Syllabus LANG 290: TURKISH SING LANGUAGE ( SIGN LANG) Spring 2014 Öğretim Üyesi: CANAN TÜRKOĞLU Ofis: SOS 136 Ofis Saatleri: Salı 09.00-10.00; Perşembe 09.00-10.00 E-mail: cturkoglu@ku.edu.tr Telefon: (0212) 338 2103 Ders Saatleri: Salı 11.00-12.15; Perşembe 11.00-12.15 Dersin Yapılacağı Sınıf: ENG B 32 Dersin Web Adresi: http://home.ku.edu.tr/~cturkoglu/lang290.htm Dersin Eğitim Dili: Türk İşaret dili Dersin Kredisi: 1 Dersin Ön Koşulu (Prerequisite): Yoktur. Dersi Alması Tavsiye Olunmayan Öğrenciler: Yoktur. DERSİN TANIMI İşitme engellilerin en büyük problemi olan işaret dili becerileri ile Koç Üniversitesinin öğrencilerine donatılması yoluyla toplumun işitme ve konuşma engelli bireylerle iletişimin olanaklarını artırmayı hedefliyor. DERSİN AMACI Bu ders, Koç Üniversitesi nde Turkish Sign Language / Türk işaret Dili alan öğrencilerine; İşitme engellilerin kendi aralarında iletişim kurarken, el hareketleri ve yüz mimiklerini kullanarak oluşturdukları görsel bir dil olan işaret dilini öğretmektir. Her ülkenin ayrı bir işaret dili vardır. Dünya tarihinin en eski kayıtlı işaret dili olan Türk İşaret Dili (TİD) dir. Türkçede çok farklı bir gramer yapısına sahiptir. Türk İşaret dili parmak alfabesini öğrenmeleri ve uygulamaları, Parmak alfabesinde kullanılan işaretleri ve anlamlarını kavrayabilmek, Türk İşaret dilindeki kelimeleri ve cümle yapılarını öğrenmeleri, Günlük hayatta işitme engelli bireylerin toplumla iletişim ve sorunlarının giderilmesinde yardımcı olabilme yollarını öğreterek dersi alan öğrencilerin işitme engellilerle bu dil aracılığıyla iletişim kurmasını sağlamaktır. Ayrıca sözsüz iletişim becerilerini geliştirmek isteyen öğrencilere tavsiye edilir. DERSİN İŞLENİŞ BİÇİMİ Dersler esas itibarıyla konuda İşaretlerin öğretim üyesi tarafından gösterilmesi suretiyle, yani konular uygulamalı bir şekilde verilecektir. Derste öğrencilerin öğrenilen işaret dilindeki kelimelerle cümle kurma ve ifade etmeleri istenir.
Syllabus LAN 290 Spring 2014 (Last Updated: 18/02/2014) Sayfa 2 DERSİN İÇERİĞİ Öğrenci bu derste Türk işaret hakkında genel bilgi verilir. TİD alfabesi, temel cümle yapıları, evethayır soruları, olumlu- olumsuz cümleleri, zaman ve zamanla bağlantılı soruları, sayıları, soru sözcükleri ve fiilleri öğrenir ve bunlarla ilgili sınıfta derslerin sonunda 15-20 dk. örnekli alıştırmalar yapılır. Öğrenci temel düzeyde işaret dilini ve bu dilde tercüme ederek işitme engellilerle iletişim kurmayı öğrenir. Ancak her öğrenciden, ödev olarak derste öğrendikleri videoları bir sonra ki derse yada en geç mid-term sınav tarihine kadar ları istenir. Hazırlanan videoların üyesinin izni olmadan İnternet (Youtube, Facebook) ortamında paylaşılmaması ayrıca istenir. Öğrencilerden hazırlamış oldukları videoları üzerinde değerlendirme öğretim üyesi tarafında yapılır. Bu değerlendirme sonucunda öğretim üyesi gerek gördüğü takdirde öğrenciden tekrar videonun sı istenir. SINAVLAR VE DEĞERLENDİRME Mid-term ve bir final sınavlarında sorulan soruları uygulamalı bir şekilde cevap gerektiren sorulardır. Sınavlar da sorulan soruları karşılığı olarak işaretle cevap verilir. Cevap olarak; sorulan sorulara işaret yerine parmak alfabesi yada farkı kelimenin işareti gösterilmesi kabul edilemez. örnek olaylar üzerine dayalı problem tipi sorular da sorulur. Sınavlarda, esas itibarıyla öğretim üyesinin derste anlattığı ve öğrencilerin tuttuğu notlardan soru çıkar. Final sınavında, derste yapılan örnek cümleler ile ilgili sorular sorulur. Sorulan soruların işareti, cümlenin işaret diliyle anlatılan kısmı kadar önemlidir. GEÇME NOTUNUN HESAPLANMASI Derse Katılım (Participation): Derse katılım gereklidir ve devamsızlıklar katılım zorunludur. Yapılacak devamsızlıklar notları olumsuz olarak etkileyecektir. Eğer 3 ten fazla devamsızlık birikirse, dersin dönem notu orantılı olarak azalacaktır. Dört devamsızlık ise %5, 5 devamsızlık %10, 6 devamsızlık %15, 7 devamsızlık ise dersin dönem notunun%20 oranında azalmasına yol açacaktır. 7 den fazla özürsüz devamsızlık yapılırsa ders başarısız sayılır ve dönem notu F olur. Mazeret belgeleri, devamsızlığın yapıldığı tarihten hemen sonraki hafta içinde teslim edilmelidir. Eğer dersi kaçırmanıza yol açacak önemli bir durumunuz varsa, eğitmeninize danışınız. Derse zamanında geliniz. Üç defa geç gelmeniz, bir devamsızlık olarak sayılacaktır. Katılmadığınız derslerde işlenen konulardan, sınıf içi çalışmalardan ve verilen ödevlerden sorumlusunuz. Mid-Term: 20 Mart 2014 Perşembe, Saat 11.00-12.15: Ortalamaya Etkisi: % 30 Örnek Olay Sunumu (Ödev Assignment olarak): Ortalamaya Etkisi: % 20 Final: Ortalamaya Etkisi: % 40 MAZERET SINAVI (MAKE-UP) POLİTİKASI Mazereti olan öğrencilerin, sağlık raporunu getirerek belirlenen tarihte mazeret sınavları yapılır. Mazeret sınavları uygulamalı şeklinde yapılır. DERSLERE DEVAM (ATTENDANCE) Öğrencilerin bütün derslere devam etmesi hararetle tavsiye edilir. Ancak derslerde yoklama alınır ve öğrencilerin devamları KUAİS e işlenmez. Bununla birlikte derse devam etmeyen öğrencinin yokluğu yoklama ve öğretim üyesi tarafından fark edilir. Derslere devam öğretim üyesinin genel takdiri ve patricipation notu üzerinde olumlu bir husustur. DERSLERE KATILMA (PARTICIPATION) Öğrencilerin gerek teorik derslere, gerekse örnek olay sunumlarına aktif olarak katılması beklenir. Her öğrencinin derslere ve özellikle örnek olay sunumlarından sonra tartışmalara katılımını değerlendirmek ve derslere ve tartışmalara katılımı teşvik etmek amacıyla, her öğrenciye dönem sonunda 100 üzerinden bir participation notu verilir. Bu not da geçme notunu % 10 oranında etkiler.
Syllabus LAN 290 Spring 2014 (Last Updated: 18/02/2014) Sayfa 3 Ders programı (değişebilir)derste öğrenilen işaretlerin videoların yapılması Tarihler Amaçlar, Faaliyetler ve Başlıklar lar Ödevler 1. Şubat 4 Şubat 6 İşaret diline giriş; İşitme engelli ve İşaret dili İşitme engellilerin özellikleri işaret dilinin tarihçesi ve özellikleri Konu: Parmak alfabesinde harflerin tanımı Harflerin yazılımında el ve parmak şekilleri Harfi net gösterme Parmak alfabesi ve Parmak alfabesini doğru Adını soyadını yazma, kullanma Yazım kurallarına 10 kelime uygun hızda uyma yazılarak videolarını Kelimeleri uygun hızla yazma 2. Şubat 11 Şubat 13 Konu: Selamlaşmada ve günlük konuşmada kullanılan işaretler Selamlaşma ve günlük konuşmada kullanılan işaretleri göstermesi, karşılıklı diyalog yapmaları Selamlaşmada ve günlük konuşmada kullanılan işaretlerin videolarını 3. Şubat 18 Şubat 20 Konu: Yakın Çevre Aile ve Akrabaları ile ilgili işaretler bireylerini işaret dilinde tanıma ve ifade Ailesini anlatma, akrabalarını tanıtma ve yakın çevresini tanıtma Yakın çevre işaretlerini ifade eden ve zaman dilimlerini gösteren işaretlerin videoları Zaman ve Zaman dilimleri Takvim, Saat, Zaman zarfları Zaman (Gün, Ay, Yıl), sözlük kelime Çeşitlerini işaret dilinde göstermesi, karşılıklı diyalog yapmaları 4. Şubat 25 Şubat 27 Konu: Sayılar Sayı sayma Sayıları birleştirme Sözlük kelime çeşitleri Matematik işaretleri Sayıları doğru şekilde sayma Doğum tarihi ve telefon numaralarını gösterilmesi Sayıları, Doğum tarihi, Telefon numaralarını doğru şekilde göstererek videoları 5. Mart 04 Mar t06 Konu: Yerel yerleşim İller ve İlçeler Ülkelerin isimleri İller ve İlçeler Yerel yerleşim ile ilgili işaretlerin ifade ve doğum yeri bulundukları semti ifade etme Ülke isimlerinin doğru şekilde ifade Yerel işaretler ve Ülke isimlerinin doğru şekilde göstererek videolarını 6. Mart 11 Mart 13 Konu: Fiiller Basit fiiller (gelmek, gitmek, vb.) Birleşik fiiller (yardım etmek, yapabilmek, vb.) Zıt anlamlılar ( Evet-Hayır, Var- Yok vb.) Basit fiilleri, Birleşik fiilleri doğru şekilde ifade Karşılıklı soru sorarak ve cevap vererek karşılıklı konuşmada işaretlerin ve mimiklerin doğru şekilde ifade Fiillerin işaretleri doğru şekilde göstererek videolarını
7. Mart 18 Mart 20 Konu: Sıfatlar Sayı sıfatları Soru sıfatları Niteleme sıfatları Belirtme sıfatları Mid-term Syllabus LAN 290 Spring 2014 (Last Updated: 18/02/2014) Sayfa 4 Adınız soyadınızı, yakın çevre, Sıfatları doğru şekilde ifade sayılar, yerel yerleşim, fiil- ler, sıfatlar ve gıda işaretlerini 7. haftaya kadar öğrenilen kullanarak kendinizi işaretlerin tekrar ifade eden özgeçmişinizi video olarak 8. Mart 25 Mart27 Konu: Gıda Yemek isimleri Et, sebze yemekleri ve Tatlıları), Meyveler (Yaz ve Kış meyveleri), Sebzeler (Lahana, ıspanak, vb.) Bakliyat isimleri (buğdaygiller ve baklagiller), İçecekler (Su, meyve suları ve diğer içecekler) Gıda işaretlerinin doğru ifade ve işaret diliyle örnek cümlelerin ifade Gıda işaretleri ve on cümlede konuyla ilgili cümleler kurup işaret dili ile ifadelerin Videolarının 9. Nisan 1 Nisan 3 Konu: Sözlük kelime çeşitleri İşaret dilinde olumlu ve olumsuz cümlelerin ifade Sözlük kelime çeşitleri ve İşaret dilinde olumlu ve olumsuz cümlelerin doğru şekilde ifade Sözlük kelime çeşitleri ve olumlu olumsuz cümlelerin işaret dilin videolarını Nisan 7-11 Bahar Tatili 10. Nisan 15 Nisan 17 Konu: Duygular (Sevinç, üzüntü, vb.) Eşyalar; Ev (Evde kullanılan eşyalar ve araçlar), Ev eşyaları( Mutfak araç ve gereçleri) Duygular (Sevinç, üzüntü, vb.) Eşyalar; Ev (Evde kullanılan eşyalar ve araçlar), Ev eşyaları( Mutfak araç ve gereçleri) işaretle doğru şekilde ifade Duygular (Sevinç, üzüntü, vb.) Eşyalar; Ev (Evde kullanılan eşyalar ve araçlar), Ev eşyaları( Mutfak araç ve gereçleri) işaretle doğru şekilde ifade edilerek videoları hazırlanması 11. Nisan 22 Nisan 24 Konu: Meslekler; Eğitim, Yargı, Güvenlik, Sağlık, Yöneticilerle ile ilgili işaretler Renklerin işaret dilinde Gösterilmesi Trafik; Hava, Kara, Deniz taşıtları Meslekler; Eğitim, Yargı, Güvenlik, Sağlık, Yöneticiler ile ilgili işaretlerin ifade Renklerin, Trafik, Hava, Kara, Deniz taşıtların işaret dilinde gösterilmesi Meslekler ;Eğitim, Yargı, Güvenlik, Sağlık, Yöneticilerle ile ilgili işaretler Renklerin, Trafik, Hava, Kara, Deniz taşıtların işaret dilinde Gösterilerek videoların hazırlanması
12. Nisan 29 Mayıs 1 Konu: Okul ve Eğitimle ile ilgili işaretler Sağlıkla ile ilgi anlatım ifadelerin gösterilmesi Syllabus LAN 290 Spring 2014 (Last Updated: 18/02/2014) Sayfa 5 Okul ve Eğitimle ile ilgili işaretler Okul ve Eğitimle ile ilgili ve Sağlıkla ile ilgi işaretler ve Sağlıkla ile ilgi işaretlerin videoların anlatımın doğru şekilde ifade hazırlanması 13. Mayıs 6 Mayıs 8 Konu: Hayvanların işaret dilinde gösterimi Kelime sözcüklerin işaretleri Hayvanların işaret dilinde gösterimi ve kelime sözcüklerin işaretlerin doğru ifade Hayvanların işaret dilinde gösterimi ve kelime sözcüklerin işaretlerinin videolarını 14. Mayıs 13 Mayıs 15 Konu: Karşılıklı konuşma TİD ile karşılıklı konuşmada; işaretleri anlama, uygun işaretleri kullanma ve akıcılık Derste öğrenilen tüm işaretin genel tekrarın yapılması Karşılıklı konuşmada işaret dili ile ifade edilme şekli Karşılıklı konuşma cümleleri ve İşaret dilinde (Şarkı, Şiir, Hikaye) birini seçerek video DERSLE İLGİLİ KAYNAKLAR Derste takip edilen bir kitap olmayacaktır. Ders esas itibarıyla öğretim üyesi tarafından anlatılacak ve derste anlatılanlar öğrenciler tarafından not tutulacaktır. Aşağıda insan hakları alanında Türkçe, İngilizce ve Fransızca olarak yazılmış başlıca kitapların bir listesi verilmiştir. Konu hakkında daha fazla bilgi edinmek isteyen öğrenciler, bu kitaplardan yararlanabilir. İSÖM Türk İşaret Dili Kitabı [bağlantı] MEB in hazırladığı Türk İşaret Dili Sözlüğü [bağlantı] Çevrimiçi görüntülü sözlükleri kullanırken öğrenme sırasını takip edebilmeniz için Katılımda Engel Yok Türk İşaret Dili Eğitim kiti [bağlantı] Spread The Sign adındaki işaret dili sözlüğü [bağlantı] Koç Üniversitesi nin işaret dili ile ilgili yaptığı araştırma ve TİD Sözlüğü [bağlantı] Boğaziçi Üniversitesi nin hazırladığı TİD Sözlüğü [bağlantı] Uzman TV deki işaret dili ile ilgili videolar [bağlantı]