BÖLÜM 11 KÜMÜLATİF ETKİLERİN DEĞERLENDIRILMESI

Transkript

1 BÖLÜM 11 KÜMÜLATİF ETKİLERİN DEĞERLENDIRILMESI Sayfa i

2 İÇİNDEKİLER İÇİNDEKİLER... İİ TABLOLAR DİZİNİ... İİ ŞEKİLLER DİZİNİ... İİ 11. KÜMÜLATİF ETKİLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ GİRİŞ TÜRKİYE-YUNANİSTAN DOĞAL GAZ BORU HATTI İLE ETKİLEŞİM... 4 TABLOLAR DİZİNİ TABLO ITE DGBH PROJESİ İLE MEVCUT BTC HAM PETROL BORU HATLARI PARALELLİK DURUMLARI VE KOORDİNATLARI... 3 TABLO ITE DGBH PROJESİ ILE MEVCUT BTC HAM PETROL BORU HATLARI KESİŞME NOKTALARI VE KOORDİNATLARI... 4 TABLO ITE DGBH PROJESİ İLE MEVCUT BOTAŞ DGB HATLARI PARALELLİK DURUMLARI VE KOORDİNATLARI... 5 TABLO ITE DGBH PROJESİ ILE MEVCUT BOTAŞ DGB HATLARI KESİŞİM NOKTALARI VE KOORDİNATLARI... 6 ŞEKİLLER DİZİNİ ŞEKİL İTA DGBH İLE NABUCCO DGBH GÜZERGAHI... 2 ŞEKİL İTA DGBH İLE BTC DGBH GÜZERGAHI... 3 Sayfa ii

3 KISALTMALAR ÇED : Çevresel Etki Değerlendirme ÇYIP : Çevre Yönetimi ve İzleme Planı DGBH : Doğal gaz Boru Hattı İTA : İran-Türkiye Avrupa T.C. : Türkiye Cumhuriyeti Sayfa iii

4 11. KÜMÜLATİF ETKİLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ Giriş Kümülatif etkiler genellikle aşağıda belirtilen 3 başlıkta tanımlanabilir: Biriken etkiler: Farklı etki türlerinin aynı yerde meydana getirdiği genel etkilerdir. Örneğin; kaçak toz emisyonları, inşaat faaliyetleri sonucunda meydana gelen gürültü ve trafik. Etkileşimli etkiler: İki farklı etkinin (kendi başına önemi olmayabilirler) birleşerek yeni bir etki (ortaya çıkan etki önemli olabilir) yaratmasıdır. Örneğin; herhangi bir akarsudan su çekilmesi, artan sediman yükü dolayısıyla ortaya çıkan etkileri arttırabilir. Katma etkiler: Ana faaliyet sonucu ortaya çıkan etkilerin (inşaat faaliyetleri sonucu ortaya çıkan) üçüncü tarafların faaliyeti sonucu meydana gelen etkilere eklenmesi sonucu oluşan etkilerdir. Örneğin; İTA DGBH projesi civarında halihazırda mevcut olan, planlanan ya da gelecekte gerçekleşmesi muhtemel olan diğer büyük projelerden kaynaklı etkilerin eklenmesi. Çevresel Etki Değerlendirme (ÇED) de yer alan ve Ek D Etki Kayıtları nda açıklanan yaklaşım, kümülatif etkilerin yukarıda belirtilen ilk iki başlığın değerlendirilmesine kolaylık getirmektedir. Ek D; olası etkileri, etki azaltıcı önlemler ve kontrolü, gerekli etki azaltıcı önlemler alındıktan sonra geriye kalan bakiye etkileri ve risk durumuna göre etki azaltma yaklaşımını detaylı bir şekilde açıklamaktadır. ÇED Raporu içinde kümülatif etkilerin değerlendirilmesi, Bölüm 2.7 de bahsedildiği gibi İran-Türkiye-Avrupa (İTA) Doğalgaz Boru Hattı (DGBH) Projesi ne ait bileşenlerin kümülatif etkisi ve Proje nin Türkiye-Yunanistan DGBH Projesi ile olası etkileşim etkileri olarak ayrı ayrı irdelenmiş, ÇED Raporu nun ilgili bölümlerinde bu hususlar belirtilmiştir. Projenin bileşenlerinin kümülatif etkisi temel olarak hava emisyonları, gürültü ve su ortamına yapılan deşarjlardan kaynaklanmaktadır. İnşaat aşamasında yürütülecek kazı, yükleme ve nakliye faaliyetlerinden oluşan toz emisyonlarına yönelik olarak değerlendirme çalışmaları yapılmış ve Bölüm 10 da sunulmuştur. Benzer şekilde inşaat faaliyetleri sırasında oluşacak gürültü ile ilgili değerlendirmelerde Bölüm 10 da verilmektedir. Kompresör istasyonları için yürütülen hava kalitesi modelleme çalışması sırasında yönetmelikçe belirlenen etki alanı içerisinde emisyon yayıcı bir faaliyet bulunmamakta olup, İşletme aşamasında oluşacak bir kümülatif etki beklenmemektedir. Proje kapsamında, belirlenen kümülatif etkilerin en aza indirgenmesini sağlamak amacıyla, inşaat müteahhitleri tarafından ayrıntılı Çevre Yönetimi ve İzleme Planı (ÇYİP) hazırlanacaktır. Bu ÇYİP ler ile ilgili bilgiler Bölüm 12 de verilmiştir. Sayfa 1

5 Türkiye, doğu batı yönünde; Türkiye-İran DGBH, Türkiye-Yunanistan DGBH (Bursa- Yunanistan kısmı), Nabucco DGBH, Bakü, Tiflis, Ceyhan/BTC Ham Petrol Boru Hattı (Horasan- Sivas bölümü) projeleri ile bir enerji koridoru oluşturmaktadır. Güzergah belirleme çalışmaları esnasında söz konusu enerji koridoru dikkate alınmıştır. İTA DGBH, Km: itibari ile yaklaşık 278 km boyunca Nabucco DGBH ile paralel olarak ilerlemekle birlikte Km: de Nabucco DGBH dan ayrılmaktadır. İTA DGBH, Sivas İli İmranlı ve Refahiye ilçelerinde kuzeyden ilerlerken, Nabucco DGBH güneyden ilerlemektedir. İTA DGBH, Km: da Nabucco DGBH ile tekrar paralellik kazanmakta ve Ankara İli Gölbaşı ilçesi itibari ile Çanakkale ili Biga İlçesi sınırına kadar yaklaşık 505 km boyunca ayrı olarak devam etmektedir. Biga ilçesi itibari ile de Tekirdağ ili Şarköy İlçesi ne kadar paralellik devam etmektedir. (bk. Şekil ). İTA DGBH NABUCCO DGBH Şekil İTA DGBH ile Nabucco DGBH Güzergahı İTA DGBH, Km: itibari ile yaklaşık 256 km boyunca BTC DGBH ile paralel olarak ilerlemekle birlikte Km: de, BTC DGBH den ayrılmaktadır. İTA DGBH, Erzincan İli Refahiye ilçesinde kuzeyden ilerlerken, BTC DGBH güneyden ilerlemektedir. İTA DGBH, Km: da BTC DGBH ile Sivas iline kadar tekrar paralellik kazanmakta ve Sivas İli Ulaş ilçesi itibari ile ayrı olarak devam etmektedir (bk. Şekil ). Sayfa 2

6 İTA DGBH BTC DGBH Şekil İTA DGBH ile BTC DGBH Güzergahı İTA Doğal Gaz Boru Hattı projesi ile mevcut BTC Boru Hattı Projesi nin paralellik ve kesişme durumları ile ilgili bilgileri Tablo ve de verilmiştir. Tablo ITE DGBH projesi ile mevcut BTC Ham Petrol Boru Hatları paralellik durumları ve Koordinatları MEVCUT BTC HATTI PARALELLİĞİ 50<x<100 HATIN ADI Başlangıç KM Bitiş KM X(m) Yüzde BTC , ,62 292,73 2,06 BTC , , ,23 12,37 BTC , ,51 697,17 4,90 BTC , ,80 989,16 6,95 BTC , ,06 814,14 5,72 BTC , , ,45 35,44 BTC , , ,22 10,44 BTC , ,85 554,22 3,89 BTC , , ,60 7,74 BTC , ,01 945,21 6,64 BTC , ,84 201,67 1,42 BTC , ,40 194,92 1,37 BTC , ,93 155,37 1,09 Toplam (metre) 14242,08 Sayfa 3

7 Tablo ITE DGBH Projesi Ile Mevcut BTC Ham Petrol Boru Hatları Kesişme Noktaları Ve Koordinatları ITE-BTC KESİŞİM NOKTALARI (WGS84) Numara KM Y X DİLİM , , ,39 TM , , ,85 TM , , ,64 TM , , ,58 TM , , ,82 TM , , ,22 TM , , ,71 TM36 İTA DGBH Projesi ile Türkiye-Yunanistan DGBH Projesi nin olası etkileri Bölüm 11.2 de sunulmaktadır. İTA DGBH Projesi ne yakın mesafede paralel ya da dik olarak ilerleyen diğer boru hatları güvenlik ve inşaat çalışmaları bakımından risk oluşturmaktadır. İki boru hattının paralel olarak ilerlemesi, tek bir geçiş hakkı güzergahı doğuracaktır. Birbirlerine yakın oldukları kısımlarda her iki boru hattının da aynı bakım/ulaşım güzergahlarını paylaşması sağlanacaktır. Proje kapsamında boru hatlarının etkileşimi ile ilgili olarak tarih ve sayılı Resmi Gazete de yayımlanarak yürürlüğe girmiş olan Ham Petrol ve Doğal Gaz Boru Hattı Tesislerinin Yapımı ve İşletilmesine Dair Teknik Emniyet ve Çevre Yönetmeliği hükümlerine uyulacaktır Türkiye-Yunanistan Doğal Gaz Boru Hattı ile Etkileşim Şahdeniz Doğal Gazı nı Türkiye üzerinden Avrupa ya taşımakta olan Türkiye- Yunanistan DGBH 2007 de işletmeye alınmıştır (Türkiye-Yunanistan DGBH Projesi hakkında detaylı bilgi Bölüm de ele alınmıştır). Öngörülen İTA DGBH projesi belirli yerlerde Türkiye-Yunanistan DGBH na paralel olarak ilerleyecektir. İTA DGBH nın BOTAŞ a ait mevcut Türkiye-Yunanistan DGBH etkileşimi Tablo ve te verilmiştir. Sayfa 4

8 Tablo ITE DGBH Projesi İle Mevcut BOTAŞ DGB Hatları Paralellik Durumları ve Koordinatları MEVCUT BOTAŞ HATLARI PARALELLİĞİ 13<x<14 14<x<15 15<x<16 16<x<17 17<x<18 18<x<19 19<x<20 20<x<50 50<x<100 Sola Saga Sola Saga Sola Saga Sola Saga Sola Saga Sola Saga Sola Saga Sola Saga Sola Saga HATTIN ADI X(m) X(m) X(m) X(m) X(m) X(m) X(m) X(m) X(m) X(m) X(m) X(m) X(m) X(m) X(m) X(m) X(m) X(m) Toplam Dogu Anadolu 66,9 881,81 247,34 328,9 286,36 340,41 302,78 411,2 286,7 498,68 508, ,54 768,35 498, , , , , ,07 Türkiye-Yunanistan 90, , , , , , , , , , , ,53 PT_ , ,9 1384,52 Karacabey-Çan , ,60 İçtaş Hattı , , , , , , , , ,10 Iğdır Hattı 183, , , , ,40 Ara Toplam (metre) 400,04 881,81 358,26 328,9 409,7 340,41 458,75 411,2 543,26 498, , , ,17 498, , , , , ,22 TOPLAM (metre) 1281,85 687,16 750,11 869, , , , , ,021 HATTIN ADI Başlangıç KM Toplam 13<x<15 15<x<20 20<x<50 50<x<100 Bitiş KM Paralellik X(m) Yüzde X(m) Yüzde X(m) Yüzde X(m) Yüzde Dogu Anadolu , , ,95 0, ,09 0, ,53 11, ,50 10,07 Türkiye-Yunanistan ,85 186,96 0, ,08 2, ,97 7, ,52 15,05 PT_ , ,62 6, ,90 45,27 Karacabey-Çan , ,60 17,70 İçtaş Hattı ,85 73,90 12,92 74,50 13,03 702,40 122,83 290,30 50,77 Iğdır Hattı ,41 183,2 45,87 13,00 3, ,20 50,88 Sayfa 5

9 Tablo ITE DGBH Projesi Ile Mevcut BOTAŞ DGB Hatları Kesişim Noktaları Ve Koordinatları NO HATTIN ADI KM Y X DİLİM ID HATTIN ADI KM Y X DİLİM 1 Doğu Anadolu(Ağrı) , , ,33 UTM38 17 Doğu Anadolu(Erzincan) , , ,00 UTM37 2 Doğu Anadolu(Ağrı) , , ,40 UTM38 18 Doğu Anadolu(Sivas) , , ,98 UTM37 3 Iğdır Hattı(Ağrı) , , ,79 UTM38 19 Doğu Anadolu(Sivas) , , ,68 UTM37 4 Doğu Anadolu(Ağrı) , , ,58 UTM38 20 Sivas-Malatya(Sivas) , , ,53 UTM37 5 Doğu Anadolu(Ağrı) , , ,46 UTM38 21 Doğu Anadolu(Sivas) , , ,91 UTM37 6 Doğu Anadolu(Ağrı) , , ,95 UTM38 22 Yozgat Hattı(Yozgat) , , ,62 UTM36 7 Doğu Anadolu(Ağrı) , , ,23 UTM38 23 Doğu Anadolu(Ankara) , , ,24 UTM36 8 Doğu Anadolu(Ağrı) , , ,86 UTM38 24 Bozüyük-Kütahya(Bilecik) , , ,49 UTM35 9 Doğu Anadolu(Erzurum) , , ,12 UTM38 25 Karacabey-İzmir(Bursa) , , ,48 UTM35 10 Doğu Anadolu(Erzurum) , , ,86 UTM38 26 Karacabey-Çan(Balıkesir) , , ,49 UTM35 11 Doğu Anadolu(Erzurum) , , ,65 UTM37 27 Karacabey-Çan(Balıkesir) , , ,27 UTM35 12 PT_2(Erzurum) , , ,60 UTM37 28 Yunanistan-Avrupa(Balıkesir) , , ,90 UTM35 13 Doğu Anadolu(Erzurum) , , ,33 UTM37 29 Yunanistan-Avrupa(Çanakkale) , , ,79 UTM35 14 Doğu Anadolu(Erzurum) , , ,13 UTM37 30 Yunanistan-Avrupa(Çanakkale) , , ,19 UTM35 15 Doğu Anadolu(Erzurum) , , ,46 UTM37 31 Yunanistan-Avrupa(Edirne) , , ,85 UTM35 16 Doğu Anadolu(Erzincan) , , ,32 UTM37 32 Yunanistan-Avrupa(Edirne) , , ,99 UTM35 Sayfa 6

10 İTA DGBH Projesi ile Türkiye/Yunanistan DGBH çalışma genişliğinin çakıştığı kilometrelerde, inşaat ve işletme faaliyetleri dikkate alındığında birbirlerine risk oluşturmaları muhtemeldir. Mevcut boru hattının yarattığı arazi kullanım değişikliğine, İTA DGBH nedeniyle meydana gelecek arazi kullanım değişiklikleri de eklenecektir. İki DGBH projesinin çakıştığı alanlarda Türkiye-Yunanistan DGBH projesi kapsamında yeterince eski haline getirilmemiş olan alanlar İTA DGBH Projesi inşaat müteahhitlerinin sorumluluğunda değildir. Bu alanlar için inşaat öncesi tespit çalışmaları yürütülecektir. İTA DGBH koridorunun bütünlüğünü garanti altına almak amacıyla gerekli görülen ilave etki azaltıcı önlemleri üstlenmek inşaat müteahhitlerinin sorumluluğunda olacaktır. Özel Alanlarda (örneğin, tepe yamaçlarında, nehir geçişlerinde, vb.) iki paralel koridor boyunca eski haline getirme çalışmaları gerçekleştirilecektir. Sayfa 7