Ebat: px
Şu sayfadan göstermeyi başlat:

Download ""

Transkript

1

2

3

4

5

6 Ç NDEK LER 7 Editörden 8 Bilgi demokrasisi ve yaflam kalitesi Prof. Dr. Ali R za Kaylan KalDer Yönetim Kurulu Baflkan Sf Dosya/Biliflim ve iletiflim teknolojileri ile dönüflüm 34 Görüfl/Bilginin yolculu u Vedat Çakmak 36 Bak rköy Belediyesi, BAKOP ile ETR Özel Ödülü ald 38 KalDer, Türkiye Müflteri Memnuniyeti Endeksi 2009 y l 1. çeyrek sonuçlar n aç klad Biliflim ve letiflim Teknolojileri ile DÖNÜfiÜM 42 KalDer den e itim ata 44 Oyuncu Yeflim Ceren Bozo lu: Kalite mutluluktur 48 LRQA le Standartlar fiikayet bir f rsat olabilir mi? Bahar fien LRQA fl Gelifltirme Müdürü Yerel yönetimde hizmetin bütün alanlar nda kalite Sf UKH/ nal Ertekin Okullar 54 Pencere Neslihan Gök Kamu Kalite Sempozyumu Yöneticiler Çal fltay Özel e itimde öncülük Sf Güç kavgas : Unvan lar Sema Adal 60 fiube haberleri 63 Yay n kampanyas 64 Üyeler Yeflim Ceren Bozo lu: Kalite mutluluktur Sf.44 6 Önce Kalite Dergisi TEMMUZ 2009

7 ED TÖRDEN KalDer Ad na Sahibi: Prof. Dr. Ali R za Kaylan Sorumlu Yaz iflleri Müdürü: Editör: Neslihan Gök Nurdan Sönmez Bu say m z Nurdan Sönmez Yay n Kurulu: dare Merkezi: Yap m: Bask : Prof. Dr. Ali R za Kaylan Hamdi Do an rfan Onay Neslihan Yeflilyurt Vedat Çakmak Türkiye Kalite Derne i (KalDer) Centrum fl Merkezi, Ayd nevler Sanayi Cad. No: 3 Küçükyal stanbul Tel: Faks: Ortam Reklam Dan flmanl k Ltd. fiti. Ba dat Cad. Tevfikpafla Sok. No: 13 D.2 Kalam fl-kad köy- stanbul Tel: Faks: Ege Bas m Esatpafla Mah. Ziyapafla Cad. No:8 Üsküdar- stanbul Tel: Faks: Yaz lar n sorumlulu u yazarlar na aittir. Yay mlanan yaz lar n sorumlulu u yazarlar na aittir. Yay nlanan yaz lardan kaynak gösterilmeden al nt yap lamaz. Önce Kalite Dergisi Türkiye Kalite Derne i taraf ndan ayda bir yay mlan r. Ulusal-Türkçe-Ayl k- lmi ISSN: Kurumsal Sponsorlar Önce Kalite Temmuz 2009 say s okurlar m za dosya konusu olarak, Biliflim ve letiflim Teknolojilerinde Dönüflüm ü konu alan çal flmas n sunuyor. Nedeni flu: Ülkesel odaklanmada de iflik öncelikler öneriyoruz; Krizden ç k fl, Sürdürülebilir kalk nma, verimlilik, inovasyon gibi. Bu farkl öncelik önerilerinin tümü, adeta akl n yolu birdir dercesine, Biliflim ve letiflim Teknolojileri nde kesifliyor. Bu durumda, Biliflim ve letiflim Teknolojilerinde Kalite nedir ve nas l sa lan r sorusuna bilimsel bir aç kl k kazand rmak, zorunlu oluyor. Dosyam zda dokuz ayr yetkin görüfl, konuyu de iflik aç lardan irdeliyor ve somut yaklafl mlar öneriyor. Bugünkü büyük küresel krizden ç k flta Biliflim ve letiflim Teknolojileri sektörünün, bütün sektörleri kesen stratejik önemini okurlar m z kolayca farkedeceklerdir. Kaliteyi yaflam n her alan na yaymada Biliflim in önemini ve yerel yönetim hizmetlerinde somutlan fl n göstermesi bak m ndan, baflar öyküsü olarak, 6. E- Türkiye Ödülleri kapsam nda baflar ödülü alan Bak rköy Belediyesi nin çal flmas n konu ald k. KalDer in 2005 y l ndan beri baflar ile yürüttü ü TMME 2009 y l, 1. çeyrek sonuçlar aç kland. Ulusal memnuniyet endeksinin, yükselifl e ilimini devam ettirdi i görüldü. Dergimizin bu say s nda 1. çeyrek sonuçlar na göre, lider olan markalardan BP Gaz ve Nokia ile yapt m z söyleflilere yer verdik. Bu say m zda ayr ca, May s 2009 tarihlerinde ODTÜ Kültür ve Kongre Merkezi nde, Kriz Sonras Dünya Düzeni ve Kamunun Rolü ana temas ile yap lan 10. Kamu Kalite Sempozyumu na Maliye Bakanl Strateji Gelifltirme Baflkan Doç. Dr. Ahmet Kesik taraf ndan sunulan, ekonomik krizi, kriz içinde Türkiye ve dünyan n durumunu k saca analiz eden sunumunu bulacaks n z. Okurlar m z, Kalite kavram n n estetik ve sanatsal üretim boyutundaki geliflim serüvenine dergi olarak verdi imiz önemi biliyor. Bu say m zda ünlü oyuncu Yeflim Ceren Bozo lu nun konuyla ilgili görüfl ve de erlendirmelerini, kendisiyle yapt m z röportaj arac l yla okurlar m z n dikkatine sunduk. Kent-fiehircilik-Kalite kavramlar n dosya temelinde yanyana getirece imiz A ustos say m zda buluflmak üzere... Önce Kalite Dergisi TEMMUZ

8 GÖRÜfi Bilgi demokrasisi ve yaflam kalitesi Prof. Dr. Ali R za Kaylan KalDer Yönetim Kurulu Baflkan Ünlü matematikçi ve fizikçi Arflimet in Bana bir dayanak noktas verin Dünya'y yerinden oynatay m." sözü yüzy llardan beri dillerden düflmemifltir. Arflimet günümüzde yaflasayd, biliflim teknolojisindeki geliflmeler nedeniyle küresel bir köye dönüflen dünyam za bakarak cümlesinin sonunu...dünyay evinize getireyim fleklinde bugüne uyarlard diye düflünüyorum. Bilgi toplumuna dönüflümde en güçlü kald raç kuflkusuz nternet a ortam ve dayanak noktas da web ve nternet eriflimi için kulland m z bilgisayar m z olmal. Lizbon Stratejisine göre, Avrupa toplulu u 2010 y l nda dünyan n en rekabetçi dinamik, bilgi tabanl ekonomisi haline gelmeyi amaçlamaktad r. nternet ortam ve web araçlar yla, dünyan n küresel bir a toplumuna dönüflmesiyle, bilgi üretim ve da t m nda da ciddi bir paradigma de iflikli i yaflanmaktad r. Bu de iflim, bilgi tabanl ekonomi yan s ra, yaz n n bafll nda vurgulanan bilgi demokrasisi kavram n yeni yönetiflim flekli olarak ortaya ç karmaktad r. Burada demokrasi sözcü ünü bilgi toplumu penceresinden bakarak irdelemek uygun olacakt r. Abraham Lincoln, halk n iradesi ve yönetimi anlam na gelen demokrasi sözcü ünü Halk n, halk taraf ndan, halk için yönetimi fleklinde çok aç k olarak tan mlam flt r. Kat l m, iflbirli ini, güçbirli ini ça r flt ran bu tan m, Toplam Kalite Yönetimi felsefesinin temel özelliklerini de akla getirmektedir. Bu nedenle de Toplam Kalite Yönetimi ni kurumsal demokrasi olarak da tan mlamaktay z. Ayn flekilde bilgi yönetimi de benzer özellikler tafl maktad r. 21. yüzy lda ülkelerin zenginlikleri yaln zca para ya da do al kaynaklar n n zenginli i ile de il, ayn zamanda bilgi ve insan kaynaklar n n zenginli i ile de ölçülmektedir. Bilginin üretimi, da t m ve tüketimi süreçlerinde, hangi bilgi, nerede, nas l ve kim taraf ndan sorular n sordu umuzda çok daha demokratik bir ortamla karfl laflmaktay z. Art k bilgi üretiminde kurumsal araflt rma gelifltirme duvarlar y k lm fl, birlikte üretmek (Co-creation) ortak anlay fl flekline dönüflmüfltür. Örne in Linux iflletim sistemi bu anlay flla ortak gelifltirilmifltir. Vikipedi Özgür Ansiklopedi kullan c lar taraf ndan sürekli gelifltirilmektedir. Kurulufllar rekabet gücünün anahtar olarak yeniflim (yenilikçilik) olgusunu görmekte ve aç k yeniflim yönetimini giderek daha çok benimsemektedir. Üretici ve tüketici kavramlar bütünleflmektedir. Bilgi yönetimi, aç k sistem yaklafl m yla, toplum için toplum taraf ndan gerçeklefltirilmektedir. Türkiye'nin küreselleflen dünyada haketti i yeri almas, bilgi ve iletiflim teknolojilerinde yetkinleflmesine ba l d r. nternet ve web ortam nda bilgiye eriflimin kolayl bilginin çok daha fazla kifliye ulaflmas n sa lamaktad r. Bilgiye eriflimde özgürlük ve eflitlik, toplumlar aras, kültürler aras bir s n rlama getirmemektedir. Bilgi demokrasisi olarak adland - rabilece imiz bu ortam, ifl ve yaflam kalitemizi de önemli ölçüde etkilemektedir. Bu yaz da önce Bilgi ve letiflim Teknolojileri (B T) alan ndaki h zl geliflmelere k saca de inerek, say sal evrimin bafl döndürücü h z ndan söz edece im. Küre- 8 Önce Kalite Dergisi TEMMUZ 2009

9 sel boyutta e ilim ve geliflmeleri özetledikten sonra, ülkemizdeki bilgi toplumuna dönüflüm çabalar üzerinde duraca m ve Türkiye e-dönüflümün neresindedir sorusunu yan tlamaya çal flaca m. Öncelikle üretilen veri miktar n n inan lmaz bir h zda artmaya devam etti ini vurgulamak amac yla, 2009 Haziran ay nda sonuçlar duyurulan bir çal flmadan söz etmek istiyorum. IDC (Internatonal Data Corporation) taraf ndan haz rlanan ve her y l dünya çap nda yarat - lan ve kopyalanan say sal bilgilerin miktar n ve çeflitlerini ölçen ve öngören bu araflt rma, bu y l finans krizine de at f yaparak Ekonomi Darald kça, Say sal Dünya Geniflliyor bafll yla yay nlanm flt r. IDC raporuna göre, 2008 y l nda say - sal evrende var olan toplam veri miktar - n n bir önceki y la oranla yaklafl k 2 kat art fl göstererek, milyar GB`a, kifli bafl na düflen say sal veri miktar ise yaklafl k 90 GB`a ulaflt. 90 GB (Giga Byte) içerisine depolanabilecek bilgi miktar n kabaca alg layabilmek için, pdf dosyas fleklindeki 510 sayfal k bir elektronik ders kitab n n büyüklü ünün yaklafl k 2 MB (Mega Byte) oldu unu belirtmek isterim. Demek ki kifli bafl na 45 bin adet 500 sayfal k kitap düflmekte. Üretilen veri miktar inan lmaz bir h zda artmaya devam etmekte. Say sal evrenin her 18 ayda iki kat büyüyece i öngörülmektedir. Ayn çal flmada, önümüzdeki 4 y lda 600 milyon insan n daha nternet kullan - c s olaca belirtilmektedir y l na gelindi ine, 850 milyon insan nternet üzerinden ürün ve hizmet sataca ve sat n alaca, 2008`e oranla e-ticaretin iki kat na ç kaca tahmin edilmektedir. nternet üzerinde ticaretin 13 trilyon ABD Dolar de erinde bir sektör olaca ve ticaretin büyük k sm n n firmadan firmaya ticaret fleklinde gerçekleflece i öngörülmektedir. Bir taraftan bilgi edinme, elektronik imza gibi son derece ça dafl yasalar hayata geçirirken, son aylarda nternet deyince akla ilk gelen art k yasak ve engellemeler olmakta. 23 Kas m 2007'den, 11 May s 2009'a kadar geçen sürede kapat lan site say s Bilgi ve letiflim Teknolojilerinin evrimi Dünya genelinde bilgisayar a lar n ve kurumsal bilgisayar sistemlerini birbirine ba layan iletiflim a nternet in kullan m yayg nl çok h zl artm flt r. Örnek olarak radyo ve televizyonla k yaslarsak, bulunuflundan 50 milyon kullan c ya ulaflmak için geçen süre, radyo için 38 y l, televizyon için 13 y l iken, nternet için sadece 5 y ld r. Türkiye nternet le 1994 y l nda tan flm flt r. Dünya Çap nda A (World Wide Web, k saca WWW veya web), birbiriyle ba lant l sayfalar n görüntülenmesini nternet üzerinde sa layan hizmettir. Bugün ulafl labilir verilerin boyutu, IDC raporunda belirtildi i gibi, nternet i veri, enformasyon ve bilgi okyanusuna dönüfltürmüfltür. Say sal evrende, toplanan veriler ifllenip enformasyona dönüfltürülmekte ve daha sonra karar vericinin daha etkin ve verimli karar alabilmesi için bilgi olarak sunulmaktad r. Veri, enformasyon, bilgi dönüflümünde kullan lan veri ambarlar ve veri madencili i yaz l mlar giderek yayg nlaflm flt r. Ortak veri taban na dayal olarak, kurumun tüm kaynaklar n ve ifl süreçlerini yönetmekte kullan lan bilgisayar yaz l m sistemi Kurumsal Kaynak Planlama (ERP - Enterprise resource planning), kapsam ve içerik olarak sürekli geliflmifltir. Bafllang çta Malzeme Gereksinim Plan (MRP) olarak bilinen, daha sonra malat Kaynak Planlama (MRPII) olarak geniflleyen bu yaz l mlar, Tedarik Zinciri Yönetimi (Sat nalma, malat, Da t m), Müflteri liflkileri Yönetimi (CRM), Siparifl Süreci Yönetimi, nsan Kaynaklar Yönetimi gibi her alanda karar destek altyap s n oluflturmaktad r. Bilgi hizmetleri daha h zl, daha kaliteli ve daha ucuz sunulmakta, rekabet gücü ç tas sürekli yükselmektedir. Teknolojik evrim sarkac, 1990 l y llarda güçlü ana bilgisayarlardan kiflisel bilgisayarlara do ru yönlenmiflti. Böylece hesaplama gücü büyük sistemlerden giderek masaüstü bilgisayarlara kaym flt. Bugün ise nternet eriflim h z n n yükselmesiyle birlikte, bilgi ve hizmetlerin kiflisel bilgisayarlar yerine nternet sunucular nda tutulmas giderek yayg nlaflan ak mlardan biri. Hatta bu ak m temsil eden bulut biliflim (cloud computing) teriminden çok söz edilmekte. Çizilen flekillerde nternetin bulut fleklinde gösterilmesinden esinlenerek gelifltirilen Bulut Biliflim kavram, altyap, platform ya da yaz l m hizmetlerinin nternet üzerinden sunulmas anlam na gelmektedir. Teknolojik evrim sarkac art k yön de ifltirmifl ve geriye sal nmaktad r. Bulut biliflim, verilerin yerel bilgisayarlar üzerinde ifllenmesi yerine, dev boyutlarda veri depolama ve iflleme kapasiteleri olan merkezleri kullanarak nternet üzerinden ifllenmesi mant d r. Bulut biliflimde sunulan bilgisayar hizmetini geleneksel sunufltan farkl k lan üç temel özellik, esnek ya- Önce Kalite Dergisi TEMMUZ

10 GÖRÜfi p, talebe dayal sat fl ve hizmet sunum fleklidir. Esnek yap derken, kullan c n n zamandan ve yerden ba ms z olarak, gereksinim duydu u kadar hizmeti güvenli ve h zl bir flekilde istedi i zaman alabilmesi anlafl lmaktad r. Talebe dayal sat fl ise, elektrik, su, havagaz kullan m nda oldu u gibi kullan m miktar na göre belirli miktar dakika veya saat fleklinde ücretlendirebilme yap labilmesidir. Hizmet tamam yla sunucu taraf ndan sa lanmakta ve yönetilmektedir. Hizmet alan müflterinin kiflisel bilgisayar ve nternet eriflimi olmas yeterlidir. Bu durumda elimizdeki bilgisayar n kapasitesinin ne oldu unun önemi kalm yor. Ülkemizde bilgi toplumuna dönüflüm çabalar Tüm dünyada gözlenen geliflmelere paralel olarak, ülkemizde de Bilgi toplumuna dönüflüm çabalar, 1990 l y llarda bafllayarak giderek h z kazanm flt r. Ülkemizde bilgi toplumuna geçifl amac yla yap lan çal flmalar, haz rlanan rapor ve araflt rmalar aras nda l Biliflim ve Ekonomik Modernizasyon Raporu (Türkiye ile Dünya Bankas iflbirli i, 1993) l TUENA, Türkiye Ulusal Enformasyon Altyap s Anaplan (Ulaflt rma Bakanl ve TÜB TAK, 1999) l e-ticaret Koordinasyon Kurulu (D fl Ticaret Müsteflarl, ) l KamuNET eylem plan (Baflbakanl k, ) l e-türkiye Giriflimi (2001) say labilir y l Mart ay nda DPT bünyesinde kurulan Bilgi Toplumu Dairesi (BTD), e-dönüflüm Türkiye Projesi çerçevesinde bilgi toplumuna dönüflüm stratejilerini belirlemek, B T yat r mlar nda eflgüdümü sa lamakla görevlidir. Projede yer alan 8 adet çal flma grubu, Milli E itim Bakanl nda E itim ve nsan Kaynaklar, Ulaflt rma Bakanl nda Teknik Altyap ve Bilgi Güvenli i, Adalet Bakanl nda Yasal Altyap, Devlet Planlama Teflkilat nda e-devlet, D fl Ticaret Müsteflarl nda e-ticaret, Türk Standardlar Enstitüsü Baflkanl nda Standartlar, Sa l k Bakanl nda e-sa l k ve Türkiye Biliflim Derne i nde zleme Çal flma Grubu fleklindedir. Türkiye e-devlet uygulamalar nda büyük çapl ilerlemeler kaydetmifl, ölçülebilir nitelikte önemli kazan mlar elde etmifltir. Bafll ca e-devlet Proje ve Uygulamalar aras nda, Merkezi Nüfus daresi Sistemi (MER- N S), Kimlik Paylafl m Sistemi, Vergi Daireleri Otomasyonu Projesi (VEDOP I-II), Ulusal Yarg A Projesi (UYAP), Gümrük daresinin Modernizasyonu Projesi (G MOP), Polis Bilgi A (POLNET), Saymanl k Otomasyon Sistemi (Say2000i), e-bildirge ve Baflbakanl k Mevzuat Bilgi Sistemi say labilir. E-Devlet hizmetlerinin bütünleflik bir yap da sunulmas amac yla, 18 Aral k 2008 tarihinde faaliyete geçirilen e-devlet Ana Kap s tekrarlardan kurtulup, kaynak israf n n önlenmesi için önemli bir ad md r. Mükemmelli in temel kavramlar ve iyi yönetiflim ilkeleri, bilgi toplumu olma yolundaki çal flmalar n özünde yer almaktad r. Sonuçlara yönlendirme ilkesini hat rlayal m. Mükemmel kurulufllar tüm paydafllar - n memnun edecek ifl sonuçlar n elde etmeye çal flmaktad r. Ayn flekilde, bilgiye dayal, dinamik ve rekabetçi bir topluma dönüflebilmek amac yla yürütülen tüm çal flmalarda da, öncelikle de er yaratabilmek ve toplumsal refah yükseltebilmek vard r. Müflteri odakl l k dedi imizde, yurttafllara daha kaliteli ve daha h zl kamu hizmeti sunabilmek akla gelmektedir. Liderlik ve amac n tutarl l kavram çerçevesinde, yön belirleyici, vizyoner ve tutarl liderlik, söz konusu de iflimi dönüflümü sa laman n ön kofluludur. Bilgi ve iletiflim teknolojilerinin deste i, do al olarak süreçler ve verilerle yönetimin etkinli ini art r r. Böylece ifl süreçlerini daha yal n bir flekilde yeniden yap land rmak, oluflturulacak bütünleflik yap yla kaynak israf n önlemek ve karar alma mekanizmalar n daha etkin ve verimli k lmak amaçlanmaktad r. Bilgi toplumu olma yolunda at lan ad mlarda, yukar da belirtilen kavramlar yan s ra, çal flanlar n gelifltirilmesi ve kat l m, sürekli ö renme, yeniflim ve iyilefltirme, iflbirliklerinin gelifltirilmesi ve kurumsal sosyal sorumluluk yön belirleyici olmufl ve pusula görevi görmüfltür. Gerçeklefltirilen projeler, iyi yönetiflim ilkeleri çerçevesinde kamu yönetiminin, kat l mc, saydam ve hesap verebilir hale getirilmesine katk da bulunmufltur. Bu ilkeler fl nda haz rlanan yasal zemin ve kamunun düzenleyici rolü, özel sektör için de yol gösterir niteliktedir. Türkiye e-dönüflümün neresindedir Bu soruyu yan tlarken, uluslararas karfl laflt rmalara bakmak yerinde olacakt r. Dünya Ekonomik Forumu'nun INSEAD flletme Okulu ile birlikte haz rlad Küresel Bilgi Teknolojileri Raporu , 134 ülkenin bilgi teknolojileri alan ndaki rekabet edebilirli ini ortaya koyan bir s ralama vermektedir. Ülkelerin bilgi toplumuna geçiflteki haz rl klar ve bu konudaki çeflitli göstergeleri dikkate alarak yap lan s ralamada, teknik altyap göstergeleri yan s ra, teknoloji üretme yetenekleri, insan sermayesi, hizmetlerin sunumu ve gelifltirilmesindeki durum, yasal düzenlemeler gibi pek çok ölçüt de erlendirilmektedir. A haz rl k indeksine göre ülkemizin s ralamadaki 10 Önce Kalite Dergisi TEMMUZ 2009

11 Y llara Göre Türkiye'nin Bilgi Toplumuna Haz r Olma Durumu Y l De erlendirilen Ülke Türkiye'nin S ras Kaynak: Dünya Ekonomi Forumu, Küresel Bilgi Teknolojileri Raporu yeri y llar için Tablo da yans t lm flt r. Son raporda Türkiye, bir önceki s ralamaya göre 55. s radan alt s ra gerileyerek 61. s rada yer alm flt r. Puan ise raporunda 3.96 iken, raporunda 0.05 eksilerek 3.91 olmufltur. lk befl ülkenin s - ralamas na göz atarsak, zirvede olmalar na ra men bu ülkeler puanlar n yükseltmeye devam etmektedir. Bu ülkeler s ras yla Danimarka (5.85, 0.07), sveç (5.84, 0.12), ABD (5.68, 0.15), Singapur (5.67, 0.18), sviçre (5.58, 0.09) fleklindedir. Parantez içindeki say lar, son rapordaki puanlar ve bir önceki y la göre puan art fl n göstermektedir. Çevre, haz r olma ve uygulama fleklinde üç altendeks ve her birinde de üç boyut olan modelde, s ralamada en geri olunan altendeks, 69. olarak görülen haz r olmad r. Söz konusu raporda B T e eriflim, e itim kalitesi, B T yay l m nda kamunun vizyonu ve önderli i gibi ölçütler geliflmeye aç k alanlar olarak s ralanm flt r. Özellikle kamunun haz r olma göstergesi 87. s rayla en zay f noktad r. Özetle Türkiye nin bilgi toplumuna haz rl kta daha çok çaba harcamas kaç n lmazd r. Economist dergisinin istihbarat birimi (EIU- Economist Intelligence Unit) taraf ndan IBM firmas n n iflbirli iyle her y l haz rlanan e-readiness s ralama raporu Haziran 2009 da yay nlanm flt r. Bu rapor da benzer flekilde, ülkelerin bilgi ve iletiflim teknolojilerini sosyal ve ekonomik faydaya dönüfltürme yetkinliklerini ölçmektedir. Kullan lan model, 6 temel kategoride, 38 gösterge ve 81 altgöstergeye dayanmaktad r. Temel kategoriler ve yüzdesel a rl klar, Ba lant ve Teknolojik Altyap (%20), fl Ortam (%15), Sosyal ve Kültürel Ortam (%15), Yasal Ortam (%10), Kamu Politikalar ve Vizyonu (%15), Tüketici ve fl Dünyas n n B T Kullan m (%25) fleklindedir. 70 ülkenin de erlendirildi i ve Danimarka n n ilk s rada yer ald 2009 s ralamas nda. Türkiye bir önceki y l oldu u gibi 43 üncü s radad r. Genel s ralamada 10 üzerinden 5.34 puan alan Türkiye, Ba lant da 4,85, fl Ortam nda 5.94, Sosyal ve Kültürel Ortam da 5.93, Yasal Ortam da 5.45, Kamu Politikalar ve Vizyonu nda 5.35, Tüketici ve fl Dünyas n n B T Kullan m nda 4.98 puan alm flt r. Türkiye de Avrupa Birli ine uyum çerçevesinde Bilgi Edinme Hakk Yasas ve Elektronik mza Yasas gibi bilgi toplumu olma yolunda önemli yasal düzenlemeler yap lm flt r. 24 Nisan 2004 tarihinde yürürlü e giren Bilgi Edinme Hakk Yasas ile Türkiye nin ça dafllaflmas için, Devlet Yönetiminde çok önemli bir anlay fl de iflikli inin yasal zemini oluflturulmufltur. Yasada amaç; demokratik ve fleffaf yönetimin gere i olan eflitlik, tarafs zl k ve aç kl k ilkelerine uygun olarak kiflilerin bilgi edinme hakk n kullanmalar na iliflkin esas ve usulleri düzenlemektir diye belirtilmifltir. Devlet yönetiminde saydaml n ve hesap verilebilirli in bafllang c olacak bu yasan n baflar l bir biçimde uygulanmas, kuflkusuz kamu çal flanlar nda bu yasan n ruhuna uygun bir kültürel dönüflümün gerçeklefltirilmesine ba l d r. Di er taraftan ülkemiz tam bir tezatlar ülkesi. Bir taraftan bilgi edinme, elektronik imza gibi son derece ça dafl yasalar hayata geçirirken, son aylarda nternet deyince akla ilk gelen art k yasak ve engellemeler olmakta. 23 Kas m 2007'den, 11 May s 2009'a kadar geçen sürede kapat lan site say s Bir tepki ve yasaklama yasas olan 5651 nolu yasa afl r korumac bir anlay fl getirmektedir. Yanl fl bilgi içeren ve bizim için zararl içeri i olan bir kitap veya yaz yüzünden tüm kütüphaneyi yasaklamaya benzemektedir. Sanki pire için yorgan yakmakt r. Yasakç refleksten kurtulup, kat l m ve saydaml k temelinde, ifade özgürlü ünü esas alan, uzun vadeli ülke ç karlar n gözeten daha sa lam temelli süreçler devreye al nmal d r. Bugün Internet ça dafl yaflam n do al bir parças haline gelmifl, ve yaflam kalitemizi köklü olarak de ifltirmeye bafllam flt r. Yaz n n bafl nda belirtti imiz gibi nternet, Bilgi Toplumunun altyap s ve kald rac d r. Bilgi demokrasisinin özgürlük ve eflitlik ilkelerine dayal olarak, yurttafl odakl bir yap d r. Bireyi özgürlefltirir, toplumu güçlendirir. Internet bir yaflam tarz olarak benimsenmelidir. Önce Kalite Dergisi TEMMUZ

12

13

14 DOSYA-B L fi M VE LET fi M TEKNOLOJ LER LE DÖNÜfiÜM Biliflim ve letiflim Teknolojileri ile DÖNÜfiÜM kavram ile toplum olarak kurdu umuz iliflkide, Kalite hala doldurulmas gereken önemli boflluklar var ve bunlar n ço u da, hem dünyada ve ülkemizde tarihinin k sa, hem de teknolojisi yeni oldu u için Biliflim Sektörü nde yer al - yor. Ülkemizde h zla geliflen Biliflim Sektörü nün geliflmesine efllik etmesi beklenen, sektörde kalite bilincini Önce Kalite dergisi olarak önemsiyoruz ve konuyu, önemli firmalar n yönetenlerden ald - m z görüfllerle okurlar m za sunuyoruz. 14 Önce Kalite Dergisi TEMMUZ 2009

15 DOSYA-B L fi M VE LET fi M TEKNOLOJ LER LE DÖNÜfiÜM Fikir korsanl Türkiye de önemli bir problem NAMIK KURAL Coretech Bilgi Teknolojisi Yönetim Kurulu Baflkan Telif haklar ve fikri mülkiyet haklar konusunda Türkiye de farkl bir bilinç konumunday z. Bat dünyas nda daha farkl bir yaklafl m var. Dünyada giderek bilgi toplumu olma süreciyle fikri mülkiyet haklar hem daha öne ç kt, hem de problem olmaya bafllad. Burada bence en büyük sorunun ad ; korsanl k. Biz Türkiye de korsanl ilk olarak Lacoste tiflörtlerle gördük. Gelinen noktada günümüzde replika üretme konusu, stanbul da daha az görülür oldu. nsanlar da art k sahte mal daha ucuza alman n etkili olmad n anlad. Bir de müzik CD leri ve film DVD leri sorunu ç kt. As l, bu olaylar n neden çözmek laz m. Örne in rlanda da 2 Avro ya yeni gösterilmifl bir filmi kiralayabiliyorsunuz oysa biz sahtesini o kadara alabiliyoruz. Korsan yokedebilmek için Sony ve Universal gibi dev flirketlerin Türkiye pazar na farkl bir bak fl aç - s getirmesi laz m. Niye yurtd fl ndaki kiralama modelini buraya getirmiyorlar? Yaz l m taraf na bakt m zda ise çok uluslu flirketlerin baz lar çok pahal baz lar ucuz birçok yaz l - mlar var. Üstgeçitlerde, sokakta, bu yaz l mlar n kopyalar n bulmak mümkün. Bu sorun, dünyan n da sorunu. nternet ortam, bilginin ola anüstü biçimde da- lmas n sa l yor. Ve hiç kimse internetin bu kadar geliflece ini beklemiyordu. Herhangi bir müzik CD si, film veya e itim yaz l m, bunlar n ço u toplumun baz kesimlerinin ulaflabilece i de erde de il. Böyle bir realite var. nternetse dünyay tamamen de ifltirdi, bunlara ulaflmak çok ucuz, çok kolay hale geldi. Bu adil mi? Sonuçta bu üretilenler için ciddi bir emek sarfediliyor. Peki, bunun çözümü ne? O zaman bunun dengesinin oturmas laz m. Yasal olanla yasad fl olan n bulufltu u yeri bulmak laz m. Polisiye çözümler bu noktada çözüm getirmiyor. Ekonominin kendi kurallar içinde insanlar n ödeyebilecekleri rakamlar olmal. Yeni uygulamalar, geleneksel lisanslama yöntemleriyle ters düflmeye bafllad. Dünyadaki e ilimlere bakt m zda Yaz l m kirala, kulland n kadar öde gibi modeller ç kt. Korsan n engellenmesi laz m ama en önemli faktör insanlar n kulland n kadar n öde gibi yöntemlerle legale dönmesinin sa lanmas. Yoksa insanlar illegale do ru ittiriliyor. Örne in finansal kiralamay (leasing) öldürerek KOB leri de öldürdüler. Benim KOB lerimin Yasa d fl yaz l m kullanay m gibi bir motivasyonu yok. Ama bu para dünyayla rekabetinde makule dönmedi i sürece korsan yaz l mlar kullan lacakt r. Bu noktada insanlara farkl modeller yaratabilmeliyiz. Örne in online kullan m veya kulland n kadar öde gibi modellerle Türkiye de korsan n önüne geçilebilir. Yaz l mc lara gelince onlar n çok ciddi biçimde kendini anlatamama, aralar ndaki problemlileri ay klayamama sorunu var. Sistem problemlileri kendinden atmal. Alan nda uzman hukukçular, Fikir ve Sanat Eserleri Kanunumuz un Avrupa daki birçok ülkeden daha ileri oldu u konusunda hem fikir, hatta yasada herhangi bir eksiklikten de sözedilmiyor. Ancak as l problem, yasan n getirdi i cezalar n ola anüstü a r olmas. Bundan dolay da hakimlerin bunu uygulamak istememesi sözkonusu. Çünkü Problem; dahili korsanl k. Örne in bir yaz l m flirketi çal flan, istifa ettikten sonra flirketin yaz l m n da kopyalay p bir CD ye beraberinde götürebiliyor. Günümüzde flirket içinde yaz l mlar çal nmaya bafllad. Bence Türk yaz l m endüstrisinin esas derdi orada. Türkiye de hukuk sistemi makulü bulmaya çal fl yor. Örne in sizin iflletmenizde bir korsan yaz l m kullan l yorsa ve bu tespit ediliyorsa KOB nin sahibi de suçlan yor oysa KO- B nin sahibinin bundan haberi olmayabilir, genelde de olmaz zaten. Bu konuda da ciddi bir bilinçlendirmeye ihtiyaç var. lgili sivil toplum kurulufllar yla birlikte toplumda korsana karfl bir bilinç oluflturmak üzere bir kampanya düzenleyece iz. Ortaö retimde ve yüksekö retimde korsan n Önce Kalite Dergisi TEMMUZ

16 DOSYA-B L fi M VE LET fi M TEKNOLOJ LER LE DÖNÜfiÜM ve etik olmayan hareketlerin anlat lmas laz m. Makulde buluflmak laz m. Bu tür kampanyalar, Türkiye deki korsan s f ra indirmez ama bilinçlenme sonucu ciddi bir azalma sa lar. Çünkü günümüzdeki oran Türk yaz l mc s n da tehdit etmeye bafllad. Bir de as l problem; dahili korsanl k. Örne in bir yaz l m flirketi çal flan, istifa ettikten sonra flirketin yaz l m n da kopyalay p bir CD ye beraberinde götürebiliyor. Günümüzde flirket içinde yaz l mlar çal nmaya bafllad. Bence Türk yaz l m endüstrisinin esas derdi orada. Bunlarla ilgili mekanizmalarda art k yavafl yavafl oluflmaya bafllad. Kurulufllar n büyük maliyetlerle ürettikleri özel uygulama yaz l mlar n n (magnetik/optik ortamda kay tl veya cihazlara gömülü olabilir) kolayca kopyalanarak izinsiz olarak kullan labilmesi ve pazarda haks z rekabete yol açmas sorunu; güvenilir bir üçüncü taraf n yaz l m eseri sahibinin kimli ini tescil etmesi, eseri zaman damgal olarak ve bütünüyle say sal ortamda saklamas ; anlaflmazl k durumlar nda saklanan kopyan n baflvuru kayna olarak kullan labilmesi gereklili ini ortaya ç kar yor. Türkiye de art k Ulusal Yaz l m Sertifikasyon Merkezi (UYSM) var y l nda kurulan UYSM, stanbul Teknik Üniversitesi Biliflim Enstitüsü ne ba l olarak hizmet veren; bilimsel nitelikli, tarafs z, sayg n bir kurulufl. Yaz l m flirketi olarak yeni ürününüzü kriptolay p bu merkezde saklayabiliyorsunuz, götürdü ünüz tarih itibariyle size ait oldu unu da herhangi bir hukuki durumda belgeleyebiliyorsunuz. v v v Neler oluyor flu bilgisayar dünyas nda? ZAFER BABÜR Eczac bafl fl Gelifltirme Müdürü Bundan y llar önce mainframe denilen cihazlar, bunlar programlayan/çal flt ran insanlar, EDP (electronic data processing) denilen özel bölümlerini gördük. Glass House diye adland r l yorlard zira onlar n bölümü ile di er bölümleri ay ran cam paravan vard. Analist Programc ünvan ile çal fl rlard. Bu cihazlara ve üzerinde çal flan programlara hayli yüklü ücretler ödenirdi. Y llar sonra her birimizin masas na güçlü kiflisel bilgisayarlar geldi; art k bunlar kiralanm yor, sat n al n yordu. Üzerinde çal flacak iflletim sistemi ve uygulamalar da sat n al n yordu. Sat n al nan yaz l mlar n birçok ifllevi kullan lmasa da yüzlerce dolar bunlara veriliyordu. Sat n al nan ya da sonradan yazd r lan yaz l mlar için ilk sat n alma bedelinin d fl nda ayr ca bak m bedeli ödenmesi gerekiyordu. Yak n zamanlarda ise internetin yayg nlaflmas, h z n n artmas sayesinde yaz l m kiralama modelleri tekrar olufltu. Üstelik yeni modelde dünyan n neresinde olursan z olun e er internet erifliminiz varsa kurumunuzun verilerine ulaflabiliyor ve yaz l mlar n kullanabiliyordunuz. Model biraz daha geliflti art k yaz l mlara ne kadar kulland ysan z o kadar ücret ödüyorsunuz Hatta ön ödemeli sistemlerde önden ald n z kontör kadar kullan yorsunuz. Ya çal flanlara ne oldu? Baz lar art k uzaklardan ba lan p bilgisayarlar yönetiyorlar. Uzaklarda bir yerlerde kendilerine gönderilen flartnameler do rultusunda belki de hiçbir zaman göremeyecekleri ülkenin insanlar için yaz l mlar kodluyorlar. Eskiden yan bafllar ndaki bilgisayar n yan na gidip disket/manyetik bant vb. ortamlardaki yaz l mlar bilgisayara yükleyen kifliler sizin yan n za bile gelmeden sizin bilgisayar n za gerekli yüklemeleri, ayarlamalar yap yorlar. Hatta neyi nas l yanl fl yapt n z anlamak için bilgisayar n za ba lan p sizin yapt klar n za bak yorlar. Bir yandan da telefona ihtiyac duymadan bilgisayar üzerindeki yaz l mla sizi sözlü olarak yönlendiriyorlar. Network Operating Center denilen merkezler HongKong daki telefon flirketinin bilgisayarlar n TelAviv den yönetebiliyor, kapanan 16 Önce Kalite Dergisi TEMMUZ 2009

17 DOSYA-B L fi M VE LET fi M TEKNOLOJ LER LE DÖNÜfiÜM makinalar uzaktan aç p kapatabiliyor. Eskinin analist programlar ise art k yok zira her alanda uzmanlaflma var. Analiz, yaz l m, test, dokümantasyon, e itim, iflletim, bak m her biri ayr uzmanl k dal Her birinin ölçütleri ayr farkl biçimlerde de erlendiriliyorlar. Y llar önce KLOC (bin sat r) olarak ölçülen program de eri art k ne kadar h zl çal flt ne kadar ifl yapt ile de- erlendiriliyor. Bilgi ifllem müdürü kavram farkl anlam kazan rken chief information officer ünvan na sahip kifliler organizasyonlarda yerini almaya bafllad. Hepsini ben yapar m bizdeki atölyede kavram çerçevesinde çal - flan EDP birimleri yetkinliklerin kimisini d flar dan bu ifli bilenlerden ifli sadece bu olanlardan almaya bafllad. Yani unu ekmekçiye veriyorlar, üzerine de bir ekmek veriyorlard. Zira dikey uzmanlaflma gerektiren hayli hassas konular oluflmaya bafllam flt. Veri merkezi denilen birimin kendisi bile d fl kaynaklara b rak l yordu. Kendi veri merkezini bir baflka kuruluflun çal flt rd iflletti i yerlerde tutan kurulufllar bunu bir hizmet olarak d flar dan al yorlard. Art k hizmet seviyesi anlaflmalar sayesinde al nan hizmetin A flletim Merkezi denilen merkezler HongKong daki telefon flirketinin bilgisayarlar n TelAviv den yönetebiliyor, kapanan makinalar uzaktan aç p kapatabiliyor. Eskinin analist programlar ise art k yok zira her alanda uzmanlaflma var. Analiz, yaz l m, test, dokümantasyon, e itim, iflletim, bak m her biri ayr uzmanl k dal. bedelini kalitesine göre ödüyorlard. T pk deluxe, lux, normal salon hizmeti gibi kesintisiz hizmetin bedeli de yüksek oluyordu ve bunu ödeyebilen hizmeti de o seviyede alabiliyordu. Bilgisayar sektöründe kontrat yönetimi diye bir birim bile oluflmufltu. Servis seviye anlaflmalar, ihlalleri üzerinde çal fl yorlard. Veri merkezinin kesintisiz çal flmas, harici etmenlerden ötürü hizmetin aksamas, s ve nem de erlerindeki sapmalar vb. birçok de- iflken sürekli denetleniyor ve en ufac k bir ihlal maddi ceza ile sonuçlan - yordu. Kar marjlar azald ndan yöneticiler çok daha dikkatli olmak zorundayd lar. Veri bak r teller üzerinde elektrik sinyalleri olarak bir uçtan baflka bir uca tafl n rken art k fl k dalgalar halinde fiber kablolar içinde tafl n yor, gönderiliyor. Yeflil ekran n karakterleri ile çizilen siyah-beyaz, anber ya da yeflil harflerden müteflekkil Mona Lisa resimleri yerine megabyte büyüklüklerinde hareketli filmleri çal flanlar birbirlerine gönderiyor. Virüs kötü niyetli yaz l mlar bilmezken art k vandalizmi toplumun bir uzant s, parças olan bilgisayarlarda da görmeye bafllad k. Yine bu yüzden güvenlik birimleri ve yaz l mlar n hatta s rf bu amaçla organizasyonlarda Bafl Güvenlik Yöneticisi chief security officer ünvan na sahip kiflileri görmeye bafllad k. Kurulufllar güvenliklerini de d fl kaynaklara kontrol ettiriyorlar, sitelerine sistemlerine sald - r lar düzenlenmesini önlemeye çal fl yorlar. Sonuçta; zaman içinde kurulufl içinde atölye mant ile dahilde yap lan ifllerin her geçen gün daha da uzmanl k istemesi bilgisayar ifllerinin d fl kaynaklarca yap lmas n gerekli k ld, kurulufllar uluslararas kurallara göre tan mlanm fl denetlemelerini yapt rm fl di er kurulufllardan hizmet al r hale geldiler. Hizmet kurulufllar da ürettikleri hizmeti t pk bir elektrik idaresi gibi satarak BT ifllerini parçalan p sat labilir hale getirdiler. Önce Kalite Dergisi TEMMUZ

18 DOSYA-B L fi M VE LET fi M TEKNOLOJ LER LE DÖNÜfiÜM Biliflim sektöründe internetin bambaflka bir yeri var MUSTAFA Ç L Google, Türkiye-Yunanistan Pazarlama Direktörü Günümüz ekonomik kriz döneminde tüm ifl dünyas, en büyü ünden en küçü üne, her kuruflu harcamadan önce ne geri dönüfl alacaklar - n çok daha fazla düflünmekte. Rekabetin çok artt bir dönemin içindeyiz ve bu dönemde pazar iyi tan yan, yat r mlar na devam eden, h zl hareket eden, verimlili ini artt ran firmalar rekabet avantaj n yakal yor. fiirketler biliflim teknolojisi altyap yat r mlar n güçlendirerek ifl süreçlerini daha efektif hala getirebilir ve bu sayede karl l klar na pozitif katk sa layabilirler. Teknoloji yat r mlar bu ba lamda bilhassa pazar n darald ortamlarda flirketlerin bir maliyeti olmaktan ç - k p, yat r m unsuru olmaktad r. Türkiye de geçti imiz dönemlerde BT harcamalar geri dönüflümü olan bir yat r m de il, tam tersine, özellikle KOB ler taraf nda bir lüks olarak görülüyordu. Ancak bu alg n n de iflti- ini yavafl yavafl görüyoruz. Art k KOB ler yaz l m ve BT yat r mlar n geri dönüflü olan ve hatta onlar n karl l n artt ran bir unsur olarak görmeye bafllad lar. Bu durumun yat r m yapan KOB lere rekabet avantaj getirdi ini söylemek de mümkün. Bugün, iflletmelerin sadece en büyük iletiflim, bilgi paylafl m ve da t m a lar na uyum sa lamas yeterli de il. nternet in gücünden tam olarak yararlanmalar için, marka ve stratejilerini bu anlay fla göre yeniden gözden geçirmeleri ve gerekli de ifliklikleri yapmalar gerekiyor. Google olarak biliflim sektöründe Internetin bambaflka bir yeri oldu unu düflünüyoruz. Internet dünyas flu an, yapt n z yat r m en k sa ve en etkili bir biçimde geri döndürecek iletiflim arac olarak karfl m za ç k - yor. Her geçen gün daha da h zlanan ve güçlenen nternet, flirketler için ekonomik büyüme aç s ndan benzeri görülmemifl f rsatlar sunan bir platform haline geldi. KOB lerimizin online ifllerini gelifltirmek için online pazarlama ve internet reklamc l n n avantajlar ndan faydalanmalar n sa lamak üzere, onlarla aktif bir flekilde iflbirli i yap yoruz. Üstelik, kriz döneminde kendini öne ç karmak isteyen iflletmelerin daha fazla müflteri çekmek için kullanabilece i belkide en verimli yöntem olarak duruyor. Google Türkiye olarak özellikle KOB lerin bu alanda büyük potansiyele sahip oldu unu düflünüyoruz. Internet, flirketlerin kendilerine yeni pazarlar bulmak, yeni müflterilerle tan flmak ve bu yolla gelirlerini art rmak için yat r m seçeneklerinden bir olmal d r. Türkiye de yaklafl k 2 milyon KOB faaliyet gösteriyor; ancak bunlardan sadece flirketin bir web sitesi var. KOB lerimizin online dünyan n bir parças haline gelmesi ve bu ekonomik durgunlukta ifllerini gelifltirmek için online pazarlama ve internet reklamc l - n n avantajlar ndan faydalanmalar n sa lamak üzere, onlarla aktif bir flekilde iflbirli i yap yoruz. Google olarak inanc m z, internet teknolojisinin ve online dünyan n KOB ler aç s ndan hem yeni müflteri bulmada, hem de reklam/pazarlama masraflar n azaltmada yeni ve etkili bir ifl modeli oldu u yönündedir. Biliflim sektörünün iki büyük katk s kriz ortamlar nda daha da öne ç kmaktad r. Birincisi direk karl l etkileyen maliyetlerde iyilefltirme yapmaya yönelik teknoloji yat r mlar, ikincisi ise yeni pazarlar n, yeni müflterilerin bulunaca internetin di er bir de iflle online dünyan n etkin kullan lmas. Burada önemli olan flirketlerin kullan c davran fllar - n ve tercihlerini iyi gözlemlemesi. Google olarak biz özellikle KOB lerin bu konuda bilinçlendirilmesine katk da bulunmaya çal fl yoruz. Bu amaçla Google nternet Reklamc l E itim Program n bafllatt k. Küçük iflletmelerin internet reklamc l n kendilerini tan tmak ve müflterilerine etkili bir biçimde ulaflmak için kullanmalar nda bu program n oldukça yararl oldu unu düflünüyoruz. 18 Önce Kalite Dergisi TEMMUZ 2009

19 DOSYA-B L fi M VE LET fi M TEKNOLOJ LER LE DÖNÜfiÜM BT nin sa lad yeni ifl modeli olanaklar JALE AKYEL ibm.com Sat fl Bölüm Müdürü Küresel ekonomi de iflirken, hayata ve özellikle de çal flma yöntemlerine daha ak lc bakmak, art k zorunluluk haline geldi. Teknolojinin gücünden yararlanmak ve süreçleri ak ll çözümlerle gelifltirmek gerekiyor. Bu çerçevede, kurumsal BT yönetimi, flirketler için stratejik önem tafl yor. IBM olarak, bu konuyla ilgili çal flmalar m z sürdürüyoruz. Geçti imiz günlerde BT servis yönetiminde maliyet ve verimlilik konular n n ele al nd bir toplant düzenledik. Yurtiçi ve yurtd fl ndan üst düzey yöneticilerin kat ld toplant da, Ak ll Dünya ve Dinamik Altyap vizyonlar m z anlatt k. Bildi iniz gibi, küreselleflmeyle birlikte giderek de iflen dünyada, ekonomilerin bütünleflti i, rekabetin her an her yerde ortaya ç kt bir ortamda, flirketler, fark yaratman n yenilik ve beceriden geçti ini anlamaya bafllad. Bu zorunluluk sadece çokuluslu giriflimleri de il, her büyüklükteki flirketi etkiliyor. IBM in orta ölçekli iflletme üzerinde yapt - son araflt rma, geleneksel olmayan rekabet ve bütünleflik ekonomi gibi faktörler sebebiyle, KOB lerin neredeyse üçte ikisinin, 2 y l içinde ifl modellerinde birden fazla de iflikli e gidece ini ortaya koyuyor. fiirketlerin, planl ifl modellerini; yeni pazarlara aç lmaya, yeni ifl sahalar yaratmaya ve büyümek için stratejik ortakl klar kurmaya yo unlaflt raca n öngörüyoruz. Bu noktada teknolojinin rolü elbette çok büyük... Türkiye de KOB lerin teknolojiden yararlanma oran, geliflmifl ekonomilere ve Avrupa ya göre daha az. Buna ra men, biliflim konusunda atakta olduklar n görüyoruz. Bu flirketler, iflteki performans art rmay ve yeni pazar f rsatlar n yakalamay hedefleyen yenilikçi büyüme stratejileri ve yeni ifl modellerini takip ediyor. Söz konusu flirketler her geçen gün birbirine daha ba ml hale gelen ve gittikçe küreselleflen pazarda, rekabetçi tutumlar n sürdürebilmek için bir fleyleri daha farkl yapmalar gerekti inin fark na var yor. IBM de; sektör anlay fl, iflletme esnekli i, geri bildirim h z, müflteri hizmeti ve yerel pazarlara yak nl gibi ölçütleri dikkate alarak, bu flirketlerle daha çok ortakl k kuruyor. fl yaz l mlar : Türkiye de yaz l m sektörü önemli bir büyüme potansiyeli gösteriyor, h zla gelifliyor ve geliflmeye de devam edecek. IBM Türk olarak misyonumuz, Türkiye biliflim teknolojileri pazar n n hacmini art rmak, bunu yaparken de, kendi özkaynaklar m zla ve yetiflmifl insan gücümüzle yaratt m z katma de erli çözümlerle büyümek... IBM, yaz l m gelirleri aç s ndan dünyan n 2. büyük yaz l m üreticisi. As l odakland m z konu ise ara katman yaz l mlar. Ara katman yaz l mlar, veritaban, yaz l m mühendisli i araçlar, uygulama sunucular, entegrasyon yaz l mlar, sistem yönetimi yaz l mlar gibi genellikle son kullan c n n görmedi- i yaz l mlard r. Bu alanda dünya lideriyiz. Önce Kalite Dergisi TEMMUZ

20 DOSYA-B L fi M VE LET fi M TEKNOLOJ LER LE DÖNÜfiÜM Kurumsal Kaynak Planlama, Müflteri liflkileri Yönetimi, Tedarik Zinciri Yönetimi gibi uygulama yaz l mlar üretmiyoruz. Ancak, bu yaz l mlar üreten en önemli firmalar, ara katmanda (örne in veritaban katman nda) IBM yaz l mlar n kullan yor ve öneriyor. Ara katman yaz l mlar nda 5 ana markam z var; bunlar Tivoli, Lotus, Rational, Websphere ve Information Management. Her biri kendi alan nda pazar lideri. BT verimlili i: Her kurumun BT yönetimine ihtiyac var. Dünya küreselleflme yolunda yeni ad mlar atarken, rekabetçi ortam flirketleri farkl laflmaya itiyor. Bunun için de süreçlerin verimli ve ak lc bir flekilde yönetilmesi gerekiyor. fiirketlerin, planl ifl modellerini; yeni pazarlara aç lmaya, yeni ifl sahalar yaratmaya ve büyümek için stratejik ortakl klar kurmaya yo unlaflt raca n öngörüyoruz. v v v BT yönetimi, kurum içi farkl departmanlar ve kurum d fl ifl ortaklar söz konusu oldu unda, her koflulda çokyönlü fayda sa l yor. Öncelikle BT yönetimi, kurum içindeki departmanlar n ifl süreçlerini dikkate alan çözümler sunmal ve departmanlar n kendileriyle ilgili hizmetleri izlemelerine ve konfigüre etmelerine olanak sa lamal. Bu süreçlerle ilgili di er olas bir iliflki de varl k yönetimi konusunda karfl m za ç - k yor. Varl k yönetimi çözümleri; BT kaynaklar ile kritik ifl kaynaklar n n yaflam döngüsünün birlikte ele al nmas na ve tek bir sistemde yönetilmesine imkan sa l yor. Bu da verimlilik ve maliyet indirimi aç lar ndan büyük f rsatlar sunuyor. Günümüzde kurumlar, gerek ifl ihtiyaçlar gerekse maliyet problemleri nedeniyle, farkl üreticilerin ürünlerini tercih etmek zorunda kal yor. BT yönetiminde gerçek bir çözümden bahsedebilmek için uçtan uca çözüm sa laman n son derece önem arz etti ini düflünecek olursak; tüm kaynaklar n yönetilmesi veya en az ndan yönetim konsollar n n entegre edilebilmesi, son derece kritik önem tafl - yor. Bir kuruluflun tüm yönetim çözümlerini tek bir kaynaktan sa lamas ise pratikte çok mümkün olam yor. Bu nedenle, departmanlararas entegrasyon ve farkl yönetim sistemlerinin bir arada çal flabilmesi için, ortak standartlar desteklemesi gerekiyor. Bir de tabii ki endüstri standartlar n unutmamak laz m. BT yönetiminden maksimum fayday sa lamak için, endüstrinin test ve kabul etti i standartlar n, ürünler taraf ndan desteklenmesi son derece önemli. Zor zamanlarda BT kald rac ERSU ABLAK KONAK MEDYA Genel Müdürü Haziran ay nda dünyan n gözü stanbul un üzerindeydi. 188 ülkede 600 milyondan fazla insan stanbul Park Pisti ndeki Formula 1 yar fl n izledi. Formula dünyas na uzak kifliler bunun basit bir araba yar - fl oldu unu düflünebilir, ancak Pazar günü dünyan n nefesini kesen fley BT destekli bir mükemmellik yar - fl yd. Einstein n bir liseli çocu un matematikte zorland - n söyledi i zaman ona Senin matematikle yaflad - 20 Önce Kalite Dergisi TEMMUZ 2009

21 DOSYA-B L fi M VE LET fi M TEKNOLOJ LER LE DÖNÜfiÜM n problemler ne olursa olsun sana rahatl kla benimkilerin daha zorlu oldu unu söyleyebilirim demesi gibi aile arabas tasarlayan mühendis ve tasar mc lar n problemleri ne olursa olsun F1 mühendis ve tasar mc - lar n n problemleri daha zorlu. Çünkü F1 araçlar otomotiv teknolojilerinin s n rlar n sonuna kadar zorlamakla ilgili. Elinizdeki bir noktadan di erine en k sa sürede ulaflmak kadar basit bir problem de olsa, içten yanmal motor gibi eski teknolojileri bilgisayar biliminin ulaflt - en üst noktayla birlefltirerek performanslar n artt rmaya çal flmak kolay de il. Muhtemelen hayat n z boyunca binece iniz hiçbir araç 320 kilometreden 70 kilometreye 2 saniye içinde fren sisteminde 1300 santigrat derecelik bir s yaratarak inmeyecek. Muhtemelen benzin deposu kurflun geçirmez bir madde olan kevlar dan yap lm fl, maksimum süratte tepetaklak gidebilecek tasar mda ve vitesleri bir milisaniyede de ifltirebilen bir elektronik sistemle donat lm fl olmayacak. Yine yak n bir gelecekte alaca n z herhangi bir araba sadece 8 piston ve 2.4 litrelik, 95 Kg gelen bir motorla dakikada 19 bin rotasyon ve 750 beygirlik bir güç üretmeyecek. Muhtemelen siz hiçbir zaman arac - n z en iyi performansta sürebilmek için 40 kiflilik bir ekibe ve bu ekip içinde 9 biliflim mühendisine ihtiyaç duymayacaks n z. Çünkü F1, biliflim teknolojilerinin ola anüstü fiziksel ve mekanik kuvvetlerle bo ufltu u, onlar istedi i yönde kullanmaya çal flt bir yar fl. Elektrik Elektronik Mühendisleri Enstitüsü'nün (IEEE) verilerine göre F1 de Ar-Ge için harcanan toplam miktar 1.5 milyar dolar buluyor. Bu paran n büyük bir k sm da biliflim sistemlerine harcan yor. T pk serbest piyasada rekabet eden firmalar gibi Formula 1 tak mlar birincilik için k yas ya yar fl yor ve yar flta bir salise öne geçebilmek için Ar-Ge ve inovasyona odaklan yorlar. Arabalar oluflturan her parçan n mutlaka bir ifllevinin olmas na özen gösteriyor, katma de eri olmayan herhangi bir parçay kurallar dahilinde tafl mamaya özen gösteriyorlar. Her flirketin yapmas gerekti i gibi mükemmel bir harmoni halinde çal flan ekipler oluflturmaya özen gösteriyor ve e itimlerini aksatm yorlar. Farkl bölümler halinde en üst seviyeye ç kmaya çal fl rken ekibin hedefine varmas için de birlikte hareket ediyorlar. Ancak ne olursa olsun t pk flirket müdürleri gibi pilotlar daha bir el üstünde tutuluyor çünkü onlar n milisaniyede ald kararlar Ar- Ge mühendislerinden, teknisyenlere, aflç s ndan meteoroloji mühendisine kadar tüm ekibin baflar s n etkiliyor. fiirketlerle Formula 1 tak mlar n n benzeflti i bir baflka konu da pist. Tüm pilotlara sorsan z dümdüz bir Geçti imiz krizde yani 2001 de flunu gördük ki krizde faaliyetlerini durdurup içine kapanan, özellikle Ar-Ge ve inovasyonu lüks görüp bu faaliyetlerini kesenler hem krizden dolay hem de bu davran fllar yüzünden kaybettiler. Oysa pek çok flirket durdu u için krizde as l kazananlar bu faaliyetlerini sürdürenler oluyor. pisti tercih edeceklerdir. Ancak t pk hayat gibi Formula 1 pistleri dümdüz de il. Pek çok tehlikeli viraj var. Usta pilotlara sordu unuzda tehlikeli virajlar n gerçekten iyilerle sadece motor gücü yüksekleri birbirinden ay rd n söyleyeceklerdir. E er keskin bir viraj ekonomik krize benzetirsek hem arabalar n hem de flirketlerin bu gerçeklikle yüzyüze geldiklerinde mutlaka h z kesece ini söyleyebiliriz. Ancak buradaki en önemli husus, ne kadar h z kesilece inin do ru tahmin edilmesi olacakt r. Nas l hiçbir F1 arabas en keskin virajda dahi tamamen durmuyorsa, hiçbir firman n da kriz s ras nda durmamas gerekir yoksa arkas ndakiler taraf ndan geçilir. H z kesmenin mutlak oldu u virajlarda kendine güven de tehlikelidir. F1 tarihinin virajlardan savrulan arabalarla dolu olmas iflte bu yüzdendir. En kuvvetli motora sahip araçlar (flirketler) dahi e er viraj n (krizin) boyutlar iyi belirlenemezse savrulur ve yar fl d fl kal r. Türkiye, krizlere al flk n ama bu krizlerde her zaman do ru davrand m z anlam - na gelmiyor. Geçti imiz krizde yani 2001 de flunu gördük ki krizde faaliyetlerini durdurup içine kapanan, özellikle Önce Kalite Dergisi TEMMUZ

22 DOSYA-B L fi M VE LET fi M TEKNOLOJ LER LE DÖNÜfiÜM Ar-Ge ve inovasyonu lüks görüp bu faaliyetlerini kesenler hem krizden dolay hem de bu davran fllar yüzünden kaybettiler. Oysa pek çok flirket durdu u için krizde as l kazananlar bu faaliyetlerini sürdürenler oluyor. Çünkü üretilen katma de er krizden sonra canlanan piyasalarda yani düzleflen pistte firmalara büyük fayda sa l yor. Bu yüzden piyasalar dursa bile katma de er üretmeye devam etmek gerekiyor. Aksi halde kriz de il teknolojisizlik ve inovasyonsuzluk flirketin sonunu getirebilir. Bu yüzden firmalar ne olursa olsun BT yat r mlar - n belirli bir plan çerçevesinde devam ettirmeliler. Önemli olan ilk baflta flirketin ifl süreçlerinin ve ihtiyaçlar n n belirlendi i analiz ve planlama safhalar n n profesyonelce ve gerekli sertifikalar alm fl, kaliteye önem veren kifli ve kurumlarca yap lmas. E er flirketler CIO düzeyinde bilgili insan kayna na sahipse onlara güvenmeli ve ifl planlar n olufltururken o kiflilerin de yönetim toplant lar nda fikirlerini söyleyebilecekleri ortamlar oluflturmal. Biliflim yöneticilerine bilgisayar tamircisi gözüyle bakmak pek çok Türk flirketine küresel anlamda dezavantaj yarat yor. Binbir güçlükle yarat - lan al nteri dökerek, geceleri gündüzlere katarak yaflat lan flirketler BT den yeterince faydalanamad klar için rekabette geri kal yor ve ilk krizde çok zor durumda kal yor ve küçülüyorlar. Bu da Türkiye de d flar ya aç labilmeyi sa layacak ölçe in oluflmas n engelliyor. fiirketler BT al m yaparken harcanan paray gereksiz masraf olarak de il geleceklerine en iyi yat r m olarak görmeliler. Çünkü biliflim sadece ERP iç süreçlerin mükemmellefltirilmesinin yan nda CRM gibi yaz l mlar n destekledi i internet üzerinde pazarlama, internet üzerinden sat fl, yeni medya uygulamalar gibi alanlarda da yan nda d flar yla olan iliflkilerini mükemmellefltirebilirler. T pk F1 tak mlar gibi flirketler de keskin virajlardaki zor zamanlar için BT kald rac ndan faydalanarak yeni ifl alanlar yaratabilir, krizlerden daha çabuk ç kabilirler. v v v Yaz l m edinme yaklafl mlar AL GÜVEN Logo Yaz l m cra Kurulu Baflkan -CEO LOGO olarak biliflim sektöründe faaliyet gösteriyoruz ve bu sene 25.y l m z kutluyoruz. Kuruldu umuzdan bugüne gelene kadar da KOB lerle çal fl yoruz, biz de ayn zamanda bir KOB yiz. KOB lerin biliflime yaklafl m ndan ziyade öncelikle ülkemizin biliflime yaklafl m na bakmak da fayda var. Biliflim dünyada potansiyeli en yüksek pazarlardan biri. En son TÜB SAD taraf ndan yay nlanan, Avrupa ve Türkiye Bilgi Teknolojileri Araflt rmas (EITO) nun rakamlar na bakt m zda Türkiye de biliflim pazar her sene iki haneli olarak büyüme gösteriyor. Fakat bu büyüme, gerçek potansiyelin çok çok alt nda. Tüm ropörtajlar mda hiç b kmadan Türk yaz l m pazar n n ciddi potansiyelinden bahsediyorum. Tabii ki, Türkiye nin yaz l m alan nda global pazarda çok ciddi bir flans, flans n ötesinde büyük bir potansiyeli var. Öncelikle bu potansiyelimizin fark na var p, bunu çok iyi kullanmal y z. Firmalar n ve özellikle KOB lerin teknoloji ve biliflime olan ilgilerine gelince, do ru söylemlerle ve do ru ve uygun çözümlerle yaklaflt n zda hangi ölçekte olursa olsun her iflletme biliflime ve teknolojiye yat r m yap yor. Ama sa layaca n z fayday somut olarak göstermeniz ve samimi olman z gerekiyor. KOB ler kendi yapt klar iflleri ve süreçlerini çok iyi biliyorlar, kendi ifllerinin patronlar. Senelerdir tüm ekonomik koflullara ra men ayakta kalmay baflarm fllar. htiyaçlar n en iyi onlar biliyorlar. Günümüz biliflim teknolojilerinde her ölçekteki iflletmeye yönelik sundu u çözümler, bir firman n stok kontrolu, maliyet hesab, karl l k analizleri, üst yönetimin 22 Önce Kalite Dergisi TEMMUZ 2009

Uygulama Önerisi 1110-2: ç Denetim Yöneticisi- Hiyerarflik liflkiler

Uygulama Önerisi 1110-2: ç Denetim Yöneticisi- Hiyerarflik liflkiler Uygulama Önerileri 59 Uygulama Önerisi 1110-2: ç Denetim Yöneticisi- Hiyerarflik liflkiler Uluslararas ç Denetim Meslekî Uygulama Standartlar ndan Standart 1110 un Yorumu lgili Standart 1110 Kurum çi Ba

Detaylı

Animasyon Tabanl Uygulamalar n Yeri ve Önemi

Animasyon Tabanl Uygulamalar n Yeri ve Önemi Otomasyon Sistemleri E itiminde Animasyon Tabanl Uygulamalar n Yeri ve Önemi Murat Ayaz Kocaeli Üniversitesi Teknik E itim Fakültesi, Elektrik E itimi Koray Erhan Kocaeli Üniversitesi, Teknoloji Fakültesi,

Detaylı

MESLEK MENSUPLARI AÇISINDAN TÜRK YE DENET M STANDARTLARININ DE ERLEND R LMES

MESLEK MENSUPLARI AÇISINDAN TÜRK YE DENET M STANDARTLARININ DE ERLEND R LMES MESLEK MENSUPLARI AÇISINDAN TÜRK YE DENET M STANDARTLARININ DE ERLEND R LMES Ahmet AKIN / TÜRMOB Yönetim Kurulu Üyesi 387 388 Genel Oturum III - Meslek Mensuplar Aç s ndan Türkiye Denetim Standartlar n

Detaylı

TÜRK YE B L MSEL VE TEKNOLOJ K ARAfiTIRMA KURUMU DESTEK PROGRAMLARI BAfiKANLIKLARI KURULUfi, GÖREV, YETK VE ÇALIfiMA ESASLARINA L fik N YÖNETMEL K (*)

TÜRK YE B L MSEL VE TEKNOLOJ K ARAfiTIRMA KURUMU DESTEK PROGRAMLARI BAfiKANLIKLARI KURULUfi, GÖREV, YETK VE ÇALIfiMA ESASLARINA L fik N YÖNETMEL K (*) TÜRK YE B L MSEL VE TEKNOLOJ K ARAfiTIRMA KURUMU DESTEK PROGRAMLARI BAfiKANLIKLARI KURULUfi, GÖREV, YETK VE ÇALIfiMA ESASLARINA L fik N YÖNETMEL K (*) Amaç ve Kapsam Madde 1- Bu Yönetmelik, Türkiye Bilimsel

Detaylı

II. AMAÇ ve HEDEFLER 6-STRATEJ K ALAN: B L fi M TEKNOLOJ LER 6.1.STRATEJ K AMAÇ: Hizmetlerin kaliteli, güvenli, verimli, h zl ve düflük maliyetle sunulmas d r. STRATEJ K HEDEF 6.1.a) Birimler aras tam

Detaylı

Merkezi Sterilizasyon Ünitesinde Hizmet çi E itim Uygulamalar

Merkezi Sterilizasyon Ünitesinde Hizmet çi E itim Uygulamalar Merkezi Sterilizasyon Ünitesinde Hizmet çi E itim Uygulamalar Hmfl. Sevgili GÜREL Emekli, Ac badem Sa l k Grubu Ac badem Hastanesi, Merkezi Sterilizasyon Ünitesi, STANBUL e-posta: sgurkan@asg.com.tr H

Detaylı

performansi_olcmek 8/25/10 4:36 PM Page 1 Performans Ölçmek

performansi_olcmek 8/25/10 4:36 PM Page 1 Performans Ölçmek Performans Ölçmek Cep Yönderi Dizisi Cep Yönderi Dizisi yöneticilerin ifl yaflam nda her gün karfl laflt klar en yayg n meydan okumalara ivedi çözümler öneriyor. Dizi içinde yer alan her kitapta, güçlü

Detaylı

Milli Gelir Büyümesinin Perde Arkası

Milli Gelir Büyümesinin Perde Arkası 2007 NİSAN EKONOMİ Milli Gelir Büyümesinin Perde Arkası Türkiye ekonomisi dünyadaki konjonktürel büyüme eğilimine paralel gelişme evresini 20 çeyrektir aralıksız devam ettiriyor. Ekonominin 2006 da yüzde

Detaylı

KÜRESEL GELİŞMELER IŞIĞI ALTINDA TÜRKİYE VE KUZEY KIBRIS TÜRK CUMHURİYETİ EKONOMİSİ VE SERMAYE PİYASALARI PANELİ

KÜRESEL GELİŞMELER IŞIĞI ALTINDA TÜRKİYE VE KUZEY KIBRIS TÜRK CUMHURİYETİ EKONOMİSİ VE SERMAYE PİYASALARI PANELİ KÜRESEL GELİŞMELER IŞIĞI ALTINDA TÜRKİYE VE KUZEY KIBRIS TÜRK CUMHURİYETİ EKONOMİSİ VE SERMAYE PİYASALARI PANELİ 12 NİSAN 2013-KKTC DR. VAHDETTIN ERTAŞ SERMAYE PIYASASI KURULU BAŞKANI KONUŞMA METNİ Sayın

Detaylı

2008 1. Çeyrek Finansal Sonuçlar. Konsolide Olmayan Veriler

2008 1. Çeyrek Finansal Sonuçlar. Konsolide Olmayan Veriler 2008 1. Çeyrek Finansal Sonuçlar Konsolide Olmayan Veriler Rakamlarla Halkbank 70 y l Kooperatif ve KOB kredilerinde 70 y ll k tecrübe ve genifl müflteri taban Halkbank n rekabette kuvvetli yönleridir.

Detaylı

İKİNCİ BÖLÜM EKONOMİYE GÜVEN VE BEKLENTİLER ANKETİ

İKİNCİ BÖLÜM EKONOMİYE GÜVEN VE BEKLENTİLER ANKETİ İKİNCİ BÖLÜM EKONOMİYE GÜVEN VE BEKLENTİLER ANKETİ 120 kinci Bölüm - Ekonomiye Güven ve Beklentiler Anketi 1. ARAfiTIRMANIN AMACI ve YÖNTEM Ekonomiye Güven ve Beklentiler Anketi, tüketici enflasyonu, iflsizlik

Detaylı

BAfiVURU FORMU. Lütfen Kat lmak stedi iniz Kategoriyi flaretleyiniz:

BAfiVURU FORMU. Lütfen Kat lmak stedi iniz Kategoriyi flaretleyiniz: AMPD ÖDÜLLER 2008 BAfiVURU FORMU AMPD 2008 Ödülleri Program nda yer almak için lütfen afla daki k sa formu doldurup AMPD Merkezi ne ulaflt r n z. Size daha detayl doküman ve kat l m formu gönderilecektir.

Detaylı

S STEM VE SÜREÇ DENET M NDE KARfiILAfiILAN SORUNLAR VE ÇÖZÜM ÖNER LER

S STEM VE SÜREÇ DENET M NDE KARfiILAfiILAN SORUNLAR VE ÇÖZÜM ÖNER LER S STEM VE SÜREÇ DENET M NDE KARfiILAfiILAN SORUNLAR VE ÇÖZÜM ÖNER LER Erol LENGERL / Akis Ba ms z Denetim ve SMMM A.fi. 473 474 2. Salon - Paralel Oturum VIII - Sistem ve Süreç Denetiminde Karfl lafl lan

Detaylı

EVOK Güvenlik in hedefi daima bu kalite ve standartlarda hizmet sunmakt r. Hasan ERDEM R. Mustafa AL KOÇ. Yönetim Kurulu Baflkan.

EVOK Güvenlik in hedefi daima bu kalite ve standartlarda hizmet sunmakt r. Hasan ERDEM R. Mustafa AL KOÇ. Yönetim Kurulu Baflkan. EVOK Güvenlik, ülkemizde büyük ihtiyaç duyulan güvenlik hizmetlerine kalite getirmek amac yla Mustafa Alikoç yönetiminde profesyonel bir ekip taraf ndan kurulmufltur. Güvenlik sektöründeki 10 y ll k bilgi,

Detaylı

Schindler Grup nsan Kaynaklar Politikas

Schindler Grup nsan Kaynaklar Politikas Schindler Grup nsan Kaynaklar Politikas Girifl Schindler Kurumsal nsan Kaynaklar ( K) politikas, Schindler'in çal flanlar ile ilgili önceliklerini tan mlamaktad r. Bu belge, Navigator kitapç nda anlat

Detaylı

MALAT SANAY N N TEMEL GÖSTERGELER AÇISINDAN YAPISAL ANAL Z

MALAT SANAY N N TEMEL GÖSTERGELER AÇISINDAN YAPISAL ANAL Z MALAT SANAY N N TEMEL GÖSTERGELER AÇISINDAN YAPISAL ANAL Z Nisan 2010 ISBN 978-9944-60-631-8 1. Bask, 1000 Adet Nisan 2010 stanbul stanbul Sanayi Odas Yay nlar No: 2010/5 Araflt rma fiubesi Meflrutiyet

Detaylı

G ünümüzde bir çok firma sat fllar n artt rmak amac yla çeflitli adlar (Sat fl

G ünümüzde bir çok firma sat fllar n artt rmak amac yla çeflitli adlar (Sat fl 220 ÇEfi TL ADLARLA ÖDENEN C RO PR MLER N N VERG SEL BOYUTLARI Fatih GÜNDÜZ* I-G R fi G ünümüzde bir çok firma sat fllar n artt rmak amac yla çeflitli adlar (Sat fl Primi,Has lat Primi, Y l Sonu skontosu)

Detaylı

Farkl alanlarda çal flmalar n sürdüren firmam z n bafll ca faaliyet alanlar ;

Farkl alanlarda çal flmalar n sürdüren firmam z n bafll ca faaliyet alanlar ; FARK n zolsun Bir DPAK Prestij Torbalar DPAK File Torbalar DPAK Bantl Torbalar Etiketler Etiketli Çuvallar Rulo Etiketler Üzüm Torbalar Sebze Torbalar Koliler Tüp File ve Extrude File çeflitleri Hakk m

Detaylı

BYazan: SEMA ERDO AN. ABD ve Avrupa Standartlar nda Fact-Jacie Akreditasyon Belgesi. Baflkent Üniversitesi nden Bir lk Daha

BYazan: SEMA ERDO AN. ABD ve Avrupa Standartlar nda Fact-Jacie Akreditasyon Belgesi. Baflkent Üniversitesi nden Bir lk Daha Baflkent Üniversitesi nden Bir lk Daha ABD ve Avrupa Standartlar nda Fact-Jacie Akreditasyon Belgesi Baflkent Üniversitesi T p Fakültesi Adana Eriflkin Kemik li i Nakil ve Hücresel Tedavi Merkezi, Türkiye

Detaylı

önce çocuklar Türkiye için Önce Çocuklar önemlidir

önce çocuklar Türkiye için Önce Çocuklar önemlidir önce çocuklar Türkiye için Önce Çocuklar önemlidir 2002 May s ay nda yap lan Birleflmifl Milletler Çocuk Özel Oturumu öncesinde tüm dünyada gerçeklefltirilen Çocuklar çin Evet Deyin kampanyas na Türkiye

Detaylı

Gürcan Banger Enerji Forumu 10 Mart 2007

Gürcan Banger Enerji Forumu 10 Mart 2007 Enerji ve Kalkınma Gürcan Banger Enerji Forumu 10 Mart 2007 Kırılma Noktası Dünyanın gerçeklerini kırılma noktalarında daha iyi kavrıyoruz. Peşpeşe gelen, birbirine benzer damlaların bir tanesi bardağın

Detaylı

Amacımız Fark Yaratacak Makine Mühendisleri Yetiştirmek - OAIB Moment Expo

Amacımız Fark Yaratacak Makine Mühendisleri Yetiştirmek - OAIB Moment Expo Sayfa 1 / 6 OCAK 2016 SAYI: 92 Gelişen teknolojiye ayak uydurabilen, teknik bilgi ve becerilere sahip fark yaratacak lider makine mühendisleri yetiştirmek üzere yola çıktıklarını belirten MEF Üniversitesi

Detaylı

Kocaeli Üniversitesi ktisadi ve dari Bilimler Fakültesi Ö retim Üyesi. 4. Bas

Kocaeli Üniversitesi ktisadi ve dari Bilimler Fakültesi Ö retim Üyesi. 4. Bas 1 Prof. Dr. Yunus Kishal Kocaeli Üniversitesi ktisadi ve dari Bilimler Fakültesi Ö retim Üyesi Tekdüzen Hesap Sistemi ve Çözümlü Muhasebe Problemleri 4. Bas Tekdüzen Muhasebe Sistemi Uygulama Tebli leri

Detaylı

Sayın Bakanım, Sayın Rektörlerimiz ve Değerli Katılımcılar,

Sayın Bakanım, Sayın Rektörlerimiz ve Değerli Katılımcılar, Sayın Bakanım, Sayın Rektörlerimiz ve Değerli Katılımcılar, Orman ve Su İşleri Bakanımız Sn. Veysel Eroğlu nun katılımları ile gerçekleştiriyor olacağımız toplantımıza katılımlarınız için teşekkür ediyor,

Detaylı

www.mercedes-benz.com.tr Mercedes-Benz Orijinal Ya lar

www.mercedes-benz.com.tr Mercedes-Benz Orijinal Ya lar www.mercedes-benz.com.tr Mercedes-Benz Orijinal Ya lar Kazand ran Güç Mercedes-Benz orijinal ya lar arac n z üreten uzmanlar taraf ndan, gelifltirilmifltir. Mercedes-Benz in dilinden en iyi Mercedes-Benz

Detaylı

Meriç Uluşahin Türkiye Bankalar Birliği Yönetim Kurulu Başkan Vekili. Beşinci İzmir İktisat Kongresi

Meriç Uluşahin Türkiye Bankalar Birliği Yönetim Kurulu Başkan Vekili. Beşinci İzmir İktisat Kongresi Meriç Uluşahin Türkiye Bankalar Birliği Yönetim Kurulu Başkan Vekili Beşinci İzmir İktisat Kongresi Finansal Sektörün Sürdürülebilir Büyümedeki Rolü ve Türkiye nin Bölgesel Merkez Olma Potansiyeli 1 Kasım

Detaylı

Aile flirketleri, kararlar nda daha subjektif

Aile flirketleri, kararlar nda daha subjektif Dr. Yeflim Toduk Akifl Aile flirketleri, kararlar nda daha subjektif flirket birleflmeleri ve sat nalmalar, türkiye deki küçük iflletmelerden, dev flirketlere kadar her birinin gündeminde olmaya devam

Detaylı

Ders 3: SORUN ANAL Z. Sorun analizi nedir? Sorun analizinin yöntemi. Sorun analizinin ana ad mlar. Sorun A ac

Ders 3: SORUN ANAL Z. Sorun analizi nedir? Sorun analizinin yöntemi. Sorun analizinin ana ad mlar. Sorun A ac Ders 3: SORUN ANAL Z Sorun analizi nedir? Sorun analizi, toplumda varolan bir sorunu temel sorun olarak ele al r ve bu sorun çevresinde yer alan tüm olumsuzluklar ortaya ç karmaya çal fl r. Temel sorunun

Detaylı

PROMOSYON VE EfiANT YON ÜRÜNLER N GEL R VE KURUMLAR VERG S LE KATMA DE ER VERG S KANUNLARI KARfiISINDAK DURUMU

PROMOSYON VE EfiANT YON ÜRÜNLER N GEL R VE KURUMLAR VERG S LE KATMA DE ER VERG S KANUNLARI KARfiISINDAK DURUMU PROMOSYON VE EfiANT YON ÜRÜNLER N GEL R VE KURUMLAR VERG S LE KATMA DE ER VERG S KANUNLARI KARfiISINDAK DURUMU Aytaç ACARDA * I G R fi flletmeler belli dönemlerde sat fllar n artt rmak ve iflletmelerini

Detaylı

MOTORLU TAfiIT SÜRÜCÜLER KURSLARINDA KATMA DE ER VERG S N DO URAN OLAY

MOTORLU TAfiIT SÜRÜCÜLER KURSLARINDA KATMA DE ER VERG S N DO URAN OLAY MOTORLU TAfiIT SÜRÜCÜLER KURSLARINDA KATMA DE ER VERG S N DO URAN OLAY brahim ERCAN * 1- GENEL B LG : Motorlu tafl t sürücüleri kurslar, 5580 say l Özel Ö retim Kurumlar Kanunu kapsam nda motorlu tafl

Detaylı

Beynimizi Nas l De ifltiriyor? Çeviri: DEN Z BENER

Beynimizi Nas l De ifltiriyor? Çeviri: DEN Z BENER Beynimizi Nas l De ifltiriyor? Çeviri: DEN Z BENER nternet, her fleyi de ifltirdi Hat rlamak ve zihnimizi kullanmak konusunda, geleneksel yöntemlerimizden h zla uzaklafl yoruz. Be endi imiz bir yeme in tarifini,

Detaylı

İşte Eşitlik Platformu tanıtıldı

İşte Eşitlik Platformu tanıtıldı İşte Eşitlik Platformu tanıtıldı Ocak 15, 2013-3:55:02 Aile ve Sosyal Politikalar Bakanlığı'nın himayesinde kurulan ''İşte Eşitlik Platformu'' tanıtıldı. Toplumsal cinsiyete dayalı eşitsizlikle mücadele

Detaylı

Yay n No : 1891 letiflim Dizisi : 44. 1. Bask Ocak 2008 STANBUL ISBN 978-975 - 295-788 - 6

Yay n No : 1891 letiflim Dizisi : 44. 1. Bask Ocak 2008 STANBUL ISBN 978-975 - 295-788 - 6 I dil Say mer Sanal Ortamda Halkla liflkiler II dil Say mer, TED Ankara Kolejinin ard ndan lisans e itimini stanbul Üniversitesi, Bat Dilleri ve Edebiyatlar bölümünde tamamlam fl, yüksek lisans ve doktora

Detaylı

30 > 35. nsan Kaynaklar. > nsan Kaynaklar Yönetimi > Personel E itimleri > Personel Otomasyonu

30 > 35. nsan Kaynaklar. > nsan Kaynaklar Yönetimi > Personel E itimleri > Personel Otomasyonu 30 > 35 nsan Kaynaklar > nsan Kaynaklar Yönetimi > Personel E itimleri > Personel Otomasyonu > nsan Kaynaklar Personele Göre fl De il, fle Göre Personel. stanbul Büyükflehir Belediyesi, Personele Göre

Detaylı

Mercer küresel/yerel bazda yılda 700 ün üzerinde İK nın farklı konularında araştırma yapmaktadır.

Mercer küresel/yerel bazda yılda 700 ün üzerinde İK nın farklı konularında araştırma yapmaktadır. İnsan Kaynaklarının Dönüşümü 2010 Araştırması Sonuçları www.mercer.com 2010 PERYÖN & Mercer İK Dönüşümü Araştırması Mercer küresel/yerel bazda yılda 700 ün üzerinde İK nın farklı konularında araştırma

Detaylı

DÜNYA EKONOMİK FORUMU KÜRESEL CİNSİYET AYRIMI RAPORU, 2012. Hazırlayanlar. Ricardo Hausmann, Harvard Üniversitesi

DÜNYA EKONOMİK FORUMU KÜRESEL CİNSİYET AYRIMI RAPORU, 2012. Hazırlayanlar. Ricardo Hausmann, Harvard Üniversitesi DÜNYA EKONOMİK FORUMU KÜRESEL CİNSİYET AYRIMI RAPORU, 2012 Hazırlayanlar Ricardo Hausmann, Harvard Üniversitesi Laura D. Tyson, Kaliforniya Berkeley Üniversitesi Saadia Zahidi, Dünya Ekonomik Forumu Raporun

Detaylı

Türkiye Ekonomi Politikaları Araştırma Vakfı Değerlendirme Notu Sayfa1

Türkiye Ekonomi Politikaları Araştırma Vakfı Değerlendirme Notu Sayfa1 Sağlık Reformunun Sonuçları İtibariyle Değerlendirilmesi 26-03 - 2009 Tuncay TEKSÖZ Dr. Yalçın KAYA Kerem HELVACIOĞLU Türkiye Ekonomi Politikaları Araştırma Vakfı Türkiye 2004 yılından itibaren sağlık

Detaylı

Tasarım ve Planlama Eğitimi Neden Diğer Bilim Alanlarındaki Eğitime Benzemiyor?

Tasarım ve Planlama Eğitimi Neden Diğer Bilim Alanlarındaki Eğitime Benzemiyor? Tasarım ve Planlama Eğitimi Neden Diğer Bilim Alanlarındaki Eğitime Benzemiyor? Doç.Dr. Nilgün GÖRER TAMER (Şehir Plancısı) Her fakülte içerdiği bölümlerin bilim alanına bağlı olarak farklılaşan öznel

Detaylı

Mesle imizin ve hukuk devletinin teminat olan genç avukatlara arma and r. stanbul Barosu SEM Yürütme Kurulu

Mesle imizin ve hukuk devletinin teminat olan genç avukatlara arma and r. stanbul Barosu SEM Yürütme Kurulu Mesle imizin ve hukuk devletinin teminat olan genç avukatlara arma and r. stanbul Barosu SEM Yürütme Kurulu Cumhuriyeti ve onun gereklerini yüksek sesle anlat n z. Bunu yüreklere yerlefltirmek için elveriflli

Detaylı

Yrd. Doç. Dr. Olcay Bige AŞKUN. İşletme Yönetimi Öğretim ve Eğitiminde Örnek Olaylar ile Yazınsal Kurguları

Yrd. Doç. Dr. Olcay Bige AŞKUN. İşletme Yönetimi Öğretim ve Eğitiminde Örnek Olaylar ile Yazınsal Kurguları I Yrd. Doç. Dr. Olcay Bige AŞKUN İşletme Yönetimi Öğretim ve Eğitiminde Örnek Olaylar ile Yazınsal Kurguları II Yay n No : 2056 Hukuk Dizisi : 289 1. Bas Kas m 2008 - STANBUL ISBN 978-975 - 295-953 - 8

Detaylı

NTERNET ÇA I D NAM KLER

NTERNET ÇA I D NAM KLER Mustafa Emre C VELEK NTERNET ÇA I D NAM KLER www.internetdinamikleri.com STANBUL-2009 Yay n No : 2148 letiflim Dizisi : 55 1. Bas m - stanbul - Haziran 2009 ISBN 978-605 - 377-066 - 4 Copyright Bu kitab

Detaylı

STRATEJ K V ZYON BELGES

STRATEJ K V ZYON BELGES STRATEJ K V ZYON BELGES BEYAZ K TAP S UNUfi Sivil toplum; demokrasi, insan haklar ve hukuk devleti kavramlar n n yerleflmesiyle ilgili taleplerden ekonomiyle ilgili endiflelere kadar sosyal yaflama dair

Detaylı

Türkiye İlaç Sektörü Strateji Belgesi ve Eylem Planı Toplantısı

Türkiye İlaç Sektörü Strateji Belgesi ve Eylem Planı Toplantısı Türkiye İlaç Sektörü Strateji Belgesi ve Eylem Planı Toplantısı SOSYAL GÜVENLİK KURUMU BAŞKAN YARDIMCISI YADİGAR GÖKALP İLHAN: -GELİŞMEKTE OLAN SAĞLIK SEKTÖRÜ VE SAĞLIĞA ERİŞİMDEKİ ARTIŞ, KAMU HARCAMALARINI

Detaylı

1 OCAK 31 ARALIK 2009 ARASI ODAMIZ FUAR TEŞVİKLERİNİN ANALİZİ

1 OCAK 31 ARALIK 2009 ARASI ODAMIZ FUAR TEŞVİKLERİNİN ANALİZİ 1 OCAK 31 ARALIK 2009 ARASI ODAMIZ FUAR TEŞVİKLERİNİN ANALİZİ 1. GİRİŞ Odamızca, 2009 yılında 63 fuara katılan 435 üyemize 423 bin TL yurtiçi fuar teşviki ödenmiştir. Ödenen teşvik rakamı, 2008 yılına

Detaylı

ÜRÜNÜN ADI : FOLLOWER ÜRÜN: AKÜLÜ BAVUL

ÜRÜNÜN ADI : FOLLOWER ÜRÜN: AKÜLÜ BAVUL ÜRÜNÜN ADI : FOLLOWER ÜRÜN: AKÜLÜ BAVUL Ürün Nedir? FOLLOWER, Akülü tekerlekli bir bavuldur. Ürünün mini boyu, orta boyu, büyük boyu vardır. Ürünün içine konulan küçük bir akü ile bavul güç kullanmadan

Detaylı

EKONOMİ POLİTİKALARI GENEL BAŞKAN YARDIMCILIĞI Şubat 2014, No: 85

EKONOMİ POLİTİKALARI GENEL BAŞKAN YARDIMCILIĞI Şubat 2014, No: 85 EKONOMİ POLİTİKALARI GENEL BAŞKAN YARDIMCILIĞI Şubat 2014, No: 85 i Bu sayıda; 2013 Cari Açık Verileri; 2013 Aralık Sanayi Üretimi; 2014 Ocak İşsizlik Ödemesi; S&P Görünüm Değişikliği kararı değerlendirilmiştir.

Detaylı

RAN SLÂM CUMHUR YET ANKARA KÜLTÜR MÜSTEfiARLI I WEB S TES H ZMETE AÇILDI www.irankulturevi.com

RAN SLÂM CUMHUR YET ANKARA KÜLTÜR MÜSTEfiARLI I WEB S TES H ZMETE AÇILDI www.irankulturevi.com NTERNET S TES TANITIMI RAN SLÂM CUMHUR YET ANKARA KÜLTÜR MÜSTEfiARLI I WEB S TES H ZMETE AÇILDI www.irankulturevi.com ran slâm nk lâb n n 25. y ldönümü münasebetiyle hizmete aç lan ran slâm Cumhuriyeti

Detaylı

Degisimi_Yonetmek 4/19/10 5:12 PM Page 1 De iflimi Yönetmek

Degisimi_Yonetmek 4/19/10 5:12 PM Page 1 De iflimi Yönetmek De iflimi Yönetmek Cep Yönderi Dizisi Cep Yönderi Dizisi yöneticilerin ifl yaflam nda her gün karfl laflt klar en yayg n meydan okumalara ivedi çözümler öneriyor. Dizi içinde yer alan her kitapta, güçlü

Detaylı

filetmelerde Ç DENET M N KURULMASI, ROLÜ VE ÖNEM

filetmelerde Ç DENET M N KURULMASI, ROLÜ VE ÖNEM filetmelerde Ç DENET M N KURULMASI, ROLÜ VE ÖNEM Ali Kamil UZUN / DRT Ba ms z Denetim ve SMMM A.fi. 403 404 1. Salon - Paralel Oturum VII - flletmelerde ç Denetimin Kurulmas, Rolü ve Önemi/Ali Kamil UZUN

Detaylı

ISI At f Dizinlerine Derginizi Kazand rman z çin Öneriler

ISI At f Dizinlerine Derginizi Kazand rman z çin Öneriler ISI At f Dizinlerine Derginizi Kazand rman z çin Öneriler Metin TUNÇ Seçici Olun ISI' n editoryal çal flanlar her y l yaklafl k olarak 2,000 dergiyi de erlendirmeye tabi tutmaktad r. Fakat de erlendirilen

Detaylı

2007 YILI VE ÖNCES TAR H BASKILI HAYVANCILIK B LG S DERS K TABINA L fik N DO RU YANLIfi CETVEL

2007 YILI VE ÖNCES TAR H BASKILI HAYVANCILIK B LG S DERS K TABINA L fik N DO RU YANLIfi CETVEL 2007 YILI VE ÖNCES TAR H BASKILI HAYVANCILIK B LG S DERS K TABINA L fik N DO RU YANLIfi CETVEL NOT: Düzeltmeler bold (koyu renk) olarak yaz lm flt r. YANLIfi DO RU 1. Ünite 1, Sayfa 3 3. DÜNYA HAYVAN POPULASYONU

Detaylı

Mehmet TOMBAKO LU* * Hacettepe Üniversitesi, Nükleer Enerji Mühendisli i Bölümü

Mehmet TOMBAKO LU* * Hacettepe Üniversitesi, Nükleer Enerji Mühendisli i Bölümü Nükleer Santrallerde Enerji Üretimi ve Personel E itimi Mehmet TOMBAKO LU* Girifl Sürdürülebilir kalk nman n temel bileflenlerinden en önemlisinin enerji oldu unu söylemek abart l olmaz kan s nday m. Küreselleflen

Detaylı

Genel Yay n S ra No: 178 2010/20. Yay na Haz rlayan: Av. Celal Ülgen / Av. Coflkun Ongun

Genel Yay n S ra No: 178 2010/20. Yay na Haz rlayan: Av. Celal Ülgen / Av. Coflkun Ongun Genel Yay n S ra No: 178 2010/20 ISBN No: 978-605-5614-56-0 Yay na Haz rlayan: Av. Celal Ülgen / Av. Coflkun Ongun Tasar m / Uygulama Referans Medya ve Reklam Hiz. Ltd. Tel: +90.212 347 32 47 e-mail: info@referansajans.com

Detaylı

2. Projelerle bütçe formatlar n bütünlefltirme

2. Projelerle bütçe formatlar n bütünlefltirme 2. Projelerle bütçe formatlar n bütünlefltirme Proje bütçesi haz rlarken dikkat edilmesi gereken üç aflama vard r. Bu aflamalar flunlard r: Kaynak belirleme ve bütçe tasla n n haz rlanmas Piyasa araflt

Detaylı

DEĞERLENDİRME NOTU: Mehmet Buğra AHLATCI Mevlana Kalkınma Ajansı, Araştırma Etüt ve Planlama Birimi Uzmanı, Sosyolog

DEĞERLENDİRME NOTU: Mehmet Buğra AHLATCI Mevlana Kalkınma Ajansı, Araştırma Etüt ve Planlama Birimi Uzmanı, Sosyolog DEĞERLENDİRME NOTU: Mehmet Buğra AHLATCI Mevlana Kalkınma Ajansı, Araştırma Etüt ve Planlama Birimi Uzmanı, Sosyolog KONYA KARAMAN BÖLGESİ BOŞANMA ANALİZİ 22.07.2014 Tarihsel sürece bakıldığında kalkınma,

Detaylı

Türkiye Odalar ve Borsalar Birli i. 3. Ödemeler Dengesi

Türkiye Odalar ve Borsalar Birli i. 3. Ödemeler Dengesi Türkiye Odalar ve Borsalar Birli i 3. Ödemeler Dengesi 2003 y l nda 8.037 milyon dolar olan cari ifllemler aç, 2004 y l nda % 91,7 artarak 15.410 milyon dolara yükselmifltir. Cari ifllemler aç ndaki bu

Detaylı

Üniversite Hastaneleri Mali Sorunları ve Ortak Kullanım Yönetmeliği

Üniversite Hastaneleri Mali Sorunları ve Ortak Kullanım Yönetmeliği Üniversite Hastaneleri Mali Sorunları ve Ortak Kullanım Yönetmeliği Beklentiler Sorunlar Dr. A. Sadık Kılıçturgay ÜHBD Yönetim Kurulu Üyesi, ÜHB Geri Ödeme Çalışma Kurulu Üyesi Üniversite Hastaneleri Mali

Detaylı

3 9 12 13 14 29 2 5 Tablo-2: Kat l m Öncesi Mali Yard m Kapsam nda Uygulanan Hibe Programlar (devam ) Tablo-2: Kat l m Öncesi Mali Yard m Kapsam nda Uygulanan Hibe Programlar (devam ) Tablo-4:

Detaylı

Matematikte sonsuz bir s fatt r, bir ad de ildir. Nas l sonlu bir s fatsa, matematikte kullan lan sonsuz da bir s fatt r. Sonsuz, sonlunun karfl t d

Matematikte sonsuz bir s fatt r, bir ad de ildir. Nas l sonlu bir s fatsa, matematikte kullan lan sonsuz da bir s fatt r. Sonsuz, sonlunun karfl t d Matematik ve Sonsuz G erek konuflma vermeye gitti im okullarda, gerek bana gelen okur mektuplar nda, ö renci ve ö retmenlerin matematikteki sonsuzluk kavram n pek iyi bilmediklerini gözlemledim. Örne in,

Detaylı

.. 95. Çeviren: Dr. Almagül sina

.. 95. Çeviren: Dr. Almagül sina .. 95 Türkiye ile Kazakistan: Karfl l kl Kazan mlara Dayal Bir flbirli i Bektas Mukhamejanov * Çeviren: Dr. Almagül sina Kazakistan ba ms zl n kazand ndan itibaren, d fl politika stratejisinde çok yönlü

Detaylı

BİT ini Kullanarak Bilgiye Ulaşma ve Biçimlendirme (web tarayıcıları, eklentiler, arama motorları, ansiklopediler, çevrimiçi kütüphaneler ve sanal

BİT ini Kullanarak Bilgiye Ulaşma ve Biçimlendirme (web tarayıcıları, eklentiler, arama motorları, ansiklopediler, çevrimiçi kütüphaneler ve sanal BİT ini Kullanarak Bilgiye Ulaşma ve Biçimlendirme (web tarayıcıları, eklentiler, arama motorları, ansiklopediler, çevrimiçi kütüphaneler ve sanal müzeler vb.) Bilgi ve iletişim teknolojileri, bilgiye

Detaylı

Deste inizle Daha Güçlüyüz! Alt n Sponsorluk Paketi. GBD ile ilgili Bilgi:

Deste inizle Daha Güçlüyüz! Alt n Sponsorluk Paketi. GBD ile ilgili Bilgi: Sponsorluk Dosyas Deste inizle Daha Güçlüyüz! lkini 2012 y l nda gerçeklefltirdi imiz ve 1300 den fazla kat l mc ya ev sahipli i yapt m z Uluslararas Gemi Brokerleri Yeme i nin ikincisini Bosphorus 2014

Detaylı

Hepinizi saygıyla sevgiyle selamlıyorum.

Hepinizi saygıyla sevgiyle selamlıyorum. Değerli konuklar, Yatırım Ortamını İyileştirme Koordinasyon Kurulu (YOİKK) çalışmaları kapsamında düzenlediğimiz Kurumsal Yönetim konulu toplantımıza hepiniz hoş geldiniz. 11 Aralık 2001 tarihli Bakanlar

Detaylı

NSAN KAYNAKLARI NSAN KAYNAKLARI 2009 YILI ODA FAAL YET RAPORU

NSAN KAYNAKLARI NSAN KAYNAKLARI 2009 YILI ODA FAAL YET RAPORU NSAN KAYNAKLARI NSAN KAYNAKLARI 2009 YILI ODA FAAL YET RAPORU 36 nsan Kaynaklar SMMMO Kurumsallaflma çal flmalar çerçevesinde; 2008 y l nda nsan Kaynaklar Birimi oluflturulmufltur. nsan Kaynaklar Biriminin

Detaylı

MÜS AD - SESRIC ULUSLARARASI Ö RENC STAJ PROGRAMI

MÜS AD - SESRIC ULUSLARARASI Ö RENC STAJ PROGRAMI MÜS AD - SESRIC ULUSLARARASI Ö RENC STAJ PROGRAMI MÜSTAK L SANAY C VE fiadamlari DERNE Sütlüce Mah. mrahor Cad. No: 28 34445 Beyo lu- STANBUL Tel: 0212 222 04 06 Faks: 0212 210 50 82 www.musiad.org.tr

Detaylı

ÇEVRE KORUMA KURUMSAL SOSYAL SORUMLULUK

ÇEVRE KORUMA KURUMSAL SOSYAL SORUMLULUK ÇEVRE KORUMA VE KURUMSAL SOSYAL SORUMLULUK Çevre neden bu kadar önemli? Sera etkisi artıyor Doğal kaynaklar bitiyor Maliyetler yükseliyor Gelir eşitsizliği uçurumu büyüyor 2002 yılında Johannesburg da

Detaylı

Ara rma, Dokuz Eylül Üniversitesi Strateji Geli tirme Daire Ba kanl na ba

Ara rma, Dokuz Eylül Üniversitesi Strateji Geli tirme Daire Ba kanl na ba 1.1 Ara rman n Amac Ara rmada, Dokuz Eylül Üniversitesi Strateji Geli tirme Daire Ba kanl na ba olarak hizmet vermekte olan; 1. Bütçe ve Performans Program ube Müdürlü ü 2. Stratejik Yönetim ve Planlama

Detaylı

Küresel Ekonomik İlişkiler Komisyonu - I

Küresel Ekonomik İlişkiler Komisyonu - I Küresel Ekonomik İlişkiler Komisyonu - I KOMİSYON BAŞKANI: OSMAN FEYZİ BOYNER Amaç: Küresel ekonomik trendler çerçevesinde gelişen dış ticaret ve yatırım olanaklarını takip ve analiz etmek, Doğrudan yabancı

Detaylı

Öncelikle basın toplantımıza hoş geldiniz diyor, sizleri sevgiyle ve saygıyla selamlıyorum.

Öncelikle basın toplantımıza hoş geldiniz diyor, sizleri sevgiyle ve saygıyla selamlıyorum. Gümrük Ve Ticaret Bakanı Sn. Nurettin CANİKLİ nin Kredi Kefalet Kooperatifleri Ortaklarının Borçlarının Yapılandırılması Basın Toplantısı 24 Eylül 2014 Saat:11.00 - ANKARA Kredi Kefalet Kooperatiflerinin

Detaylı

Uluslararas De erleme K lavuz Notu, No.9. Pazar De eri Esasl ve Pazar De eri D fl De er Esasl De erlemeler için ndirgenmifl Nakit Ak fl Analizi

Uluslararas De erleme K lavuz Notu, No.9. Pazar De eri Esasl ve Pazar De eri D fl De er Esasl De erlemeler için ndirgenmifl Nakit Ak fl Analizi K lavuz Notlar Uluslararas De erleme K lavuz Notu, No.9 Pazar De eri Esasl ve Pazar De eri D fl De er Esasl De erlemeler için ndirgenmifl Nakit Ak fl Analizi 1.0 Girifl 1.1 ndirgenmifl nakit ak fl ( NA)

Detaylı

Genel Yay n S ra No:148 2009/14 Cep Kitapl : XLV. Yay na Haz rlayan Av. Celal Ülgen - Av. Coflkun Ongun. Kapak Can Eren

Genel Yay n S ra No:148 2009/14 Cep Kitapl : XLV. Yay na Haz rlayan Av. Celal Ülgen - Av. Coflkun Ongun. Kapak Can Eren Genel Yay n S ra No:148 2009/14 Cep Kitapl : XLV ISBN No: 978-99-44-234-22-1 Yay na Haz rlayan Av. Celal Ülgen - Av. Coflkun Ongun Kapak Can Eren Tasar m / Uygulama Referans Ajans Tel: +90.212 347 32 47

Detaylı

Hukuk için Biliflim, Biliflim için Hukuk... Kurultay : 1-A ve 1-B No lu Salonlar Sergi (Stant) : 2 No lu Salon zmir Uluslararas Fuar Alan - Kültürpark Ülkemizin bilgi otoyollar ile sar ld günümüzde, bilgiyi

Detaylı

8.1 Kümeler, Sanayi A lar ve novasyon (KÜSA ) Projesi ve Kümelenme ye Yönelik Di er Çal flmalar

8.1 Kümeler, Sanayi A lar ve novasyon (KÜSA ) Projesi ve Kümelenme ye Yönelik Di er Çal flmalar 44. Y l Ankara Sanayi Odas 2008 Y l Çal flma Program 8 Projeler 8.1 Kümeler, Sanayi A lar ve novasyon (KÜSA ) Projesi ve Kümelenme ye Yönelik Di er Çal flmalar Kümeler, Sanayi A lar ve novasyon (KÜSA );

Detaylı

PARASAL GÖSTERGELER KRED LER N DA ILIMI* (B N TL.)

PARASAL GÖSTERGELER KRED LER N DA ILIMI* (B N TL.) 1886 PARASAL GÖSTERGELER KRED LER N DA ILIMI* (B N TL.) 28 De iflim %) 28 De iflim %) Toplam 311.774.444 356.845.499 %14 4.641.681 5.168.27 %11 297.867.78 335.17.279 %13 4.44.733 4.774.62 %8 Alacaklar

Detaylı

BİRİNCİ BÖLÜM Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar

BİRİNCİ BÖLÜM Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar ATILIM ÜNİVERSİTESİ KALİTE GÜVENCESİ YÖNERGESİ Amaç BİRİNCİ BÖLÜM Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar Madde 1 Bu Yönergenin amacı Atılım Üniversitesinin eğitim-öğretim ve araştırma faaliyetleri ile idarî

Detaylı

GYODER SEKTÖR BULUŞMASI 28 MAYIS 2013 İSTANBUL DR. VAHDETTİN ERTAŞ SERMAYE PİYASASI KURULU BAŞKANI KONUŞMA METNİ

GYODER SEKTÖR BULUŞMASI 28 MAYIS 2013 İSTANBUL DR. VAHDETTİN ERTAŞ SERMAYE PİYASASI KURULU BAŞKANI KONUŞMA METNİ GYODER SEKTÖR BULUŞMASI 28 MAYIS 2013 İSTANBUL DR. VAHDETTİN ERTAŞ SERMAYE PİYASASI KURULU BAŞKANI KONUŞMA METNİ Gayrimenkul yatırım ortaklıklarının değerli yöneticileri, Sermaye piyasalarımızın ve basınımızın

Detaylı

Araflt rma modelinin oluflturulmas. Veri toplama

Araflt rma modelinin oluflturulmas. Veri toplama 21 G R fi Araflt rman n amac na ba l olarak araflt rmac ayr ayr nicel veya nitel yöntemi kullanabilece i gibi her iki yöntemi bir arada kullanarak da araflt rmas n planlar. Her iki yöntemin planlama aflamas

Detaylı

Proje Yönetiminde Toplumsal Cinsiyet. Türkiye- EuropeAid/126747/D/SV/TR_Alina Maric, Hifab 1

Proje Yönetiminde Toplumsal Cinsiyet. Türkiye- EuropeAid/126747/D/SV/TR_Alina Maric, Hifab 1 Proje Yönetiminde Toplumsal Cinsiyet Türkiye- EuropeAid/126747/D/SV/TR_Alina Maric, Hifab 1 18 Aral k 1979 da Birle mi Milletler Genel cinsiyet ayr mc l n yasaklayan ve kad n haklar n güvence alt na alan

Detaylı

dan flman teslim ald evraklar inceledikten sonra nsan Kaynaklar Müdürlü ü/birimine gönderir.

dan flman teslim ald evraklar inceledikten sonra nsan Kaynaklar Müdürlü ü/birimine gönderir. TÜB TAK BAfiKANLIK, MERKEZ VE ENST TÜLERDE ÇALIfiIRKEN YÜKSEK L SANS VE DOKTORA Ö REN M YAPANLARA UYGULANACAK ESASLAR (*) Amaç ve Kapsam Madde 1- Bu Esaslar n amac ; Türkiye Bilimsel ve Teknolojik Araflt

Detaylı

Kap y açt m. Karfl daireye tafl nan güleç yüzlü Selma Teyze yi gördüm.

Kap y açt m. Karfl daireye tafl nan güleç yüzlü Selma Teyze yi gördüm. Yazar Dede ve Torunlar Muzaffer zgü Kap y açt m. Karfl daireye tafl nan güleç yüzlü Selma Teyze yi gördüm. Buraya yak n market var m dil, markete gidece iz de?.. diye sordu. Annem kap ya geldi. Selma Han

Detaylı

Entelektüel sermaye; Organizasyonun. faaliyetini sürdürebilmesini sağlayan maddi olmayan varlıkların tümüdür. (Brooking, 1996). ( Edvinsson, 1996).

Entelektüel sermaye; Organizasyonun. faaliyetini sürdürebilmesini sağlayan maddi olmayan varlıkların tümüdür. (Brooking, 1996). ( Edvinsson, 1996). Prof. Dr. Gökhan ÖZER Azmi TUNÇ Dokuz Eylül Üniversitesi Tarafından 5-7 Mayıs 2011'de İzmir'de düzenlenen 10. Ulusal İşletmecilik Kongresinde Sunulmuştur. Entelektüel sermaye; zenginlik yaratmak üzere

Detaylı

ZA4728. Flash Eurobarometer 196 (Observatory) Country Specific Questionnaire Turkey

ZA4728. Flash Eurobarometer 196 (Observatory) Country Specific Questionnaire Turkey ZA4728 Flash Eurobarometer 196 (Observatory) Country Specific Questionnaire Turkey Section 1: Genel Özellikler Q1. İşletmenizi nasıl tanımlarsanız? SADECE BİR CEVAP - bağımsız bir işletme olarak mı...1

Detaylı

YENİ DÜNYA DÜZENİNDE İNSANIN ÖRGÜTTE DEĞİŞEN ROLÜ

YENİ DÜNYA DÜZENİNDE İNSANIN ÖRGÜTTE DEĞİŞEN ROLÜ I Doç. Dr. Yonca Deniz GÜROL YENİ DÜNYA DÜZENİNDE İNSANIN ÖRGÜTTE DEĞİŞEN ROLÜ II YENİ DÜNYA DÜZENİNDE İNSANIN ÖRGÜTTE DEĞİŞEN ROLÜ Yay n No : 2377 flletme-ekonomi Dizisi : 447 1. Bask Ocak 2011 - STANBUL

Detaylı

RESMİ ÇÖZÜM ORTAĞI. Resmi Çözüm Ortağı MG GROUP İSTANBUL/ÜSKÜDAR HATAY/İSKENDERUN ADANA/SEYHAN MUĞLA/BODRUM HATAY/ANTAKYA. www.mggroupturkiye.

RESMİ ÇÖZÜM ORTAĞI. Resmi Çözüm Ortağı MG GROUP İSTANBUL/ÜSKÜDAR HATAY/İSKENDERUN ADANA/SEYHAN MUĞLA/BODRUM HATAY/ANTAKYA. www.mggroupturkiye. RESMİ ÇÖZÜM ORTAĞI Resmi Çözüm Ortağı MG GROUP İSTANBUL/ÜSKÜDAR HATAY/İSKENDERUN ADANA/SEYHAN MUĞLA/BODRUM HATAY/ANTAKYA www.mggroupturkiye.com MG GROUP KİMDİR? HAKKIMIZDA MG GROUP Olarak; Gerek iş ahlakımız

Detaylı

stanbul Kültür Üniversitesi, Türkiye

stanbul Kültür Üniversitesi, Türkiye 215 ROMANYA LE BULGAR STAN IN AB YE EKONOM K ENTEGRASYONU Yrd. Doç. Dr. Mesut EREN stanbul Kültür Üniversitesi, Türkiye 1. Girifl Avrupa Birli i nin 5. ve son genifllemesi 2004 y l nda 10 Orta ve Do u

Detaylı

Yetkin Gayrimenkul De erleme ve Dan flmanl k A.fi olarak

Yetkin Gayrimenkul De erleme ve Dan flmanl k A.fi olarak Sektöründe fark yaratmak isteyen kuruluşlar ancak doğru çözüm ortaklarıyla hareket ederek başarıya ulaşabilirler. Yatırımlarınıza kılavuzluk edilmesi, varlıklarınızın profesyonel bir anlayışla değerlendirilmesi

Detaylı

2014 1. Çeyrek Sonuçları TÜRK TELEKOM GRUBU 2014 1. ÇEYREK OPERASYONEL VE FİNANSAL SONUÇLARINI AÇIKLADI

2014 1. Çeyrek Sonuçları TÜRK TELEKOM GRUBU 2014 1. ÇEYREK OPERASYONEL VE FİNANSAL SONUÇLARINI AÇIKLADI TÜRK TELEKOM GRUBU 2014 1. ÇEYREK OPERASYONEL VE FİNANSAL SONUÇLARINI AÇIKLADI Basın Bülteni 1 Mayıs 2014 Güçlü İlk Çeyrek Sonuçları ile 2014 Yılına Sağlam Başladık Türkiye nin öncü iletişim ve yakınsama

Detaylı

Araştırma Notu 15/177

Araştırma Notu 15/177 Araştırma Notu 15/177 02 Mart 2015 YOKSUL İLE ZENGİN ARASINDAKİ ENFLASYON FARKI REKOR SEVİYEDE Seyfettin Gürsel *, Ayşenur Acar ** Yönetici özeti Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK) tarafından yapılan enflasyon

Detaylı

Brexit ten Kim Korkar?

Brexit ten Kim Korkar? EDAM Türkiye ve Avrupa Birliği Bilgi Notu Brexit ten Kim Korkar? Haziran 2016 Sinan Ülgen EDAM Başkanı 2 23 Haziranda İngiliz halkı, İngiltere nin AB de kalıp kalmayacağına dair bir halkoyuna katılacak.

Detaylı

Tek bir Satınalma Hesabı ile birden fazla iş ortağı ile çalışabilir miyim?

Tek bir Satınalma Hesabı ile birden fazla iş ortağı ile çalışabilir miyim? Microsoft Ürün ve Hizmet Sözleşmesi nedir? Microsoft Ürün ve Hizmet Sözleşmesi (MPSA), daha fazla esneklik ve kolaylaştırılmış self servis araçlar sağlayan basitleştirilmiş bir sözleşmedir. MPSA, Microsoft

Detaylı

OHSAS 18001 fl Sa l ve Güvenli i Yönetim Sisteminde Yap lan De iflikliklere Ayr nt l Bak fl

OHSAS 18001 fl Sa l ve Güvenli i Yönetim Sisteminde Yap lan De iflikliklere Ayr nt l Bak fl OHSAS 18001 fl Sa l ve Güvenli i Yönetim Sisteminde Yap lan De iflikliklere Ayr nt l Bak fl Altan ÇET NKAL MESS fl Sa l ve Güvenli i Uzman Geliflen yeni yönetim anlay fllar, hiyerarflik yap - lanmadan

Detaylı

H. Atilla ÖZGENER* Afla daki ikinci tabloda ise Türkiye elektrik üretiminde yerli kaynakl ve ithal kaynakl üretim yüzdeleri sunulmufltur.

H. Atilla ÖZGENER* Afla daki ikinci tabloda ise Türkiye elektrik üretiminde yerli kaynakl ve ithal kaynakl üretim yüzdeleri sunulmufltur. Mevcut Kaynaklar Kullan lmas na Ra men 2020 li Y llarda Türkiye de Elektrik Enerjisi Aç Olabilir mi? H. Atilla ÖZGENER* I. Türkiye nin Elektrik Enerjisi Durumunun Saptanmas Türkiye nin elektrik enerjisi

Detaylı

1. Faaliyet Sektörü. 1.1 BT Sektörü

1. Faaliyet Sektörü. 1.1 BT Sektörü 1. Faaliyet Sektörü 1.1 BT Sektörü 1.1.1 Türkiye BT Sektörü Türkiye ye kiflisel bilgisayarlar n girifli 80 li y llar n sonlar nda bafllam flt r. 1990-1995 y llar aras nda sektörde çok h zl bir geliflme

Detaylı

TÜRK DÜNYASI TRANSPLANTASYON DERNE

TÜRK DÜNYASI TRANSPLANTASYON DERNE Prof. Haberal dan Yeni Bir Uluslararas At l m: TÜRK DÜNYASI TRANSPLANTASYON DERNE Dünyan n dört bir yan ndan yüzlerce biliminsan Prof. Dr. Mehmet Haberal taraf ndan kurulan Türk Dünyas Transplantasyon

Detaylı

Genel ekonomik görünüm ve sermaye piyasalar

Genel ekonomik görünüm ve sermaye piyasalar Genel ekonomik görünüm ve sermaye piyasalar fl Yat r m 2005 y l nda, MKB Hisse Senetleri Piyasas nda, Tahvil Bono Piyasas nda ve faaliyete yeni geçen Vadeli fllem ve Opsiyon Borsas nda rakip kurulufllar

Detaylı

C. MADDEN N ÖLÇÜLEB L R ÖZELL KLER

C. MADDEN N ÖLÇÜLEB L R ÖZELL KLER C. MADDEN N ÖLÇÜLEB L R ÖZELL KLER 1. Patates ve sütün miktar nas l ölçülür? 2. Pinpon topu ile golf topu hemen hemen ayn büyüklüktedir. Her iki topu tartt n zda bulaca n z sonucun ayn olmas n bekler misiniz?

Detaylı

SÜREÇ YÖNETİMİ VE SÜREÇ İYİLEŞTİRME H.Ömer Gülseren > ogulseren@gmail.com

SÜREÇ YÖNETİMİ VE SÜREÇ İYİLEŞTİRME H.Ömer Gülseren > ogulseren@gmail.com SÜREÇ YÖNETİMİ VE SÜREÇ İYİLEŞTİRME H.Ömer Gülseren > ogulseren@gmail.com Giriş Yönetim alanında yaşanan değişim, süreç yönetimi anlayışını ön plana çıkarmıştır. Süreç yönetimi; insan ve madde kaynaklarını

Detaylı

6 MADDE VE ÖZELL KLER

6 MADDE VE ÖZELL KLER 6 MADDE VE ÖZELL KLER TERMOD NAM K MODEL SORU 1 DEK SORULARIN ÇÖZÜMLER MODEL SORU 2 DEK SORULARIN ÇÖZÜMLER 1. Birbirine temasdaki iki cisimden s cakl büyük olan s verir, küçük olan s al r. ki cisim bir

Detaylı

KOOPERAT F GENEL KURUL TOPLANTISINA KATILMA VE OY HAKKI BULUNAN K MSELER

KOOPERAT F GENEL KURUL TOPLANTISINA KATILMA VE OY HAKKI BULUNAN K MSELER KOOPERAT F GENEL KURUL TOPLANTISINA KATILMA VE OY HAKKI BULUNAN K MSELER Merdan ÇALIfiKAN* I. G R fi 1163 say l Kooperatifler Kanunu na göre kooperatiflerin zaruri 3 organ bulunmaktad r. Bunlardan en yetkili

Detaylı