BİLİŞİM HİZMETLERİ LİMİTED ŞİRKETİ
Web mağazaları ile ilgili iş modellerini incelemeden önce bilinmesi gereken; online satmak ile online mağazada satmak arasındaki farktır. Online Satış Online satış kısaca her hangi bir ürünü veya hizmeti online ortamda yani Internet ortamında tanıtmak sunmak ve isteyenlerin e-posta, normal posta veya telefon ile temas kurarak klasik yöntem ile ürün veya hizmeti satın almalarıdır. Online Mağaza Online Mağazalar ise ürün veya hizmetin online işlemler ile satılmasını ve bir dizi otomasyon sürecini kapsar. Örneğin müşteri istediği ürün ve/veya ürünleri seçer bununla ilgili hesaplamalar otomatik olarak yapılır, vergiler yol masrafları vs. eklenir, müteriye gösterilir ve teyidi istenir. Akabinde müşterinin fatura ve teslimat bilgileri yine online olarak alınır ve tabii ki tahsilat online yapılır (örn. kredi kartı) tahsilat gerçekleştiğinde işlem devam eder ve taşıma noktasına bilgiler otomatik gönderilir. Müşteriye, izlemesi gereken yol ve işlemleri takip etmek içn yapması gerekenler vs. tüm gerekli bilgiler otomatik sağlanır. Ve ürün teslim edilir. Dolayısı ile online satışa göre çok daha karmaşık bir düzen ve yatırım gerektirir. Ama kuşkusuz ki, çok daha fazla satış şansı ve yüksek verimlilik sunar. Bu sayede insansız ve kaliteli hizmet sunularak büyük kazançlar elde edilir. Online mağazaların sunduğu bir dizi avantaj vardır. Özetle ele alırsak bunlar şöyledir: Bire Bir İlişki Internet'in büyüsü insanların birbiri ile iletişimini güçlendiren ve kolaylaştıran bir ortam sunmasıdır. Internet aracılığı ile online mağazalar müşterilerine ulaşmak ve onların tam olarak istediklerini anlamak ve tam tatmin sağlayan hizmeti sunmak gibi bir şansa sahiptir. Bu, aynı zamanda daha hantal yapısı olan devlere karşı küçük işletmelerin online mağazacılıkta rekabet gücünü artıran bir fırsattır. Birebir ilişki müşteriyi bizzat aramak onunla sohbet etmek vb. değildir. Yine otomasyonunuz içinde yer vereceğiniz, müşteri profilini çıkararak buna göre bir prosedürün otomatik yürütülmesini sağlayarak yapılması da mümkün ve verimlidir. Örneğin 35 yaş altı bayan müşterilere ilk satın almadan sonra gönderilecek mail - ki bu kişi adına bilgisayar tarafından özel olarak oluşturulur- tanımlanabilir ve hatta müşterinin buna reaksiyonundan izlenecek ikinci ve takip eden adımlar belirlenebilir. Ve tabii ki sistemin her hangi bir yerinde müşteri size bizzat ulaşmak istediğinde buna olanak verirsiniz. Ama çoğunlukla iyi kurulmuş bir sistem zaten müşterinin tatmin olmasını sağlayacağı için bu çok büyük bir külfet getirmez. Yani bin müşteriniz var ise çoğu size mail göndermez ve gelenleri cavaplama şanısınız olur.
Dar İlgi Alanları Genel anlamı ile mağazaların dar ilgi alanlarına hitap edecek ürünler sunmaları halinde büyük dezavantajları vardır. Örneğin nazar boncuğu satan bir mağazanın dünya genelinde yayılması çok verimsizdir. Çünkü Avrupa'da, Amerika'da, Afrika'da ya da Uzak Doğu'da elbette nazar boncuğu satılacak birileri vardır, ama bunların nüfus içindeki dağılımına baktığınızda oralarda mağaza açarak bunu satmak akıl karı değildir. Bu nedenle bu tür işletmeler, marketlerde ya da başka mağazalarda ürünlerinin satılması gibi bir seçeneği kullanmak durumundadırlar ki, bu da ürünün sıradanlaşmasına neden olabilir. Oysa ki, web üzerinde coğrafi konumdan bağımsız olarak bu konuya ilgisi olan kişilere ulaşmak çok daha kolay, verimli ve prestijlidir. Düşük İlk Yatırım Maliyeti Web mağazaları tabiidir ki, klasik mağazalara göre çok çok düşük maliyetlerle açılır ve bu sermaye gücü daha düşük firmalara çok önemli fırsatlar sunar. Dünya genelinde 3000 satış noktası gibi güçlü organizasyonlar kurmanın ne denli büyük bir yatırım ve zaman gerektireceğini tahmin ederseniz. Oysa ki aynı şey web mağazaları ile yapılsa, mirror site denilen yansı siteleri ile farklı ülkelere yönelik hazırlansa bile son derece düşük maliyetli olacaktır. Bütün ülkeler için birer web mağazası açsanız bile (pek anlamlı olmaz), 200'ün biraz üzerinde bir sayı ile karşılaşırsınız. Ve her biri için gerekn ilk yatırımı, bir mağazanın gerektirdiği yatırımın yanında tabiri caizse çay parası gibi kalır. Kısaca web mağazalarının avantajlarını da anlattıktan sonra sözünü ettiğimiz modellere gelelim. Geleneksel Model Bu tür online mağazalar pek çok yerde gördüğünüz bir biçime sahiptir. Pek çok shopping cart (alışveriş kartı) yazılımı da bunu temel alır. Ürünlerin yer aldığı bir katalog vardır. Bu katalaog içinde ürünler kategorilendirilmiş ve olabildiğince kolay ulaşılabilir durumdadır. İlgilendiğiniz ürüne tıklar ve yanındaki sepete ekle veya benzeri isimli düğmeye tıklayarak o ürünü listenize dahil edersiniz ve en sonunda siparişi işle, alışverişi tamala vb. bir düğmeye tıklayarak diğer adımları izler ve istediğiniz ürünleri almış olursunuz. Bu mantık çok geçerli ve yaygındır. Ancak uygulamalarında yaratıclıktan uzak tek düze mağazalar oluştuğunu söylemeliyiz. Eğer bu modele uyacak bir işiniz var ise endişe etmeyin, eleştirdiğimiz model değil uyglamalarındaki tasarım felsefesidir. Yani bu model en kötü seçenek olarak ilk başta anlatılıyor ve ardından iyi alternatifler gelecek diye düşünmeyin. İşiniz buna uyuyorsa sorun yok demektir.
Müzayede Siteleri Nispeten daha yeni, ve iyi uygulamaları ile site sahiplerine büyük kazançlar getirmiş bir modeldir. Tahmin edebileceğiniz ya da bildiğiniz üzere, bu tür sitlerde mallar açık artırma ile satılır. Müzayede, sanal ortamın dışında da kullanıldığı gibi genellikle çeşitli sebeplerle yaygın olarak arz edilmeyen ve mümkünse bir avantaj içeren ürünler için kullanılır. Örneğin stokları eritmek için eski model 100 bilgisayarı bulduğu fiyata satmak iyi bir fikir olabilir. Ya da ikinci el ofis makinelerini vb. Müzayede Alanı Müzayede sitelerinden farkı, bu tür sitelerin müzayede ile kendi mallarını değil başkalarının mallarını satarak komisyon geliri elde etmeleridir. Tıpkı elektronik pazar yerlerinde olduğu gibi, satılacak malı olanlar bunu müzayedeye sunar ve satar, tabii siteye komisyon öder. Bazı durumlarda özellikle başarılı olacak bir alternatiftir. Örneğin Tarkan'ın imzaladığı tişörtü satmak isteyen ve almak isteyenlerin bir müzayede ile bu alış verişi gerçekleştirmesi son derece akılcıdır. Sanal Mağazalar Aracılık hizmeti veren online mağazalardır. Kendi ürünlerini değil başkalarının ürettiği ürünleri satarlar. Stok maliyetleri yoktur. Satış gerçekleştiğinde alımı yapan otomasyona sahip olarak kurulmuşlardır. Çok iyi bir fikir gibi gözükebilir, ama gerçek hayyattaki komisyoncular ile aynı sorunlarla karşı karşıyadırlar. Her hangi birisi çok kolaylıkla rakip olabilir. Karma Yapıdaki Mağazalar Gerçek hayatta var olan bir mağaza, Internet ile yüksek verimli iş yapmak için mevcut mağazayı online bir mağaza ile destekleyebilir, ki bu son derece akılcı ve güven veren bir modeldir. Örneğin Migros'un sanal mağazası gibi. Şube açma ihityacını azaltır. Bizim görüşümüze göre başarı oranı en yüksek olacak model budur. Download Mağazaları Bilgisayar yazılımları mağazacılığında en yaygın kullanılan ve başarılı örnek. Yazılımı satın alır ve Internet üzerinden bilgisayarınıza yüklersiniz. Çok büyük olmayan yazılımlar için müşterinin ürünü en hızlı teslim aldığı online mağaza modelidir. Dezavantajı sadece elektronik dağıtıma uygun olabilecek, yazılım, e-kitap gibi bir kaç ürün grubu ile sınırlı olmasıdır.
Web Servisleri Hizmet sunan işletmeler, online olarak bu hizmetlerinden faydalanılması karşılığında belli bir abonelik ücreti alırlar. Bu, kullanıcı için çoğu kez ekonomik bir seçenektir. Özellikle karmaşık yazılımlar ve kaliteli donanım gerektiren işlerde. Hizmet firmalarının online alışverişin içine girmesi için çok etkili bir yoldur. Eleman yerleştirme siteleri, danışmanlık vb. Rezervasyon & Kayıt Siteleri Hizmet sektöründeki eğitim, turizm gibi konularda faaliyet gösteren firmaların online mağaza modelidir. Müşteri kayıt veya rezervasyonu online olarak yapar. Coğrafi konumdan bağımsızlık ve müşteriye sunduğu zaman tasarrufu çok önemlidir. Kısaca ele aldığımız bu online mağaza modellerinden her hangi biri, ihtiyacınız ve isteklerinize uygun çözümü sunacaktır. Unutulmamalıdır ki, online mağazacılığın hangi modeli kullanılırsa kullanılsın yüksek müşteri hizmetleri kalitesi bir gerekliliktir ve rekabette kimin önde olacağını belirleyecektir. Online kazançlar dileriz. -o-