Successful Percutaneous Coronary Intervention in Coronary Artery Originating Anomaly

Transkript

1 Successful Percutaneous Coronary Intervention in Coronary Artery Originating Anomaly Hüseyin Ayhan1, Hacı Ahmet Kasapkara1, Abdullah Nabi Aslan2, Tahir Durmaz1, Telat Keleş1, Engin Bozkurt1 1 Yıldırım Beyazıt University, Faculty of Medicine, Department of Cardiology, Ankara, Turkey 2 Ankara Ataturk Education and Research Hospital, Department of Cardiology, Ankara, Turkey Congenital anomalies of coronary arteries, although rarely seen, can result in a decrease in life span by causing myocardial ischemia and sudden cardiac death.the incidence of coronary artery anomalies was estimated to be 1-2% in general population. In these case report, two cases of coronary artery exit anomalies of right coronary and left main coronary arteries detected during same session of coronary angiography and treated by successful percutaneous coronary intervention are presented. Key words: Coronary Artery Anomalies, Coronary angiography, Percutaneous Coronary Intervention Koroner Arter Çıkış Anomalisinde Başarılı Perkütan Koroner Girişim Hüseyin Ayhan1, Hacı Ahmet Kasapkara1, Abdullah Nabi Aslan2, Tahir Durmaz1, Telat Keleş1, Engin Bozkurt1 1 Yıldırım Beyazıt Üniversitesi, Tıp Fakültesi, Kardiyoloji Anabilim Dalı, Ankara, Türkiye 2 Ankara Atatürk Eğitim ve Araştırma Hastanesi, Kardiyoloji Kliniği, Ankara, Türkiye Koroner arterlerin konjenital anomalileri nadir olarak görülebilmesine rağmen miyokardiyal iskemi ve ani kardiyak ölüme sebep olarak yaşam ömründe azalmaya neden olabilmektedir. Koroner arter anomali (KAA) sıklığı genel popülasyonda %1-2 olarak bildirilmektedir. Bu vaka raporunda aynı seansta yapılan koroner anjiyografi sonucu sol ana koroner arter ve sağ koroner arter çıkış anomalisi saptanan ve başarılı perkütan koroner girişim ile tedavi edilen 2 vaka sunulmaktadır. Anahtar Kelimeler: Koroner Arter Anomalileri, Koroner Anjiyografi, Perkütan Koroner Anjiyoplasti ve Stent İmplantasyonu

2 Giriş Koroner arter anomalisi farklı klinik tablolara sebep olabilmektedir. Bu anomalilerin kesin prevalansı tam olarak bilinmemektedir. Koroner arter anomali (KAA) sıklığı genel popülasyonda %1-2 olarak bildirilmektedir (1). Koroner anomaliler, koroner çıkış ve gidiş anomalileri, koroner arterlerin kendi anatomileri ile ilgili anomaliler, koroner arter sonlanma anomalileri ve anormal kollateral damarlar olarak sınıflanabilmektedir (2). Anormal çıkışlı koroner arter anomalileri genç yaşta miyokard iskemisi, senkop ve ani kardiyak ölüm gibi komplikasyonlara yol açabilen nadir olarak görülen anomalilerdir (3,4) yılında Yamanaka ve Hobbs tarafından den daha fazla sayıda koroner anjiyografi (KAG) yapılan hasta üzerinde yapılan bir çalışmada KAA insidansının % 1,3 olduğu belirlenmiştir (5). Burada kliniğimize unstabil anjina pektoris (USAP) ve ST eleve olmayan miyokard enfarktüsü (NSTEMI) tanısı ile yatırılıp, yapılan KAG sonucu sırasıyla yüksek çıkışlı sol ana koroner arter (LMCA) ve yüksek çıkışlı sağ koroner arter (RCA) saptanan ve her ikisine de başarılı perkütan koroner girişim (PKG) yapılan iki vaka sunulacaktır. Vaka 1 Bilinen hipertansiyon tanısı olan, sigara içicisi 58 yaşında erkek hasta polikliniğimize eforla artan, terlemenin eşlik ettiği New York Kalp Cemiyeti (NYHA) kriterlerine göre sınıf 2 nefes darlığı şikayeti ile başvurdu. Fizik muayenesinde belirgin bir özellik saptanmadı. Elektrokardiyografi (EKG) sonucu normal sinüs ritmi, 78 atım/dk olarak değerlendirildi. Yapılan transtorasik ekokardiyografi (TTE) sol ventrikül relaksasyon bozukluğu, ejeksiyon fraksiyonu (EF) %65 olarak raporlandı. Hastaya efor testi planlandı. Yapılan efor testi submaksimal olarak değerlendirildi. Hasta efor testinin ciddi nefes darlığı nedeniyle erken sonlandırmıştı. Göğüs hastalıklarına konsülte edilen hastada akciğer patolojisi olmadığı belirtildiğinden hastanın nefes darlığı anjina eşdeğeri kabul edilip hastaya KAG planlandı. KAG sonucu LMCA nın sol koroner sinüsten çıkmadığı, yüksek çıkışlı olduğu, sol inen koroner arter (LAD) 1.diyagonal (D1) dalı sonrası % 80 darlık, diğer koroner arterlerde nonobstruktif darlıklar saptandı (Resim 1a-b-c-d). Hastanın LAD D1 dalı sonrası %80 darlığa PKG kararı alındı. Normal diagnostik sol judkins kateterin destek vermeyeceği düşünülerek extra back up guiding kateter ile LMCA kanule edilemeye çalışıldı ama selektif kanülasyon sağlanamadı. Amplatzer Left 1 guiding kateter ile yeterli destek sağlandı ve ardından floppy guide wire ile lezyon geçildi. Daha sonra 2,75x23 mm everolimus salınımlı stent 18 atm. De yerleştirildi (Resim 2a-b-c). İşlem sonrası komplikasyon gelişmeyen hasta bir gün sonra taburcu edildi.

3 Vaka 2 Hipertansiyon tedavisi altında olan, sigara içicisi 54 yaşında erkek hasta acil servisimize son 1 haftadır olan retrosternal bölgede lokalize bulantının eşlik ettiği baskı tarzında göğüs ağrısı şikayeti ile başvurdu. Acil serviste hasta akut koroner sendrom ön tanısı ile koroner yoğun bakım ünitemize yatırıldı. EKG de NSR, 60/dk, sol aks ve sol anterior fasiküler blok saptandı. Yapılan kardiyak biyobelirteç takiplerinde artış saptanan hasta ST eleve olmayan miyokard enfarktüsü olarak kabul edildi. Hastanın kardiyak muayenesinde en iyi apekste duyulan sol koltuk altına yayılan 2/6 pansistolik üfürüm dışında özellik saptanmadı. TTE de segmenter duvar hareket bozukluğu, anterior septum ve septum hipokinetik, EF %50, 1.derece mitral yetersizliği olarak raporlandı. Hastaya erken KAG planlandı. Yapılan KAG sonucu LAD osteal plaklı, D1 dalı sonrası %50, 2.diyagonal (D2) dalı sonrası %50 darlık, CX OM1 dalında osteal %80 darlık, Cx OM2 sonrası %70 darlık, RCA nın sağ koroner sinüsten çıkmadığı ve yüksek çıkışlı olduğu proksimalinde %80 darlık, crux öncesi %60 darlık izlendi (Resim 3a-b). KAG sonucu RCA daki %80 darlığa PCI kararı alındı. Judkins sağ guiding kateterin destek vermeyeceği düşünülerek Amplatz Right guiding kateter ile sağ koroner kanule edildi. Floppy guide wire ile lezyonlar geçilip önce distaldeki lezyona 2,75x18 mm everolimus salınımlı stent (16 atm.) sonrasında proksimale 3,0x15 mm everolimus salınımlı stent (18 atm.) yerleştirildi (Resim 4a-bc). İşlem sonrası komplikasyon gelişmeyen hasta bir gün sonra taburcu edildi. Tartışma Koroner arter anomalileri konjenital kardiyak patolojilerin yaşamı tehdit edici bir şeklini oluşturabilmektedir. Çoğunlukla asemptomatik seyretseler bile bazen karşımıza erken yaşlarda miyokard enfarktüsü, senkop, aritmi, anjina veya ani kardiyak ölüm ile çıkabilmektedir. Koroner arter anomalilerine bağlı miyokard iskemisi, koroner arterlerin doğuştan atrezisi veya darlığı, koroner arterin pulmoner arterden çıkması, anormal seyri veya koroner fistül olgularında koroner çalma sendromuna yol açarak oluşabileceği gibi, bu anomalilerin üzerine eklenen vazospazm veya aterosklerotik darlığa bağlı olarak da gelişebilmektedir. Çeşitli çalışmalarda kardiyak kateterizasyon yapılan hastaların yaklaşık %1-2 sinde KAA saptanmıştır (1,6). Anomalili anatominin doğru görüntülenmesi hastaların tedavisinin uygun bir biçimde yönetimi açısından önem taşımaktadır. Koroner anjiyografi yapılan her hastada bu tür anomaliler akılda tutulmalıdır. Eğer koroner anomali şüphesi varsa bunları saptamada en sık kullanılan ve altın standart kabul edilen yöntem konvansiyonel koroner anjiyografi olmasına karşın, diğer görüntüleme yöntemleri

4 olan manyetik rezonans anjiyografi ve çok kesitli bilgisayarlı tomografi anjiyografi ile de bu anomaliler çok yüksek doğruluk oranı ile tesbit edilebilmektedir ve gerektiğinde bunlardan da faydalanılmaktadır. Yüksek çıkışlı koroner anomalilerin tanımlanmasında faklılıklar olsa da, koroner arterlerin ilişkili koroner sinüsten, sinotübüler bileşkenin 1 cm ve daha fazla üzerinden çıkması yüksek çıkış anomalisi olarak kabul edilmektedir (7). Yüksek çıkışlı koroner arterler genellikle asemptomatiktir. Ancak yüksek çıkışlı koroner arterin aort duvarı içerisinde seyrettiği durumlarda, koroner arter egzersiz ile basıya uğrayarak çeşitli semptomlara yol açabilmektedir. Yüksek çıkışlı arterlerde osteal bölgenin yarık şeklinde olabilmesi ve aynı zamanda diyastolde kanın göllenebileceği bir sinüsün olmaması nedeniyle bu olgularda ani ölümlerin olabileceği belirtilmiştir (7,8). Koroner arter anomalisi olan hastaların tedavisi çelişkilidir. Daha önceki çalışmalarda anomalili koroner arterin tıkalı segmentinin stent implantasyonu ile açılması önerilmiştir (4). Fakat anomalili koroner arterlere perkütan müdahale çoğu zaman mümkün olamamaktadır. Bu nedenle bu hastalara anjina, senkop veya göğüs ağrısı şikayeti varsa ya da provokatif testler ile miyokardiyal iskemi kanıtı saptanmışsa cerrahi tedavi gerekebilmektedir. Daha önce tanımlanmış olan cerrahi yöntemler koroner arter bypass greftleme, koroner unroofting, koroner arterlerin doğru aortik sinüse implantasyonu ve ana pulmoner arter translokasyonudur (9). Ancak, bypass özellikle tıkalı olmayan antegrat yarışmalı akım varlığında kötü uzun-dönem sonuçlara sebebiyet vermektedir. Diğer yöntemlerin de dezavantajları bulunmakla birlikte anomalili damarın doğru aortik sinüse implantasyonu tercih edilebilecek bir tedavi seçeneğidir. Bizim iki hastadan birinin anomalili sağ koroner arterine, diğerinin ise yüksek çıkışlı LMCA ostiumundan ulaşılan LAD arterine başarılı PKG yapıldı. Takiplerinde komplikasyon gelişmeyen hastalar işlemden bir gün sonra taburcu edildi.

5 Kaynaklar 1. Hoffman JI, Kaplan S, Liberthson RR. Prevalance of congenital heart disease. Am Heart J 2004;147: Kurşaklıoğlu H, İyisoy A, Çelik T, Günay C. Koroner arter anomaliler. In: Oto A, editör. Koroner arter anomalileri. Ankara: Ertem tıbbi Yayıncılık; s Angelini P. Coronary artery anomalies-current clinical issues: definitions, classification, incidence, clinical relevance, and treatment guidelines. Tex Heart Inst J 2002;29 (4): Angelini P. Coronary artery anomalies: an entity in search of an identity. Circulation 2007; 115 (10): O. Yamanaka and R.E. hobbs, coronary artery anomalies in patients undergoing coronary arteriography, Catheterization and Cardiovascular diagnosis, vol. 21, no. 1,pp , Araki M, Miyamoto M. Acute myocardial infarction of the right coronary artery originating from the distal left circumflex artery. Circ J 2008; 72: Piegger J, Kovacs P, Ambach E. Extremely high origin of the right coronary artery from the ascending aorta. Clin Anat 2001;14: Nerantzis CE, Marianou SK. Ectopic high origin of both coronary arteries from the left aortic wall: anatomic and postmortem angiographic findings. Clin Anat 2000;13: Erez E, Tam VK, Doublin NA, Stakes J. Anomalous coronary artery with aortic origin and course between the great arteries. Improved diagnosis, anatomic findings, and surgical treatment. Ann Thorac surg 2006;82 (3):973-7.

6 A

7 B

8 C

9 D Resim 1a-b-c-d: Aortagrafi (a) ve koroner anjiyografide (b-c-d) koroner arterlerin seyri; yüksek çıkışlı LMCA ve LAD deki %80 darlık. (LMCA; sol ana koroner arter, LAD; left anterior descending arter, Cx; sirkumfleks arter, RCA; right coronary arter)

10 2A

11 2B

12 2C Resim 2a-b: LAD ye başarılı perkütan müdahalenin anjiyografik görüntüsü

13 3A

14 3B Resim 3a-b: Koroner anjiyografi ile koroner arterlerin seyri; yüksek çıkışlı RCA ve RCA da saptanan %80 ve %60 darlıklar (b). (LMCA; sol ana koroner arter, LAD; left anterior descending arter, Cx; sirkumfleks arter, RCA; right coronary arter)

15 4A

16 4B

17 4C Resim 4a-b-c: RCA ya başarılı perkütan müdahalenin anjiyografik görüntüsü