SIMPLY CLEVER. ŠKODA Rapid Kullanma kılavuzu

Transkript

1 SIMPLY CLEVER ŠKODA Rapid Kullanma kılavuzu

2 Bu kullanma kılavuzunun yapısı (açıklamalar) Normal bir Bilgi aracınızın kullanımı ile ilgili önemli bilgiler hakkında dikkatinizi çekmek içindir. Elinizdeki bu kılavuz, gerekli bilgileri bulmanızı ve okuyarak anlamanızı kolaylaştırmak için, tamamen sistematik olarak düzenlenmiştir. Bölümler, içindekiler ve alfabetik başlık fihristi Kullanma kılavuzunun metni, genel bakışlı bölümler halinde özetlenmiş olan oldukça kısa kısımlara ayrılmıştır. Güncel bölüm, daima alt sağ tarafta belirtilmektedir. Bölümlere göre düzenlenmiş olan içindekiler ve kullanma kılavuzunun sonunda bulunan ayrıntılı alfabetik başlık fihristi istediğiniz bilgiyi çabuk bulmanıza yardım eder. Yön bilgileri Tüm yön bilgileri, sol, sağ, ön, arka gibi aracın sürüş yönü ile ilgilidir. Birimler Değerler metrik birimler olarak belirtilmektedir. Sembol açıklaması Bu işaret bir bölüm çerçevesinde önemli bilgiler ve emniyet uyarılarını içeren bir paragrafa yönlendirmeyi ifade eder. Bu işaret bir paragrafın sonunu ifade eder. Bu işaret paragrafın sonraki sayfada devam ettiğini ifade eder. Bu işaret aracın mümkün olduğunca kısa süre içerisinde durdurulması gerektiği durumları ifade eder. Bu işaret kayıtlı ticari markayı ifade eder. Uyarılar En önemli uyarılar UYARI başlığı ile işaretlenmiştir. Bu UYARI bilgileri, ciddi kaza veya yaralanma tehlikesi konusunda dikkatinizi çeker. ÖNEMLİ Bir Dikkat uyarısı, aracınızla ilgili olası hasarlar bakımından dikkatinizi çeker (örn. şanzıman hasarları) veya genel kaza tehlikeleri konusunda uyarır. Çevre u Bir çevre koruma uyarısı, çevre koruma ile ilgili dikkatinizi çeker. Burada örneğin düşük yakıt tüketimi için öneriler bulabilirsiniz.

3 Önsöz Kendiniz için bir ŠKODA'ya karar verdiniz, güveniniz için içtenlikle teşekkür ederiz. ŠKODA'nızla birlikte, en modern teknolojili bir aracı ve sayısız donanımlarına sahip oluyorsunuz. Size, aracınızı çabuk ve kapsamlı olarak tanımanız için, bu kullanma kılavuzunu dikkatlice okumanızı tavsiye ediyoruz. Aracınızla ilgili sorularınız olması halinde yetkili ŠKODA servisinize danışınız. Ulusal yasal yönetmelikler, bu kullanma kılavuzunda öngörülen bilgilerden daha önceliklidir. ŠKODA'nızdan memnun olmanızı ve her zaman iyi sürüşler yapmanızı dileriz. ŠKODA AUTO a.s. (bundan sonra sadece ŠKODA)

4 Araç belge ve bilgileri Araç belge ve bilgileri içinde, bu Kullanma Kılavuzunun yanı sıra, Servis Planını ve Yolda Yardım broşürünü de bulacaksınız. Bunun dışında, aracın modeline ve donanımına bağlı olarak başka talimat ve ek talimatlar da mevcut olabilir (örn. radyo kullanma kılavuzu). Yukarıda anılan belgelerden birisi eksik ise, lütfen yetkili servise başvurunuz. Teknik araç evraklarının bu kullanım kılavuzundaki verilere göre daima önceliği vardır. Kullanma kılavuzu Bu kullanma kılavuzunda mümkün olan tüm donanım varyantları yer almaktadır, fakat özel donanım, model varyantı veya pazara bağlı donanım olarak tarif edilmemiştir. Bu nedenle, bu kullanım kılavuzunda tarif edilen tüm donanım bileşenlerinin aracınızda olması gerekmiyor. Aracınızın donanım kapsamı için aracı satın alırken size verilen satış belgelerine bakınız. Daha ayrıntılı bilgileri ŠKODA bayisi verecektir. Resimler önemsiz ayrıntılarda araçtan farklı olabilir; bunlar sadece genel bilgi olarak anlaşılmalıdır. Servis planı aşağıdakileri kapsar: Araç bilgileri; Servis belgeleri; Taşınırlık garantisinin onaylanması (sadece bazı ülkelerde geçerlidir); garanti ile ilgili önemli uyarılar. Yürütülmüş servis işlerinin onayları ve olası garanti taleplerinin şartlarıdır. Bu yüzden aracınızı bir yetkili servise götürdüğünüz zaman, servis planını daima ibraz ediniz. Servis planınız kaybolursa veya eskimişse, aracınızın bakımının düzenli olarak yapıldığı yetkili servise başvurunuz. Orada size, bugüne kadar yapılan bütün servis çalışmalarını teyit eden bir kopya verilir. Yolda yardım broşürü Yolda yardım broşürü her ülkedeki önemli telefon numaralarını ve ayrıca ŠKODA ithalatçılarının adres ve telefon numaralarını içerir.

5 İçindekiler dizini Kullanılan kısaltmalar Kullanım Kokpit 7 Genel bakış 6 Göstergeler ve kontrol lambaları 8 Gösterge paneli 8 Çok fonksiyonlu gösterge (araç bilgisayarı) 11 MAXI DOT (bilgi ekranı) 14 Kontrol lambaları 16 Kilit açma ve kilitleme 23 Kontak anahtarı 23 Merkezi kilit sistemi 24 Uzaktan kumanda 26 Hırsızlık alarm sistemi 28 Araç içi denetimi ve çekme koruması denetimi 28 Bagaj kapağı 29 Elektrikli camlar 30 Işık ve görüş 32 Işık 32 İç lamba 36 Görüş 37 Silecekler 37 Dikiz aynaları 40 Koltuklar ve eşya yerleştirme alanları 41 Ön koltuklar 41 Koltuk başlıkları 43 Arka koltuklar 44 Bagaj bölmesi 45 Port baga 48 İçecek tutucu 49 Orta konsoldaki içecek tutucusu 49 Arka kol dayanağındaki içecek tutucusu 50 Küllük 50 Çakmak, 12-Volt priz 50 Eşya gözleri 51 Elbise kancaları 55 Park fişi tutucu 55 Kalorifer ve klima sistemi 56 Kalorifer ve klima sistemi 56 Hava çıkış kanalları 57 Kalorifer 57 Klima sistemi (manuel klima sistemi) 59 Climatronic (otomatik klima sistemi) 61 Sürüş hazırlığı ve sürüş 64 Motorun çalıştırılması ve durdurulması 64 Frenler ve fren destekleyici sistemler 66 Vitese takma 69 Pedallar 70 Park yardım sistemi 70 Hız ayar sistemi (GRA) 71 ÇALIŞTIRMA-DURDURMA 73 Otomatik şanzıman 75 Otomatik şanzıman 75 İletişim 79 Mobil telefonlar ve telsiz sistemleri 79 Universal Telefon hazırlığı GSM II 79 Konuşma kullanımı 82 Multimedia 83 Emniyet Pasif emniyet 86 Genel Bilgiler 86 Doğru oturma pozisyonu 87 Emniyet kemerleri 90 Emniyet kemerleri 90 Hava yastığı sistemi 94 Hava yastığı sisteminin anlatılması 94 Ön hava yastıkları 95 Yan hava yastıkları 96 Kafa hava yastıkları 97 Hava yastıklarının devre dışı bırakılması 98 Çocukların emniyetli şekilde taşınması 100 Çocuk koltuğu 100 Sürüş Uyarıları Araç kullanma ve çevre koruma 104 İlk kilometre 104 Katalitik konvertör 104 Ekonomik ve çevreye duyarlı sürüş 105 Çevre uyumluluğu 107 Yurtdışında sürüş 108 Araç hasarlarından kaçınma 108 Yollardaki su birikintilerinden geçmek 108 Römork kullanımı 110 Römork kullanımı 110 Kullanım uyarıları Aracın bakımı ve aracın temizlenmesi 112 Aracın bakımı 112 Kontrol etme ve ilave etme 119 Yakıt 119 Motor bölmesi 121 Araç aküsü 128 Tekerlekler ve lastikler 132 Tekerlekler 132 Aksesuar, tadilatlar ve parça değişimi 139 Giriş bilgileri 139 Hava yastığı sistemindeki değişiklikler ve kısıtlamalar 139 İçindekiler dizini 3

6 Kendi kendine yardım Kendi kendine yardım 140 İlk yardım çantası ve ikaz üçgeni 140 Yangın söndürme tüpü 140 Araç aletleri 140 Tekerleğin değiştirilmesi 141 Onarım seti 144 Takviye kablosu ile çalıştırma 146 Aracın çekilmesi 148 Sigortalar ve ampuller 150 Sigortalar 150 Ampuller 153 Teknik bilgiler Teknik Bilgiler 158 Giriş bilgileri 158 Araç veri plaketi ve tip plaketi üzerindeki veriler 158 Boyutlar 159 Spesifikasyon ve motor yağı dolum miktarı 160 Motor tipine göre araca özel bilgiler 161 Anahtar kelimeler dizini 4 İçindekiler dizini

7 Kullanılan kısaltmalar Kısaltmalar 1/dak. ABS ASR g/km cinsinden CO 2 DSG EDL ESC HBA HHC kw MFD N1 Nm TDI CR Anlam Motorun dakikadaki dönüş sayısı Anti blok sistem Çekiş kontrolü gidilen her kilometre için dışarı atılan gram cinsinden karbondioksit miktarı Otomatik çift kavrama şanzımanı Elektronik diferansiyel kilidi Stabilizasyon kontrolü Fren yardımcısı Yokuş yukarı çıkma yardımcısı Kilowatt, motor gücü için ölçüm birimi Çok fonksiyonlu gösterge sadece veya ağırlığı olarak sevkıyat taşımacılığı için tasarlanan bir furgon araç Newtonmetre, motor torku için ölçüm birimi Dizel motor, turboşarj ve enjeksiyon sistemi Common-Rail ile TSI Benzinli motor, turboşarj ve doğrudan püskürtme ile Kullanılan kısaltmalar 5

8 Şek. 1 Kokpit 6 Kullanım

9 Kullanım Kokpit Genel bakış Elektrikli camlar 31 Elektrikli dış ayna ayarı 40 Hava çıkış kanalları 57 Çok fonksiyonlu düğme kolu: Sinyaller, uzun huzmeli farlar ve park lambası, selektör 34 Hız ayar sistemi 71 Direksiyon simidi: Kornalı Sürücü ön hava yastıklı 95 Radyo, navigasyon sistemi ve telefon kullanım tuşlu 79 Gösterge paneli: Göstergeler ve kontrol lambaları 8 Çok fonksiyonlu düğme kolu: Çok fonksiyonlu gösterge 11 Cam silme ve yıkama sistemi 38 Hava çıkış kanalları 57 Donanımına göre: Radyo Navigasyon sistemi Flaşör sistemi düğmesi 35 Ön yolcu ön hava yastığı devre dışı bırakma kontrol lambası 98 Ön yolcu ön hava yastığı için anahtar şalteri 98 Ön yolcu tarafındaki eşya gözü 52 Ön yolcu ön hava yastığı 95 Far düğmesi ve ışık mesafesi ayarı 32, 34 Motor kaputu kilit açma kolu 123 Kumanda panelindeki sigorta kutusu 151 Direksiyon simidi ayar kolu 65 Kontak kilidi 66 Sol koltuk ısıtma sistemi için düğme ASR şalteri 68 Merkezi kilitleme tuşu 26 Donanımına göre: Vites kolu (Düz şanzıman) 69 Vites kolu (Otomatik şanzıman) 76 Donanımına göre: İçecek tutucu 49 Küllük tutucu 50 Eşya gözü 54 Arka cam ısıtma düğmesi 37 Sağ koltuk ısıtma sistemi için düğme 43 Donanımına göre: Kalorifer kullanımı 57 Klima sistemi kullanımı 59 Climatronic kullanımı 61 Sağdan direksiyonlu araçlardaki kullanım elemanlarının düzenlenmesi,» Şek. 1'de gösterilen düzenlemeye nazaran kısmen farklıdır. Semboller daima her bir kullanım elemanı için aynıdır. Kokpit 7

10 Göstergeler ve kontrol lambaları Genel bakış Gösterge paneli Konuya giriş Bu bölümde aşağıdaki konulara ilişkin bilgiler bulacaksınız: Genel bakış 8 Devir ölçer 9 Kilometre saati 9 Soğutma sıvısı sıcaklık göstergesi 9 Yakıt göstergesi 9 Katedilen yol sayacı 10 Servis aralığı göstergesi 10 Dijital saat 11 Vites tavsiyesi 11 Lütfen bütün dikkatinizi öncelikle araç kullanmaya ayırınız! Sürücü olarak trafik emniyetinin tüm sorumluluğu sizdedir. Gösterge panelindeki kullanım elemanlarını asla seyir esnasında kullanmayın, sadece araç dururken kullanın! Şek. 2 Gösterge paneli bkz. Sayfa 8 okuyu- Devir saati» Sayfa 9 Ekran: kat edilen yol mesafesi için sayaç ile birlikte» Sayfa 10 servis aralığı göstergesi ile» Sayfa 10 dijital saatli» Sayfa 11 çok fonksiyonlu göstergeli» Sayfa 11 bilgi ekranlı» Sayfa 14 Kilometre saati» Sayfa 9 Soğutma sıvısı sıcaklık göstergesi» Sayfa 9 Gösterge modu tuşu: Saat/dakika ayarı İkinci hızın mil/saat veya km/saat olarak etkinleştirilmesi/devre dışı bırakılması Geriye kalan günlerin servis aralıkları göstergesi ve bir sonraki muayene servisine kadar kilometre rakamı Tuş: Kat edilen yol mesafesi günlük sayacının sıfırlanması Servis aralığı göstergesinin sıfırlanması 8 Kullanım

11 7 Saat/dakika ayarı Gösterge modunun etkinleştirilmesi/devre dışı bırakılması Yakıt göstergesi» Sayfa 9 Devir ölçer bkz. Sayfa 8 okuyu- Devir ölçerin 1» Şek. 2» Sayfa 8 kırmızı bölgesi motor kumanda cihazının motor devrini sınırlamaya başladığı bölgeyi ifade eder. Motor kumanda cihazı, motor devir sayısını emniyetli bir değere göre sınırlandırır. Devir ölçerin kırmızı bölgesine ulaşmadan önce bir sonraki üst vitese geçmelisiniz, veya otomatik şanzımanın D vites kolu konumunu seçmelisiniz. En uygun devir sayısını muhafaza etmek için, vites tavsiyesi dikkate alınmalıdır» Sayfa 11. Çevre u Erken vites yükseltme yakıt tasarrufu sağlar, aracın çalışma sesini azaltır, çevreyi korur ve motorun ömrünü ve güvenirliğini iyi duruma getirir. Kilometre saati bkz. Sayfa 8 okuyu- Hız aşımı uyarısı 120 km/saat'lik sürüş hızının aşılması durumunda sesli bir uyarı sinyali duyulur. Sürüş hızı tekrar bu hız sınırının altına düşerse, akustik uyarı sinyali kapatılır. Bu fonksiyon sadece bazı ülkelerde geçerlidir. Soğutma sıvısı sıcaklık göstergesi 4» Şek. 2» Sayfa 8, sadece kontak açık iken çalışır. Sıcaklık bölgeleriyle ilgili aşağıdaki bilgiler motor hasarlarını önlemek için dikkate alınmalıdır: Soğuk bölge Eğer ibre hala skalanın sol bölgesinde ise, motor işletme sıcaklığına henüz ulaşmamıştır. Yüksek devir sayılarından, tam gaz vermekten ve kuvvetli motor yüklemesinden kaçınılmalıdır. Çalışma bölgesi Eger ibre normal sürüş tarzında skalanın orta bölmesinde ise, motor işletme sıcaklığına ulaşmıştır. Kuvvetli motor yüklemesinde ve yüksek dış sıcaklıklarda ibre, sağa doğru daha da ilerleyebilir. ÖNEMLİ Taze hava girişinin önündeki ek farlar ve takılan diğer parçalar soğutma sıvısının soğutma etkisini kötüleştirir. Yüksek dış sıcaklıklarda ve kuvvetli motor yüklemesinde motorun aşırı ısınma tehlikesi ortaya çıkar» Sayfa 19, Soğutma sıvısı sıcaklığı/soğutma sıvısı seviyesi. Yakıt göstergesi bkz. Sayfa 8 okuyu- Yakıt göstergesi 7» Şek. 2» Sayfa 8 sadece kontak açık iken çalışır. Yakıt deposunun kapasitesi yaklaşık 55 litredir. İbre rezerv işaretine ulaştığında, gösterge panelinde kontrol lambası» Sayfa 21 yanar. ÖNEMLİ Hiç bir zaman yakıt deposu tamamen boşalıncaya kadar araç kullanılmamalıdır! Düzensiz yakıt besleme düzensiz motor çalışmasına yol açabilir. Yanmamış yakıt, egzoz gazı sistemine girerek, katalitik konvertöre zarar verebilir. Soğutma sıvısı sıcaklık göstergesi bkz. Sayfa 8 okuyu- Bazı araçlarda yakıt göstergesi gösterge panelinin ekranında görünür. Göstergeler ve kontrol lambaları 9

12 Katedilen yol sayacı bkz. Sayfa 8 okuyu- Günlük kilometre sayacı (trip Günlük kilometre sayacı, sayaç en son sıfırlandığından beri kat edilen mesafeyi gösterir. Günlük kilometre sayacı göstergesini sıfırlamak için, 6» Şek. 2» Sayfa 8 tuşuna uzun süre basılmalıdır. Toplam kilometre sayacı Toplam kilometre sayacı, aracın toplam olarak kat etmiş olduğu kilometre veya mil rakamını gösterir. Arıza göstergesi Gösterge panelinde bir arıza var ise, ekranda sürekli olarak Arıza yazısı gösterilir. Hatanın en kısa zamanda bir yetkili servisi tarafından giderilmesini sağlayınız. Bilgi ekranı olan araçlarda ikinci hızın göstergesi mil/saat veya km/saat olarak etkinleştirilmişse, bu sürüş hızı katedilen toplam sürüş mesafesi sayacı yerine gösterilir. Servis aralığı göstergesi bkz. Sayfa 8 okuyu- Servis aralığı göstergesi Kontak açıldıktan sonra ekranda bir anahtar sembolü ile yaklaşan servis zamanı ve ne kadar kilometre kaldığı gösterilir. Aynı zamanda bir sonraki servise kaç gün kaldığı da gösterilir. Bilgi ekranında şu yazı gösterilir: Servis... km veya... gün içinde. Kilometre göstergesi, gerektiğinde günlük sayaç servis vadesine kadar 100 km'lik adımlarla, gerektiğinde gün olarak geri sayar. Servis vadesi geldiği zaman, kontak açıldıktan sonra ekranda birkaç saniye yanıp sönen bir anahtar sembolü ve Servis metni belirir. Bilgi ekranında şu yazı gösterilir: Servis hemen! Bir sonraki servis tarihine kadar olan yol mesafesinin ve gün sayısının gösterilmesi Bir sonraki servis için kalan yol mesafesini ve günleri 5» Şek. 2» Sayfa 8 düğmesi yardımıyla her zaman görüntüleyebilirsiniz. Ekranda birkaç saniye süreyle bir anahtar sembolü belirir ve kaç kilometre kaldığı gösterilir. Aynı zamanda bir sonraki servise kaç gün kaldığı da gösterilir. Bilgi ekranı olan araçlarda bu gösterge Ayarlar menüsünde açılabilir» Sayfa 15. Servis aralığı göstergesinin sıfırlanması Servis aralık göstergesini, gösterge panelinin ekranında bir servis mesajı veya en azından bir ön ikaz gösterildiğinde sıfırlayabilirsiniz. Sıfırlama işleminin bir yetkili servis tarafından yapılmasını tavsiye ederiz. Servis: İlgili muayeneden sonra göstergenin hafızasını sıfırlar; Servis planına bir giriş yapar; sürücü tarafındaki kumanda paneline bir sonraki servis zamanının yazılı olduğu etiketi yapıştırır. Servis aralığı göstergesi, sıfırlama tuşu 6 yardımıyla da sıfırlanabilir» Şek. 2» Sayfa 8. Bilgi ekranı olan araçlarda servis aralığı göstergesini Ayarlar menüsünde sıfırlayabilirsiniz» Sayfa 15. ÖNEMLİ Servis aralığı göstergesini sizin sıfırlamanızı tavsiye etmiyoruz, zira servis aralığı göstergesinin bir yanlış ayarı olabilir ve böylece de araçta olası bir arıza meydana gelebilir. Göstergeyi asla iki servis aralığı arasında sıfırlamayınız, aksi takdirde yanlış gösterim meydana gelir. Araç aküsü söküldüğü zaman, servis aralığı göstergesi değerleri olduğu şekilde muhafaza edilir. Bir onarımdan sonra gösterge paneli değiştirilirse, servis aralığı göstergesinin sayacına doğru değerler girilmelidir. Bu çalışma bir yetkili servis tarafından yapılır. 10 Kullanım

13 Değişken servis aralıklı gösterge sıfırlandıktan sonra, veriler sabit servis aralıklı araçlardaki gibi gösterilir. Bu nedenden dolayı, servis aralığı göstergesinin sıfırlama işlemini sadece, bu işlemi bir araç sistem test cihazı ile yapan bir ŠKODA yetkili servisi tarafından yapılmasını tavsiye ediyoruz. Servis aralıkları hakkında detaylı bilgiler için - Bkz. Servis Planı. Dijital saat bkz. Sayfa 8 okuyu- Saat 5 ve 6 düğmeleri ile ayarlanır» Şek. 2» Sayfa 8. 5 düğmesi ile değiştirmek istediğiniz göstergeyi seçiniz ve 6 düğmesi ile değişikliği uygulayınız. Bilgi ekranı olan araçlarda, saat ayarı Saat menüsünden de yapılabilir» Sayfa 15. Vites tavsiyesi Şek. 3 Vites tavsiyesi bkz. Sayfa 8 okuyu- Gösterge panelinin ekranında takılmış vites B gösterilir» Şek. 3. Mümkün olduğu kadar düşük yakıt tüketimi yapmak için, ekranda bir başka vitese geçiş önerisi gösterilir. Kontrol ünitesi vites değiştirmenin uygun olduğunu algıladığında, ekranda bir ok A gösterilir. Bu ok, duruma göre vites büyütmenin veya vites küçültmenin önerilmesine bağlı olarak yukarı veya aşağı doğru gösterir. Aynı anda güncel olarak takılmış olan vitesin B yerine önerilen vites gösterilir. ÖNEMLİ Farklı sürüş durumlarında doğru vites seçiminden, örn. sollarken, daima sürücü sorumludur. Çok fonksiyonlu gösterge (araç bilgisayarı) Konuya giriş Bu bölümde aşağıdaki konulara ilişkin bilgiler bulacaksınız: Hafıza 12 Kullanım 12 Çok fonksiyonlu gösterge bilgileri 12 Hız aşımı uyarısı 13 Çok fonksiyonlu gösterge sadece kontak açık olduğu zaman kullanılabilir. Kontak açıldıktan sonra, kontak kapatılmadan önce seçilmiş olan fonksiyon gösterilir. Çok fonksiyonlu gösterge, ekranda» Şek. 4» Sayfa 12 gösterilir. Bilgi ekranı olan araçlarda» Sayfa 14, bazı bilgilerin gösterimi gizlenebilir. Lütfen bütün dikkatinizi öncelikle araç kullanmaya ayırınız! Sürücü olarak trafik emniyetinin tüm sorumluluğu sizdedir. Sadece dış sıcaklık sensörünün yolda ince buz bulunmadığına dair bildirimine güvenmeyiniz. +4 civarındaki dış sıcaklıklarda da buzlanma olabilir - Buzlanma uyarısı! Belli ülke modellerindeki göstergeler İngiliz ölçü sistemindedir. İkinci hızın mil/saat cinsinden gösterimi etkinleştirilirse, km/saat cinsinden güncel hız ekranda gösterilmez Göstergeler ve kontrol lambaları 11

14 Hafıza Kullanım Şek. 4 Çok fonksiyonlu gösterge Şek. 5 Çok fonksiyonlu gösterge: Kullanım elemanları bkz. Sayfa 11 okuyu- Çok fonksiyonlu gösterge, otomatik çalışan iki hafıza ile donatılmıştır. Seçilmiş olan hafıza ekranda» Şek. 4 gösterilir. Eğer ekranda 1 sayısı belirirse, münferit sürüş hafızasının (Hafıza alanı 1) verileri gösterilir. Eğer 2 sayısı belirirse, toplam sürüş hafızasının (Hafıza alanı 2) verileri gösterilir. Hafıza tipinin değiştirilmesi B» Şek. 5» Sayfa 12 düğmesi ile olur. Münferit sürüş hafızası (Hafıza 1) Münferit sürüş hafızası, kontağın açılmasından kapanmasına kadar olan sürüş bilgilerini toplar. Eğer sürüşe kontak kapatıldıktan sonra 2 saat içinde devam edilirse, yeni gelen bilgiler güncel sürüş bilgilerinin hesaplanmasına dahil edilirler. Eğer araç 2 saatten fazla kullanılmazsa, hafıza otomatik olarak silinir. Toplam sürüş hafızası (Hafıza 2) Toplam sürüş hafızası, herhangi bir sayıdaki münferit sürüşlerden toplam 19 saat ve 59 dakikalık sürüş süresine veya km sürüş mesafesine kadar olan veya bilgi ekranıyla donatılmış araçlarda 99 saat ve 59 dakikalık veya km sürüş mesafesine kadar olan sürüş verilerini toplar. Öngörülen değerlerden birisi aşılırsa, hafıza silinir ve hesaplama yeniden başlar. Toplam sürüş hafızası, tek sürüş hafızasına karşılık, 2 saatten fazla sürüş kesilmesinden sonra silinmez. Eğer aracın aküsü sökülürse, tüm hafıza değerleri 1 ve 2 silinir. bkz. Sayfa 11 okuyu- Devirmeli düğme A» Şek. 5 ve B düğmesi, silecek kolunda bulunur. Hafıza seçimi B» Şek. 5 tuşuna basınız. Fonksiyonların seçilmesi Devirmeli düğmenin A» Şek. 5 üst veya alt tarafına kısa süreliğine basılmalıdır. Böylece çok fonksiyonlu göstergenin her bir fonksiyonunu arka arkaya açabilirsiniz. Sıfırlama İstenen hafızayı seçiniz. B» Şek. 5 düğmesine uzun süre basın. Seçilmiş olan hafızanın aşağıdaki değerleri B düğmesi ile sıfırlanır: Ortalama yakıt tüketimi; Katedilen yol; Ortalama hız; sürüş süresi. Çok fonksiyonlu gösterge bilgileri bkz. Sayfa 11 okuyu- Dış sıcaklık Ekranda güncel dış sıcaklık gösterilir. 12 Kullanım

15 Dış hava sıcaklığı +4 C'nin altına düşerse, sıcaklık göstergesinde bir kar tanesi sembolü belirir (buzlanma uyarısı) ve bir uyarı sinyali duyulur. A» Şek. 5» Sayfa 12 devirmeli düğmeye basıldıktan sonra en son gösterilen fonksiyon belirir. Sürüş süresi Ekranda, hafızanın son silinişinden itibaren geçen sürüş süresi belirir. Belli bir zamandan itibaren sürüş süresini ölçmek isterseniz, o zaman hafıza B düğmesine» Şek. 5» Sayfa 12 basarak sıfırlanmalıdır. Her iki bellek için azami gösterge değeri 19 saat ve 59 dakikadır veya bilgi ekranlı araçlarda 99 saat ve 59 dakikadır. Bu değer aşılırsa, gösterge tekrar sıfırdan başlar. O andaki yakıt tüketimi Ekranda o andaki yakıt tüketimi l/100 km olarak gösterilir 1). Bu göstergenin yardımıyla sürüş tarzınızı istediğiniz yakıt tüketimine göre uyarlayabilirsiniz. Duran araçta veya yavaş giden araçta, yakıt tüketimi l/saat şeklinde gösterilir 2). Ortalama yakıt tüketimi Ekranda, hafızanın son silinişinden beri gerçekleşen ortalama yakıt tüketimi l/100 km 1) olarak gösterilir» Sayfa 12. Eğer ortalama yakıt tüketimini belli bir süre için tespit etmek isterseniz, hafıza yeni ölçüm başlangıcında B tuşu» Şek. 5» Sayfa 12 ile sıfırlanmalıdır. Sildikten sonra ekranda yakl. ilk 300 m mesafe için hiçbir değer gösterilmez. Sürüş esnasında gösterilen değer düzenli olarak güncelleştirilir. Menzil Ekranda tahmin edilen menzili kilometre olarak gösterilir. Bu değer size, aracınızın şimdiki yakıt ikmali ile ve aynı sürüş tarzı ile daha ne kadar mesafe gidebileceğini verir. Gösterge 10 km'lik adımlarla ilerler. Yakıt göstergesi ibresi, rezerv işaretine ulaştığında, menzil gösterimi 5 km'lik aralıklarla devam eder. Menzilin hesaplanması son 50 kilometredeki yakıt tüketimine dayanır. Aracınızı tasarruflu kullanırsanız, menzil artar. Hafıza sıfırlandıktan sonra (akünün kutup başları çıkarıldıktan sonra), 10 I/100 km yakıt sarfiyatı ile menzil hesaplanır, daha sonra bu değer sürüş stiline göre uyarlanır. Sürüş mesafesi Ekranda, hafızanın son silinişinden beri geçen sürüş süresi belirir» Sayfa 12. Belli bir zamandan itibaren kat edilen yolu ölçmek isterseniz, o zaman hafıza B düğmesine» Şek. 5» Sayfa 12 basarak sıfırlanmalıdır. Her iki hafıza için azami gösterge değeri km veya bilgi ekranlı araçlarda km'dir. Bu değer aşılırsa, gösterge tekrar sıfırdan başlar. Ortalama hiz Ekranda, hafızanın son silinişinden itibaren gerçekleşen ortalama hız km/saat olarak gösterilir» Sayfa 12. Belli bir zamandan itibaren ortalama hızı ölçmek isterseniz, ölçümün başında B düğmesi» Şek. 5» Sayfa 12 ile hafıza sıfırlanmalıdır. Sildikten sonra ekranda yakl. ilk 300 m mesafe için hiçbir değer gösterilmez. Sürüş esnasında gösterilen değer düzenli olarak güncelleştirilir. Güncel hız Ekranda, kilometre saatinde 3» Şek. 2» Sayfa 8 gösterilen ile aynı olan aktüel hız gösterilir. Yağ sıcaklığı Yağ sıcaklığı 50 C'den düşük olduğunda veya yağ sıcaklığı kontrol sisteminde bir arıza olduğunda, yağ sıcaklığı yerine sadece gösterilir. Hız aşımı uyarısı bkz. Sayfa 11 okuyu- Duran araçta hız sınırının ayarlanması A» Şek. 5 düğmesi ile» Sayfa 12 Hız aşımı uyarısı menü noktası seçilmelidir. B düğmesine basarak hız sınırı ayar imkanı etkinleştirilmelidir. A düğmesi ile istenen hız sınırı ayarlanmalıdır, örn. 50 km/saat. B düğmesine basarak ayarlanan hız sınırı onaylanmalı veya ayar otomatik olarak kaydedilene kadar birkaç saniye beklenmelidir. Bu şekilde hız sınırı 5 km/saatlik adımlar hainde ayarlanabilir. Sürüş halindeki araçta hız sınırının ayarlanması A» Şek. 5 düğmesi ile» Sayfa 12 Hız aşımı uyarısı menü noktası seçilmelidir. İstenen hız ile, örneğin 50 km/saat gidiniz. 1) Bazı ülkelerdeki modellerde yakıt tüketimi km/l olarak gösterilir. 2) Bazı ülkelerdeki modellerde araç dururken km/l gösterilir. Göstergeler ve kontrol lambaları 13

16 B düğmesine basarak güncel hız, hız sınırı olarak devralınır. Ayarlanan hız sınırını değiştirmek istiyorsanız, bu 5 km/saatlik adımlar halinde gerçekleşir (örn. devralınan 47 km/saatlik hız 50 km/saate yükselir veya 45 km/saate düşer). B düğmesine tekrar basarak hız sınırı onaylanmalı veya ayar otomatik olarak kaydedilene kadar birkaç saniye beklenmelidir. Hız sınırının değiştirilmesi veya silinmesi A» Şek. 5 düğmesi ile» Sayfa 12 Hız aşımı uyarısı menü noktası seçilmelidir. B düğmesine basılarak hız sınırı silinir. B düğmesine tekrar basarak hız sınırı değiştirme imkanı etkinleştirilir. Ayarlanan hız sınırı aşılırsa, uyarı sesi olarak akustik bir sinyal duyulur. Aynı anda ekranda Hız aşımı uyarısı mesajı, ayarlanan sınır değeri ile birlikte gösterilir. Ayarlanan hız sınırı değeri, kontak kapatıldıktan sonra da hafızada kalır. MAXI DOT (bilgi ekranı) Konuya giriş Bu bölümde aşağıdaki konulara ilişkin bilgiler bulacaksınız: Ana menü 14 Ayarlar 15 Kapı, bagaj ve motor bölmesi kapağı uyarısı 15 Auto-Check kontrolü 15 Bilgi ekranı, aracınızın güncel çalışma durumu hakkında bilgi verir. Ayrıca bilgi ekranı, radyoya, telefona, çok fonksiyonlu göstergeye, navigasyon sistemine, MDI girişine bağlı olan cihaza ve otomatik şanzımana ait bilgilere aracılık eder» Sayfa 75. Lütfen bütün dikkatinizi öncelikle araç kullanmaya ayırınız! Sürücü olarak trafik emniyetinin tüm sorumluluğu sizdedir. Ana menü bkz. Sayfa 14 okuyu- Şek. 6 Silecek kolu: Bilgi ekranı için kumanda elemanları Ana menü, devirmeli düğmeye A» Şek. 6 uzun süre basarak etkinleştirilir. Devirmeli düğme A üzerinden münferit menü noktaları seçilebilir. B tuşuna kısa süreli bastıktan sonra, seçilen bilgi gösterilir. Aşağıdaki bilgiler seçilebilir: Çok fonks.göst.» Sayfa 11 Audio» kitapçık Radyo kullanma kılavuzu Yön bulma» kitapçık Navigasyon sistemi kullanma kılavuzu Telefon» Sayfa 79 Araç durumu» Sayfa 15 Ayarlar» Sayfa 15 Audio ve Yön bulma menü noktaları sadece fabrikada takılmış olan radyo veya navigasyon sistemi devreye alınmış ise gösterilir. Eğer bilgi ekranı o anda çalıştırılmazsa, menü her zaman yakl. 10 saniye sonra bir üst seviyeye geçiş yapar. 14 Kullanım

17 Ayarlar bkz. Sayfa 14 okuyu- Bilgi ekranının yardımıyla belirli ayarları kendiniz yapabilirsiniz. Güncel ayar, bilgi ekranındaki ilgili menünün yukarıdaki çizginin altında gösterilir. Aşağıdaki bilgiler seçilebilir: Dil/language Çok f.göst.bilg. Saat Kış lastikleri Birimler İkinci hız Servis Fabrika ayarl. Geri Geri menü noktasını seçtikten sonra, bir üst seviyedeki menüye ulaşılır. Lisan Burada, uyarı ve bilgi metinlerinin hangi lisanda gösterilmesi gerektiği ayarlanabilir. MFA'nın gösterilmesi Burada çok fonksiyonlu göstergenin bazı göstergeleri devreden çıkarılabilir veya devreye sokulabilir. Saat Burada, saat, zaman formatı (12 veya 24 saatlik gösterim) ve yaz/kış saati ayarlanabilir. Kış lastikleri Burada, hangi hız değerinde sesli bir sinyal verilmesi gerektiği ayarlanabilir. Bu fonksiyon, örneğin izin verilen azami hızı aracın azami hızından daha küçük olan kış lastiklerinde kullanılır. Hızın aşılması durumunda, bu durum bilgi ekranında gösterilir: Kış lastikleri: En fazla... km/h. Birimler Burada sıcaklık, tüketim ve kat edilen yol mesafesinin birimlerini ayarlayabilirsiniz. İkinci hız Burada ikinci hızın göstergesi mil/saat veya km/saat cinsinden devreye sokulabilir. Servis Burada bir sonraki servis tarihine kadar kalan kilometre ve gün sayısı gösterilebilir ve servis aralığı göstergesi sıfırlanabilir. Fabrika ayarı Fabrika ayarl. menüsü seçildikten sonra bilgi ekranının fabrika ayarları tekrar oluşturulur. Kapı, bagaj ve motor bölmesi kapağı uyarısı bkz. Sayfa 14 okuyu- En az bir kapı veya bagaj veya motor bölmesi kapağı açık ise, bilgi ekranında araç ilgili açık kapı, bagaj veya motor bölmesi kapağı ile gösterilir. Ayrıca araç ile 6 km/saatten hızlı sürülürse sesli bir sinyal duyulur. Auto-Check kontrolü bkz. Sayfa 14 okuyu- Araç durumu Kontak açıldığı zaman ve sürüş esnasında araç içinde münferit araç sistemlerinin belirli fonksiyonları ve durumları daima test edilir. Bazı arıza bildirimleri ve diğer uyarılar bilgi ekranında gösterilir. Bildirimler aynı anda bilgi ekranındaki sembollerle veya gösterge panelindeki kontrol lambalarıyla gösterilir» Sayfa 16. En az bir arıza bildirimi varsa Araç durumu noktası menüde gösterilir. Bu menü noktasının seçilmesinden sonra, arıza bildirimlerinden birincisi gösterilir. Birçok arıza bildirimi varsa, ekranda örn. 1/3 şeklinde gösterilir. Bunun anlamı, toplam üç bildirimden birincisi gösteriliyor demektir. Göstergeler ve kontrol lambaları 15

18 Uyarı sembolleri Motor yağ basıncı çok düşük» Sayfa 18 Otomatik şanzımanın kavramaları çok sıcak» Sayfa 16 Motor yağ seviyesini kontrol edin, Motor yağı sensörü arızalı» Sayfa 18 Motor yağ basıncıyla ilgili problem» Sayfa 16 Otomatik şanzımanın kavramaları çok sıcak Bilgi ekranında sembolü görünürse, otomatik şanzımanın kavramalarının ısısı çok yüksektir. Bilgi ekranında şu yazı gösterilir: Şanzıman aşırı ısındı. Dur! Seyir defteri! Aracı durdurun, motoru kapatın ve sembol sönene kadar bekleyin - şanzıman hasarı tehlikesi! Sembolün sönmesinden sonra sürüşe devam edilebilir. Motor yağ basıncıyla ilgili problem Bilgi ekranında sembolü görünürse, araç hemen bir yetkili servis tarafından kontrol ettirilmelidir. Bu sembolle birlikte, izin verilen azami motor devir sayısı hakkında bilgi gösterilir. Eğer teknik nedenlerden dolayı durmak zorunda kaldıysanız, o zaman aracı trafik akışından emniyetli bir mesafe uzağa bırakınız, motoru durdurunuz ve flaşörleri yakınız» Sayfa 35. Bilgi ekranında uyarı bildirileri gösterilirse, ana menüye geçmek için bu bildiriler B» Şek. 6 düğmesiyle» Sayfa 14 onaylanmalıdır. Fonksiyon arızaları giderilmediği sürece, semboller tekrar tekrar gösterilir. Bu semboller birinci gösterimden sonra sürücüye uyarısız olarak gösterilir. Kontrol lambaları Genel bakış Kontrol lambaları belirli fonksiyonları veya arızaları gösterir ve akustik sinyaller bunlara eşlik edebilir. Kontak açıldığında, araç sistemlerinin fonksiyon kontrolü için bazı kontrol lambaları kısa süreliğine yanar. Bu kontrol lambaları, araç çalıştırıldıktan en geç birkaç saniye sonra sönmelidir. El freni» Sayfa 17 Fren sistemi» Sayfa 17 Emniyet kemeri uyarı lambası» Sayfa 17 Alternatör» Sayfa 18 Kapı açık» Sayfa 18 Motor yağı» Sayfa 18 Soğutma sıvısı sıcaklığı/soğutma sıvısı seviyesi» Sayfa 19 Servo direksiyon» Sayfa 19 Stabilizasyon kontrolü (ESC)» Sayfa 19 Çekiş kontrolü (ASR)» Sayfa 19 Anti blok sistem (ABS)» Sayfa 20 Arka sis lambası» Sayfa Kullanım

19 Lamba arızası» Sayfa 20 Egzoz gazı kontrol sistemi» Sayfa 20 Ön kızdırma sistemi (Dizel motoru)» Sayfa 20 Motor elektroniğinin kontrolü (Benzinli motor)» Sayfa 20 Dizel parçacık filtresi (Dizel motoru)» Sayfa 20 Yakıt rezervi» Sayfa 21 Hava yastığı sistemi» Sayfa 21 Lastik hava basıncı gözetimi» Sayfa 22 Cam yıkama suyu seviyesi» Sayfa 22 Sinyal lambası (sol/sağ)» Sayfa 22 Sis farı» Sayfa 22 Hız ayar sistemi» Sayfa 22 Vites kolu kilidi» Sayfa 22 Uzun hüzmeli far» Sayfa 22 El freni Kontrol lambası, el freni çekili durumda iken yanar. Bunun haricinde, eğer aracı 6 km/saatten daha yüksek bir hızla en az 3 saniye sürerseniz, akustik bir uyarı sinyali duyulur. Bilgi ekranında şu yazı gösterilir: Park frenini bırak! Fren sistemi kontrol lambası düşük fren hidrolik seviyesinde veya ABS'de bir arıza varsa yanar. Bilgi ekranında şu yazı gösterilir: Fren hidroliği: Seyir defteri! Aracı durdurun, motoru durdurun ve fren hidroliği seviyesini kontrol edin» Sayfa 127. Eğer teknik nedenlerden dolayı durmak zorunda kaldıysanız, o zaman aracı trafik akışından emniyetli bir mesafe uzağa bırakınız, motoru durdurunuz ve flaşörleri yakınız» Sayfa 35. Motor kaputunu açarken ve fren hidrolik seviyesini kontrol ederken, uyarılara dikkat ediniz» Sayfa 121, Motor bölmesi. Kontrol lambası, kontrol lambası» Sayfa 20, Anti blok sistem (ABS) ile birlikte yanarsa, sürüşe devam etmeyiniz!. Bir yetkili servisten yardım talebinde bulununuz. Fren sistemindeki veya ABS'deki bir arıza, frenleme sırasında aracın fren yolunu uzatabilir - Kaza tehlikesi! Yanan kontrol lambaları ve ilgili tarifler ve uyarılar dikkate alınmazsa, bu durum çok ağır yaralanmalara veya araç hasarlarına neden olabilir. Aracın motor bölmesi tehlikeli bir bölgedir. Motor bölmesindeki, örn. kullanılan sıvılarının kontrolü ve ilave edilmesi gibi çalışmalarda, yaralanma, haşlanma, kaza ve yangın riski vardır. Uyarılar mutlaka dikkate alınmalıdır» Sayfa 121, Motor bölmesi. Emniyet kemeri uyarı lambası Kontrol lambası, sürücüye ve ön yolcuya emniyet kemerinin takılmasını hatırlatmak üzere kontak açıldıktan sonra yanar. Sürücü veya ön yolcu emniyet kemerini taktığı zaman kontrol lambası söner. Göstergeler ve kontrol lambaları 17

20 Sürücü veya ön yolcu emniyet kemerini takmadıysa, 20 km/saatten yüksek hızlarda araçta sürekli bir sesli sinyal duyulur ve aynı zamanda kontrol ışığı yanıp söner. Eğer sürücü veya ön yolcu takip eden 90 saniye içinde emniyet kemerini takmadıysa, sesli sinyal kesilir fakat kontrol ışığı sürekli yanar. Alternatör kontrol lambası motor çalışırken yanarsa, araç aküsü şarj edilmez. Bir yetkili servisten yardım talebinde bulununuz. Elektrik sistemi kontrol ettirilmelidir. Eğer teknik nedenlerden dolayı durmak zorunda kaldıysanız, o zaman aracı trafik akışından emniyetli bir mesafe uzağa bırakınız, motoru durdurunuz ve flaşörleri yakınız» Sayfa 35, Flaşör sistemi düğmesi. ÖNEMLİ Eğer sürüş esnasında kontrol lambasına ek olarak kontrol lambası da (Soğutma sistemi arızası) yanarsa, aracı durdurup motoru kapatmalısınız - Motor hasarı tehlikesi! Kapı açık Kontrol lambası, bagaj kapağı veya bir veya daha fazla kapı açıldığında yanar. Eğer teknik nedenlerden dolayı durmak zorunda kaldıysanız, o zaman aracı trafik akışından emniyetli bir mesafe uzağa bırakınız, motoru durdurunuz ve flaşörleri yakınız» Sayfa 35. Motor yağı Kontrol lambası kırmızı yanıyor (Düşük yağ basıncı) Bilgi ekranında şu yazı gösterilir: Yağ basıncı: Motor kapalı! Seyir defteri! Aracı durdurun, motoru durdurun ve motor yağı seviyesini kontrol edin» Sayfa 124. Yağ seviyesi iyi durumda olsa bile, kontrol lambası yanıp sönüyorsa, sürüşe devam etmeyiniz! Motoru rölantide dahi çalıştırmayınız. Bir yetkili servisten yardım talebinde bulununuz. Kontrol lambası sarı yanıyor (Düşük yağ miktarı) Bilgi ekranında şu yazı gösterilir: Yağ seviyesi kontrol edin! Aracı durdurun, motoru durdurun ve motor yağı seviyesini kontrol edin» Sayfa 124. Motor kaputu 30 saniyeden daha uzun açık kalırsa, kontrol lambası söner. Eğer motor yağı ilave edilmemiş ise, kontrol lambası yaklaşık 100 km sonra tekrar yanar. Kontrol lambası sarı renkte yanıp sönüyor (motor yağ seviyesi sensörü arızalı) Bilgi ekranında şu yazı gösterilir: Yağ sensörü: Servis! Arızalı motor yağı seviyesi sensöründe kontrol lambası, kontak açıldıktan sonra birkaç kez yanıp söner ve sesli bir sinyal duyulur. Bir yetkili servisten yardım talebinde bulununuz. Eğer teknik nedenlerden dolayı durmak zorunda kaldıysanız, o zaman aracı trafik akışından emniyetli bir mesafe uzağa bırakınız, motoru durdurunuz ve flaşörleri yakınız» Sayfa Kullanım

21 Soğutma sıvısı sıcaklığı/soğutma sıvısı seviyesi Motor işletme ısısına erişene kadar kontrol lambası yanıyor 1). Yüksek devir sayılarından, tam gaz vermekten ve kuvvetli motor yüklemesinden kaçınılmalıdır. Kontrol lambası yanar veya yanıp sönerse, soğutma sıvısı sıcaklığı çok yüksektir veya soğutma sıvısı seviyesi çok düşüktür. Bilgi ekranında şu yazı gösterilir: Soğutma sıvısı seviyesini kontrol edin! Seyir defteri! Aracı durdurun, motoru kapatın ve soğutma sıvısı seviyesini kontrol edin» Sayfa 125, gerekirse soğutma sıvısını doldurun» Sayfa 126. Eğer soğutma sıvısı sıcaklığı öngörülen bölgede ise, sıcaklığın yükselmesi radyatör fanındaki bir fonksiyon arızasından kaynaklanıyor olabilir. Radyatör fanı sigortasını kontrol edin, gerekirse değiştirin» Sayfa 153, Motor bölmesindeki sigortaların değiştirilmesi. Soğutma sıvısı seviyesi ve fan sigortası iyi durumda olmasına rağmen kontrol lambası yanarsa, sürüşe devam etmeyiniz! Bir yetkili servisten yardım talebinde bulununuz. Eğer teknik nedenlerden dolayı durmak zorunda kaldıysanız, o zaman aracı trafik akışından emniyetli bir mesafe uzağa bırakınız, motoru durdurunuz ve flaşörleri yakınız» Sayfa 35. Soğutma sıvısı genleşme kabını dikkatlice açın. Motor sıcak iken, soğutma sistemi basınç altındadır - Haşlanma tehlikesi vardır! Bu yüzden vidalı kapağı açmadan önce motorun soğumasını sağlayınız. Radyatör fanına dokunmayın. Radyatör fanı kontak kapalıyken de kendi kendine devreye girebilir. Servo direksiyon Servo direksiyonda bir hata söz konusu ise kontrol lambası yanar. Servo direksiyon alçak direksiyon desteğiyle çalışır veya tamamen işlevsizdir. Bir yetkili servisten yardım talebinde bulununuz. Stabilizasyon kontrolü (ESC) kontrol lambası yanıp sönerse, ESC müdahale eder. kontrol lambası, motor çalıştıktan hemen sonra yanarsa, ESC teknik nedenlerden dolayı kapatılmış olabilir. Kontağı kapatıp tekrar açınız. Kontrol lambası, motor tekrar çalıştırıldıktan sonra artık yanmazsa, ESC tekrar tamamen çalışır durumdadır. kontrol lambası yanarsa, ESC'de bir hata söz konusudur. Bilgi ekranında şu yazı gösterilir: Arıza: Stabilizasyon kontrolü (ESC) veya Arıza: Çekiş kontrolü (ASR) Bir yetkili servisten yardım talebinde bulununuz. Diğer bilgiler» Sayfa 68, Stabilizasyon kontrolü (ESC). Eğer araç aküsü bağlantısı ayrıldı ise, kontak açıldıktan sonra kontrol lambası yanar. Kısa bir mesafe geride bırakıldıktan sonra kontrol lambası mutlaka sönmelidir. Çekiş kontrolü (ASR) kontrol lambası yanıp sönerse, ASR müdahale eder. kontrol lambası, motor çalıştıktan hemen sonra yanarsa, ASR teknik nedenlerden dolayı kapatılmış olabilir. Kontağı kapatıp tekrar açınız. Kontrol lambası, motor tekrar çalıştırıldıktan sonra artık yanmazsa, ASR tekrar tamamen çalışır durumdadır. kontrol lambası yanarsa, ASR'de bir hata söz konusudur. Bilgi ekranında şu yazı gösterilir: Arıza: Çekiş kontrolü (ASR) Bir yetkili servisten yardım talebinde bulununuz. 1) Bilgi ekranı olan araçlar için geçerli değildir. Göstergeler ve kontrol lambaları 19

22 Diğer bilgiler» Sayfa 69, Çekiş kontrolü (ASR). Anti blok sistem (ABS) kontrol lambası yanarsa ABS'de bir hata söz konusudur. Bilgi ekranında şu yazı gösterilir: Arıza: ABS Araç sadece fren sistemi ile, ABS olmadan frenlenir. Bir yetkili servisten yardım talebinde bulununuz. Eğer teknik nedenlerden dolayı durmak zorunda kaldıysanız, o zaman aracı trafik akışından emniyetli bir mesafe uzağa bırakınız, motoru durdurunuz ve flaşörleri yakınız» Sayfa 35. Kontrol lambası,» Sayfa 17 kontrol lambası ile birlikte yanarsa, sürüşe devam etmeyiniz!. Bir yetkili servisten yardım talebinde bulununuz. Fren sistemindeki veya ABS'deki bir arıza, frenleme sırasında aracın fren yolunu uzatabilir - Kaza tehlikesi! Arka sis lambası Arka sis lambası devrede iken kontrol lambası yanar» Sayfa 33. Lamba arızası Kontrol lambası bir ampül arızalı ise yanar: Kontak açıldıktan sonra birkaç saniye içinde; Arızalı ampul devreye sokulurken. Bilgi ekranında örn. şu yazı gösterilir: Ön sağ kısa hüzmeli farı kontrol edin! Arka park lambasında ve plaka lambasında fazla sayıda ampul bulunur. Kontrol lambası, plaka lambasının veya park lambasının (bir arka lambanın içinde) tüm ampulleri arızalandığında yanar. Bu nedenle ampullerin işlevi düzenli olarak kontrol edilmelidir. Egzoz gazı kontrol sistemi kontrol lambası yanarsa, egzoz gazı kontrol sisteminde bir hata söz konusudur. Motor kumanda cihazı acil işletmede sürüşe imkan verir. Bir yetkili servisten yardım talebinde bulununuz. Ön kızdırma sistemi (Dizel motoru) Kontak açıldıktan sonra, kontrol lambası yanar. Ön kızdırma kontrol lambası söndükten hemen sonra motor çalıştırılabilir. Kontrol ışığı yanmıyorsa veya sürekli yanıyorsa, bu durumda ön kızdırma sisteminde bir hata vardır. Kontrol lambası sürüş sırasında yanıp sönmeyebaşlarsa, motor kumandasında bir hata vardır. Motor kumanda cihazı acil işletmede sürüşe imkan verir. Bir yetkili servisten yardım talebinde bulununuz. Motor elektroniğinin kontrolü (Benzinli motor) kontrol lambası yanarsa, motor kumandasında bir hata söz konusudur. Motor kumanda cihazı acil işletmede sürüşe imkan verir. Bir yetkili servisten yardım talebinde bulununuz. Dizel parçacık filtresi (Dizel motoru) Bu dizel parçacık filtresi egzoztaki kurum parçacıklarını süzer. Kurum bu dizel parçacık filtresinde birikir ve düzenli olarak yakılır. kontrol lambası yanarsa, dizel parçacık filtresinde kurum birikmiştir. 20 Kullanım

23 Dizel parçacık filtresini temizlemek için, trafik şartlarına bağlı olarak», 4. veya 5. vites takılı durumda (Otomatik şanzımanda: S konumu), motor devir sayısı d/dak iken, en az 60 km/saatlik bir hızda en az 15 dakika veya kontrol lambası sönünceye kadar gidilmelidir. Dizel parçacık filtresi başarılı olarak temizlendikten sonra kontrol lambası söner. Filtre başarıyla temizlenmezse, kontrol ışığı sönmez ve kontrol ışığı yanıp sönmeye başlar. Bilgi ekranında şu yazı gösterilir: Diesel-particle filter: Seyir defteri! Motor kumanda cihazı acil işletmede sürüşe imkan verir. Kontak kapatılıp tekrar açıldığında, kontrol lambası yanar. Bir yetkili servisten yardım talebinde bulununuz. Dizel parçacık filtresi çok yüksek sıcaklıklara erişir. Bu yüzden, kızgın filtrenin kuru çimlere veya başka yanabilir malzemeye temas edebileceği yerlere parketmeyiniz - yangın tehlikesi! Hızınızı her zaman hava, yol, arazi ve trafik şartlarına göre ayarlayınız. Kontrol ışığının gösterdiği önerilere uymak için asla ulusal trafik kurallarının dışına çıkmayınız. ÖNEMLİ Kontrol ışığı yandığı sürece, yakıt tüketiminin artacağı ve motorun gücünün düşeceği unutulmamalıdır. Dizel parçacık filtresinde toplanan kurumun yanma işlemini desteklemek için, sürekli kısa mesafeli sürüşler yapmamanızı öneririz. Yüksek kükürt oranlı dizel yakıtının kullanılması ile dizel parçacık filtresinin ömrü büyük ölçüde kısalabilir. Hangi ülkelerde yüksek bir kükürt oranlı dizel yakıt olduğunu Škoda servisinizden öğrenebilirisiniz. Bilgi ekranında şu yazı gösterilir: Yakıt alınız. Menzil... km Bilgi ekranındaki metin depoya yakıt doldurulduktan sonra ve kısa bir mesafe katedildikten sonra söner. Hava yastığı sistemi kontrol lambası yanarsa, hava yastığı sisteminde bir hata söz konusudur. Bilgi ekranında şu yazı gösterilir: Arıza: Hava yastığı Hava yastığı sisteminin çalışmaya hazır olması, bir hava yastığının devre dışı bırakılması durumunda bile elektronik olarak denetlenir. Ön, yan veya kafa hava yastığının veya kemer gerdiricisinin araç sistem test cihazı ile devre dışı bırakılması: Kontrol lambası, kontak açıldıktan sonra yakl. 4 saniye için yanar ve ardından yakl. 12 saniye daha yanıp söner. Bilgi ekranında şu yazı gösterilir: Airbag/belt tensioner deactivated. Eğer ön yolcu ön hava yastığı, ön yolcu tarafındaki kumanda panelinin yanında bulunan anahtar şalteri ile kapatılmışsa: Kontrol lambası, kontak açıldıktan sonra yakl. 4 saniye yanar. Devre dışı bırakılan hava yastığı, kumanda panelinin orta kısmındaki kontrol lambası yazısı yanması ile gösterilir» Şek. 86» Sayfa 98. Eğer bir arıza varsa, hava yastığı sistemini hemen bir yetkili servise kontrol ettiriniz. Aksi halde bir kaza durumunda hava yastıklarının açılmama tehlikesi meydana gelir. Yakıt ikaz Kontrol lambası, eğer daha 7 litrenin altında bir yedek yakıt mevcut ise yanar. Göstergeler ve kontrol lambaları 21

24 Lastik hava basıncı gözetimi Eğer lastiklerden birinde dolum basıncının önemli bir düşüşü ortaya çıkarsa, kontrol lambası yanar. Lastik hava basıncı tüm tekerleklerde kontrol edilmeli ve düzeltilmelidir» Sayfa 132. kontrol lambası yanıp sönerse, sistemde bir hata söz konusudur. Bir yetkili servisten yardım talebinde bulununuz. Diğer bilgiler» Sayfa 136, Lastik kontrol göstergesi. Hız ayar sistemi Hız ayar sistemi devrede iken kontrol lambası yanar» Sayfa 71. Vites kolu kilidi Kontrol lambası yandığı zaman, fren pedalına basılmalıdır. Bu hareket, vites kolunu P veya N konumundan çıkartmak için gereklidir» Sayfa 77. Eğer akü söküldüyse, kontak açıldıktan sonra kontrol lambası yanar. Kısa bir mesafe geride bırakıldıktan sonra kontrol lambası mutlaka sönmelidir. Cam yıkama suyu seviyesi Cam yıkama suyu seviyesi çok düşük ise, kontrol lambası yanar. Sıvı ilave edin» Sayfa 127, Cam yıkama sistemi. Bilgi ekranında şu yazı gösterilir: Yıkama suyu doldurun! Uzun hüzmeli far Kontrol lambası, uzun hüzmeli far veya selektör devrede iken yanar» Sayfa 34. Sinyal sistemi Sinyal kolunun pozisyonuna göre sol veya sağ kontrol lambası yanıp söner. Bir sinyal lambası arızalanırsa, kontrol lambası yaklaşık iki misli hızla yanıp söner. Flaşör sistemi devrede iken, tüm sinyal lambaları ve ayrıca her iki kontrol lambası birlikte yanıp söner. Diğer bilgiler» Sayfa 34, Sinyal lambası ve uzun hüzmeli far kolu. Sis farı Sis farları devrede iken kontrol lambası yanar» Sayfa Kullanım

25 Kilit açma ve kilitleme Kontak anahtarı Giriş bilgileri Bir anahtarın kaybolması durumunda, lütfen size bir yedek anahtar temin edecek olan bir ŠKODA yetkili servisine başvurunuz. Uzaktan kumanda anahtarındaki pilin değiştirilmesi Şek. 7 Uzaktan kumandasız anahtar/uzaktan kumandalı anahtar (kumanda anahtarı) Araç ile birlikte iki adet anahtar verilir. Donanıma göre, aracınız uzaktan kumanda fonksiyonu olmayan» Şek. 7 - veya uzaktan kumanda fonksiyonu» Şek. 7 - olan anahtarlarla donatılabilir. Aracınızı - geçici de olsa - terk ettiğiniz zaman, kontak anahtarını her durumda çekiniz. Bu özellikle, eğer araçta çocuklar kalacaksa, geçerlidir. Aksi halde çocuklar motoru çalıştırabilir veya elektrikli donanımları (örn. elektrikli camlar) devreye sokabilirler - Kaza tehlikesi! Kontak anahtarını, ancak araç tamamen durduğu zaman kontaktan çekip çıkarınız! Aksi halde direksiyon kilidi aniden kilitlenebilir - Kaza tehlikesi! ÖNEMLİ Her anahtarda elektronik parçalar bulunur; bu bakımdan bunları nemden ve sert sallantılardan koruyunuz. Anahtar olukları mutlaka temiz tutulmalıdır. Kirlilik (kumaş lifleri, toz v.b.) kapama silindirlerinin ve kontak kilidinin fonksiyonuna olumsuz etki yapar. Şek. 8 Uzaktan kumanda anahtarı: Kapağın çıkarılması/pilin dışarı çıkarılması Her uzaktan kumanda anahtarının, kapağın A altında bir pil vardır» Şek. 8. Pil boşaldığı zaman, uzaktan kumandanın üstündeki bir tuşa basıldıktan sonra kırmızı renkli kontrol lambası» Şek. 7 - yanıp sönmez. Anahtar pilinin değiştirilme işleminin bir ŠKODA yetkili servisi tarafından yapılmasını tavsiye ederiz. Eğer boşalmış pili yine kendiniz değiştirmek istiyorsanız, aşağıdaki şekilde hareket ediniz. Anahtarı dışarı çıkarınız. Pil kapağına baş parmakla veya düz bir tornavidayla 1 oklarının gösterdiği yerlere basınız» Şek. 8. Pili okun 2 yönünde aşağı doğru bastırarak boşalmış pili anahtardan dışarı alınız. Yeni pili yerleştiriniz. Bu arada pilin üzerindeki + işaretinin yukarıya gelmesine dikkat ediniz. Doğru kutup yönleri pil kapağında gösterilmektedir. Pil kapağını anahtarın üzerine yerleştiriniz ve duyulur şekilde oturana kadar bastırınız. ÖNEMLİ Akü değiştirirken kutupların doğru olmasına dikkat ediniz. Yedek pil, orijinal pilin özelliklerine mutlaka uymalıdır. Kilit açma ve kilitleme 23

26 Çevre u Boş pili, ulusal yasa yönetmeliklerine göre imha ediniz. Eğer pil değiştirdikten sonra aracı kumanda anahtarı ile açamıyor veya kapatamıyorsanız, sistem mutlaka senkronize edilmelidir» Sayfa 27. Çocuk emniyet tertibatı Sürücü kapısındaki kontrol lambası Araç kilitlendikten sonra kontrol lambası yakl. 2 saniye boyunca hızlı bir şekilde yanıp söner, ardından uzun aralıklarla yanıp sönmeye başlar. Araç kilitlenmiş ise ve güvenlik emniyeti» Sayfa 25 devre dışı ise, sürücü kapısındaki kontrol lambası yakl. 2 saniye hızlı yanıp söner, sonra söner ve yakl. 30 saniye sonra uzun aralıklarla yanıp sönmeye başlar. Kontrol lambası önce yak. 2 saniye hızlı olarak yanıp söner, kesintisiz olarak yaklaşık 30 saniye yanar ve sonunda yavaş olarak yanıp sönerse, merkezi kilitleme sisteminde veya araç içi denetiminde ve araç çekme koruması denetiminde» Sayfa 28 bir hata vardır. Bir yetkili servisten yardım talebinde bulununuz. Şek. 9 Çocuk emniyet tertibatının devreye sokulması Çocuk emniyet tertibatı arka kapıların içeriden açılmasını engeller. Kapı sadece dışarıdan açılabilir. Çocuk emniyet tertibatı, araç anahtarı ile açılıp kapatılır. Açılması Emniyet yarığını ok yönünde çevirin» Şek. 9 (sağ kapıda tersine). Devreden çıkarma Emniyet yarığını ok yönünün tersine çevirin (sağ kapıda ayna görüntüsü). Merkezi kilit sistemi Giriş bilgileri Merkezi kilitleme veya açma uygulandığında bütün kapılar aynı anda kilitlenir veya kilidi açılır. Bagaj kapağının açma sırasında kilidi açılır. Plakanın üst tarafındaki el tutamağına basılarak açılabilir» Sayfa 29. Kişisel ayarlar Tek kapı açılması Bu seçme fonksiyonu sadece sürücü kapısı kilidinin açılmasını gerçekleştirir. Ancak tekrar komut verildiğinde kapılar kilitlenirler ve açılırlar (Açma). Otomatik kilitleme ve kilit açma Tüm kapılar ve bagaj kapağı 15 km/saatlik bir hızdan itibaren otomatik olarak kilitlenirler. Kontak anahtarı çıkarıldığında, aracın kilitleri otomatik olarak tekrar açılır. Bunun haricinde aracın kilidi, sürücü tarafından merkezi kilitleme tuşuna» Sayfa 26 basılarak veya bir ön kapının kapı açma kolunun çekilmesiyle açılabilir. Kilitlenmiş kapılar ayrıca dışarıdan gelen istenmedik saldırıyı önler, örn. trafik lambalarında. Fakat buna karşılık acil bir durumda yardım edecek kişilerin araca girmesi zorlaşır - Ölüm tehlikesi! İstek üzerine bireysel ayarları yetkili bir ŠKODA servisinde aktifleştirebilirsiniz. Hava yastığının açıldığı bir kaza durumunda, yardım edenlerin araca girmelerinin sağlanması için, kilitlenmiş olan kapıların kilitleri otomatik olarak açılır. Merkezi kilitleme sistemi arıza yaptığında anahtar ile sadece sürücü kapısını açabilir veya kilitleyebilirsiniz» Sayfa 25. Diğer kapıların ve bagaj kapağının kilitlerini el ile açabilir veya kilitleyebilirsiniz. Kapının acil kilitlenmesi» Sayfa 26. Bagaj kapağının acil kilitlenmesi» Sayfa Kullanım

27 Güvenlik emniyeti Merkezi kilitleme, bir güvenlik emniyeti ile donatılmıştır. Aracı dışarıdan kapatırsanız, kapı kilitleri otomatik olarak bloke olur. Sürücü kapısındaki kontrol lambası yakl. 2 saniye boyunca hızlı bir şekilde yanıp söner, ardından uzun aralıklarla yanıp sönmeye başlar. Kapı koluyla, kapılar ne içeriden, ne de dışarıdan açılamaz. Böylece araçtaki hırsızlık denemeleri zorlaşır. Güvenlik emniyeti 2 saniye içinde çiftli kilitleme ile devreden çıkarılabilir. Güvenlik emniyeti devre dışı olursa, sürücü kapısındaki kontrol lambası yaklaşık 2 saniye hızlı yanar söner, daha sonra söner ve yaklaşık 30 saniye sonra uzun aralıklarla yanıp sönmeye başlar. Aracın kilitlerinin bir sonraki açılması ve kapatılmasında güvenlik emniyeti tekrar çalışır duruma gelir. Eğer araç kilitlenirse ve güvenlik emniyeti devreden çıkarsa, kapılar içeriden kapı açma kolunu çekerek açılabilir. Güvenlik emniyeti devrede olacak şekilde dışarıdan kapatılan araçların içinde ne insan, ne de hayvan kalmamalıdır, zira hem kapılar, hem de pencereler içeriden açılamazlar. Kapıların kilitli olması acil durumda yardım edenlerin araca girmelerini zorlaştırır - Ölüm tehlikesi! Hırsızlık alarm sistemi, aracın kilitlenmesi sırasında güvenlik emniyeti devreden çıkmış olsa bile devreye girer. Burada araç içi denetimi devreye girmez. Araç kilitlendikten sonra güvenlik emniyetinin etkinleştirilmesiyle ilgili olarak gösterge paneli ekranındaki KILIDE DIKKAT mesajı ile bilgilendirileceksiniz. Bilgi ekranı olan araçlarda şu mesaj gösterilir: KİLİDE! Seyir defteri! mesajı görüntülenir. Anahtar ile kilit açma Şek. 10 Kilit açma ve kilitleme ile ilgili anahtar dönüşleri Anahtarı, sürücü kapısının kilit silindirinde sürüş yönüne (kilitleme konumu) A çeviriniz» Şek. 10. Kapı kolunu çekiniz ve kapıyı açınız. Tüm kapıların (Hırsızlık alarmı olan araçlarda sadece sürücü kapısı) kilidi açılır. Bagaj kapağının kilidi açılır. Kapı kontağı üzerinden devreye giren iç lambalar yanar. Güvenlik emniyeti devreden çıkar. Eğer araç bir hırsızlık alarm sistemi ile donatılmamış ise, sürücü kapısındaki kontrol lambasının yanıp sönmesi durur» Sayfa 28. Araç bir hırsızlık alarm sistemi ile donatılmış ise, hırsızlık alarm sistemini devreden çıkarmak için, kapının kilidini açtıktan sonra 15 saniye içinde kontak anahtarı mutlaka kontağa sokmalı ve kontak açılmalıdır. Eğer 15 saniye içinde kontağı açmazsanız, alarm tetiklenir. Anahtar ile kilitleme Anahtarı, sürücü kapısının kilit silindirinde sürüş yönünün tersine (kilitleme konumu) B çeviriniz» Şek. 10. Tüm kapılar ve bagaj kapağı kilitlenir. Kapı kontağı üzerinden devreye giren iç lambalar devreden çıkar. Hırsızlık emniyeti hemen devreye girer. Sürücü kapısındaki kontrol lambası yanıp sönmeye başlar. Kilit açma ve kilitleme 25

28 Sürücü kapısı açık ise, araç kilitlenemez. Eğer güvenlik emniyeti çalışır durumda ise» Sayfa 25, kapı açma kolları ve merkezi kilitleme tuşları devre dışı kalır. Merkezi kilitleme tuşu Şek. 11 Merkezi kilitleme tuşu Kapıları acil kilitleme Şek. 12 Arka kapı: Kapının acil kilitlenmesi Araç dışarıdan kilitlenmemiş ise, araç kontak kapalı iken de düğme» Şek. 11 ile kilitlenebilir veya kilitleri açılabilir. Tüm kapıların ve bagaj kapağının kilitlenmesi no'lu düğmeye» Şek. 11 basılmalıdır. Düğmedeki sembolü yanar. Tüm kapıların ve bagaj kapağının kilitlerinin açılması no'lu düğmeye» Şek. 11 basılmalıdır. Tuºtaki sembolü söner. Eğer araç merkezi kilitleme tuşu ile kilitlenmiş ise, aşağıdakiler geçerlidir. Kapıların ve bagaj kapısının dışarıdan açılması mümkün değildir (Güvenlik, örn. bir kavşakta dururken). Kapıların kilitlerini içeriden tek tek açabilirsiniz ve kapı açma kolundan çekerek açabilirsiniz. Tek bir kapı açık olsa bile araç kilitlenemez. Hava yastığının açıldığı bir kaza durumunda, yardım edenlerin araca girmelerinin sağlanması için, içeriden kilitlenmiş olan kapıların kilitleri otomatik olarak açılır. Merkezi kilitleme kontak kapalıyken de çalışır durumdadır. Kapılar kilitlenmiş durumdayken acil durumda dış yardım zorlaştığından dolayı, çocuklar aracın içinde gözetimsiz olarak hiç bir zaman bırakılmamalıdır. Kilitli kapılar acil durumda yardım edenlerin araca girmelerini zorlaştırır - Ölüm tehlikesi! Kapıların kilit silindiri bulunmayan alın taraflarında, bir acil kilitleme mekanizması vardır, bu mekanizma sadece kapı açıldıktan sonra görülür. Kilitleme Siperi A sökün» Şek. 12. Anahtarı yarığa B yerleştiriniz ve ok yönünde yatay konuma (sağ kapıda tersine) çeviriniz. Kapağı tekrar yerleştiriniz. Kapı kapatıldıktan sonra, artık dışarıdan açılamaz. Kapının kilidi tekrar, kapı açma kolu içeriden bir kez çekilerek açılabilir ve ondan sonra dışarıdan açılabilir. Uzaktan kumanda Giriş bilgileri Uzaktan kumanda anahtarı ile şunları yapabilirsiniz: Aracın kilidinin açılması ve kilitlenmesi; Bagaj kapağının veya kilidinin açılması. Pili olan verici uzaktan kumanda anahtarının sapına yerleştirilmiştir. Alıcı araç içinde bulunur. Uzaktan kumanda anahtarının etki alanı yaklaşık 30 metredir. Piller zayıf olduğu zaman, erişim menzili azalır. 26 Kullanım

29 Anahtarda, aracın kilidinin el ile açılmasını ve kilitlenmesini ve ayrıca motorun çalıştırılmasını sağlayan dışarı katlanabilir bir anahtar dili vardır. Kaybolan bir anahtarın değiştirilmesinde ve alıcı cihazının onarımından veya değiştirilmesinden sonra, bu sistem bir yetkili ŠKODA servisi tarafından mutlaka başlangıç ayarına getirilmelidir. Ancak o zaman uzaktan kumanda anahtarı tekrar kullanılabilir. Kontak açık iken, uzaktan kumanda otomatik olarak devre dışına çıkar. Uzaktan kumandanın fonksiyonu, aracın yakınında bulunan ve aynı frekans bölgesinde çalışan vericiler ( örn. mobil telefon, TV vericisi) tarafından üst üste gelebilir ve geçici olarak olumsuz etkilenebilir. Merkezi kilitleme veya hırsızlık alarm sistemi sadece 3 metreden daha az bir mesafede uzaktan kumandaya cevap veriyorsa, pili mutlaka değiştirilmelidir» Sayfa 23. Sürücü kapısı açıksa, araç uzaktan kumanda anahtarı ile kilitlenemez. Aracın kilidinin açılması ve kilitlenmesi Şek. 13 Uzaktan kumanda anahtarı Anahtar dilinin dışa katlanması 4 no'lu tuşa basınız. Anahtar dilinin içe katlanması 4 no'lu tuşa basınız ve anahtar dilini içe katlayınız. Aracın kilidinin açılması sinyal lambalarının iki defa yanıp sönmesi ile gösterilir. Eğer aracın kilidini 1 no'lu tuş ile açarsanız ve daha sonraki 30 saniye içinde hiç bir kapıyı veya bagaj kapağını açmaz iseniz, araç otomatik olarak tekrar kilitlenir ve güvenlik emniyeti veya hırsızlık alarm sistemi tekrar etkinleşir. Bu fonksiyon aracın kilidinin yanlışlıkla açılmasını önler. Kilitlenme göstergesi Aracın doğru kilitlenmesi sinyal lambalarının bir defa yanıp sönmesi ile gösterilir. Araç kilitlendikten sonra kapılar veya bagaj kapağı açılırsa, sinyal lambası bunlar tekrar kapandıktan sonra yanıp söner. Güvenlik emniyeti devrede olacak şekilde dışarıdan kilitlenen araçlarda, aracın içinde hiç kimse kalmamalıdır, zira hem kapıların kilidi, hem de pencereler içeriden açılamazlar. Kapıların kilitli olması acil durumda yardım edenlerin araca girmelerini zorlaştırır - Ölüm tehlikesi! Uzaktan kumandayı sadece kapılar ve bagaj kapağı kapalı ve araç görüş açınızda ise kullanınız. Aracın yanlışlıkla kilitlenmemesi için, aracın içinde iken anahtarı kontağa sokmadan önce uzaktan kumandanın kilitleme tuşuna basmamalısınız. Eğer bu durum bir kere meydana gelirse, uzaktan kumandanın kilit açma tuşuna basınız. Aracın kilidinin açılması 1 no'lu tuşa basınız. Aracın kilitlenmesi 3 no'lu tuşa basınız. Güvenlik emniyetinin devre dışı bırakılması 3 no'lu tuşa 2 saniyede iki defa basınız. Diğer bilgiler» Sayfa 24. Bagaj kapağı kilidinin açılması 2 no'lu tuşa basınız. Diğer bilgiler» Sayfa 29. Uzaktan kumandanın senkronizasyonu Eğer aracın uzaktan kumanda ile açılmıyorsa, o zaman anahtarın kodu ile aracın kontrol ünitesi birbirine uymuyor demektir. Bunun nedeni, uzaktan kumanda anahtarı tuşlarına sistemin etki alanı dışında birçok kez basılmıştır veya uzaktan kumandanın pili değiştirilmiştir. Bu yüzden kodun aşağıdaki şekilde senkronize edilmesi gereklidir: uzaktan kumanda anahtarı üzerindeki herhangi bir tuşa basılmalıdı, kapı, tuşa basıldıktan sonra 1 dakika içinde anahtar ile açılmalıdır. Kilit açma ve kilitleme 27

30 Hırsızlık alarm sistemi Giriş bilgileri Hırsızlık alarm sistemi, araca yapılacak saldırı denemesine karşı korumayı yükseltir. Sistem, araca yapılan bir hırsızlık teşebbüsünde akustik ve optik sinyal vererek devreye girer. Alarm sistemi nasıl devreye sokulur? Araç kapıdan anahtar ile veya uzaktan kumanda ile kilitlendiğinde hırsızlık alarm sistemi devreye girer. Kapatma işleminden yaklaşık 30 saniye sonra devrededir. Alarm sistemi nasıl devreden çıkarılır? Alarm sistemi, uzaktan kumandadaki kilit açma düğmesine basarak devreden çıkarılır. Eğer araç uzaktan kumanda sinyalinin verilmesinden sonra 30 saniye içinde açılmaz ise, hırsızlık alarm sistemi tekrar devreye girer. Eğer aracın kilidi anahtar ile sürücü kapısından açılırsa alarm sistemini devreden çıkarmak için, kapı açıldıktan sonraki 15 saniye içerisinde anahtar kontak kilidine sokulmalı ve kontak açılmalıdır. Eğer 15 saniye içinde kontağı açmazsanız, alarm tetiklenir. Alarm ne zaman tetiklenir? Araç kapatıldığında aşağıdaki güvenlik bölümleri denetlenir: Motor kaputu; Bagaj kapağı; Kapılar; Kontak kilidi; Araç eğimi» Sayfa 28, Araç içi denetimi ve çekme koruması denetimi; Aracın iç bölümü» Sayfa 28, Araç içi denetimi ve çekme koruması denetimi; Araç elektrik şebekesinde gerilim düşüşü; Fabrika çıkışında takılı römork tertibatının prizi. Eğer alarm sistemi aktif iken her iki akü kutbundan bir tanesi sökülürse, alarm hemen tetiklenir. Alarm sistemi nasıl devreden çıkarılır? Aracı uzaktan kumanda ile açarsanız veya kontağı açarsanız, alarm devreden çıkar. Alarm sireninin ömrü 5 yıldır. Daha etraflı bilgiyi Škoda yetkili satıcınızdan alabilirsiniz. Alarm sisteminin fonksiyonunu tam olarak yapmasını sağlamak için, aracı terk etmeden önce, tüm kapıların ve camların kilitlenmiş olup olmadığı kontrol edilmelidir. Uzaktan kumandanın ve alıcı kısmın kodlaması, başka araçların uzaktan kumandasının kullanılmasına mani olur. Araç içi denetimi ve çekme koruması denetimi Şek. 14 Araç içi denetimi ve araç çekme koruması denetimi düğmesi İç mekan kontrolü, araç içinde bir hareket belirler belirlemez alarmı çalıştırır. Araç içi denetimi ve araç çekme koruması denetiminin devreden çıkartılması Kontağı kapatınız. Sürücü kapısını açın. Sürücü tarafındaki orta sütunda bulunan» Şek. 14 düğmeye basılmalıdır, düğmede sembolü kırmızıdan oranj rengine döner. Aracı 30 saniye içinde kilitleyiniz. Araç içi denetimi ve araç çekme koruması denetimi aracın bir sonraki kilitlenmesinde otomatik olarak tekrar devreye girer. 28 Kullanım

31 Aracın içindeki hareketlerden dolayı (örn. çocuklar veya hayvanlar tarafından) veya araç taşınırken (örn. tren veya gemi ile) veya çekilirken alarm tetiklenebileceği için araç içi denetimi ve çekme koruması denetimini kapatın. Gözlük gözü açıksa araç içi denetiminin etkisi azalır. Araç içi denetim fonksiyonunun tam olarak yapmasını sağlamak için, daima aracı kilitlemeden önce gözlük gözünü kapatınız. Bagaj kapağı Konuya giriş Bu bölümde aşağıdaki konulara ilişkin bilgiler bulacaksınız: Bagaj kapağının otomatik olarak kilitlenmesi 29 Bagaj kapağı 29 Bagaj kapağı acil kilit açma 30 Bagaj kapağının otomatik olarak kilitlenmesi bkz. Sayfa 29 okuyu- Araç, uzaktan kumandanın tuşuyla bagaj kapağı kapatılmadan önce kilitlendiyse, kapak kapatma işleminden hemen sonra otomatik olarak kilitlenir. Aracınızda bagaj kapağını gecikmiş olarak otomatik kilitleme işlemi etkinleştirilebilir. Bu işlev etkinleştirildikten sonra şunlar geçerlidir: Bagaj kapağının kilidi uzaktan kumanda anahtarı 2» Sayfa 27 üzerindeki tuşu ile açıldıysa, kapak kapatıldıktan sonra sınırlı bir süre içerisinde açılabilir. Talep halinde bagaj kapağını gecikmiş olarak otomatik kilitleme işlevi bir ŠKODA yetkili servisi tarafından etkinleştirilebilir veya devre dışı bırakılabilir. Burada daha ayrıntılı bilgiler yer almaktadır. Bagaj kapağı otomatik olarak kilitlenmeden önce, araca istenmedik saldırı tehlikesi söz konusudur. Bu nedenle araç daima uzaktan kumandanın düğmesi veya uzaktan kumandasız anahtarla kilitlenmelidir» Sayfa 25. Kapandıktan sonra bagaj kapağının kilidinin tam olarak oturduğundan emin olunuz. Aksi takdirde, bagaj kapağı kilitlenmiş bile olsa kapak seyir sırasında kendi kendine açılabilir - Kaza tehlikesi! Yaslanmış veya tamamen açık bagaj kapağı ile hiç bir zaman sürmeyiniz, aksi halde aracın içine egzoz gazı girebilir - Zehirlenme tehlikesi! Bagaj kapağını kapatırken arka cama bastırılmamalı, cam patlayabilir - Yaralanma tehlikesi! Bagaj kapağı Şek. 15 Bagaj kapağının kilidinin açılması Bagaj kapağının kapatılmasından sonra, kapak 1 saniye içinde otomatik olarak kilitlenir ve hırsızlık alarm sistemi devreye girer. Bunun geçerli olması için, bagaj kapağının kapanmadan önce aracın kilitlenmiş olması gereklidir. Sürüş başlangıcında veya 5 km/saatten yüksek bir hızda, plakanın üst tarafındaki tutma kolunun fonksiyonu devreden çıkar. Durduktan ve bir kapı açıldıktan sonra, tutma kolunun fonksiyonu tekrar devreye girer. bkz. Sayfa 29 okuyu- Aracın kilidi açıldıktan sonra plakanın üst tarafındaki el tutamağına basılarak kapak açılabilir. Açma Tutamağına basınız ve aynı anda bagaj kapağını kaldırınız» Şek. 15. Kilit açma ve kilitleme 29

32 Kapatma Bagaj kapağını aşağı doğru çekiniz ve hafif bir savurmayla yerine vurunuz. Bagaj kapağının iç kaplamasında, kapatma işlemini kolaylaştıran bir kol vardır. Bagaj kapağı acil kilit açma Şek. 16 Bagaj kapağı kilidinin acil açılması Eğer araç dışarıdan kilitlenirse, aracın içinde hiç kimse kalmamalıdır, zira acil durumda camlar içeriden açılmaz. Eğer arka koltuklarda çocuklar taşınırsa, arka kapıların elektrikli camlarının devreden çıkarılmasını tavsiye ederiz (emniyet düğmesi) S» Şek. 17. ÖNEMLİ Elektrikli camların doğru çalışmasını sağlamak için camlar temiz tutulmalıdır. Camların donması durumunda, önce buzu» Sayfa 115, Camlar ve dış aynalar temizleyin ve sonra elektrikli camı çalıştırın. Aksi takdirde elektrikli cam mekanizması hasarlanabilir. Kilitli aracı terk ederken, camların daima kapalı olmasına dikkat ediniz. bkz. Sayfa 29 okuyu- Merkezi kilitleme sisteminde bir hata varsa, bagaj kapağının kilidi manuel olarak açılabilir. Kilit açma Arka koltuk oturma bölgesinin koltuk arkalığını öne doğru katlayınız» Sayfa 44. Anahtarı kaplamadaki yarığa sonuna kadar itiniz. Ok yönünde hareket ettirerek kapağın kilidini açınız. Bagaj kapağı açılmalıdır. Sürüş esnasında araç içinin havalandırılması için öncelikli olarak mevcut olan ısıtma/klima ve havalandırma sisteminden yararlanınız. Eğer camlar açık ise, toz veya diğer pislikler aracın içine girer ve ayrıca belli hızlarda rüzgar sesi meydana gelebilir. Yüksek hızlarda, gereksiz yüksek bir yakıt tüketimini önlemek için yan camlar kapatılmalıdır. Elektrikli camlar Konuya giriş Bu bölümde aşağıdaki konulara ilişkin bilgiler bulacaksınız: Sürücü kapısındaki ve arka kapılardaki düğmeler Kullanım

33 Sürücü kapısındaki ve arka kapılardaki düğmeler Elektrikli cam mekanizması bir aşırı ısınma koruması ile donatılmıştır. Pencere tekrar açıldığında ve kapatıldığında bu koruma aşırı ısınabilir. Bu, pencereyi geçici olarak bloke eder. Aşırı ısınma koruması soğur soğumaz, pencere tekrar devreye alınabilir. Şek. 17 Sürücü kapısındaki/arka kapılardaki düğmeler bkz. Sayfa 30 okuyu- Elektrikli camlar sadece kontak açık olduğu zaman çalışır. Açma Cam, kapıdaki ilgili düğmeye hafifçe basılarak açılır. Düğme serbest bırakıldıktan sonra açma işlemi durdurulur. Ek olarak sürücü penceresi düğmeye sonuna kadar basarak otomatik olarak açılabilir (tamamen açma). düğmeye yeniden basıldığında cam hemen durur. Kapatma Cam, ilgili düğmenin hafifçe çekilmesi ile kapatılır. Düğme serbest bırakıldıktan sonra kilitleme işlemi durdurulur. Sürücü tarafının kol dayanağındaki otomatik cam düğmeleri A Sürücü kapısındaki otomatik cam düğmesi B Ön yolcu kapısındaki otomatik cam düğmesi S Emniyet düğmesi Emniyet düğmesi S» Şek. 17 emniyet düğmesine basarak arka kapılardaki cam düğmelerini devre dışı bırakabilirsiniz. Emniyet şalterine S tekrar basarak, arka kapılardaki elektrikli cam düğmeleri tekrar çalışır duruma gelir. Arka kapılardaki düğmeler devre dışı bırakıldı ise, güvenlik şalteri S deki kontrol lambası yanar. Kilit açma ve kilitleme 31

34 Işık ve görüş Işık Konuya giriş Bu bölümde aşağıdaki konulara ilişkin bilgiler bulacaksınız: Işığı devreye sokma ve devreden çıkarma 32 Fonksiyon DAY LIGHT (Gündüz farı) 33 Sis farı 33 Arka sis lambası 33 Işık mesafesi ayarı 34 Sinyal lambası ve uzun hüzmeli far kolu 34 Park lambası 35 CORNER fonksiyonlu sis farı 35 Flaşör sistemi düğmesi 35 Sağdan direksiyonlu araçlardaki düğmelerin düzeni,» Şek. 18» Sayfa 32'te gösterilen düzene nazaran kısmen farklıdır. Şalter konumlarının işaretlenmiş olduğu semboller bununla beraber aynıdır. Asla sadece park ışığı ile sürüş yapmayınız! Park lambalarının aydınlığı, önünüzdeki yolu yeteri derecede aydınlatmak ve trafikteki diğer sürücüler tarafından görülmek için yeterli değildir. Bunun için, karanlıkta veya görüş kötüleştiğinde daima kısa hüzmeli farları yakınız. ÖNEMLİ Lambaları devreye sokarken ulusal yasal yönetmeliklere uyulmalıdır. Işıkların doğru ayarlanmasından ve kullanımında daima sürücü sorumludur. Far şalteri konumunda, kontak anahtarı çekili ve sürücü kapısı açık ise bir akustik uyarı sinyali duyulur. Sürücü kapısının kapatılmasıyla (kontak kapalı) akustik sinyal sesi kapı kontağı üzerinden durdurulur, fakat gerekirse durdurulan aracı aydınlatmak için park lambası açık kalır. Soğuk ve ıslak hava şartlarında farlar geçici olarak içten buğulanabilirler. Buğulanmanın sebebi far camının içindeki ve dışındaki sıcaklık farkıdır. Sürüş farı yakıldıktan bir süre sonra ışığın çıkış alanındaki buğulanma kaybolur, far camının kenarları hala buğulu olabilir. Geri farlar ve sinyaller de buğulanmış olabilir. Bu buğulanmanın aydınlatma tertibatının ömrüne bir etkisi yoktur. Işığı devreye sokma ve devreden çıkarma Şek. 18 Kumanda paneli: Far şalteri/sigorta bölmesi: Gündüz farı şalteri bkz. Sayfa 32 okuyu- Park lambasının açılması Far şalterini» Şek konumuna çeviriniz. Kısa hüzmeli farın açılması Far şalterini» Şek konumuna çeviriniz. Işığı kapatınız (gündüz sürüş farı hariç) Far şalterini» Şek konumuna çeviriniz. 32 Kullanım

35 Fonksiyon DAY LIGHT (Gündüz farı) bkz. Sayfa 32 okuyu- Gündüz sürüş far açmak Far şalterini» Şek. 18 -» Sayfa 32 0 konumuna çeviriniz. Gündüz sürüş farının devreden çıkarılması Sigorta kutusu kapağını çıkarın» Sayfa 151, Kumanda panelindeki sigortalar. Düğmeyi» Şek. 18 -» Sayfa 32 sağa çevirin. Gündüz sürüş farının devreye sokulması Sigorta kutusu kapağını çıkarın» Sayfa 151, Kumanda panelindeki sigortalar. Düğme» Şek. 18 -» Sayfa 32 sola basılmalıdır. Gündüz sürüş farının ÇALIŞTIRMA-DURDURMA sistemli araçlarda devre dışı bırakılması Kontağı kapatınız. Sinyal lambası kolu» Şek. 21 direksiyona doğru çekilmeli ve aynı anda aşağı doğru itilmeli ve bu konumda tutulmalıdır. Kontak açılmalı - sol sinyal lambası 4x yanana kadar beklenmelidir. Kontak kapatılmalı - gündüz farının devre dışı bırakıldığını teyit eden bir sinyal sesi duyulur. Sinyal lambası kolu bırakılmalıdır. Gündüz sürüş farının ÇALIŞTIRMA-DURDURMA sistemli araçlarda devreye sokulması Kontağı kapatınız. Sinyal lambası kolu» Şek. 21 direksiyona doğru çekilmeli ve aynı anda yukarı doğru itilmeli ve bu konumda tutulmalıdır. Kontak açılmalı - sağ sinyal lambası 4x yanana kadar beklenmelidir. Kontak kapatılmalı - gündüz farının devreye girdiğini teyit eden bir sinyal sesi duyulur. Sinyal lambası kolu bırakılmalıdır. Gündüz farı kontak açıldıktan sonra yanar. Sis farı bkz. Sayfa 32 okuyu- Sis farının açılması Far şalterini» Şek. 19 veya konumuna çeviriniz. Far şalterini 1 konumuna çekiniz. Şek. 19 Kumanda paneli: Far şalteri Sis lambaları devrede iken, gösterge panelindeki kontrol lambası» Sayfa 16 yanar. Arka sis lambası bkz. Sayfa 32 okuyu- Arka sis lambalarının açılması Far şalterini» Şek. 19» Sayfa 33 veya konumuna çeviriniz. Far şalterini 2 konumuna çekiniz. Araç sis farları» Sayfa 33 ile donatılmamışsa, far şalteri konumuna çevrilerek ve doğrudan bu konumda 2 çekilerek arka sis lambası yakılır. Bu şalterin iki değil bir pozisyonu vardır. Sis lambaları devrede iken, gösterge panelindeki kontrol lambası» Sayfa 16 yanar. Araç bir fabrika çıkışında römork tertibatı veya orijinal ŠKODA aksesuarı römork tertibatı ile donatılmışsa ve arka sis lambaları açıkken bir römork çekiliyorsa, sadece römorkun arka sis lambası yanar. Işık ve görüş 33

36 Işık mesafesi ayarı Sinyal lambası ve uzun hüzmeli far kolu Şek. 20 Kumanda paneli: Işık mesafesi ayarı Şek. 21 Sinyal ve uzun far kolu bkz. Sayfa 32 okuyu- Döner düğmeyi» Şek. 20, istenen ışık mesafesine doğru çeviriniz. Ayar konumları Konumlar yaklaşık aşağıdaki yük durumuyla ilgilidir. - Aracın ön tarafı dolu, bagaj bölümü boş. 1 Araç tam dolu, bagaj bölümü boş. 2 Araç tam dolu, bagaj bölümü yüklü. 3 Sürücü koltuğu dolu, bagaj bölümü yüklü. ÖNEMLİ Işık mesafesini daima aşağıdakiler sağlanacak şekilde ayarlayınız: diğer araç kullanıcılarının, özellikle karşıdan gelen araç kullanıcıların gözlerini kamaştırmamalı; ışık mesafesi güvenli sürüş için yeterli olmalıdır. Işık mesafesi ayarının kısa hüzmeli farlar açık iken yapılmasını tavsiye ederiz. bkz. Sayfa 32 okuyu- Sinyal lambası ve uzun far kolu ile ayrıca park lambasını ve selektörü de çalıştırabilirsiniz. Sinyal lambası sağ ve sol Kolu» Şek. 21 yukarıya doğru A veya aşağıya doğru B bastırınız. Eğer sadece üç defa sinyal vermesini istiyorsanız, kolu kısa süreli olarak üst veya alt baskı noktasına kadar kısaca bastırınız ve tekrar bırakınız (konforlu sinyal verme olarak adlandırılır). Şerit değiştirmek için sinyal verme durumunda, sadece kısa yanıp sönmesi için, kolu sadece yukarı veya aşağı dayama noktasına kadar hareket ettiriniz ve bu konumda tutunuz. Uzun hüzmeli far Kısa hüzmeli farı yakınız» Sayfa 32. Kol» Şek. 21 öne doğru ok yönünde C bastırılmalıdır. Uzun farlar, kol çıkış konumuna D ok istikametinde çekerek kapatılır. Selektör Kolu» Şek. 21 direksiyon simidine doğru (yaylı konum) ok yönünde D çekiniz. Park lambası Kullanımın tarifi» Sayfa 35 ÖNEMLİ Uzun hüzmeli farları veya selektörü sadece, diğer trafik katılımcıların gözleri kamaşmadığı zaman kullanınız. 34 Kullanım

37 Sinyal lambaları sadece kontak açık iken çalışır. Gösterge panelindeki ilgili kontrol lambası veya birlikte yanıp söner. Bir viraj sona erdikten sonra sinyal otomatik olarak devreden çıkar. Bir sinyal lambası arızalanırsa, kontrol lambası yaklaşık iki misli hızla yanıp söner. Park lambası bkz. Sayfa 32 okuyu- Park lambası Kontağı kapatınız. Sinyal lambası kolunu» Şek. 21» Sayfa 34 yukarı veya aşağı bastırınız - sağ veya sol araç tarafındaki park lambası devreye alınır. Çift taraflı park lambası Far şalterini» Şek. 18 -» Sayfa 32 konumuna çeviriniz ve aracı kilitleyiniz. Park lambası sadece kontak kapalı iken etkinleştirilebilir. Sağ veya sol sinyal lambasını açıp kontağı kapatırsanız, park lambası otomatik olarak yanmaz. CORNER fonksiyonlu sis farı bkz. Sayfa 32 okuyu- CORNER fonksiyonlu sis farları, aracın yakınındaki yerlere saparken, park ederken vs. çevrenin daha iyi aydınlatılması için kullanılır. CORNER fonksiyonlu sis farları, dönüş açısına veya sinyal lambasının 1) açılmasına göre, aşağıdaki şartlar yerine getirildiğinde, ayarlanır: Araç duruyor ve motor çalışıyor veya araç azami 40 km/saat ile hareket ediyor; Gündüz sürüş farı açık değil; Kısa hüzmeli far açık; Sis farları açık değil; Araç geri viteste değil. Flaşör sistemi düğmesi bkz. Sayfa 32 okuyu- Şek. 22 Kumanda paneli: Flaşör sistemi düğmesi Flaşör sistemini açmak ve kapatmak için, şaltere» Şek. 22 basınız. Flaşör sistemi devrede iken aracın sinyal lambaları aynı anda yanıp söner. Sinyal kontrol lambaları ve düğmedeki kontrol lambaları aynı şekilde yanıp söner. Flaşör sistemi kontak kapalıyken de çalıştırılabilir. Bir hava yastığının tetiklendiği bir kaza durumunda, flaşör sistemi otomatik olarak devreye girer. Flaşör örneğin şu durumlarda çalıştırılabilir: Bir trafik sıkışıklığına ulaştığınızda; bir arıza veya acil durum olduğunda. 1) Her iki devreye alma şartı çeliştiğinde, örneğin direksiyon sola çevrilir ve sağ sinyal lambası yanarsa, sinyal lambasının önceliği vardır. Işık ve görüş 35

38 İç lamba İç lamba - Varyant 2 İç lamba - Varyant 1 Şek. 23 İç lamba - Varyant 1 Şek. 24 İç lamba - Varyant 2 İç lambanın açılması Düğme» Şek. 24 konumuna bastırılmalıdır. İç lambanın açılması Düğme A» Şek. 23 lamba kenarına doğru bastırılmalı, sembolü belirir. İç lambanın kapatılması Düğme 0 konumuna bastırılmalıdır. İç lambanın kapatılması Düğme A» Şek. 23, orta konuma O bastırılmalıdır. Lambanın kapı kontağı şalteri ile kullanılması Düğme konumuna bastırılmalıdır. Lambanın kapı kontağı şalteri ile kullanılması Düğme A» Şek. 23 lamba ortasına doğru bastırılmalı, sembolü belirir. İç aydınlatma - Varyant 2 için» Sayfa 36, İç lamba - Varyant 1 ile aynı temel kurallar geçerlidir. Okuma lambaları Okuma lambalarını açmak ve kapatmak için, düğmelere B» Şek. 23 basılmalıdır. Arka iç lamba Kapı kontağı şalteri ile lamba kullanımı devrede ise (düğme A,» Şek. 23 konumunda), lamba aşağıdaki durumlarda yanar: Aracın kilidi açılırsa; Bir kapı açılırsa, Kontak anahtarı çekilirse. Şek. 25 Arka iç lamba Kapı kontağı şalteri ile lamba kullanımı devrede ise (düğme A, konumunda), lamba aşağıdaki durumlarda kapanır: Araç kilitlenirse; Kontak açılırsa; Tüm kapılar kapandıktan yakl. 30 saniye sonra. Bir kapı açık kalırsa veya düğme A konumunda ise, araç aküsünün boşalmaması için iç lamba 10 dakika içerisinde kapatılır. Şaltere» Şek. 25 basın, lamba açılır veya kapatılır. 36 Kullanım

39 Görüş Güneş siperlikleri Arka cam ısıtması Şek. 26 Arka cam ısıtma düğmesi Şek. 27 Güneş siperliği: Sürücü/ön yolcu tarafı Arka cam ısıtması şaltere» Şek. 26 basılarak devreye sokulabilir veya çıkarılabilir, şalterdeki kontrol lambası yanar veya söner. Arka cam ısıtması sadece motor çalıştığı zaman devredir. Arka cam ısıtması 7 dakika sonra kendiliğinden devreden çıkar. Çevre u Camın buzları erir erimez veya buğulanma biter bitmez, ısıtmayı kapatmalısınız. Azalan akım tüketimi, yakıt tüketimine olumlu yönde etki eder» Sayfa 107, Elektrik enerjisi tasarrufu. Sürücüye ve ön yolcuya ait güneş siperliklerini braketlerinden dışarıya doğru çekebilir ve kapıya doğru ok yönünde 1» Şek. 27 veya 2 döndürebilirsiniz. Bant A küçük, hafif nesnelerin, örn. bir not kağıdı vb. koyulması içindir. Yolcu tarafındaki güneş siperliğinde kapaklı bir makyaj aynası B bulunmaktadır. Kapağın ok yönünde 3 itilmelidir. Üzerinde örn. tükenmez kalem vs. gibi nesneler bulunan güneş siperlikleri yan camlarda kafa hava yastığının açılma bölgesine döndürülmemelidir. Kafa hava yastıkları açıldığında araç içindeki kişiler yaralanabilir. Araç elektrik gerilimi düşerse, motor kumandası için yeterli elektrik enerjisi sağlamak için, arka cam ısıtması otomatik olarak devreden çıkar» Sayfa 131, Otomatik tüketici kapatma. Silecekler Konuya giriş Bu bölümde aşağıdaki konulara ilişkin bilgiler bulacaksınız: Silecekleri çalıştırma 38 Far yıkama sistemi 39 Ön cam silecek lastiklerinin değiştirilmesi 39 Arka cam silecek lastiğinin değiştirilmesi 39 Silecekler ve yıkama sadece kontak açıkken çalışır. Işık ve görüş 37

40 Geri vitese takıldıktan sonra, ön cam sileceklerin devrede olması durumunda arka cam bir kere silinir. Cam yıkama suyu ilave edin» Sayfa 127. Silecek lastiklerinin mükemmel durumda olması, net bir görüş ve güvenli sürüş için mutlaka gereklidir» Sayfa 39. Cam yıkama sistemini, düşük sıcaklıklarda ön camı ısıtmadan kullanmayınız. Aksi halde cam temizleyicisi ön camda donabilir ve öne doğru görüşü kısıtlayabilir. ÖNEMLİ Düşük sıcaklıklarda ve kışın sürüşten önce veya kontağı açmadan önce silecek lastiklerinin donmamış olmasını kontrol edin. Eğer silecekleri silecek lastikleri donmuş iken çalıştırırsanız, hem silecek lastikleri ve hem de cam silecek motoru zarar görebilir! Silecekler açık iken kontağı kapatırsanız, silecekler kontak tekrar açıldığında aynı modda çalışmaya devam eder. Kapatma ve bir sonraki kontak açma arasında silecekler düşük sıcaklıklarda donabilir. Donmuş silecek lastiklerini dikkatlice ön veya arka camdan çözün. Sürüşten önce kar ve buzu sileceklerden temizleyin. Sileceklerin dikkatsizce kullanımı sonucunda ön camın hasar görme tehlikesi meydana gelir. Güvenlik nedenlerinden dolayı cam silecek lastiklerini yılda bir-iki kere değiştiriniz. Bunlar bir ŠKODA yetkili servisinden edinilebilir. Ön cam silecek kolları geri katlanmış iken, kontak açılmamalıdır. Sileceklerin duruş konumuna geri dönmesi durumunda, motor kaputunun boyası zarar görür. Silecek lastikler temiz tutulmalıdır. Silecek lastikleri otomatik yıkama tesislerinden kalan cila artıkları nedeniyle kirli olabilir» Sayfa 113. Ön cama ait cam yıkama memeleri olan araçlarda bunlar motor çalışırken ısıtılır. Silecekleri çalıştırma Şek. 28 Silecek kolu bkz. Sayfa 37 okuyu- Parmakla dokunarak silme Ön camı sadece kısa süreli silmek isterseniz, kolu yaylandırılmış konuma 4» Şek. 28 bastırın. Aralıklı silme Kol yukarı doğru 1» Şek. 28 konumuna getirilmelidir. Her bir silme hareketi arasındaki istenen duruşu A düğmesi ile ayarlayınız. Yavaş silme Kol yukarı doğru 2» Şek. 28 konumuna getirilmelidir. Hızlı silme Kol yukarı doğru 3» Şek. 28 konumuna getirilmelidir. Ön cam silme/yıkama otomatiği Kol direksiyona doğru yaylı konuma 5» Şek. 28 çekilmeli, yıkama sistemi ve silecek çalışır. Kolu bırakınız. Yıkama sistemi durur ve silecekler 1 ila 3 silme hareketi daha yapar (püskürtme işleminin süresine göre). Arka camın silinmesi Kol, direksiyondan uzaklaşacak şekilde 6» Şek. 28 konumuna bastırılmalı, cam sileceği düzenli olarak birkaç saniye sonra siler. Arka cam için silme/yıkama otomatiği Kol direksiyondan uzağa yaylı konuma 7» Şek. 28 bastırılmalı, silecek ve yıkama sistemi çalışır. Kolu bırakınız. Yıkama sistemi durur ve silecekler 1 ila 3 silme hareketi daha yapar (püskürtme işleminin süresine göre). Kol bırakıldıktan 6 konumunda kalır. 38 Kullanım

41 Sileceklerin kapatılması Kol ana konuma 0» Şek. 28 geri getirilmelidir. Far yıkama sistemi bkz. Sayfa 37 okuyu- Kısa veya uzun hüzmeli far açık olduğunda silecek kolu 5» Şek. 28 konumuna çekilirse, farlara kısa süreli püskürtme yapılır. Ön cama on kez püskürtme yapıldıktan sonra farlara püskürtme yapılır. Far camlarında oluşan yerleşik ve inatçı kirler (örn. böcek kalıntıları) düzenli aralıklarla, örn. yakıt ikmalinden sonra temizlenmelidir. Aşağıdaki bilgiler dikkate alınmalıdır» Sayfa 115, Far camları. Kış mevsimindeki çalışmasını sağlamak için, yıkama memesi tutucularındaki karları temizlemeli ve buzlanmayı buz eritme spreyi ile yok etmelisiniz. Silecek lastiklerinin değişimi için servis konumu Motor kaputunu kapatınız. Kontağı açıp tekrar kapatınız. Silecek kolu 4» Şek. 28» Sayfa 38 konumuna bastırılmalıdır. Silecek kolları servis konumuna geçer. Silecek lastiğinin çıkarılması Silecek kolu arka camdan kaldırılmalı ve silecek lastiği silecek kolu yönünde, ok A» Şek. 29 biraz devrilmelidir. Silecek kolunu üst kısmından el ile tutunuz. Diğer elinizle emniyetin 1 kilidini açınız ve lastiği B ok yönünde çıkarınız. Silecek lastiğinin sabitleştirilmesi Silecek lastiğini dayanağa oturuncaya kadar itiniz. Silecek lastiğinin doğru olarak oturup oturmadığını kontrol ediniz. Silecek kolunu tekrar camın üzerine yerleştiriniz. Kontağı açınız ve silecek kolunu 4» Şek. 28» Sayfa 38 konumuna bastırın. Silecek kolları temel konuma geçer. ÖNEMLİ Far yıkama sisteminin memelerini asla elle çıkarmayınız - Hasar görme tehlikesi! Ön cam silecek lastiklerinin değiştirilmesi Arka cam silecek lastiğinin değiştirilmesi Şek. 30 Arka cam silecek lastiği Şek. 29 Ön cam silecek lastiği bkz. Sayfa 37 okuyu- Silecek lastiklerini değiştirmeden önce silecek kolları servis konumuna getirilmelidir. bkz. Sayfa 37 okuyu- Silecek lastiğinin çıkarılması Silecek kolu arka camdan kaldırılmalı ve silecek lastiği silecek kolu yönünde, ok A» Şek. 30 biraz devrilmelidir. Silecek kolunu üst kısmından el ile tutunuz. Diğer elinizle emniyetin 1 kilidini açınız ve lastiği B ok yönünde çıkarınız. Silecek lastiğinin sabitleştirilmesi Silecek lastiğini dayanağa oturuncaya kadar itiniz. Işık ve görüş 39

42 Silecek lastiğinin doğru olarak oturup oturmadığını kontrol ediniz. Silecek kolunu tekrar camın üzerine yerleştiriniz. Dikiz aynaları Manuel olarak karartılan iç ayna Temel ayarlar Kolu, aynanın alt kenarında öne doğru getiriniz. Aynanın karartılması Kolu, aynanın alt kenarında arkaya doğru çekiniz. Dış ayna Konvex (dış bükey) dış aynalar görüş alanını büyütür. Böylece aynadaki nesneleri küçük olarak gösterirler. Bu bakımdan bu aynalar, arkadan gelen araçlar ile olan mesafeyi tahmin etmek için sadece kısmen uygundur. İç aynayı mümkün olduğunca, arkadan gelen araçlara olan mesafeyi tayin etmek için kullanınız. Dış ayna ısıtması sadece motor çalıştığı zaman devrededir. Dış ayna ısıtması devrede olduğunda, dış ayna yüzeylerine temas etmeyiniz. Otomatik ayar sistemi bozulduğunda, her iki dış aynayı, ayna yüzeylerinin kenarına bastırarak el ile ayarlayabilirsiniz. Otomatik ayna ayarındaki bir arıza durumunda bir yetkili servise başvurunuz. Şek. 31 Kapının iç kısmı: Döner düğme Sürmeye başlamadan önce arka görüntü aynadan garantilenmelidir. Dış ayna ısıtması Döner düğmeyi» Şek. 31 konumuna getiriniz. Sol dış aynanın ayarlanması Döner düğmeyi» Şek. 31 konumuna getiriniz. Ayna yüzeyinin hareketi döner düğmenin hareketi ile aynıdır. Sağ dış aynanın ayarlanması Döner düğmeyi» Şek. 31 konumuna getiriniz. Ayna yüzeyinin hareketi döner düğmenin hareketi ile aynıdır. 40 Kullanım

43 Koltuklar ve eşya yerleştirme alanları Ön koltuklar Konuya giriş Bu bölümde aşağıdaki konulara ilişkin bilgiler bulacaksınız: Ön koltukların ayarlanması 42 Eşya gözlü ön kol dayanağı 42 Ön koltuk kaloriferi 43 Sürücü koltuğu, pedallar hafifçe açılandırılmış bacaklarla tamamen bastırılabilecek şekilde ayarlanmalıdır. Sürücü koltuğunun koltuk arkalığı, direksiyon simidinin en üst noktası hafifçe açılandırılmış kollarla ulaşılabilecek şekilde ayarlanmalıdır. Koltukların doğru ayarı özellikle şunlar için önemlidir: Kullanım elemanlarına güvenli ve hızlı bir şekilde ulaşma; Gerilimsiz ve yorgun olmayan bir vücut duruşu; emniyet kemerlerinin ve hava yastığı sisteminin azami koruma etkisi. Sürücü koltuğunu sadece araç dururken ayarlayınız - Kaza tehlikesi! Koltuğu ayarlarken dikkat! Dikkatsiz ve kontrolsüz ayarlama sıkışma yaralanmalarına yol açabilir. Sürüş esnasında koltuk arkalıkları arkaya doğru çok fazla eğimli olmamalıdır, zira aksi halde emniyet kemerlerinin ve hava yastığı sisteminin etkisi olumsuz olur - Yaralanma tehlikesi! Araçta bulunan koltuk sayısından fazla yolcuyu asla almayınız. Her yolcu, oturduğu koltuğa ait emniyet kemerini mutlaka takmalıdır. Çocuklar, mutlaka uygun bir emniyet sistemi ile emniyet altına alınmalıdır» Sayfa 100, Çocukların emniyetli şekilde taşınması. Size ve araç içindekilere en uygun korumayı sağlamak için, ön koltuklar ve koltuk başlıkları mutlaka daima vücut ölçülerine göre ayarlanmalıdır ve emniyet kemerleri doğru bir şekilde takılmalıdır. (Devam) Sürüş esnasında ayaklarınızı daima ayak bölümünde tutunuz. Ayaklarınızı hiç bir zaman kumanda paneline, koltuk yüzeylerine dayamayınız veya camdan dışarıya çıkartmayınız. Bu durum özellikle ön yolcu için geçerlidir. Bir fren manevrası veya bir kaza durumunda yüksek bir yaralanma riskine maruz kalırsınız. Hava yastığının açılması durumunda, yanlış oturma pozisyonu nedeniyle ölümcül yaralanmalar meydana gelebilir! Sürücü ve ön yolcu için, direksiyon simidinden veya kumanda panelinden en az 25 cm'lik bir uzaklığı muhafaza etmek önemlidir. Eğer asgari mesafeyi muhafaza etmezseniz, hava yastığı sistemi sizi koruyamaz - Ölüm tehlikesi! Ayak bölmesinde hiç bir nesnenin olmamasına dikkat ediniz, aksi halde nesneler, sürüş veya fren manevrasında pedala doğru hareket edebilirler. Bu durum, vites değiştirme, fren yapma veya gaz vermeye engel olabilir. Ön yolcu koltuğunda bunun için öngörülen (örn. çocuk koltuğu) dışında nesneler taşımayınız - kaza tehlikesi! Arkalık eğimi ayar mekanizmasında belirli bir çalışma süresinden sonra bir boşluk oluşabilir. Koltuklar ve eşya yerleştirme alanları 41

44 Ön koltukların ayarlanması Eşya gözlü ön kol dayanağı Şek. 32 Koltuk ayarı için kumanda elemanları/ spor koltuk ayarı için kumanda elemanları bkz. Sayfa 41 okuyu- Koltuğun ileri-geri yönde ayarlanması Kol (orta bölümde) 1» Şek. 32 yukarı çekilmeli ve bu sırada koltuk istenen pozisyona itilmelidir. Kolu 1 serbest bırakınız ve koltuğu, koltuk kilitleme tertibatı duyulur şekilde oturuncaya kadar itmeye devam ediniz. Koltuk yüksekliğinin ayarlanması Koltuğu kaldırmak isterseniz, kolu 2» Şek. 32 yukarıya doğru çekiniz veya pompalayınız. Koltuğu indirmek isterseniz, kolu 2 aşağıya doğru bastırınız veya pompalayınız. Koltuk arkalığının eğiminin ayarlanması Koltuk arkalığının yükü alınmalı (arkalığa yaslanmayınız), kol 3» Şek. 32 arkaya doğru çekilmeli ve sırtla istenen koltuk arkalığı eğimi ayarlanmalıdır. Kol 3 bırakıldıktan sonra koltuk arkalığı ayarlanan pozisyonda kalır. Şek. 33 Kol dayanağı /eşya gözünün açılması bkz. Sayfa 41 okuyu- Kol dayanağı yüksekliğinin ayarlaması Kol dayanağı tamamen yukarı kaldırılmalı ve ardından tekrar aşağı katlanmalıdır. Kol dayanağı 5 tırnak kademesinden birine kaldırılmalıdır. Eşya gözünün açılması Kol dayanağının ön bölümündeki düğmeye basılmalıdır» Şek Eşya gözünün kapağı yukarı katlanmalıdır» Şek Kullanım

45 Ön koltuk kaloriferi Şek. 34 Isıtmalı ön koltuklar ÖNEMLİ Koltuk ısıtmasının ısıtma elemanlarının hasar görmemesi için, koltukların üzerinde diz çökmemeli veya başka noktasal yükler uygulanmamalıdır. Koltuklar şahıslar tarafından kullanılmıyorsa veya üzerinde sabitlenmiş veya bırakılmış cisimler örn. çocuk koltuğu, bir çanta vs. bulunuyorsa, koltuk ısıtmasını kullanmayınız. Koltuk ısıtıcısının ısıtma elemanlarında arıza ortaya çıkabilir. Koltukları nemli olarak temizlemeyiniz» Sayfa 117. bkz. Sayfa 41 okuyu- Ön koltuk arkalığı ve oturma yüzeyleri elektrikli olarak ısıtılabilir. Düğmeye veya» Şek. 34 basarak, sürücü veya ön yolcu koltuğunun koltuk ısıtması devreye sokulabilir ve ayarlanabilir. Bir kere basıldığında koltuk ısıtması azami ısıtma gücüyle devreye alınır. Düğmeye tekrar tekrar basarak koltuk ısıtmasının ısıtma gücü kapatmaya kadar, azaltılarak ayarlanabilir. Koltuk ısıtmasının ısıtma gücü düğmede yanan kontrol lambalarının sayısı ile gösterilir. Koltuk ısıtma sistemi sadece motor çalışırken devreye sokulmalıdır. Böylece akünün kapasitesi büyük ölçüde şekilde korunmuş olur. Araç elektrik gerilimi düşerse, motor kumandası için yeterli elektrik enerjisi sağlamak için, koltuk ısıtması otomatik olarak devreden çıkar» Sayfa 131, Otomatik tüketici kapatma. Koltuk başlıkları Örn. ilaç etkisi, felç veya kronik rahatsızlıklar (örn. şeker hastalığı) sebebiyle sizin veya ön yolcunun ağrı veya sıcaklık hissiyatı sınırlıysa, koltuk ısıtma sistemini kullanmaktan tamamen vazgeçmenizi öneririz. Bu, belde, kalçada ve bacaklarda iyileşmesi güç yanıklara sebep olabilir. Koltuk ısıtma sistemini yine de kullanmak istiyorsanız, uzun mesafeli yolculukların zorlamalarından vücudun kendini toplayabilmesi için, düzenli olarak molalar vermenizi öneririz. Durumun doğru olarak değerlendirilmesi için doktorunuza başvurunuz. Şek. 35 Koltuk başlığı: Ayarlama/sökme Spor koltuklarda koltuk başlıklarının yüksekliği ayarlanamaz ve başlıklar sökülemez. Koltuk başlığı yüksekliğinin ayarlanması Koltuk başlığı her iki el ile yandan tutulmalı ve istendiği gibi yukarıya itilmelidir. Koltuk başlığını aşağıya doğru itmek isterseniz, emniyet düğmesini A» Şek. 35 bir elinizle basılı tutunuz ve diğer elinizle koltuk başlığını aşağıya bastırınız. Ön koltuk başlıkların sökülmesi ve takılması Koltuk başlığını sonuna kadar koltuk arkalığından çekiniz. Koltuklar ve eşya yerleştirme alanları 43

46 Emniyet düğmesine A» Şek. 35 basılmalı ve koltuk başlığı dışarı çekilmelidir. Tekrar takmak için, koltuk başlığını emniyet düğmesi duyulur şekilde oturuncaya kadar koltuk arkalığının içine aşağıya doğru bastırınız. Arka koltuk başlıkların sökülmesi ve takılması Koltuk başlığını sonuna kadar koltuk arkalığından çekiniz. Emniyet düğmesine 1» Şek. 35 basılmalı, aynı zamanda genişliği azami 5 mm olan bir düz tornavida 2 açıklığındaki emniyet düğmesine bastırılmalı ve koltuk başlığı çekilmelidir. Tekrar takmak için, koltuk başlığını emniyet düğmesi duyulur şekilde oturuncaya kadar koltuk arkalığının içine aşağıya doğru bastırınız. Koltuk başlığını, koltuk başlığının üst kenarı mümkün olduğunca kafanızın üst kenarının yüksekliğinde bulunacak şekilde ayarlayınız. Koltuk başlıkları mutlaka vücut büyüklüğüne uygun olarak ayarlanmalıdır. Doğru bir şekilde ayarlanmış koltuk başlıkları, emniyet kemerleri ile birlikte araç içindeki kişilerin etkili bir şekilde korunmalarını sağlarlar» Sayfa 87. Bir kaza durumunda araç içindekilerin etkili bir şekilde korunmaları için, koltuk başlıkları doğru olarak ayarlanmalıdır. Aracı, koltuk başlıkları sökülmüş durumda iken, asla kullanmayınız - Yaralanma tehlikesi! Arka koltuklarda oturanlar varsa, arka koltuk başlıkları alt konumlarında olmamalıdır. Arka koltuklar Koltuk arkalığının öne katlanması Şek. 36 Koltuk arkalığının açılması Öne katlama Arka koltukları öne katlamadan önce ön koltukların, öne katlanmış arka koltuklardan dolayı zarar görmeyecek şekilde ayarlanmış olması gerekir 1). Emniyet kemeri kilit dili ilgili araç tarafındaki açıklığa A» Şek. 36 sokulmalıdır - güvenlik pozisyonu. Emniyet düğmesine B basarak koltuk arkalığının kilidi açılmalı ve tam öne katlanmalıdır. Geri katlama Koltuk başlığı söküldüyse, bu biraz kaldırılmış koltuk arkalığına itilmelidir. Son olarak emniyet düğmesi yerine oturana kadar koltuk arkalığını geriye katlayınız - koltuk arkalığını çekerek kontrol ediniz». Kırmızı renkli ucun C görülmediğinden emin olunmalıdır. 1) Ön koltuklar çok geride ise, koltuk arkalıklarını öne katlamadan önce arka başlıkları çıkartmanızı tavsiye ederiz. Çıkarılan başlıkları hasarlanmayacak ve kirlenmeyecek şekilde saklayınız. 44 Kullanım

47 Koltuk arkalığının geri katlanmasından sonra, kemer ve kemer kilitleri mutlaka ilk konumunda bulunmalıdır - bunlar mutlaka yerleşmeye hazır olmalıdır. Ani frenleme durumunda bagaj bölmesinden hiç bir nesnenin yolcu bölmesine doğru kaymaması için, koltuk arkalıkları mutlaka emniyetli bir şekilde kilitlenmiş olmalıdır - Yaralanma tehlikesi. Arka koltuk arkalıklarının doğru oturmuş olmasına dikkat ediniz. Orta koltuğun emniyet kemeri görevini ancak o zaman güvenilir bir şekilde yerine getirebilir. ÖNEMLİ Koltuk arkalıklarını kullanırken, mutlaka emniyet kemerlerinin hasar görmemesine dikkat ediniz. Emniyet kemerleri hiçbir şekilde geriye katlanan koltuk arkalığı tarafından ezilmemelidir. Arka kol dayanağı Şek. 37 Arka koltuklar: Kol dayanağı Bagaj bölmesi Konuya giriş Bu bölümde aşağıdaki konulara ilişkin bilgiler bulacaksınız: Bagaj lambası 46 N1 sınıfı araçlar 46 Sabitleme elemanları 46 Kanca 47 Sabitleme fileleri 47 Bagaj bölmesi kaplaması 47 Aracın iyi sürüş şartlarıyla ilgili olarak aşağıdakilere dikkat ediniz: Yükü mümkün olduğunca düzenli bir şekilde dağıtınız. Ağır nesneleri mümkün olduğunca öne doğru yerleştiriniz. Yük parçalarını gerdirme halkalarına veya sabitleme filesine sabitleyiniz» Sayfa 46. Bir kaza durumunda, küçük ve hafif nesneler, ağır yaralanmalara neden olabilecek kadar yüksek kinetik enerjiye sahip olurlar. Bu kinetik enerjinin büyüklüğü, sürüş hızına ve nesnenin ağırlığına bağlıdır. Burada en önemli faktör sürüş hızıdır. Örnek: Ağırlığı 4,5 kg olan emniyet altına alınmamış bir nesne, 50 km/saatlik bir önden çarpışma durumunda, kendi ağırlığının 20 katı kadar bir enerji alır. Bu, yaklaşık 90 kg'lık bir ağırlığın oluşması anlamına gelir. Araç içinde uçan bu kurşunun bir yolcuya çarpması durumunda neler olabileceğini tahmin edebilirsiniz. Konforu arttırmak için, kol dayanağı halkasından aşağıya doğru katlanabilir» Şek. 37. Bagaj bölmesindeki nesneleri yerleştiriniz ve bunları gerdirme halkalarıyla sabitleştiriniz. Yolcu bölümünde serbest olarak bulunan nesneler, ani bir manevra veya kaza durumunda öne doğru uçabilir ve araç içindekileri veya diğer trafik katılımcılarını yaralayabilirler. Eğer uçan bu nesneler açılmış olan bir hava yastığına çarparsa, tehlikenin boyutu daha da büyür. Böyle bir durumda geri fırlayan nesneler araç içindekileri yaralar - Ölüm tehlikesi. Ağır nesnelerin taşınması sırasında, ağırlık merkezinin yer değiştirmesi nedeniyle sürüş şartlarının değişeceğini dikkate alın - Kaza tehlikesi! Hızlanma ve sürüş şekli için, bu durum mutlaka dikkate alınmalıdır. Koltuklar ve eşya yerleştirme alanları 45

48 (Devam) Bagaj eşyaları veya nesneler gerdirme halkalarına uygun olmayan veya hasarlı gerdirme bantlarıyla sabitlenirse, frenleme veya kaza durumunda yaralanmalar meydana gelebilir. Bagaj eşyalarının ön tarafa doğru uçmasını önlemek için, daima gerdirme halkalarına emniyetli şekilde sabitlenen uygun gerdirme bantları kullanınız. Taşınan yükü mutlaka, ani sürüş ve fren manevralarında hiçbir nesnenin öne kaymayacağı bir şekilde yerleştirmelisiniz - Yaralanma tehlikesi! Arka koltuk arkalığının öne katlanması ile büyütülmüş bagaj bölmesinde, sabitlenmiş sivri ve tehlikeli eşyaların taşırken kalan arka koltuklardaki kişilerin emniyetinin sağlandığına mutlaka dikkat ediniz» Sayfa 88, Arka koltuklarda oturanların doğru oturuş pozisyonu. Öne katlanan koltuğun yanındaki arka koltukta oturanlar varsa, bunların emniyetinin sağlandığına mutlaka çok dikkat ediniz. Örneğin taşınacak eşyaları, arkadan bir kaza durumunda koltuk geriye katlanmayacak şekilde yerleştiriniz. Yaslanmış veya tamamen açık bagaj kapağı ile hiç bir zaman sürmeyiniz, aksi halde aracın içine egzoz gazı girebilir - Zehirlenme tehlikesi! İzin verilen aks yükünü ve araç için izin verilen toplam ağırlığı aşmayınız - Kaza tehlikesi! Bagaj bölmesinde hiç bir zaman yolcu taşımayınız! ÖNEMLİ Arka camın ısıtma sistemine ait rezistansların sürtünen nesneler tarafından zarar görmemesine dikkat edilmelidir. Lastik hava basıncını mutlaka yüke uyarlamalısınız» Sayfa 133, Lastiklerin dayanım ömrü. Bagaj lambası bkz. Sayfa 45 okuyu- Lamba, bagaj bölümü kapağının açılması sırasında otomatik olarak devreye girer. Kapak yaklaşık 10 dakikadan daha fazla açık kalırsa, bagaj lambası otomatik olarak devreden çıkar. N1 sınıfı araçlar bkz. Sayfa 45 okuyu- Bir koruyucu ızgarayla donatılmamış N1 sınıfı araçlarda, yükü sabitlemek için EN (1-4) standardına uygun germe takımı kullanılmalıdır. Sabitleme elemanları bkz. Sayfa 45 okuyu- Bagaj bölmesinde şu sabitleme elemanları bulunur» Şek. 38. A B Şek. 38 Bagaj bölmesi: Gerdirme halkaları ve sabitleme elemanları Yük parçalarının ve sabitleme filelerinin sabitlenmesi için gerdirme halkaları. Sadece sabitleme filelerinin sabitlenmesi için sabitleme elemanları. ÖNEMLİ Gerdirme halkalarının azami yüklenme kapasitesi 3,5 kn'dir (350 kg). Ön sabitleme elemanı B katlanabilir arka koltuk arkalığının arkasında bulunmaktadır» Şek Kullanım

49 Kanca Şek. 39 Bagaj bölmesi: Kanca Sabitleme fileleri için sabitleme örnekleri» Şek. 40. A B C Çapraz cep Taban filesi Boyuna cep Sabitleme filelerine izin verilen azami yüklenme kapasitesi aşılmamalıdır. Ağır nesneler için yeteri kadar emniyetli değildir - Yaralanma tehlikesi. bkz. Sayfa 45 okuyu- Bagaj bölmesinin her iki tarafında, küçük eşya parçalarını, örn. çantalar vb. sabitlemek için kancalar bulunur» Şek. 39. ÖNEMLİ ÖNEMLİ Sabitleme filelerin azami yüklenme kapasitesi 1,5 kg'dır. Filelere keskin kenarlı nesneler koymayınız file hasarı tehlikesi. Bagaj bölmesi kaplaması Kancanın azami yüklenme kapasitesi 7,5 kg'dır. Sabitleme fileleri Şek. 40 Sabitleme ağları bkz. Sayfa 45 okuyu- Şek. 41 Bagaj bölmesi kapağının sökülmesi bkz. Sayfa 45 okuyu- Havaleli yük taşımak istediğiniz zaman, ihtiyaç durumunda bagaj bölmesi kapağı sökülebilir. Kapağı sökün Tutma bantlarını 1» Şek. 41 kancadan çıkarınız. Tutucuların arasındaki kapağın alt tarafına hafifçe vurarak, kapak tutuculardan 2 çıkarılmalıdır. Koltuklar ve eşya yerleştirme alanları 47

50 Kapağın takılması Kapak, yan döşemenin yerleştirme yüzeylerinin üzerine koyulmalıdır. Kapağın 3» Şek. 41 dayanakları yan döşemedeki tutucuların 2 üzerine koyulmalıdır. Tutucuların arasında bulunan kapağın üst tarafına hafifçe vurarak, kapak yerine oturtulmalıdır. Tutma bantları 1 bagaj bölmesi kapağına asılmalıdır. Bagaj bölmesi kaplaması üzerine, ani frenleme durumunda veya çarpışma durumunda araç içindekiler için tehlikeli olacak hiçbir nesne koyulmamalıdır. ÖNEMLİ Bagaj bölmesi kaplamasının azami yüklenme kapasitesi 1 kg'dır. Bagaj kapağının kapanmasında usul dışı kullanımla bagaj bölmesi kaplamasının veya yan döşemenin kıvrılmasına ve zarar görmesine neden olunabilir. Aşağıdaki bilgiler bu nedenle dikkate alınmalıdır. Kapağın 3» Şek. 41 dayanakları yan kaplamanın 2 tutucularına oturmuş olmalıdır. Bagaj yükü, bagaj bölmesi kapağının yüksekliğini aşmamalıdır. Kapak açık durumda bagaj kapağının fitilinde kıvrılmış olmamalıdır. Açık kapak ve koltuk arkalığı arasındaki boşlukta hiç eşya bulunmamalıdır. Bagaj kapağı açılırken bagaj bölmesi kapağı da birlikte kalkar. Port baga Konuya giriş Bu bölümde aşağıdaki konulara ilişkin bilgiler bulacaksınız: Sabitleme noktaları 49 Tavan yükü 49 Port bagajdaki yük, mutlaka emniyetli bir şekilde sabitlenmelidir - Kaza tehlikesi! Taşınan yükü daima usulüne uygun bir şekilde uygun ve hasar görmemiş gerdirme bantlarıyla emniyete alınız. Port bagajda taşınan yükü eşit bir şekilde dağıtınız. Ağır veya geniş yüzeyli nesnelerin port bagajın üzerinde taşınması sırasında sürüş şartlarının ağırlık merkezinin yer değiştirmesi veya büyük rüzgar tutma yüzeyleri nedeniyle değişecektir - Kaza tehlikesi! Bu yüzden sürüş tarzını ve hızı güncel şartlara uyarlayınız. Ani sürüş ve fren manevraları önlenmelidir. Hız ve sürüş tarzını görüş, hava, yol ve trafik şartlarına göre uyarlayınız. Aracınıza ait olan izin verilen tavan yükünü, aks yüklerini ve toplam ağırlığı hiçbir şekilde aşmamalısınız - Kaza tehlikesi! ÖNEMLİ Sadece ŠKODA tarafından izin verilen port bagajlar kullanılmalıdır. Başka port bagaj sistemleri kullandığınız zaman veya taşıyıcıyı usulüne uygun monte etmediğiniz zaman, araçta meydana gelecek olan hasarlar garanti kapsamı dışında kalır. Bu yüzden port bagaj sistemi ile birlikte verilen montaj talimatına dikkat ediniz. Elektrikli sürgülü/açılır tavanı olan araçlarda, açılmış olan sürgülü/açılır tavanın aracın üstündeki yüke çarpmamasına dikkat edilmelidir. Ayrıca bagaj bölmesi kapağının açma sırasında tavan yüküne çarpmamasına da dikkat ediniz. Aracın yüksekliği bir portbagajın monte edilmesi ve üzerine sabitlenen yük nedeniyle değişir. Aracın yüksekliğini mevcut geçiş yükseklikleri ile karşılaştırınız, örn. altgeçiter ve garaj kapıları. Port bagajı bir araç yıkama tesisine girmeden önce sökünüz. Tavan anteninin sabitlenen yük nedeniyle olumsuz etkilenmemesine dikkat ediniz. Çevre u Artan hava direnci ile birlikte yakıt tüketimi yükselir. 48 Kullanım

51 Sabitleme noktaları İçecek tutucu Konuya giriş İçecek tutucuya asla kaynar içecek kutuları yerleştirmeyiniz. Araç hareket ettiğinde, bunlar dökülebilir - Haşlanma tehlikesi! Kırılabilir içecek kapları (örn. cam, porselen) kullanmayınız. Bir kaza durumunda yaralanmalar meydana gelebilir. Şek. 42 Ana taşıyıcı için sabitleme noktaları bkz. Sayfa 48 okuyu- Ana taşıyıcı için sabitleme noktaları montaj yeri» Şek. 42. ÖNEMLİ Sürüş sırasında içecek tutucudaki içeceklerin ağzını açık bırakmayınız. Bunlar örneğin frenleme sırasında dökülüp elektrikli aksama ve koltuk döşemesine zarar verebilir. A B Arka sabitleme noktaları Ön sabitleme noktaları Orta konsoldaki içecek tutucusu Ekteki talimata uygun olarak montaj ve demontaj yapınız. ÖNEMLİ Ekteki talimatta bulunan sökme ve takma uyarılarına dikkat ediniz. Tavan yükü bkz. Sayfa 48 okuyu- 75 kg olan izin verilen tavan yükü (taşıyıcı sistem dahil) ve araç için izin verilen toplam ağırlık aşılmamalıdır. Yük kapasitesi düşük olan port bagajların kullanılması durumunda, izin verilen tavan yükünü tam olarak kullanamazsınız. Böyle durumlarda, port bagaja sadece montaj talimatında verilen azami yük sınırı kadar yükleyebilirsiniz. A B Şek. 43 Orta konsol: İçecek tutucu Ön orta konsoldaki içeçek tutucusu Arka orta konsoldaki içecek tutucu Koltuklar ve eşya yerleştirme alanları 49

52 Arka kol dayanağındaki içecek tutucusu Şek. 44 Arka kol dayanağı: İçecek tutucu Küllüğe asla yanıcı ve parlayıcı nesneleri koymayınız - Yangın tehlikesi! ÖNEMLİ Çıkartırken küllük kapağından tutulmamalıdır - kırılma tehlikesi. Çakmak, 12-Volt priz İçecek tutucusuna iki adet içecek kutusu koyabilirsiniz. Çıkarılabilen elemanlar A ve B» Şek. 44 yardımıyla münferit yuva deliklerinin boyu değiştirilebilir. Eleman A veya B ok yönünde çıkarılmalı ve istenen pozisyonda tutucuya tekrar yerleştirilmelidir. Çakmak Şek. 46 Orta konsol: Çakmak Küllük Şek. 45 Orta konsol: Küllük ön/arka Küllüğün çıkarılması Küllük» Şek. 45 yukarıya doğru çıkartılmalıdır. Küllük tablasının yerleştirilmesi Küllük dikey olarak yerleştirilmelidir. Çakmak ön orta konsolda bulunur» Şek. 46. Çakmak kullanımı Çakmağın tepesi içeri bastırılmalıdır» Şek. 46. Çakmağın tepesi dışarı sıçrayıncaya kadar bekleyiniz. Çakmağı hemen çıkarıp kullanınız. Çakmağı prize geri sokunuz. Çakmağı kullanırken dikkat! Çakmağın yanlış kullanılması yanıklara yol açabilir. Çakmak, kontak kapalıyken veya kontak anahtarı çekilmiş durumda iken de çalışır. Bu nedenle çocukları araç içinde hiç bir zaman gözetimsiz olarak bırakmayınız. 50 Kullanım

53 Çakmak açıklığı elektrikli tüketiciler için 12-Volt prizi olarak da kullanılabilir» Sayfa 51, 12-Volt priz. Diğer uyarılar» Sayfa 139, Aksesuar, tadilatlar ve parça değişimi 12-Volt priz Şek. 47 Orta konsol: 12-Volt priz ÖNEMLİ 12-Volt prizi sadece, toplam elektrik gücü 120 Watt değerine kadar olan ve izin verilen elektrikli aksesuarın bağlanması için kullanılabilir. Asla azami güç tüketimini aşmayın, aksi takdirde aracın elektrik aksamı zarar görebilir. Motor dururken elektrik tüketen aksamlar devredeyse, araç aküsü boşalır - Akü boşalma tehlikesi! Hasarları önlemek için, 12-Volt prizinde sadece uyan fişleri kullanınız. Sadece geçerli yönetmelikler doğrultusunda elektromanyetik uyumluluk konusunda kontrol edilen aksesuarlar kullanınız. Kontağı açmadan veya kapatmadan önce ve ayrıca motoru çalıştırmadan önce, gerilim değişiklikleri nedeniyle meydana gelebilecek hasarları önlemek için 12-Volt prizine bağlı cihazı kapatın. Bağlı cihazların kullanım kılavuzunu dikkate alın! Eşya gözleri 12-Volt prizi ön orta konsolda bulunur» Şek. 47. Priz kullanımı Çakmak veya prizin kapağı çıkartılmalıdır. Elektrikli tüketicinin fişini prize takınız. Diğer uyarılar» Sayfa 139, Aksesuar, tadilatlar ve parça değişimi 12 Volt prizin ve elektrikli aksesuarların yanlış kullanımı yangına, yanıklara ve diğer ağır yaralanmalara yol açabilir. Çocukları araç içinde hiç bir zaman gözetimsiz olarak bırakmayınız. 12-Volt prizi ve buna bağlı cihazlar kontak kapalıyken veya kontak anahtarı çekilmiş durumda iken de kullanılabilir. Bağlı elektrikli cihaz çok ısınırsa, cihazı hemen kapatın ve şebeke bağlantısını ayırın. Genel bakış Araçta şu eşya gözleri vardır: Ön yolcu tarafındaki eşya gözü» Sayfa 52 Güvenlik yeleği için bölme» Sayfa 52 Ön koltuklardaki eşya cepleri» Sayfa 53 Ön koltuk arkalıklarındaki file cepleri» Sayfa 53 Gözlük bölmesi» Sayfa 53 Orta konsoldaki eşya gözleri» Sayfa 54 Multimedia tutucu» Sayfa 54 Kapılardaki eşya gözleri» Sayfa 54 Bagaj bölümündeki eşya gözleri» Sayfa 54 Koltuklar ve eşya yerleştirme alanları 51

54 Kumanda panelinin üzerine koymayınız. Koyulan nesneler sürüş esnasında araç içinde savrulabilir veya yere düşebilir ve sizi trafikten uzaklaştırabilir - Kaza tehlikesi! Sürüş sırasında orta konsoldan veya diğer başka eşya gözlerinden hiç bir nesnenin sürücü ayak bölmesine geçmemesini sağlayınız. Aksi takdirde, artık vites değiştirme, fren yapma veya gaz verme durumunda olmayabilirsiniz - Kaza tehlikesi! Ön yolcu tarafındaki eşya gözü Isıtma yaparken aracı sürdüğünüz veya eşya gözünün soğutulmasını kullanmadığınız zaman, hava akımını kapatmanızı tavsiye ederiz. Eşya gözü, güvenlik nedenlerinden dolayı sürüş esnasında daima kapalı olmalıdır. Ön yolcu tarafındaki eşya gözünde maks. 1 l kapasiteli bir şişe koyulabilir. Güvenlik yeleği için bölme Şek. 49 Sürücü koltuğu: Eşya gözü Şek. 48 Kumanda paneli: Ön yolcu tarafındaki eşya gözü Ön yolcu tarafındaki eşya gözünün açılması ve kapatılması Kapağın sapı ok yönünde çekilmeli» Şek ve kapak aşağı katlanmalıdır. Kapak duyulabilir bir sesle yerine oturuncaya kadar yukarı doğru kaldırılmalıdır. Eşya gözündeki lamba Ön yolcu tarafındaki eşya gözünün kapağını açtığınızda, eşya gözündeki lamba yanar. Bu lamba, park lambası devrede olduğu zaman, otomatik olarak yanar ve kapağın kapatılması ile tekrar söner. Eşya gözünün soğutulması Döner düğme» Şek ile hava akımı açılır veya kapatılır. Hava akımı açıldığında ve klima sistemi çalıştığında, soğumuş hava eşya gözüne akar. Klima sistemi kapalı durumda iken, hava girişi açılırsa, emilen taze veya araç içi havası eşya gözüne akar. Sürücü koltuğunun altında güvenlik yeleği için bir eşya gözü» Şek. 49 bulunmaktadır. Eşya gözüne, güvenlik yeleğinden başka nesneler koyulmamalıdır. Bunlar eşya gözünden düşebilir - Pedal kullanımında engel veya kısıtlama nedeniyle tehlike! ÖNEMLİ Eşya gözüne, güvenlik yeleğinden başka nesneler koyulmamalıdır - Eşya gözü hasar görebilir. 52 Kullanım

55 Ön koltuklardaki eşya cepleri File cepleri küçük ve hafif nesneler için, örn. cep telefonu veya MP3 oynatıcı, öngörülmüştür. Şek. 50 Ön koltuk arkalıkları: Eşya cepleri File ceplerine izin verilen azami yüklenme kapasitesi aşılmamalıdır. Ağır nesneler için yeteri kadar emniyetli değildir - Yaralanma tehlikesi. Ön koltuk arkalıklarının arka tarafında eşya cepler bulunmaktadır» Şek. 50. Eşya cepleri, harita, dergi vb. saklanması için öngörülmüştür. Eşya ceplerine ağır nesneler koyulmamalıdır - Yaralanma tehlikesi! ÖNEMLİ Eşya ceplerine şişeler gibi büyük nesneler veya keskin nesneler koyulmamalıdır - Cepler ve koltuk kılıfları hasar görebilir. ÖNEMLİ File ceplerinin azami yüklenme kapasitesi 150 g'dır. File ceplerine şişeler gibi büyük nesneler veya keskin nesneler koyulmamalıdır - File cepleri hasar görebilir. Gözlük bölmesi Şek. 52 Tavan kaplamasından kesit: Gözlük bölmesi Ön koltuk arkalıklarındaki file cepleri Şek. 51 Ön koltuk arkalıkları: File cepleri Ön koltuk arkalıklarının iç taraflarında file cepleri vardır» Şek. 51. Gözlük bölmesi kapağına bastırıldığında, bölme aşağı düşer» Şek. 52. Bu yer sadece gözlük koymak veya almak için açılmalıdır, diğer zamanlarda kapalı tutulmalıdır. ÖNEMLİ Gözlük bölmesine ısıya karşı hassas nesneler koymayınız - bunlar hasar görebilir. Gözlük bölmesinin azami yüklenme kapasitesi 0,25 kg'dır. Koltuklar ve eşya yerleştirme alanları 53

56 Orta konsoldaki eşya gözleri Kapılardaki eşya gözleri Şek. 53 Orta konsol: Eşya gözleri Şek. 55 Kapılardaki eşya gözleri A B Ön orta konsoldaki açık eşya gözü Arka orta konsoldaki açık eşya gözü Multimedia tutucu Şek. 54 Ön orta konsol: Multimedia tutucu A B C D Arka kapılardaki eşya gözü Arka kapılardaki şişe gözü Ön kapılardaki eşya gözü Ön kapılardaki şişe gözü Yan hava yastıklarının etki alanını olumsuz etkilememek için, eşya gözünün C bölgesi» Şek. 55 sadece dışarı taşmayan nesneleri muhafaza etmek için kullanılmalıdır. Bagaj bölümündeki eşya gözleri Multimedia tutucu ön orta konsolda eşya gözünde bulunur» Şek. 54. Tutucu örn. bir cep telefonunun, MP3 oynatıcının veya benzeri bir cihazın koyulması için kullanılabilir. Şek. 56 Bagaj bölmesi: Eşya gözü Multimedia tutucu asla küllük olarak veya parlayıcı nesnelerin koyulması için kullanılmamalıdır - Yangın tehlikesi! Yan bölme kapağı çıkarılabilir ve bu şekilde bagaj bölmesi büyütülebilir. Kapağı üst kısmından tutunuz ve dikkatlice ok yönünde» Şek. 56 çıkarınız. 54 Kullanım

57 ÖNEMLİ Eşya gözleri, toplam ağırlığı 1,5 kg'ye kadar olan küçük nesnelerin muhafazası için düşünülmüştür. Eşya gözü kullanılırken, eşya gözünün veya bagaj bölmesi kaplamasının hasar görmemesine dikkat edilmelidir. Park belgesi, sürüş başlangıcından önce mutlaka alınmalıdır, böylece sürücünün görüş alanı kısıtlanmamış olur. Elbise kancaları Elbise kancaları orta sütunlarda ve her bir arka kapının üzerindeki tavan kaplamasının sapında bulunur. Asılan bir elbise ile arkaya doğru olan görüşünüzün engellenmemesine dikkat edin. Hafif elbiseler asınız ve ceplerinde ağır veya keskin kenarlı nesnelerin bulunmamasına dikkat ediniz. Elbiseleri asmak için elbise askılığı kullanmayınız, aksi halde kafa hava yastıkları olumsuz yönde etkilenir. ÖNEMLİ Kancaların azami yüklenme kapasitesi 2 kg'dır. Park fişi tutucu Şek. 57 Ön cam: Park fişi tutucu Park belgesi tutucu, örn. park belgesinin takılmasını sağlar. Koltuklar ve eşya yerleştirme alanları 55

58 Kalorifer ve klima sistemi Kalorifer ve klima sistemi Giriş bilgileri Isıtma etkisi, soğutma sıvısı sıcaklığına bağlıdır, bunun için tam ısıtma gücü, motor çalışma sıcaklığında iken kullanılır. Soğutma sistemi devrede iken, araçtaki sıcaklık ve nem miktarı düşer. Bu yüzden, yüksek dış sıcaklıklarda ve yüksek nemde araç içindekiler kendilerini daha iyi hissederler. Soğuk mevsimde, camların buğulanması önlenir. Soğutma etkisini yükseltmek için, iç hava sirkülasyonu kısa süreli olarak devreye alınabilir. Isıtma ve soğutma sisteminin kusursuz çalışması için, mutlaka ön camın önündeki hava girişinde kar, buz veya yapraklar olmamalıdır. Soğutma sistemi devreye sokulduktan sonra, klima sisteminin evaporatöründen yoğunlaşma suyu damlayabilir ve aracın altında bir su birikintisi meydana getirebilir. Bu durum normaldir ve bir sızdırma işareti değildir! Tüm camların buzsuz, karsız ve buğusuz olması trafik güvenliği için önemlidir. Bu bakımdan ısıtma ve havalandırma, camlardan buğu giderme ve buzların eritilmesi ve ayrıca soğutma çalışması konularını iyice öğreniniz. İç hava sirkülasyonu modunda çok uzun süre kalmayınız, çünkü kullanılan hava sürücüde ve araç içindekilerde yorgunluk yapar, dikkati azaltır ve bazı şartlarda camlarda buğuya yol açar. Kaza riski artar. Camlar buğulandığında, iç hava sirkülasyonu hemen kapatılmalıdır. Kullanılmış hava, arkada bagaj bölmesindeki havalandırma açıklıklarından dışarı verilir. İç hava sirkülasyonu devrede iken aracın içinde sigara içilmemesini tavsiye ederiz, aksi halde araç içinden emilen sigara dumanı klima sisteminin evaporatöründe tabakalaşır. Bu durum klima sistemi devreye girdiğinde, büyük emek ve yüksek masrafla (evaporatörün değiştirilmesi) giderilebilen sürekli bir kötü kokuya yol açar. Isıtma ve klima sisteminin kusursuz çalışması için, hava çıkış kanalları açık olmalıdır. Klima sisteminin ekonomik olarak kullanılması Soğutma işleminde, klima sisteminin kompresörü motor gücünü kullanır ve böylece yakıt tüketimini etkiler. Eğer durdurulmuş olan aracın iç kısmı güneş ışınlarından dolayı kuvvetli şekilde ısınmış ise, içerdeki sıcak havanın gitmesi için, camların ve kapıların kısa süreli olarak açılmasını tavsiye ederiz. Camlar açıldığı zaman, soğutma sistemi sürüş esnasında devreye sokulmamalıdır. Eğer istenen araç iç sıcaklığı, soğutma sistemi devreye sokulmadan da elde edilebiliyorsa, taze hava konumu seçilmelidir. Çevre u Yakıt tasarrufu sağladığınız takdirde, zararlı madde atımını da azaltmış olursunuz. Fonksiyon arızaları Soğutma sistemi +5 C'den yüksek sıcaklıklarda çalışmadığı zaman, bir fonksiyon arızası var demektir. Bunun nedenleri şunlar olabilir. Sigortalardan biri yanmış. Sigortayı kontrol edin, gerekirse değiştirin» Sayfa 150. Motor soğutma sıvısı sıcaklığı çok yüksek olduğu için, soğutma sistemi otomatik şekilde geçici olarak devreden çıkarıldı» Sayfa 9. Eğer fonksiyon arızasını kendiniz gideremiyorsanız veya soğutma verimi azalıyorsa, soğutma sistemi kapatılmalıdır. Yetkili servise başvurulmalıdır. 56 Kullanım

59 Hava çıkış kanalları Kalorifer Kullanım Şek. 58 Hava çıkış kanalları Hava çıkış kanallarını 3 ve 4 açınız Dikey çark yukarı çevrilmelidir. Hava çıkış kanallarının (3 ve 4) kapatılması Dikey çark aşağı çevrilmelidir. Hava çıkış kanallarının (3 ve 4) hava akımının değiştirilmesi Hava akımının yüksekliğini değiştirmek için, itilebilir ayarlayıcı yardımıyla yatay lameller yatırılmalıdır» Şek. 58. Hava akımının yana doğru yönünü değiştirmek için, itilebilir ayarlayıcı yardımıyla dikey lameller çevrilmelidir. Her bir hava kanalı için hava girişi, hava dağıtım düğmesi C» Şek. 59 ile ayarlanmalıdır. Hava çıkış kanalları 3» Şek. 58 ve 4 tek tek kapatılabilir ve açılabilir. Açılmış olan hava çıkış kanallarından, ısıtmanın ve klima sistemi ayarlayıcısının konumuna göre ve klima şartlarına göre ısıtılmış, ısıtılmamış veya soğutulmuş hava akar. Şek. 59 Kalorifer: Kullanım elemanları Sıcaklığın ayarlanması Sıcaklığı yükseltmek için, döner düğmeyi A» Şek. 59 sağa doğru çeviriniz. Sıcaklığı azaltmak için, döner düğmeyi A sola doğru çeviriniz. Fanın ayarlanması Fanı devreye sokmak için, fan düğmesi B» Şek ila 4 arası bir konuma getirilmelidir. Fanı devreden çıkarmak için, fan düğmesini B 0 konumuna getiriniz. Taze hava girişini kapatmak istenirse, 1 düğmesi» Sayfa 58, Bölümde İç hava sirkülasyonunun çalışması kullanılmalıdır. Hava dağıtımının ayarlanması Hava dağıtım düğmesi C» Şek. 59 ile hava çıkışının yönü ayarlanır» Sayfa 57, Hava çıkış kanalları. Fan düğmesi B» Şek. 59 haricindeki bütün kumanda elemanları istenen ara ayarlara getirilebilir. Camların buğulanmasını önlemek için, fan daima devrede olmalıdır. Kalorifer ve klima sistemi 57

60 Hava dağıtımı camlara yönlendirilirse, havanın tümü buğuyu gidermek için kullanılır ve bu yüzden ayak bölümüne hiç hava gönderilmez. Isıtma konforunun kısıtlanmasına yol açabilir. Kaloriferin ayarlanması O anki kullanım şekline göre kalorifer kullanım elemanlarının tavsiye edilen temel ayarları: Ayar Ön ve yan camlardaki buzun eritilmesi Ön ve yan camlardaki buzun eritilmesi En hızlı ısıtma Döner düğmenin konumu A B C Sağa doğru sonuna kadar 1 tuşu Hava çıkış kanalları 4 3 Açmayınız Açınız ve yan cama yöneltiniz İstenen sıcaklık 2 veya 3 Açmayınız Açınız ve yan cama yöneltiniz Sağa doğru sonuna kadar 3 Kısa süre açınız Açma Uygun ısıtma İstenen sıcaklık 2 veya 3 Açmayınız Açma Taze hava - Havalandırma Sola doğru sonuna kadar İstenen konum Açmayınız Açma Kumanda elemanları A» Şek. 59» Sayfa 57, B, C ve tuş 1. Hava çıkış kanalları 4» Sayfa 57. Hava çıkış kanalları 3» Sayfa 57 açık konumda bırakılmasını öneririz. İç hava sirkülasyonunun çalışması İç hava sirkülasyonunda, temiz olmayan dış havanın aracın içine girmesi geniş ölçüde engellenir, örn. bir tünelden geçerken veya trafik sıkışıklığında. İç hava sirkülasyonunun devreye sokulması 1» Şek. 59» Sayfa 57 düğmesine basılmalıdır, düğmedeki kontrol lambası yanar. İç hava sirkülasyonunun devreden çıkarılması 1» Şek. 59» Sayfa 57 düğmesine tekrar basılmalıdır, düğmedeki kontrol lambası söner. Eğer hava dağıtım düğmesi C» Şek. 59» Sayfa 57, pozisyonuna çevrilirse, iç hava sirkülasyonu işletmesi otomatik olarak devreden çıkar. tuşuna tekrar basarak, bu konumda da iç hava sirkülasyonunu tekrar devreye sokabilirsiniz. İç hava sirkülasyonu modunda çok uzun süre kalmayınız, çünkü kullanılan hava sürücüde ve araç içindekilerde yorgunluk yapar, dikkati azaltır ve bazı şartlarda camlarda buğuya yol açar. Kaza riski artar. Camlar buğulandığında, iç hava sirkülasyonu hemen kapatılmalıdır. 58 Kullanım

61 Klima sistemi (manuel klima sistemi) Giriş bilgileri Soğutma sistemi, AC 2» Şek. 60» Sayfa 59 düğmesine basıldığında ve aşağıdaki şartlar yerine getirildiği zaman, çalışır: Motor çalışıyor; Dış hava sıcaklığı yakl. +2 C'nin üzerinde; fan düğmesi devrede (1 ila 4 arası konum). Soğutma sistemi devrede iken, hava kanallarından belli şartlar altında yaklaşık 5 C sıcaklığında hava akabilir. Hava akımının kanallardan uzun süreli ve düzensiz olarak dağıtımında ve büyük sıcaklık farklarında, örn. araçtan dışarıya çıkarken, hassas kişilerde soğuk alma hastalıkları meydana gelebilir. Klima sistemi temizliğinin yılda bir kez yetkili bir servis tarafından yapılmasını tavsiye ederiz. Kullanım Sıcaklığı azaltmak için, döner düğmeyi A sola doğru çeviriniz. Fanın ayarlanması Fanı devreye sokmak için, fan düğmesi B» Şek ila 4 arası bir konuma getirilmelidir. Fanı devreden çıkarmak için, fan düğmesini B 0 konumuna getiriniz. Temiz hava girişini kapatmak için, 1 tuşuna basılmalıdır» Sayfa 60, İç hava sirkülasyonu. Hava dağıtımının ayarlanması Hava dağıtım düğmesi C» Şek. 60 ile hava çıkışının yönü ayarlanır» Sayfa 57. Soğutma sisteminin açılması ve kapatılması AC 2» Şek. 60 düğmesine basılmalıdır, düğmedeki kontrol lambası yanar. AC 2 düğmesine tekrar basıldığında soğutma sistemi kapatılır, düğmedeki kontrol lambası söner. Ön ve yan camlarda buzlar eritilirken, tüm ısıtma gücü kullanılır. Ayak bölmesine hiç sıcak hava gönderilmez. Isıtma konforunun kısıtlanmasına yol açabilir. AC tuşundaki kontrol lambası, soğutma sisteminin fonksiyonu için gerekli tüm koşullar yerine getirilmemiş olsa da devreye alındıktan sonra yanar. Bu şekilde, tüm koşullar yerine getirildiğinde soğutmaya hazır olunduğu gösterilir» Sayfa 59, Giriş bilgileri. Şek. 60 Klima sistemi: Kullanım elemanları Sıcaklığın ayarlanması Sıcaklığı yükseltmek için, döner düğmeyi A» Şek. 60 sağa doğru çeviriniz. Kalorifer ve klima sistemi 59

62 Klima sisteminin ayarlanması O anki kullanım şekline göre klima sisteminin kumanda elemanlarının tavsiye edilen temel ayarları: Ayar Döner düğmenin konumu A B C 1 2 Ön ve yan camlardaki buzun eritilmesi a) İstenen sıcaklık 3 veya 4 Açmayınız En hızlı ısıtma Sağa doğru sonuna kadar Uygun ısıtma İstenen sıcaklık 2 veya 3 Tuş Otomatik olarak devrede b) Hava çıkış kanalları 4 Açınız ve yan cama yöneltiniz 3 Kısa süre açınız Devre dışı Açma Açmayınız Devre dışı Açma En çabuk soğutma Sola doğru sonuna kadar Kısa süre 4, sonra 2 veya 3 Kısa süre açınız c) Açık Açma En uygun soğutma İstenen sıcaklık 1, 2 veya 3 Açmayınız Açık Açınız ve tavana yöneltiniz Taze hava - Havalandırma Sola doğru sonuna kadar İstenen konum Açmayınız Devre dışı Açma a) Nem oranı yüksek ülkelerde bu ayarı kullanmamanızı tavsiye ederiz. Bu şekilde pencere camı daha güçlü soğutulur ve camlar dıştan buğulanabilir. b) 2 no'lu düğmedeki kontrol lambası, soğutma sisteminin fonksiyonu için gerekli tüm koşullar yerine getirilmemiş olsa da devreye alındıktan sonra yanar. Bu şekilde, tüm koşullar yerine getirildiğinde soğutmaya hazır olunduğu gösterilir» Sayfa 59, Giriş bilgileri. c) Belirli koşullar altında otomatik olarak sirkülasyon havası işletmesi» Sayfa 60 devreye girebilir, düğmesinde bu durumda kontrol lambası yanar. Kumanda elemanları A» Şek. 60» Sayfa 59, B, C ve tuş 1 ve 2. Hava çıkış kanalları 4» Sayfa 57. Hava çıkış kanalları 3» Sayfa 57 açık konumda bırakılmasını öneririz. İç hava sirkülasyonu İç hava sirkülasyonunda, temiz olmayan dış havanın aracın içine girmesi geniş ölçüde engellenir, örn. bir tünelden geçerken veya trafik sıkışıklığında. İç hava sirkülasyonunun devreye sokulması 1» Şek. 60» Sayfa 59 düğmesine basılmalıdır, düğmedeki kontrol lambası yanar. İç hava sirkülasyonunun devreden çıkarılması 1» Şek. 60» Sayfa 59 düğmesine tekrar basılmalıdır, düğmedeki kontrol lambası söner. Eğer hava dağıtım düğmesi C» Şek. 60» Sayfa 59, pozisyonuna çevrilirse, iç hava sirkülasyonu işletmesi otomatik olarak devreden çıkar. tuşuna tekrar basarak, bu konumda da iç hava sirkülasyonunu tekrar devreye sokabilirsiniz. İç hava sirkülasyonu modunda çok uzun süre kalmayınız, çünkü kullanılan hava sürücüde ve araç içindekilerde yorgunluk yapar, dikkati azaltır ve bazı şartlarda camlarda buğuya yol açar. Kaza riski artar. Camlar buğulandığında, iç hava sirkülasyonu hemen kapatılmalıdır. 60 Kullanım

63 Climatronic (otomatik klima sistemi) Kullanım elemanlarına genel bakış Giriş bilgileri Climatronic, konfor sıcaklığını otomatik olarak tutar. Burada akan havanın sıcaklığı, fan kademeleri ve hava dağıtımı otomatik olarak değişir. Kuvvetli güneş ışığı da el ile herhangi bir ayar gerektirmeden sistem tarafından dikkate alınır. Otomatik çalışma» Sayfa 62, her mevsim için mümkün olan en iyi konforu sağlar. Climatronic sisteminin tanımı Soğutma sistemi sadece, aşağıdaki şartlar yerine getirildiği zaman çalışır: Motor çalışıyor; Dış hava sıcaklığı yakl. +2 C'nin üzerinde; AC 18» Şek. 61» Sayfa 61 açık. Motor yüksek yük altında iken soğutmanın sağlanması için, soğutma sıvısı sıcaklığı yüksek olduğunda klima kompresörü kapatılır. Tüm mevsimler için tavsiye edilen ayar. Sıcaklığı 22 C'ye ayarlamanızı tavsiye ederiz. AUTO 12» Şek. 61» Sayfa 61 düğmesine basılmalıdır. Hava çıkış kanalları 3» Sayfa 57 ve 4, hava akımını kolayca yukarı doğru yönlendirilecek şekilde ayarlanmalıdır. Derece Celcius ve derece Fahrenheit arasında geçiş AUTO ve AC» Şek. 61» Sayfa 61 düğmelerine aynı anda basılmalı ve basılı tutulmalıdır. Ekranda istenen sıcaklık birimindeki bilgiler belirir. Climatronic temizliğinin yılda bir kez yetkili bir servis tarafından yapılmasını tavsiye ederiz. Şek. 61 Climatronic: Kullanım elemanları Düğmeler/döner düğmeler 1 İç sıcaklığın ayarı Göstergeler Seçilen iç sıcaklık göstergesi Derece Celcius veya Fahrenheit Otomatik klima işletimi Ön camın buğulanmadan veya buzlanmadan temizlenmesi Hava akımının yönü İç hava sirkülasyonunun çalışması Soğutma sistemi açık/kapalı Ayarlanan fan devir sayısı Düğmeler/döner düğmeler Fan devir sayısının ayarı İç mekan sıcaklık sensörü Otomatik çalışma Ön camın buğulanmadan veya buzlanmadan temizlenmesi Hava akımı camlara doğru Hava akımı kafaya doğru Hava akımı ayak bölmesine doğru Kalorifer ve klima sistemi 61

64 17 18 İç hava sirkülasyonunun çalışması Soğutma sisteminin açılması/kapatılması Cihazın alt kısmında iç mekan sıcaklık sensörü 11» Şek. 61» Sayfa 61 bulunur. Sensörün üzerini örtmeyiniz veya kapatmayınız, aksi halde Climatronic olumsuz yönde etkilenebilir. İç hava sirkülasyonunun çalışması İç hava sirkülasyonunda, temiz olmayan dış havanın aracın içine girmesi geniş ölçüde engellenir, örn. bir tünelden geçerken veya trafik sıkışıklığında. İç hava sirkülasyonunun devreye sokulması 17» Şek. 61» Sayfa 61 düğmesine basıldığında, ekranda sembolü gösterilir. Otomatik çalışma Otomatik çalışma, sıcaklığın sabit tutulmasını ve aracın içindeki camların rutubetinin alınmasını sağlar. Otomatik çalışmanın devreye sokulması +18 C ila +29 bir sıcaklık ayarlayınız. Hava çıkış kanalları 3» Sayfa 57 ve 4, hava akımını kolayca yukarı doğru yönlendirilecek şekilde ayarlanmalıdır. AUTO düğmesine 12» Şek. 61 basılmalıdır, ekranda AUTO yazısı gösterilir. Otomatik çalışmayı devreden çıkarmak için, hava dağılımı düğmesine basmalısınız veya fan devir sayısını yükseltmeli veya azaltmalısınız. Sıcaklık buna rağmen ayarlanır. Sıcaklığın ayarlanması Kontağı açtıktan sonra, döner düğme 1» Şek. 61» Sayfa 61 ile istenen iç mekan sıcaklığı ayarlanabilir. İç mekan sıcaklığını +18 C ila +29 arasında ayarlayabilirsiniz. Araç içi sıcaklığı bu aralıkta otomatik olarak ayarlanır. Eğer sıcaklık +18 C'nin altında seçilirse, ekranda LO belirir. Eğer sıcaklık +29 C'nin üzerinde seçilirse, ekranda HI belirir. Climatronic, her iki son konumda azami soğutma veya ısıtma gücü ile çalışır. Burada herhangi bir sıcaklık ayarlaması olmaz. Hava akımının kanallardan (özellikle ayak bölgesinde) uzun süreli ve düzensiz olarak dağıtımında ve büyük sıcaklık farklarında, örn. araçtan dışarıya çıkarken, hassas kişilerde soğuk alma hastalıkları meydana gelebilir. İç hava sirkülasyonunun devreden çıkarılması 17» Şek. 61» Sayfa 61 düğmesine tekrar basıldığında, sembolü ekrandan kaybolur. İç hava sirkülasyonu modunda çok uzun süre kalmayınız, çünkü kullanılan hava sürücüde ve araç içindekilerde yorgunluk yapar, dikkati azaltır ve bazı şartlarda camlarda buğuya yol açar. Kaza riski artar. Camlar buğulandığında, iç hava sirkülasyonu hemen kapatılmalıdır. İç hava sirkülasyonu işletmesi yaklaşık 15 dakika devrede ise, ekranda sembolü yanıp sönmeye başlar, bu iç hava sirkülasyonu işletmesinin uzun süredir açık olduğunu gösterir. İç hava sirkülasyonu işletmesi kapatılmazsa sembol yakl. 5 dakika yanıp söner. Fanın ayarlanması Climatronic, araç içi sıcaklığına bağlı olarak fan kademelerini otomatik olarak ayarlar. Fan kademelerini isteğinize göre el ile de ayarlayabilirsiniz. Döner düğme 10» Şek. 61» Sayfa 61 sola doğru (fan devir sayısının azaltılması) veya sağa doğru (fan devir sayısının yükseltilmesi) çevrilmelidir. Fanı kapadığınızda Climatronic devre dışı kalır. 62 Kullanım

65 Kullanılmış hava, sürücüde ve araç içindekilerde yorgunluk yapar, dikkati azaltır ve gerektiğinde camlarda buğuya yol açar. Kaza riski artar. Climatronic sistemini gerekli olduğundan fazla kapatmayın. Camlar buğulanır buğulanmaz, Climatronic sistemini hemen devreye sokunuz. Ön camdaki buzun eritilmesi Ön camdaki buzun eritilmesi fonksiyonunun devreye sokulması 13» Şek. 61» Sayfa 61 düğmesine basılmalıdır. Ön camdaki buzun eritilmesi fonksiyonunun devreden çıkarılması 13» Şek. 61 düğmesine» Sayfa 61 veya AUTO düğmesine tekrar basılmalıdır. Sıcaklık ayarı otomatik olarak gerçekleşir. Hava akış kanallarından 1» Sayfa 57 ve 2 daha çok hava akar. Kalorifer ve klima sistemi 63

66 Sürüş hazırlığı ve sürüş Motorun çalıştırılması ve durdurulması Konuya giriş Bu bölümde aşağıdaki konulara ilişkin bilgiler bulacaksınız: Direksiyon simidi konumunun ayarlanması 65 Hidrolik direksiyon 65 İmmobilizer 65 Kontak kilidi 66 Motorun çalıştırılması 66 Motorun durdurulması 66 Direksiyon simidini asla sürüş sırasında ayarlamamalısınız, sadece araç dururken ayarlayınız! Direksiyon simidine en az 25 cm 1» Şek. 62 -» Sayfa 65 mesafe muhafaza edilmelidir. Eğer asgari mesafeyi muhafaza etmezseniz, hava yastığı sistemi sizi koruyamaz - Ölüm tehlikesi! Direksiyon simidinin konumunun sürüş esnasında yanlışlıkla değişmemesi için, direksiyon simidi ayar kolu sürüş sırasında kilitlenmiş olmalıdır - Kaza tehlikesi! Direksiyon simidi çok yukarı doğru ayarlandığı zaman, bir kaza durumunda sürücü hava yastığının koruma etkisi azaltılır. Direksiyon simidinin göğsünüze doğru düzenlenmesine dikkat ediniz. Sürüş sırasında, direksiyon simidini iki elinizle dış yan taraflarından saat 9 ve 3 konumunda sabit tutunuz. Direksiyon simidini hiç bir zaman saat 12 konumunda veya bir başka tarz ve şekilde tutmayınız (örn. direksiyon simidinin ortasından veya direksiyon simidinin iç tarafından). Zira böyle bir durumda sürücü hava yastığının açılması ile kollarda, ellerde ve kafada ağır yaralanmalar meydana gelebilir. Sürüş esnasında duran motor durumunda, kontak anahtarı mutlaka 2» Şek. 63» Sayfa 66 (Kontak açık) konumunda olmalıdır. Bu konum, kontrol lambalarının yanması ile gösterilir. Böyle olmadığı zaman, beklenmedik şekilde direksiyon kilitlenmesi meydana gelebilir - Kaza tehlikesi! (Devam) Kontak anahtarını, ancak araç tamamen durduğu zaman (el frenini çekerek) kontaktan çekip çıkarınız. Aksi halde direksiyon bloke olabilir - Kaza tehlikesi! Araçtan inerken, kontak anahtarı mutlaka çekilmelidir. Bu özellikle, eğer araçta çocuklar kalacaksa, geçerlidir. Aksi halde çocuklar motoru çalıştırabilir - Kaza veya yaralanma tehlikesi! Motoru kapalı veya kötü havalandırmalı mekanlarda hiç bir zaman çalıştırmayınız. Motordaki egzoz gazları, her şeyden önce kokusuz ve renksiz karbon monoksit, zehirli bir gaz içerir - Ölüm tehlikesi! Karbon monoksit bayılmaya ve ölüme neden olabilir. Aracınızı motor çalışır durumda iken, hiç bir zaman gözetimsiz olarak bırakmayınız. Araç durmadan önce hiç bir zaman motoru durdurmayınız - Kaza tehlikesi! ÖNEMLİ Araç dururken ve motor çalışırken direksiyon sonuna kadar çevrilirse, hidrolik direksiyon sistemine çok yüklenilir. Bu tip bir çevirme gürültülerden farkedilir. Motor çalışırken direksiyon 15 saniyeden daha fazla bir süre tam olarak dayanmamalıdır - Hidrolik direksiyonun zarar görme tehlikesi! Marş motoru, ancak sadece motor dururken (kontak anahtarı konumu 3» Şek. 63» Sayfa 66) çalıştırılmalıdır. Marş motoru, motor çalışırken devreye alınırsa, marş motoru veya motor hasar görebilir. Motor ilk hareketi alır almaz, kontak anahtarını hemen bırakınız - marş motoru hasarı meydana gelebilir. Motor kendi çalışma sıcaklığına erişmediği sürece, yüksek devirlerinden, tam gaz vermekten ve motora aşırı yüklenmekten kaçınınız - Motorun hasar görme tehlikesi! Aracı çekerken motoru çalıştırmayınız - motor hasarı tehlikesi! Katalitik konvertörlü araçlarda yanmamış yakıt katalitik konvertöre ulaşabilir ve orada tutuşabilir. Bu katalitik konvertörün hasar görmesine yol açabilir. Takviye kablosu ile çalıştırma için bir başka aracın aküsü kullanılabilir» Sayfa 146, Takviye kablosu ile çalıştırma. Uzun süreli motor yüklemesinden sonraki sürüş sonunda motoru hemen durdurmamalı, aksine yaklaşık 1 dakika daha rölantide çalışmasını sağlamalısınız. Böylelikle durmuş olan motordaki ısı yığılması önlenir. 64 Kullanım

67 Çevre u Motoru araç dururken ısıtmayınız. Mümkünse motoru çalıştırdıktan sonra aracı hemen sürünüz. Böylece motor çalışma sıcaklığına daha çabuk ulaşır ve zararlı gaz atımı daha az olur. Motor sadece uygun olarak kodlanmış bir orijinal ŠKODA anahtarı ile çalıştırılabilir. Soğuk motor çalıştıktan sonra kısa süreli olarak çalışma sesleri duyulabilir. Bu durum normal bir tepkidir ve bu yüzden sakıncası yoktur. Kontak kapatıldıktan sonra, radyatör fanı kesik kesik de olsa yaklaşık 10 dakika daha dönmeye devam edebilir. Buna rağmen motor ikinci denemede de çalışmaz ise, yakıt pompasının sigortası arızalı olabilir. Sigortayı kontrol ediniz ve gerekirse değiştiriniz» Sayfa 151, Kumanda panelindeki sigortalar veya bir yetkili servisten yardım talebinde bulununuz. Araçtan inerken direksiyonu kilitlemenizi tavsiye ediyoruz. Böylece aracınızın olası bir çalınması zorlaşır. Direksiyon simidi konumunun ayarlanması Direksiyon simidinin altındaki kolu aşağıya doğru yatırınız» Şek Direksiyon simidini istenen konuma (dikey ve teleskobik yönde) getiriniz. Kolu yukarıya doğru sonuna kadar bastırınız. Hidrolik direksiyon bkz. Sayfa 64 okuyu- Hidrolik direksiyon, az kuvvetle aracı kullanmanıza olanak sağlar. Servo direksiyon bozulduğunda veya duran motorda (araç çekme) araç direksiyonunun kullanılması normal şekilde devam eder. Fakat direksiyon hareketi için daha fazla güç uygulamak gerekir. İmmobilizer bkz. Sayfa 64 okuyu- Anahtarın tutamağında elektronik bir yonga (chip) vardır. Anahtar kontağa sokulduğunda, immobilizer bunun yardımıyla devreden çıkarılır. Kontak anahtarı kontaktan çekildiğinde, elektronik immobilizer otomatik olarak çalışır duruma gelir. Motoru çalıştırmak için yetkili olmayan bir anahtar kullanılırsa, motor çalışmaz. Bilgi ekranında şu yazı gösterilir: İmmobilizer devrede. Şek. 62 Ayarlanabilir direksiyon simidi: Direksiyon kolonunun altındaki kol/ direksiyon simidine emniyetli uzaklık bkz. Sayfa 64 okuyu- Direksiyon simidi konumu dikey ve teleskobik yönde ayarlayabilir Önce sürücü koltuğunu ayarlayınız» Sayfa 41, Ön koltuklar. Sürüş hazırlığı ve sürüş 65

68 Kontak kilidi bkz. Sayfa 64 okuyu- Benzinli motorlar 1 - Kontak kapalı, motor durmuş, direksiyon kilitlenebilir 2 - kontak açık 3 - motoru çalıştırın Şek. 63 Kontak kilidindeki araç anahtarının konumları Dizel motorları 1 - Yakıt beslemesi kesik, kontak kapalı, motor durmuş, direksiyon kilitlenebilir 2 - Motor ısınıyor, Kontak açık 3 - motoru çalıştırın Kontak anahtarı çekilmiş durumda iken direksiyonu kilitlemek için, direksiyon simidi, direksiyon kilitleme pimi duyulacak şekilde yerine oturuncaya kadar döndürülmelidir. Direksiyon kilitliyse ve anahtar 2 konumuna zor çevriliyorsa veya çevrilemiyorsa, direksiyon biraz hareket ettirilmelidir - direksiyon kilidi bu şekilde açılır. Motorun çalıştırılması bkz. Sayfa 64 okuyu- Dizel motorlu araçlar bir ön kızdırma sistemi ile donatılmıştır. Kontak açıldıktan sonra, ön kızdırma kontrol lambası yanar. Ön kızdırma kontrol lambası söndükten hemen sonra motor çalıştırılmalıdır. Ön kızdırma sırasında hiç bir büyük kapasiteli elektrikli tüketici devreye sokulmamalıdır - aksi halde araç aküsü gereksiz yere yüklenir. Motorun çalıştırılması sırasında işleyiş Motoru çalıştırmadan önce vites kolunu boş konuma getiriniz veya vites kolunu P veya N konumuna getiriniz ve el frenini sıkıca çekiniz. Debriyaj pedalına tam basılmalı, kontak çalıştırılmalı 2» Şek. 63» Sayfa 66 ve araç çalıştırılmalı 3 - gaz verilmemelidir. Motor çalışana kadar debriyaj pedalını tam basılı tutunuz. Motor çalışır çalışmaz, anahtarı hemen bırakınız. Bırakıldığında araç anahtarı 2 konumuna geri döner. Motor 10 saniye içerisinde çalışmazsa, çalıştırma işlemini kesiniz ve anahtarı 1 konumuna çeviriniz. Çalıştırma işlemini yaklaşık yarım dakika sona tekrarlayınız. Kalkıştan önce el frenini çözünüz. Motorun durdurulması bkz. Sayfa 64 okuyu- Kontak anahtarını 1» Şek. 63» Sayfa 66 konumuna getirerek motoru durdurursunuz. Frenler ve fren destekleyici sistemler Konuya giriş Bu bölümde aşağıdaki konulara ilişkin bilgiler bulacaksınız: Frenlere ilişkin bilgiler 67 El freni 68 Stabilizasyon kontrolü (ESC) 68 Anti blok sistem (ABS) 69 Çekiş kontrolü (ASR) 69 Elektronik diferansiyel kilidi (EDS) Kullanım

69 Fren güçlendiricisi sadece motor çalıştığı zaman devredir. Durdurulmuş motorda fren yapmak için, daha fazla kuvvet uygulanmalıdır - Kaza tehlikesi! Benzinli motora ve manuel şanzımana sahip bir araçta düşük devir sayısı aralığında durma veya frenleme işleminde debriyaj pedalına tam basılmalıdır. Bu yapılmazsa, fren gücü arttırıcısının fonksiyon kısıtlamaları meydana gelebilir - Kaza tehlikesi! Sonradan bir ön spoyler, jant kapağı vs. takıldığında, ön tekerlek frenlerine giden hava akımının engellenmemesi sağlanmalıdır. Aksi halde fren sisteminde fonksiyon kısıtlamaları meydana gelebilir - Kaza tehlikesi! Çekilmiş olan el freninin mutlaka tamamen bırakılmış olmasına dikkat ediniz. Sadece kısmen bırakılmış olan bir el freni, arka frenlerin aşırı ısınmasına neden olur ve böylece fren sisteminin fonksiyonuna olumsuz tesir edebilir - Kaza tehlikesi! Çocukları araç içinde hiç bir zaman gözetimsiz olarak bırakmayınız. Çocuklar, örneğin el frenini bırakabilir veya vitesi boşa alabilirler. Araç hareket edebilir - Kaza tehlikesi! Yakıt eksikliği düzensiz motor çalışmasına veya motorun durmasına yol açabilir. Fren destekleyici sistemler bu durumda işlevsiz kalır - Kaza tehlikesi! Hız ve sürüş tarzını güncel görüş, hava, yol ve trafik şartlarına göre uyarlayınız. Fren destekleyici sistemler sayesinde artan güvenlik imkanı, sizi bir emniyet riskine girme konusunda kışkırtmamalıdır - Kaza tehlikesi! ÖNEMLİ Yeni fren balatalarıyla ilgili öneriler dikkate alınmalıdır» Sayfa 104. Fren yapmak zorunda olmadığınız zaman, fren pedalına hafifçe de olsa basmayınız. Bu durum frenlerin aşırı ısınmasına yol açar ve dolayısıyla daha uzun bir fren yolu ve daha fazla aşınma meydana getirir. Fren destekleyici sistemlerin doğru çalışmasını sağlamak için, dört tekerlekte de mutlaka üretici tarafından izin verilen aynı lastikler takılmış olmalıdır. Tam fren yaparsanız ve fren sistemi kontrol ünitesi durumu müteakip trafik için tehlikeli olarak değerlendirirse, fren lambası otomatik olarak yanıp söner. Aracın hızı yakl. 10 km/saatin altına indikten sonra veya araç durmuş ise, fren lambasının yanıp sönmesi sona erer ve flaşör sistemi devreye girer. Hızlanıldığında veya yeniden kalkış yapıldığında flaşör sistemi otomatik olarak devre dışı olur. Yokuş aşağı uzun olan bir mesafeyi gitmeden önce, hızınızı azaltınız, bir sonraki düşük vitese geçiniz (düz şanzıman) veya daha düşük bir sürüş kademesi (otomatik şanzıman) seçiniz. Böylelikle motorun frenleme etkisinden yararlanılır ve frenlerin yükü alınır. Eğer ilaveten frenleme yapılması gerekiyorsa, bu bir anda değil, aksine aralıklı olarak yapılmalıdır. Araçtaki değişiklikler (örn. motorda, frenlerde, tekerlek ve alt düzende veya lastik ve jantların diğer kombinasyonları) fren destekleyici sistemlerin işlevine etki edebilir» Sayfa 139, Aksesuar, tadilatlar ve parça değişimi. Bir ABS arızasında ESC, ASR ve EDS fonksiyonu da bozulur. Eğer ABS'de bir arıza ortaya çıkarsa, bu durum kontrol lambası tarafından gösterilir» Sayfa 20. Frenlere ilişkin bilgiler bkz. Sayfa 66 okuyu- Aşınma Fren balatalarının aşınması kullanım şartlarına ve sürüş tarzına bağlıdır. Eğer sık olarak şehir içi ve kısa mesafe trafiğinde veya çok sportif sürüyorsanız, fren balataları daha hızlı aşınır. Bu ağırlaşmış şartlarda fren balatası kalınlığı sonraki servis tarihinden önce yetkili servis tarafından kontrol edilmelidir. Islaklık veya yola serpilen tuz Frenlerin tesiri, ıslak veya kışın buzlanmış veya tuz tabakası bulunan fren disklerinden ve fren balatalarından dolayı azaltılmış şekilde kullanılabilir. Frenler birkaç kez frenleme yaparak temizlenmeli ve kurutulmalıdır. Korozyon Eğer araç uzun süre park halinde bırakılmışsa ve fren sistemi çok fazla kullanılmamışsa, fren disklerinde korozyon ve balatalarda kirlenme oluşur. Fren sistemini fazla kullanılmıyorsa ve ayrıca mevcut korozyon durumunda, yüksek hızlarda bir çok defa kuvvetli fren yaparak fren disklerini temizlemenizi tavsiye ederiz. Sürüş hazırlığı ve sürüş 67

70 Fren sisteminde arıza Fren yolunun birdenbire uzadığı ve fren pedalı hareketinin daha uzun olduğu fark edilirse, muhtemelen fren sisteminde bir hata söz konusudur. Derhal bir yetkili servis arayınız ve sürüş tarzınızı arızaya uyarlayınız, zira arızanın kapsamının ne kadar büyük olduğunu bilemezsiniz. Düşük fren hidroliği seviyesi Fren hidrolik seviyesi çok düşük olduğunda, fren sisteminde arızalar ortaya çıkabilir. Fren hidroliğinin seviyesi elektronik olarak denetlenir» Sayfa 17, Fren sistemi. Fren güçlendirici Fren güçlendiricisi, fren pedalıyla üretilen basıncı kuvvetlendirir. Fren güçlendiricisi sadece motor çalışırken devredir. El freni Şek. 64 Orta konsol: El freni bkz. Sayfa 66 okuyu- El freninin çekilmesi El frenini yukarı doğru tam olarak çekiniz. El freninin bırakılması El freni kolunu biraz yukarı çekiniz ve aynı anda kilitleme düğmesini» Şek. 64 içeri bastırınız. Kolu, kilitleme düğmesi basılı iken aşağıya doğru tam olarak bastırınız. El freni çekilmiş durumda ve kontak açık iken, el freni kontrol lambası yanar. Stabilizasyon kontrolü (ESC) bkz. Sayfa 66 okuyu- Şek. 65 ESC sistemi: ASR tuşu ESC, fiziksel sınır şartlarındaki sürüş koşullarında (örneğin ani bir sürüş yönü değişikliğinde) aracınızın kontrolünü sağlamanıza yardım eder. Yol şartlarına bağlı olarak savrulma tehlikesi azalır ve böylece aracın sürüş dengesi iyileşir. Direksiyon hareketinin ve aracın hızının yardımıyla sürücünün yön isteği belirlenir ve sürekli olarak aracın gerçek davranışı ile karşılaştırılır. Örneğin aracın savrulmaya başlaması gibi durumlarda, ESC sistemi, ilgili tekerleği otomatik olarak frenler. Sisteme bir müdahale sırasında gösterge panelindeki kontrol lambası yanıp söner. Stabilizasyon kontrolüne (ESC) aşağıdaki sistemler entegre edilmiştir: Anti blok sistem (ABS); Çekiş kontrolü (ASR); Elektronik diferansiyel kilidi (EDS); Fren yardımcısı (HBA); Yokuş yukarı çıkma yardımcısı (HHC). ESC kapatılamaz. Tuş» Şek. 65 ile sadece ASR kapatılabilir. ASR devre dışı iken, gösterge panelindeki kontrol lambası yanar. TCS, normal olarak daima devrede olmalıdır. Sadece belli istisna durumlarında, sistemi devreden çıkarmak maksada uygun olabilir, örn.: Kar zincirleriyle sürüş sırasında; derin kar üzerindeki veya çok gevşek zemindeki sürüş sırasında; Çamura saplanan aracin serbest bir şekilde sallanması durumunda. Daha sonra ASR'yi tekrar devreye sokmalısınız. 68 Kullanım

71 Fren yardımcısı (HBA) HBA, fren pedalına çok hızlı basıldığı zaman devreye girer. Bu fren etkisini arttırır ve fren yolunun kısalmasına yardım eder. Mümkün olan en kısa fren yoluna erişmek için, araç durana kadar fren pedalına sert basmaya devam edilmelidir. ABS, fren yardımcısı müdahalesinde daha hızlı ve etkili etkinleştirilir. Fren pedalını bıraktıktan sonra, fren yardımcısının fonksiyonu otomatik olarak devreden çıkartılır. Yokuş yukarı çıkma yardımcısı (HHC) HHC dik yokuşlarda tırmanmayı kolaylaştırır. Sistem, ayak fren pedalından çekildikten sonra yaklaşık 2 saniye süre ile oluşmuş fren basıncını tutmaya devam eder. Böylece sürücü yokuşta kalkarken ayağını fren pedalından gaz pedalına, el frenini kullanmadan değiştirebilir. Gaz verildiği oranda fren basıncı da azalır. Araç 2 saniye içinde kalkmazsa, geriye doğru kaymaya başlar. HHC sürücü kapısı kapalı ise, % 5 meyilden itibaren devreye girer. Eğimlerde ileri veya geri yönde kalkışlarda devrededir. Yokuş aşağı inişlerde devrede değildir. Anti blok sistem (ABS) bkz. Sayfa 66 okuyu- ABS, frenleme sırasında tekerleklerin bloke olmasını önler. Bu şekilde sürücüyü, araç kontrolünü sağlama konusunda destekler. Bir ABS müdahalesi, seslerle birleşmiş şekilde fren pedalının titreşimli hareketiyle kendini belli eder. ABS müdahalesinde fren pedalı basıncını azaltmayınız. Fren pedalı bırakılırsa, ABS kapanır. ABS müdahalesinde asla ayağınızı fren pedalından çekmeyiniz! ASR, patinaj yapan tekerleklerde motor devrini yol şartlarına göre ayarlar. Fazla elverişsiz yol şartları durumunda, ASR vasıtasıyla kalkış, hızlanma ve rampa çıkma kolaylaşır. Sisteme bir müdahale sırasında gösterge panelindeki ASR kontrol lambası 1) yanıp söner. Elektronik diferansiyel kilidi (EDS) bkz. Sayfa 66 okuyu- Bir tahrikli tekerlek patinaj yaparsa, EDS patinaj yapan tekerleği frenler ve tahrik kuvvetini diğer tahrikli tekerleklere aktarır. Bu araç stabilizasyonuna ve hızlı sürüşe katkıda bulunur. Frenlenen tekerleğin diskli freninin çok fazla ısınmaması için, EDS sistemi alışılmamış güçlü talep durumunda otomatik olarak devreden çıkar. Araç çalışır durumda kalır ve EDL sistemi olmayan bir aracın aynı özelliklerine sahip olur. Fren soğur soğumaz, EDL tekrar otomatik olarak devreye girer. Vitese takma Şek vitesli veya 6 vitesli düz şanzıman vites şeması Çekiş kontrolü (ASR) bkz. Sayfa 66 okuyu- Debriyajın aşırı aşınmasını önlemek için debriyaj pedalına vites değiştirirken daima sonuna kadar basılmalıdır. Vites değişiminde vites önerisi dikkate alınmalıdır» Sayfa 11. 1) Stabilizasyon kontrolü (ESC) olmayan araçlar için geçerlidir. Sürüş hazırlığı ve sürüş 69

72 Geri vitese sadece araç dururken geçilmelidir. Debriyaj pedalına basınız ve bunu tamamen basılı tutunuz. Geri vitese takmadan önce, vites gürültülerini önlemek için bir an beklenmelidir. Geri vites takılı ve kontak açık iken, geri vites lambaları yanar. Sürüş sırasında hiç bir zaman geri vitese takılmamalıdır - Kaza tehlikesi! Park yardım sistemi Şek. 67 Park yardım sistemi: Sensörlerin menzili Güncel olarak vites değiştirmiyorsanız, elinizi sürüş sırasında vites kolundan çekiniz. Elin baskısı vites mekanizmasının aşırı aşınmasına yol açabilir. Pedallar Pedalların kullanılması hiç bir zaman engellenmemelidir! Sürücü ayak bölümünde, ilgili iki sabitleme noktasına sabitlenen yalnızca bir ayak paspası kullanılmalıdır. Sadece iki sabitleme noktasına sabitlenen ŠKODA orijinal aksesuar seçeneklerinden ayak paspasları kullanılmalıdır. Sürücü ayak bölümünde cisimler olmamalıdır - Pedal kullanımında engel veya kısıtlama nedeniyle tehlike! Park yardım sistemi, ultrasonik sensörler yardımıyla aracın arka tamponundan bir engele olan mesafeyi algılar. Sensörler, arka tamponda bulunur. Sensörlerin menzili Mesafe uyarısı, engele yaklaşık 160 cm'lik bir mesafe kaldığı zaman başlar ( A bölgesi» Şek. 67). Mesafenin azalmasıyla birlikte duyulan ses sinyallerinin aralığı kısalır. Yaklaşık 30 santimetreden ( B bölgesi) itibaren bir sürekli ses duyulur - tehlike bölgesi. Buradan itibaren artık daha fazla geri gidilmemelidir! Navigasyon sistemlerinde ve fabrika çıkışlı takılan bazı radyolarda, engelden uzaklık aynı zamanda ekranda grafik olarak gösterilir, bkz. radyo veya navigasyon sistemi kullanma kılavuzu. Araçta fabrika çıkışlı römork tertibatı mevcut ise, tehlike bölgesi - sürekli ses - aracın - 5 cm daha ilerisinde başlar. Araç uzunluğu, çıkarılabilir bir römork tertibatı takılarak arttırılabilir. Fabrika çıkışlı römork tertibatı olan araçlarda römork kullanıldığında arka sensörler devre dışı kalır. Park yardım sisteminin etkinleştirilmesi ve devre dışı bırakılması Park yardım sistemi, kontak açık olduğunda araç geri vitese takıldığı zaman otomatik olarak devreye girer. Bu durum kısa bir ses sinyaliyle onaylanır. Park yardım sistemi, geri vitesten çıkılarak devre dışı bırakılır. 70 Kullanım

73 Park yardım sistemi, sürücünün dikkatinin yerini alamaz ve park etme, geri sürüşlerde ve benzeri sürüş manevralarında sorumluluk sürücüye aittir. Özellikle küçük çocuklara ve hayvanlara dikkat edilmelidir, çünkü onlar park yardım sisteminin sensörleri tarafından algılanmamış olabilir. Buna rağmen aracı geri hareket ettirmeden veya park işlemine başlamadan önce, aracın önünde ve arkasında, örn. taş, ince sütun, römork çeki kolu ve benzeri gibi küçük engellerin olup olmadığını araştırarak emin olunuz. Bu engel park yardım sisteminin sensörleri tarafından algılanmayabilir. Bazı nesnelerin ve giysilerin yüzeyleri duruma göre park yardım sisteminin sinyallerini yansıtamaz. Bu nedenle söz konusu nesneler veya bu tür giysileri giyen kişiler park yardım sisteminin sensörleri tarafından algılanamaz. Dış ses kaynakları park yardım sistemini olumsuz yönde etkileyebilir. Uygun olmayan şartlarda nesneler veya kişiler algılanmayabilir. Eğer sistemin devreye sokulmasından 3 saniye sonra yüksek frekanslı bir sürekli ses duyulursa bir sistem hatası vardır. Hatanın bir yetkili servis tarafından giderilmesini sağlayınız. Park yardım sisteminin çalışabilmesi için, sensörler mutlaka temiz tutulmalıdır (buzsuz vb.). Park yardım sistemi devrede ve otomatik şanzımanın vites kolu P konumunda ise, akustik ikaz sesi kesilir (araç hareket edemez). Hız ayar sistemi devre dışı iken, gösterge panelindeki kontrol lambası yanar. Emniyet nedenlerinden dolayı, hız ayar sistemi yoğun trafikte ve uygun olmayan yol şartında (örn. ince buzda, kaygan yolda ) kullanılmamalıdır - Kaza tehlikesi! Kaydedilmiş olan hız, eğer bu hız o andaki trafik şartları için çok yüksek değilse, ancak o zaman tekrar oluşturulabilir. Hız ayar sisteminin yanlışlıkla kullanılmasını önlemek için, kullandıktan sonra sistemi daima kapatınız. ÖNEMLİ Yokuş aşağı yollarda sürerken, hız ayar sistemi aracın hızını sabit olarak tutamaz. Araç kendi ağırlığı ile hızı yükseltir. Bunun için zamanında vites küçültülmeli veya araç ayak freniyle frenlenmelidir. Otomatik şanzımanlı araçlarda, vites kolu P, N veya R konumunda olduğu zaman, hız ayar sistemi devreye sokulamaz. Düz şanzımanlı araçlarda birinci vites veya geri vites takılı iken, hız ayar sistemi devreye sokulamaz. Hız ayar sistemi (GRA) Konuya giriş Bu bölümde aşağıdaki konulara ilişkin bilgiler bulacaksınız: Hızın hafızaya alınması 72 Kaydedilmiş olan hızın değiştirilmesi 72 Hız ayar sistemini geçici olarak devreden çıkartınız 72 Hız ayar sisteminin tamamen kapatılması 72 Hız ayar sistemi (GRA), 30 km/saat değerinden yüksek hızlarda ayarlanmış olan hızı, sizin gaz pedalına basmanıza gerek kalmadan sabit tutar. Bu imkan, ancak motor gücü veya motor fren etkisi izin verdiği sürece gerçekleşir. Sürüş hazırlığı ve sürüş 71

74 Hızın hafızaya alınması Şek. 68 Sinyal ve uzun far kolu: GRA devirmeli düğmesi ve düğmesi Sesi azaltma Kaydedilen hız, düğme B,» Şek. 68» Sayfa 72 SET konumuna getirilerek azaltılabilir. Eğer düğme SET konumunda basılı tutulursa, aracın hızı sürekli olarak azalır. İstenen hıza ulaştıktan sonra düğmeyi bırakınız. Böylece yeni kaydedilmiş olan hız hafıza tarafından kabul edilir. Eğer düğme 30 km/saatten daha düşük bir hızda serbest bırakılırsa, hız kaydedilmez, hafıza silinir. Aracın hızı 30 km/saati aştıktan sonra, B düğmesi yeniden SET konumuna getirilerek mutlaka kaydedilmelidir. Hız, fren pedalına basarak düşürülebilir, bu şekilde sistem geçici olarak kapatılır. bkz. Sayfa 71 okuyu- Hızın hafızaya alınması Düğmeyi A» Şek. 68, ON konumuna çeviriniz. İstenen hıza ulaştıktan sonra düğmeyi B SET konumuna getiriniz. Düğmenin B SET konumundan çıkarılmasından sonra, kaydedilen hız gaz pedalına basılmadan sabit olarak tutulur. Kaydedilmiş olan hızın değiştirilmesi bkz. Sayfa 71 okuyu- Hızın gaz pedalıyla arttırılması Hızı arttırmak için gaz pedalına basınız. Hızı daha önce hafızaya alınmış olan değere düşürmek için gaz pedalını bırakınız. Hafızaya alınan hız gaz pedalı ile 3 dakikadan daha uzun bir sürenin üzerinde 10 km/saatten daha fazla aşılırsa, hafızaya alınan hız hafızadan silinir. Hız yeniden kaydedilmelidir. Hızın düğme B ile arttırılması Düğmeyi B» Şek. 68» Sayfa 72 RES konumuna bastırınız. Eğer düğmeyi RES konumunda basılı tutarsanız, aracın hızı sürekli olarak artar. İstenen hıza ulaştıktan sonra düğmeyi bırakınız. Böylece yeni kaydedilmiş olan hız hafıza tarafından kabul edilir. Hız ayar sistemini geçici olarak devreden çıkartınız bkz. Sayfa 71 okuyu- Hız ayar sistemi, düğme A» Şek. 68» Sayfa 72 yaylı CANCEL konumuna getirilerek veya fren veya debriyaj pedalına da basarak geçici olarak kapatılır. Kaydedilmiş olan hız hafızada muhafaza edilir. Fren veya debriyaj pedalının bırakılmasından sonra kaydedilmiş olan hızın geri çağrılması için, düğme B kısaca RES konumuna bastırılmalıdır. Hız ayar sisteminin tamamen kapatılması bkz. Sayfa 71 okuyu- Düğme A» Şek. 68» Sayfa 72, sağa doğru OFF konumuna bastırılmalıdır. 72 Kullanım

75 ÇALIŞTIRMA-DURDURMA Şek. 69 Kumanda paneli: ÇALIŞTIRMA- DURDURMA sistemi tuşu ÇALIŞTIRMA-DURDURMA sistemi yakıt tasarrufunda ve zararlı emisyonlar ile CO 2 salınımının azaltılmasında size yardımcı olur. Fonksiyon her kontak açıldığında otomatik olarak etkinleşir. Çalıştırma-durdurma modunda motor durma aşamalarında otomatik olarak durur, örn. lambada dururken. ÇALIŞTIRMA-DURDURMA sisteminin güncel durumu hakkında bilgiler gösterge panelinin ekranında gösterilir. Otomatik motor durdurma (durdurma aşaması) Aracı durdurunuz (gerekirse el frenini çekin). Vitesi boşa alınız. Debriyaj pedalını bırakınız. Otomatik tekrar çalıştırma işlemi (çalıştırma aşaması) Debriyaj pedalına basınız. ÇALIŞTIRMA-DURDURMA sisteminin açılması ve kapatılması ÇALIŞTIRMA-DURDURMA sistemi» Şek. 69 tuşuna basarak açıp kapatılabilir. Çalıştırma-durdurma modu devre dışı iken tuştaki kontrol lambası yanar. Araç manuel olarak durdurulduğunda durdurma modunda ise, motor derhal çalışmaya başlar. ÇALIŞTIRMA-DURDURMA sistemi çok karmaşıktır. Bazı süreçler ilgili servis tekniği olmaksızın zor kontrol edilebilir. Aşağıdaki genel bakışta ÇALIŞTIRMA-DURDURMA sisteminin kusursuz işletimi için çerçeve şartlar gösterilmiştir. Otomatik motor durdurma koşulları (durdurma aşaması) Vites kolu rölanti konumundadır. Debriyaj pedalına tam basılmamış. Sürücü emniyet kemerini takmış. Sürücü kapısı kapalı. Motor kapağı kapalı. Araç duruyor. Fabrikada takılmış olan römork donanımının römorkla elektrik bağlantısı yok. Motor çalışma sıcaklığında. Araç aküsünün şarj durumu yeterli. Duran araç büyük bir rampada veya eğimde değil. Motor devri dev/dak.'ın altında. Araç aküsünün sıcaklığı çok alçak veya çok yüksek değil. Fren sistemindeki basınç yeterli. Dış hava sıcaklığı ve araç içinde ayarlanan sıcaklık arasındaki fark çok büyük değil. Motor en son durdurulduğundan beri araç hızı 3 km/saat üzerinde idi. Dizel partikül filtresi temizlenmiyor» Sayfa 20. Ön tekerlekler çok fazla çevrilmemiş (direksiyon çevrimi bir direksiyon devrinin 3/4'ünden daha küçüktür). Otomatik tekrar çalıştırma işlemi için koşulları (çalıştırma aşaması) Debriyaj tam basılı. Azami/asgari sıcaklık ayarlı. Ön camın buz eritme fonksiyonu devrede. Yüksek bir fan kademesi seçili. ÇALIŞTIRMA-DURDURMA tuşuna basılıyor. Sürücü müdahalesi olmadan otomatik tekrar çalıştırma işlemi için koşullar Araç 3 km/saatin üzerinde bir süratle hareket etmektedir. Dış hava sıcaklığı ve araç içinde ayarlanan sıcaklık arasındaki fark çok büyük. Araç aküsünün şarj durumu yeterli değildir. Fren sistemindeki basınç yeterli. Durdurma modunda 30 saniyeden uzun süre sürücü kemeri çıkarılırsa veya sürücü kapısı açılırsa, motor manuel olarak anahtar yardımıyla çalıştırılmalıdır. Gösterge paneli ekranındaki ilgili mesajlar dikkate alınmalıdır. Gösterge paneli ekranındaki mesajlar (bilgi ekranı olmayan araçlar için geçerlidir) ÇALIŞTIRMA-DURDURMA ARIZASI ÇALIŞTIRMA-DURDURMA sisteminde arıza ÇALIŞTIRMA-DURDURMA MÜMKÜN DEĞİL Otomatik motor durdurma mümkün değildir. Sürüş hazırlığı ve sürüş 73

76 ÇALIŞTIRMA-DURDURMA ETKİN KONTAĞI KAPATIN MANÜEL ÇALIŞTIRIN Otomatik motor durdurma (durdurma aşaması) Kontağı kapatınız. Motoru manuel çalıştırınız. Motor kapalı iken fren güçlendiricisi ve hidrolik direksiyon çalışmaz. Aracı motoru durdurulmuş iken asla koyvermeyiniz. ÖNEMLİ Yolda su birikintilerinden geçmeden önce ÇALIŞTIRMA-DURDURMA sistemi devre dışı bırakılmalıdır» Sayfa 108. Dış hava sıcaklığı değişiklikleri, araç aküsünün iç sıcaklığında birkaç saatlik arayla da fark edilebilir. Örn. araç uzun süre eksi derecelerde açıkta veya doğrudan güneşin altında durursa, araç aküsü iç sıcaklığının ÇALIŞTIRMA-DURDURMA sisteminin kusursuz işletimi için uygun değerlere ulaşması birkaç saat sürebilir. Climatronic otomatik modda çalıştırılırsa, belirli koşullar altında motor otomatik olarak durdurulamaz. 74 Kullanım

77 Otomatik şanzıman Otomatik şanzıman Konuya giriş Bu bölümde aşağıdaki konulara ilişkin bilgiler bulacaksınız: Giriş bilgileri 75 Kalkış ve sürüş 75 Vites kolu konumları 76 Manuel vites değiştirme (Tiptronic) 77 Vites kolu kilidi 77 Kick-down fonksiyonu 77 Dinamik vites programı 78 Acil program 78 Vites kolunun kilidinin acil durumda açılması 78 Araç dururken ve motor çalışırken vites kolunun konumunu değiştirdiğiniz zaman gaz vermeyiniz - Kaza tehlikesi! Sürüş esnasında vites kolunu hiç bir zaman R veya P konumuna getirmeyiniz - Kaza tehlikesi! Araç durmuş vaziyette ve motor çalışırken bütün vites kolu konumlarında (P ve N hariç), rölanti devir sayısında bile kuvvet aktarımı tam olarak kesilmediği için, aracı fren pedalı ile tutmak gerekir - araç yavaş yavaş kayar. Motor kaputunu açmadan ve dönen motorda çalışmadan önce, vites kolu P konumuna getirilmeli ve el freni sıkıca çekilmelidir - Kaza tehlikesi! Mutlaka emniyet uyarıları dikkate alınmalıdır» Sayfa 121, Motor bölmesi. Eğer tepede (eğimde) durursanız, hiçbir zaman aracınızı, sürüş kademesi takılı durumda gaz verme yardımı ile, yani sürtünen debriyaj ile yerinde tutmayı denemeyiniz. Bu durumda kavrama aşırı ısınabilir. Eğer aşırı yüklenme nedeni ile kavramanın aşırı ısınması tehlikesi meydana gelseydi, kavrama otomatik olarak açılır ve araç geri kaymaya başlardı - kaza tehlikesi! Eğer bir rampada durmak zorunda kalırsanız, fren pedalına basınız, böylece aracın geri kaymasına engel olursunuz. Düz ve kaygan yolda, Kick-down fonksiyonunun devreye sokulması durumunda tahrikli tekerlekler kayabilir - Savrulma tehlikesi! ÖNEMLİ Otomatik şanzıman DSG de bulunan çift kavrama bir aşırı yüklenme koruması ile donatılmıştır. Yokuş yukarı çıkma yardımcısı kullanılıyorsa, araç duruyorsa veya yokuş yukarı çok yavaş sürülüyorsa, kavramalarda fazla ısı oluşumu söz konusudur. Çift kavrama aşırı ısınırsa, bilgi ekranında sembolü ve Şanzıman aşırı ısındı. Dur! Seyir defteri! mesajı görüntülenir. Uyarı sesi olarak akustik bir sinyal duyulur. Aracı durdurun, motoru kapatın ve sembol sönene kadar bekleyin - şanzıman hasarı tehlikesi! Sembolün sönmesinden sonra sürüşe devam edilebilir. Giriş bilgileri bkz. Sayfa 75 okuyu- Vites büyütme ve küçültme işlemleri otomatik olarak gerçekleşir. Şanzımanı ayrıca Tiptronic moduna da çevrilebilir. Bu kullanım, viteslerin manuel olarak geçişini gerçekleştirir» Sayfa 77. Motor sadece P veya N vites kolu konumlarında ilk hareketi alabilir. Vites kolu, direksiyonun kilitlenmesinde, ateşlemenin açılıp kapatılmasında veya motorun çalıştırılmasında P veya N pozisyonlarında bulunmuyorsa, bilgi ekranında Vites kolunu P/N konumuna getirin! mesajı veya gösterge paneli ekranında P/N gösterilir. -10 C altındaki sıcaklıklarda motor sadece vites kolu P konumunda çalıştırılabilir. Düz bir yolda park etmek için, vites kolunu P konumuna getirmek yeterlidir. İnişli bir yolda park etmek için, önce el freni sıkıca çekilmeli ve ancak ondan sonra vites kolu park konumuna getirilmelidir. Böylelikle, kilit mekanizmasına çok kuvvetli yüklenilmez ve vites kolu P konumundan kolaylıkla çıkarılabilir. Sürüş sırasında vites kolu yanlışlıkla N konumuna getirildiği zaman, ayağınızı mutlaka gazdan çekmeli ve vites kolunu bir vitese takmadan önce, motor rölanti devir sayısını beklemelisiniz. Kalkış ve sürüş bkz. Sayfa 75 okuyu- Kalkış Fren pedalına tam basıp, basılı tutunuz. Otomatik şanzıman 75

78 Kilit tuşuna (vites kolu tutamağındaki tuş) basınız, vites kolunu istenen konuma getiriniz» Sayfa 76 ve kilit tuşunu tekrar serbest bırakınız. Fren pedalını bırakıp gaz veriniz. Durdurma Geçici durmalarda, örn. kavşaklarda, vites kolunu N konumuna getirmeye gerek yoktur. Aracı ayak freni ile sabit tutmak yeterlidir. Motor bu durumda ancak sadece rölanti devir sayısı ile dönebilir. Park etme Fren pedalına tam basınız. El freni sıkıca çekilmelidir. Vites kolundaki kilit tuşuna basınız, vites kolunu P konumuna getiriniz ve kilit tuşunu serbest bırakınız. Vites kolu konumları Şek. 70 Vites kolu/bilgi ekranı: Vites kolu konumları bkz. Sayfa 75 okuyu- Güncel vites kolu konumu, gösterge panelinin ekranında 1» Şek. 70 gösterilir. P - Park kilidi Bu konumda tahrikli tekerlekleri mekanik olarak kilitlenir. Park kilidi sadece duran araçta takılmalıdır. Vites kolunu bu konuma getirmek veya bu konumdan çıkarmak isterseniz, vites kolu tutamağındaki kilit tuşuna ve aynı zamanda fren pedalına mutlaka basmalısınız. Akü boşalmış ise, vites kolu P konumundan dışarı çıkmaz. R - Geri vites Geri vitese sadece duran araçta ve motor rölanti devir sayısında iken takılmalıdır. P veya N konumlarından R konumuna geçmeden önce, mutlaka fren pedalına ve aynı zamanda kilit tuşuna basılmalıdır. Eğer kontak açık konumda ve vites seçim kolu R konumunda duruyorsa, geri vites farları yanar. N - Boşta (rölanti konumu) Bu konumda şanzıman rölantidedir. Vites kolunu N konumundan (kol iki saniyeden fazla bu konumda bulunmuşsa) D veya R konumuna geçirmek istediğinizde, 5 km/h hızların altında ve araç dururken ve kontak açıkken fren pedalına basmanız gerekir. D - İleri gidiş için sürekli konum (normal program) Bu konumda ileri vitesler, motor yüküne, sürüş hızına ve dinamik vites programına bağlı olarak yüksek ve düşük viteslere otomatik olarak takılırlar. N konumundan D konumuna geçmek için, 5 km/saat'in altındaki bir hızda veya duran araçta mutlaka fren pedalına basılmalıdır. Belli şartlar altında (örn. dağlık bölgede sürüş veya römork kullanımında), aktarma oranının sürüş şartlarına el ile uyarlanması için, geçici olarak manuel vites programına» Sayfa 77 geçmek daha avantajlı olabilir. S - İleri gidiş için sürekli konum (spor program) Vitesin geç büyütülmesi suretiyle motorun güç potansiyeli tam olarak kullanılır. Vitesin küçültülmesi, yüksek motor devirlerinde D konumundaki gibi olur. Vites kolunu D konumundan S konumuna alırken, vites kolu tutamağındaki kilit tuşuna basılmalıdır. 76 Kullanım

79 Manuel vites değiştirme (Tiptronic) bkz. Sayfa 75 okuyu- Şek. 71 Vites kolu: Manuel vitese takma Tiptronic sayesinde, vitesler vites kolunda manuel olarak değiştirilebilir. Manuel vites değiştirmeye geçiş Vites kolu D konumundan sağa doğru bastırılmalıdır. Takılan vites kolu konumu takılan vites ile birlikte gösterge panelinin ekranında gösterilir 1» Şek. 70. Vites büyültme Vites kolu öne doğru +» Şek. 71 dokunulmalıdır. Vites küçültme Vites kolu arkaya doğru -» Şek. 71 dokunulmalıdır. Manuel vites değişimine geçiş, hem araç dururken hem de sürüş esnasında gerçekleşebilir. Hızlanma sırasında şanzıman, izin verilen azami motor devrine ulaşmadan kısa süre önce, bir üst vitese otomatik olarak geçer. Eğer daha düşük bir vites seçilirse, motor artık aşırı dönemiyorsa, şanzıman ancak o zaman vitesi küçültür. Kick-down tertibatı çalıştırılırsa, şanzıman hıza ve motor devrine bağlı olarak bir düşük vitese geçer. Kick-down fonksiyonu manuel vites değişiminde de mevcuttur. Vites kolu kilidi bkz. Sayfa 75 okuyu- Otomatik vites kolu kilidi Vites kolu P ve N konumlarında kontak açık iken kilitlidir. Kolu bu konumdan çıkarmak için fren pedalına basılmalıdır. P ve N vites kolu konumlarında, sürücüye hatırlatmak üzere gösterge panelinde» Sayfa 22 kontrol lambası yanar. N (Örn. R konumundan D konumuna) konumu üzerinden yapılan hızlı geçiş vites kolunun bloke olması önlenir. Böylece örn. çamura saplanan bir aracın kurtulması mümkün olur. Fren pedalı basılmamış durumda iken, vites kolu 2 saniyeden daha uzun bir süre N konumunda bulunursa, vites kolu kilidi devreye girer. Vites kolu kilidi sadece araç dururken veya 5 km/saat'lik hızlara kadar etki eder. Daha yüksek hızlarda N konumundaki kilit otomatik olarak devreden çıkar. Kilit tuşu Vites kolu tutamağındaki kilit tuşu vites kolu konumlarının yanlışlıkla takılmasını önler. Kilit tuşuna basılırsa, vites kolu kilidi kaldırılır. Kontak anahtarı çekilme kilidi 1) Kontağı kapattıktan sonra, kontak anahtarı ancak vites kolu P konumunda ise çekilebilir. Kontak anahtarı çekilmiş durumda iken, vites kolu P konumunda bloke edilmiştir. Kick-down fonksiyonu bkz. Sayfa 75 okuyu- Kick-down fonksiyonu bir azami hızlanma gerçekleştirir. Gaz pedalına sonuna kadar basıldığında ilgili sürüş programında kick-down fonksiyonu devreye girer. Bu fonksiyon, o anki vites kolu konumuna (D, S veya Tiptronic) bağlı olmaksızın sürüş programları için düzenlenmiştir ve motorun maksimum performans potansiyelini kullanılarak aracın maksimum ivmelenmesine yarar. Şanzıman sürüş durumuna bağlı olarak bir veya birden fazla vites küçültür ve araç ivmelenir. Ancak önceden verilmiş maksimum devir sayısına erişildikten sonra vites yükseltilir. 1) Sadece bazı ülkelerde geçerlidir. Otomatik şanzıman 77

80 Dinamik vites programı bkz. Sayfa 75 okuyu- Aracınızın otomatik şanzımanı elektronik olarak kontrol edilir. Viteslerin büyütülmesi ve küçültülmesi öngörülen sürüş programına bağlı olarak otomatik şekilde gerçekleşir. Yavaşlatılmış sürüş tarzında şanzıman en ekonomik sürüş programını seçer. Vitesi erken büyüterek ve geç küçülterek tüketime olumlu etki edilir. Hızlı gaz pedalı hareketleri, hızlı ivmelenme veya sık hız değişimlerinde veya maksimum hızın kullanıldığı sportif sürüşte gaz pedalına sonuna kadar basıldıktan sonra (kick-down fonksiyonu), şanzıman bu sürüş tarzına kendini uyarlar ve benzer bir sürüş ile karşılaştırıldığında daha erken bir veya birden fazla vites küçültür. Her defasında en uygun sürüş programının seçimi sürekli devam eden bir işlemdir. Fakat bundan bağımsız olarak gaz vererek daha dinamik bir vites değiştirme programı ile vites değişimi veya vites küçültme mümkündür. Burada şanzıman hıza uygun olan düşük vitese geçer ve Kick-down bölgesinde gaz pedalına basmak zorunda kalmadan çabuk bir hızlanmayı (örn. bir aracı sollarken) gerçekleştirir. Şanzıman tekrar üst vitese çıktıktan sonra, uygun sürüş tarzında başlangıç programı tekrar ayarlanır. Dağlık arazideki sürüşlerde, vites seçimi çıkışlara ve inişlere uyarlanır. Böylece tırmanırken vites oynamalarından kaçınılır. Yokuş aşağı sürüşte, Tiptronic kullanımında, motor frenleme torkundan faydalanmak için vites küçültülebilir. Acil program bkz. Sayfa 75 okuyu- Bir sistem arızası durumu için bir acil program vardır. Şanzıman elektronik düzeninin fonksiyon arızaları durumunda, şanzıman uygun bir acil programda çalışır. Ekrandaki tüm bölümler yanar veya söner. Bir fonksiyon arızası aşağıdaki şekilde etki yapabilir: Şanzıman sadece belirli sürüş kademelerinde çalışır; Geri vites R kullanılamaz; Manuel vites değiştirme acil işletmede devre dışındadır. Şanzıman acil çalışma durumuna dönmüş ise, arızayı ortadan kaldırtmak için, mümkün olan en kısa sürede bir yetkili bir servis aranmalıdır. Vites kolunun kilidinin acil durumda açılması bkz. Sayfa 75 okuyu- Şek. 72 Vites kolunun kilidinin acil durumda açılması Elektrik beslemesinin kesildiği bir durumda (örn. akünün boşalması, bozuk sigorta) veya vites kolunda kilidinde bir arıza durumunda, vites kolu P konumundan normal bir şekilde çıkartılamaz ve araç hareket ettirilemez. Vites koluna acil durum kilit açılmasının uygulanması gerekir. El freni sıkıca çekilmelidir. Ön sol ve sağdaki kapak dikkatlice yukarı çekilmelidir. Arka kapak yukarı çekilmelidir. Sarı plastik parça parmakla ok yönünde bastırılmalıdır» Şek. 72. Aynı zamanda vites kolu tutamağındaki kilit tuşuna basınız ve kolu N konumuna getiriniz (vites kolu tekrar P konumuna getirilirse, kol yeniden kilitlenir). 78 Kullanım

81 İletişim Mobil telefonlar ve telsiz sistemleri ŠKODA, usulüne göre takılmış dış antenli seyyar telefonların ve telsiz sistemlerinin işletilmesi için 10 W azami yayın gücüne kadar kullanım izni vermektedir. Verici gücü 10 W değerinden yüksek olan mobil telefonların ve telsiz sistemlerinin montajı ve işletmesi ile ilgili bilgileri mutlaka ŠKODA yetkili servisten alınız. Mobil telefonların veya telsiz sistemlerinin kullanımı sırasında aracınızın elektronik kapsamında fonksiyon arızaları meydana gelebilir. Aşağıdaki nedenler olabilir: Dış anten yoktur; Dış anten yanlış monte edilmiştir; verici gücü 10 Watt'ın üzerindedir. Lütfen bütün dikkatinizi öncelikle araç kullanmaya ayırınız! Sürücü olarak trafik emniyetinin tüm sorumluluğu sizdedir. Aracınızı her zaman nasıl kontrol altında tutuyorsanız, telefon sisteminizi de sadece bu ölçüde kullanınız. Araçta mobil telefonların kullanımıyla ilgili ulusal yasa yönetmelikler dikkate alınmalıdır. Mobil telefonların veya telsiz sistemlerinin araçta dış anten olmadan veya yanlış monte edilmiş dış antenle kullanılması, aracın içindeki elektromanyetik alan gücünün yükselmesine yol açabilir. Telsiz sistemleri, mobil telefonlar veya tutma aparatları, hava yastıklarının kaplamalarının üstüne veya direkt olarak hava yastığının etki bölgesine monte edilmemelidir. Mobil telefon, bir ani fren manevrasında, bir kazada veya çarpışmada savrulabileceği bir koltukta, kumanda paneli üzerinde veya başka bir yerde bırakılmamalıdır - Yaralanma tehlikesi. Havadan taşımada serbest konuşma ünitesinin Bluetooth fonksiyonu yetkili bir servis tarafından kapatılmalıdır. Mobil telefonların ve telsiz sistemlerinin bir araca monte edilmesinin sadece bir ŠKODA servisi tarafından yapılmasını tavsiye ederiz. Bluetooth üzerinden iletişim imkanı veren mobil telefonların tümü bir GSM II üniversal telefon hazırlık tertibatı ile uyumlu değildir. Telefonunuzun bir üniversal telefon hazırlık tertibatı GSM II ile uyumlu olup olmadığını bir ŠKODA servisinden öğrenebilirsiniz. Bluetooth bağlantısının menzili araç içinde serbest konuşma ünitesi ile haberleşme ile sınırlandırılmıştır. Menzil, cihazlar arasındaki engeller ve başka cihazlarla karşılıklı bozmalar gibi yerel şartlara bağlıdır. Cep telefonu örneğin bir gömlek cebinde bulunuyorsa, serbest konuşma ünitesi ile bir bağlantı oluşturulmasında veya veri aktarımında zorluklar görülebilir. Universal Telefon hazırlığı GSM II Giriş bilgileri Üniversal telefon hazırlık tertibatı GSM II (serbest konuşma ünitesi), çok fonksiyonlu direksiyon, radyo veya navigasyon sistemi üzerinden konuşma kullanımı ile konforlu bir kullanım sunar. Üniversal telefon hazırlık tertibatı GSM II aşağıdaki fonksiyonları içermektedir. Dahili telefon rehberi» Sayfa 79. Telefonun çok fonksiyonlu direksiyon üzerinden konforlu kullanımı» Sayfa 80. Telefonun bilgi ekranı üzerinden telefon kullanımı» Sayfa 81. Telefonun konuşma kullanımı» Sayfa 82. Telefon veya başka multimedya cihazlarından müzik yayını» Sayfa 83. Aracınızın bir mobil telefon ve serbest konuşma ünitesi arasındaki hat iletişimi Bluetooth teknolojisiyle çalışır. Mutlaka uyarılar dikkate alınmalıdır» Sayfa 79, Mobil telefonlar ve telsiz sistemleri. Dahili telefon rehberi Dahili bir telefon rehberi, serbest konuşma ünitesinin bir unsurudur. Bu dahili telefon rehberini mobil telefon tipine bağlı olarak kullanabilirsiniz. İletişim 79

82 Telefonun ilk bağlantısından sonra sistem, telefon rehberini telefondan ve SIM kartından kumanda cihazının hafızasına yüklemeye başlar. Telefonun serbest konuşma ünitesi ile sonraki her bağlantısında ilgili telefon defterinin güncellenmesi yürütülür. Güncelleme birkaç dakika sürebilir. Bu süre zarfında, son güncellemede hafızaya yüklenen telefon defteri kullanıma açık kalır. Yeni kaydedilen telefon numaraları ancak güncellemenin sonunda gösterilir. Güncelleme sırasında bir telefon işlemi yapılırsa (çağrısı gelirse, siz telefon ederseniz veya konuşma kullanımının diyaloğunda) güncelleme kesilir. Telefon işleminin sonunda güncelleme yeniden başlar. Dahili telefon rehberinde 2500 adet boş kayıt yeri mevcuttur. Her kişisel bilgi 4 numara içerebilir. Yüklenen kişisel bilgiler 2500'ü aştığı takdirde telefon defteri tam değildir. Çok fonksiyonlu direksiyondan telefon kullanımı Şek. 73 Çok fonksiyonlu direksiyon: Telefonun kullanımı Telefonu kullanırken sürücünün dikkatinin trafikten mümkün olduğunca az alınması için, direksiyona telefonun temel fonksiyonlarının basit kullanım düğmeleri yerleştirilmiştir» Şek. 73. Bu durum sadece aracınız fabrika çıkışlı üniversal telefon hazırlık tertibatı (Serbest konuşma ünitesi) ile donatılmışsa geçerlidir. Park ışığı açıksa, çok fonksiyonlu direksiyondaki ve sembolleri ve düğmeler de aydınlatılır. Tuş İşlem Fonksiyon 1 Kısa süreli basma Çağrı kabulü, çağırının sonlandırılması, telefonun ana menüsüne giriş, aranan numaraların listesi 1 Uzun süreli basma Çağrıyı kabul etmeme, en son aranan numara a), konuşma kullanımının açılması/kapatılması b) 2 Kısa süreli basma Konuşma kullanımının açılması/kapatılması 2 Yukarı doğru çevirme Ses şiddetini yükseltme 2 Aşağı doğru çevirme Ses şiddetini azaltma a) Amundsen+ navigasyon sistemi olan araçlar için geçerlidir. Amundsen+ navigasyon sistemi olmayan araçlar için geçerlidir. b) Mobil telefonun serbest konuşma ünitesine bağlanması Bir mobil telefonun serbest konuşma ünitesine bağlanması için, her iki cihazın birbirine bağlı olması gerekir. Bununla ilgili daha fazla bilgiyi cep telefonunuzun kullanım kılavuzunda bulabilirsiniz. Bağlantı 1) için şu adımlar yapılmalıdır. Cep telefonunuzda Bluetooth ve mobil telefonun görünürlüğünü etkinleştiriniz. Kontak açılmalıdır. Bilgi ekranında Telefon - Yeni kullanıcı menüsünü seçiniz ve kumanda cihazının aramayı bitirmesine kadar bekleyiniz. 80 Kullanım

83 Bulunan cihazların menüsünden mobil telefonunuzu seçiniz. PIN kodunu onaylayınız 2). Serbest konuşma ünitesi cep telefonun ekranında (standart olarak SKODA_BT) gösteriyorsa 30 saniye içinde PIN'i 2) giriniz ve bağlantı yapılıncaya kadar bekleyiniz 3). Bağlantı tamamlandıktan sonra bilgi ekranında yeni kullanıcı profilinin oluşturulduğu onaylanmalıdır. Yeni kullanıcı profilinin oluşturulması için artık boş yer yok ise, mevcut kullanıcı profili silinmelidir. Bağlanma işlemi boyunca serbest konuşma ünitesi ile başka bir cep telefonunun bağlanmamış olması gerekir. Serbest konuşma ünitesi ile dört adet cep telefonu bağlanabilir, fakat sadece bir tanesi serbest konuşma ünitesi ile haberleşebilir. Serbest konuşma ünitesinin görünürlüğü kontak açıldıktan 3 dakika sonra otomatik olarak kapatılır veya cep telefonu serbest konuşma ünitesine bağlandığında da kapatılır. Serbest konuşma ünitesi görünürlüğünün tekrar oluşturulması Kontağı açtıktan sonra mobil telefonunuzu 3 dakika içinde serbest konuşma ünitesine bağlayamazsanız, serbest konuşma ünitesinin 3 dakika için görünürlüğü şu şekilde tekrar oluşturulabilir. Kontağı kapatıp açarak. Konuşma kullanımını açıp kapatarak. Bluetooth - Görünürlük menü noktasındaki bilgi ekranı üzerinden. Zaten bağlı olan bir mobil telefonla bağlantı oluşturma Kontak açıldıktan sonra, uyarlanmış cep telefonu ile bağlantısı otomatik olarak kurulur 3). Otomatik bağlantının kurulup kurulmadığını cep telefonunuzda kontrol ediniz. Bağlantının kesilmesi Kontak anahtarının çıkarılması ile. Mobil telefondaki serbest konuşma ünitesinin ayrılması ile. Bilgi ekranında Bluetooth - Kullanıcı menüsünde kullanıcıyı ayırarak. Bağlantı problemlerinin çözümü Sistem Bağlı tel. bulunamadı. bildirisi yaparsa, mobil telefonun çalışma durumu kontrol edilmelidir. Mobil telefon devrede mi? PIN kodu girilmiş mi? Bluetooth etkin mi? Mobil telefonun görünürlüğünü etkin mi? Mobil telefon serbest konuşma ünitesine bağlandı mı? Bilgi ekranındaki semboller Sembol Telefon pilinin şarj durumu a) Sinyal gücü a) Anlamı Bir telefon serbest konuşma ünitesine bağlı. Serbest konuşma ünitesi diğer cihazlar tarafından görülebilir. Bir multimedya cihazı telefon serbest konuşma ünitesine bağlı. a) Bu fonksiyon sadece bazı mobil telefonlar tarafından desteklenir. Telefonun bilgi ekranından kullanımı Telefon menüsünde şu menü noktaları seçilebilir. Telefon rehberi Numara ara 1 ) Arama listeleri Telesekreter Bluetooth 1 ) 1) Amundsen+ navigasyon sistemi ile donatılan araçlarda, bu işleve navigasyon sisteminin menüsü üzerinden erişilebilir, bkz. Amundsen+ navigasyon sistemi kullanım kılavuzu. 2) Cep telefonundaki Bluetooth sürümüne bağlı olarak ya otomatik olarak oluşturulan 6 haneli bir PIN kodu görüntülenir ya da PIN kodu 1234 manuel olarak girilmelidir. 3) Bazı mobil telefonlarda bir kod ile Bluetooth bağlantısını yetkilendiren bir menü vardır. Bir yetkilendirme gerekiyorsa, her bir yeniden Bluetooth bağlantısında bunun yapılması gerekir. İletişim 81

84 Ayarlar 1) Geri Telefon rehberi Telefon rehberi menü noktasında telefon defterinden ve cep telefonunun SIM kartından indirilen kontakların listesi bulunmaktadır. Numara ara Numara ara menü noktasına istenilen sayıda telefon numarası girilebilir. Ayar düğmesi yardımıyla arka arkaya istenen rakamlar seçilmeli ve bunlar ayar düğmesine basarak onaylanmalıdır. 0-9 rakamları,,, # sembolleri ve İptal, Arama, Sil fonksiyonları seçilebilir. Arama listeleri Arama listeleri menü noktasında aşağıdaki menü noktaları seçilebilir. Cevapsız Aranan Alınan Ayarlar Ayarlar menüsünde şu menü noktaları seçilebilir. Telefon rehberi Güncelle 2) Sırala Soyadı İsim Arama sesi Geri Telefonun başlat menüsüne geri dönüş. Konuşma kullanımı Diyalog Telesekreter Telesekreter menüsünde sesli posta kutusunun numarasını ayarlamak 2) ve sonra numarayı seçmek mümkündür. Bluetooth Bluetooth menüsünde şu menü noktaları seçilebilir. Kullanıcı - hafızadaki kullanıcılara genel bakış Yeni kullanıcı - Alış bölgesinde bulunan yeni telefonların aranması Görünürlük - Telefon ünitesinin diğer cihazlar için görünürlüğünün etkinleştirilmesi Ortam çalar Etkin aygıt Bağlı aygıtlar Bul Telefon ismi - Telefon ünitesinin adının değiştirme imkanı (SKODA_BT olarak ayarlanmıştır) Sistemin, sesli komutlar alma ve uygulama için hazır olduğu süre Diyalog olarak tanımlanmaktadır. Sistem akustik geri bildirimler verir ve sizi gerekirse ilgili fonksiyonlara yönlendirir. Konuşma talimatlarının en uygun şekilde anlaşılması birden fazla faktörlere bağlıdır. Tonlama yapmadan ve aşırı konuşma aralıkları vermeden normal bir ses şiddeti ile konuşunuz. Telaffuzunuzun iyi olmasına dikkat ediniz. Rahatsız eden dış sesleri sönümlemek veya önlemek için, kapılar, camlar ve açılır tavan kapatılmalıdır. Yüksek hızda giderken, yükselen çevre seslerinin bastırılması için, daha yüksek sesle konuşulması önerilir. Diyalog sırasında araçtaki arka plan sesleri sınırlandırınız, örn. araç içindekilerin aynı anda konuşmaları. Sistem bir anons verdiği zaman konuşmayınız. Konuşma kullanımı ile ilgili mikrofon tavan kaplamasının içine yerleştirilmiş olup sürücüye ve ön yolcuya yönlendirilmiştir. Bu sayede sürücü ve ön yolcu sistemi kumanda edebilirler. 1) Amundsen+ navigasyon sistemi ile donatılan araçlarda, bu işlev mevcut değildir. 2) Amundsen+ navigasyon sistemi ile donatılan araçlarda, bu işleve navigasyon sisteminin menüsü üzerinden erişilebilir, bkz. Amundsen+ navigasyon sistemi kullanım kılavuzu. 82 Kullanım

85 Telefon numarasının girilmesi Telefon numarası sıralı olarak, arka arkaya söylenen rakamlar (tüm numarayı birden) veya rakam blokları şeklinde (kısa aralarla ayrılmış olarak) girilebilir. Her rakam sırasından sonra (ayrım kısa bir konuşma molası ile) şimdiye kadar tanınan rakamlar sistem tarafından tekrar edilir. İzin verilenler,0-9 rakamları, +,, # sembolleridir. Sistem, birbirine bağlı hiç bir rakam kombinasyonunu, örn. yirmi üç gibi tanımaz, buna karşılık sadece tek tek söylenen rakamları (iki, üç) tanır. Konuşma kullanımını açma Çok fonksiyonlu direksiyondaki 2 no'lu düğmeye kısa süreliğine basarak» Sayfa 80, Çok fonksiyonlu direksiyondan telefon kullanımı. Konuşma kullanımını kapatma Sistem şu anda bir mesaj dinletiyorsa, şu anda dinletilen mesaj çok fonksiyonlu direksiyondaki düğmeye 2 kısa süreliğine basarak sonlandırılmalıdır. Sistem bir sesli komut beklerse, diyalog şu şekilde sona erdirilebilir: İPTAL sesli komut ile; çok fonksiyonlu direksiyondaki 2 no'lu düğmeye kısa süreliğine basarak. Gelen çağrıda diyalog hemen sonlandırılır. Konuşma kullanımı sadece telefon kullanımlı çok fonksiyonlu direksiyon ile donatılan araçlarda mümkündür. Konuşma talimatları Temel sesli komutlar Konuşma talimatı HELP CALL XYZ PHONE BOOK CALL HISTORY NUMARA ARA İşlem Bu komuttan sonra sistem mümkün olan tüm komutları tekrarlar. Bu komutla numara, telefon rehberinden aranır. Bu komuttan sonra örneğin telefon rehberini tekrar verebilirsiniz, numaraya ilişkin bir sesli giriş uyarlanabilir veya silinebilir vs. Seçilen numaraların, cevapsız aramaların v.s. listeleri Bu talimattan sonra, istenen katılımcı ile bir bağlantı kurmak üzere bir telefon numarası girilebilir. Konuşma talimatı TEKRAR ARAMA MUSIC a) DIĞER SEÇENEKLER AYARLAR IPTAL İşlem Bu komuttan sonra sistem en son aranan numarayı seçer. Müziğin mobil telefondan veya bağlı başka bir cihazdan verilmesi. Bu komuttan sonra sistem, bağlama bağlı başka komutlar sunar. Bluetooth, Dialog vs. ayarlamak için seçim. Diyalog sona erer. a) Amundsen+ navigasyon sistemi ile donatılan araçlarda, bu işleve navigasyon sisteminin menüsü üzerinden erişilebilir, bkz. Amundsen+ navigasyon sistemi kullanım kılavuzu. Konuşma talimatı tanınmaz ise, sistem Pardon? diye sorar ve yeniden bir giriş olabilir. İkinci hatalı denemeden sonra sistem yardımı tekrarlar. 3. hatalı denemeden sonra İşlem iptal edildi cevabı gelir ve diyalog sona erer. Ses kaydının bir temas adresine yüklenmesi Bazı temas adreslerinde otomatik isim algılaması güvenli çalışmıyorsa, bu temas adresine Telefon rehberi - Ses kaydı - Kaydet menü noktasında kendine ait bir sesli giriş kaydedebilirsiniz. DIĞER SEÇENEKLER menüsündeki sesli kullanım yardımıyla da kendi ses kaydınızı yükleyebilirsiniz. Multimedia Bluetooth üzerinden müzik yayını Universal- GSM II telefon hazırlığı örneğin MP3 çalar, mobil telefon veya notebook gibi cihazlardan Bluetooth üzerinden müzik yayınına olanak tanır. Bluetooth üzerinden müzik yayınını mümkün kılmak için önce uç cihazı Telefon - Bluetooth - Ortam çalar menüsünde serbest konuşma ünitesine bağlamak gerekmektedir. Müzik yayını bağlı cihazdan yönlendirilir. Üniversal telefon hazırlık tertibatı GSM II, serbest konuşma ünitesi üzerinden müzik yayınının uzaktan kumandayla kumanda edilmesine imkan vermektedir» Sayfa 83, Konuşma talimatları. İletişim 83

86 Bağlanacak cihaz Bluetooth A2DP profilini desteklemelidir, bakınız bağlanacak cihazın kullanma kılavuzu. Çok fonksiyonlu direksiyondan radyo ve navigasyon sisteminin kumandası Şek. 74 Çok fonksiyonlu direksiyon: Kumanda tuşları Çok fonksiyonlu direksiyonda fabrika çıkışında monte edilmiş radyo ve navigasyon sisteminin» Şek. 74 temel fonksiyonlarının kullanımıyla ilgili tuşlar bulunmaktadır. Radyo ve navigasyon sistemi tabii ki ayrıca cihaz üzerinden de kullanılabilir. Tanım için ilgili kullanma kılavuzuna bakılmalıdır. Park ışığı açıksa, çok fonksiyonlu direksiyondaki düğmeler de aydınlatılır. Tuşlar, radyo veya navigasyon sisteminin o anda bulunduğu çalışma tipi için geçerlidir. Tuşlara basarak veya tuşları döndürerek aşağıdaki fonksiyonlar yapılabilir. Tuş İşlem Radyo, trafik telsiz bildirisi CD/MP3/Navigasyon 1 Kısa süreli basma Ses tonunun açılıp kapatılması 1 Uzun süreli basma Cihazın kapanması/açılması 1 1 Yukarı doğru çevirme Aşağı doğru çevirme 2 Kısa süreli basma Hafızadaki bir sonraki radyo vericisine geçiş Trafik telsiz bildirisinin kesilmesi Ses şiddetini yükseltme Ses şiddetini azaltma Bir sonraki parçaya geçiş 2 Uzun süreli basma İleri arama Hızlı ileri 3 Kısa süreli basma Hafızadaki bir önceki radyo vericisine geçiş Trafik telsiz bildirisinin kesilmesi Bir önceki parçaya geçiş 3 Uzun süreli basma Geri arama Hızlı geri alma Üniversal telefon hazırlık tertibatı GSM II ile donatılmış araçlarda, 1 düğmesinin fonksiyonları farklıdır» Sayfa 80. Araçtaki hoparlörler radyonun ve navigasyon sisteminin 4x20 W'lik çıkış gücüne ayarlanmıştır. 84 Kullanım

87 AUX-IN ve MDI girişleri Şek. 75 AUX-IN girişi/mdi girişi Kullanım tarifi için radyo veya navigasyon sisteminizin ilgili kullanma kılavuzuna bakılmalıdır. AUX-IN girişi AUX-IN girişi aşağıdaki noktalardan birinde bulunur: Orta konsoldaki ön koltukların arasında» Şek ; Ön orta konsoldaki eşya gözünün üzerinde» Şek ; Amundsen+ navigasyon sistemi ön tarafında. AUX-IN girişi harici ses kaynaklarının (örn. ipod veya MP3 çalar) fabrikada takılmış olan radyo veya navigasyon sistemi üzerinden çalınmasını sağlar. MDI girişi MDI girişi ön orta konsolda eşya gözünün üst kısmında bulunur» Şek MDI girişi USB ve AUX-IN girişini kapsar. MDI girişi harici ses kaynaklarının (örn. ipod veya MP3 çalar) bağlanmasını ve bu cihazlardan gelen müziğin fabrikada takılmış olan radyo veya navigasyon sistemi üzerinden çalınmasını sağlar. ipod gibi ses kaynaklarının bağlanması için ilgili adaptör, orijinal ŠKODA aksesuarlardan temin edilmelidir. USB girişi USB girişi» Şek örn. ses dosyaları içeren bir USB belleğinin bağlanması için kullanılabilir. USB belleği bağlandığında ses çıkışı otomatik olarak gerçekleşir. İletişim 85

88 Emniyet Pasif emniyet Genel Bilgiler Konuya giriş Bu bölümde aşağıdaki konulara ilişkin bilgiler bulacaksınız: Emniyet donanımları 86 Her sürüşten önce 86 Sürüş emniyetine neler etki eder? 87 Bu bölümde, aracınızdaki pasif emniyet konusu ile ilgili önemli bilgileri, ip uçlarını ve uyarıları bulabilirsiniz. Burada, örnek olarak emniyet kemerleri, hava yastıkları, çocuk koltukları ve çocukların emniyeti hakkında bilmeniz gereken her şeyi bir araya getirdik. Bu yüzden bu bölümdeki özellikle uyarıları ve ikazları, hem kendinizin, hem de araçtaki diğer kişilerin menfaati bakımından lütfen dikkatli takip ediniz. Bu bölümde, sürücü ve araç içindekiler için aracın doğru kullanılması hakkında önemli bilgiler vardır. Sizi ve araç içindekileri ilgilendiren diğer emniyet bilgilerini bu kullanma kılavuzunun ilerideki bölümlerinde bulabilirsiniz. Tüm araç belgeleri daima araç içinde bulunmalıdır. Bu durum özellikle aracı kısa bir süreliğine verdiğiniz veya sattığınız zaman geçerlidir. bkz. Sayfa 86 okuyu- Emniyet donanımları Aşağıda sayılanlar aracınızdaki emniyet donanımlarının bir bölümünü içermektedir: Tüm koltuklar için üç noktalı emniyet kemerleri; Ön koltuklar için kemer kuvveti sınırlayıcısı; Ön koltuklar için kemer gerdiricisi; Ön koltuklar için kemer yükseklik ayarı; Sürücü ve ön yolcu ön hava yastığı; Yan hava yastıkları; Kafa hava yastıkları; ISOFIX sistemli çocuk koltukları için bağlantı noktaları; TOP TETHER sistemli çocuk koltukları için bağlantı noktaları; yüksekliği ayarlanabilen koltuk başlıkları 1) ; Ayarlanabilir direksiyon kolonu. Adı geçen emniyet donanımları, sizi ve araç içindekileri kaza durumlarında en iyi koruyacak şekilde birlikte çalışmaktadırlar. Emniyet donanımları, siz veya araç içindeki kişiler yanlış bir oturma konumu aldıkları zaman veya bu donanımları doğru olmayan şekilde ayarladıkları veya kullandıkları zaman, hiç bir fayda sağlamazlar. Her sürüşten önce bkz. Sayfa 86 okuyu- Kendi emniyetiniz ve araç içindekilerin emniyeti için, her sürüş öncesi aşağıdaki noktalara dikkat ediniz. Aydınlatma ve sinyal sisteminin kusursuz şekilde çalıştığından emin olunmalıdır. Lastik hava basıncı kontrol edilmelidir. Tüm camların dışarı doğru iyi bir görüş sağladığından emin olunmalıdır. Birlikte taşınan yüklerin iyice sabitlenmelidir» Sayfa 45. Pedalları hiç bir nesnenin engellememesi sağlanmalıdır. Aynayı, ön koltuğu ve koltuk başlığını vücudunuza göre ayarlayınız. Araç içindekilerin de koltuk başlıklarını vücut ölçülerine göre ayarlamalarını sağlayınız. Çocuklar, uygun bir çocuk koltuğu ile ve doğru takılmış bir emniyet kemeri ile korunmalıdır» Sayfa 100, Çocukların emniyetli şekilde taşınması. 1) Spor koltuklar için geçerli değil. 86 Emniyet

89 Doğru oturma pozisyonunun alınması» Sayfa 87. Araç içindekilerin de doğru oturma pozisyonu almaları sağlanmalıdır. Emniyet kemerini doğru takınız. Araç içindekilerin de kemerlerini doğru bağlamasını sağlayınız» Sayfa 90. Sürüş emniyetine neler etki eder? bkz. Sayfa 86 okuyu- Sürücü olarak, hem kendinizin, hem de araç içindekilerin sorumluluğunu taşımaktasınız. Sürüş emniyetiniz etkilendiği zaman, kendinizi ve ayrıca diğer trafik katılımcılarını tehlikeye atmış olursunuz. Bu nedenle aşağıdaki uyarılar dikkate alınmalıdır. Trafikte olup bitenlerden uzaklaşmayınız, örneğin araç içindekiler veya telefon görüşmesi nedeniyle. Sürüş yeteneğiniz, örn. ilaç, alkol, bağımlılık verici ilaç tarafından olumsuz yönde etkilendiği zaman, araç kullanmayınız. Trafik kurallarına ve izin verilen sürüş hızına uyunuz. Sürüş hızınızı, yol durumuna veya trafik ve hava şartlarına daima uydurunuz. Uzun yol sürüşlerinde en geç her iki saatte bir düzenli olarak mola veriniz. Doğru oturma pozisyonu Konuya giriş Bu bölümde aşağıdaki konulara ilişkin bilgiler bulacaksınız: Sürücünün doğru oturma pozisyonu 88 Ön yolcunun doğru oturma pozisyonu 88 Arka koltuklarda oturanların doğru oturuş pozisyonu 88 Yanlış oturma pozisyonu örnekleri 88 Size ve araç içindekilere en uygun korumayı sağlamak için, ön koltuklar ve koltuk başlıkları mutlaka daima vücut ölçülerine göre ayarlanmalıdır ve emniyet kemerleri doğru bir şekilde takılmalıdır. Sürüş öncesinde doğru oturma pozisyonuna geçilmeli ve sürüş sırasında bu pozisyon değiştirilmemelidir. Araçtaki diğer yolcuların da doğru oturma pozisyonunu almalarını ve sürüş sırasında bu pozisyonu değiştirmemelerini sağlayınız. Yanlış oturma pozisyonunda bulunan bir yolcu, bir hava yastığı açıldığı ve ona isabet ettiği zaman, hayati tehlikesi olan yaralanmaya maruz kalabilir. Arka koltuklarda oturanlar dik olarak oturmadığı zaman, yanlış kemer bandı yerleşimi yüzünden yaralanma riski yükselir. Sürücü, direksiyon simidine en az 25 cm mesafeyi mutlaka muhafaza etmelidir. Ön yolcu, gösterge paneline en az 25 cm mesafeyi mutlaka muhafaza etmelidir. Eğer asgari mesafeyi muhafaza etmezseniz, hava yastığı sistemi sizi koruyamaz - Ölüm tehlikesi! Sürüş sırasında, direksiyon simidini iki elinizle dış yan taraflarından saat 9 ve 3 konumunda sabit tutunuz. Direksiyon simidini hiç bir zaman saat 12 konumunda veya bir başka tarz ve şekilde tutmayınız (örn. direksiyon simidinin ortasından veya direksiyon simidinin iç tarafından). Zira böyle bir durumda sürücü hava yastığının açılması ile kollarda, ellerde ve kafada ağır yaralanmalar meydana gelebilir. Sürüş esnasında koltuk arkalıkları arkaya doğru çok fazla eğimli olmamalıdır, zira aksi halde emniyet kemerlerinin ve hava yastığı sisteminin etkisi olumsuz olur - Yaralanma tehlikesi! Sürücü ayak bölümünde hiç bir nesnenin olmamasına dikkat ediniz, aksi halde nesneler, sürüş veya fren manevrasında pedala doğru hareket edebilirler. Bu durum, vites değiştirme, fren yapma veya gaz vermeye engel olabilir. Sürüş esnasında ayaklarınızı daima ayak bölümünde tutunuz. Ayaklarınızı hiç bir zaman kumanda paneline, koltuk yüzeylerine dayamayınız veya camdan dışarıya çıkartmayınız. Bir fren manevrası veya bir kaza durumunda yüksek bir yaralanma riskine maruz kalırsınız. Hava yastığının açılması durumunda, yanlış oturma pozisyonu nedeniyle ölümcül yaralanmalar meydana gelebilir! Pasif emniyet 87

90 Sürücünün doğru oturma pozisyonu Şek. 76 Sürücünün direksiyondan doğru uzaklığı/doğru koltuk başlığı ayarı bkz. Sayfa 87 okuyu- Kendi emniyetiniz için ve bir kaza durumunda yaralanma tehlikesini azaltmak için, aşağıdaki ayarları tavsiye ediyoruz. Direksiyon simidini, direksiyon simidi ile göğüs kemiği arasındaki mesafe A» Şek. 76 en az 25 cm olacak şekilde ayarlayınız. Sürücü koltuğu teleskobik yönde, pedallar hafifçe açılandırılmış bacaklarla tamamen bastırılabilecek şekilde ayarlanmalıdır. Arkalığı ayarlarken, direksiyon simidine üst noktada ellerin hafif açılandırılmış şekilde olmalarına dikkat ediniz. Koltuk başlığını, koltuk başlığının üst kenarı B mümkün olduğunca kafanızın üst bölümünün yüksekliğinde bulunacak şekilde ayarlayınız 1). Emniyet kemerini doğru takınız» Sayfa 90, Emniyet kemerleri. Sürücü koltuk ayarı» Sayfa 42, Ön koltukların ayarlanması Ön yolcunun doğru oturma pozisyonu bkz. Sayfa 87 okuyu- Ön yolcunun emniyeti için ve bir kaza durumunda yaralanma tehlikesini azaltmak için, aşağıdaki ayarları tavsiye ediyoruz. Ön yolcu koltuğunu mümkün olduğu kadar arkaya doğru getirin. Ön yolcu, hava yastığı açıldığı zaman en yüksek emniyete ulaşabilmesi için, gösterge panelinden mutlaka 25 cm uzakta bulunmalıdır. Koltuk başlığını, koltuk başlığının üst kenarı B» Şek. 76» Sayfa 88 mümkün olduğunca kafanızın üst bölümünün yüksekliğinde bulunacak şekilde ayarlayınız 1). Emniyet kemerini doğru takınız» Sayfa 90, Emniyet kemerleri. İstisnai durumlarda ön yolcu hava yastığı devreden çıkarılabilir» Sayfa 98, Hava yastıklarının devre dışı bırakılması. Ön yolcu koltuk ayarı» Sayfa 42, Ön koltukların ayarlanması. Arka koltuklarda oturanların doğru oturuş pozisyonu bkz. Sayfa 87 okuyu- Ani bir fren manevrasında veya bir kaza durumunda yaralanma tehlikesini azaltmak için, arka koltuklarda oturanlar aşağıdakilere mutlaka dikkat etmelidir. Koltuk başlığını, koltuk başlığının üst kenarı B» Şek. 76» Sayfa 88 mümkün olduğunca kafa üst bölümünün yüksekliğinde bulunacak şekilde ayarlayınız. Emniyet kemerini doğru takınız» Sayfa 90, Emniyet kemerleri. Aracın içinde çocuk bulunduğu zaman, uygun bir çocuk emniyet sistemi kullanılmalıdır» Sayfa 100, Çocukların emniyetli şekilde taşınması. Yanlış oturma pozisyonu örnekleri bkz. Sayfa 87 okuyu- Emniyet kemerleri, en uygun koruma etkisini sadece kemer bandının doğru yerleştirilmesi durumunda gösterirler. Yanlış oturma pozisyonları emniyet kemerlerinin koruma fonksiyonlarını ciddi şekilde azaltırlar ve yanlış bir kemer bandı yerleşimi sonucunda yaralanma riskini arttırırlar. Sürücü olarak, hem kendinizin, hem de 1) Spor koltuklar için geçerli değil. 88 Emniyet

91 araç içindekilerin, özellikle de taşımakta olduğunuz çocukların sorumluluğunu taşımaktasınız. Bir araç yolcusunun sürüş sırasında yanlış şekilde oturmasına kesinlikle izin vermeyiniz. Aşağıdaki listede yer alan örnekler, hangi oturma pozisyonlarının ağır yaralanmalara veya ölüme neden olabileceğini göstermektedir. Bu sayılanlar tehlikelerin tümü değildir, ancak amacımız konu hakkında dikkatinizi çekmektir. Bu bakımdan sürüş sırasında aşağıdakileri hiç bir zaman yapmayınız: Araç içinde ayağa kalkmak; Koltukların üzerinde ayakta durmak; Koltukların üzerinde diz çökmek; Arkalığınızı çok fazla arkaya doğru eğmek; Gösterge paneline yaslanmak; Arka koltukların üzerinde yatmak; Koltukların sadece uç kısımlarında oturmak; Yana dönük durumda oturmak; Camdan dışarı sarkmak; Bacakları camdan dışarı doğru tutmak; Ayakları kumanda panelinin üzerine koymak; Ayakları koltuk minderinin üzerine koymak; Birisini ayak bölmesinde tutmak; Emniyet kemeri takmadan yolculuk yapmak; bagaj bölmesinde bulunmak. Pasif emniyet 89

92 Emniyet kemerleri Emniyet kemerleri Konuya giriş Bu bölümde aşağıdaki konulara ilişkin bilgiler bulacaksınız: Şek. 77 Emniyet kemeri takmış sürücü Ön taraftan olan bir kazanın fiziksel prensibi 91 Emniyet kemerlerinin takılması ve çıkarılması 92 Ön koltukların yükseklik ayarı 93 Emniyet kemeri gerdiricisi 93 Doğru takılmış emniyet kemerleri bir kaza durumunda iyi bir koruma sağlamaktadır. Emniyet kemerleri yaralanma riskini azaltır ve ağır bir kazada hayatta kalma şansını arttırır. Doğru takılan emniyet kemerleri araç içinde oturanları doğru oturma pozisyonunda tutar» Şek. 77. Emniyet kemerleri, hareket enerjisini büyük ölçüde azaltır. Bunun ötesinde, ağır yaralanmalara neden olan kontrolsüz hareketleri önlerler. Doğru yerleştirilmiş emniyet kemerleri olan araç içindekiler, hareket enerjisinin emniyet kemerleri üzerinden en uygun şekilde yakalanmasıyla bu işten büyük ölçüde yarar sağlarlar. Aracınızın ön araç yapısı ve diğer pasif emniyet özellikleri de, örn. hava yastıkları gibi, hareket enerjisinin azalmasını sağlarlar. Böylece meydana gelen enerji azaltılır ve yaralanma riski düşer. Çocukların taşınması sırasında özel emniyet hususlarına mutlaka dikkat edilmelidir» Sayfa 100, Çocukların emniyetli şekilde taşınması. Emniyet kemerini her sürüşten önce - şehir trafiğinde bile - takılmalıdır! Bu husus arka koltuktaki yolcular için de geçerlidir - Yaralanma tehlikesi! Hamile kadınlar bile mutlaka daima emniyet kemerlerini takmalıdırlar. Sadece bu durum doğmamış olan çocuk için en iyi korumayı sağlar» Sayfa 92, Emniyet kemerlerinin takılması ve çıkarılması. Emniyet kemerinin yüksekliği, kemerin omuzdaki kısmı takriben omuz ortasından - hiçbir zaman boyun üzerinden değil - geçecek şekilde ayarlanmalıdır. Emniyet kemerlerinin kemer bandı yerleşiminin daima doğru olmasına dikkat edilmelidir. Yanlış takılan emniyet kemerleri hafif kazalarda bile yaralanmalara yol açabilirler. Emniyet kemerinin azami koruma etkisine sadece doğru oturma pozisyonunda ulaşılır» Sayfa 87, Doğru oturma pozisyonu. Ön koltukların arkalıkları, geriye doğru çok fazla yatırılmamalıdır, aksi halde emniyet kemerleri etkisini kaybedebilir. Kemer bandı sıkışmış veya burulmuş olmamalı veya keskin kenarlara sürtmemelidir. Çok gevşek takılan bir emniyet kemeri, bir kaza durumunda vücudunuz hareket enerjisinden dolayı öne doğru hareket edeceği ve böylece emniyet kemeri tarafından ani olarak durdurulacağı için, yaralanmalara yol açabilir. Kemer bandı, sert veya kırılabilen nesneler (örn. gözlük, tükenmez kalem, anahtarlık vs.) üzerinden geçirilmemelidir, zira bu şekilde yaralanmalara yol açabilir. Bir emniyet kemeri hiçbir zaman iki kişiye (çocuklar da dahil) takılmamalıdır. Kilidin dili sadece ilgili koltuk yerine ait olan kilit yuvasına takılmalıdır. Emniyet kemerinin yanlış takılması, onun koruma etkisini olumsuz yönde etkiler ve kaza riski artar. Kilit dilinin takıldığı yuva kağıt veya benzeri ile tıkanmamalıdır, aksi halde kilit dili oturmayabilir. Çok sayıda kıyafet ve gevşek giysi (örn. ceket üzerine palto) mükemmel oturmayı ve emniyet kemerinin fonksiyonunu olumsuz etkiler. Emniyet kemerini ayarlamak için (örn. boyu kısa kişilerde kemeri kısaltmak için) mandal veya başka nesneleri kullanmak yasaktır. Arka koltuklardaki emniyet kemerleri, sadece arka koltuk arkalığı doğru bir şekilde kilitlendiğinde görevini güvenilir şekilde yerine getirebilir» Sayfa 44. Kemer bandı mutlaka temiz tutulmalıdır. Kirli kemer bandı kemer sarma otomatiğinin fonksiyonunu olumsuz etkileyebilir» Sayfa 118. Emniyet kemerleri sökülemezler veya herhangi bir şekilde değiştirilemezler. Emniyet kemerlerini kendiniz tamir etmeye kalkışmayınız. 90 Emniyet

93 (Devam) Emniyet kemerlerinin durumu düzenli bir şekilde kontrol edilmelidir. Emniyet kemerinde, kilit dilinde, sarma otomatiğinde veya kilitleme parçasında hasarlar olduğu zaman, söz konusu emniyet kemeri bir yetkili servis tarafından mutlaka değiştirilmelidir. Bir kazada zorlanmış ve bu yüzden esnemiş hasarlı emniyet kemerleri en iyisi bir yetkili servis tarafından yenilenmelidir. Ayrıca emniyet kemerlerinin bağlama yerleri de kontrol edilmelidir. Emniyet kemeri kullanımında ulusal yasa yönetmelikleri dikkate alınmalıdır. Ön taraftan olan bir kazanın fiziksel prensibi Yaygın bir düşünce olan, insanın hafif bir kazada vücudunu elleriyle koruyabileceği düşüncesi yanlıştır. Daha çok küçük çarpma hızlarında bile, vücutta artık durdurulamayacak kadar kuvvetler etkili olur. 30 km/saat - 50 km/saatlik hızda bile bir kaza durumunda vücutta, bir tonu (1 000 kg) aşan kuvvetler etkili olur. Önden olan bir kazada araç içindeki kemer takmamış yolcular öne doğru fırlarlar ve araç içindeki, örn. direksiyon simidi, kumanda paneli veya ön cam gibi kısımlara kontrolsüz olarak çarparlar» Şek Araçtan dışarıya dahi fırlayabilirsiniz, bu da hayati veya ölümcül yaralanmalara yol açabilir. Arka koltukta oturan kişilerin de kemer takmaları önemlidir, zira onlar bir kaza durumunda aracın içinde kontrolsüz bir biçimde savrulurlar. Arka koltukta kemer takmamış bir yolcu sadece kendisini değil, aynı zamanda önde oturanları da tehlikeye atar» Şek Şek. 78 Emniyet kemeri takılmamış sürücü/arka koltukta emniyet kemeri takılmamış yolcu bkz. Sayfa 90 okuyu- Ön taraftan olan bir kazanın fiziksel prensibinin açıklanması basittir. Araç hareket eder etmez, hem araçta, hem de araç içinde oturanlarda, adına kinetik enerji denilen hareket enerjisi meydana gelir. Kinetik enerjinin büyüklüğü tamamen araç hızına ve aracın (içinde oturanlar dahil) ağırlığına bağlıdır. Yükselen hız ve artan ağırlık durumunda bir kaza olduğu zaman, mutlaka daha fazla enerji açığa çıkar. Bununla birlikte en önemli faktör aracın hızıdır. Örnek olarak hız, 25 km/saatten 50 km/saate bir misli artarsa, hareket enerjisi dört misli artar. Emniyet kemerleri 91

94 Emniyet kemerlerinin takılması ve çıkarılması Şek. 79 Emniyet kemerinin takılması/çıkarılması Şek. 80 Sırt ve kalça kemerinin kemer bandı yerleşimi/hamile kadınlardaki kemer bandı yerleşimi bkz. Sayfa 90 okuyu- Emniyet kemeri uyarı lambası Kemeri yerleştirmeden önce, 1) ön koltuk ve koltuk başlığı doğru biçimde ayarlanmalıdır» Sayfa 43. Kemer bandını, kilit dilinden yavaşça göğüs ve kalça üzerinden çekiniz. Kilit dilini koltuğa ait olan kemer kilidinin» Şek içine tam olarak oturduğu duyuluncaya kadar sokunuz. Kilit dilinin kilide tam olarak oturup oturmadığından emin olmak için, kemerde bir çekme testi yapılmalıdır. Kemer bandında bulunan bir plastik düğme kilit dilini kavramaya hazır konumda tutar. Emniyet kemerlerinin azami koruma etkisi için kemer bandının çalışma tarzı büyük önem taşır. Kemerin omuzdan geçen kısmı hiç bir zaman boyun üzerinden geçmemeli, bilakis omuzun yaklaşık ortasından geçerek vücudun üst kısmında kalmalıdır. Kemerin kalçadan geçen kısmı leğen kemiğinin önüne yerleştirilmelidir ve karnın üzerinden geçmemelidir ve daima sıkı durmalıdır» Şek Hamile kadınlar bile mutlaka daima emniyet kemerlerini takmalıdırlar. Sadece bu durum doğmamış olan çocuk için en iyi korumayı sağlar. Hamile kadınlarda, alt karın bölgesine herhangi bir basınç gelmemesi için, emniyet kemerinin kalçadaki kısmı mümkün olduğunca leğen kemiğinin aşağısından geçmelidir» Şek Emniyet kemerlerinin çıkarılması Emniyet kemeri sadece araç dururken çıkarılmalıdır. Kemer kilidindeki kırmızı tuşa» Şek basınız, kilit dili dışarıya fırlar. Kemer, kemer bandını kolayca sarabilmesi, emniyet kemerinin dönmemesi için el ile geri yürütülmelidir. Kemer sarma otomatiği Her emniyet kemeri bir sarma otomatiği ile donatılmıştır. Bu otomatik tertibat, yavaş bir çekmede bile tam bir hareket serbestliği sağlar. Ani fren durumunda otomatik tertibat bloke olur. Emniyet kemerleri, hızlanırken, dağlık arazi sürüşlerinde ve virajlarda da bloke ederler. ÖNEMLİ Emniyet kemeri çıkartılırken kilit dili, kapı kaplamasına ve diğer iç mekan parçalarına zarar vermemelidir. 1) Spor koltuklar için geçerli değil. 92 Emniyet

95 Ön koltukların yükseklik ayarı Şek. 81 Ön koltuk: Kemer yükseklik ayarı Kemer gerdirici sistemindeki tüm çalışmalar veya başka onarım çalışmalarından dolayı sistem parçalarının sökülmesi ve takılması, sadece bir yetkili servis tarafından yapılmalıdır. Bu sistemin koruma fonksiyonu sadece bir kaza için yetmektedir. Kemer gerdiricileri tetiklenmiş ise, mutlaka tüm sistem değiştirilmelidir. bkz. Sayfa 90 okuyu- Ön emniyet kemerlerinin omuz bölgesindeki yerleşimi kemer yükseklik ayarının yardımıyla vücuda uygun duruma uyarlanabilir. Geri çevirme klipsine basınız veya istediğiniz yönde yukarı veya aşağı itiniz» Şek. 81. Ayar işleminden sonra, geri çevirme klipsinin emin bir şekilde oturup oturmadığını kontrol etmek için, kemeri sarsarak çekin. Kemer gerdiricisinin tetiklenmesinde duman açığa çıkar. Bu durum aracın yandığı anlamına gelmez. Aracın veya kemer gerdirici sistem parçalarının imha edilmesi durumunda, yasal olan ulusal yönetmeliklere dikkat edilmesi önemlidir. Bu yönetmelikler ŠKODA yetkili servisi tarafından bilinmektedir ve orada size ayrıca detaylı bilgi verilir. Emniyet kemeri gerdiricisi bkz. Sayfa 90 okuyu- Emniyet kemerini bağlamış sürücü ve yolcunun emniyeti öndeki üç noktalı emniyet kemerlerindeki toplama otomatiği sayesinde arttırılmıştır. Önden olan kazalarda belli bir kaza ağırlığından itibaren üç noktalı emniyet kemerleri otomatik olarak gerdirilir. Emniyet kemeri gerdiricileri, emniyet kemerlerinin takılmaması durumunda da devreye girebilir. Belirli bir kaza ağırlık derecesinde önden veya yandan çarpmada, çarpma tarafındaki üç noktalı emniyet kemeri otomatik olarak gerdirilir. Önden olan hafif çarpışmalarda, yandan ve arkadan olan çarpışmalarda, takla atma durumunda veya önden ciddi kuvvetlerin etkili olmadığı kazalarda emniyet kemeri gerdiricisi tetiklenmez. Emniyet kemerleri 93

96 Hava yastığı sistemi Hava yastığı sisteminin anlatılması Giriş bilgileri Hava yastığı sisteminin çalışmaya hazır olması elektronik olarak denetlenir. Kontağın her açılışında hava yastığı kontrol lambası bir kaç saniye yanar» Sayfa 21. Hava yastığının şişmesi, bir kaza anında ek koruma sunabilmek için, saliseler mertebesinde ve yüksek bir hızla olur. Hava yastığı sistemi (araç donanımına göre) şunlardan meydana gelir: Bir elektronik kontrol ünitesi; Birer sürücü ve ön yolcu ön hava yastığı» Sayfa 95; Yan hava yastıkları» Sayfa 96; Kafa hava yastıkları» Sayfa 97; Kumanda panelinde bir hava yastığı kontrol lambası» Sayfa 21; Ön yolcu ön hava yastığı için bir anahtar şalteri» Sayfa 98; Kumanda panelinin orta kısmında bir ön yolcu ön hava yastığı devre dışı bırakma kontrol lambası» Sayfa 98. Aşağıdaki durumlarda hava yastığı sisteminde bir arıza vardır: Kontak açıldığı zaman kontrol lambası yanmaz ise; Kontak açıldıktan sonra kontrol lambası yaklaşık 4 saniye sonunda sönmüyor ise; Kontak açıldıktan sonra kontrol lambası sönüyor ve tekrar yanıyor ise; Kontrol lambası sürüş esnasında yanıyor veya yanıp sönüyorsa; Kumanda panelinin orta kısmında ön yolcu ön hava yastığı devre dışı bırakma kontrol lambası yanıp sönüyorsa. Hava yastığı emniyet kemerinin herhangi bir yedeği değildir, bilakis toplam pasif emniyet kavramının parçasıdır. Hava yastığının mümkün olan en iyi koruma etkisine sadece takılmış olan emniyet kemeri ile birlikte ulaşıldığına dikkat edilmelidir. Sistemin tetiklenmesi sırasında araç içindeki kişilerin mümkün olan en yüksek etki derecesiyle korunması için, ön koltuklar mutlaka vücut büyüklüğüne göre doğru olarak ayarlanmış olmalıdırlar» Sayfa 87, Doğru oturma pozisyonu. Sürüş esnasında herhangi bir emniyet kemeri takmadıysanız, öne çok fazla eğildiyseniz ise veya bir başka yanlış oturma pozisyonu aldıysanız, bir kaza durumunda artan bir yaralanma riskine maruz kalırsınız. Eğer bir arıza varsa, hava yastığı sistemi hemen bir yetkili servise kontrol ettirilmelidir. Aksi halde bir kaza durumunda hava yastıklarının açılmama tehlikesi meydana gelir. Hava yastığı sisteminin parçalarında hiçbir değişiklik yapılmamalıdır. Hava yastığı sistemindeki bütün çalışmalar ve diğer onarım çalışmalarından (örn. direksiyonun sökülmesi) dolayı sistem parçalarının takılması ve sökülmesi sadece bir yetkili servis tarafından yapılmalıdır. Ön tamponda veya gövdede hiç bir zaman değişiklikler yapılmamalıdır. Hava yastığı sisteminin münferit parçalarını kurcalamak yasaktır, zira hava yastıkları açılabilir. Hava yastığı sisteminin koruma fonksiyonu sadece bir kaza için yetmektedir. Hava yastığı tetiklenmiş ise, hava yastığı sistemi mutlaka değiştirilmelidir. Hava yastığı sistemi, tüm fonksiyon süresi boyunca bakım gerektirmez. Aracın mülkiyetini devrederken, araç kitabı da alıcıya birlikte verilmelidir. Ayrıca ön yolcu hava yastığının olası bir devreden çıkarılması ile ilgili bilgilerin de dahil olmasına dikkat ediniz! Aracın veya hava yastığı sisteminin imha edilmesi durumunda, yasal olan ulusal yönetmeliklere dikkat edilmesi önemlidir. Hava yastıkları ne zaman tetiklenir? Hava yastığı sistemi, sadece kontak açıldıktan sonra çalışmaya hazır durumdadır. Özel kaza durumlarında ise, birden fazla hava yastığı aynı anda açılabilir. Hafif olan ön ve yan çarpışmalarda, arkadan olan çarpışmalarda, aracın devrilmesinde ve aracın takla atması durumunda hava yastıkları açılmaz. 94 Emniyet

97 Tetiklenme faktörleri Hava yastığı sisteminin her durum için uygun açılma şartları toplu halde tespit edilemez. Örneğin, aracın çarptığı nesnenin özelliği (sert, yumuşak), çarpma açısı, aracın hızı vs. gibi faktörler önemli rol oynarlar. Hava yastığı sisteminin tetiklenmesindeki karar verici unsur, ortaya çıkan yavaşlamanın akışıdır. Kontrol ünitesi çarpışmanın akışını analiz eder ve ilgili emniyet sistemini devreye sokar. Eğer çarpışma sırasında ölçülen araç yavaşlaması kontrol ünitesinde öngörülmüş olan referans değerlerin altında kalırsa, araç kazanın sonucunda her ne kadar kuvvetli biçimde deforme olsa bile, hava yastıkları tetiklenmez. Şiddeti yüksek olan önden çarpışmalarda şunlar açılır: Sürücü ön hava yastıkları; Ön yolcu ön hava yastıkları. Şiddeti yüksek olan yandan çarpışmalarda şunlar açılır: Kaza tarafındaki ön yan hava yastıkları; Kaza tarafındaki kafa hava yastıkları. Hava yastığının açıldığı bir kaza durumu meydana gelirse: İç aydınlatma yanar (iç aydınlatma düğmesi kapı kontağı konumunda bulunuyorsa); Flaşör sistemi devreye girer; Kapıların kilitleri açılır; Motora giden yakıt beslemesi kesilir. Hava yastığı açılırken, gri beyaz veya kırmızı renkli, zararsız bir gaz çıkar. Bu tamamen normaldir ve araçta bir yangın işareti değildir. Ön hava yastıkları Şek. 82 Direksiyondaki sürücü ön hava yastığı/kumanda panelindeki ön yolcu ön hava yastığı Şek. 83 Direksiyon/gaz doldurulmuş hava yastıklarına emniyetli uzaklık Ön hava yastığı sistemi, şiddeti yüksek olan önden çarpışmalarda sürücünün ve ön yolcunun kafası ve göğüs bölgesi için ek bir koruma sunmaktadır. Sürücü için ön hava yastığı direksiyon simidine yerleştirilmiştir» Şek Ön yolcu ön hava yastığı kumanda panelinde eşya gözünün üst tarafına yerleştirilmiştir» Şek Hava yastıkları devreye girince, hava yastıkları itici gazla dolar ve sürücünün ve ön yolcunun önünde açılırlar» Şek Tam olarak şişen hava yastığının içine dalan sürücünün ve ön yolcunun öne doğru hareketi sönümlenir ve kafa ve üst gövde için yaralanma riski azalır. Hava yastığı sistemi 95

98 Hava yastığı (ilgili kişinin zorlanmasına göre), kafayı ve üst gövdeyi tutmak için gazın kontrollü bir biçimde akmasına izin verir. Kazadan sonra hava yastığı bunun sonucu olarak, öne doğru olan görüş serbest olacak şekle gelinceye kadar boşalır. Yan hava yastıkları Sürücü ve ön yolcu için, direksiyon simidinden veya kumanda panelinden en az 25 cm'lik bir uzaklığı muhafaza etmek önemlidir A» Şek. 83. Eğer asgari mesafeyi muhafaza etmezseniz, hava yastığı sistemi sizi koruyamaz - Ölüm tehlikesi! Bunun haricinde ön koltuklar ve koltuk başlıkları daima vücut ölçülerine uygun ve doğru olarak ayarlanmalıdır. Hava yastığı açılması sırasında, doğru olmayan oturma konumunda yaralanmalar olacak şekilde büyük kuvvetler meydana getirir. Oturan kişiler ile hava yastığının etki bölgesi arasında bir başka insan, hayvan veya nesne bulunmamalıdır. Çocukları aracın ön koltuğuna hiç bir zaman emniyetsiz bir şekilde oturtmayınız. Eğer bir kaza durumunda hava yastıkları tetiklenirse, çocuklar ağır yaralanabilir veya ölümcül sonuçlar olabilir. İçinde çocuğun sırtı sürüş yönüne dönük oturduğu bir çocuk koltuğunun ön yolcu koltuğunda kullanılması halinde, ön yolcu ön hava yastığı mutlaka devreden çıkarılmalıdır» Sayfa 98, Hava yastıklarının devre dışı bırakılması. Eğer böyle yapılmaz ise, ön yolcu ön hava yastığının açılması ile çocuk ağır yaralanabilir veya ölebilir. Ön yolcu koltuğunda çocukları taşıdığınız durumlarda, çocuk koltuklarının kullanılması ile ilgili ulusal yasa yönetmeliklerine dikkat edin. Direksiyon simidine ve ön yolcu tarafında kumanda panelindeki hava yastığı modülünün üzerine ne bir etiket yapıştırılmalı, ne de bir kılıf geçirilmeli veya bir başka çalışma yapılmalıdır. Bu parçalar sadece kuru veya su ile nemlendirilmiş bez ile temizlenebilir. Hava yastığı modüllerinin kaplamalarına veya çok yakınlarına, bardak altlığı, telefon tutma aparatları vb. hiçbir parça monte edilmemelidir. Kumanda panelinde bulunan ön yolcu hava yastığı modülünün yüzeyine hiç bir nesne koyulmamalıdır. Şek. 84 Gaz doldurulmuş yan hava yastığının/sürücü koltuğundaki yan hava yastığının montaj yeri Yan hava yastığı sistemi, şiddeti yüksek olan yan çarpışmalarda araçta bulunanların üst gövde bölgesi (göğüs, karın ve kalça) için ek bir koruma sunmaktadır. Yan hava yastıkları, ön koltukların koltuk arkalığı döşemesine yerleştirilmiştir» Şek Yan hava yastığı» Şek tetiklendiğinde ilgili taraftaki kafa hava yastığı ve kemer gerdiricisi de otomatik olarak tetiklenir. Tam olarak şişen hava yastığının içine dalma sırasında araç içindekilerin zorlanması sönümlenir ve kapıya yakın olan taraftaki tüm üst gövde (göğüs, karın ve kalça) için yaralanma riski azalır. Kafanız hiç bir zaman yan hava yastığının çıkış bölgesinde bulunmamalıdır. Bir kaza durumunda aksi halde ağır olarak yaralanabilirsiniz. Bu durum özellikle, uygun çocuk koltuğunda taşınan çocuklar için geçerlidir» Sayfa 101, Çocuk emniyeti ve yan hava yastığı. Oturan kişiler ile hava yastığının etki bölgesi arasında bir başka insan, hayvan veya nesne bulunmamalıdır. Kapılara, örneğin içecek tutucu gibi hiç bir aksesuar konmamalıdır. Eğer çocuklar sürüş sırasında yanlış oturma pozisyonu alırlarsa, bir kaza durumunda yüksek bir yaralanma riskine maruz kalırlar. Bu durum ağır yaralanmalarla sonuçlanabilir» Sayfa 100, Çocuk koltuğu. 96 Emniyet

99 (Devam) Araçtaki elbise askısına sadece hafif giysiler asılmalıdır. Giysi parçalarının ceplerine ağır ve keskin kenarlı nesneler koyulmamalıdır. Koltuk arkalıklarına, kuvvetli darbe, tekme atma vs. gibi büyük kuvvetler etki etmemelidir, aksi halde sistem zarar görebilir. Böyle bir durumda yan hava yastıkları tetiklenmeyebilir! ŠKODA tarafından net olarak izin verilmeyen koltuk kılıflarını hiç bir zaman sürücü ve ön yolcu koltuklarına geçirmeyiniz. Hava yastığı koltuk arkalığından dışarı çıktığı için, izin verilmeyen koltuk kılıfları kullanıldığında yan hava yastıklarının koruma fonksiyonu önemli derecede engellenebilir. Yan hava yastıklarının modül bölgesindeki orijinal koltuk kılıflarının hasarları mutlaka bir yetkili servis tarafından onarılmalıdır. Ön koltuklardaki hava yastığı modüllerinde hasarlar, çatlaklar ve derin olan kazıntılar olmamalıdır. Şiddet kullanılarak açmaya izin verilmez. Kafa hava yastıkları Açılma sırasında hava yastıkları yan cam ve kapı kolonu bölgesini kapatır» Şek Kafanın aracın içindeki parçalara veya aracın dışındaki nesnelere çarpması şişen kafa hava yastığı ile sönümlenir. Kafanın yüklenmesinin azaltılması sonucunda ve kafa hareketlerinin daha az kuvvetli olması yüzünden ayrıca boynun yüklenmesi de azalır. Kafa hava yastığı, bir eğri çarpışma durumunda da orta kapı kolonunun kaplaması ile ek koruma sunar. Hava yastıklarının engelsiz bir şekilde açılabilmesi için, kafa hava yastıklarının çıkış bölgesinde hiç bir nesne bulundurulmamalıdır. Araçtaki elbise askısına sadece hafif giysiler asılmalıdır. Giysi parçalarının ceplerine ağır ve keskin kenarlı nesneler koyulmamalıdır. Ayrıca giysileri asmak için hiç bir elbise askısı kullanılmamalıdır. Kişiler ile kafa hava yastıklarının etki bölgesi arasında bir başka insan (örn. çocuk) veya hayvan bulunmamalıdır. Bunun haricinde sürüş sırasında araç içindeki kişilerden hiç birisi kafasını veya kollarını camdan dışarı çıkarmamalı ve ellerini camdan dışarı tutmamalıdır. Üzerinde örn. tükenmez kalem vs. gibi nesneler bulunan güneş siperlikleri yan camlarda kafa hava yastığının açılma bölgesine döndürülmemelidir. Kafa hava yastıkları açıldığında araç içindeki kişiler yaralanabilir. Kafa hava yastıkları bölgesinde öngörülmeyen aksesuarın takılması ile bir hava yastığı açılması durumunda, kafa hava yastığının koruma fonksiyonu ciddi biçimde olumsuz yönde etkilenebilir. Devreye giren kafa hava yastığının açılması ile kullanılan aksesuarın parçaları aracın içine doğru savrulabilir ve böylece araç içindeki kişiler yaralanabilir» Sayfa 139, Aksesuar, tadilatlar ve parça değişimi. Şek. 85 Gaz doldurulmuş kafa hava yastığının/kafa hava yastığının montaj yeri Ön hava yastığı sistemi, şiddeti yüksek olan yandan çarpışmalarda yolcuların ve boyun bölgesi için ek bir koruma sunmaktadır. Kafa hava yastıkları, aracın iç bölümünde her iki tarafta kapıların üstüne yerleştirilmiştir» Şek Kafa hava yastıklarının montaj yerleri AIRBAG yazısı ile işaretlenmiştir. Yandan çarpışma durumunda kafa hava yastığı kaza tarafındaki ilgili yan hava yastığı ve kemer gerdiricisi ile birlikte tetiklenir. Hava yastığı sistemi 97

100 Hava yastıklarının devre dışı bırakılması Ön yolcu ön hava yastığı için anahtar şalteri Hava yastıklarının devre dışı bırakılması Hava yastıklarının devre dışı bırakılması sadece aşağıdaki örnek durumlar için öngörülmektedir: Eğer ön yolcu koltuğunda, çocuğun sürüş yönünün tersinde oturduğu (bazı ülkelerde ayrı olan ulusal yasal yönetmeliklerden dolayı sürüş yönünde) bir çocuk koltuğu kullanmak zorunda olduğunuz durumlarda» Sayfa 100, Çocuk koltuğu. Direksiyon simidi ortası ile göğüs kemiği arasında olması gereken en az 25 cm'lik mesafenin doğru sürücü koltuğu ayarına rağmen muhafaza edilememesi durumunda; Bedensel özür durumunda direksiyon simidi bölgesinde özel tadilatların gerekli olduğu durumlarda; Başka koltuklar monte ettirdiğiniz durumlarda (örn. yan hava yastığı olmayan ortopedik koltuklar). Ön yolcu ön hava yastığı anahtar şalteri ile kapatılabilir» Sayfa 98. Gerekirse diğer hava yastıklarının bir ŠKODA yetkili servisi tarafından kapatılmasını tavsiye ederiz. Hava yastığı sisteminin denetlenmesi Hava yastığı sisteminin çalışmaya hazır olması, bir hava yastığının devre dışı bırakılması durumunda bile elektronik olarak denetlenir. Hava yastığı bir diyagnoz cihazı ile devreden çıkartıldıysa: Hava yastığı kontrol lambası, her kontak açıldıktan sonra 4 saniye için yanar ve ardından 12 saniye daha yanıp söner. Eğer hava yastığı kumanda panelinin yanında bulunan anahtar şalteri ile kapatılmışsa: Hava yastığı kontrol lambası kontak açıldıktan sonra yaklaşık 4 saniye yanar; Devre dışı bırakılan hava yastığı, kumanda panelinin orta kısmındaki kontrol lambası yazısı yanması ile gösterilir» Şek Hava yastığı devre dışı bırakma işlemi ile ilgili ulusal yasa yönetmelikleri dikkate alınmalıdır. Aracınızda hangi hava yastıklarının devre dışı bırakılması gerektiğini veya bırakılıp bırakılamadığını yetkili ŠKODA servisinizden öğrenebilirsiniz. Şek. 86 Ön yolcu ön hava yastığı anahtar şalteri/ön yolcu ön hava yastığı devre dışı bırakma kontrol lambası Anahtar şalteri ile sadece ön yolcu ön hava yastığı kapatılır. Hava yastığının devre dışı bırakılması Kontağı kapatınız. Ön yolcu tarafındaki eşya gözü açılmalıdır. Anahtar ile anahtar şalterinin yarığı 2» Şek. 86 OFF konumuna çevrilmelidir. Kontak açıkken, kumanda panelinin orta kısmındaki kontrol lambası 3 yazısının yanıp yanmadığı kontrol edilmelidir. Hava yastığının devreye sokulması Kontağı kapatınız. Anahtar ile anahtar şalterinin yarığı 1» Şek. 86 ON konumuna çevrilmelidir. Ön yolcu tarafındaki eşya gözü kapatılmalıdır. Kontak açıkken, kumanda panelinin orta kısmındaki kontrol lambası 3 yazısının yanıp yanmadığı kontrol edilmelidir. Kontrol lambası yazısı (Ön yolcu hava yastığı devre dışı) Ön yolcu ön hava yastığı devre dışı ise, kontağı açtıktan sonra kontrol lambası birkaç saniye süre ile yanar, yaklaşık 1 saniye süre ile söner ve sonra tekrar yanar. Eğer hava yastığı kontrol lambası yanıp sönerse, hava yastığı devre dışı bırakma düzeninde bir sistem arızası vardır». Hemen bir yetkili servise başvurunuz. 98 Emniyet

101 Hava yastığının devrede olup olmadığı konusu ile ilgili sorumluluk sürücüye aittir. Hava yastığını sadece kontak kapalı durumda iken devre dışı bırakın! Aksi takdirde, hava yastığı devre dışı bırakma sisteminde bir hata meydana gelebilir. Kontrol lambası (hava yastığı kapalı) yanıp sönerse, ön yolcu hava yastığı kaza durumunda açılmaz! Hava yastığı sistemini derhal bir yetkili servis tarafından kontrol edilmesini sağlayınız. Hava yastığı sistemi 99

102 Çocukların emniyetli şekilde taşınması Çocuk koltuğu Konuya giriş Bu bölümde aşağıdaki konulara ilişkin bilgiler bulacaksınız: Çocuk koltuğunun ön yolcu koltuğunda kullanılması 101 Çocuk emniyeti ve yan hava yastığı 101 Çocuk koltuklarının grup sınıflaması 102 Çocuk koltuklarının kullanılması 102 ISOFIX sistemli çocuk koltukları 102 TOP TETHER sistemli çocuk koltukları 103 Çocuklar genel olarak ön yolcu koltuğuna göre arka koltukta daha emniyetlidir. Yetişkinlere karşın çocukların kasları ve kemik yapısı tam olarak gelişmemiştir. Bu yüzden çocuklar yüksek yaralanma riski altındadır. Bu yaralanma riskini azaltmak için, boyları 1,50 m ve ağırlıkları 36 kg üzerinde olmayan çocuklar sadece çocuk koltuklarında taşınmalıdır! ECE-R 44 standardına uygun çocuk koltukları kullanılmalıdır. ECE-R standardının anlamı: Avrupa Ekonomi Komisyonu kuralı (Economic Commission for Europe - Regulation). ECE-R 44 standardına uygun çocuk koltuklarında hiç yok edilemeyen bir test işareti vardır: Daire içinde büyük E, onun altında test numarası. (Devam) Çocukları araç içinde hiç bir zaman gözetimsiz olarak bırakmayınız. Belli dış iklimsel şartlarda aracın içinde hayatı tehdit eden sıcaklıklar meydana gelebilir. Sürüş esnasında çocukların emniyetsiz bir şekilde oturmasına kesinlikle izin verilmemelidir. Bir kaza durumunda çocuk araç içinde savrulur ve böylece kendisini ve diğer yolcuları çok tehlikeli biçimde yaralayabilir. Eğer çocuklar sürüş sırasında öne doğru eğilirlerse veya yanlış oturma pozisyonu alırlarsa, bir kaza durumunda yüksek bir yaralanma riskine maruz kalırlar. Bu özellikle ön yolcu koltuğunda taşınan çocuklar için geçerlidir - hava yastığı sistemi açıldığında, çocuklar ağır yaralanabilir veya ölebilir! Kemer bandının doğru çalışması için çocuk koltuğu üreticisinin verdiği bilgilere mutlaka dikkat edilmelidir. Yanlış takılan emniyet kemerleri hafif kazalarda bile yaralanmalara yol açabilirler. Emniyet kemerleri doğru çalışma bakımından mutlaka kontrol edilmelidir. Bunun dışında, kemer bandının keskin kenarlı kılıflar tarafından hasar görmemesine dikkat edilmelidir. İçinde çocuğun sırtı sürüş yönüne dönük oturduğu bir çocuk koltuğunun ön yolcu koltuğunda kullanılması halinde, ön yolcu ön hava yastığı mutlaka devreden çıkarılmalıdır. Diğer bilgiler» Sayfa 101, Çocuk koltuğunun ön yolcu koltuğunda kullanılması. Çocuk koltuklarını seçerken ŠKODA'nın orijinal aksesuar programını kullanmanızı tavsiye ederiz. Bu çocuk koltukları, ŠKODA araçlarında kullanılmak üzere geliştirilmiş ve test edilmiştir. Bunlar ECE-R 44 normuna uygundur. Çocuk koltuklarının kullanımında ulusal yasa yönetmelikleri dikkate alınmalıdır. Boyları 1,50 m ve ağırlıkları 36 kg üzerinde olmayan çocuklar sürüş sırasında vücuda uygun bir çocuk koltuğunda emniyete alınmalıdır» Sayfa 102, Çocuk koltuklarının grup sınıflaması. Çocuklar hiç bir suretle - bebekler dahi! - kucağa alınmamalıdır. Bir çocuk koltuğunda sadece bir çocuk emniyet kemeri ile bağlanmalıdır. 100 Emniyet

103 Çocuk koltuğunun ön yolcu koltuğunda kullanılması Şek. 87 Ön yolcu tarafındaki B sütunundaki etiket (Devam) Çocuğun sürüş yönüne doğru oturduğu ön yolcu koltuğunda çocuk koltukları kullanılması durumunda, ön yolcu koltuğu mutlaka tamamen arkaya ve yukarı doğru ayarlanmış olmalıdır. Koltuk arkalığı dikey konuma getirilmelidir. Çocuk koltuğunu ön yolcu koltuğunda artık kullanmayacaksanız, ön yolcu ön hava yastığı tekrar devreye sokulmalıdır. Çocuk emniyeti ve yan hava yastığı bkz. Sayfa 100 oku- yu Güvenlik nedenlerinden dolayı, çocuk koltuklarının mümkün olduğunca arka koltuklara takılmasını tavsiye ederiz. İçinde çocuğun sırtı sürüş yönüne dönük oturduğu bir çocuk koltuğunun ön yolcu koltuğunda kullanılması halinde, aşağıdaki bilgiler dikkate alınmalıdır. Ön yolcu ön hava yastığı» Sayfa 98, Hava yastıklarının devre dışı bırakılması Ön yolcu koltuğu tamamen arkaya doğru itilmelidir. Ön yolcu koltuk arkalığını dikey konuma getiriniz. Yüksekliği ayarlanabilen ön yolcu koltuğu mümkün olduğunca yukarı doğru ayarlanmalıdır. Ön yolcu emniyet kemeri mümkün olduğunca yukarı doğru ayarlanmalıdır. İçinde çocuğun sırtı sürüş yönüne dönük oturduğu bir çocuk koltuğunun ön yolcu koltuğunda kullanılması halinde, ön yolcu ön hava yastığı mutlaka devreden çıkarılmalıdır» Sayfa 98, Hava yastıklarının devre dışı bırakılması. Ön yolcu ön hava yastığı devrede iken asla ön yolcu koltuğunda, çocuğun sırtı sürüş yönüne ters bulunduğu bir çocuk koltuğunu kullanmayınız. Bu çocuk koltuğu ön yolcu ön hava yastığının açılma bölgesindedir. Hava yastığı açıldığı zaman, çocuk ağır veya hayati tehlikesi olacak şekilde yaralanabilir. Ön yolcu tarafındaki B sütunundaki etiket de bu gerçeğe işaret eder» Şek. 87. Bu etiket ön yolcu kapısı açıldığı zaman görülmektedir. Bazı ülkeler için etiket, yolcunun güneş siperliğine de yapıştırılmıştır. Şek. 88 Yanlış koltuk pozisyonunda yanlış emniyete alınmış bir çocuk - yan hava yastığından dolayı tehlikede/çocuk koltuğu ile doğru emniyete alınmış bir çocuk bkz. Sayfa 100 oku- yu Çocuk hiç bir zaman yan hava yastığının açılma bölgesinde bulunmamalıdır» Şek Çocuk ve yan hava yastığının çıkış bölgesi arasında yan hava yastığının en iyi korumayı sağlayabilmesi için yeterli yer mevcut olmalıdır» Şek Çocuklar hiç bir zaman yan hava yastığının açılma bölgesinde bulunmamalıdır - Yaralanma tehlikesi! Yan hava yastıklarının açılma bölgesine hiç bir nesne koymayınız - Yaralanma tehlikesi! Çocukların emniyetli şekilde taşınması 101

104 Çocuk koltuklarının grup sınıflaması bkz. Sayfa 100 oku- yu Çocuk koltukları 5 gruba ayrılmaktadır: ISOFIX sistemli çocuk koltukları Şek. 89 Arka koltuk: ISOFIX Grup Çocuğun ağırlığı Yaklaşık yaş kg 9 aya kadar kg'ya kadar 18 aya kadar kg 4 yaşa kadar kg 7 yaşa kadar kg 7 yaş üzerinde Çocuk koltuklarının kullanılması bkz. Sayfa 100 oku- yu ECE-R 44 normuna göre çocuk koltuklarının ilgili koltuklar üzerinde kullanılabilirliğine genel bakış: Gruba göre çocuk koltuğu U + T Ön yolcu koltuğu Arka koltuk dış Arka koltuk orta 0 U U + T U 0+ U U + T U 1 U U + T U 2 ve 3 U U U Üniversal kategori - Koltuk, izin verilen tüm çocuk koltuğu tiplerine uygundur. Koltuk, ISOFIX sistemi için sabitleme kancalarıyla donatılabilir. Arka koltuklar, TOP TETHER sistemi için sabitleme halkalarıyla donatılabilir. bkz. Sayfa 100 oku- yu Arka dış koltukların üzerinde ISOFIX sistemli bir çocuk koltuğunun sabitlenmesi için iki adet tutma halkası bulunur. Montaj yerleri ISOFIX yazısı ile işaretlenmiştir» Şek. 89. ISOFIX sistemine sahip olan bir çocuk koltuğu, eğer bu çocuk koltuğu bu araç tipi için izin veriliyorsa, ancak o zaman ISOFIX sistemi ile bir araca takılabilir. Daha ayrıntılı bilgileri ŠKODA yetkili servisi verecektir. ISOFIX sistemli çocuk koltuğunun takma ve sökme işlemleri için daima çocuk koltuğu üreticisinin kılavuzuna dikkat edilmelidir. ISOFIX sistemli çocuk koltuğunun montajı için öngörülen tutma halkalarına asla başka çocuk koltukları, kemerler veya nesneler bağlanmamalıdır - Hayati tehlike! ÖNEMLİ ISOFIX sistemli çocuk koltuğu kullanımında, koltukların veya araç içindeki başka parçaların hasar görmemesine dikkat edilmelidir. ISOFIX sistemine sahip çocuk koltukları ŠKODA orijinal aksesuarlarından temin edilebilir. 102 Emniyet

105 TOP TETHER sistemli çocuk koltukları Şek. 90 Arka koltuk: TOP TETHER bkz. Sayfa 100 oku- yu Dış arka koltuk arkalıklarının arka tarafında TOP TETHER sistemli bir çocuk koltuğunun sabitleme kemerini sabitlemek için tutma halkaları bulunmaktadır» Şek. 90. TOP TETHER sistemli çocuk koltuğunun takma ve sökme işlemleri için daima çocuk koltuğu üreticisinin kılavuzuna dikkat edilmelidir. TOP TETHER sistemli çocuk koltukları sadece tutma halkaları ile donatılmış koltuklarda kullanılmalıdır. Daima sadece çocuk koltuğunun bir sabitleme kemeri bir tutma halkasına sabitlenmelidir. Aracınıza asla kendiniz uyarlamamalısınız. Örneğin vida veya başka sabitleme yöntemi kullanmamalısınız. Çocukların emniyetli şekilde taşınması 103

106 Sürüş Uyarıları Araç kullanma ve çevre koruma İlk kilometre Yeni motor İlk kilometrede motor mutlaka alıştırılmalıdır kilometreye kadar Takılmış olan vitese ait azami hızın 3/4'ünden daha hızlı gitmeyiniz, yani izin verilen azami motor devrinin 3/4'üne kadar. Tam gaz vermeyiniz. Yüksek motor devirlerinden kaçınınız. Römorkla sürmeyiniz ile kilometre arası Sürüş gücünü takılmış olan vitesin tam hızına kadar yavaş yavaş yükseltiniz, yani izin verilen en yüksek devir sayısına kadar. Motor, ilk kullanım saatlerinde daha sonraya göre (tüm hareketli parçalar birbirine alıştığında) daha fazla sürtünme gösterir. İlk kilometredeki sürüş tarzı bu alıştırma işleminin kalitesini belirler. Alıştırma süresinden sonra da araç hiç bir zaman gereksiz yüksek motor devirlerinde sürülmemelidir. İzin verilen azami motor devri kilometre saatinin skalasındaki kırmızı bölgenin başlangıcı ile işaretlenmiştir. Düz şanzımanlı araçlarda en geç kırmızı bölgeye ulaşınca bir üst vitese geçilmelidir. Hızlanma durumundaki (gaz verme) olağan dışı yüksek motor devir sayıları, otomatik olarak sınırlandırılır, ancak motor yanlış vites küçültmeden kaynaklanan yüksek devir sayılarına karşı korunmaz, böylece devir sayısındaki ani yükselme izin verilen azami devir sayısını geçebilir ve motora zarar verebilir. Düz şanzımanlı araçlar için diğer taraftan şu da geçerlidir: Aracınızı çok düşük devir sayısı ile sürmeyiniz. Motor artık düzgün dönmüyorsa, vitesi küçültünüz. Vites tavsiyesine dikkat ediniz» Sayfa 11, Vites tavsiyesi. ÖNEMLİ Bütün hız ve devir bilgileri sadece çalışma sıcaklığındaki motor için geçerlidir. Soğuk motoru hiçbir zaman yüksek devirlere çıkarmayınız - ne araç dururken, ne de tek tek viteslerde giderken. Çevre u Aracı gereksiz yüksek motor devrinde sürmeyiniz - erken vites yükseltme yakıt tasarrufu sağlar, aracın çalışma sesini azaltır ve çevreyi korur. Yeni lastikler Yeni lastikler mutlaka alıştırılmalıdır, zira başlangıçta onların yol tutuş kabiliyeti en elverişli durumda değildir. Yakl. ilk 500 kilometrede çok dikkatli sürülmelidir. Yeni fren balataları Yeni fren balatalarının başta henüz tam frenleme etkisine sahip değildir. Fren balataları önce sürtünerek alışmalıdır. Yakl. ilk 200 kilometrede çok dikkatli sürülmelidir. Katalitik konvertör Egzoz gazı temizleme sisteminin (Katalitik konvertör) mükemmel çalışması, aracın çevreyi koruyucu şekilde kullanılması bakımından önemli bir anlam taşır. Aşağıdaki uyarılar mutlaka dikkate alınmalıdır: Benzin motorlu araçlarda sadece kurşunsuz benzin kullanılmalıdır» Sayfa 120, Kurşunsuz benzin; Motora çok fazla yağ doldurulmamalıdır» Sayfa 124, Motor yağı seviyesinin kontrolü; Sürüş esnasında kontağı kapatmayınız. Aracınızı kurşunsuz benzinin mevcut olmadığı bir ülkede kullanmak zorunda kaldığınız zaman, daha sonra katalitik konvertör yükümlülüğü olan bir ülkede katalitik konvertörü mutlaka değiştirtmelisiniz. 104 Sürüş Uyarıları

107 Katalitik konvertörde ortaya çıkabilen yüksek sıcaklıklardan dolayı aracı, katalitik konvertör, aracın altında bulunan kolay yanabilir maddelerle temas etmeyecek şekilde park etmelisiniz - Yangın tehlikesi! Egzoz boruları, katalitik konvertörler veya ısı kalkanları için hiçbir zaman ek taban koruma veya korozyon önleyici maddeler kullanılmamalıdır - Yangın tehlikesi! ÖNEMLİ Hiç bir zaman yakıt deposu tamamen boşalıncaya kadar araç kullanılmamalıdır! Düzensiz yakıt beslemesi yüzünden hatalı ateşlemeler meydana gelebilir, bu da motor parçalarının ve egzoz donanımının ağır hasarına yol açabilir. Deponun yalnızca bir kez kurşunlu benzinle doldurulması bile egzoz donanımının hasar görmesine yol açar! Ekonomik ve çevreye duyarlı sürüş Giriş bilgileri Yakıt tüketiminin yükselmesini ve arabanın rezonansa girmesini önlemek için hızlanırken en uygun devir sayılarına uyulmalıdır. Araç kullanırken öngörülü olma Bir araç en fazla yakıtı hızlanma sırasında tüketir, bu nedenle gereksiz hızlanmalar ve frenlemeler önlenmelidir. Araç öngörülü bir şekilde kullanılırsa, sık sık fren yapmaya ve hızlanmaya gerek duyulmayacaktır. Mümkün olduğu zamanlar, örneğin ilerideki trafik lambalarının kırmızı yandığının fark edildiğinde, aracın yavaşlayarak durması sağlanmalıdır. Enerji tasarruflu vites değiştirme Şek. 91 Takılı vitese bağlı olarak l/100 km cinsinden yakıt tüketimi Yakıt tüketimi, çevre koruma ve motor, fren ve lastiklerin aşınması, esas itibariyle üç faktöre bağlıdır: Kişisel sürüş tarzı; Kullanım şartları; teknik ön koşullar. Öngörülü ve ekonomik sürüş tarzı ile yakıt tüketimi % azaltılabilir. Yakıt tüketimi sürücünün hiç bir etkisinin olmadığı dış koşullardan da etkilenir. Tüketimin, kışın veya ağırlaşmış şartlarda, kötü yol koşullarında vs. yükselmesi normaldir. Yakıt tüketimi üretici tarafından belirtilen değerden farklı olabilir. Bunun nedeni dış sıcaklıklar, hava koşulları ve sürüş tarzıdır. Bu araç, fabrika çıkışında tasarruflu tüketim ve ekonomik kullanım ile ilgili teknik ön koşullara sahiptir. Çevreye verilen zararın en düşük düzeyde olmasına ŠKODA tarafından özel bir önem verilmiştir. Bu özelliklerden en iyi şekilde yararlanmak ve bunları gündemde tutmak için, bu bölümde aşağıda bulunan uyarılara dikkat edilmesi gereklidir. Erken vites büyütme yakıt tasarrufu sağlar. Düz şanzıman Birinci viteste sadece yaklaşık bir araç boyu gidiniz devir sayısına eriştiğinizde vites büyütünüz. Yakıt tasarruf etmenin etkili bir yolu, vitesi erken büyütmektir. Vites tavsiyesine dikkat ediniz» Sayfa 11, Vites tavsiyesi. Uygun vites yakıt tüketimini etkileyebilir» Şek. 91. Otomatik şanzıman Gaz pedalına yavaş basınız. Fakat Kick-down konumuna kadar basmayınız. Otomatik şanzımanlı araçta gaz pedalına az basılırsa, otomatik olarak ekonomik bir program seçilir. Vites tavsiyesine dikkat ediniz» Sayfa 11. Araç kullanma ve çevre koruma 105

108 Tam gazdan kaçınma Aracı yavaş sürmek, yakıt tasarrufu demektir. Şek. 92 l/100 km cinsinden yakıt tüketimi ve km/saat cinsinden hız Hassas bir şekilde, yavaş yavaş gaz vermek, sadece yakıt tüketimini ciddi bir şekilde azaltmaz, aynı zamanda çevre kirliliğine ve aracınızın aşınmasına da olumlu yönde etki eder. Aracınızın azami hızını mümkün olduğunca hiç bir zaman kullanmamalısınız. Yakıt tüketimi, zararlı madde emisyonu ve sürüş sesleri yüksek hızlarda aşırı bir oranda artar.» Şek. 92'de, her bir vites için, yakıt tüketiminin hıza olan oranını görebilirsiniz. Eğer aracınızın mümkün olan azami hızını sadece 3/4 nispetinde kullanılırsa, yakıt tüketimi yarıya düşer. Rölantinin düşürülmesi Rölantinin de yakıt maliyeti vardır. ÇALIŞTIRMA-DURDURMA sistemi ile donatılmayan araçta motor, trafik sıkışıklığında, hemzemin geçitte ve trafik lambalarının uzun olan kırmızı safhasında beklerken de durdurulmalıdır saniyelik motor duruşunda tasarruf edilen yakıt bile, motorun yeniden çalıştırılması için gerekli olan yakıt miktarından daha büyüktür. Rölantide çalışırken motorun çalışma sıcaklığına gelmesi çok daha uzun zaman alır. Isınma safhasında bununla birlikte aşınma ve zararlı madde atımı özellikle yüksek olur. Bu nedenle motor çalıştırıldıktan hemen sonra araç sürülmelidir. Bu esnada yüksek devir sayılarından kaçınılmalıdır. Düzenli bakım Kötü ayarlanmış olan bir motor gereksiz yere yüksek miktarda yakıt sarf eder. Bir yetkili servis tarafından yapılan düzenli bakım ile, yakıt tasarruf için gereken bir ön şartı yerine getirmiş olursunuz. Aracınızın bakım durumu olumlu etkisini trafik emniyeti ve aracın değerini muhafaza etme bakımından gösterir. Kötü ayarlanmış olan bir motor, normalden % 10 daha yüksek olan bir yakıt tüketimine yol açabilir! Yakıt deposunu doldurduktan sonra yağ seviyesi de kontrol edilmelidir. Yağ tüketimi, büyük ölçüde motorun yüklenmesine ve devir sayısına bağımlıdır. Yağ tüketimi, sürüş tarzına bağlı olarak 0,5 l/1 000 km kadar olabilir. Yeni bir motorun başlangıçta biraz daha fazla yağ harcaması ve yağ tüketiminin en düşük değerine ancak belli bir çalışma süresinin sonunda ulaşması oldukça normaldir. Bu yüzden yeni bir aracın yağ tüketimi hakkında ancak yaklaşık km'lik bir kullanımdan sonra fikir sahibi olunabilir. Çevre u Sentetik olan hafif çalışma yağlarının kullanımı ile ek bir tüketim azalması elde edilebilir. Aracın altındaki zemin düzenli olarak kontrol edilmelidir. Aracın altında yağ veya diğer kullanılan sıvılara ait lekeler gördüğünüz zaman, araç yetkili bir servise kontrol ettirilmelidir. Düzenli bakımın bir yetkili ŠKODA servisi tarafından yapılmasını tavsiye ederiz. 106 Sürüş Uyarıları

109 Kısa mesafelerden kaçınılması Şek. 93 Çeşitli sıcaklıklardaki l/100 km cinsinden yakıt tüketimi Özellikle şehir trafiğinde, sıkça hızlanma zorunluluğu olduğunda, aracın ağırlığı yakıt tüketimine ciddi olarak etki eder. Yakıt tüketiminin 100 kg ağırlık başına yaklaşık olarak 1 l/100 km şeklinde yükselmesi pratik kural olarak geçerlidir. Aracınız artan hava direnci dolayısıyla boş olan portbagajla birlikte km/saat'lik bir hızda normalden yaklaşık % 10 daha fazla yakıt tüketir. Elektrik enerjisi tasarrufu Kısa mesafelerin yakıt sarfiyatı ortalama sarfiyatın üzerindedir. Bu nedenle motor soğuk ise, 4 km'nin altındaki mesafeleri gitmekten kaçınmanızı tavsiye ediyoruz. Soğuk motor, çalıştıktan sonra direkt olarak en fazla yakıtı tüketir. Yaklaşık bir kilometre sonra tüketim 10 l/100 km değerine düşer. Tüketim, motor ve katalitik konvertör çalışma sıcaklığına ulaştığında normale döner. Bu bağlamda karar verici unsur ayrıca çevre sıcaklığıdır. Bu resim» Şek. 93 araç, belli bir mesafe gittikten sonra bir kere +20 C sıcaklıktaki ve -10 C sıcaklıktaki farklı yakıt tüketimini gösterir. Aracınızın yakıt tüketimi kış mevsiminde yaz mevsimine nazaran daha yüksektir. Lastik hava basıncına dikkat edilmesi Doğru olan lastik hava basıncı yakıt tasarrufu sağlar. Lastik hava basıncının daima doğru olmasına dikkat edilmelidir. Lastik hava basıncı az olduğu zaman, yuvarlanma direnci yükselir. Böylece sadece yakıt tüketimi artmaz, ayrıca lastik aşınması çoğalır ve sürüş yeteneği kötüleşir. Lastik hava basıncı daima lastikler soğuk iken kontrol edilmelidir. Gereksiz fazla yükten kaçınılması Fazla yükün taşınması yakıt sarfiyatı demektir. Her kilogram ağırlık yakıt tüketimini arttırır. Gereksiz fazla yüklerden kurtulmak için, bagaj bölümüne dikkat etmeye değer. Motor çalışırken alternatör yardımıyla elektrik akımı üretilir ve kullanıma hazır edilir. Araç şebekesinde ne kadar çok elektrikli tüketici açıksa, alternatörün çalışması için o kadar fazla yakıt tüketilir. Artık ihtiyacınız yok ise, elektrik tüketen aksamı kapatmanızı öneririz. Çevre uyumluluğu Yeni ŠKODA'nızın tasarımında, malzeme seçiminde ve üretiminde çevre koruma önemli bir rol oynamaktadır. Diğerlerinin yanı sıra aşağıdaki noktalara özellikle dikkat edilmiştir: Yapısal önlemler Bağlantıların kolay sökülmesi düşünülerek şekillendirilmesi. Modüler yapı tarzı ile kolaylaştırılmış demontaj. Malzemelerin saflaştırılmasındaki iyileşme. Bütün plastik parçaların VDA tavsiyesi 260'a göre tanımlanması. Yakıt tüketiminin ve egzoz gazı emisyonunun CO 2 azaltılması. Kaza sırasında yakıt sızıntısının asgariye indirilmesi. Sesin azaltılması. Malzeme seçimi Tekrar kullanılabilen malzemelerin geniş kapsamlı kullanımı. Soğutucu maddesi FCKW'sız (CFC) olan klima sistemi. Hiç kadmiyum kullanılmaz. Hiç asbest kullanılmaz. Plastik malzemelerin buhar çıkarmasının azaltılması. Üretim Solvent kullanmadan oyukların korunması. Üreticiden tüketiciye yapılan nakliye için solvent içermeyen koruma maddeleri. Çözme maddesi içermeyen yapıştırıcıların kullanılması. Üretimde FCKW 'den (CFC) vazgeçilmesi. Araç kullanma ve çevre koruma 107

110 Cıvanın hiç kullanılmaması. Su bazlı boyaların kullanımı Eski araçların geri alınması ve geri dönüşümü ŠKODA markanın ve ürünlerinin çevre ve kaynak koruma konusunda gereklerini yerine getirmektedir. Tüm yeni ŠKODA araçları % 95'e kadar yeniden geri dönüşümlüdür ve prensip olarak 1) geri verilebilir. Bir çok ülkede aracınızı geri verebileceğiniz geri alma sistemleri kurulmaktadır. Aracınızı geri verdiğinizde, size çevreye uygun olarak yeniden değerlendirileceğine dair bir onay verilir. Eski araçların geri alınması ve geri dönüşümüyle ilgili daha ayrıntılı bilgiyi yetkili ŠKODA servisinizden alabilirsiniz. Yurtdışında sürüş Giriş bilgileri Bazı ülkelerde, ŠKODA servis ağının sınırlı veya hiç kurulmamış olması da mümkündür. Bundan dolayı belli yedek parçaların temin edilmesi biraz karmaşıklaşır ve onarım çalışmaları yetkili servislerde sadece kısıtlı bir kapsamda yapılabilir. Çek Cumhuriyetindeki ŠKODA ve ilgili ithalatçılar, aracınız için teknik hazırlıklar konusunda, gerekli bakım çalışmaları ve onarım imkanları hakkında bilgi verirler. Kurşunsuz benzin Benzin motorlu araçlar sadece kurşunsuz benzin kullanabilirler» Sayfa 104, Katalitik konvertör. Otomobil kulüpleri kurşunsuz benzin bulunan benzin istasyon zinciri hakkında bilgiler sunmaktadır. Trafiğin yönünün yurt içine nazaran yolun öteki tarafında olan ülkelerdeki araç kullanımlarında simetrik olmayan kısa farlar karşıdan gelenlerin gözlerini kamaştırabilir. Karşıdan gelen trafikteki sürücülerin gözlerini kamaştırmaktan kaçınmak için, bir ŠKODA yetkili servisine farların uyarlamasının yaptırılması gereklidir. Farların konumunu değiştirmeye ilişkin daha ayrıntılı bilgiler ŠKODA yetkili servisi verecektir. Araç hasarlarından kaçınma Araçta hasarları önlemek için şu durumlarda çok dikkatli olunmalıdır: Kötü yollarda sürerken; Kaldırımların kenarında; Dik rampalarda vs.; spoyler, egzoz gibi alçak duran parçaların yere oturmamasına ve böylelikle hasar görmemesine dikkat edilmelidir. Bu durum daha ziyade spor yürüyüş takımlı araçlar ve aracın tam yüklü olduğu durumlar için geçerlidir. Yollardaki su birikintilerinden geçmek Şek. 94 Su birikintilerinden geçmek Farlar Farlarınızdaki kısa huzmeler asimetrik olarak ayarlıdır. Bu farlar aracınızı sürdüğünüz taraftaki yol kenarını daha kuvvetli aydınlatır. 1) Ulusal yasal yönetmeliklerin şartlı olarak yerine getirilmesi. 108 Sürüş Uyarıları

111 Yollardaki su birikintilerinden geçilmesi sırasında (örn. sel basan yollar) araca gelecek hasarları önlemek için, şunlara dikkat edilmelidir: Bu nedenle yollardaki su birikintilerinden geçmeden önce su derinliği tespit edilmelidir. Su seviyesi en fazla alt tabanlığındaki eşiğe kadar gelebilir» Şek. 94; En fazla yürüyüş hızı ile gidiniz. Daha yüksek bir hız durumunda aracın önünde, suyun motorun hava emme sistemine veya aracın diğer taraflarına girmesine neden olabilen bir dalga meydana gelebilir; Suyun içinde asla durmayınız, geri sürüş yapmayınız ve motoru asla durdurmayınız; Su birikintilerinden geçmeden önce ÇALIŞTIRMA-DURDURMA sistemi devre dışı bırakılmalıdır» Sayfa 73. Suda, çamurda, balçıkta vs. sürmek fren etkisini engelleyebilir ve fren yolunu uzatabilir - Kaza tehlikesi! Su birikintilerinden geçtikten hemen sonra ani fren manevraları önlenmelidir. Yollardaki su birikintilerinden geçtikten sonra, frenler mutlaka mümkün olduğunca kesintili fren yaparak temizlenmeli ve kurutulmalıdır. Frenleri kurutma ve fren sistemini temizlemek amacıyla yapılan frenlemeler sadece trafik şartları buna izin veriyorsa yapılmalıdır. Diğer araç kullanıcıları tehlike altına atılmamalıdır. ÖNEMLİ Yollardaki su birikintilerinden geçiş durumunda, örneğin motor, şanzıman, alt düzen veya elektrik sistemi gibi araç bölümleri önemli hasarlar görebilir. Karşıdan gelen araçlar, aracınız için uygun olan su yüksekliğini aşabilen dalgalar oluşturabilir. Suyun içinde, su birikintisinden geçişi zorlaştıran veya engelleyebilen yol çökmeleri, çamur veya taşlar gizlenmiş olabilir. Tuzlu sudan geçmeyiniz. Tuz korozyona neden olabilir. Tuzlu su ile temas etmiş olan tüm araç parçaları derhal tatlı su ile durulanmalıdır. Bir su birikintisinden geçtikten sonra aracı, bir yetkili servise kontrol ettirmenizi öneririz. Araç kullanma ve çevre koruma 109

112 Römork kullanımı Römork kullanımı Teknik ön koşullar Aracınız fabrikada bir römork tertibatı veya orijinal ŠKODA aksesuarı römork tertibatı ile donatılmışsa, bu römork işletimine ilişkin tüm teknik şartları ve ulusal yasal yönetmelikleri yerine getirir. Çeki topuzu, römork tertibatı olan araçlarda çıkarılabilir ve ayrı montaj kılavuzu ile birlikte stepne çukurunda veya bagaj bölümündeki stepne bölmesinde bulunmaktadır» Sayfa 140, Araç aletleri. Araç ile römork arasındaki elektrik bağlantısı için aracınızda 13 pimli bir soket bulunmaktadır. Eğer çekilecek römork bir 7 pimli sokete sahip ise, ŠKODA orijinal aksesuarlarındaki uygun bir adaptör kullanılabilir. Römork tertibatının sonradan takılması mutlaka üretici bilgilerine göre yapılmalıdır. Sorularınız olması halinde yetkili ŠKODA servisinize danışınız. Römork yükleme Römork yükleme Çekilen yük dengeli olmalıdır. Bunun için azami izin verilen destek yükünden faydalanılmalıdır. Yetersiz destek yükü, çekilen yükün sürüş tutumunu olumsuz etkiler. Yüklemenin dağılımı Römorktaki yükü, ağır nesneler mümkün olduğunca aksın yakınına gelecek şekilde dağıtılmalıdır. Nesneler kaymaya karşı emniyete alınmalıdır. Boş araç ve yüklü römork durumunda yük dağılımı hiç elverişli değildir. Eğer buna rağmen bu durumda sürmeniz gerekiyorsa, özellikle yavaş sürünüz. Lastik hava basıncı Aracınızdaki lastik hava basıncını tam yük için düzeltiniz» Sayfa 133, Lastiklerin dayanım ömrü. Çekme yükü İzin verilen römork yükü kesinlikle aşılmamalıdır» Sayfa 158, Teknik Bilgiler. Verilen çekme yükleri sadece deniz seviyesinden metreye kadar olan yükseklikler için geçerlidir. Yüksekliğin artması ile birlikte hava yoğunluğunun azalması dolayısıyla motor verimi ve böylece de tırmanma kabiliyeti düştüğünden, başlayan her m'lik ilave yükseklik için izin verilen azami çekme ağırlığı yakl. % 10 azaltılmalıdır. Çekme ağırlığı, çekici (yüklü) aracın ve (yüklü) römorkun gerçek ağırlıklarından oluşur. Römork ile daima dikkatli bir şekilde sürülmelidir. Römork tertibatının tip plaketindeki römork ve destek yükü bilgileri, sadece tertibatın test değerleridir. Araçla ilgili değerler araç belgelerinde yer almaktadır. İzin verilen azami aks ve destek yükü ve aracın ve römorkun izin verilen azami toplam veya çekme ağırlığı aşılırsa, kazalar ve ağır yaralanmalar meydana gelebilir. Kayan bir yük sürüş dengesini ve çekilen yükün sürüş emniyetini önemli derecede olumsuz etkileyebilir ve bunun sonucunda kazalar ve ağır yaralanmalar meydana gelebilir. Römork kullanımı Dış aynalar Eğer römorkun arkasındaki trafik bölgesini seri üretilen dikiz aynalarıyla görünmüyorsa, mutlaka ek dış ayna taktırılmalıdır. Ulusal yasa yönetmelikleri dikkate alınmalıdır. Farlar Römork bağlı iken sürüşe başlamadan önce far ayarı da kontrol edilmelidir. Gerekirse ayar, ışık mesafesi ayarı ile değiştirilmelidir» Sayfa 34, Işık mesafesi ayarı. Sürüş hızı Emniyet bakımından römorkta gösterilen izin verilen azami hızdan daha yüksek bir hızla sürülmemelidir. Römorkun sarkaç hareketini çok az hissetseniz bile hızı hemen düşürünüz. Hiç bir zaman hızlanmak suretiyle römorku düz tutmaya gayret etmeyiniz. 110 Sürüş Uyarıları

113 Frenler Zamanında fren yapılmalıdır! Emniyet freni olan bir römorkta önce yumuşak, daha sonra sıkı bir şekilde fren yapılmalıdır. Böylece bloke olan römork tekerleklerinden gelen fren darbeleri önlenmiş olur. Motoru ayrıca fren olarak kullanmak için, yokuş aşağı yollarda vitesi zamanında küçültünüz. Bir römork aşağıdaki durumlarda hırsızlık alarm sistemine dahildir. Araç fabrika çıkışlı olarak bir hırsızlık alarm sistemi ve bir römork tertibatı ile donatılmışsa. Römork, römork prizi üzerinden çekici araçla elektrik bağlantısı varsa. Aracın ve römorkun elektrik sistemi çalışır durumda ise. Araç, araç anahtarıyla kilitlenmişse ve hırsızlık alarm sistemi etkin ise. Araç kilitli iken, römorka olan elektrik bağlantısı kesilir kesilmez alarm devreye girer. Bir römork bağlanmadan veya ayrılmadan önce hırsızlık alarm sistemi daima kapatılmalıdır. Aksi takdirde hırsızlık alarm sistemi istenmeden alarmı devreye alabilir» Sayfa 28, Hırsızlık alarm sistemi. Motorun aşırı ısınması Eğer soğutma sıvısı sıcaklık göstergesinin ibresi daha ziyade sağ, yani kırmızı renkli kadran bölgesinde geziyorsa, hız derhal azaltılmalıdır. Gösterge panelindeki kontrol lambası yanıp söndüğü zaman, araç durdurulmalı ve motor kapatılmalıdır. Birkaç dakika beklenmeli ve soğutma sıvısı genleşme kabındaki soğutma sıvısı seviyesi kontrol edilmelidir» Sayfa 125. Aşağıdaki bilgiler dikkate alınmalıdır» Sayfa 19, Soğutma sıvısı sıcaklığı/soğutma sıvısı seviyesi. Soğutma sıvısı sıcaklığı, kaloriferin devreye sokulmasıyla düşürülebilir. Sürüş hızı, yol ve trafik durumuna uyarlanmalıdır. Usulüne uygun bağlanmayan veya yanlış bağlanan elektrik hatları römorkta elektriğe ve tüm araç elektroniğinde fonksiyon arızalarına ve kazalara ve ağır yaralanmalara yol açabilir. Elektrik sistemindeki tüm çalışmalar sadece yetkili servisler tarafından yapılmalıdır. Römorkun elektrik sistemi asla doğrudan arka lambaların veya başka elektrik kaynaklarının elektrik bağlantılarına bağlanmamalıdır. ÖNEMLİ Ani sürüş ve fren manevraları önlenmelidir. Çeki topuzu sökülü iken yuva, uygun bir kapak ile kapatılmalıdır. Bu şekilde yabancı cisimlerin yuvaya girmesi önlenir, bkz. römork tertibatı montaj kılavuzu. Eğer römorku sıkça kullanıyorsanız, aracınızı periyodik servis aralarında da kontrol ettirmenizi tavsiye ederiz. Römorkun her takılması ve çıkarılması sırasında çeken aracın el freni mutlaka çekilmelidir. LED arka lambalı römorklar teknik nedenlerden dolayı hırsızlık alarm sistemine dahil edilemez. Römork kullanımı 111

114 Kullanım uyarıları Aracın bakımı ve aracın temizlenmesi Aracın bakımı Konuya giriş Bu bölümde aşağıdaki konulara ilişkin bilgiler bulacaksınız: Aracın yıkanması 113 Otomatik araç yıkama tesisleri 113 El ile araç yıkama 113 Yüksek basınçlı temizleme cihazı ile yıkama 113 Araç boyası koruma ve cilalama 114 Krom kaplı parçalar 114 Boya hasarları 114 Plastik parçalar 114 Camlar ve dış aynalar 115 Radyo alımı ve anten 115 Far camları 115 Lastik fitiller 115 Kapı kilit silindiri 115 Tekerlekler 116 Araç altı koruması 116 Oyuk bölgelerin korunması 116 Suni deri ve kumaşlar 116 Elektrikle ısıtılan koltukların döşemeleri 117 Doğal deri 117 Emniyet kemerleri 118 Düzenli, usulüne uygun bakım, aracınızın değerinin korunmasına hizmet eder. Bunun haricinde, gövdedeki korozyon hasarları ve boya hataları ile ilgili olarak garanti başvurularının kabulü için gerekli ön koşullardan birisi olabilir. Yetkili ŠKODA servislerinden elde edebileceğiniz orijinal ŠKODA aksesuarlarındaki araç bakım malzemelerini kullanmanızı öneririz. Lütfen ambalaj üzerindeki kullanma talimatına dikkat ediniz. Yanlış kullanma durumunda bakım maddeleri sağlığa zararlı olabilir. Bakım maddeleri daima çocukların erişemeyeceği emniyetli bir yerde muhafaza edilmelidir - Zehirlenme tehlikesi! Kış mevsiminde araç yıkarken: Fren sistemindeki ıslaklık ve buz, fren etkisini olumsuz yönde etkileyebilir - Kaza tehlikesi! Araç sadece kontak kapalı iken yıkanmalıdır - Kaza tehlikesi! Araç tabanını, tekerlek davlumbazlarının iç kısımlarını veya tekerlek kapaklarını yıkarken ellerinizi ve kollarınızı keskin kenarlı metal kısımlardan koruyunuz - Kesilerek yaralanma tehlikesi! Yüksek iç mekan sıcaklıklarında araç içindeki kokular ve hava temizleyiciler sağlığa zararlı olabilir. ÖNEMLİ Hasarları veya kumaşta (deri), kaplamalarda ve giysi kumaşlarında görünen renk değişikliklerini önlemek için kıyafetinizi mutlaka renk haslığı açısından kontrol edin. Solvent içeren temizleyiciler temizlenecek malzemeye zarar verebilir. Araç parlak güneş altında yıkanmamalıdır - Boya hasarı tehlikesi. Araç kışın bir hortumla veya yüksek basınçlı temizleyici ile yıkandığında, su huzmesi direkt olarak kilitlere veya kapı ya da tavan aralıklarına doğrultulmamalıdır - Donma tehlikesi! Boyalı yüzeyler için böcek süngerleri, sert mutfak süngerleri veya benzerleri kullanılmamalıdır - Boya yüzeyine zarar verme tehlikesi. Arka camın iç tarafına, rezistans veya cam anten bölgesine stiker yapıştırılmamalıdır. Bunlar hasar görebilir. Antende radyonun veya navigasyon sisteminin sinyal alım arızaları meydana gelebilir. Camların iç tarafı keskin kenarlı cisimler veya asitli temizlik maddeleriyle temizlenmemelidir - rezistans veya cam anten hasar görebilir. Kokular ve hava temizleyicileri kumanda paneline takılmamalıdır - Kumanda paneli hasar görebilir. Yüksek basınçlı temizleme cihazından veya buhar püskürtmeli sistemden zarar görmemesi için, park yardım sistemi sensörlerine sadece çok kısa süre püskürtme yapılmalı ve 10 cm'den daha yakından uygulanmamalıdır. Tavan kaplaması fırçayla temizlenmemelidir - Kaplama yüzeyi hasar görebilir. 112 Kullanım uyarıları

115 Çevre u Kullanılmış araç bakım maddesi kutuları sağlığa zararlı özel atıklardır. Bunlar ulusal yasa yönetmeliklerine göre imha edilmelidir. Araç sadece bunun için öngörülmüş olan yıkama yerlerinde yıkanmalıdır. Tükenmez kalem, mürekkep, ruj, ayakkabı boyası vs. lekelerini daha taze iken en kısa sürede kumaşlardan (deri) ve kaplamalardan temizleyiniz. Aracınızın temizliği ve iç bakımında meydana gelebilecek olası sorunlar, gerekli özel aletler ve gerekli bilgiler nedeniyle, araç temizliğinin ve iç bakımının bir ŠKODA yetkili servisi tarafından yapılmasını tavsiye ederiz. Aracın yıkanması bkz. Sayfa 112 okuyu- Zararlı çevre etkilerine karşı aracı korumanın en iyi yolu, sık yıkamak ve gövdeye koruyucu madde sürmektir. Aracınızı hangi sıklıkla yıkamanız gerektiği, bir çok faktöre bağlıdır, örneğin: Aracın kullanılma sıklığı; Park etme durumları (garaj, ağaç altı vs.); Mevsim; Hava koşulları; çevre etkileri. Böcek kalıntıları, kuş pislikleri, ağaç reçineleri, yol ve sanayi tozları, kurum parçacıkları ve diğer aşındırıcı kalıntılar yapışık olarak boya üzerinde ne kadar uzun süre kalırsa, bunların zarar verici etkisi o kadar daha çok etkili olur. Yüksek sıcaklıklar, örn. yoğun güneş ışığı, aşındırıcı etkiyi güçlendirir. Soğuk kış mevsiminden sonra aracın alt kısmı da iyice temizlenmelidir. Otomatik araç yıkama tesisleri bkz. Sayfa 112 okuyu- Aracınız otomatik yıkama tesislerinde yıkanabilir. Aracın otomatik bir yıkama tesisinde yıkanmasından önce bilinen önlemler (camların kapatılması, vb.) dikkate alınmalıdır. Eğer aracınızda, örn. spoyler, portbagaj, yayın anteni gibi özel takılı parçalar mevcut ise, en iyisi yıkama tesisini çalıştıran kişi ile konuşulmasıdır. Koruyucu bakım maddesi ile yapılan otomatik yıkamadan sonra, silecek lastiklerinin üzerindeki yağlar temizlenmelidir. El ile araç yıkama bkz. Sayfa 112 okuyu- El ile araç yıkarken önce bol su ile pislik yumuşatılmalı ve sonra mümkün olduğu kadar iyi bir şekilde durulanmalıdır. Araç yumuşak bir yıkama süngeri, bir yıkama eldiveni veya bir yıkama fırçası ile temizlenmelidir. Bunu yaparken, tavandan başlayarak yukarıdan aşağıya doğru devam edilmelidir. Aracın boyalı yüzeyleri sadece hafif bastırarak temizlenmelidir. Sadece çok inatçı kirler için araba şampuanı kullanılmalıdır. Sünger veya yıkama eldiveni kısa aralıklarla iyice yıkanmalıdır. Tekerlekler, etekler ve benzer yerler en son temizlenmelidir. Bunun için ikinci bir sünger kullanılmalıdır. Araç yıkandıktan sonra iyice durulanmalı ve sonunda bir cam güderisi ile kurulanmalıdır. Yüksek basınçlı temizleme cihazı ile yıkama bkz. Sayfa 112 okuyu- Yüksek basınçlı temizleme cihazı ile araç yıkama durumlarında, yüksek basınçlı temizleme cihazı kullanma talimatına dikkat edilmelidir. Bu husus özellikle basınç ve püskürtme mesafesi için geçerlidir. Park yardım sistemi sensörlerine ve lastik hortumlar veya izolasyon malzemeleri gibi yumuşak malzemeler için yeteri kadar büyük bir mesafe sağlanmalıdır. Aracın bakımı ve aracın temizlenmesi 113

116 Hiç bir zaman yuvarlak hüzmeli memeler veya çamur bıçağı denilen aletler kullanılmamalıdır! ÖNEMLİ Yıkama suyunun sıcaklığı azami 60 C olmalıdır - Aracın hasar görme tehlikesi. Krom kaplı parçalar bkz. Sayfa 112 okuyu- Krom kaplı parçalar önce nemli bir bez ile temizlenmeli ve ondan sonra yumuşak ve kuru bir bez ile cilalanmalıdır. Krom kaplı parçalar bu şekilde tam temizlenmezse, bunun için öngörülen krom bakım maddeleri kullanılmalıdır. Araç boyası koruma ve cilalama bkz. Sayfa 112 okuyu- Gövdeye koruyucu madde sürülmesi Iyi bir gövde koruma maddesi aracın boyasını zararlı çevre etkilerinden kapsamlı bir şekilde korur. Yüksek kaliteli sert balmumlu koruyucu maddenin araç üzerine tatbik edilmesi için, su damlalarının aracın temiz boyası üzerinde durmaması gereklidir. Yüksek kaliteli sert balmumlu koruyucu madde tabakası kurutma işleminden sonra temiz boyalı yüzeylere sürülebilir. Yıkama koruyucu maddesinin düzenli kullanılmasında bile, gövde boyasının yılda iki kere sert balmumu ile korunmasını tavsiye ederiz. Cilalama Eğer aracınızın boyası yıpranmış ise ve koruyucu maddelerle artık hiç bir parlaklığa ulaşamıyorsanız, bir cilalama gereklidir. Eğer kullanılan cila koruyucu bakım özelliklerine sahip değil ise, daha sonra boyaya koruyucu madde tatbik edilmelidir. ÖNEMLİ Koruyucu balmumu hiç bir zaman camlara tatbik edilmemelidir. Mat boyanmış kısımlara veya plastik kısımlara cila maddesi veya sert cila maddesi tatbik edilmemelidir. Aracın boyası tozlu ortamda cilalanmamalı, aksi halde boyası çizilebilir. ÖNEMLİ Krom kaplı parçalar tozlu ortamda cilalanmamalı, aksi halde bunlar çizilebilir. Boya hasarları bkz. Sayfa 112 okuyu- Çizik, sıyrık veya taş çarpmaları gibi küçük boya hasarları hemen giderin. Bunun için yetkili ŠKODA servislerinde, aracınızın rengine uyan boya kalemleri veya sprey tüpleri bulunmaktadır. Boya hasarı onarımını bir ŠKODA yetkili servisine yaptırtmanızı öneriyoruz. Plastik parçalar bkz. Sayfa 112 okuyu- Plastik parçalar nemli bir bez ile temizlenebilir. Eğer bu yeterli olmaz ise, o zaman bu parçaların bakımı özel olarak bunun için öngörülmüş solvent içermeyen temizleme maddeleri ile yapılmalıdır. Boya bakım maddesi, plastik parçalar için uygun değildir. 114 Kullanım uyarıları

117 Camlar ve dış aynalar bkz. Sayfa 112 okuyu- Camlardaki ve aynalardaki buzların temizlenmesi için sadece plastik bir kazıyıcı kullanılmalıdır. Bu sırada cam yüzeyindeki hasarları önlemek için, buz kazıyıcıyı ileri geri değil de, sadece bir yönde itilmelidir. Camlar da düzenli olarak içeriden temizlenmelidir. Cam yüzeyler temiz bir cam güderisi veya bunun için öngörülen bir bezle kurulanmalıdır. Aracın yıkanmasından sonra camları kurulamak için, gövdenin cilalanmasında kullanılan cam güderisi kullanılmamalıdır. Cam güderisindeki koruyucu madde artıkları camları kirletebilir ve görüşü kötüleştirebilir. ÖNEMLİ Camlarda bulunan buz ve karlar sıcak veya kaynar su ile temizlenmemelidir - Camda çatlama tehlikesi! Cam ve aynalardaki kar ve buzu temizlerken aracın boyasına hasar vermemeye dikkat edilmelidir. İnce çakıl, kum, yola atılan tuz nedeniyle kirlenen camlardaki ve aynalardaki kar veya buz temizlenmemelidir - Cam veya ayna yüzeyi hasar görebilir. Radyo alımı ve anten bkz. Sayfa 112 okuyu- Fabrika çıkışında takılan radyolar ve navigasyon sistemlerinde radyo alım anteni aracın farklı noktalarına takılmış olabilir: Arka cam iç tarafına, arka cam ısıtması ile birlikte; Araç tavanına. Plastik far camların temizlenmesi için sabun ve temiz sıcak su kullanılmalıdır. ÖNEMLİ Farlar hiç bir zaman kuru olarak silinmemeli ve plastik camların temizliği için keskin nesneler kullanılmamalı, aksi halde koruyucu boyaya hasar verebilir ve sonradan far camlarında çatlaklara yol açabilir. Camların temizliği için aşındırıcı temizlik veya kimyasal çözücü maddesi kullanılmamalıdır - Far camlarında hasar tehlikesi. Lastik fitiller bkz. Sayfa 112 okuyu- Kapıların ve diğer camların lastik fitilleri, eğer fitillere düzenli olarak uygun bir lastik koruma maddesi tatbik edilirse daha yumuşak ve uzun ömürlü kalırlar. Fitillerin erken aşınması engellenmiş ve sızdırmalar önlenmiş olunur. İyi bakılmış lastik fitiller kış mevsiminde donmazlar. Kapı kilit silindiri bkz. Sayfa 112 okuyu- Kapı kilit silindirlerindeki buzlanmanın giderilmesi için, özel olarak bunun için öngörülen ürünler kullanılmalıdır. Araç yıkanırken kilitlere mümkün olduğunca az su girmesine dikkat edilmelidir. Kapı kilit silindirlerinin bakımı için ŠKODA orijinal aksesuar çeşitlerinden uygun maddeleri kullanmanızı tavsiye ederiz. Far camları bkz. Sayfa 112 okuyu- Aracın bakımı ve aracın temizlenmesi 115

118 Tekerlekler bkz. Sayfa 112 okuyu- Jantlar Düzenli araç yıkamalarında jantlar da iyice yıkanmalıdır. Jantlardaki yola atılan tuzun ve balata tozlarının düzenli olarak temizlenmesi gerekir, aksi halde jant malzemesi hasar görür. Tekerlek jantlarındaki boya hasarında derhal düzeltme yapılmalıdır. Hafif alaşımlı metal jantlar İyice yıkandıktan sonra, hafif metal jantlar için koruyucu madde tatbik edilmelidir. Jantlara aşınmaya neden olan hiç bir madde tatbik edilmemelidir. Islaklık, buz, yola serpilen tuz fren etkisini olumsuz yönde etkileyebilir - Kaza tehlikesi! ÖNEMLİ Tekerleklerin çok fazla kirlenmesi, tekerleklerin balansının bozulmasına neden olabilir. Bunun sonucunda, direksiyona kadar aktarılan ve belki de erken direksiyon aşınmasına yol açabilen titreşimler meydana gelebilir. Bu nedenle bu kir temizlenmelidir. Boya hasarı onarımını bir ŠKODA yetkili servisine yaptırtmanızı öneriyoruz. Araç altı koruması bkz. Sayfa 112 okuyu- Aracın altı kimyasal ve mekanik etkilere karşı sürekli olarak korunmalıdır. Sürüş esnasında koruma tabakasındaki hasarlar önlenemeyeceği için, araç altı koruma tabakasının ve alt düzenin belli aralıklarla - en iyisi kış mevsiminin başında ve sonunda - kontrol edilmesini tavsiye ederiz. Yetkili ŠKODA servislerinde uygun sprey ürünler mevcuttur, buralarda gerekli ekipman vardır ve uygulama kuralları bilinmektedir. Bu yüzden iyileştirme çalışmalarının veya ek korozyon koruma önlemlerinin bir ŠKODA servisi tarafından yapılmasını tavsiye ederiz. Egzoz boruları, katalitik konvertörler, dizel parçacık filtresi veya ısı kalkanları için hiçbir zaman ek taban koruma veya korozyon önleyici maddeler kullanılmamalıdır. Motor çalışma sıcaklığına ulaşınca bu maddeler alev alabilir - yangın tehlikesi! Oyuk bölgelerin korunması bkz. Sayfa 112 okuyu- Aracın paslanma riski altında olan her boşluk bölgesi, fabrika çıkışında koruma mumu ile sürekli şekilde korunmuştur. Bu korumanın ne kontrole, ne de sonradan bakıma ihtiyacı vardır. Eğer yüksek sıcaklıklarda boşluk bölgelerinde dışarıya doğru biraz balmumu çıkıyorsa, bu bir plastik sıpatula ile temizlenmeli ve lekeler temizleme benzini ile temizlenmelidir. Mumu temizlemek için petrol ürünü temizleme sıvısı kullanırken, emniyet kurallarına dikkat edilmelidir - Yangın tehlikesi! Suni deri ve kumaşlar bkz. Sayfa 112 okuyu- Suni deri nemli bir bez ile temizlenebilir. Eğer bu yeterli olmaz ise, o zaman bu parçaların bakımı sadece özel, solvent içermeyen plastik temizleme ve bakım maddeleri ile yapılmalıdır. 116 Kullanım uyarıları

119 Kapılardaki, bagaj bölmesi kapağındaki vs. döşeme kumaşlarının ve kumaş kaplamalarının, kuru köpük gibi özel temizleme maddeleri ile temizlenmelidir. Bunun için yumuşak bir sünger, bir fırça veya piyasada yaygın kullanılan bir mikrofiber bez kullanılmalıdır. Tavan kaplamasını temizlemek için sadece bir bez ve bunun için özel olarak öngörülen temizlik maddeleri kullanılmalıdır. Bazı giysi kumaşları, örn. koyu kot kumaş, kısmen yeterli renk haslığına sahip değildir. Bu nedenle amacına uygun kullanımda dahi koltuk kılıflarında (kumaş veya deri) hasarlar veya belirgin renk değişimleri oluşabilir. Bu özellikle açık renkli koltuk kılıfları için geçerlidir (kumaş veya deri). Burada döşeme kumaşı ile ilgili bir eksiklik söz konusu değildir, giysi kumaşlarının yetersiz renk haslığı söz konusudur. Elektrikle ısıtılan koltukların döşemeleri bkz. Sayfa 112 okuyu- Koltuk döşemeleri ıslak olarak temizlenmemeli, aksi halde bu durum koltuk ısıtma sisteminin zarar görmesine yol açabilir. Döşemeleri temizlemek için kuru köpük vb. gibi özel temizlik maddeleri kullanılmalıdır. Doğal deri bkz. Sayfa 112 okuyu- Derilerin bakımı, ne kadar kullanıldığına bağlı olarak düzenli olarak yapılmalıdır. Normal temizleme Kirlenen deri yüzeyler hafif nemlendirilmiş bir pamuklu veya yünlü bez ile temizlenmelidir. Aşırı kirlenme Bu arada, derinin hiç bir yerinin aşırı nemlenmemesine ve dikiş yerlerinden suyun sızmamasına dikkat edilmelidir. Deri yumuşak ve kuru bir bezle kurulanmalıdır. Lekelerin temizlenmesi Su kökenli taze lekeler (örn. kahve, çay, meyve suları, kan vs.) emme özelliği olan bir bez veya mutfak rulosu ile temizlenmelidir. Kurumuş bir lekede özel olarak bunun için öngörülen bir temizlik maddesi kullanılmalıdır. Yağ kökenli (örn. tereyağı, mayonez, çikolata vs.) taze lekeler emme özelliği olan bir bez veya mutfak rulosu ile veya leke henüz yüzeye nüfuz etmemiş ise bunun için özel olarak öngörülen bir temizlik maddesi ile temizlenmelidir Kurumuş yağ lekelerinde bir yağ çözücü madde kullanılmalıdır. Özel lekeler (örn. tükenmez kalem, keçeli kalem, oje, ayrışma boyası, ayakkabı boyası vs.) deriye uygun özel bir leke çıkarıcı ile giderilmelidir. Deri bakımı Derinin bakımı altı aylık aralıklarla uygun bir deri bakım maddesi ile yapılmalıdır. Temizlik ve bakım maddesi çok idareli olarak tatbik edilmelidir. Deri yumuşak ve kuru bir bezle kurulanmalıdır. ÖNEMLİ Derinin solmasını önlemek için, parlak güneşte uzun süre durması önlenmelidir. Açık havadaki uzun duruşlarda derinin üzeri örtülerek direkt güneş ışığından korunmalıdır. Giysilerde bulunan fermuarlar, perçinler, keskin kenarlı kemerler, mücevher ve anahtarlıklar gibi keskin nesneler yüzeyde kalıcı çizikler veya kazıntı izleri bırakabilir veya buna zarar verebilir. Mekanik bir direksiyon kilidinin kullanımı direksiyonun deri yüzeyinde hasarlara yol açabilir. Düzenli olarak ve her temizlikten sonra ışığa karşı koruyucu olan ve su geçirmeyen bakım kremi tatbik edilmelidir. Bu kremler deriyi besler, nefes alıcı ve yumuşak duruma getirir ve nemini geri verir. Aynı zamanda bir yüzey koruması oluşturur. Deri yüzeyleri her 2 ila 3 ayda bir temizlenmeli, her kir oluşumunda bu taze kirlilikler temizlenmelidir. Deri boyasının da bakımı yapılmalıdır. Farklı yerler ihtiyaca göre özel renkli bir deri kremiyle tazelenmelidir. Deri, spesifik özellikleri olan doğal bir malzemedir. Aracın kullanımı sırasında kılıfların deri bölümlerinde kılıfların zorlanması neticesinde küçük optik değişiklikler meydana gelebilir (Örn. çatlaklar ve kat yerleri). Aracın bakımı ve aracın temizlenmesi 117

120 Emniyet kemerleri bkz. Sayfa 112 okuyu- Emniyet kemerleri temiz tutulmalıdır! Kirlenmiş emniyet kemerleri yumuşak sabun çözeltisi ile yıkanmalı, kaba pislikler yumuşak bir fırçayla temizlenmelidir! Emniyet kemerlerinin durumu düzenli bir şekilde kontrol edilmelidir. Çok fazla kirlenmiş kemer bandı otomatik kemerin sarılmasına olumsuz etki edebilir. Emniyet kemerleri, temizlik için sökülmemelidir. Emniyet kemerleri hiç bir zaman kimyasal olarak temizlenmemeli, aksi halde kimyasal temizlik maddeleri kemerin dokusuna zarar verebilir. Emniyet kemerleri, ayrıca aşındırıcı sıvılarla (asitler vb.) da temas etmemelidir. Dokuması, bağlantıları, sarma otomatikleri veya kilit kısımları zarar görmüş olan kemerlerin bir yetkili servis tarafından değiştirilmesi sağlanmalıdır. Otomatik kemerler sarılmadan önce tamamen kurutulmuş olmalıdır. 118 Kullanım uyarıları

121 Kontrol etme ve ilave etme Yakıt doldurma Yakıt Konuya giriş Bu bölümde aşağıdaki konulara ilişkin bilgiler bulacaksınız: Yakıt doldurma 119 Kurşunsuz benzin 120 Dizel yakıtı 121 Yakıt deposu kapağının iç tarafında aracınız için doğru yakıt türleri ve ayrıca lastik ebatları ve hava basınçları verilmektedir» Şek Depo kapağının iç tarafında bir çizik bulunmaktadır» Şek camlardan ve aynalardan kar ve buzu temizlemek için» Sayfa 115, Camlar ve dış aynalar. Dolu bir yakıt bidonu araçta taşınıyorsa, ulusal yasal talimatlar dikkate alınmalıdır. Emniyet nedenlerinden dolayı yanınıza dolu yakıt bidonu almamanızı tavsiye ederiz. Bir kaza durumunda bidon hasar görebilir ve yakıt dışarı akar - Yangın tehlikesi! ÖNEMLİ Hiç bir zaman yakıt deposu tamamen boşalıncaya kadar araç kullanılmamalıdır! Düzensiz yakıt beslemesi yüzünden hatalı ateşlemeler meydana gelebilir, bu da motor parçalarının ve egzoz donanımının ağır hasarına yol açabilir. Taşan yakıt aracın boyasından derhal silinmelidir - boya hasarı tehlikesi! Şek. 95 Aracın sağ arka tarafı: Yakıt deposu kapağı/vidalı kapaklı yakıt deposu kapağı bkz. Sayfa 119 okuyu- Yakıt deposu kapağının açılması Yakıt deposu kapağını ok yönünde 1 bastırın» Şek. 95. Kapak elle ok yönünde 2 açılmalıdır. Yakıt dolum boğazının vidalı yakıt deposu kapağı bir elle tutulmalı ve kilidi aracın anahtarı ile sola doğru açılmalıdır. Vidalı depo kapağını sola doğru çevirerek dışarı alınız ve üstten depo kapağının üzerine yerleştiriniz» Şek Yakıt deposu kapağının kapatılması Vidalı depo kapağını, duyulabilir şekilde oturuncaya kadar sağa doğru çeviriniz. Yakıt dolum ağzının vidalı yakıt deposu kapağı bir elle tutulmalı, araç anahtarını sağa çevrilerek kilitlenmeli ve anahtar çıkarılmalıdır. Depo kapağını, yerine oturana kadar kapatınız. Yakıt deposu kapağının güvenli oturup oturmadığı kontrol edilmelidir. ÖNEMLİ Yakıt almadan önce ek ısıtıcıyı (sabit ısıtıcı ve havalandırma) kapatmak gerekir. Kurallara uygun çalışan otomatik yakıt tabancasının ilk durmasında yakıt deposu dolmuştur. Yakıt doldurma işlemine devam edilmemelidir - aksi taktirde genleşme hacmi de doldurulur. Kontrol etme ve ilave etme 119

122 Benzin deposu hacmi 55 litredir, bunun 7 litresi yedektir. Kurşunsuz benzin bkz. Sayfa 119 okuyu- Aracınız sadece EN 228 normuna uygun kurşunsuz benzin ile çalıştırılabilir (Almanya'da ayrıca DIN veya E10, 95 ROZ ve 91 ROZ oktan sayılı kurşunsuz benzin için veya DIN veya E5, 95 ROZ ve 98 ROZ oktan sayılı kurşunsuz benzin için). Öngörülen yakıt - kurşunsuz benzin 95/91 ROZ 95 ROZ oktan sayılı kurşunsuz benzin kullanılmalıdır. 91 ROZ kurşunsuz benzin de kullanılabilir, ancak bu biraz güç kaybına neden olur. Acil durumda öngörülen oktan sayısının daha altında bir benzin kullanmak zorunda kaldığınız takdirde, sürüş ancak orta devir süratlerinde ve motora daha az yüklenerek sürdürülmelidir. Yüksek motor devir sayıları veya büyük bir motor yüklenmesi motora ağır hasar verebilir! En kısa sürede öngörülen oktan sayılı benzin doldurulmalıdır. Öngörülen yakıt - kurşunsuz benzin asgari 95 ROZ 95 ROZ oktan sayılı kurşunsuz benzin kullanılmalıdır. 95 ROZ oktan sayılı kurşunsuz benzin mevcut değilse, acil durumda 91 ROZ oktan sayılı benzin kullanılabilir. Bu durumda sürüş sadece orta devir sayılarıyla ve asgari motor yüküyle devam ettirilebilir. Yüksek motor devir sayıları veya büyük bir motor yüklenmesi motora ağır hasar verebilir! En kısa sürede öngörülen oktan sayılı benzin doldurulmalıdır. Oktan sayısı 91'den düşük olan benzin acil hallerde dahi kullanılmamalıdır, aksi halde motor ağır hasar görebilir! Daha yüksek oktanlı kurşunsuz benzin Öngörülenden daha yüksek bir oktan sayısı olan kurşunsuz benzin hiçbir kısıtlama olmadan kullanılabilir. 95/91 ROZ kurşunsuz benzin öngörülen araçlarda 95 ROZ'dan daha yüksek oktan sayılı benzin kullanımı ne kayda değer bir güç artışı, ne de daha düşük yakıt tüketimi sağlar. asg. 95 ROZ kurşunsuz benzin öngörülen araçlarda 95 ROZ'dan daha yüksek oktan sayılı benzin kullanımı bir güç artışı ve daha düşük yakıt tüketimi sağlayabilir. Öngörülen yakıt - kurşunsuz benzin 98/(95) ROZ 98 ROZ oktan sayılı kurşunsuz benzin kullanılmalıdır. 95 ROZ kurşunsuz benzin de kullanılabilir, ancak bu biraz güç kaybına neden olur. 98 ROZ veya 95 ROZ oktan sayılı kurşunsuz benzin mevcut değilse, acil durumda 91 ROZ oktan sayılı benzin kullanılabilir. Bu durumda sürüş sadece orta devir sayılarıyla ve asgari motor yüküyle devam ettirilebilir. Yüksek motor devir sayıları veya büyük bir motor yüklenmesi motora ağır hasar verebilir! En kısa sürede öngörülen oktan sayılı benzin doldurulmalıdır. Oktan sayısı 91'den düşük olan benzin acil hallerde dahi kullanılmamalıdır, aksi halde motor ağır hasar görebilir! Yakıt katkıları (katkı maddeleri) Sadece EN 228 normuna uygun kurşunsuz benzin kullanılmalıdır (Almanya'da ayrıca DIN veya E10, 95 ROZ ve 91 ROZ oktan sayılı kurşunsuz benzin için veya DIN veya E5, 95 ROZ ve 98 ROZ oktan sayılı kurşunsuz benzin için). Bunlar motorun sorunsuz çalışması için tüm şartları yerine getirir. Bu nedenle yakıta, yakıt katkılarının karıştırılmamasını tavsiye ediyoruz. ÖNEMLİ Benzin motorlu olan tüm ŠKODA araçları için sadece kurşunsuz benzin kullanılmalıdır. Deponun yalnızca bir kez kurşunlu benzinle doldurulması bile egzoz donanımının hasar görmesine yol açar! Oktan sayısı öngörülenden daha düşük olan benzin kullanılırsa, motor parçaları hasar görebilir. Metal oranlı, özellikle mangan ve demir içeren yakıt katkıları kullanılmamalıdır. Metal oranlı LRP yakıtları (lead replacement petrol) kullanılmamalıdır. Motor parçaları veya egzoz donanımı ağır hasar görebilir! Metal oranlı yakıtlar kullanılmamalıdır. Motor parçaları veya egzoz donanımı ağır hasar görebilir! Uygun olmayan yakıt katkılarının kullanılması sonucunda motor parçaları veya egzoz donanımı ağır hasar görebilir. 120 Kullanım uyarıları

123 Dizel yakıtı bkz. Sayfa 119 okuyu- Aracınız sadece dizel yakıtla kullanılabilir, bunun da EN 590 normuna (Almanya'da ayrıca DIN 51628, Avusturya'da ayrıca ÖNORM C 1590, Rusya'da ayrıca GOST R /EN 590:2004) tekabül etmesi gerekir. Aracın kışın kullanılması - Kış dizel yakıtı Soğuk kış mevsiminde EN 590 normu (Almanya'da ayrıca DIN 51628, Avusturya'da ayrıca ÖNORM C 1590, Rusya'da ayrıca GOST R /EN 590:2004) tarafından öngörülen dizel yakıtı kullanılmalıdır. Buna karşın kış dizeli -20 C sıcaklıklarda bile çalışabilir durumdadır. İklim şartları farklı olan ülkelerde genellikle başka sıcaklık özellikleri gösteren dizel yakıtları sunulur. Söz konusu olan ülkelerdeki ŠKODA yetkili servisleri ve yakıt istasyonları size o ülkeyle ilgili dizel yakıt türleri hakkında bilgi verir. Yakıt filtresi ön ısıtması Araç, yakıt filtresi ön ısıtma sistemi ile donatılmıştır. Bu nedenle, dizel yakıtının çalışma güvenirliği yaklaşık -25 C çevre sıcaklığına kadar garanti altına alınmaktadır. Yakıt atıkları Akma iyileştirici (Benzin ve benzeri maddeleri) diye adlandırılan yakıt katkıları dizel yakıtına karıştırılmamalıdır. ÖNEMLİ Standarda uymayan bir depo dolusu dizel yakıt dahi motor parçalarının ve yakıt veya egzoz donanımının ağır hasar görmesine neden olabilir! Yanlışlıkla yukarıdaki standartların dışında dizel yakıtından başka bir yakıt (örn. benzin) doldurmuş iseniz, kontak açılmamalı ve motor katiyen çalıştırılmamalıdır! Motor parçaları ağır hasar görebilir! Yakıt sistemi temizliğini bir ŠKODA yetkili servisine yaptırtmanızı öneriyoruz. Yakıt filtresinde su birikmesi motor çalışma arızalarına yol açabilir. Aracınız biolojik yakıtların (RME) kullanımına uyarlanmamıştır, bu yüzden bu yakıt doldurulamaz ve araç bu yakıtla kullanılamaz. Biyo yakıt (RME) kullanımı motor parçalarına veya yakıt sistemine ağır hasar verebilir. Motor bölmesi Konuya giriş Bu bölümde aşağıdaki konulara ilişkin bilgiler bulacaksınız: Motor kaputunun açılması ve kapatılması 123 Motor bölmesine genel bakış 123 Motor yağı seviyesinin kontrolü 124 Motor yağının ilave edilmesi 124 Motor yağının değiştirilmesi 125 Soğutma sıvısı 125 Soğutma sıvısı seviyesinin kontrol edilmesi 125 Soğutma sıvısı ilave etme 126 Radyatör fanı 126 Fren hidroliği seviyesinin kontrol edilmesi 127 Fren hidroliği değişimi 127 Cam yıkama sistemi 127 Motor bölmesindeki, örn. kullanılan sıvılarının kontrolü ve ilave edilmesi gibi çalışmalarda, yaralanma, haşlanma, kaza ve yangın riski vardır. Bu yüzden aşağıda verilen ikaz uyarılarına ve genel olarak geçerli olan emniyet talimatına mutlaka dikkat edilmelidir. Aracın motor bölmesi tehlikeli bir bölgedir. Motor bölmesinden buhar veya soğutma sıvısı çıktığını gördüğünüz zaman, motor kaputu hiç bir zaman açılmamalıdır - Haşlanma tehlikesi! Buhar veya soğutma sıvısı çıkmayıncaya kadar beklenmelidir. Motor durdurulup kontak anahtarı çekilmelidir. Düz şanzımanlı araçlarda vites kolu boşa alınmalı, otomatik şanzımanlı araçlarda ise vites kolunu P konumuna getirilmelidir. El freni sıkıca çekilmelidir. Motorun soğuması beklenmelidir. Motor kaputu, sürüş esnasında emniyet nedenlerinden dolayı mutlaka daima sıkıca kapalı olmalıdır. Bu yüzden motor kaputunun her kapatılmasından sonra, kilidin tam olarak oturup oturmadığı daima kontrol edilmelidir. Eğer sürüş esnasında, motor kaputu kilidinin tam olarak oturmadığını fark ederseniz, hemen durunuz ve kaputu kapatınız - Kaza tehlikesi! Kontrol etme ve ilave etme 121

124 (Devam) Çocuklar motor bölmesinden uzak tutulmalıdır. Sıcak motor parçalarına dokunulmamalı - yanma tehlikesi! Kullanılan sıvılar hiç bir zaman sıcak motorun üzerine dökülmemelidir. Bu sıvılar (örn. soğutma sıvısında bulunan antifriz) tutuşabilir! Elektrik sisteminde kısa devrelerden kaçınılmalı - özellikle aküde. Motor sıcak olduğu sürece radyatör fanı hiçbir zaman tutulmamalıdır. Zira fan birdenbire devreye girebilir! Motor sıcak olduğu sürece, soğutma sıvısı genleşme kabı vidalı kapağı hiçbir zaman açılmamalıdır. Soğutma sistemi basınç altındadır! Yüzünüzün, ellerinizin ve kollarınızın sıcak buhardan veya sıcak soğutma sıvısından korunması için, soğutma sıvısı genleşme kabı vidalı kapağı açılırken üzeri bir bezle örtülmelidir. Temizlik bezi veya alet gibi nesneler motor bölmesinde bırakılmamalıdır. Aracın altında çalışılması gerekirse, araç mutlaka yuvarlanmaya karşı emniyet altına alınmalı ve uygun takozlar ile desteklenmelidir; kriko bu iş için yetmez - Yaralanma tehlikesi! Eğer motor çalışırken mutlaka test çalışmalarının yapılması gerekiyorsa, dönen parçalardan (örn. dişli V kayış, şarj dinamosu, radyatör fanı) ve yüksek gerilim ateşleme sisteminden dolayı ek bir tehlike ortaya çıkar. Ayrıca şuna dikkat edilmelidir. Ateşleme sisteminin elektrik kablolarına hiç bir zaman dokunulmamalıdır. Mücevher, uzun giysi parçaları veya uzun saçlar ile motorun dönen parçalarına yaklaşmaktan mutlaka kaçınınız - Ölüm tehlikesi! Çalışmaya başlamadan önce mücevherlerinizi çıkarınız, uzun saçlarınızı toplayınız ve vücudunuza tam oturan giysiler giyiniz. Eğer yakıt sisteminde veya elektrik sisteminde çalışmalar yapmanız gerekiyorsa, ek olarak aşağıda verilen uyarı bilgilerini dikkat ediniz. Aracın aküsü daima araç şebekesinden ayrılmalıdır. Sigara içilmemelidir. Hiçbir zaman açık alev yakınında çalışılmamalıdır. Çalışmaya hazır bir yangın söndürücü daima yakında tutulmalıdır. Çevre u Çalışma sıvılarının çevre kurallarına uygun imha edilmesi, gerekli özel aletler ve bilgiler nedeniyle, çalışma sıvılarının bir araç muayenesi çerçevesinde ŠKODA yetkili servisi tarafından değiştirilmesini tavsiye ederiz. Çalışma sıvılarıyla ilgili sorularınız için bir ŠKODA yetkili servisine başvurunuz. Doğru özelliklere sahip çalışma sıvıları orijinal ŠKODA çeşitleri arasından seçilebilir. ÖNEMLİ Sadece doğru özelliklere sahip çalışma sıvıları doldurulmalıdır. Aksi halde çok ağır fonksiyon eksiklikleri ve motor hasarları ile sonuçlanır! Motor kaputu hiç bir zaman kilit açma kolu ile açılmamalıdır - Hasar tehlikesi. 122 Kullanım uyarıları

125 Motor kaputunun açılması ve kapatılması Kaput desteği braketten 3 ok yönünde alınmalı» Şek. 97 ve açık motor kaputu, kaput desteğinin ucu açıklığa 4 sokularak emniyete alınmalıdır. Motor kaputunun kapatılması Motor kaputu biraz kaldırılmalı ve kaput desteği çıkartılmalıdır. Kaput desteği bunun için öngörülen brakete 3 bastırılmalıdır. Motor kaputunu yaklaşık 20 cm yükseklikten kilide düşürünüz - kaputu el ile bastırmayınız! Motor kaputunun doğru olarak kapanıp kapanmadığını kontrol ediniz. Motor bölmesine genel bakış Şek. 96 Motor kaputunun kilidinin açılması Şek. 97 Motor kaputunun emniyete alınması bkz. Sayfa 121 okuyu- Motor kaputunun açılması Sol ön kapı açılmalıdır. Kumanda panelinin altındaki kilit açma kolu 1 ok yönünde çekilmelidir» Şek. 96. Motor kaputunu açmadan önce silecek kollarının ön camdan yukarı doğru kalkmamış olması sağlanmalıdır. Aksi takdirde boya hasarları meydana gelebilir. Kilit açma kolu ok yönünde 2 bastırılmalıdır» Şek. 96, motor kaputunun kilidi açılır. Motor kaputu tutulmalı ve kaldırılmalıdır. Şek. 98 1,2 l/63 kw TSI benzinli motor bkz. Sayfa 121 okuyu- Soğutma sıvısı genleşme kabı 125 Cam yıkama sıvısı haznesi 127 Motor yağı dolum ağzı 124 Motor yağı ölçme çubuğu 124 Fren hidroliği haznesi 127 Araç aküsü 128 Tüm benzinli ve dizel motorlardaki motor bölümü düzeni büyük ölçüde aynıdır. Kontrol etme ve ilave etme 123

126 Motor yağı seviyesinin kontrolü Şek. 99 Yağ ölçüm çubuğu Bu bakımdan, yağ seviyesi düzenli aralıklarla, en iyisi her yakıt alımından sonra veya uzun seyahatlerden önce kontrol edilmelidir. Yaz mevsimindeki uzun otoyol seyahatleri, römork kullanımı veya yüksek dağlık arazilerin geçilmesi gibi yüksek motor zorlanmasında, yağ seviyesinin A bölgesinde - fakat üzerinde değil - tutulmasını tavsiye ederiz. Yağ seviyesinin çok düşük olduğunu gösterge panelindeki kontrol lambası ile gösterir» Sayfa 18, Motor yağı. Böyle bir durumda yağ seviyesi yağ ölçüm çubuğu ile hemen kontrol edilmelidir. İlgili yağ ilave edilmelidir. ÖNEMLİ bkz. Sayfa 121 okuyu- Yağ ölçüm çubuğu motor yağ seviyesini gösterir» Şek. 99. Yağ seviyesinin kontrol edilmesi Aracın yatay bir yüzeyde durması ve motorun işletme sıcaklığında olması sağlanmalıdır. Motor durdurulmalıdır. Motor kaputu açılmalıdır. Motor yağının yağ karterine geri akabilmesi için birkaç dakika bekleyin ve yağ ölçüm çubuğunu dışarı çekiniz. Yağ ölçüm çubuğunu temiz bir bez ile siliniz ve tekrar sonuna kadar içeriye itiniz. Ardından yağ ölçüm çubuğunu tekrar dışarı çekiniz ve yağ seviyesini okuyunuz. Yağ seviyesi A bölgesinde Yağ ilave edilmemelidir. Yağ seviyesi B bölgesinde Yağ ilave edilebilir. Yağ seviyesinin daha sonra A bölgesinde olduğu görülebilir. Yağ seviyesi C bölgesinde Yağ ilave edilmelidir. Yağ seviyesinin daha sonra B bölgesinde olması yeterlidir. Motorun yağ tüketmesi normaldir. Yağ tüketimi sürüş tarzına ve çalışma şartlarına bağlı olarak 0,5 l/1 000 km değerine kadar olabilir. İlk kilometredeki tüketim bu değerin de üzerinde olabilir. Yağ seviyesi hiç bir zaman A bölgesinin» Şek. 99 üzerinde olmamalıdır. Egzoz donanımı hasar tehlikesi! Eğer mevcut şartlarda motor yağının doldurulması mümkün değilse, sürüşe devam etmeyiniz! Motor durdurulmalı ve bir yetkili servisten yardım alınmalıdır, aksi taktirde ağır bir motor hasarı ortaya çıkabilir. Motor yağı spesifikasyonları» Sayfa 160. Motor yağının ilave edilmesi bkz. Sayfa 121 okuyu- Motor yağ seviyesini kontrol edilmelidir» Sayfa 124, Motor yağı seviyesinin kontrolü. Motor yağı dolum ağzı kapağı çıkarılmalıdır. Doğru özelliklere sahip yağ 0,5 litrelik miktarlarda ilave edilmelidir» Sayfa 160, Spesifikasyon ve motor yağı dolum miktarı. Yağ seviyesi kontrol edilmelidir» Sayfa 124. Yağ dolum ağzının kapağı tekrar dikkatlice kapatılmalı ve ölçüm çubuğu sonuna kadar içeri itilmelidir. 124 Kullanım uyarıları

127 Motor yağının değiştirilmesi bkz. Sayfa 121 okuyu- Motor yağı, servis planında verilen aralıklarda veya servis aralığı göstergesinden sonra mutlaka değiştirilmelidir» Sayfa 10. ÖNEMLİ Motor yağına hiç bir ek katkı karıştırılmamalıdır - Motor parçaları ağır hasar görebilir! Bu tür maddelerden meydana gelen hasarlar, garanti kapsamı dışında kalır. Cildinizin yağ ile temas etmesi durumunda, mutlaka esaslı bir şekilde yıkanmalısınız. Soğutma sıvısı bkz. Sayfa 121 okuyu- Soğutma sistemine fabrikada soğutma sıvısı doldurulmuştur. Soğutma sıvısının antifriz kısmı % 40 olan sudan meydana gelir. Bu karışım, -25 C'ye kadar donmaya karşı korur ve soğutma ve ısıtma sistemini korozyona karşı korur. Ayrıca kireç bağlamayı önler ve soğutma sıvısının kaynama noktasını belirgin olarak yükseltir. Bundan dolayı soğutma sıvısının konsantrasyonu, yaz mevsiminde veya sıcak olan ülkelerde de su ilavesi yaparak düşürülmemelidir. Soğutma sıvısının antifriz kısmı, soğutma sıvısının içinde mutlaka en az % 40 olmalıdır. Eğer iklim nedenlerinden dolayı daha kuvvetli donma koruması gerekiyorsa, soğutma sıvısı oranı yükseltilebilir, fakat sadece % 60'a kadar (donma koruması yaklaşık -40 C'ye kadar). Bu yoğunluğun üzerinde donmaya karşı koruma tekrar azalır. Soğuk iklimli ülkelerin araçlarına fabrika çıkışında -35 'ye kadar antifrizli soğutma sıvısı konulmaktadır. Soğutma sıvısının antifriz kısmı bu ülkelerde en az % 50 olmalıdır. İlave etme konusunda sadece soğutma sıvısı genleşme kabında tanımı yer alan antifriz maddenin kullanılmasını tavsiye ederiz» Şek Soğutma sıvısı dolum miktarı Benzinli motorlar Dolum miktarı (litre) 1,2 l/55 kw MPI 4,2 1,2 l/63 kw TSI 7,0 1,2 l/77 kw TSI 7,0 1,4 l/90 kw TSI 7,0 Dizel motoru Dolum miktarı (litre) 1,6 l/77 kw TDI CR 6,5 ÖNEMLİ Doğru özelliklere sahip olmayan soğutma sıvısı ek katkıları her şeyden önce korozyon koruma etkisini ciddi biçimde azaltabilir. Korozyondan dolayı ortaya çıkan arızalar, soğutma sıvısı kaybına ve sonuçta ağır motor hasarlarına yol açabilir! Soğutma sıvısı seviyesinin kontrol edilmesi bkz. Sayfa 121 okuyu- Şek. 100 Motor bölmesi: Soğutma sıvısı genleşme kabı Soğutma sıvısı genleşme kabı motor bölmesinde bulunur. Motor durdurulmalıdır. Motor kaputu açılmalıdır» Sayfa 121. Kontrol etme ve ilave etme 125

128 Soğutma sıvısı genleşme kabındaki soğutma sıvısı seviyesi kontrol edilmelidir» Şek Soğutma sıvısı seviyesi soğuk motorda mutlaka B (min.) ve A (max.) işaretleri arasında olmalıdır. Sıcak motorda ise seviye A (max.) işaretinin biraz üzerinde olabilir. Genleşme kabındaki soğutma sıvısı seviyesi çok düşük ise, bu durum gösterge panelindeki kontrol lambasının yanması ile gösterilir» Sayfa 19, Soğutma sıvısı sıcaklığı/soğutma sıvısı seviyesi. Yine de soğutma sıvısı seviyesinin düzenli olarak doğrudan genleşme kabında kontrol edilmesini tavsiye ediyoruz. Soğutma sıvısı kaybı Soğutma sıvısı kaybını öncelikli olarak sistemde sızıntı belirtisidir. Sadece soğutma sıvısı ilave etmek yetmez. Soğutma sistemi derhal bir yetkili servis tarafından kontrol edilmelidir. ÖNEMLİ Motorun aşırı ısınmasına yol açan bir arızada hemen bir ŠKODA yetkili servisine başvurulmasını tavsiye ediyoruz, aksi halde ağır motor hasarları ortaya çıkabilir. Soğutma sıvısı ilave etme bkz. Sayfa 121 okuyu- Motor durdurulmalıdır. Motorun soğuması beklenmelidir. Soğutma sıvısı genleşme kabının» Şek. 100 tapasına bir bez yerleştiriniz ve kapağı dikkatlice çıkarınız. Soğutma sıvısı ilave edilmelidir. Vidalı kapak, duyulabilir şekilde oturuncaya kadar kapatılmalıdır. Bir acil durumda öngörülen soğutma sıvısı katkısı mevcut değilse, başka bir katkı doldurulmamalıdır. Bu durumda sadece su kullanılmalı ve sonra su ve antifriz arasındaki doğru karışım oranı en kısa sürede bir yetkili servis tarafından tekrar meydana getirilmelidir. İlave etmek için sadece yeni soğutma sıvısı kullanılmalıdır. Soğutma sıvısı işaretin üzerine A (max.) doldurulmamalıdır» Şek. 100! Fazlalık olan soğutma sıvısı, ısınma durumunda soğutma sıvısı genleşme kabı vidalı kapaktaki aşırı basınç valfi tarafından soğutma sisteminden dışarı atılır. Soğutma sıvısı katkısı ve böylece tüm soğutma sıvısı sağlığa zararlıdır. Soğutma maddesi ile temas etmekten kaçınılmalıdır. Soğutma sıvısı buharları da sağlığa zararlıdır. Bu bakımdan soğutma sıvısı katkısını daima orijinal kabında ve çocukların ulaşamayacağı yerlerde saklanmalıdır - Zehirlenme tehlikesi! Eğer soğutma sıvısı gözlere sıçrarsa, hemen gözler temiz su ile yıkanmalı ve en kısa sürede bir doktora başvurulmalıdır. Eğer yanlışlıkla soğutma sıvısı içtiyseniz, derhal doktorun müdahale etmesini sağlayınız. ÖNEMLİ Eğer mevcut şartlarda soğutma sıvısının doldurulması mümkün değilse, sürüşe devam edilmemeli ve motor durdurulmalıdır. ŠKODA yetkili servisine başvurulmalıdır, aksi takdirde ağır motor hasarları meydana gelebilir. Radyatör fanı bkz. Sayfa 121 okuyu- Radyatör fanı, bir elektro-motor tarafından tahrik edilir ve soğutma sıvısı sıcaklığına bağlı olarak kontrol edilir. Kontak kapatıldıktan sonra, radyatör fanı kesik kesik de olsa yaklaşık 10 dakika daha dönmeye devam edebilir. 126 Kullanım uyarıları

129 Fren hidroliği seviyesinin kontrol edilmesi bkz. Sayfa 121 okuyu- Şek. 101 Motor bölmesi: Fren hidroliği haznesi Fren hidroliği haznesi, motor bölmesinde bulunur. Motor durdurulmalıdır. Motor kaputu açılmalıdır» Sayfa 121. Haznedeki fren hidroliği seviyesi kontrol edilmelidir» Şek Bu seviye mutlaka MIN ve MAX işaretleri arasında olmalıdır. Hidrolik seviyesinin çok az düşmesi, sürüş esnasındaki kullanma ve fren balatalarının otomatik yeniden ayarı nedeniyle meydana gelir ve bu yüzden normaldir. Eğer hidrolik seviyesi kısa süre içinde net biçimde düşerse, veya MIN işaretinin altına düşerse, o zaman fren sistemi sızdırıyor demektir. Eğer fren hidroliği seviyesi çok düşük ise, bu durum gösterge panelindeki kontrol lambasının yanması ile gösterilir» Sayfa 17, Fren sistemi. Eğer sıvı seviyesi MIN işaretinin altına inmiş ise, aracınızı artık sürmeyiniz - Kaza tehlikesi! Bir yetkili servisten yardım talebinde bulununuz. Fren hidroliği değişimi bkz. Sayfa 121 okuyu- Fren hidroliği, nemi emer. Bu, zaman içinde çevredeki nemi emmesine neden olur. Fren hidroliğindeki yüksek su miktarı fren sisteminde korozyona neden olabilir. Bu su miktarı ayrıca fren hidroliğinin kaynama noktasını düşürür. Fren hidroliği aşağıdaki standartlara veya özelliklere mutlaka uygun olmalıdır: VW 50114; FMVSS 116 DOT4. Çok eski fren hidroliği kullanıldığında, frenlerin kuvvetli zorlandığı durumlarda fren sisteminde buhar kabarcıkları meydana gelebilir. Böylece fren etkisi ve bununla birlikte sürüş emniyeti kuvvetli biçimde olumsuz etkilenir. ÖNEMLİ Fren hidroliği, aracın boyasına zarar verir. Cam yıkama sistemi bkz. Sayfa 121 okuyu- Şek. 102 Motor bölmesi: Cam yıkama sıvısı haznesi Cam yıkama sıvısı haznesi, far temizleme sistemi ve ön cam veya arka cam temizleme sıvısını içerir. Cam yıkama suyu haznesi, motor bölmesinde bulunur. Haznenin dolum miktarı yaklaşık 3,5 litre, far yıkama sistemi olan araçlarda ise yaklaşık 5,4 litredir 1). 1) Bazı ülkelerde her iki varyant için 5,4 l geçerlidir. Kontrol etme ve ilave etme 127

130 Camları ve farları yoğun biçimde temizlemek için, sadece su yetmez. Bu yüzden, temiz suyu, yapışan kiri temizleyen bir cam temizleyicisi (kış mevsiminde antifriz ile) ile birlikte kullanmanızı tavsiye ederiz. Eğer aracınızda ısıtmalı cam yıkama memeleri mevcut da olsa, kış mevsiminde kullanılan yıkama suyuna daima antifriz ilave edilmelidir. Eğer herhangi bir zaman antifrizli temizleme maddesi mevcut değil ise, ispirto da kullanılabilir. İspirto oranı % 15'ten fazla olmamalıdır. Fakat böyle bir karışımın dona karşı korumasının sadece -5 C'ye kadar yettiğine dikkat edilmelidir. ÖNEMLİ Cam yıkama suyuna hiç bir zaman radyatör antifrizi veya başka ek katkılar karıştırılmamalıdır. Eğer araç bir far temizleme sistemi ile donatılmış ise, cam yıkama suyuna sadece farın polikarbonat kaplamasına zarar vermeyen temizlik maddeleri karıştırılmalıdır. Sıvı ikmali yaparken, cam yıkama suyu haznesindeki süzgeç çıkartılmamalıdır, aksi halde sıvı iletim sistemi kirlenir ve böylece cam yıkama sisteminde çalışma arızaları meydana gelebilir. Araç aküsü Konuya giriş Bu bölümde aşağıdaki konulara ilişkin bilgiler bulacaksınız: Akü kapağı 129 Akü asit seviyesinin kontrol edilmesi 130 Aracın kışın kullanılması 130 Akünü şarj edilmesi 130 Akünün sökülmesi ve takılması 131 Araç aküsünün değiştirilmesi 131 Otomatik tüketici kapatma 131 Araç aküsü üzerindeki uyarı sembolleri Sembol Daima koruyucu gözlük kullanın! Anlamı Akü asidi, çok kuvvetli dağlayıcıdır. Daima koruyucu eldiven ve göz koruması kullanın! Araç aküsünden ateş, kıvılcım, açık ışık uzak tutun ve sigara içmeyin! Araç aküsünün şarj edilmesi sırasında yüksek patlayıcı bir gaz karışımı meydana gelir! Çocukları aküden uzak tutun! Araç aküsü ile yapılan usulüne uygun olmayan manipülasyonda hasarlar meydana gelebilir, bu nedenle araç aküsündeki tüm çalışmaların yetkili bir ŠKODA servisi tarafından gerçekleştirilmesini tavsiye ediyoruz. Aküdeki ve elektrik sistemindeki çalışmalarda yaralanmalar, haşlanmalar, kaza ve yangın tehlikeleri meydana gelebilir. Bu yüzden aşağıda verilen ikaz uyarılarına ve genel olarak geçerli olan emniyet talimatına mutlaka dikkat edilmelidir. Akü asidi çok kuvvetli bir yakıcıdır, bu yüzden çok dikkatli kullanılmalıdır. Aküyle çalışırken koruyucu eldiven, göz ve deri koruması kullanılmalıdır. Havadaki dağlayıcı buharlar, nefes yollarını tahriş ederler ve deri ve nefes yolları iltihabına yol açarlar. Akü asidi diş minesini dağlar. Cilt temasından sonra derin ve iyileşmesi uzun süren yaralar meydana gelir. İnceltilmiş asitlerle tekrarlanan temas durumunda deri hastalıklarına yol açar (iltihaplanmalar, yaralar, deri çatlakları). Asitler suyla temas etmeleri durumunda belirgin bir ısı oluşması ile seyreltilirler. Araç aküsü yana yatırılmamalı, zira akünün gaz çıkış deliklerinden akü asidi dışarı akabilir. Gözler, koruyucu gözlük veya koruyucu kalkan ile korunmalıdır! Kör olma tehlikesi vardır! Akü asidi gözlerle temas ettiğinde, ilgili göz derhal bir kaç dakika temiz su ile yıkanmalıdır. Daha sonra hemen bir doktor aranmalıdır. Deriye ve giysiye asit sıçradığında, mümkün ise hemen sabun ile uzun süre nötrleştiriniz ve sonra bol su ile çalkalayınız. Asit içildiğinde derhal doktora gidiniz. 128 Kullanım uyarıları

131 (Devam) Çocuklar aküden uzakta tutulmalıdır. Akünün şarj edilmesi sırasında hidrojen açığa çıkar ve patlama derecesi yüksek bir patlayıcı gaz karışımı meydana gelir. Ayrıca kontak açık iken, kablo soketinin takılması veya sökülmesi durumunda meydana gelen kıvılcım da bir patlamaya neden olabilir. Akü kutuplarının köprülenmesi (örn. metal nesnelerle, kablolarla) durumunda bir kısa devre meydana gelir. Kısa devrenin olası sonuçları: Kurşun eşiklerin erimesi, patlama ve akü yangını, asit sıçraması. Açık alev ve ışık kullanmak, sigara içmek ve kıvılcım çıkaran işler yapmak yasaktır. Kablolarla ve elektrikli cihazlarla çalışırken kıvılcım oluşmasından kaçınınız. Kuvvetli kıvılcım durumunda, yaralanma tehdidi vardır. Elektrik sistemindeki tüm çalışmalardan önce motor, ateşleme ve tüm elektrikli tüketiciler kapatılmalı ve akünün eksi kutbu (-) sökülmelidir. Ampulleri değiştirmek istiyorsanız, söz konusu lambayı kapatmak yeterlidir. Donmuş ve çözülmüş akü hiç bir zaman şarj edilmemelidir - Patlama ve dağlama tehlikesi! Donmuş bir akü değiştirilmelidir. Takviye kablosu asla çok düşük elektrolit seviyesi taşıyan akülerde kullanılmamalıdır - Patlama ve asitle yanma tehlikesi. Hasar görmüş bir akü asla kullanılmamalıdır - Patlama tehlikesi! Hasar görmüş bir akü derhal değiştirilmelidir. ÖNEMLİ Akünün irtibatı sadece kontak kapalı iken kesilmelidir, aksi halde aracın elektrik sistemi (elektronik kısımlar) hasar görebilir. Aküyü araç şebekesinden ayırırken önce akünün eksi kutbu (-) sökülmelidir. Ancak ondan sonra artı kutbu (+) çıkarılmalıdır. Aküyü araç şebekesine bağlarken önce akünün artu kutbu (+) takılmalıdır. Ancak ondan sonra eksi kutbu (-) takılmalıdır. Bağlantı kabloları hiç bir zaman birbiriyle karıştırılmamalıdır - Kablonun yanma tehlikesi. Akü asidinin gövde ile temas etmemesine dikkat edilmelidir - Boya hasarları meydana gelebilir. Aküyü UV ışınlarından korumak için, aküyü doğrudan gün ışığına bırakmayınız. Araç 3-4 haftadan uzun süre kullanılmazsa, araç aküsü boşalmış olabilir. Çünkü bazı cihazlar hareketsiz durumda dahi akım tüketirler (örneğin kumanda üniteleri). Akünün eksi kutbu sökülerek veya akü sürekli olarak çok düşük bir şarj akımı ile şarj edilerek, akünün boşalması önlenebilir. Eğer sık olarak kısa mesafe trafiğinde sürüyorsanız, akü yeterince şarj olmaz ve boşalabilir. Çevre u Hurdaya ayrılmış bir akü çevreye zararlı bir özel atıktır. Bu nedenle ulusal yasa yönetmeliklerine göre imha edilmelidir. 5 yaşından eski aküler değiştirilmelidir. Akü kapağı bkz. Sayfa 128 oku- yu Şek. 103 Araç aküsü: Kapakların açılması Akü, motor bölmesindeki plastik bir kapağın altında bulunur. Kapağı ok yönünde açın» Şek Artı kutbu tarafındaki akü kapağının takılması ters sıra ile yapılır. Kontrol etme ve ilave etme 129

132 Akü asit seviyesinin kontrol edilmesi bkz. Sayfa 128 oku- yu Şek. 104 Araç aküsü: Asit seviyesi göstergesi Asit seviyesinin düzenli olarak bir yetkili servis tarafından özellikle aşağıdaki durumlarda kontrol edilmesini tavsiye ederiz. Çok yüksek dış sıcaklıklarda. Uzun olan günlük sürüşlerde. Her şarjdan sonra» Sayfa 130, Akünü şarj edilmesi. Sihirli göz» Şek. 104 adı verilen renkli göstergeli bir araç aküsüne sahip araçlarda, renk değişiminden asit seviyesi tespit edilebilir. Hava kabarcıkları göstergenin rengini etkileyebilir. Bunun için kontrol etmeden önce göstergenin üzerine biraz vurulmalıdır. Siyah Renk- Asit seviyesi iyi durumda. Renksiz veya açık sarı renk - çok düşük asit seviyesi, akünün değiştirilmesi gerekir. Akü asit seviyesi düzenli olarak yetkili bir ŠKODA servisinde gerçekleştirilen muayene servisi kapsamında da kontrol edilmektedir. AGM tanımlı araç akülerinde teknik nedenlerden dolayı asit seviyesi kontrol edilemez. ÇALIŞTIRMA-DURDURMA sistemli araçlar, tekrarlanan motor çalıştırma için enerji seviyesinin kontrolüne ilişkin bir akü kontrol cihazı ile donatılmıştır. Aracın kışın kullanılması bkz. Sayfa 128 oku- yu Araç aküsü düşük sıcaklıklarda, normal sıcaklıklardaki çalıştırma gücünün sadece bir kısmına sahiptir. Şarjı boşalmış bir akü 0 C'nin hemen altında donabilir. Bu yüzden, aküyü kış mevsimi başlamadan önce bir yetkili ŠKODA servisine kontrol ettirmenizi ve gerekirse şarj ettirilmesini tavsiye ederiz. Akünü şarj edilmesi bkz. Sayfa 128 oku- yu Uygun bir şekilde şarj edilmiş akü, motorun emniyetli bir şekilde çalıştırılması için esastır. Kontak ve tüm elektrik tüketicileri kapatılmalıdır. Sadece hızlı şarjda : Her iki bağlantı kablosu sökülmelidir (Önce eksi, sonra artı ). Şarj cihazının kutup uçları akünün kutuplarına bağlanmalıdır (kırmızı = artı, siyah = eksi ). Şimdi şarj cihazının şebeke kablosu prize takılmalı ve cihaz devreye sokulmalıdır. Şarj işleminin sonunda: Şarj cihazı kapatılmalı ve şebeke kablosu prizden çekilmelidir. Şimdi şarj cihazının kutup uçları çıkarılmalıdır. Gerekirse bağlantı kabloları tekrar aküye bağlanmalıdır (Önce artı, sonra eksi ). Düşük akımla şarj ederken (örn. bir küçük şarj cihazı ile), akünün bağlantı kablolarının sökülmesine ihtiyaç yoktur. Şarj cihazı üreticisinin uyarıları dikkate alınmalıdır. Akünün tam olarak şarj edilmesine kadar akü kapasitesinin 0,1'i kadar (veya daha düşük) bir şarj akımı ayarlanmalıdır. Yüksek akım değerleriyle şarj etmeden önce, yani hızlı şarjda, her iki bağlantı kablosu mutlaka sökülmelidir. 130 Kullanım uyarıları

133 Bir akünün hızlı şarj edilmesi tehlikelidir, bu işlem özel bir şarj cihazını ve mesleki bilgi gerektirir. Bu nedenle araç akülerinin hızlı şarj işleminin bir yetkili servis tarafından yapılmasını tavsiye ederiz. Şarj etme işlemi sırasında akünün tapaları açılmamalıdır. ÖNEMLİ ÇALIŞTIRMA-DURDURMA sistemli araçlarda şarj cihazının kutup tutucusu araç aküsünün eksi kutbuna doğrudan bağlanamaz, bilakis sadece motor bloğuna bağlanır» Sayfa 148. Akünün sökülmesi ve takılması bkz. Sayfa 128 oku- yu Akünün sökme ve tekrar bağlanmasından sonra öncelikle aşağıdaki fonksiyonlar çalışma dışı kalır veya artık bir daha arızasız olarak çalıştırılamayabilirler: Fonksiyon Radyo veya navigasyon sistemi - Kod numarasının girilmesi İşletmeye alma Saatin ayarlanması» Sayfa 11 Çok fonksiyonlu göstergenin verileri silinmiştir bkz. Radyo ve navigasyon sistemi kullanma kılavuzu» Sayfa 11 Akü değişiminin yetkili bir ŠKODA servisinde gerçekleştirilmesini tavsiye ediyoruz. Burada akü usulüne uygun takılacak ve eski akü ulusal yasa yönetmeliklerine uygun şekilde imha edilecektir. Otomatik tüketici kapatma bkz. Sayfa 128 oku- yu Araç aküsüne aşırı yüklenildiğinde araç şebekesi yönetimi tarafından, araç aküsünün boşalmasını önlemek için otomatik olarak farklı tedbirler alınır. Bu şu şekilde kendini gösterebilir: Alternatörün araç şebekesine daha fazla akım sağlaması için rölanti devir sayısı arttırılır. Gerekirse daha büyük elektrik tüketicilerin, örn. koltuk ısıtması, arka cam ısıtıcı, 12-Volt priz gerilim beslemesi, gücü sınırlandırılır veya acil durumda tam kapatılır. Araç şebekesi yönetiminin olası müdahalelerine rağmen araç aküsü boşalabilir. Örneğin kontak, motor dururken uzun süre açık ise veya park lambası uzun süreli park sırasında açık ise. Olası bir tüketici kapatma işleminden sürüş konforu etkilenmez ve bu kapatma işlemi sürücü tarafından çoğunlukla algılanmaz. Tüm elektrik sisteminin tam olarak çalışır durumda olmasını garanti etmek için, aracınızı bir yetkili ŠKODA servisine kontrol ettirmenizi tavsiye ederiz. Araç aküsünün değiştirilmesi bkz. Sayfa 128 oku- yu Akü değiştirilirse, yeni akü aynı kapasiteye, gerilime, akım değerine ve aynı büyüklüğe sahip olmalıdır. Uygun olan araç aküsü tipleri ŠKODA yetkili servisinden edinilebilir. Kontrol etme ve ilave etme 131

134 Tekerlekler ve lastikler Tekerlekler Konuya giriş Bu bölümde aşağıdaki konulara ilişkin bilgiler bulacaksınız: Lastiklerin dayanım ömrü 133 Tekerlekler ve lastiklerle çalışma 134 Yeni lastikler ve tekerlekler 134 Dönüş yönüne bağlı lastikler 135 Stepne 135 Jant kapağı 135 Bijon kapakları 136 Lastik kontrol göstergesi 136 Bijonlar 137 Kış lastikleri 137 Kar zincirleri 137 Yeni lastikler ilk 500 km'de henüz en uygun yol tutuş kabiliyetine sahip değildir, bu bakımdan uygun şekilde dikkatli olarak sürülmelidir - Kaza tehlikesi! Hasarlı lastikler ile asla sürüş yapmayınız - Kaza tehlikesi! Sadece ŠKODA'nın sizin araç tipiniz için izin verdiği lastik veya jantları kullanınız. Aksi halde trafik emniyeti olumsuz etkilenebilir - Kaza tehlikesi! Lastikleriniz için izin verilen en yüksek hızı hiç bir şekilde aşmayınız - Lastik hasarı nedeniyle kaza ve aracın kontrolünü kaybetme tehlikesi. Hava basıncı çok düşük olduğunda, lastiğin daha yüksek bir dönme direncini yenmesi gerekir. Böylece yüksek sıcaklıklarda çok fazla ısınır. Bu durum lastik damarlarının çözülmesine ve lastiğin patlamasına yol açar. Sürüş emniyeti nedenlerinden dolayı, lastikleri tek tek değil en azından aks başına değiştiriniz. Profil derinliği büyük olan lastikler, daima ön tekerleklerde kullanılmalıdır. Durumunu ve yaşını bilmediğiniz lastikleri asla kullanmayınız. (Devam) En geç olarak, eğer lastikler aşınma göstergelerine kadar aşınmış ise, bunlar mutlaka bir yenisi ile değiştirilmelidir. Sonuna kadar aşınmış lastikler, ıslak yollarda yüksek hızlarda iken gerekli olan yola yapışma ve tutunmayı olumsuz etkiler. Suda kayma durumu olabilir (kontrolsüz araç hareketi - ıslak yolda yüzme ). Hasar görmüş jantlar veya lastikler derhal değiştirilmelidir. 6 veya 4 yaşından eski yaz veya kış lastikleri kullanılmamalıdır. Bijonlar, mutlaka temiz ve rahat vidalanır durumda olmalıdır. Bunlara hiçbir zaman yağ veya gres yağı tatbik edilmemelidir. Bijonlar çok düşük bir sıkma torku ile sıkılırsa, jant sürüş sırasında gevşeyebilir - Kaza tehlikesi! Sıkma torkunun çok yüksek olması bijon dişlerinin hasar görmesine ve jantların oturma yüzeylerinin sürekli deformasyonuna neden olabilir. Bijonların yanlış kullanılması durumunda, tekerlek sürüş sırasında gevşeyebilir - Kaza tehlikesi! Kar zincirlerinin ve lastiklerin kullanımına ilişkin ulusal yasa yönetmelikleri dikkate alınmalıdır. ÖNEMLİ Takılı tekerleklerle aynı olmayan bir stepne kullanılırsa şuna dikkat edilmelidir» Sayfa 135. Bijonlar için öngörülen sıkma torkları, çelik ve hafif metal alaşımlı jantlar için 120 Nm'dir. Lastiklerin motor yağı, gres yağı ve yakıt ile temas etmesi önlenmelidir. Kaybolan valf başlıkları hemen değiştirilmelidir. Çevre u Düşük olan lastik hava basıncı yakıt tüketimini artırır. Lastiklerde veya tekerleklerdeki bütün çalışmaların bir ŠKODA servisine yaptırılmasını tavsiye ederiz. Jantları, lastikleri, jant kapaklarını ve kar zincirlerini seçerken ŠKODA'nın orijinal aksesuarlarını kullanmanızı tavsiye ederiz. 132 Kullanım uyarıları

135 Lastiklerin dayanım ömrü Şek. 105 Aşınma göstergesi olan lastik profili/açılmış yakıt deposu kapağı, lastik büyüklüğü ve lastik hava basınç değerleri tablosu ile bkz. Sayfa 132 oku- yu Aşınma göstergesi Lastiğin profil tabanında 1,6 mm yüksekliğinde aşınma göstergeleri vardır. Bu aşınma göstergeleri, imalat durumuna göre lastik çevresinde eşit aralıklarla birkaç kez düzenlenmiştir» Şek Lastiğin yan yüzündeki TWI harfleri, üçgen semboller veya diğer semboller, aşınma göstergelerinin yerini işaret eder. Lastiğin dayanım ömrü prensip olarak aşağıdaki noktalara bağlıdır: Lastik hava basıncı Çok düşük veya çok yüksek lastik hava basıncı, lastiğin dayanım ömrünü ciddi şekilde kısaltır ve aracın sürüş davranışına olumsuz etki yapar. Bu yüzden lastik hava basıncı (stepne dahil) ayda en az bir defa ve ek olarak da her uzun yolculuktan önce kontrol edilmelidir. Yaz lastikleri için lastik hava basıncı değerleri yakıt deposu kapağının iç tarafındadır» Şek Kış lastiklerinin değerleri, yaz lastiklerinin 20 kpa (0,2 bar) üzerindedir. Lastik hava basıncı daima lastikler soğuk iken kontrol edilmelidir. Sıcak lastikteki artmış olan basınç azaltılmamalıdır. Yükteki büyük değişiklikler durumunda lastik hava basıncı ilgili biçimde uyarlanmalıdır. Sürüş şekli Hızlı viraj dönüşü, aşırı hızlı ivmelenme ve keskin frenler, lastiklerin aşınmasını artırır. Tekerleklerin balansının yapılması Yeni bir aracın tekerleklerinin balansı yapılmıştır. Fakat sürüş durumunda çeşitli etkenlerden dolayı, kendisini direksiyondaki titreşimle hissettiren, bir balans bozukluğu ortaya çıkabilir. Lastik değişiminden veya onarımından sonra tekerleklerin balans ayarı yapılmalıdır. Tekerleklerin ayarlanmasındaki hatalar Önde veya arkadaki tekerleklerin, yanlış olarak ayarlanması, sadece artan, sıkça tek taraflı olan lastik aşınmasına sebep olmaz, aynı zamanda sürüş emniyetine de olumsuz etki eder. Sıradışı lastik aşınmasına bir yetkili servisten yardım alınmalıdır. Lastik hasarları Lastiklerin ve jantların hasar görmesini önlemek için, kaldırım taşlarına veya benzeri engellere sadece yavaş ve mümkünse doğru açılarda çıkılmalıdır. Lastiklerin ve jantların düzenli olarak hasarlara karşı (batmalar, yarıklar, darbeler, deformasyonlar vb.) kontrol edilmesini tavsiye ediyoruz. Lastik profillerindeki yabancı cisimler alınmalıdır. Alışılmadık titreşimler veya aracın yana çekmesi, bir lastik hasarı anlamına gelebilir. Bir tekerleğin hasarlandığından şüphe ettiğiniz zaman, hemen hızınızı azaltın ve durun! Lastikler hasar (bombeler, yarıklar vb.) durumu bakımından kontrol edilmelidir. Dıştan herhangi bir hasar görünmüyorsa, aracınızı kontrol ettirmek için, en yakın yetkili servise kadar uygun şekilde yavaş ve dikkatlice sürünüz. Tekerlekler ve lastikler 133

136 Tekerlekler ve lastiklerle çalışma bkz. Sayfa 132 oku- yu Şek. 106 Tekerleklerin yerlerinin değiştirilmesi (rotasyon) Tekerleklerin yerlerinin değiştirilmesi (rotasyon) Ön lastiklerin belirgin olarak kuvvetli yıpranması durumunda, ön tekerleklerin arka tekerleklere karşı şemaya göre» Şek. 106 değiştirilmesini tavsiye ederiz. Böylece lastikler yaklaşık olarak aynı dayanım ömrüne sahip olurlar. Tüm tekerleklerin düzenli yıpranması ve en uygun dayanım ömrü için her km'de bir yerlerinin değiştirilmesini tavsiye ederiz. Lastiklerin depolanması Eğer tekerlekler sökülürse, tekrar takıldıklarında o ana kadar olan gidiş yönlerinin muhafaza edilebilmesi için, sökülmeden önce işaretlenmelidirler. Sökülmüş tekerlekler veya lastikler, daima serin, kuru ve mümkünse karanlık bir yerde muhafaza edilmelidir. Bir janta takılmamış olan lastikler, dik konumda muhafaza edilmelidir. Yeni lastikler ve tekerlekler bkz. Sayfa 132 oku- yu Tüm 4 tekerlekte sadece aynı yapı türünde, aynı ebatta (yuvarlanma çevresi) ve bir aksta aynı profil modelindeki lastikler kullanılmalıdır. Aracınız için izin verilen lastik/jant kombinasyonları araç belgelerinizde bulunmaktadır. Lastik verilerini tanımak doğru seçimi kolaylaştırır. Lastiklerin yan yüzeylerinde örn. aşağıdaki lastik yazısı vardır. 195/55 R H Bunun anlamı: 195 mm cinsinden lastik genişliği 55 % cinsinden yükseklik/genişlik oranı R Lastik yapı türü harfi - Radyal 15 İnç cinsinden jant çapı 85 Yük indeksi H Hız sembolü Lastikler için aşağıdaki hız sınırlamaları geçerlidir: Hız sembolü Q R S T U H V W İzin verilen en yüksek hız 160 km/saat 170 km/saat 180 km/saat 190 km/saat 200 km/saat 210 km/saat 240 km/saat 270 km/saat Üretim tarihi ayrıca lastiğin yan yüzünde verilmektedir (muhtemelen iç tarafta): DOT Örnek olarak anlamı: Bu lastik 2012 yılının 27. haftasında üretilmiştir. Sadece bir geçici acil durum tekerleği mevcut ise, şu dikkate alınmalıdır» Sayfa Kullanım uyarıları

137 Dönüş yönüne bağlı lastikler bkz. Sayfa 132 oku- yu Dönüş yönü lastik yan yüzündeki oklarla işaretlenmiştir. Bu öngörülen dönüş yönüne mutlaka uyulmalıdır. Ancak o zaman bu lastiklerin tutuş kabiliyeti, dönüş sesi, sürtünme ve aquaplaning (suda kayma) ile ilgili en uygun nitelikler tam olarak geçerlilik kazanır. Eğer stepneyi bir lastik patlaması durumunda dönüş yönüne bağlı olmayan veya ters yönde olan şekilde takmak zorunda kalırsanız, dikkatli sürünüz, zira bu durumda lastiğin en uygun nitelikleri elde edilemez. Stepne Şek. 107 Bagaj bölmesi: Stepne Stepne, mümkün olan en kısa sürede tekrar ilgili ölçülere sahip ve ilgili modeldeki sürüş lastiği ile değiştirilmelidir. Geçici acil durum tekerleği Aracınızın bir geçici tekerlek ile donatılmış olup olmadığı, geçici tekerleğin jantında bulunan bir uyarı plaketinden anlaşılır. Geçici tekerlek ile sürüş yaparken şunlara dikkat edilmelidir. Tekerleğin montajından sonra bu uyarı etiketinin üzeri örtülmemelidir. Bu geçici acil durum tekerleği ile 80 km/saatin üzerinde bir hızla gidilmemeli ve bu gidiş sırasında özellikle dikkatli olunmalıdır. Tam gaz hızlanmalardan, kuvvetli frenlemeden ve son derece hızlı viraj dönmelerden sakınılmalıdır. Bu stepnenin lastik hava basıncı azami standart lastik hava basıncı ile aynıdır. Bu geçici acil durum tekerleği en yakın yetkili servise kadar kullanılmalıdır, zira bu sürekli bir kullanım için değildir. Stepne hasar görmüşse kesinlikle kullanılmamalıdır. Eğer stepne ölçüleriyle ve modeliyle sürüş lastiklerinden farklı ise asla 80 km veya 50 mph'den hızlı sürülmemelidir. Tam gaz hızlanmalardan, kuvvetli frenlemeden ve son derece hızlı viraj dönmelerden sakınılmalıdır. ÖNEMLİ Geçici acil durum tekerleği etiketi üzerindeki uyarılar dikkate alınmalıdır. bkz. Sayfa 132 oku- yu Stepne, bagaj bölümü taban kaplaması altında bir çukur içinde ve özel bir cıvata ile sabitlenmiştir» Şek Stepneyi sökmeden önce, araç aletlerinin kutusu çıkarılmalıdır. Stepnenin daima kullanılır durumda olması için, stepnedeki hava basıncının kontrol edilmesi önemlidir (en uygunu her lastik hava basıncı kontrolü sırasında - bkz. yakıt deposu kapağındaki etiket» Sayfa 133). Eğer stepne ölçüleriyle veya modeliyle sürüş lastiklerinden (örn. kış lastikleri, dönüş yönüne bağlı lastikler) farklı ise, o zaman stepne sadece lastik hasarı durumunda kısa süreli ve dikkatli bir sürüş tarzı ile kullanılmalıdır». Stepnenin hava basıncı, daima araç için öngörülen en yüksek basınca uygun olmalıdır. Jant kapağı bkz. Sayfa 132 oku- yu Çıkartılması Araç aletlerinden olan kelepçe jant kapağının kuvvetli kenarına asılmalıdır. Jant anahtarı tel kelepçenin arasından itilmeli, lastikten desteklenmeli ve kapak çekilmelidir. Tekerlekler ve lastikler 135

138 Takma Önce jant kapağının supap deliği janta oturtulmalıdır. Sonunda jant kapağı, tüm çevresinde tam olarak oturacak şekilde janta bastırılmalıdır. ÖNEMLİ El kuvveti kullanınız, jant kapağına vurmayınız! Kaba vuruşlar yapıldığında, özellikle jant kapağının janta tam oturmayan yerlerdeki kılavuz ve merkezleme elemanlarında hasar meydana gelebilir. Jant kapağını, hırsızlık önleyici bijon ile sabitlenmiş olan bir çelik janta monte etmeden önce, hırsızlık önleyici bijonun supap bölgesindeki delikte bulunması sağlanmalıdır» Sayfa 144, Lastiklerin hırsızlığa karşı emniyete alınması. Eğer sonradan jant kapakları takılırsa, fren sisteminin soğuması için yeterli derecede bir hava akımının sağlanmış olmasına dikkat edilmelidir. Bijon kapakları Şek. 108 Kapağın çıkartılması bkz. Sayfa 132 oku- yu Çıkartılması Plastik mandal, mandalın iç çıkıntısı bijon kapağının faturasına gelinceye kadar bijon kapağına doğru itilmeli ve kapak çıkarılmalıdır» Şek Takma Kapakları, bijonlara dayanıncaya kadar oturtulmalıdır. Bijon kapakları, stepnedeki bir plastik kutuda veya stepne muhafaza yerinde bulunur. Lastik kontrol göstergesi bkz. Sayfa 132 oku- yu Şek. 109 Lastik hava basıncı kontrol değerini ayarlamak için tuş Lastik kontrol göstergesi, ABS sensörlerinin yardımı ile her bir tekerleğin devrini ve dolayısıyla yuvarlanma çevresini karşılaştırır. Bir tekerleğin yuvarlanma çevresinin değişmesi durumunda, gösterge panelindeki kontrol lambası yanar» Sayfa 22 ve sesli bir sinyal duyulur. Bir tekerleğin yuvarlanma çevresi aşağıdaki durumlarda değişir: Lastik hava basıncı çok düşük ise; Lastiğin yapısı hasarlı ise; Araç tek taraflı yüklenmiş ise; bir aksın tekerlekleri daha fazla yüklenmiş ise (örn. römork çekmek veya yokuş yukarı veya yokuş aşağı sürüş); Kar zincirleri takılmış ise; Geçici tekerlek takılı ise; Aks başına bir tekerlek değiştirilmiş ise. Sistemin temel ayarlaması Lastik hava basıncı değiştirildikten, bir veya birden fazla tekerlek değiştirildikten sonra, araçtaki (örn. akslar arasındaki tekerlek değişikliği) bir tekerleğin pozisyon değişikliğinden sonra veya sürüş sırasında kontrol lambasının yanmasında sistemin bir temel ayarlamasının yapılması gerekir: Tüm lastikler öngörülen hava basıncı ile şişirilmelidir» Sayfa 133. Kontak açılmalıdır. 136 Kullanım uyarıları

139 » Şek. 109 düğmesine 2 saniyeden daha uzun basılmalıdır. Tuşa basarken kontrol lambası yanar. Aynı zamanda sistemin hafızası silinir, yeni kalibrasyon başlar ve bu durum akustik bir sinyalle ve hemen ardından kontrol lambasının sönmesiyle onaylanır. kontrol lambası temel ayarın ardından sönmezse, sistemde bir hata vardır. Bir yetkili servisten yardım talebinde bulununuz. Kontrol lambası yanar En az bir tekerleğin lastik hava basıncı hafızada kayıtlı ana değerden oldukça düşük ise, kontrol lambası» yanar. Kontrol lambası yanıp söner Kontrol lambasının yanıp sönmesi durumunda sistemde bir arıza var demektir. Bir yetkili servisten yardım talebinde bulununuz ve arızanın giderilmesini sağlayınız. Kontrol lambası yanıyorsa, hızınızı hemen azaltınız ve kuvvetli fren ve manevralardan kaçınınız. İlk fırsatta hemen durunuz ve lastikleri ve hava basıncını kontrol ediniz. Belirli şartlarda (örn. sportif sürme, kış mevsiminde veya tabanı gevşek yollar) kontrol lambası gecikmeli yanar veya hiç yanmaz. Lastik kontrol göstergesi, sürücünün doğru lastik hava basıncının sağlanması sorumluluğunu ortadan kaldırmaz. Bunun için lastik hava basıncı düzenli şekilde kontrol edilmelidir. Sistem eşit miktarda basınç kaybını algılayamadığı için, lastik kontrol göstergesi düzenli lastik hava basıncı kontrolünün yerini almaz. Örneğin aniden oluşan bir lastik hasarı gibi çok hızlı lastik basıncı kayıplarında lastik kontrol göstergesi uyaramaz. Bu durumda araç dikkatlice, direksiyonu sert çevrilmeden ve sert fren yapmadan durdurulmaya çalışılmalıdır. Lastik kontrol göstergesinin kusursuz çalışmasını sağlamak için her km'de veya yılda 1 kez temel ayarlama yeniden yapılmalıdır. bkz. Sayfa 132 oku- Bijonlar yu Jantlar ve bijonlar yapısal olarak birbirlerine göre ayarlanmışlardır. Başka jantlara göre donatım değiştirildiğinde - örn. kış lastikleri olan hafif metal alaşımlı jantlara veya tekerleklere - mutlaka bunlara ait doğru uzunlukta ve küresel formlu bijonlar kullanılmalıdır. Tekerleklerin sabitlenmesi ve fren sisteminin uygun çalışması buna bağlıdır. Kış lastikleri bkz. Sayfa 132 oku- yu Kış mevsimindeki yol şartlarında aracınızın sürüş nitelikleri kış lastikleriyle belirgin olarak iyileşir. Yaz lastikleri yapılarından dolayı (genişlik, kauçuk karışımı, profil oluşumu), 7 C'nin altındaki bir sıcaklıkta buz ve kar üzerinde kaymaya karşı daha az dayanıklıdır. Bu durum özellikle, geniş lastikle veya yüksek hız lastiği ile donatılmış olan araçlar için geçerlidir (Lastik yan yüzündeki tanım harfi H veya V). En iyi sürüş şartlarını elde etmek için, kış lastikleri mutlaka her dört tekerlekte de kullanılmalıdır, asgari profil derinliği 4 mm olmalı ve lastikler 4 yıldan eski olmamalıdır. Düşük bir hız kategorisindeki kış lastikleri, ancak aracın mümkün olan azami hızı yüksek olsa bile bu lastiklerin izin verilen azami hızını aşmamak şartıyla kullanılabilir. Çevre u Zamanı gelince yaz lastiklerinizi tekrar takınız, zira yaz lastiklerinin sürüş nitelikleri karsız ve buzsuz yollarda ve ayrıca 7 C'nin üzerindeki sıcaklıklarda daha iyidir - fren mesafesi kısadır, yuvarlanma sesleri daha azdır, lastik aşınması daha azdır. Ve yakıt tüketimi daha düşüktür. Kar zincirleri bkz. Sayfa 132 oku- yu Kar zincirleri sadece ön tekerleklere takılabilir. Kar zincirleri kış mevsimindeki yol şartlarında sadece çekişi değil, aynı zamanda fren davranışını da iyileştirir. Tekerlekler ve lastikler 137

140 Kar zincirlerinin kullanılmasına, teknik nedenlerden dolayı sadece aşağıdaki jant/ lastik kombinasyonları ile izin verilir. Jant ebadı Preslenme derinliği (ET) Lastik ebatları 5J x 14 a) 35 mm 175/70 6J x 15 b) 38 mm 185/60 6J x 15 b) 38 mm 195/55 a) Sadece kilitleri ve baklaları 9 mm'den büyük olmayan kar zincirleri kullanılmalıdır. b) Sadece kilitleri ve baklaları 13 mm'den büyük olmayan kar zincirleri kullanılmalıdır. Kar zincirlerini takmadan önce jant kapakları çıkartılmalıdır. ÖNEMLİ Zemini karsız olan yollara girer girmez zincirler çıkartılmalıdır. Zira zincirler böyle bir durumda sürüş niteliklerine olumsuz etki yaparlar, lastiklere zarar verirler ve kendileri çabuk zarar görür. 138 Kullanım uyarıları

141 Aksesuar, tadilatlar ve parça değişimi Giriş bilgileri Aracın daha sonra aksesuar ile donatılması, bir araç parçasının yenisiyle değiştirilmesi veya teknik değişikliklerin yapılması gerektiğinde, aşağıdaki uyarılara dikkat edilmelidir. Aksesuar veya parçalar satın almadan önce ve teknik değişikliklerden önce, daima bir ŠKODA servisine danışılmalıdır». Eğer aracınızda teknik değişiklikler yapılacak ise, ŠKODA tarafından öngörülen kılavuz değerlere ve uyarılara dikkat edilmelidir. Öngörülen işleyişe uyarak araç hasar görmez, trafik ve çalışma güvenliği muhafaza edilir. Araç değişiklikler yapıldıktan sonra da geçerli trafik tescil yasası (StVZO) yönergelerine uygun olacaktır. Daha ayrıntılı bilgileri, gerekli tüm çalışmaları da usulüne göre yapabilen bir ŠKODA servisinden alabilirsiniz. Özel donanımlı araçlar İleride eski araç geri dönüşümcülerine verilmek üzere, yapılan değişikliklerin teknik belgeleri araç sahibi tarafından korunmalıdır. Çevreye zarar vermeden geri dönüşüm bu şekilde sağlanır. Elektronik parçalara ve bunlara ait yazılımlara müdahale edilmesi, fonksiyon arızalarına yol açabilir. Elektronik parçaların şebeke bağlantıları nedeniyle, bu arızalar ayrıca ilgisi olmayan sistemleri de olumsuz etkiler. Yani aracın trafik güvenliği tehlike altında olabilir ve yüksek parça aşınması meydana gelebilir. ŠKODA'nın izni olmadan yapılan teknik değişikliklerden dolayı meydana gelen hasarlar, garanti kapsamında değildir- bkz. garanti belgesi. Orijinal ŠKODA aksesuarlarını ve orijinal ŠKODA parçalarını, orada satın alınan parçaların montajını da usulüne göre yerine getiren ŠKODA servislerinden elde edebilirsiniz. Hava yastığı sistemindeki değişiklikler ve kısıtlamalar Onarım ve teknik değişiklik durumunda ŠKODA'nın direktiflerine uyulmalıdır. Ön tampondaki, kapılardaki, ön koltuklardaki, araç tavanındaki veya karoserdeki değişikliklerin ve onarımların ŠKODA yetkili servisi tarafından yapılmasını tavsiye ediyoruz. Bu araç parçalarında hava yastığı sisteminin sistem bileşenleri bulunabilir. Hava yastığı modülleri onarılamaz, sadece değiştirilebilir. Asla eski araçlardan sökülen veya geri dönüşüm prosesinden gelen hava yastığı parçaları araca takılmamalıdır. Araç tekerlek süspansiyonunun değiştirilmesi, izin verilmeyen jant-lastik kombinasyonları dahil, hava yastığının fonksiyon şeklini değiştirebilir ve bir kaza durumunda ağır veya ölümcül yaralanma riskini arttırabilir. Hava yastığı sistemindeki tüm çalışmalarda ve başka onarım çalışmalarından dolayı sistem parçalarının sökülmesi ve takılması sırasında hava yastığı sistemi parçaları hasar görebilir. Bunun sonucunda bir kaza durumunda hava yastıkları doğru çalışmayabilir hatta hiç açılmayabilir. Aracınızda usul dışı yapılan çalışmalar ve değişiklikler fonksiyon arızalarına neden olabilir - Kaza tehlikesi! Aracınız için tam olarak izin verilen orijinal ŠKODA aksesuarlarını ve orijinal ŠKODA parçalarını kullanmanızı kendi iyiliğiniz için tavsiye ederiz. Orijinal ŠKODA aksesuarlarının ve orijinal ŠKODA parçaların güvenilirliği, emniyeti ve aracınıza uygunluğu garanti edilir. Başka ürünlerde, sürekli pazar araştırmasına rağmen, bunlar istisnai durumlarda çalışma iznine sahip veya resmi kontrol enstitüsü tarafından onaylanmış olmasına rağmen aracınız için uygunluk konusunda değerlendirme yapamıyor ve garanti veremiyoruz. Aksesuar, tadilatlar ve parça değişimi 139

142 Kendi kendine yardım Kendi kendine yardım İlk yardım çantası ve ikaz üçgeni Yangın söndürme tüpü Yangın söndürme tüpünde bulunan talimatı lütfen dikkatlice okuyunuz. Yangın söndürme tüpü, bu iş için yetkili bir kişi veya bir firma tarafından mutlaka yılda bir kere kontrol edilmelidir (Ulusal yasa yönetmeliklerine lütfen dikkat edin). Yangın söndürme tüpü, acil frenleme durumunda veya bir çarpışmada çözülüp araç içindekilerin yaralanmasına sebep olmayacak şekilde yerleştirilmelidir. Yangın söndürme tüpü, geçerli olan ulusal yasal yönetmeliklerine mutlaka uymalıdır. Yangın söndürme tüpünün son kullanma tarihine dikkat edilmelidir. Yangın söndürme tüpü son kullanma tarihinden sonra kullanılırsa, doğru biçimde çalışacağı garanti edilemez. Şek. 110 Uyarı üçgeninin yerleştirilmesi İlk yardım çantası A» Şek. 110 bir bant yardımıyla bagaj bölmesinin sağ eşya gözüne sabitlenebilir. Azami ölçüleri 436 x 45 x 32 mm olan bir ikaz üçgenini B arka duvarın döşemesine yuvalarla sabitlenebilir. Araç aletleri İlk yardım çantası ve ikaz üçgeni, acil frenleme durumunda veya bir çarpışmada çözülüp araç içindekilerin yaralanmasına sebep olmayacak şekilde yerleştirilmelidir. İlk yardım çantasının son kullanma tarihine dikkat edilmelidir. Yetkili ŠKODA servislerinden elde edebileceğiniz orijinal ŠKODA aksesuarlarındaki bir ilk yardım çantasını ve ikaz üçgenini kullanmanızı öneririz. Şek. 111 Araç aletleri Araç aletleri ve etiketli kriko, stepnedeki bir plastik kutuda veya stepne muhafaza yerinde bulunur. Burada ayrıca römork tertibatının çıkarılabilir topuzu için de yer vardır. Bu kutu bir bantla stepneye sabitlenmiştir. 140 Kendi kendine yardım

143 Araç aletleri aşağıdaki parçalardan ibarettir (donanıma göre) Tornavida Hırsızlığı önleyici bijonlar için adaptör Çekme halkası Jant kapaklarını çekmek için kelepçe Kriko Bijon anahtarı Bijon kapakları için çekme pensi Yedek ampül seti Kriko tekrar yerine yerleştirilmeden önce, kriko kolu tam olarak vidalanmalıdır. Fabrika çıkışında teslim edilen kriko sadece sizin araç tipiniz için öngörülmüştür. Bununla hiçbir zaman ağır araçlar veya başka yükler kaldırılmamalıdır - Yaralanma tehlikesi! Bagaj bölmesindeki araç aletlerinin emniyetli bir şekilde sabitlenmiş olmasına dikkat edilmelidir. Kutunun daima bant ile emniyet altına alınmış olmasına dikkat edilmelidir. Tekerleğin değiştirilmesi Akan yol trafiğinde bulunuyorsanız, flaşör sistemini devreye sokunuz ve öngörülen uzaklığa ikaz üçgenini yerleştiriniz! Bu esnada ulusal yasa yönetmelikleri dikkate alınmalıdır. Böylece sadece kendinizi değil, ayrıca trafikte seyreden diğer araç kullanıcılarını da korumuş olursunuz. Bir lastik hasarı veya lastik patlaması durumunda aracınızı akan trafikten mümkün olduğunca uzak bir yerde durdurunuz. Park ettiğiniz yer mümkün olduğunca düz ve sağlam bir zemine sahip olmalıdır. Eğer tekerlek değişimi dik eğimli bir yolda yapılıyorsa, aracı yuvarlanmaya karşı emniyete almak için, karşı taraftaki tekerlek bir taş veya benzeri ile bloke edilmelidir. Eğer araç sonradan fabrika çıkışındaki lastiklerden farklı bir lastikle veya jantla donatıldı ise, o zaman uyarılar dikkate alınmalıdır» Sayfa 134, Yeni lastikler ve tekerlekler. Araç daima kapıları kapalı iken kaldırılmalıdır. Araç bir kriko ile kaldırılırsa, asla kol veya bacak gibi uzuvlarınızı aracın altına sokmayın. Krikonun taban plakası uygun araçlarla kaymaya karşı emniyete alınmalıdır. Krikonun hareketli taban plakası altındaki yumuşak ve kaygan zemin krikonun kaymasına ve bunun sonucunda aracın düşmesine yol açabilir. Bu nedenle kriko daima sert bir zemine yerleştirilmeli veya geniş alanlı sağlam bir altlık kullanılmalıdır. Kaygan zemin durumunda, örn. çini kaplı zemin veya parke taşı gibi, kaymayan bir altlık kullanılmalıdır (örn. lastik paspas). Araç kaldırılmış durumda iken, motoru kesinlikle çalıştırmayınız - Yaralanma tehlikesi. Kriko, sadece bunlar için öngörülen takma noktalarına yerleştirilmelidir. Konuya giriş Bu bölümde aşağıdaki konulara ilişkin bilgiler bulacaksınız: Ön çalışmalar 142 Tekerleğin değiştirilmesi 142 Sonradan yapılan çalışmalar 142 Bijonların gevşetilmesi ve sıkılması 143 Aracın kaldırılması 143 Lastiklerin hırsızlığa karşı emniyete alınması 144 ÖNEMLİ Bijonlar için öngörülen sıkma torkları, çelik ve hafif metal alaşımlı jantlar için 120 Nm'dir. Hırsızlığı önleyici bijon çok kuvvetli sıkılırsa, hırsızlığı önleyici bijon ve adaptör hasar görebilir. Adaptörlü hırsızlık önleyici bijon seti bir ŠKODA yetkili servisinden edinilebilir. Bir tekerlek değişiminde ulusal yasa yönetmelikleri dikkate alınmalıdır. Kendi kendine yardım 141

144 Ön çalışmalar bkz. Sayfa 141 okuyu- Tekerlek değişiminden önce aşağıdaki çalışmalar yapılmalıdır: Bir lastik patlaması durumunda araç akan trafikten mümkün olduğunca uzak bir yerde durdurulmalıdır. Yeriniz düz olmalıdır. Tüm araçtakilerin araçtan inmeleri sağlanmalıdır. Lastik değişimi sırasında, araçta bulunanları yol üzerinde durdurmamalısınız (onun yerine örneğin emniyet duvarının arkasında). Motor durdurulmalı ve vites kolu nötr konuma veya otomatik şanzımanın vites kolu P konumuna alınmalıdır. El freni sıkıca çekilmelidir. Eğer bir römork bağlı ise, römork ayrılmalıdır. Araç aletleri» Sayfa 140 ve stepne» Sayfa 140 bagaj bölümünden dışarı alınmalıdır. Tekerleğin değiştirilmesi bkz. Sayfa 141 okuyu- Tekerlek değiştirme işlemi mümkün olduğunca yatay bir yüzeyde yapılmalıdır. Jant kapağı» Sayfa 135 veya bijon kapakları» Sayfa 136 çıkarılmalıdır. Önce hırsızlık önleyici bijon, ardından diğer bijonlar sökülmelidir» Sayfa 143. Değiştirilecek tekerleğin yerle teması kesilinceye kadar araç kaldırılmalıdır» Sayfa 143. Bijonlar sökülmeli ve temiz bir altlığın (bez, kağıt vb.) üzerine koyulmalıdır. Tekerlek çıkarılmalıdır. Stepne yerleştirilmeli ve bijonlar hafifçe sıkılmalıdır. Araç indirilmelidir. Bijon anahtarıyla karşılıklı bijonlar (çapraz olarak) sıkılmalı, hırsızlık önleyici bijon en son sıkılmalıdır» Sayfa 143. Jant kapağı veya bijon kapakları tekrar takılmalıdır. Bijonlar mutlaka temiz ve kolay vidalanır durumda olmalıdır. Bijonlara asla gres yağı veya başka bir yağ sürülmemelidir! Dönüş yönüne bağlı lastiklerin montajında dönüş yönüne dikkat edilmelidir» Sayfa 132. Sonradan yapılan çalışmalar bkz. Sayfa 141 okuyu- Tekerlek değişiminden sonra aşağıdaki çalışmalar da mutlaka yapılmalıdır. Değiştirilen tekerlek özel bir cıvata ile stepne çukuruna yerleştirilmeli ve sabitlenmelidir» Sayfa 135. Araç aletleri ait oldukları yere yerleştirilmelidir. Takılmış olan stepnenin lastik hava basıncı mümkün olan en kısa sürede kontrol edilmelidir. Bijonların sıkma torku en kısa sürede bir tork anahtarı ile kontrol ettirilmelidir. Hasarlı lastik değiştirilmeli veya bir yetkili servise onarım imkanları sorulmalıdır. Tekerleği değiştirirken, bijonların paslandığı ve zor vidalandığı tespit edilirse, bijonların sıkma torku kontrolünden önce değiştirilmeleri zorunludur. Sıkma torku kontrolüne kadar dikkatli ve sadece ölçülü bir hızla sürülmelidir. 142 Kendi kendine yardım

145 Bijonların gevşetilmesi ve sıkılması Aracın kaldırılması Şek. 112 Lastik değişimi: Bijonların gevşetilmesi Şek. 113 Lastik değişimi: Krikoyu takma yerleri bkz. Sayfa 141 okuyu- Bijonların gevşetilmesi Bijon anahtarı, sonuna kadar bijona itilmelidir 1). Anahtarın ucundan tutulmalı ve bijon yaklaşık bir tur sola doğru döndürülmelidir» Şek Bijonların iyice sıkılması Bijon anahtarı, sonuna kadar bijona itilmelidir 1 ). Anahtarın ucundan sıkıca tutulmalı ve bijon, iyice oturuncaya kadar sağa doğru döndürülmelidir. Araç kriko ile kaldırılmadığı sürece, bijonlar çok az gevşetilmelidir (yaklaşık bir tur) - Kaza tehlikesi! Eğer bijonlar gevşemiyorsa, anahtarın uç kısmına ayağınızla dikkatlice basabilirsiniz. Bu sırada araca sıkıca tutunuz ve emniyetli durmaya dikkat ediniz. Şek. 114 Krikonun yerleştirilmesi bkz. Sayfa 141 okuyu- Krikoyu yerleştirmek için, hasarlı tekerleğe en yakın olan takma noktası seçilmelidir» Şek Takma noktası, alt tabanlıktaki çıkıntının tam altında bulunur. Krikoyu takma noktasının altında, tırnakları alt tabanlığın dik eşiğinde oluncaya kadar yukarı doğru çeviriniz. Krikoyu, tırnakları eşiği» Şek alt tabanlığın yan yüzeyindeki çıkıntı - kavrayacak şekilde yerleştiriniz. Kriko taban plakası tüm yüzeyinin düz bir zemin üzerinde durmasına ve tırnakların eşiği kavradığı noktada dik konumda» Şek. 114 olması sağlanmalıdır. Kriko, tekerlek yerden biraz kalkıncaya kadar yukarıya doğru döndürmeye devam edilmelidir. 1) Hırsızlığı önleyici bijonları sıkmak ve gevşetmek için ilgili adaptör kullanılmalıdır» Sayfa 144. Kendi kendine yardım 143

146 Lastiklerin hırsızlığa karşı emniyete alınması bkz. Sayfa 141 okuyu- Şek. 115 Prensip gösterim: Adaptör ile birlikte hırsızlık önleyici bijon Hırsızlığı önleyici bijonları olan araçlarda (tekerlek başına bir adet hırsızlığı önleyici bijon), bunları sadece birlikte verilen adaptörle sökebilir veya takabilirsiniz. Jant kapağını janttan veya bijon kapağını hırsızlık önleyici bijondan çıkarınız. Adaptörü B» Şek. 115 dişli tarafı ile hırsızlığı önleyici bijonun A iç dişli tarafına sonuna kadar itiniz, sonunda sadece dış altı köşe kısım dışarıya taşmalıdır. Bijon anahtarı, sonuna kadar adaptöre B sokulmalıdır. Bijon gevşetilmeli veya sıkılmalıdır» Sayfa 143. Adaptörü dışarı çektikten sonra, jant kapağı tekrar takılmalı veya bijon kapağı hırsızlığı önleyici bijona sokulmalıdır. Sıkma torku en kısa sürede bir tork anahtarı ile kontrol ettirilmelidir. Adaptörün alın tarafındaki veya hırsızlığı önleyici bijonun alın tarafına çakılmış olan kod numarasını bir yere not etmeniz doğru olur. Gerekli olduğunda bu numara yardımıyla bir ŠKODA servisinden yedek adaptör temin edebilirsiniz. Bijon adaptörünü daima araç içinde bulundurmanızı tavsiye ederiz. Araç aletleri ile birlikte muhafaza edilmelidir. Onarım seti Konuya giriş Bu bölümde aşağıdaki konulara ilişkin bilgiler bulacaksınız: Onarım setinin parçaları 145 Onarım setinin kullanımıyla ilgili ön çalışmalar 145 Lastiğin sızdırmaz hale getirilmesi ve şişirilmesi dakikalık sürüşten sonra kontrol 146 Onarım seti, bagaj bölümü taban döşemesinin altında bir kutu içinde bulunur. Onarım seti ile, bir yabancı cisim veya delinme sonucu meydana gelen ve 4 mm'ye varan lastik hasarları güvenle tamir edilebilir. Yabancı cisimler, örn. vidalar veya çiviler lastikten çıkarılmamalıdır! Onarım hemen araçta yapılmalıdır. Onarım seti ile yapılan onarım, daimi lastik onarımının yerine hiçbir zaman geçmez, onarım sadece en yakın yetkili servise ulaşmak içindir. Onarım seti şu durumlarda kullanılmamalıdır: Jant hasarında; -20 C altındaki dış sıcaklıkta; 4 mm'den büyük kesik veya deliklerde; Lastik yan yüzeyi hasarında; Çok düşük lastik hava basıncı veya havasız lastik ile sürüş için; Son kullanma tarihi (bkz. dolum tüpü) geçmişse. Akan yol trafiğinde bulunuyorsanız, flaşör sistemini devreye sokunuz ve öngörülen uzaklığa ikaz üçgenini yerleştiriniz! Bu esnada ulusal yasa yönetmelikleri dikkate alınmalıdır. Böylece sadece kendinizi değil, ayrıca trafikte seyreden diğer araç kullanıcılarını da korumuş olursunuz. Bir lastik hasarı veya lastik patlaması durumunda aracınızı akan trafikten mümkün olduğunca uzak bir yerde durdurunuz. Park ettiğiniz yer mümkün olduğunca düz ve sağlam bir zemine sahip olmalıdır. Dolgu macunlu bir lastik normal bir lastik ile aynı sürüş özelliklerine sahip değildir. 80 km/saat veya 50 mil/saat'ten hızlı sürmeyiniz. Tam gaz hızlanmalardan, kuvvetli frenlemeden ve son derece hızlı viraj dönmelerden sakınılmalıdır. Lastik hava basıncı 10 dakikalık sürüşten sonra kontrol edilmelidir! Dolgu macunu sağlığa zararlıdır ve cilde temas etmesi durumunda hemen temizlenmelidir. Çevre u Kullanılmış veya son kullanma tarihi dolmuş dolgu macunu çevre yönergeleri dikkate alınarak imha edilmelidir. 144 Kendi kendine yardım

147 Onarım seti üreticisinin kullanım kılavuzu dikkate alınmalıdır. Yeni bir dolgu macunu tüpü orijinal ŠKODA çeşitleri arasından seçilebilir. Onarım seti ile onarılan lastikler hemen değiştirilmeli veya bir yetkili servise onarım imkanları sorulmalıdır Dolgu macunlu lastik dolum tüpü Yedek valf elemanı Valf elemanı çeviricinin 1» Şek. 116 alt ucunda bir yarık vardır. Bu yarığa valf elemanı girmektedir. Sadece bu şekilde valf elemanı, lastik valfından sökülüp tekrar takılabilir. Bu yedek valf elemanı 11 için de geçerlidir. Onarım setinin parçaları Şek. 116 Onarım setinin parçaları bkz. Sayfa 144 oku- yu Onarım seti aşağıdaki parçalardan oluşur Valf elemanı çevirici max. 80 km/h veya max. 50 mph hız bilgisini içeren etiket Kapama tapalı dolum hortumu Hava kompresörü Lastik dolum hortumu Lastik hava basıncı göstergesi Hava boşaltma cıvatası AÇMA ve KAPAMA şalteri 12-Volt kablo soketi» Sayfa 51 Onarım setinin kullanımıyla ilgili ön çalışmalar bkz. Sayfa 144 oku- yu Onarım seti kullanılmadan önce aşağıdaki ön çalışmalar yapılmalıdır. Bir lastik patlaması durumunda araç akan trafikten mümkün olduğunca uzak bir yerde durdurulmalıdır. Park ettiğiniz yer mümkün olduğunca düz ve sağlam bir zemine sahip olmalıdır. Tüm araçtakilerin araçtan inmeleri sağlanmalıdır. Lastik değişimi sırasında, araçta bulunanları yol üzerinde durdurmamalısınız (onun yerine örneğin emniyet duvarının arkasında). Motor durdurulmalı ve vites kolu nötr konuma veya otomatik şanzımanın vites kolu P konumuna alınmalıdır. El freni sıkıca çekilmelidir. Onarımın, onarım seti ile yapılıp yapılamayacağı kontrol edilmelidir» Sayfa 144. Eğer bir römork bağlı ise, römork ayrılmalıdır. Onarım seti bagaj bölümünden alınmalıdır. Etiket 2» Şek. 116» Sayfa 145 kumanda paneline, sürücünün görüş alanı içerisine yapıştırılmalıdır. Yabancı cisim, örn. vida veya çivi, lastikten çıkarılmamalıdır. Valf başlığı sökülmelidir. Valf elemanı çevirici 1 yardımıyla valf elemanı sökülmeli ve temiz zeminin (bez, kağıt vb.) üzerine koyulmalıdır. Lastiğin sızdırmaz hale getirilmesi ve şişirilmesi bkz. Sayfa 144 oku- yu Lastiğin sızdırmaz hale getirilmesi Lastik dolum tüpü 10» Şek. 116» Sayfa 145 birkaç kez kuvvetlice çalkalanmalıdır. Kendi kendine yardım 145

148 Dolum hortumu 3 sıkıca saat ibresi yönünde lastik dolum tüpünün 10 üzerine vidalanmalıdır. Kapaktaki folyo otomatik olarak yırtılır. Dolum hortumundaki 3 kapama tapası çıkarılmalı ve açık ucu tam olarak lastik valfının üzerine geçirilmelidir. Tüpü 10 tabanı ile yukarı doğru tutunuz ve lastik dolum tüpünün tüm dolgu macununu lastiğe doldurunuz. Boş lastik dolum tüpünü valftan çıkarınız. Valf elemanını valf elemanı çevirici 1 ile tekrar lastik valfına vidalayınız. Lastiğin şişirilmesi Hava kompresörünün lastik dolum hortumunu 5» Şek. 116» Sayfa 145 lastik valfına sıkıca vidalayınız. Hava boşaltma cıvatasının 7 sıkılmış olmasını kontrol ediniz. Motoru çalıştırınız ve çalışmaya devam etmesini sağlayınız. Soket 9 12-Volt prizine takılmalıdır. Hava kompresörünü AÇMA ve KAPAMA şalteri 8 ile çalıştırınız. Hava kompresörü, 2,0-2,5 bar'a ulaşılana kadar çalıştırılmalıdır. Azami çalışma süresi 8 dakika»! Hava kompresörünü kapatınız. 2,0-2,5 bar'lık hava basıncına ulaşılamıyorsa, lastik dolum hortumu 5 lastik valfından sökülmelidir. Conta macununun lastik içerisinde dağılabilmesi için araçla yaklaşık 10 metre ileri veya geri gidiniz. Lastik dolum hortumunu 5 tekrar sıkıca lastik valfına vidalayınız ve şişirme işlemini tekrarlayınız. Şimdi de gerekli lastik hava basıncına ulaşılamazsa, lastik çok hasarlıdır. Lastik, onarım setiyle sızdırmaz hale getirilemiyor». Hava kompresörünü kapatınız. Lastik dolum hortumunu 5 lastik valfından sökünüz. 2,0-2,5 bar'lık lastik hava basıncına ulaşıldığında, sürüş maks. 80 km/saat veya 50 mil/saat ile devam ettirilebilir. Lastik hava basıncı 10 dakikalık sürüşten sonra kontrol edilmelidir» Sayfa 146. Lastik dolum hortumu ve hava kompresörü şişirme sırasında ısınabilir - yaralanma tehlikesi! Sıcak lastik dolum hortumu ve sıcak hava kompresörü yanıcı malzemelerin üzerine koyulmamalıdır - yangın tehlikesi! Lastik minimum 2,0 bar'a şişirilemiyorsa, hasar çok büyüktür. Dolgu macunu, lastiği sızdırmaz hale getirememektedir. Sürüşe devam etmeyiniz. Yetkili servisten yardım alınmalıdır! ÖNEMLİ Hava kompresörünü en geç 8 dakikalık çalışma süresinden sonra kapatınız - Aşırı ısınma tehlikesi! Tekrar çalıştırmadan önce hava kompresörünün birkaç dakika soğuması beklenmelidir. 10 dakikalık sürüşten sonra kontrol bkz. Sayfa 144 oku- yu Lastik hava basıncı 10 dakikalık sürüşten sonra kontrol edilmelidir! Lastik hava basıncı 1,3 bar ve altında ise: Sürüşe devam etmeyiniz! Lastik, onarım setiyle sızdırmaz hale getirilemiyor. Yetkili servisten yardım alınız. Lastik hava basıncı 1,3 bar ve üzerinde ise: Lastik hava basıncı tekrar doğru değere (bkz. yakıt deposu kapağının iç tarafı) düzeltilmelidir. Sürüşü dikkatlice bir sonraki yetkili servise kadar azami 80 km/saat veya 50 mil/ saat ile devam ettiriniz. Takviye kablosu ile çalıştırma Konuya giriş Bu bölümde aşağıdaki konulara ilişkin bilgiler bulacaksınız: Takviye kablosu ile çalıştırma 147 ÇALIŞTIRMA-DURDURMA sistemli araçlarda takviye kablosu ile çalıştırma 148 Akü boşaldığı için, motor ilk hareketi almaz ise, motoru çalıştırmak için bir başka aracın aküsü kullanılabilir. Bunun için marş kablosuna ihtiyacınız vardır. Her iki akü de mutlaka 12 V anma gerilimine sahip olmalıdır. Akım veren akünün kapasitesi (Ah), prensip olarak boşalmış olan akünün kapasitesinin altında olmamalıdır. Takviye kablosu Sadece kesiti yeterli büyüklükte ve kutup uçları izole edilmiş olan takviye kablosu kullanılmalıdır. Üretici talimatları dikkate alınmalıdır. 146 Kendi kendine yardım

149 Artı kablonun renk tanımı çoğunlukla kırmızıdır. Eksi kablonun renk tanımı çoğunlukla siyahtır. Şarjı boşalmış bir akü 0 C'nin hemen altında donabilir. Akünün donması halinde akü takviyesiyle çalıştırmayı denemeyin - Patlama tehlikesi! Motor bölmesinde çalışırken uyarı bilgilerine dikkat edilmelidir» Sayfa 121. Kutup uçlarının izolasyonu olmayan parçaları birbirine kesinlikle temas etmemelidir. Bunun haricinde akünün artı kutbuna bağlı olan takviye kablosu aracın elektrik ileten parçaları ile temas halinde olmamalıdır - Kısa devre tehlikesi! Takviye kablosunu boşalan akünün eksi kutbuna bağlamayınız. Motorun ilk hareketindeki kıvılcım oluşumu ile aküden akan patlayıcı gaz ateş alabilir. Takviye kablosu, motor bölümünde dönen parçalar tarafından yakalanmayacak şekilde yerleştirilmelidir. Akünün üzerine eğilmeyiniz - Dağlama tehlikesi! Akü hücrelerinin vidalı kapakları sıkıca vidalanmış olmalıdır. Ateşleme kaynaklarını (açık alev, yanan sigaralar vs.) akülerden uzak tutunuz - Patlama tehlikesi! Takviye kablosu asla çok düşük elektrolit seviyesi taşıyan akülerde kullanılmamalıdır - Patlama ve asitle yanma tehlikesi. bkz. Sayfa 146 oku- yu Takviye kabloları mutlaka aşağıdaki sıraya göre bağlanmalıdır. Artı kutbun bağlanması Ucun birisi 1» Şek. 117 boşalan akünün A artı kutbuna bağlanmalıdır. Öteki uç 2 akım veren akünün B artı kutbuna bağlanmalıdır. Eksi kutbu ve motor bloğunu birleştirme Ucun birisi 3» Şek. 117 akım veren akünün B eksi kutbuna bağlanmalıdır. 4 no'lu diğer uç, motor bloğuna bağlı olan güçlü ve sert bir metal parçaya veya motor bloğunun kendisine bağlanmalıdır. Motorun çalıştırılması Akım veren aracın motoru çalıştırılmalı ve rölantide çalışması sağlanmalıdır. Şimdi de aküsü boşalan aracın motoru çalıştırılmalıdır. Eğer motor çalışmaz ise, çalıştırma işlemi 10 saniye sonra kesilmeli ve yaklaşık yarım dakika sonra tekrarlanmalıdır. Takviye kablosu yukarıda tarif edilenin tam tersi sırasına göre çıkarılmalıdır. İki araç arasında hiç bir temas olmamalıdır, aksi halde artı kutup bağlandığında elektrik akımı geçer. Boşalan akü araç şebekesine mutlaka usulüne göre bağlanmış olmalıdır. Takviye kablosunun araç aküleriyle ilgili yetkili bayiden alınması tavsiye edilir. Takviye kablosu ile çalıştırma Şek. 117 Bir başka aracın aküsünü kullanarak takviye kablosu ile çalıştırma: A - Boşalmış araç aküsü, B - Akım veren akü Kendi kendine yardım 147

150 ÇALIŞTIRMA-DURDURMA sistemli araçlarda takviye kablosu ile çalıştırma Şek. 118 Takviye kablosu ile çalıştırma - ÇALIŞTIRMA-DURDURMA sistemi bkz. Sayfa 146 oku- yu ÇALIŞTIRMA-DURDURMA sistemli araçlarda şarj cihazının takviye kablosu asla araç aküsünün eksi kutbuna doğrudan bağlanamaz, bilakis sadece motorun şase noktasına bağlanabilir. 1,2 l/63 kw TSI ve 1,2 l/77 kw TSI motorlar» Şek ,4 l/90 kw Motor» Şek ,6 l/77 kw TDI CR Motor» Şek Aracın çekilmesi Konuya giriş Bu bölümde aşağıdaki konulara ilişkin bilgiler bulacaksınız: Ön çekme halkası 149 Arka çekme halkası 149 Düz şanzımanlı araçlar, bir çekme çubuğu ile veya bir çekme halatıyla veya ön aks veya arka aks kaldırılmış vaziyette çekilebilir. Otomatik şanzımanlı araçlar, bir çekme çubuğu ile veya bir çekme halatıyla veya ön aks kaldırılmış vaziyette çekilebilir. Eğer araç arkadan kaldırılırsa, otomatik şanzıman hasar görür! Çekme çubuğu aracın çekilmesinde en özenli ve en güvenilir yoldur. Uygun bir çekme çubuğu mevcut değilse, ancak o zaman bir çekme halatı kullanılmalıdır. Aracın çekilmesi sırasında aşağıdaki uyarılar dikkate alınmalıdır. Çeken aracın sürücüsü Sürüşe başlarken debriyaj yavaşça bırakılmalı veya otomatik şanzımanda özellikle dikkatli gaz verilmelidir. Düz şanzımanlı araçlarda, ancak halat gergin ise kalkış sırasında gaz verilmelidir. Azami çekme hızı 50 km/saat'tir. Çekilen aracın sürücüsü Direksiyonun bloke olmaması ve sinyallerin, kornanın, sileceklerin ve cam yıkama sisteminin devreye girebilmesi için kontak açılmalıdır. Vites boşa alınmalı veya otomatik şanzımanda vites kolu N konumuna getirilmelidir. Fren güçlendiricisinin ve hidrolik direksiyonun sadece motor çalışırken devrede olduklarına dikkat edilmelidir. Motor çalışmadığı zaman prensip olarak fren pedalına daha kuvvetli basılmalı ve direksiyon için daha fazla kuvvet uygulanmalıdır. Bir çekme halatı kullanılıyorsa, halatın daima gergin olarak tutulmasına dikkat edilmelidir. ÖNEMLİ Aracı çekerken motoru çalıştırmayınız - motor hasarı tehlikesi! Katalitik konvertörlü araçlarda yanmamış yakıt katalitik konvertöre ulaşabilir ve orada tutuşabilir. Bu katalitik konvertörün hasar görmesine ve bozulmasına yol açabilir. Takviye kablosu ile çalıştırma için bir başka aracın aküsü kullanılabilir» Sayfa 147, Takviye kablosu ile çalıştırma. Eğer bir arıza nedeniyle aracınızın şanzımanında hiç yağ kalmamış ise, araç o zaman sadece tahrik tekerlekleri kaldırılmış olarak özel bir araç veya römorkla çekilmelidir. Eğer normal çekme mümkün değil ise, veya çekme mesafesi 50 km'den uzun ise, araç özel bir araç veya römork ile taşınmalıdır. İterek çalıştırma ve çekme işleminde her iki aracın korunabilmesi için çekme halatı esnek olmalıdır. Bu yüzden sadece plastik elyaf halatlar veya benzeri elastik malzemeden halatlar kullanılmalıdır. İstenmeyen çekme kuvvetlerinin ve herhangi bir darbeli yükün ortaya çıkmaması hususunda uyanık olunmalıdır. Asfalt yollardan uzaktaki çekme manevralarında daima, bağlantı parçalarının aşırı yüklenme tehlikesi vardır. Çekme halatı veya çekme çubuğu çekme halkalarına veya römork tertibatının çıkarılabilir topuzuna sabitlenmelidir» Sayfa 110 veya» Sayfa Kendi kendine yardım

151 Yetkili ŠKODA servislerinden elde edebileceğiniz orijinal ŠKODA aksesuarlarındaki bir çekme halatını kullanmanızı öneririz. Araç çekme işlemi belli bir deneyim gerektirir. Her iki sürücü çekme işleminin özelliklerini bilmelidirler. Deneyimsiz sürücüler ne araç çekmeli, ne de çekilen aracı kullanmalıdır. Aracı çekerken, özellikle çeken ve çekilen aracın işaretlenmesiyle ilgili olarak ulusal yasa yönetmeliklerine dikkat edilmelidir. Çekme halatı burulmamalıdır, zira belirli koşullar altında aracınızın ön çekme halkası sökülebilir. ÖNEMLİ Çekme halkası daima sonuna kadar içeri vidalanmış ve sıkılmış olmalıdır, aksi halde çekme sırasında kopabilir! Arka çekme halkası Şek. 120 Arka çekme halkası Ön çekme halkası bkz. Sayfa 148 oku- yu Arka çekme halkasi, sagda arka tamponun altinda bulunur. Çekme halkası kullanılmadan önce koruma kapağı çıkarılmalıdır.» Şek Çekme halkası kullanıldıktan sonra koruma kapağı tekrar takılmalıdır. Şek. 119 Ön tampon: Kapak/Çekme halkasının takılması bkz. Sayfa 148 oku- yu Bijon kapağının sökülmesi ve takılması Kapağın sol yarısı ok yönünde bastırılmalıdır» Şek Kapak ön tampondan çekip çıkarılmalıdır. Çekme halkasını söktükten sonra kapak yuvalara yerleştirilmeli, sonra kapağın sağ tarafına bastırılmalıdır. Kapak emniyetli bir şekilde oturmalıdır. Çekme halkasının takılması ve sökülmesi Çekme halkası el ile sola doğru dayanıncaya kadar vidalanmalıdır» Şek Sıkmak için örneğin bijon anahtarının, başka bir aracın çekme halkasının veya halkadan geçirebileceğiniz benzer bir eşyanın kullanılmasını tavsiye ederiz. Çekme halkası, sağa çevrilerek sökülmelidir. Kendi kendine yardım 149

152 Sigortalar ve ampuller Sigortalar Konuya giriş Bu bölümde aşağıdaki konulara ilişkin bilgiler bulacaksınız: Kumanda panelindeki sigortalar 151 Motor bölmesindeki sigortalar 152 Motor bölmesindeki sigortaların değiştirilmesi 153 Her akım devresi, sigortalar ile korunmuştur. Bir sigortayı değiştirmeden önce kontak ve ayrıca ilgili tüketici kapatılmalıdır. Hangi sigortanın çalışmayan tüketiciye ait olduğunu ortaya çıkarınız» Sayfa 151, Kumanda panelindeki sigortalar veya» Sayfa 153, Motor bölmesindeki sigortaların değiştirilmesi. Plastik kıskaçlar sigorta kutusu kapağındaki tutucudan çıkarılmalı, ilgili sigortaya takılmalı ve bu sigorta dışarı çıkarılmalıdır. Yanmış bir sigorta, erimiş olan metal şeritten anlaşılır. Arızalı sigorta aynı amper değerindeki bir yeni sigorta ile değiştirilmelidir. Sigortaların renk işareti Renk Amper cinsinden azami akım değeri açık kahverengi 5 Koyu kahverengi 7,5 kırmızı 10 mavi 15 sarı 20 beyaz 25 yeşil 30 ÖNEMLİ Sigortalar onarılmamalı ve onlar amper değeri daha yüksek olan sigortalarla değiştirilmemelidir - Yangın tehlikesi! Ayrıca elektrik sisteminin başka yerlerinde hasarlar meydana getirebilirler. Yeni takılan bir sigorta kısa bir süre sonra tekrar yanarsa, elektrik sistemi en kısa sürede mutlaka bir yetkili servis tarafından kontrol edilmelidir. Araçta daima yedek sigorta bulundurulmasını tavsiye ederiz. Yedek sigortaların bulunduğu bir kutu orijinal ŠKODA parçaları arasından seçilebilir. Bir tüketiciye birden fazla sigorta ait olabilir. Birden fazla tüketici ortak olarak bir sigorta üzerinden sigortalanmış olabilir. Motor bölmesindeki her çalışmadan önce, ikaz uyarıları okunmalı ve dikkate alınmalıdır» Sayfa 121, Motor bölmesi. 150 Kendi kendine yardım

153 Kumanda panelindeki sigortalar Şek. 121 Kumanda panelinin alt tarafı: Sigorta kutusu kapağı Şek. 122 Soldan direksiyonlu araçlar/sağdan direksiyonlu araçlar için sigorta kutusunun şematik olarak gösterilişi bkz. Sayfa 150 oku- yu Sigortalar direksiyonun alt tarafında bir kapağın altında bulunur. Kapak ok yönünde döndürülmeli ve çıkarılmalıdır» Şek Sigorta değiştirildikten sonra, kılavuz tırnaklar kumanda panelinin açıklıklarına girecek şekilde kapak kumanda paneline ok istikametinin tersine tekrar yerleştirilmelidir. Kapak, yerine oturana kadar bastırılmalıdır. Kumanda panelindeki sigorta yerleşimi No. Elektrik tüketen aksam 1 S kontağı 2 ÇALIŞTIRMA-DURDURMA 3 Gösterge paneli, ışık mesafesi ayarı, telefon, yağ seviyesi vericisi No. Elektrik tüketen aksam 4 ABS/ESC için kumanda cihazı 5 Benzinli motor: Hız ayar sistemi 6 Geri vites lambaları (düz şanzıman) 7 Ateşleme, motor kumanda cihazı, otomatik şanzıman 8 Fren pedalı şalteri, kavrama pedalı şalteri, radyatör fanı 9 Isıtma kumandası, klima kumanda cihazı, park yardımı, elektrikli cam, radyatör fanı, yıkama memeleri 10 DC/DC konvertör 11 Ayna ayarı 12 Römork tanıma kontrol ünitesi 13 Otomatik şanzıman kumanda cihazı, otomatik şanzıman vites kolu 14 Işık mesafesi ayarı 15 Kullanılmıyor 16 Servo direksiyon, hız vericisi, motor kontrol ünitesi 17 Radyo (ÇALIŞTIRMA-DURDURMA), gündüz farı 18 Ayna ısıtma 19 Kontak kilidi girişi 20 Motor kontrol ünitesi, yakıt pompası kontrol ünitesi, yakıt pompası 21 Geri vites lambası (otomatik şanzıman), CORNER fonksiyonlu sis farı 22 Isıtma kumandası, klima kontrol ünitesi, telefon, gösterge paneli, direksiyon açısı vericisi, çok fonksiyonlu direksiyon, kontak anahtarı çekilme kilidi 23 İç mekan aydınlatması, eşya gözü ve bagaj bölmesi, park ışığı 24 Merkezi kumanda cihazı 25 Kullanılmıyor 26 Arka cam sileceği 27 Kullanılmıyor 28 Benzinli motor: AKF valfi, PTC ek ısıtıcı 29 Enjeksiyon, soğutucu madde pompası 30 Yakıt pompası, ateşleme, hız ayar sistemi 31 Lambda sondası 32 Yakıt yüksek basınç pompası, basınç supabı 33 Motor kontrol ünitesi Sigortalar ve ampuller 151

154 No. Elektrik tüketen aksam 34 Motor kumanda cihazı, vakum pompası 35 Şalter aydınlatması, plaka lambası, park lambası, far yıkama sistemi 36 Uzun hüzmeli far 37 Arka sis lambası, DC/DC konvertör 38 Sis farı 39 Kalorifer üfleme fanı 40 Kullanılmıyor 41 Isıtmalı ön koltuklar 42 Arka cam ısıtması 43 Klakson 44 Ön cam sileceği 45 Bagaj kapağı kilidi, merkezi kilit sistemi 46 Alarm 47 Çakmak, bagaj bölmesindeki priz 48 ABS 49 Sinyaller, fren lambaları 50 DC/DC konvertör, radyo 51 Elektrikli camlar (sürücü + arka sol) 52 Elektrikli camlar (ön yolcu + arka sağ) 53 Silecekler 54 ÇALIŞTIRMA-DURDURMA Gösterge paneli), direksiyon modülü, çok fonksiyonlu direksiyon 55 Otomatik şanzıman kontrol ünitesi 56 Far yıkama sistemi 57 Kısa hüzmeli sol 58 Kısa hüzmeli far sağ Motor bölmesindeki sigortalar Şek. 123 Motor bölmesindeki sigorta kutusunun şematik olarak gösterilişi: Varyant 1/Varyant 2 bkz. Sayfa 150 oku- yu Motor bölmesindeki sigorta yerleşimi No. Elektrik tüketen aksam 1 Alternatör 2 Kullanılmıyor 3 İç mekan (Varyant 1)» Şek. 123 Sigorta bloğu akım beslemesi (Varyant 2)» Şek Elektrikli ek ısıtma (Varyant 1)» Şek. 123 İç mekan (Varyant 2)» Şek İç mekan 6 Radyatör fanı, ön kızdırma sistemi kontrol ünitesi 7 Elektro-hidrolik direksiyon 8 ABS 9 Radyatör fanı 10 Otomatik şanzıman 11 ABS 12 Merkezi kumanda cihazı 13 Elektrikli ek ısıtma 152 Kendi kendine yardım

155 1-7 arası sigortalar bir yetkili servis tarafından değiştirilir. Motor bölmesindeki sigortaların değiştirilmesi Şek. 124 Araç aküsü: Sigorta kutusu kapağı (Varyant 1) Ampuller Konuya giriş Bu bölümde aşağıdaki konulara ilişkin bilgiler bulacaksınız: Ön far 154 Kısa hüzmeli far ampulünün değiştirilmesi 154 Uzun hüzmeli far, gündüz farı ve park ışığı ampulünün değiştirilmesi 155 Ön sinyal lambası için ampulün değiştirilmesi 155 Sis farı ampulünün değiştirilmesi 156 Plaka lambasına ait ampulün değiştirilmesi 156 Arka lamba 157 Arka lamba ampullerinin değiştirilmesi 157 Ampul değişimi belirli bir beceri gerektirmektedir. Bu nedenle belirsizlikler durumunda ampul değiştirme işleminin bir yetkili servis tarafından yapılmasını veya başka türlü teknik yardım alınmasını tavsiye ederiz. Ampul değişiminden önce kontak ve tüm lambalar kapatılmalıdır. Arızalı ampuller sadece aynı tip ampuller ile değiştirilmelidir. Ampulün tanımı, duyunda veya cam kısmında yazılıdır. Yedek ampulleri içeren kutunun muhafaza yeri, stepnede veya bagaj bölümü taban döşemesinin altında bir plastik kutunun içindedir. Şek. 125 Araç aküsü: Sigorta kutusu kapağı (Varyant 2) bkz. Sayfa 150 oku- yu Kapağın kilitleme tuşları aynı anda ok yönünde 1 bastırılmalıdır» Şek Kapağın ok yönünde 2 itilmelidir. Düz bir tornavida ile deliklerdeki 3 tutucular çözülmelidir. Kapak ok yönünde 4 yukarı doğru açılmalıdır. Aracın önündeki yol yeterince aydınlatılmazsa veya araç diğer trafik katılımcıları tarafından görülmezse veya sadece zor görülürse kazalar meydana gelebilir. Motor bölmesindeki her çalışmadan önce, ikaz uyarıları okunmalı ve dikkate alınmalıdır» Sayfa 121, Motor bölmesi. H7 ve H15 ampulleri basınç altındadır ve değiştirme sırasında patlayabilir - Yaralanma tehlikesi! Bir değiştirme sırasında eldiven giyilmesi ve koruyucu gözlük takılması tavsiye edilir. ÖNEMLİ Ampulün cam kısmını çıplak el ile tutmayınız (çok küçük bir kirlilik bile ampulün ömrünü kısaltır). Temiz bir bez, peçete veya benzeri kullanılmalıdır. Arka lambayı sökerken ve takarken araç boyasına ve arka lambaya hasar verilmemesine dikkat edilmelidir. Sigortalar ve ampuller 153

156 Bu kullanma kılavuzunda, ampulleri kendiniz değiştirebileceğiniz ve güç olmayan lamba değiştirme işlemleri anlatılmaktadır. Diğer ampullerin değiştirilmesi bir yetkili servis tarafından yapılmalıdır. İçinde yedek ampullerin bulunduğu bir kutucuğu daima araçta bulundurmanızı tavsiye ederiz. Yedek ampuller orijinal ŠKODA parçaları arasından edinilebilir. Uzun veya kısa hüzmeli farda ampulün değiştirilmesinden sonra far ayarını bir Škoda servisinde kontrol ettirmenizi öneriyoruz. LED diyotların değişimi bir yetkili servis tarafından yapılmalıdır. Kısa hüzmeli far ampulünün değiştirilmesi Şek. 127 Kısa hüzmeli far ampulünün değiştirilmesi Ön far bkz. Sayfa 153 oku- yu Halojen far ampul düzeni A B C Kısa hüzmeli far Uzun hüzmeli far, gündüz farı ve park ışığı Sinyal lambası, ön Şek. 126 Ampul düzeni: Halojen far bkz. Sayfa 153 oku- yu Kauçuk kapak A» Şek. 126» Sayfa 154 çıkartılmalıdır. Soket ampul ile oynatılarak ok yönünde dışarı çekilmelidir» Şek Soket çekerek çıkarılmalıdır. Ampul duyunun sabitleme tırnakları reflektördeki deliklere uyacak şekilde yeni bir ampul yerleştirilmelidir. Soket takılmalıdır. Kauçuk kapak yerleştirilmelidir. 154 Kendi kendine yardım

157 Uzun hüzmeli far, gündüz farı ve park ışığı ampulünün değiştirilmesi Ön sinyal lambası için ampulün değiştirilmesi Şek. 129 Sinyal lambası ampulünün değiştirilmesi Şek. 128 Uzun hüzmeli far, gündüz farı ve park ışığı ampulünün değiştirilmesi bkz. Sayfa 153 oku- yu Uzun hüzmeli farın ve gündüz farının sökülmesi ve takılması Kauçuk kapak B» Şek. 126» Sayfa 154 çıkartılmalıdır. Duyu A» Şek. 128 sonuna kadar saat ibresi tersi yönünde çevrilmeli ve çıkartılmalıdır. Ampul değiştirilmeli, duyu yeni ampul ile yerleştirilmeli ve sonuna kadar saat ibresi yönünde çevrilmelidir. Kauçuk kapak yerleştirilmelidir. Park ışığı ampulünün sökülmesi ve takılması Kauçuk kapak B» Şek. 126» Sayfa 154 çıkartılmalıdır. Duyu C» Şek. 128 ampul ile oynatılarak dışarı çekilmelidir. Arızalı ampul duyudan C ok yönünde çekilmelidir. Yeni bir ampul duyuya sonuna kadar yerleştirilmelidir. Soket ampul ile tekrar fara itilmelidir. Kauçuk kapak yerleştirilmelidir. bkz. Sayfa 153 oku- yu Duyuyu ampul» Şek. 129 ile birlikte, sonuna kadar saat ibresi tersi yönünde çevirip çıkartınız. Ampul değiştirilmeli, duyu yeni ampul ile yerleştirilmeli ve sonuna kadar saat ibresi yönünde çevrilmelidir. Sigortalar ve ampuller 155

158 Sis farı ampulünün değiştirilmesi Soket takılmalıdır. Yeniden montajda sis farı ok yönünün tersine» Şek yerleştirilmeli ve vidalanmalıdır. Koruyucu ızgara yerleştirilmeli ve dikkatlice içeri bastırılmalıdır. Koruyucu ızgara emniyetli olarak oturmalıdır. Plaka lambasına ait ampulün değiştirilmesi Şek. 130 Ön tampon: Koruyucu ızgara/sis farının sökülmesi Şek. 131 Ampulün değiştirilmesi bkz. Sayfa 153 oku- yu Koruyucu ızgaranın sökülmesi Koruyucu ızgara oklarla gösterilen yerden tutulmalı» Şek ve jant kapaklarının çekilmesi için olan kelepçe» Sayfa 140, Araç aletleri ile çözülmelidir. Koruyucu ızgara ok yönünde çıkarılmalıdır» Şek Sis farı ampulünün değiştirilmesi Sis farı» Şek araç aletlerindeki tornavida ile sökülmelidir. Sis farı ok yönünde çıkarılmalıdır. Soket çekerek çıkarılmalıdır. Lamba tutucusu A» Şek. 131 sonuna kadar saat ibresi tersi yönünde çevrilmeli ve çıkartılmalıdır. Lamba tutucusu, yeni ampul ile fara yerleştirilmeli ve sonuna kadar saat ibresi yönünde çevrilmelidir. Şek. 132 Plaka lambasının sökülmesi/ampulün değiştirilmesi bkz. Sayfa 153 oku- yu Bagaj kapağı açılmalıdır. Okla işaretli noktaya» Şek bir düz tornavida yerleştirilmeli, hafifçe bastırılmalı ve yay çözülmelidir. Lamba çıkartılmalıdır. Arızalı ampul tutucudan ok yönünde çekilmelidir» Şek Yeni bir ampul tutucuya yerleştirilmelidir. Ampul tekrar yerleştirilmeli ve yay oturana kadar hafifçe bastırılmalıdır. 156 Kendi kendine yardım

159 Arka lamba Arka lambanın takılması Soket lambaya yerleştirilmeli ve güvenli bir şekilde kilitlenmelidir. Arka lamba dikkatlice bastırarak gövde içine öyle yerleştirilmeli ki lambadaki saplamalar 2» Şek. 135 gövde mesnetlerine» Şek tutunsun. Arka lamba vidalanmalı ve kapak yerleştirilmelidir. Kapak emniyetli bir şekilde oturmalıdır. Arka lamba ampullerinin değiştirilmesi Şek. 133 Lamba kapağının sökülmesi/lambanın sökülmesi Şek. 134 Lamba soketi/lambanın takılması bkz. Sayfa 153 oku- yu Arka lambanın sökülmesi Bagaj kapağı açılmalıdır. Okla işaretli noktadaki deliğe» Şek jant kapaklarının çekilmesi için olan kelepçe» Sayfa 140, Araç aletleri yerleştirilmelidir. Kapak ok yönünde çekilmelidir. Lamba araç aletlerindeki tornavida ile sökülmelidir» Şek Arka lamba tutulmalı ve dikkatlice oynatarak eğik arkaya doğru çıkartılmalıdır. Soketteki kilitleme mekanizması 1» Şek. 134 ok yönünde çekilmelidir. Mandala 3» Şek. 134 bastırılmalı ve soket çekip çıkartılmalıdır. Şek. 135 Lamba dış kısmı/lamba iç kısmı bkz. Sayfa 153 oku- yu Lamba dış kısmındaki ampulün değiştirilmesi Duyu 1» Şek. 135 saat ibresi tersi yönünde çevrilmeli ve lamba gövdesinden çıkarılmalıdır. Ampul değiştirilmeli, duyu ampul ile birlikte tekrar lamba gövdesine yerleştirilmeli ve sonuna kadar saat ibresi yönünde çevrilmelidir. Lamba iç kısmındaki ampulün değiştirilmesi Lamba tutucusu kilitleme mandallarından çözülmeli» Şek ve lamba tutucusu arka lambadan çıkarılmalıdır. Duyu sonuna kadar saat ibresi tersi yönünde çevrilmeli ve lamba gövdesinden» Şek çıkarılmalıdır. Ampul değiştirilmeli, duyu ampul ile birlikte tekrar lamba gövdesine yerleştirilmeli ve sonuna kadar saat ibresi yönünde çevrilmelidir. Lamba tutucusu arka lambaya yerleştirilmelidir. Kilitleme mandalları duyulabilir bir şekilde oturmalıdır. Sigortalar ve ampuller 157

160 Teknik bilgiler Teknik Bilgiler Giriş bilgileri Teknik araç evraklarının bu kullanım kılavuzundaki verilere göre daima önceliği vardır. Aracınızın hangi motorla donatıldığını, resmi araç evraklarından veya bir ŠKODA servisinden öğrenebilirsiniz. Belirtilen sürüş verim değerleri, verimi azaltan donanımlar örneğin; klima sistemi olmadan belirlenmiştir. Araç tanım numarası (VIN) Araç tanım numarası - VIN (kaporta numarası), motor bölmesindeki sağ amortisör kulesine preslenmiştir. Bu numara ayrıca ön camın alt sol köşesinde bir plaket üzerinde de bulunur (VIN araç tanım numarası ile birlikte). Motor numarası Motor numarası, motor bloğuna preslenmiştir. Araç veri plaketi ve tip plaketi üzerindeki veriler Şek. 136 Araç veri plaketi/tip plaketi Araç veri plaketi Araç veri plaketi» Şek. 136, bagaj bölmesinin tabanında bulunur ve ayrıca servis planına da yapıştırılmıştır. Araç veri plaketi aşağıdaki verileri içerir: Araç tanım numarası (VIN) Araç tipi Şanzıman tanıma harfleri/boya numarası/iç donanım/motor gücü/motor tanıma harfleri Kısmi araç tanımı Çalışma ağırlığı Yakıt tüketimi (l/100 km) - şehir içi/şehir dışı/karma CO 2 emisyon değerleri - kombine (g/km) Tip plaketi Tip plaketi» Şek. 136, sürücü tarafında ön ve arka kapının arasında kolonun alt kısmında yer almaktadır. Tip plaketi aşağıdaki ağırlık verilerini içerir: İzin verilen azami toplam ağırlık İzin verilen azami çekme ağırlığı (çekici araç ve römork) İzin verilen azami ön aks yükü İzin verilen azami arka aks yükü Çalışma ağırlığı Belirtilen çalışma ağırlığı sadece bir referans değeridir. Bu değer mümkün olduğunca düşük çalışma ağırlığıdır, klima, stepne, römork gibi ağırlığı arttıran donanımlar olmadan. Çalışma ağırlığının içinde 75 kg sürücü ağırlığı, işletme sıvılarının ve ayrıca araç alet takımlarının ağırlığı ve 90 % dolulukta bir yakıt deposu da mevcuttur. İzin verilen toplam ağırlık ile çalışma ağırlığı arasındaki farktan azami yük yaklaşık olarak hesaplanabilir». Yük aşağıdaki ağırlıklardan meydana gelmektedir: Yolcular; Tüm eşya parçaları ve diğer yükler; Tavan yükü, portbagaj sistemi dahil; Çalışma ağırlığı dışındaki donanımlar; Römork kullanımında römork destek yükü (maks. 50 kg). ECE kurallarına ve AB direktiflerine göre yakıt tüketimi ve CO 2 emisyonlarının ölçümü Şehiriçindeki çevrim ölçümü motorun soğuk çalıştırılmasıyla başlar. Ardından şehiriçinde sürüş simüle edilir. 158 Teknik bilgiler

161 Şehir dışı çevriminde araç günlük kullanımda olduğu gibi birçok kez tüm viteslerde hızlandırılır ve frenlenir. Sürüş hızı bu esnada 0 ve 120 km/saat arasında değişir. Kombine yakıt tüketimi hesaplamasında kullanılan oranlar: şehiriçindeki çevrim % 37 ve şehir dışındaki çevrim % 63. İzin verilen azami ağırlık için belirtilen değerler aşılmamalıdır - Kaza ve hasar görme tehlikesi! İstenirse aracınızın kesin ağırlığını ŠKODA yetkili servisinden öğrenebilirsiniz. Donanımların kapsamına, sürüş şekline, trafik durumuna, hava şartlarına ve aracın durumuna bağlı olarak pratikte araç kullanılırken verilen değerlerden sapan tüketimler ortaya çıkabilir. Boyutlar Boyutlar (in mm) Uzunluk 4483 Genişlik 1706 Dış aynalar dahil genişlik 1940 Yükseklik 1461/1488 a) 1474 b) /1500 b)a) Yerden yükseklik 136/143 b) Aks aralığı 2602 Tekerlek izi ön/arka 1457/1494 (1463/1500) c) a) Değer, Amundsen+ navigasyon sistemi olan araçlar için geçerlidir. b) Bu değer bozuk yol paketli durumu gösterir. c) 1,2 l/55 kw ve 1,2 l/63 kw TSI. Teknik Bilgiler 159

162 Spesifikasyon ve motor yağı dolum miktarı Motora fabrika çıkışında, - aşırı iklim bölgeleri hariç - tüm yıl kullanabileceğiniz yüksek dereceli yağ doldurulmuştur. İlave yaparken çeşitli yağlar kendi aralarında karıştırılabilir. Bu durum esnek servis aralıkları olan araçlar için geçerli değildir. Motor yağları sürekli olarak geliştirilmektedir. Bu yüzden bu veriler kullanma kılavuzunun baskısı zamanındaki bilgi durumunu yansıtmaktadır. Yetkili ŠKODA servisleri ŠKODA tarafından güncel değişiklikler hakkında bilgilendirilir. Bu nedenle yağ değişimini bir ŠKODA yetkili servisine yaptırtmanızı öneriyoruz. Aşağıda verilen teknik özellikler (VW normları), tek tek veya müştereken yağ ambalajının üzerinde mutlaka bulunabilir. Yağ dolum miktarları, yağ filtresi değişimi dahil belirtilmiştir. Doldururken yağ seviyesi kontrol edilmeli ve aşırı doldurulmamalıdır. Yağ seviyesi çizgiler arasında olmalıdır» Sayfa 124. Değişken servis aralıklı araçlar için dolum miktarı (litre cinsinden) ve spesifikasyon Benzinli motorlar Özellik Dolum miktarı 1,2 l/55 kw VW , VW ,8 1,2 l/63 kw TSI VW ,9 1,2 l/77 kw TSI VW ,9 1,4 l/90 kw TSI VW , VW ,6 Dizel motoru Özellik Dolum miktarı 1,6 l/77 kw TDI CR VW ,3 Yukarıda sözü geçe yağlar mevcut değilse, bir defalık ilaveye mahsus ACEA B3 veya ACEA B4 yağları kullanılabilir. ÖNEMLİ Esnek servis aralıkları olan araçlar için, sadece yukarıda adı geçen yağlar kullanılmalıdır. Motor yağının özelliklerini muhafaza etmek için, ilave yaparken sadece aynı özellikte olan yağ kullanmanızı tavsiye ederiz. İstisnai durumda, sadece bir defaya mahsus olmak üzere VW (sadece benzinli motorlar) veya VW (sadece dizel motoru) özellikteki motor yağından azami 0,5 l doldurulabilir. Diğer motor yağları kullanılmamalıdır - Motor hasarı tehlikesi! Uzun bir yolculuktan önce, aracınıza uygun özellikleri olan motor yağı temin etmenizi ve yanınızda götürmenizi tavsiye ederiz. Orijinal ŠKODA parçalarından yağları kullanmanızı tavsiye ederiz. Diğer bilgiler - Bkz. Servis Planı. Dizel motoru Özellik Dolum miktarı 1,6 l/77 kw TDI CR VW ,3 Sabit servis aralıklı araçlar için dolum miktarı (litre cinsinden) ve spesifikasyon Benzinli motorlar Özellik Dolum miktarı 1,2 l/55 kw VW , VW ,8 1,2 l/63 kw TSI VW ,9 1,2 l/77 kw TSI VW ,9 1,4 l/90 kw TSI VW , VW ,6 Yukarıda sözü geçe yağlar mevcut değilse, bir defalık ilaveye mahsus ACEA A2 veya ACEA A3 yağları kullanılabilir. 160 Teknik bilgiler

163 Motor tipine göre araca özel bilgiler 1,2 l/55 kw Motor Güç (kw d/dak.'da) Azami tork (Nm d/dak.'da) Silindir/silindir hacmi sayısı (cm 3 ) 55/ /3750 3/1198 Azami hız (km/saat) 175 Hızlanma km/saat (s) 13,9 İzin verilen römork yükü, frenli 750 a) /950 b) İzin verilen römork yükü, frensiz 570 a) % 12'ye kadar eğimler. b) % 8'ye kadar eğimler. 1,2 l/63 kw TSI Motor Güç (kw d/dak.'da) Azami tork (Nm d/dak.'da) Silindir/silindir hacmi sayısı (cm 3 ) 63/ / /1197 Azami hız (km/saat) 183 Hızlanma km/saat (s) 11,8 İzin verilen römork yükü, frenli 900 a) /1100 b) İzin verilen römork yükü, frensiz 580 a) % 12'ye kadar eğimler. b) % 8'ye kadar eğimler. Teknik Bilgiler 161

164 1,2 l/77 kw TSI Motor Güç (kw d/dak.'da) Azami tork (Nm d/dak.'da) Silindir/silindir hacmi sayısı (cm 3 ) 77/ / /1197 Azami hız (km/saat) 195 Hızlanma km/saat (s) 10,3 İzin verilen römork yükü, frenli 1100 a) /1200 b) İzin verilen römork yükü, frensiz 580 a) % 12'ye kadar eğimler. b) % 8'ye kadar eğimler. 1,4 l/90 kw TSI Motor Güç (kw d/dak.'da) Azami tork (Nm d/dak.'da) Silindir/silindir hacmi sayısı (cm 3 ) 90/ / /1390 Azami hız (km/saat) 206 Hızlanma km/saat (s) 9,5 İzin verilen römork yükü, frenli 1200 İzin verilen römork yükü, frensiz 610 1,6 l/77 kw TDI CR Motor Güç (kw d/dak.'da) Azami tork (Nm d/dak.'da) Silindir/silindir hacmi sayısı (cm 3 ) 77/ / /1598 Azami hız (km/saat) 190 Hızlanma km/saat (s) 10,6 İzin verilen römork yükü, frenli 1200 İzin verilen römork yükü, frensiz Teknik bilgiler

165 Anahtar kelimeler dizini A ABS 69 Kontrol lambası 20 Acil Aracın çekilmesi 148 Bagaj kapağı kilidi açma 30 Flaşör sistemi 35 Kapı kilitleme 26 Lastik onarımı 144 Otomatik şanzıman 78 Takviye kablosu ile çalıştırma 146 Tekerleğin değiştirilmesi 141 Vites kolunun kilidinin açılması 78 Ağırlıklar 158 Aksesuar 139 Akü Aracın kışın kullanılması 130 Otomatik tüketici kapatma 131 Şarj etme 130 Akünün şarj edilmesi 130 Alarm 28 Alet 140 Ampuller Değişim 153 Anten 113 Bkz. radyo alımı 115 Anti blok sistemi 69 Aracın bakımı 112 Aracın çekilmesi 148 Aracın kaldırılması 143 Aracın kışın kullanılması Akü 130 Camlardaki buzlanmanın giderilmesi 115 Dizel yakıtı 121 Kar zincirleri 137 Aracın kullanılması Yollardaki su birikintilerinden geçmek 108 Araç aküsü Asit seviyesinin kontrol edilmesi 130 Değiştirme 131 Emniyet uyarıları 128 Araç aletleri 140 Araç altı koruması 116 Araç bakımı Araç boyası cilalama 114 Doğal deri 117 El ile araç yıkama 113 Emniyet kemerleri 118 Far camları 115 Kapı kilit silindiri 115 Koltuk döşemeleri 117 Koruma 114 Krom kaplı parçalar 114 Kumaşlar 116 Lastik fitiller 115 Otomatik araç yıkama tesisi 113 Plastik parçalar 114 Suni deri 116 Tekerleklerin temizlenmesi 116 Yıkama 113 Yıkama tesisi 113 Yüksek basınçlı temizleme cihazı 113 Araç bilgisayarı bkz. çok fonksiyonlu gösterge 11 Araç boyası cilalama Bkz. araç bakımı 114 Araç boyutları 159 Araç çekme koruması denetimi 28 Araç durumu bkz. Auto-Check kontrolü 15 Araç hasarlarından kaçınma 108 Araç içi denetimi 28 Araç veri plaketi 158 Aralıklı silme 38 Arka camdaki buzun eritilmesi 37 Arka cam ısıtması 37 ASR 69 Kontrol lambası 19 Ateşleme 66 Auto-Check kontrolü 15 AUX-IN 85 Ayak paspasları 70 Ayar Direksiyon simidi 65 Işık mesafesi 34 Koltuk 42 manuel klima sistemi 60 Manuel olarak karartılan iç ayna 40 Ayarlama Dış ayna 40 Saat 11 Ayna Dış ayna 40 Makyaj 37 Manuel olarak karartılan iç ayna 40 Azami hız 161 B Bagaj bölmesi Acil kilit açma 30 Bagaj kapağı kilidi açma 30 bkz. Bagaj kapağı 29 Kanca 47 Kaplama 47 Lamba 46 N1 sınıfı araçlar 46 Sabitleme elemanları 46 Sabitleme fileleri 47 Bagaj kapağı 29 Otomatik kilitlenme 29 Bagaj kapağının gecikmiş kilitlenmesi bkz. bagaj kapağı 29 Benzin Bkz. yakıt 120 Anahtar kelimeler dizini 163

166 Bijonlar Gevşetilmesi ve sıkılması 143 Hırsızlığı önleyici bijon 144 Kapaklar 136 Bilgi ekranı bkz. MAXI DOT 14 Bilgisayar bkz. çok fonksiyonlu gösterge 11 Boya Bkz. boya hasarları 114 Boya hasarları 114 C Camlar buzların giderilmesi 115 Cam yıkama sistemi 127 Silecekler 38 Cam yıkama suyu ilave etme 127 Kış mevsimi 127 kontrol 127 Kontrol lambası 22 Climatronic İç hava sirkülasyonunun çalışması 62 Ç Çakmak 50 ÇALIŞTIRMA-DURDURMA Fonksiyon şekli 73 Takviye kablosu ile çalıştırma 148 Çekiş kontrolü 69 Çekme halkası 149 Arka 149 Çevre 105 Çevre uyumluluğu 107 Çevreye duyarlı sürüş 105 Çocuk emniyeti Yan hava yastığı 101 Çocuk emniyet tertibatı 24 Çocuk koltugu Grup sınıflaması 102 Çocuk koltuğu Çocuk koltuklarının kullanılması 102 ISOFIX 102 Ön yolcu koltuğunda 101 TOP TETHER 103 Çocukların taşınması 100 Çocuklar ve emniyet 100 Çok fonksiyonlu gösterge Fonksiyonlar 11 Hafıza 12 Kullanım 12 D DAY LIGHT bkz. Gündüz farı 33 Değişim Ampuller 153 Tekerlek 141 Değiştirme Araç aküsü 131 Motor yağı 125 Sigortalar 150 Silecek lastiği 39 Devir ölçer 9 Devir saati bkz. Kilometre saati 9 Dış sıcaklık 12 Dijital saat 11 Dikiz aynası Dış ayna 40 Manuel olarak karartılan iç ayna 40 Direksiyon kuvveti desteği 65 Direksiyon simidi 65 Dizel Bkz. yakıt 121 Dizel parçacık filtresi 20 Dizel yakıtı Aracın kışın kullanılması 121 Doğru oturma pozisyonu 87 E EDS 69 Ekonomik ve çevreye duyarlı sürüş 105 Elbise kancaları 55 Elektrik enerjisi tasarrufu 105 Elektrikli camlar Arka kapıdaki düğme 31 Sürücü kapısındaki düğme 30, 31 Elektronik diferansiyel kilidi 69 El freni 68 Emisyon değerleri 158 Emniyet 86 Çocuk emniyeti 100 Çocuk koltukları 100 ISOFIX 102 Koltuk başlıkları 43 TOP TETHER 103 Emniyet kemeri gerdiricisi 93 Emniyet kemerleri 90 Takma ve çıkarma 92 Temizleme 118 Yükseklik ayarı 93 Emniyet kemerli Kontrol lambası 17 ESC 68 Kontrol lambası 19 Eşya gözleri 51 F Far Far yıkama sistemi 39 Farlar Yurtdışında araç kullanma Anahtar kelimeler dizini

167 Far yıkama sistemi Far yıkama sistemi 39 Fren asistanı 68 Fren güçlendirici 68 Fren hidroliği kontrol 127 Frenler El freni 68 Fren güçlendirici 68 Fren hidroliği 127 Kontrol lambası 17 Rodaj süresinde araç kullanma 104 G Genel bakış Kokpit 7 Kontrol lambaları 16 Motor bölmesi 123 Gösterge Servis aralığı 10 Soğutma sıvısı sıcaklığı 9 Yedek yakıt 9 Gösterge paneli 8 bkz. Gösterge paneli 8 Gözler 51 GSM 79 Gündüz farı 33 Güneş siperlikleri 37 Güvenlik emniyeti 25 H Hava yastığı 94, 96 Kafa hava yastığı 97 Ön hava yastığı 95 Tetiklenmesi 94 Yan hava yastığı 96 Hava yastığının devre dışı bırakılması 98 Hava yastığı sistemi 94 HBA 68 Her sürüşten önce 86 HHC 68 Hırsızlık alarm sistemi 28 Hız ayar sistemi (GRA) 71 Hidrolik direksiyon 65 I Isıtma Arka cam 37 Dış ayna 40 ISOFIX 102 Işık Ampul değişimi 153 CORNER fonksiyonlu sis farı 35 Gündüz farı 33 Işığı devreye sokma ve devreden çıkarma 32 Işık mesafesi ayarı 34 Kısa hüzmeli far 32 Sis farı 33 İ İçecek tutucu arka 50 Ön 49 İçeriden kilitleme ve kilit açma 26 İç hava sirkülasyonu manuel klima sistemi 60 İkaz üçgeni 140 İlave etme Cam yıkama suyu 127 Motor yağı 124 Soğutma sıvısı 126 İlk yardım çantası 140 İmmobilizer 65 J Jantlar 132 K Kafa hava yastığı 97 Kalorifer 57 Camlardaki buzun eritilmesi 58 İç hava sirkülasyonunun çalışması 58 Koltuklar 43 Kapılar Acil kilitleme 26 Çocuk emniyet tertibatı 24 Kar zincirleri 137 Katalitik konvertör 104 Katedilen yol 10 Katedilen yol sayacı 10 Kemerler 90 Kemer yükseklik ayarı 93 Kış lastikleri bkz. Tekerlekler ve lastikler 137 Kilidin açılması Merkezi kilitleme sistemi 25 Kilit açma Uzaktan kumanda 27 Kilitleme Acil kilitleme 26 Uzaktan kumanda 27 Kilitlenmesi Merkezi kilitleme sistemi 25 Kilometre saati 9 Klakson 7 Klima sistemi Climatronic 61 Hava çıkış kanalları 57 manuel klima sistemi 59 Kokpit 12-Volt priz 51 Çakmak 50 Eşya gözleri 51 Genel bakış 7 Küllük 50 Lamba 36 Anahtar kelimeler dizini 165

168 Kol Sinyal lambası 34 Uzun hüzmeli far 34 Kol dayanağı 42 arka 45 Koltuğun ayarlanması 87 Koltuk Ayarlama 42 Koltuk başlığı 43 Koltuklar Kalorifer 43 Koltuk başlıkları 43 Koltukların öne katlanması 44 Kontak anahtarı 23 Kontak kilidi 66 Kontrol Akü asit seviyesi 130 Cam yıkama suyu 127 Fren hidroliği 127 Motor yağı 124 Soğutma sıvısı 125 Yağ seviyesi 124 Kontrol lambaları 16 Koruma Bkz. araç bakımı 114 Kriko 140 Yerleştirme 143 Krom kaplı parçalar Bkz. araç bakımı 114 Küllük 50 L Lamba Arka sis lambası 33 çift taraflı park lambası 35 Flaşör sistemi 35 Kokpit 36 Park lambası 32, 35 Selektör 34 Sinyal lambası 34 Uzun hüzmeli far 34 Lambalar Kontrol lambaları 16 Lastikler bkz. Tekerlekler ve lastikler 134 Lastik onarımı 144 M MAXI DOT 14 Ana menü 14 Ayarlar 15 MDI 85 Merkezi kilitleme sistemi Kilidin açılması 25 Kilitlenmesi 25 Merkezi kilitleme tuşu 26 Merkezi kilit sistemi 24 Mobil telefon 79 Serbest konuşma ünitesine bağlanma 80 Motor Motorun çalıştırılması 66 Motorun durdurulması 66 Rodaj süresinde araç kullanma 104 Motor bölmesi Araç aküsü 128 Fren hidroliği 127 Genel bakış 123 Soğutma sıvısı 125 Motor kaputu açma 123 Kapatma 123 Motorun çalıştırılması 66 Takviye kablosu ile çalıştırma 146 Motorun durdurulması 66 Motor yağı Değiştirme 125 Dolum miktarı 160 iave etme 124 Kontrol 124 Kontrol lambası 18 Spesifikasyon 160 Multimedia 83 O Onarım seti 144 Otomatik şanzıman 75 Acil program 78 Dinamik vites programı 78 Durdurma 75 Kalkış 75 kick-down 77 Manuel vites değiştirme 77 Park etme 75 Sürüş için uyarılar 75 Tiptronic 77 Vites kolu kilidi 77 Vites kolu konumları 76 Vites kolunun kilidinin acil durumda açılması 78 Otomatik tüketici kapatma 131 Ö Ön cam Bkz. radyo alımı 115 Ön hava yastığı 95 Ön kızdırma sistemi kontrol lambası 20 Ön koltuklar 41 P Parça değişimi 139 Park etme Park yardım sistemi 70 Park fişi tutucu 55 Pasif emniyet 86 Pencere bkz. elektrikli camlar 30 Portbagaj Tavan yükü Anahtar kelimeler dizini

169 Port bagajı Sabitleme noktaları 49 R Radyatör fanı 126 Radyo alımı Anten 115 Fonksiyon arızası 115 Rodaj süresinde araç kullanma Fren balataları 104 ilk km 104 Lastikler 104 Motor 104 Römork 110 Römork kullanımı 110 Römork kullanımı 110 S Saat 11 Servis göstergesi 10 Sıcaklığın ayarlanması Kalorifer 57 Sigortalar Değiştirme 150 Döşeniş 150 Silecekler Arka cam silecek lastiğinin değiştirilmesi 39 Cam yıkama suyu 127 Ön cam silecek lastiklerinin değiştirilmesi 39 Silecekleri çalıştırma 38 Siperlikler bkz. Güneş siperlikleri 37 Soğutma sıvısı İlave etme 126 kontrol 125 Kontrol lambası 19 Sıcaklık göstergesi 9 Stepne 135 Sürücü kapısındaki düğme Elektrikli camlar 30 Sürüş Azami hız 161 Emisyon değerleri 158 Yakıt tüketimi 158 Yurtdışında 108 T Tadilatlar 139 Takviye kablosu ile çalıştırma 146 Taşıma Bagaj bölmesi 45 Port bagaj 48 Taşıyıcı 48 Tekerlekler ve lastikler Bijonlar 137 Genel bilgiler 132 Jant kapağı 135 Kar zincirleri 137 Kış lastikleri 137 Lastiklerin dayanım ömrü 133 Stepne 135 Tekerleğin değiştirilmesi 141 Tekerlekler ve lastiklerle çalışma 134 Yeni lastikler 134 Teknik Bilgiler 158 Telefon 79 Telsiz sistemleri 79 Temizleme 112 Doğal deri 117 Farlar 115 Koltuk döşemeleri 117 Krom kaplı parçalar 114 Kumaşlar 116 Plastik parçalar 114 Suni deri 116 Tekerlekler 116 Tip plaketi 158 Tiptronic 75 bkz. otomatik şanzıman 77 TOP TETHER 103 U USB 85 Uyarı sembolleri bkz. kontrol lambaları 16 Uzaktan kumanda 26 Senkronizasyon işlemi 27 Uzaktan kumanda anahtarı Pilin değiştirilmesi 23 V Vites Vites tavsiyesi 11 Vites değiştirme Aracın ekonomik olarak kullanılması 105 Vitese takma Vites kolu 69 Vites kolu bkz. vites kolu konumları 76 Vites kolu konumları 76 Vites tavsiyesi 11 Y Yağ Bkz. motor yağı 124 Yağ ölçüm çubuğu 124 Yakıt 119 Bkz. yakıt 119 Dizel 121 Kurşunsuz benzin 120 Yakıt doldurma 119 Yakıt göstergesi 9 Yakıt doldurma 119 Yakıt 119 Yakıt tüketimi 105 Anahtar kelimeler dizini 167

170 Yangın söndürme tüpü 140 Yardımcı sistemler ABS 20, 69 ASR 19, 69 ÇALIŞTIRMA-DURDURMA 73 EDS 69 ESC 19, 68 Hız ayar sistemi (GRA) 71 Park yardım sistemi 70 Yıkama 112 El ile 113 Otomatik araç yıkama tesisi 113 Yüksek basınçlı temizleme cihazı 113 Yokuş yukarı çıkma yardımcısı 68 Yükler Anahtar kelimeler dizini

171 Anahtar kelimeler dizini 169

172 170 Anahtar kelimeler dizini

173 Anahtar kelimeler dizini 171

174 ŠKODA tüm tiplerin ve modellerin sürekli olarak geliştirilmesi için çalışmaktadır. Bu nedenle sevkiyat kapsamında şekil, donanım ve teknik olarak daima değişiklikler olabileceğini anlayışla karşılayacağınızı umarız. Teslimat kapsamı, dış görünüş, güçler, ölçüler, ağırlıklar, yakıt tüketimi, normlar ve aracın fonksiyonları ile ilgili bilgiler, bu kılavuzun baskısı sırasındaki bilgi durumunu yansıtmaktadır. Bazı donanımlar ancak daha sonra kullanılabilir (bilgiler yerel ŠKODA servisleri tarafından verilir) veya sadece belirli pazarlar için sunulur. Bu talimattaki verilerden, resimlerden ve tanımlamalardan herhangi bir talep söz konusu olamaz. Bu kılavuzun tekrar basılması, çogaltılması, tercüme edilmesi veya başka bir şekilde kullanılması, özet şeklinde dahi, ŠKODA'nın yazılı izni olmadan müsaade edilmez. Telif hakları kanununa göre bütün telif hakları kesin olarak ŠKODA'da saklıdır. Değişiklik yapma hakkı saklıdır. Yayınlayan: ŠKODA AUTO a.s. ŠKODA AUTO a.s. 2012

175 Siz de çevre için bir şeyler yapabilirsiniz! ŠKODA'nızın yakıt tüketimi ve buna bağlı zararlı madde emisyonları önemli ölçüde sürüş şeklinize bağlıdır. Gürültü seviyesi ve araç aşınması, aracı nasıl kullandığınıza bağlıdır. ŠKODA aracınızı nasıl çevreyi dikkate alarak ve aynı zamanda tasarruflu kullanabileceğiniz, bu kullanma kılavuzunda okuyabilirsiniz. Ayrıca şu şekilde işaretlenen kullanma kılavuzu bölümlerini dikkatle okuyunuz. İşbirliği yapalım - çevremiz için. Návod k obsluze Rapid turecky S JA AE