kişi Sayısı: 2-20 Malzemeler: Taş Oyuna Başlerken HEDEF DÖRT İŞLEM Oyun alanında sıralanın. Oyuna ilk başlayacak oyuncuyu belirleyin. Her oyuncuya birer taş verin. Süre: 10 dk. Nasıl Oynanır? İlk oyuncu, dört işlem hanesindeki bir işlem simgesinin üzerinde durarak elindeki taşı oyun alanı içerisindeki hanelere atar ve bir matematik işlemi yaparak en yüksek puanı toplamaya çalışır. Örneğin; oyuncu artı işlemi üzerinde durarak sırasıyla 10 ve 16 hanelerine taşı atar. Eğer üçüncü atışında 26 numaralı haneye (10+16=26) isabet ettirebilirse puan hanesine 26 yazılır. Oyuncu dilerse atış yapmaya 26 numaralı hane üzerinden devam edebilir. Her oyuncunun bir seferde üç atış hakkı vardır.
SALYANGOZ SEK SEK Kişi Sayısı: 2-20 Malzemeler Taş SALYANGOZ SEK SEK Süre: 10dk. Oyuna Başlerken Her oyuncuya birer taş verin ve oyunculardan ok yönünde sıralanmalarını isteyin. Oyuna ilk başlayacak oyuncuyu belirleyin. Nasıl Oynanır? Oyuncu taşı ok yönündeki ilk kutucuğa atar ve ayağıyla taşı hareket ettirerek oyun alanının ortasına kadar gelmeye çalışır. Bütün oyuncular sırayla sekerek ve taşı sürükleyerek oyun alanının ortasına gelmeye çalışır. Oyunu iki ekip halinde de oynayabilirsiniz Hareket Kat Oyunculardan sadece tek sayılar veya sadece çift sayıların olduğu kutucuklara atış yapmalarını isteyebilirsiniz. Daha Fazla Hareket Kat Oyuncular iki gruba ayrılır. Oynatıcı, oyun alanından bir rakam seçer, her gruba bir işlem ve sonucunu verir. Örneğin; 3 hamlede 50 ye nasıl ulaşılır? Ekipler kendi aralarında hesaplamaları yaparak oyun alanı üzerinde işlemi çözmeye çalışır.
TEK VE ÇİFT SAYILAR Kişi Sayısı:2-20 TEK VE ÇİFT SAYILAR Süre:10 dk. Oyuna Başlerken Nasıl Oynanır? Kolaylaştır Kişi sayısı eşit iki ekip oluşturun. Ekiplerdan biri tek sayılar, diğeri çift sayılar grubu olacaktır. Tek sayılar ekip oyuncularından oyun alanının 1 numaralı kutucuğun önünde sıralanmasını isteyin. Çift sayılar ekip oyuncularından oyun alanının 36 ya da 50 numaralı kutucuğun önünde sıralanmasını isteyin. Tek sayılar grubundaki oyuncular 1 numaralı kutucuktan başlayarak, tek ayakları üzerinde sadece tek sayılara basarak 35 ya da 50 numaralı kutucuğa giderek yine aynı şekilde geri gelir. Çift sayılar grubundaki oyuncular 36 ya da 50 numaralı kutucuktan başlayarak, tek ayakları üzerinde sadece çift sayılara basarak 2 numaralı kutucuğa giderek yine aynı şekilde geri gelir. Tek ve çift sayılar grubundan turu tamamlayan ilk oyuncu diğer ekip arkadaşının eline dokunur ve sıradaki ekip oyuncusu aynı şekilde turu tamamlayıp geri döner. Oyunda amaç, ekip olarak en fazla sayıda turu yapmaktır. Hareket Kat Oyunculardan bir turda sadece bir ya da iki sırayı tamamlamalarını isteyebilirsiniz. Bir oyuncunun atacağı tur sayısını artırabilirsiniz. Böylece oyuncular daha fazla efor sarfedecektir.
MERDİVENLER YILANLAR HEDEF TAHTASI MERDİVENLER YILANLAR HEDEF TAHTASI Kişi Sayısı: 2-30 Malzemeler Top Süre: 10 dk. Oyuna Başlerken Nasıl Oynanır? Oyunculardan bir hakem belirleyin. Oyunculardan kağıttan toplar hazırlamalarını isteyin Oyunculardan oyun alanının yanında olmak üzere, kağıttan topları koyacakları bir alan belirlemelerini ve kağıttan toplarını bu alana koymalarını isteyin Oyunculardan oyun alanının 1 metre (3 adım) uzağında sıralanmalarını isteyin. Oyuncular sırasıyla kağıttan topları alır ve kutucukların üzerine atış yapar Hakem topun isabet ettiği kutucuk üzerindeki puanı oyuncuların puan hanelerine yazar. Her oyuncunun beş atış hakkı vardır. Oyunda amaç, en yüksek puanı toplamaktır. Hareket Kat Atış hakkını artırabilirsiniz. Böylece oyuncu daha fazla efor sarfedecektir.
YÖN BULMA OYUNU Oyuna Başlerken Nasıl Oynanır? Kişi Sayısı: YÖN BULMA OYUNU 4-30 Süre:10 dk. Kişi sayısı eşit iki ekip oluşturun. Her ekip için bir oyun lideri ve bir de oyuncu belirleyin. Oyunculardan birini hakem olarak belirleyin. Her ekibin oyun lideri bir seferde en fazla beş yön söyleyerek, oyuncunun 1 numaralı kutucuktan başlayarak 36 ya da 50 numaralı kutucukta sonlanacak rotasını tamamlamaya çalışır. Yön söylerken kullanılacak adım sayısı 1-5 arasında olmalıdır. Oyun lideri arka arkaya aynı yönleri söyleyemez. Her ekip sırayla beş yön komutunu kullanarak en kısa sürede son kutucuğa ulaşmaya çalışır. Hakem oyuncuların komutlarının doğruluğunu takip eder ve süre tutar. Oyunda amaç; en hızlı şekilde oyun alanının son kutucuğuna ulaşabilmektir. Tur bittikten sonra ekibin diğer oyuncuları ile oynamaya devam edilebilir. *Örneğin; oyun lideri 2 batı der ve oyuncu batı yönünde 2 kutu ilerler. Oyun lideri dört komut daha verir ve sıra diğer ekibe geçer. Hareket Kat Bir oyuncunun oynacağı tur sayısını artırabilirsiniz.
TEK VE ÇİFT SAYILAR Kişi Sayısı:2-20 TEK VE ÇİFT SAYILAR Süre: 10 dk. Oyuna Başlerken Kişi sayısı eşit iki ekip oluşturun. Ekiplerdan biri tek sayılar, diğeri çift sayılar grubu olacaktır. Tek sayılar ekip oyuncularından oyun alanının 1 numaralı kutucuğun önünde sıralanmasını isteyin. Çift sayılar ekip oyuncularından oyun alanının 36 ya da 50 numaralı kutucuğun önünde sıralanmasını isteyin. Nasıl Oynanır? Kolaylaştır Tek sayılar grubundaki oyuncular 1 numaralı kutucuktan başlayarak, tek ayakları üzerinde sadece tek sayılara basarak 35 ya da 50 numaralı kutucuğa giderek yine aynı şekilde geri gelir. Çift sayılar grubundaki oyuncular 36 ya da 50 numaralı kutucuktan başlayarak, tek ayakları üzerinde sadece çift sayılara basarak 2 numaralı kutucuğa giderek yine aynı şekilde geri gelir. Tek ve çift sayılar grubundan turu tamamlayan ilk oyuncu diğer ekip arkadaşının eline dokunur ve sıradaki ekip oyuncusu aynı şekilde turu tamamlayıp geri döner. Oyunda amaç, ekip olarak en fazla sayıda turu yapmaktır. Hareket Kat Oyunculardan bir turda sadece bir ya da iki sırayı tamamlamalarını isteyebilirsiniz. Bir oyuncunun atacağı tur sayısını artırabilirsiniz. Böylece oyuncular daha fazla efor sarfedecektir.
PUSULA Kişi Sayısı: 9-27 Oyuna Başlerken Nasıl Oynanır? Pusula Süre:10 dk. Oyunculardan birini ebe olarak belirleyin. Ebe, " kaptan olacaktır. Kaptandan oyun alanının ortasında durmasını isteyin. Diğer oyunculardan yönlerin üzerinde yerlerini almalarını isteyin. Oyuncularla yönler üzerinde konuşun. Kaptan aynı anda iki yön ismi söyler Yön ismi söylenen noktalarda duran oyuncular kaptana yakalanmadan birbirleriyle yer değiştirmeye çalışır. Eğer yer değiştirme esnasında bir oyuncu kaptan tarafından yakalanırsa oyunun yeni ebesi olur.
PUSULA TOPU Malzemeler: top Kişi Sayısı: 8-24 Oyuna Başlerken Nasıl Oynanır? Pusula Topu Süre:10 dk. Oyunculardan yarısının, Kuzey- Güney- Doğu- Batı noktaları üzerinde sıralanmalarını isteyin. Oyunculara diğer yarısından ise, en iç çemberde sıralanmalarını isteyin. Dışarıdaki çemberde olan oyuncuların ellerine birer top verin. İçerideki çemberde olan oyuncular saat yönünde dönmeye başlar. Dışarıdaki çemberde olan oyuncular ellerindeki topları karşılarına gelen en yakın oyuncuya atarlar. İçerideki oyuncular ise topu tutup tekrar dışarıdaki oyunculara atarlar. Oyunda amaç, topu yere düşürmemektir. Top yere düştüğünde oyun yeniden başlar. Hareket Kat Dışarıdaki dairede kalan oyunculardan ellerindeki topu dairenin merkezine doğru atmalarını isteyebilirsiniz. Bu durumda, diğer oyuncular topu yakalamak için daha fazla efor sarfedecektir.
YÖNÜNÜ BUL Kişi Sayısı: 9-27 Oyuna Başlerken Nasıl Oynanır? Yönünü Bul Süre:10 dk. Oyunculardan birini oyun lideri olarak belirleyin. Sekiz oyuncuya ana yön ve ara yönlerin isimlerini verin. Oyunculardan oyun alanın içerisinde dağınık olarak durmalarını isteyin. Oyuncularla yönler üzerinde konuşun. lideri olur. Hareket Kat Oyun lideri bir yön ismi söyler. Yön ismi söylenen oyuncu yönün bulunduğu noktaya gider ve diğer oyuncular ismi söylenen oyuncunun arkasında sıraya girmeye çalışırlar. *Örneğin oyun lideri kuzey derse, kuzey olan oyuncu kuzey noktasına gelir ve diğer oyuncular kuzeyin arkasında sıralanırlar. En sona kalan/en son olarak sıraya giren oyuncu yeni oyun Daha Fazla Hareket Kat Oyun lideri aynı anda iki yön ismi söyleyebilir. Bu durumda oyuncular iki oyuncunun arkasında kişi sayısı eşit olacak şekilde sıralanmaya çalışırlar. Oyun liderinden arka arkaya dört yön söylemesini isteyebilirsiniz. Bu durumda oyuncular, sırasıyla söylenen ilk iki/üç yöne koşar ve ardından liderin en son söylediği yönde sıralanmaya çalışırlar.
MEYVE SALATASI Kişi Sayısı: 5-27 Oyuna Başlerken Nasıl Oynanır? Meyve Salatası Süre:10 dk. Oyunculardan kişi sayısı eşit olacak şekilde yönlerin bulunduğu noktalarda durmalarını isteyin. Oyunculardan birini ebe olarak belirleyin. Ebeden oyun alanının ortasında durmasını isteyin. Oyunculardan birer meyve ismi seçmelerini isteyin (elma,armut,kiraz vb.gibi. ) Oyunculardan sırasıyla sesli bir şekilde seçtikleri meyveyi söylemelerini isteyin. Oyuncular ebenin verdiği komutlara göre hareket ederler. Ebe, iki tane meyve ismi söyler ve söylenen meyveleri seçen iki oyuncu birbiriyle yer değiştirmeye çalışır. Ebe, "meyve salatası" derse tüm oyuncular yanındaki oyuncuyla olmamak kaydıyla bir başka oyuncuyla yer değiştirir. Bu esnada, ebe boş kalan yerlerden birini kapmaya çalışır. Kapar ise, açıkta kalan oyuncu yeni ebe olur. Her turun sonunda hatırlatma amaçlı, oyunculardan kimin hangi meyveyi seçtiğini tekrarlamasını isteyin. Hareket Kat Oyunculara hak tanıyabilirsiniz. Böylece açıkta kalan oyuncu ve dolayısıyla ebe dafa fazla efor sarfedecektir.
DÜMEN Kişi Sayısı: 5 25 Dümen Süre:10 dk. Oyuna Başlerken Oyunculardan fırtınalı bir günde bir gemide olduklarını hayal etmelerini isteyin. Oyunculardan birini ebe olarak belirleyin.ebe, geminin kaptanı olacaktır. Ebeden oyun alanını ortasında geçmesini isteyin. Burası geminin dümeni olacaktır. Diğer oyunculardan yönlerin üzerinde yerlerini almalarını isteyin. Oyuncularla yönler üzerinde konuşun. Nasıl Oynanır? Ebe bir yön söyler Oyuncular ebenin söylediği yöne doğru eğilirler Eğer oyuncu/oyuncular söylenen yön üzerinde duruyor ise bulunduğu yerde bir kere zıplar. Ebe sadece dört ana yönü kullanır. Söylenen yönden başka bir yöne eğilen oyuncu ebe olur. Söz konusu yön üzerinde birden fazla oyuncu var ise ebe belirleme oyunlarından yararlanabilirsiniz. Hareket Kat Daha Fazla Hareket Kat Ebeden yönleri seri bir şekilde söylenmesini isteyebilirsiniz. Böylece oyuncular daha fazla efor sarfedecektir. Ebeden en ara yönleri de kullanmasını isteyebilirsiniz.
EL ÇIPRMA Kişi Sayısı: 9-27 Oyuna Başlerken Nasıl Oynanır? El Çırpma Süre:10 dk. Oyunculardan birini ebe olarak belirleyin Ebeden oyun alanının ortasında durmasını isteyin. Diğer oyunculardan yönlerin üzerinde yerlerini almalarını isteyin. Kuzey yönü üzerinde duran oyuncu/oyuncular elini bir kez çırpar. Elini bir kez çırpan oyuncunun/oyuncuların solundaki oyuncu iki kez çırpar İki kez çırpan oyuncunun/oyuncuların solundaki oyuncu/oyuncular üç kez çırpar. (Kişi sayısına göre devam eder.) Eğer bir oyuncu/oyuncular şaşırırsa, yönler üzerinde duran her oyuncu solundaki oyuncuyla ebeye yakalanmadan yer değiştirir. Ebeye yakalanan oyuncu yeni ebe olur. Söz konusu yön üzerinde birden fazla oyuncu var ise ebe belirleme oyunlarından yararlanabilirsiniz. Hareket Kat Oyunculardan tek ayakları üzerinde ve ellerini arkalarında bağlayarak yer değiştirmelerini isteyebilirsiniz.
RÜZGAR OYUNU Rüzgar Oyunu Malzemeler: Kağıttan top Kişi Sayısı: 9-23 Süre:10 dk. Oyunculardan birini oyun lideri olarak belirleyin. Oyunculardan oyun alanının ortasında durmalarını isteyin. Oyun alanınızdaki yönlerin üzerine yerleştirmek üzere Oyuna nesneler seçin veya nesneleri kendiniz hazırlayın. Başlerken Her yön noktasına bir çeşitten nesneler gelecek şekilde nesneleri yerleştirin. Yerleştirdiğiniz nesnelerin oyuncu sayınızdan 2 eksik olmasına dikkat edin. Örneğin oyuncu sayınız 12 ise yön noktalarına 10 tane nesne yerleştirin. (Kuzey yönü için taş, güneybatı yönü için kağıttan top vb.) Oyuncularla rüzgar isimleri üzerine konuşun. Nasıl Oynanır? Oyun lideri rüzgar isimlerinden birini söyler. (Yıldız, Poyraz, Gündoğuşu, Keşişleme, Kıble, Lodos, Günbatısı, Karayel) Oyun alanının ortasında bekleyen tüm oyuncular oyun liderinin söylediği rüzgarın estiği yöne gider ve o yönde duran nesnelerden alıp oyun alanının ortasına geri döner. Oyunda amaç, doğru rüzgar-yön eşleştirmesini yapıp, en fazla sayıda nesneyi toplamaktır. Hareket Kat Oyunculardan tek ayakları üzerinde ve ellerini arkalarında bağlayarak hareket etmelerini isteyebilirsiniz.
TOPLU SEK SEK Toplu Sek Sek Malzemeler: kağıttan top Kişi Sayısı: 4-40 Süre:10 dk. Kişi sayısı eşit dört ekip oluşturun. Her ekipten birer renk seçmelerini isteyin (Örneğin; kırmızı,mavi vb.) Oyuna Her ekipten seçtikleri renkten en az 6 adet kağıttan top Başlerken hazırlamalarını isteyin. Ekiplerden oyun alanının başlangıç noktalarında dizilmelerini isteyin. Ekiplerden hazırladıkları kağıttan topları kendi bitiş noktalarına koymalarını isteyin. Nasıl Oynanır? Her ekibin ilk oyuncuları aynı anda başlamak üzere,her haneye basacak şekilde tek ayakları üzerinde sekerek bitiş noktalarına gider. Oyuncular bitiş noktası üzerindeki topları alır ve yine her haneye basacak şekilde tek ayak üzerinde sekerek başlangıç noktalarına geri gelirler. Oyuncular her defasında yalnızca bir top alabilirler. Oyuncu başlangıç noktasına geri döndüğünde sıra, sıradaki oyuncuya geçer Oyunda amaç, ekibe ait (renkteki) topların tamamını en kısa sürede toplayabilmektir.
SEK SEK MENDİL KAPMACA Sek Sek Mendil Kapmaca Malzemeler: Mendil Bez Parçası Kişi Sayısı: 3-33 Süre:10 dk. Kişi sayısı eşit üç ekip oluşturun. Oyunculardan birini hakem olarak belirleyin. Hakeme bir mendil/bez parçası vererek oyun alanının Oyuna Başlerken ortasında durmasını isteyin. Hakem kolu havada olacak şekilde mendili tutar. Her ekipten oyun alanının başlangıç noktalarında dizilmelerini isteyin. Nasıl Oynanır? Her ekibin ilk oyuncuları aynı anda başlamak üzere,her haneye basacak şekilde tek ayakları üzerinde sekerek oyun alanın ortasına gelir Oyun alanının ortasına ilk gelen oyuncu ebenin tuttuğu mendili alır ve yine her haneye basacak şekilde tek ayağı üzerinde sekerek başlangıç noktasına geri döner. Hakem, elinde mendille başlangıç noktasına gelen ilk oyuncunun ekip hanesine 1 puan yazar. Sıra diğer oyunculara geçer. Oyunda amaç, en fazla puanı toplamaktır.
ÜÇGEN SEK SEK Üçgen Sek Sek Malzemeler: Kağıttan top Kişi Sayısı: 3-33 Süre:10 dk. Her ekipten birer renk seçmelerini isteyin (Örneğin; kırmızı,mavi vb.) Oyunculardan kağıttan toplar hazırlamalarını isteyin. Oyuna Ekiplerden oyun alanının 1 numaralı kutucklarında arka Başlerken arkaya dizilmelerini isteyin. Ekiplerden hazırladıkları kağıttan topları ortadaki yuvarlak alana koymalarını isteyin. Her ekibin ilk oyuncuları aynı anda başlamak üzere,her haneye basacak şekilde tek ayakları üzerinde sekerek bitiş Nasıl noktalarına gider. Oyuncular 2 3, 5 6 8 9 Oynanır? numaralı kutucuklarda birer ayaklarını koyarlar. Oyuncular bitiş noktası üzerindeki topları alır ve yine her haneye basacak şekilde tek ayak üzerinde sekerek başlangıç noktalarına geri gelirler. Oyuncular her defasında yalnızca bir top alabilirler. Oyuncu başlangıç noktasına geri döndüğünde sıra, sıradaki oyuncuya geçer Oyunda amaç, ekibe ait (renkteki) topların tamamını en kısa sürede toplayabilmektir.
TWİSTER Twister Malzemeler: Kağıttan top Kişi Sayısı: 5-30 Süre:10 dk. Oyunculardan birini oyun lideri olarak belirleyin. Oyunculardan oyun alanının etrafında rastgele konumlanmalarını isteyin. Oyuna Başlerken Oyun lideri, oyunculara, sağ el kırmızıya, sol ayak mora gibi yönlendirmeler verir. Nasıl Oynanır? Bir renk/ yuvarlak içerisine sadece bir oyuncu ayağını ya da elini oyabilir. Oyun öğrenciler dengelerini yitirinceye ya da yönlendirme verilmesi imkansızlaşıncaya kadar devam eder.
DAMA Kişi Sayısı: 16 Oyuna Başlerken Nasıl Oynanır? Dama Süre:10 dk. Kişi sayısı eşit iki ekip oluşturun. Oyunculardan oyun alanının iki tarafında karşılıklı olarak konumlanmalarını isteyin. Her ekipten oyun alanının başındaki alandan bir sıra atlayarak, diğer sıra üzerinde dizilmelerni isteyin Boş bırakılan sıra diğer ekibin dama alanıdır. Hangi grubun oyuna başlayacağını belirleyin. Ekipler her tur öncesinde turda oynayacak oyuncuyu kendi aralarında belirler. Oyuna başlayacak ekipteki belirlenen oyuncu istediği yöne doğru bir kare ilerler. Sıra diğer ekibin oyuncusuna geçer. Oyuncular, sadece bir kare ilerleyebilir ve ilerleme yönleri ileri,sağ,soldur. Oyuncular her hamle öncesi ekip arkadaşları ile tartışıp, hamleye karar verirler. Karar için 10 saniye süreleri vardır. 10 saniye bitiminde oyuncu hamlesini yapmak zorundadır. Oyuncuların önündeki veya yanındaki karşı ekibin oyuncusununarkasında eğer boş bir kare varsa, oyuncu karşı ekip oyuncusunun üzerinden atlar ve oyuncuyu eler. Oyunculardan biri karşı ekip oyuncularının arkasındaki dama alanına gelince o oyuncu dama (taşı)olur Dama olan oyuncu kendisi ile aynı doğrultudaki oyuncunun üzerinden atlayarak oyuncuyu eleyebilir.
ÖRÜMCEK AĞI Malzemeler: top Kişi Sayısı: 2-30 Oyuna Başlerken Nasıl Oynanır? Örümcek Ağı Süre:10 dk. Oyunculardan birini hakem olarak belirleyin. Oyun alanına 1.5 metre (2 adım) mesafede olacak şekilde bir atış çizgisi belirleyin. Oyunculardan atış çizgisinde sıralanmalarını isteyin. Oyun alanı hedef tahtasıdır. Hedef tahtası 1 den 24 e kadar numaralandırılmıştır. Oyuncular sırayla atış çizgisinden ellerindeki topları hedef tahtasına atarlar. Her oyunucunun üç atış yapma hakkı vardır. Hakem her oyuncunun topu isabet ettirdiği rakamı oyuncu ismi ile birlikte yazar Bir oyuncu atışlarını bitirdiğinde ( 3 atış) rakamlar toplanıp, oyuncu isminin olduğu haneye yazılır. Tüm oyuncular atışlarını bitirdiğine tur biter ve en az puanı alan oyuncu oyunu kazanır.
LABİRENT Malzemeler: zil Kişi Sayısı: 5-40 Oyuna Başlerken Labirent Süre:10 dk. Oyunculardan birini hakem olarak belirleyin. Hakeme zil veya benzeri bir nesne verin ve oyun alanını ortasında durmasını isteyin. Oyunculardan kişi sayısı eşit dört ekip oluşturun Her bir ekipten oyun alanının farklı renkteki başlangıç noktalarında durmalarını isteyin. Oyunculara çizgilerin üzerinden geçemeyecekleri kuralını açıklayın. Nasıl Oynanır? Farklı renkteki başlangıç noktalarında duran oyuncular en hızlı şekilde oyun alanının ortasına ulaşıp başlangıç noktasına geri dönmeye çalışırlar. Oyun alanının ortasına ulaştıklarında zili çalmak zorundadırlar. Başlangıç noktasına en hızlı şekilde dönen ekip oyunu kazanır.
LABİRENT OYUNU Labirent Oyunu Malzemeler: kağıttan top/objeler Kişi Sayısı: 5-40 Süre:10 dk. Oyunculardan kağıttan toplar yapmalarını isteyin. Oyunculardan kişi sayısı eşit dört ekip oluşturun Her bir ekipten oyun alanının farklı renkteki başlangıç Oyuna noktalarında durmalarını isteyin. Başlerken Oyunculara çizgilerin üzerinden geçemeyecekleri ve adım alarak ilerleyecekleri kuralını açıklayın. Hazırladığınız kağıttan topları oyun alanınızın içerisine yerleştirin. Nasıl Oynanır? Farklı renkteki başlangıç noktalarında duran oyuncular en hızlı şekilde oyun alanının ortasına ulaşıp başlangıç noktasına geri dönmeye çalışırlar. Oyuncular oyun alanının ortasına varmaya çalışırken aynı zamanda oyun alanı içerisindeki kağıttan topları almaya çalışırlar. Oyunda amaç en hızlı şekilde başlangıç noktasına dönmek en çok topu toplamaktır.
KAPLUMBAĞA Malzemeler: taş, top Kişi Sayısı: 2-30 Oyuna Başlerken Kaplumbağa Süre:10 dk. Oyunculardan kağıttan toplar hazırlamalarını isteyebilirsiniz. Oyunculardan birini hakem olarak belirleyin. Oyun alanına 1.5 metre (2 adım) mesafede olacak şekilde bir atış çizgisi belirleyin. Oyunculardan atış çizgisinde sıralanmalarını isteyin. Nasıl Oynanır? Oyun alanı hedef tahtasıdır. Hedef tahtası 1 den 10 a kadar numaralandırılmıştır. Oyuncular sırayla atış çizgisinden ellerindeki topları hedef tahtasına atarlar. Her oyuncunun üç atış yapma hakkı vardır. Hakem her oyuncunun topu isabet ettirdiği rakamı oyuncu ismi ile birlikte yazar Bir oyuncu atışlarını bitirdiğinde ( 3 atış) rakamlar toplanıp, oyuncu isminin olduğu haneye yazılır. Tüm oyuncular atışlarını bitirdiğine tur biter ve en az puanı alan oyuncu oyunu kazanır.
KAYDIRAK Kaydırak Malzemeler: top, yassı taş Kişi Sayısı: 2-30 Süre:10 dk. Oyunculardan kullanacakları malzeme olarak kağıttan top yapmalarını isteyebilirsiniz. Oyunculardan birini hakem olarak belirleyin. Oyuna Hakem süre tutacaktır. Başlerken Oyunculardan oyun alanı etrafında konumlanmalarını isteyin. Oyunculara çizgilerin üzerinden geçemeyecekleri ve kağıttan top/yassı taş/kiremitin çizgiye gelmemesi gerektiği kuralını açıklayın. Oyuna ilk başlayacak oyuncuyu belirleyin. Oyuna başlayan oyuncu elindeki kağıttan topu/yassı taşı/kiremiti oyun alanının başındaki 1 numaralı haneye atar. Nasıl Oynanır? Sırasıyla 2,3,4... numaraları üzerinden tek ayağı üzerinde taşı sürükleyerek 10 numaralı haneye gelmeye çalışır.. Oyuncu 10 numaralı haneye geldiğinde hakem süreyi oyuncunun ismi ile birlikte not düşer. Tüm oyuncular sırayla aynı şekilde oynar. Oyunda amaç; en hızlı şekilde 10 numaralı haneye gelmektir.
KELİME YAP Kelime Yap Kişi Sayısı: 2-30 Oyuna Başlerken Nasıl Oynanır? Süre:10 dk. Oyunculardan birini oyun lideri olarak belirleyin. Oyunculardan oyun alanının dışında, oynama sırasına göre yan yana dizilmelerini isteyin. Oyuncular oynama sırasını kendi aralarında belirler. Oyun lideri oyunculara çeşitli kelimeler söyler. (elma, defter, zürafa vb.) Oyuncular, liderin söylediği kelimeleri tek ayakları ile harfler üzerinde ilerleyerek yazmaya çalışırlar. Kelimeyi yazan oyuncu sıranın sonuna geçer. Oyunda amaç, en kısa sürede en fazla sayıda kelime yazmaktır.
BİL BAKALIM Bil Bakalım Kişi Sayısı: 2-30 Oyuna Başlerken Nasıl Oynanır? Süre:10 dk. Oyunculardan birini oyun lideri olarak belirleyin. Oyunculardan oyun alanının dışında, oynama sırasına göre yan yana dizilmelerini isteyin. Oyuncular oynama sırasını kendi aralarında belirler. Oyun lideri aklından en fazla beş harfli bir kelime tutar. Oyuncuların üç harf seçme hakkı vardır. Oyuncular seçtikleri bir harfin üzerine atlar. Eğer oyuncunun seçtiği/atladığı harf oyun liderinin aklından tuttuğu kelimenin içerisinde var ise, oyuncu bir harf üzerine daha atlama hakkı kazanır. Eğer oyuncunun atladığı seçtiği/atladığı harf oyun liderinin aklından tuttuğu kelimenin içerisinde yok ise, oyun sırası sıradaki oyuncuya geçer. Oyuncular kelimeyi buluncaya kadar oyun devam eder.
Koşuyolu Mahallesi İsmail Paşa Sokak No.76 Koşuyolu, Kadıköy, İstanbul T. 0 216 326 26 36 F. 0216 326 76 97 E-Posta. info@aktifyasam.org.tr www.aktifyasam.org.tr
A. OYUN ALANLARI UYGULAMA ÖNERİLERİ
1. OYUN ALANI UYGULAMASI Dayanıklılık/kalıcılık, uygulama kolaylığı, uygulama hızı, sağlık standartlarına uygunluk ve güvenlik kriterleri çerçevesinde değerlendirildiğinde, en uygun uygulama yönteminin Preform Temoplastik Uygulaması olduğu görüldü. 2. UYGULAMA YAPILACAK ALANIN ÖZELLİKLERİ Preform Termoplastik Uygulama yapılacak alanın aşağıdaki özelliklere göre seçilmesi en iyi sonuçları verir. Uygulanacak alan temiz, aşınmamış, çukurlaşmamış ve düz asfalt yüzey olmalı, Uygulanacak yüzeyde öncelikli olarak asfalt tercih edilmeli (ancak düzgün ve sağlam betona da uygulama yapılabilir), Uygulama alanı araç trafiğinden muaf olmalı, Alan futbol, basketbol, voleybol vb. alanlardan bağımsız olmalı, Oyun alanları uygulamasında, ağaç altı gibi gölgelik yerler tercih edilmeli, Uygulama yapılacak zeminin düz ve engebesiz olması, hem uygulama sırasında hem de sonrasında rahat kullanım için tercih edilmeli. 3. PREFORM TERMOPLASTİK OYUN ALANLARININ BAKIMI VE KORUNMASI Oyun alanında kar küreme vb. kazıma işlemleri yapılmamalıdır. Oyun alanları kimyasallarla temizlenmemeli sadece su tutularak temizlenmelidir. Oyun alanları buzlanırsa tuz dökülerek yumuşak bir fırça ile temizlenebilir. Oyun alanları üzerinde ateş yakılmamalıdır. UYGULAMA İÇİN PÜF NOKTALAR Uygulanacak alan temiz, aşınmamış, çukurlaşmamış ve düz asfalt yüzey olmalı, Uygulanacak yüzeyde öncelikli olarak asfalt tercih edilmeli (ancak düzgün ve sağlam betona da uygulama yapılabilir), Uygulama alanı araç trafiğinden muaf olmalı, Alan futbol, basketbol, voleybol vb. alanlardan bağımsız olmalı, Oyun alanları uygulamasında, ağaç altı gibi gölgelik yerler tercih edilmeli, Uygulama yapılacak zeminin düz ve engebesiz olması, hem uygulama sırasında hem de sonrasında rahat kullanım için tercih edilmeli.
OYUN ALANLARI KARŞILAŞTIRMASI OYUNLAR DEĞERLENDİRME KRİTERLERİ Fiziksel Aktivite - Efor Düzeyi Öğrencilerin Tercih/Katılım Düzeyi Eğlence Düzeyi Ebeveyn ile Oynama Düzeyi Kolay Anlaşılırlık Düzeyi Birden Fazla Oyun Oynamaya İmkan Verme Oranı (%) Diğer Branş Derslerinde Kullanım Oranı * (%) Çocukları Yeni Oyun Bulmaya Teşvik Oranı (%) Sınıf Aralığı 1 Üçgen Sek Sek Oyun Alanı Hafif-Orta-Yüksek 3 3 3 3 3 1 2 1--6 2 Alfabe Oyun Alanı Hafif-Orta 3 3 3 2 3 3 3 1--5 3 Labirent Oyun Alanı Hafif-Orta-Yüksek 3 3 3 3 2 1 2 1--5 4 Twister Dama Oyun Alanı Hafif-Orta 3 3 3 2 3 1 3 1--8 5 Geleneksel Oyun Alanı Hafif-Orta 3 3 3 3 3 1 2 1--8 6 Pusula Dart Oyun Alanı Hafif-Orta 3 3 3 3 3 3 3 2--6 7 Toplu Sek Sek Oyun Alanı Hafif-Orta-Yüksek 3 3 3 3 3 1 2 1--6 8 Salyangoz Oyun Alanı Hafif-Orta 2 3 2 2 3 3 2 1--8 9 Merdivenler Yılanlar Oyun Alanı-36 Hafif-Orta 2 2 2 2 2 3 2 1--6 10 Merdivenler Yılanlar Oyun Alanları-50 Hafif-Orta 2 2 2 2 2 3 2 1--6 11 Örümcek Ağı Oyun Alanı Hafif-Orta 2 2 2 2 2 2 2 1--6 12 Kaplumbağa Oyun Alanı Hafif-Orta 2 2 2 2 2 2 2 1--5
B. ÇIK DIŞARIYA OYNAYALIM OYUN ALANLARI ÖLÇÜLERİ
ÇIK DIŞARIYA OYNAYALIM OYUN ALANLARI ÖLÇÜLERİ ALFABE Boyut: 2,50*3,20 m ALFABE İç Şerit genişliği Dış şerit genişliği Kare boyutu Harf boyu 72 mm 50 mm 340 mm 185 mm GELENEKSEL Boyut: 3,00*5,00 m Çizgiler arası: 120 cm Çizgi çember arası: 120 cm Büyük çember küçük çember arası: 45cm KAPLUMBAĞA Boyut: 2,10*3,30 KAPLUMBAĞA Rakam boyu 200 mm LABİRENT Boyut: 6,00*6,00 LABİRENT Şerit Genişliği İki Şeri arası genişlik Dairelerin çapı Her bır daıre ayrı renkte olacak 60 mm 300 mm 370 mm 36 LIK YILAN MERDİVEN Boyut: 3,00*3,00 m 36 MY ve 50 MY Dış şerit genişliği Kare Boyutu Büyük merdiven şerit genişliği Büyük merdiven uzunluğu 80 mm 412 mm 40 mm 1054 mm
küçük merdiven şerit genişliği 40 mm küçük merdiven uzunluğu 638 mm Büyük yılan boyu 1250 mm B. Yılan şerit genişliği 52 mm Küçük yılan boyu 750 mm Küçük yılan şerit genişliği 30 mm Rakam boyu 200 mm 50 LİK YILAN MERDİVEN Boyut: 2,10*4,20m 36 MY ve 50 MY Dış şerit genişliği Kare Boyutu Büyük merdiven şerit genişliği Büyük merdiven uzunluğu küçük merdiven şerit genişliği küçük merdiven uzunluğu Büyük yılan boyu 80 mm 412 mm 40 mm 1054 mm 40 mm 638 mm 1250 mm B. Yılan şerit genişliği 52 mm Küçük yılan boyu Küçük yılan şerit genişliği Rakam boyu 750 mm 30 mm 200 mm ÖRÜMCEK Boyut: 4,60*3,36 ÖRÜMCEK Şerit Genişliği Rakam boyu 50 mm 163 mm SALYANGOZ r=1,85 SALYANGOZ Ok Uzunluğu 438 mm 6 nın boyu 410 mm 7 nin boyu 365 mm 13 ün boyu 335 mm 2 nin boyu 312 mm 26 nın boyu 250 mm 10 un boyu 255 mm 16 nın boyu 225 mm
8 in boyu 230 mm 24 ün boyu 142 mm 24 ün boyu 142 mm 48 in boyu 140 mm 10 nun boyu 160 mm 58 in boyu 157 mm 18 in boyu 130 mm 40 ın boyu 145 mm 3 ün boyu 132 mm 43 ün boyu 112 mm 7 nin boyu 102 mm 50 nin boyu 200 mm artının boyu eksinin boyu bölünün boyu çarpının boyu Not: Rakamlar sırası ile dıştan içe doğrudur DÖRTLÜ SEK SEK Boyut: 3,60*5,12 m 200 mm 200 mm 200 mm 173 mm SEKSEK Şerit Genişliği Kare iç boyutu Küçük daire çapı Büyük Daire çapı Rakam boyu 60 mm 325 mm 75 mm 240 mm 150 mm ÜÇLÜ SEK SEK Boyut: 5,76*5,50 SS3 Dikdörtgen boyutu Daire Çapı Rakam Boyu TWİST DAMA Boyut: 2,90*2,90 m 500*400 mm 500 mm 165 mm TDK Dış şerit genişliği kare boyutu Daire çapı 80 mm 340 mm 240 mm
PUSULA r=3,25 PUSULA Büyük Yıldız Uzunluğu Küçük yıldız uzunluğu Şerit Genişliği iç dire şerit genişliği iç dire çapı Küçük Rakam boyu Büyük Rakam boyu Harf Boyu 1610 mm 1155 mm 80 mm 110 mm 560 mm 112 mm 225 mm 243 mm
C. OYUN ALANLARI ve OYUN ALANLARINDA OYNANAN OYUNLAR
1. GELENEKSEL OYUN ALANI Kültürümüzün geçmişten günümüze aktardığı birçok geleneksel oyuna imkân veren oyun alanları tasarlandı. Aşık oyunu, gerehli, gaydırah, micoz, 9 taş, yağ satarım bal satarım ve mendil kapmaca gibi birçok geleneksel oyunun oynanabileceği tasarlanmış alanlarda, öğrenciler hem kültürel bir mirası yeniden canlandırıyor hem de fiziksel olarak aktifleşiyorlar. HANGİ OYUNLAR OYNANABİLİR? 1. AŞIK OYUNU 2. MENDİL KAPMACA 3. KEMİK 4. YAĞ SATARIM BAL SATARIM 5. 7/9 TAŞ 6. GEREHLİ 7. GAYDIRAH 8. MİCOZ 9. CEVİZ
AŞIK OYUNU Aşık oyunu, aşık kemiği ile oynanan birkaç türlü oyunun genel adıdır. Balıkesir de fes kapama, Hakkari de kemik, Kayseri de Enek Dövmeli ve Katmalı isimleriyle çeşitli şekillerde oynanamaktadır. Her oyuncuya bir taş (aşık) verin. Oyun alanının en uzak atış çizgisinde sıralanın. Oyuncu sayısı kadar taşı en içteki çemberin içerisine yerleştirin (taşların eşit büyüklükte olmasına dikkat edin). Oyuna kimin başlayacağını belirleyin. İlk oyuncu aşığını çemberin içindeki taşlara doğru atar ve taşları çemberin dışına çıkarmaya çalışır. Oyuncu aşığıyla vurarak çember dışına çıkardığı taşı alır. Oyuncu eğer taşı çıkaramazsa sıra diğer oyuncuya geçer. Oyunda amaç daire içindeki tüm taşları daire dışına çıkarmaktır. KEMİK Kemik, belirlenen bir hedefe topların isabet ettirilmesini amaçlayan geleneksel çocuk oyunlarından biridir. Zonguldak ta Çilingir, Balıkesir de Pelten, Ordu da Höme, Kayseri de Kaydırak ve Micoz isimleriyle çeşitli şekillerde oynanmaktadır. Oyunculardan birini ebe olarak belirleyin. Ebeye çemberin içerisinde durmasını söyleyin. Ebeye bir taş verin ve dairenin merkezine yerleştirmesini isteyin. (Dairenin ortasına yerleştirilen taşa micoz diyoruz) Her oyuncuya bir yassı taş verin. Oyunculardan en uzaktaki atış çizgisinde sıralanmalarını isteyin. Oyuncular sırayla ellerindeki yassı taşla atış çizgisinden atış yaparak micozu uzağa sürüklemeye çalışır. Micoz vurulduğu anda ebe micozu eski yerine koymaya çalışır. Ebe micozu yerine koymaya çalışırken diğer oyuncular da, oyun alanına dağılan taşlarını toplayarak tekrar atış çizgisinin arkasına kaçmaya çalışır.. Atış çizgisinden uzaklaşıp kendi taşlarını toplamaya çalışırken ebeye yakalanan oyuncu ebe ile yer değiştirir. YAĞ SATARIM BAL SATARIM Yağ satarım, bal satarım, tekerleme eşliğinde oynanan geleneksel çocuk oyunlarından biridir. Balıkesir de Tura, Aydın da Koy Kaç Oyunu, Antalya da Mendil Sende, Kırşehir de Mendil Saklamaç isimleriyle çeşitli şekillerde oynanmaktadır. Oyunculardan birini ebe olarak belirleyin. (bkz: ebe belirleme oyunları) Diğer oyunculardan en dıştaki dairenin üzerinde halka şeklinde dizilmelerini ve yere çökmelerini isteyin.
Ebe elinde bir mendille ile yağ satarım bal satarım tekerlemesini söyleyerek oyuncuların arkasında dolaşır. Tekerlemeyi söylerken mendili bir oyuncunun arkasına bırakır ve koşmaya başlar. Mendili arkasına bıraktığı kişi kalkıp ebeyi kovalamaya başlar. Ebe, eğer yakalanmadan arkasına mendil koyduğu oyuncunun yerine geçebilirse, oyuncu yeni ebe olur. Eğer yakalanırsa ebe oyunu tekrar eder. MENDİL KAPMACA Mendil Kapmaca, Anadolu da oynanan geleneksel çocuk oyunlarından biridir. İstanbul da Kap Kaç, Sivas ta Mendil Kapması, Ordu da Mendil Kaçırma Oyunu isimleriyle çeşitli şekillerde oynanmaktadır. Kişi sayısı eşit iki ekip oluşturun. Oyunculardan birini oyun lideri olarak belirleyin. Oyun liderine bir mendil ya da bez parçası verin. Oyun liderinden dairenin ortasında durmasını ve mendili yukarı doğru kaldırmasını isteyin. Ekiplerden dairenin iki tarafında sıralanmalarını ve eşit büyüklükte olmak üzere kendilerine birer güvenli alan belirlemelerini isteyin. Oyun liderinin başla komutuyla birlikte ekiplerin ilk sırasında bulunan oyuncular dairenin iki tarafından çıkış yaparlar ve dairenin ortasına koşarak mendili kapmaya çalılşır. Mendili oyun liderinin elinden kapan oyuncu, diğer ekibin oyuncusuna yakalanmadan kendi ekibinin olduğu güvenli alana girmeye çalışır. Mendili kapan oyuncu, diğer ekibin oyuncusuna yakalanmadan güvenli alana girebilirse ekibinin hanesine 1 puan yazılır. Mendili kapan oyuncu, güvenli alana giremeden diğer ekibin oyuncusuna yakalanırsa puan karşı ekibin hanesine yazılır. Oyun diğer oyuncularla devam eder. CEVİZ Her oyuncunun birer top(kozluk) verilir. Oyuncu sayısı kadar top/ceviz dairenin içerisine kale çizgilerine paralel olarak yerleştirilir. Oyunda amaç dairenin içindeki cevizleri kozlukla vurarak dairenin dışına çıkarmaktır. Oyuncunun bir diğer amacı da oyuncuların kazandığı topları da ele geçirmektir. Bunun için her oyuncu rakibin kozluğunu vurmaya çalışır. GEREHLİ Dikdörtgen oluşturacak şekilde dört nokta belirlenir. Oyunculardan biri ebe olarak belirlenir ve oyun alanının ortasında durur. Ebeye bir top verilir.
Ebe topu elinde tutarak saymaya başlar; ebe kaçın diye bağırdıktan sonra dikdörtgenin köşelerinde duran 4 oyuncu, dikdörtgenin dışına çıkmadan en az dört defa yer değiştirmek zorundadır. Oyuncular yer değiştirirken ebenin topuna hedef olmamaya çalışırlar. Vurulan oyuncu ebe olur. GAYDIRAH Oyun alanın en dışında kalan daire kaledir. Her oyuncunun bir topu/yassı taşı (gaydırah) vardır. Kalenin ortasına da bir top/ince uzun taş (fotah) yerleştirilir. Oyunculardan biri ebe olarak belirlenir ve diğer oyuncular atış çizgisinde sıralanır. Oyuncular atış çizgisinden gaydırahları ile fotaha atış yaparak kaleden uzaklaştırmaya çalışırlar. Ebe ise fotahı geri getirip tekrar kaleye dikmeye çalışır. Oyuncular atış yaptıkları gaydırahı alıp ebeye yakalanmadan atış çizgisinin arkasına geçmeye çalışırlar. MİCOZ Oyunculardan biri ebe olarak belirlenir ve ebe büyük dairenin içerisinde durur. Ebe micoz adı verilen taşı/topu içerideki dairenin merkezine yerleştirir. Her oyuncuya birer top/yassı taş verilir. Oyuncular ellerindeki toplarla atış yaparak micozu uzağa götürmeye çalışırlar. Micoz vurulduğu anda ebe micozu tam olarak eski yerine koymaya çalışır. Ebe micozu yerine koymaya çalışırken diğer oyuncular da kendi taşlarını/toplarını alıp atış çizgisinin arkasına kaçmaya veya micozu uzaklaştırmaya çalışırlar. Yakalanan oyuncu ebe ile yer değiştirir. 7/9 KİREMİT: 7/9 tane taş dairenin ortasına dizilir. Oyuncular kişi sayısı eşit iki ekibe ayrılır. Her ekip için bir ebe seçilir. Ebe dairenin yanında, diğer oyuncular atış çizgisinin arkasında bekler. Oyuna başlama hakkı kazanan ekibin bir oyuncusu topu alır ve taşlara/kiremitlere doğru atar. Oyunculardan biri üstüste duran kiremitleri çember dışına çıkarmadan düşürmeyi başarırsa, taşları düşüren ekip kaçmaya başlar. Taşlar yıkılırsa taşların başında bekleyen karşı ekibin ebesi topu kapar. Diğer ekip ise yıkılan taşları üst üste koymaya çalışır. Ebe ise koydurmamak için topla oyunculara vurmaya çalışır.
2. ÜÇGEN SEKSEK OYUN ALANI Dünyanın birçok ülkesinde çocukların severek oynadığı seksek oyunu, her yaştaki öğrencinin, birçok farklı yorumla oynamasına olanak verecek şekilde tasarlandı. Oyun, öğrencilerin el, kol ve göz koordinasyonunu geliştirirken, sıçrama hareketiyle denge ve kas kuvvetinin artmasını sağlıyor. HANGİ OYUNLAR OYNANABİLİR? 1. ÜÇGEN SEKSEK 2. SEKSEK MENDİK KAPMACA ÜÇGEN SEKSEK Oyuncular, çizili alanların içine sırayla yassı bir taşı ya da kiremit parçası atar Eğer taş çizili alanların dışına düşer ya da çizgiye denk gelirse, taş atma sırası öbür oyuncuya geçer Atış başarılı olur ise, oyuncu tek ayağı üzerinde sekerken, taşı bu ayağıyla iterek bütün boşluklardan geçirmesi gerekir. Eğer öbür ayağı yere değer ya da boşlukların arasındaki çizgilere basarsa yanar ve sırasını kaybeder. Oyun iki tur halinde oynanır; başlarken 1-8 doğru atarak ilerleyip ikinci turda ise 8-1 doğru geri gidilir. Şu şekilde de oynayabilirsiniz; taş veya kiremit atıldıktan sonra karelere isabet ederse,oyuncu taşın bulunduğu karenin üstünden atlar, dönüşte çizgilere değmeden taşı geri alır. ÜÇGEN SEKSEK MENDİL KAPMACA
Kişi sayısı eşit üç ekip oluşturun. Oyunculardan birini hakem olarak belirleyin. (bkz.ebe belirleme oyunları) Hakeme bir mendil/bez parçası vererek oyun alanının ortasında durmasını isteyin. Hakem kolu havada olacak şekilde mendili tutar. Her ekipten oyun alanının başlangıç noktalarında dizilmelerini isteyin. Her ekibin ilk oyuncuları aynı anda başlamak üzere,her haneye basacak şekilde tek ayakları üzerinde sekerek oyun alanın ortasına gelir Oyun alanının ortasına ilk gelen oyuncu ebenin tuttuğu mendili alır ve yine her haneye basacak şekilde tek ayağı üzerinde sekerek başlangıç noktasına geri döner. Hakem, elinde mendille başlangıç noktasına gelen ilk oyuncunun ekip hanesine 1 puan yazar. Sıra diğer oyunculara geçer. Oyunda amaç, en fazla puanı toplamaktır. 3. TOPLU SEKSEK OYUN ALANI HANGİ OYUNLAR OYNANABİLİR? 1. TOPLU SEKSEK 2. RENKLER TOPLU SEK SEK Oyuncular, çizili alanların içine sırayla yassı bir taşı ya da kiremit parçası atar Eğer taş çizili alanların dışına düşer ya da çizgiye denk gelirse, taş atma sırası öbür oyuncuya geçer. Atış başarılı olur ise, oyuncu tek ayağı üzerinde sekerken, taşı bu ayağıyla iterek bütün boşluklardan geçirmesi gerekir.
Eğer öbür ayağı yere değer ya da boşlukların arasındaki çizgilere basarsa yanar ve sıra diğer oyuncuya geçer. Oyun iki tur halinde oynanır; başlarken 1-8 doğru atarak ilerleyip ikinci turda ise 8-1 doğru geri gidilir. Şu şekilde de oynayabilirsiniz; taş veya kiremit atıldıktan sonra karelere isabet ederse, oyuncu taşın bulunduğu karenin üstünden atlar, dönüşte çizgilere değmeden taşı geri alır. RENKLER Kişi sayısı eşit dört ekip oluşturun. Her ekipten birer renk seçmelerini isteyin (Örneğin; kırmızı,mavi vb.) Her ekipten seçtikleri renkten en az 6 adet kağıttan top hazırlamalarını isteyin. (bkz.oyun malzemesi yapım önerileri) Ekiplerden oyun alanının başlangıç noktalarında dizilmelerini isteyin. Ekiplerden hazırladıkları kağıttan topları kendi bitiş noktalarına koymalarını isteyin. Her ekibin ilk oyuncuları aynı anda başlamak üzere,her haneye basacak şekilde tek ayakları üzerinde sekerek bitiş noktalarına gider. Oyuncular bitiş noktası üzerindeki topları alır ve yine her haneye basacak şekilde tek ayak üzerinde sekerek başlangıç noktalarına geri gelirler. Oyuncular her defasında yalnızca bir top alabilirler. Oyuncu başlangıç noktasına geri döndüğünde sıra, sıradaki oyuncuya geçer Oyunda amaç, ekibe ait (renkteki) topların tamamını en kısa sürede toplayabilmektir. 4. KAPLUMBAĞA OYUN ALANI
HANGİ OYUNLAR OYNANABİLİR? 1. KAPLUMBAĞA 2. KAYDIRAK KAPLUMBAĞA Kaplumbağa oyun alanının 1.5 metre uzağındaki atış çizgisinde sıralanın. Sayışarak, taş seçerek veya yazı-tura atarak oyuna kimin başlayacağını belirleyin. Oyuncular atış çizgisinden ellerindeki malzemeleri atarlar. Kaplumbağanın üzerinde 1 den 10 a kadar numaralar verilmiştir. Oyunda en çok puanı alan oyuncu oyunu kazanır. KAYDIRAK: Oyuna başlayan oyuncu elindeki taşı kaplumbağa oyun alanının başındaki 1 numaralı hazeneye atar. Tek ayağı üzerinde taşı kaydırarak sırasıyla 10 numaralı haneye gelmeye çalışır. Tüm oyuncular sırasıyla aynı şekilde oynar, amaç en hızlı şekilde 10 numaralı haneye gelmektir. 5. SALYANGOZ OYUN ALANI
HANGİ OYUNLAR OYNANABİLİR? 1. SALYANGOZ 2. HEDEF DÖRT İŞLEM 3. SALYANGOZ SEKSEK SALYANGOZ: Oyuncular ok yönünde sıralnırlar. Oyuncular bölme, çarpma toplama, çıkarma işlemlerini kullanarak problemi çözer ve oyun alanının ortasına doğru ilerlemeye çalışırlar. Oyuncular başlama noktasında dururken birinci ve ikinci kutucuktaki numaraları kullanarak nasıl üçüncü kutucuktaki numarayı elde edebileceklerini düşünürler. Salyangoz oyun alanının ortasına ilk gelen oyuncu oyunu kazanır. HEDEF DÖRT İŞLEM Oyun alanında sıralanın. Oyuna ilk başlayacak oyuncuyu belirleyin. Her oyuncuya birer taş verin. İlk oyuncu, dört işlem hanesindeki bir işlem simgesinin üzerinde durarak elindeki taşı oyun alanı içerisindeki hanelere atar ve bir matematik işlemi yaparak en yüksek puanı toplamaya çalışır. Örneğin; oyuncu artı işlemi üzerinde durarak sırasıyla 10 ve 16 hanelerine taşı atar. Eğer üçüncü atışında 26 numaralı haneye (10+16=26) isabet ettirebilirse puan hanesine 26 yazılır. Oyuncu dilerse atış yapmaya 26 numaralı hane üzerinden devam edebilir. Her oyuncunun bir seferde üç atış hakkı vardır. SALYANGOZ SEKSEK Her oyuncuya birer taş verin ve oyunculardan ok yönünde sıralanmalarını isteyin. Oyuna ilk başlayacak oyuncuyu belirleyin. Oyuncu taşı ok yönündeki ilk kutucuğa atar ve ayağıyla taşı hareket ettirerek oyun alanının ortasına kadar gelmeye çalışır. Bütün oyuncular sırayla sekerek ve taşı sürükleyerek oyun alanının ortasına gelmeye çalışır. Oyunu iki ekip halinde de oynayabilirsiniz.
6. ALFABE OYUN ALANI HANGİ OYUNLAR OYNANABİLİR? 1. KELİME YAP 2. BİL BAKALIM KELİME YAP Oyunculardan biri oyun lideri olarak belirlenir. Oyuncular, liderin söylediği kelimeleri alfabe oyun alanında tek ayak üzerinde giderek yazmaya çalışırlar. Oyuncular alfabe oyun alanını sırasıyla tamamlamaya çalışabilirler. İlk önce A sonra B sonra C... BİL BAKALIM Oyunculardan birini oyun lideri olarak belirleyin. (bkz.ebe belirleme oyunları) Oyunculardan oyun alanının dışında, oynama sırasına göre yan yana dizilmelerini isteyin. Oyuncular oynama sırasını kendi aralarında belirler.(bkz.ebe belirleme oyunları) Oyun lideri aklından en fazla beş harfli bir kelime tutar. Oyuncuların üç harf seçme hakkı vardır. Oyuncular seçtikleri bir harfin üzerine atlar. Eğer oyuncunun seçtiği/atladığı harf oyun liderinin aklından tuttuğu kelimenin içerisinde var ise, oyuncu bir harf üzerine daha atlama hakkı kazanır. Eğer oyuncunun atladığı seçtiği/atladığı harf oyun liderinin aklından tuttuğu kelimenin içerisinde yok ise, oyun sırası sıradaki oyuncuya geçer. Oyuncular kelimeyi buluncaya kadar oyun devam eder.
7. PUSULA OYUN ALANI HANGİ OYUNLAR OYNANABİLİR? 1. PUSULA 2. PUSULA TOPU 3. YÖNÜNÜ BUL 4. MEYVE SALATASI 5. DÜMEN 6. EL ÇIRPMA 7. RÜZGAR OYUNU PUSULA: Oyunculardan birini "kaptan olarak belirleyin. Kaptana ortadaki çemberin içinde durmasını söyleyin. Oyunculara birer yön üzerinde durmalarını söyleyin. Kaptan, oyunculara çeşitli yönler söyler ve oyuncular kaptana yakalanmadan söylenen noktaya ulaşmaya çalışırlar. Kaptan aynı anda iki yön ismi söyleyebilir. Bu noktalarda duran oyuncular kaptana yakalanmadan birbirleriyle yer değiştirmeye çalışırlar. Eğer bir oyuncu kaptan tarafından yakalanırsa oyunun yeni ebesi olur. PUSULA TOPU: Oyunculardan bazıları dışarıdaki çemberde (Kuzey, Güney, Doğu, Batı noktaları üzerinde), bazıları ise içerideki çemberde (Kuzeydoğu, Kuzeybatı, Güneydoğu, Güneybatı üzerine) sıralanırlar. Dışarıdaki oyuncuların ellerine birer top verilir. İçerdeki oyuncular saat yönünde dönmeye başlar. Dışarıdaki oyuncular ellerindeki topları karşılarına gelen en yakın oyuncuya atarlar.
İçerideki oyuncular ise topu tutup tekrar dışarıdaki oyunculara atarlar. MEYVE SALATASI: Oyunculardan biri ebe olarak belirlenir ve diğer oyuncular kendileri için bir meyve ismi seçerler(örneğin elam,armut,kiraz vb.). Oyuncular yönlerin üzerinde yerlerini alırlar. Ebe, oyun alanının ortasında durur ve iki tane meyve ismi söyler. Söylenen meyve isimlerini seçmiş oyuncular ebeye yerlerini kaptırmadan yer değiştirmek zorundadırlar. Ebe aynı anda 3 isim söyleyebilir. Ebe "meyve salatası" derse tüm oyuncular bir yanındaki oyuncular dışında bir oyuncuyla yer değiştirirler. Bu sırada bir oyuncu açıkta kalır ve oyunun yeni ebesi o olur. DÜMEN: Oyunculardan biri kaptan olarak belirlenir ve diğer oyunculara komutlar verir. Ebe oyun alanının ortasına, dümene geçer. Diğer oyuncularda yönlerin üzerinde yerlerini alır. Kaptan, oyunculara fırtınalı bir günde yola çıktıklarını söyler ve yönlerin komutlarını verir. Örneğin kaptan "kuzey" derse oyuncular kuzey tarafına doğru eğilirler,"güneybatı" derse oyuncular güneybatı tarafına doğru eğilirler. EL ÇIRPMA: Oyunculardan biri ebe olarak belirlenir ve oyun alnının ortasında yerini alır. Diğer oyuncular Pusula oyun alanının yönleri gösteren kısımlarında yerlerini alırlar. Bir oyuncu elini bir kez çırpar. Elini bir kez çırpan oyuncunun solundaki oyuncu iki kez çırpar, onun solundaki oyuncu üç kez çırpar. Eğer bir oyuncu şaşırırsa, yönler üzerinde duran her oyuncu solundaki oyuncuyla ebeye yakalanmadan yer değiştirmek zorundadır. Ebeye yakalanan oyuncu yeni ebe olur. RÜZGAR OYUNU: Oyunculardan biri oyun lideri olarak belirlenir. Diğer oyuncular Pusula oyun alanının ortasında toplanırlar. Oyuncu sayısından bir eksik olacak şekilde objeler oyun alanı üzerindeki yönlere yerleştirilir. Oyun lideri rüzgar isimlerinden Yıldız, Poyraz, Gündoğuşu, Keşişleme, Kıble, Lodos, Günbatısı, Karayel den birini söylediğinde oyun alanının ortasında bekleyen tüm ouncular o yöne gidip alanda duran objelerden alıp oyun alanının ortasına geri dönerler.
Tüm yönler üzerindeki objeler bittikten sonra en az objeye sahip lan oyuncu yeni oyun lideri olur. 8. ÖRÜMCEK OYUN ALANI HANGİ OYUNLAR OYNANABİLİR? 1. ÖRÜMCEK 2. HEDEF TAHTASI ÖRÜMCEK: Oyuncular oyun alanının 1.5 metre uzağındaki atış çizgisinde sıralanır. Hedef tahtası 1 den 24 e kadar numaralandırılmıştır. Oyuncular sırayla atış çizgisinden ellerindeki topları atarlar. Vurdukları rakamları toplarlar. En az puanı alan oyuncu oyunu kazanır. HEDEF TAHTASI: Oyuncular örümcek oyun alanının 1-5 metre gerisindeki atış çizgisinde sıralanırlar. Oyuncu elindeki taşı oyun alanı içerisindeki hanelere atarak ve matematik işlemlerini kullanarak en yüksek puanı toplamaya çalışır. Örneğin oyuncu toplama işlemini kullanarak 22 ve 1 hanelerine daha taşı atar eğer üçüncü atışında 23 numaralı haneye atabilirse puan haznesine 23 puan yazılır. Oyuncu dilerse atış yapmaya 23 numaralı hane üzerinden devam edebilir. Her oyuncunun 3 erlik atıştan 5 atış hakkı vardır. Amaç oyun sonunda en yüksek puanı almaktır.
9. LABİRENT OYUN ALANI HANGİ OYUNLAR OYNANABİLİR? 1. KÖŞE KAPMACA 2. LABİRENT 3. 4 NOKTA LABİRENT: Oyuncular labirent oyun alanının farklı renkteki başlangıç noktalarında dururlar. Oyunculara çizgilerin üzerinden geçemeyecekleri kuralını açıklayın. Farklı renkteki başlangıç noktalarında duran oyuncular en hızlı şekilde labirent oyun alanının ortasına ulaşıp geri dönmeye çalışırlar. En hızlı şekilde dönen oyuncu veya ekip oyunu kazanır. 4 NOKTA: 4 oyuncu labirent oyun alanının başlangıç noktalarında yerlerini alır. Oyunda amaç labirent oyun alanının dışına çıkmadan ve çizgiler üzerinde basmadan her köşedeki başlangıç noktasına uğrayıp en son olarak oyun alanının ortasına ulaşmaktır. Oyun alanının ortasına en hızlı ulaşan oyuncu oyunu kazanır. KÖŞE KAPMACA: Oyunculardan biri ebe olarak belirlenir. 4 Oyuncu labirent oyun alanının başlangıç noktalarında yerlerini alır. Oyunda amaç ebeye yakalanmadan köşeler arasında yer değiştirmektir. Ebeye yakalanan oyuncu oyunun yeni ebesi olur. 10. TWİSTER-DAMA OYUN ALANI
HANGİ OYUNLAR OYNANABİLİR? 1. TWİSTER 2. AKTİF DAMA 3. AKTİF SATRANÇ 4. YUVARLAK KAPMACA TWİSTER: Oyunculardan biri ebe olarak belirlenir. Lider, oyunculara, sağ el kırmızıya, sol ayak mora gibi direktifler verir. Bir yuvarlak içerisine sadece bir oyuncu ayağını ya da kolunu koyabilir. Oyun öğrenciler dengelerini yitirinceye ya da direktif verilmesi imkansızlaşıncaya kadar devam eder. DAMA: Oyuncular kişi sayısı eşit iki ekip oluştur. Ekiplere dama oyun alanında birer kare atlayarak karşılıklı dizilirler. Sayışarak, taş tutuşarak oyuna hangi ekibin başlayacğına karar verilir. Belirlenen ilk oyuncu istediği yöne doğru bir kare ilerler. Sıra diğer ekibe geçer. Oyuncular, bir kare ileri, sağa ve sola gider. Oyuncuların önündeki veya yanındaki karşı ekip oyuncusu, eğer arkasında boş bir kare varsa üzerinden atlanarak elenir. Oyunculardan biri karşı ekip oyuncularının arkasındaki dama boşluğuna gelince o oyuncu dama olur. Aynı doğrultuda tek oyuncunun üzerinden atlamak şartı ile istediği oyuncuyu eleyebilir. SATRANÇ:
Oyuncular satranç kurallarına uyarak oyun alanında oynarlar. Oyuncular satranç taşları yerine geçerler. YUVARLAK KAPMACA: Oyunculardan biri oyun lideri olarak belirlenir. 25 kişi oyun alanının dışında oyun lideri komut verinceye kadar istedikleri şekilde dolaşırlar. Oyun lideri oyun alanı üzerinden bir rengi kapatır ve geri kalan oyuncular kapatılan renk hariç diğer renklerin üzerinde yerlerini alırlar. Açıkta kalan oyuncu yeni oyun lideri olur. 11. YILANLAR MERDİVENLER OYUN ALANI
HANGİ OYUNLAR OYNANABİLİR? 1. YILANLAR VE MERDİVENLER 2. TEK ÇİFT SAYILAR 3. HEDEF TAHTASI MERDİVENLER YILANLAR: Oyuncular kişi sayısı eşit iki ekibe ayrılır. Oyuna ilk başlayan oyuncu zarı atar ve gelen rakam kadar oyun alanında ilerler. Sıra ikinci oyuncuya geçer o da aynı şekilde zarı atar ve gelen rakam kadar oyun alanında ilerler. Yılan: Eğer oyuncu yılanın başının olduğu kareye gelirse, yılanın kuyruğuna geri döner. Merdiven: Eğer oyuncu merdivenin olduğu kareye gelirse merdivenin diğer ucundaki kareden devam eder. 36. ya da 50. kareye ilk ulaşan oyuncu oyunu kazanır. TEK-ÇİFT SAYILAR: Bir oyuncu oyun alanının 1 numaralı kutucuğunda diğer oyuncu oyun alanının 36 ya da 50 numaralı kutucuğunda yerlerini alır. 1 numaralı kutucuktan başlayan oyuncu tek sayılara basarak tek ayak üzerinde sekerek 36 ya da 50 numaralı kutucuğa, 36 ya da 50 numaralı kurucuktaki oyuncu yine çift sayılara basarak tek ayak üzerinde 1 numaralı kutucuğa ulaşmaya çalışır. Oyun alanını en çabuk dolaşan oyuncu oyunu kazanır. HEDEF TAHTASI: Oyuncular ellerindeki toplarla yılanlara veya merdivenlere değdirmeden kutucuklara top atarlar. Kutucuk üzerindeki puan puan haznelerine yazılır. Her oyuncunun 5 atış hakkı vardır. En çok puan toplayan oyunu kazanır.