KODU: SYB.PR.76 YAYIN TA: 10.10.2017 REVİZYON TA:-- REVİZYON NO:00 Sayfa 1 / 5 1. AMAÇ: Yoğun Bakım da hastaların güvenli bir şekilde kabul edilmesinden, Yoğun Bakım da hastanın çıkışına kadar olan sürede hava yolu izlem basamaklarını tanımlamaktır. 2. KAPSAM: Çocuk Yoğun Bakım Ünitesi hava yolu izlemini kapsamı oluşturmaktadır. 3. SORUMLULAR: Yoğun bakım, hemşireleri, asistanlar,bölüm Anabilim Dalı öğretim üyeleri. 4. TANIMLAR: 5.KISALTMALAR: 6. UYGULAMA: ÇOCUK YOĞUN BAKIM ÜNİTESİNDE ENTÜBASYON ENDİKASYON KRİTERLERİ 1. FiO2 >%60 iken PaO2< 60mmHg ise siyanotik konjenital kalp hastalığı yokluğunda 2. PCO2>50mmHg akut gelişmiş ve tedaviye yanıtsız ise 3. Herhangi bir nedenden dolayı apne ve hipoventilasyon gelişmesi 4. Pulmoner hastalık veya havayolu tıkanıklığından kaynaklanan akut solunum yetersizliği 5. Nöromuskuler güçsüzlük 6. Koruyucu solunum yolu reflekslerinin olmaması ( hastalığa bağlı veya sedasyon nedeniyle) 7. Göğüs duvarı bütünlüğünün kaybolmasından veya pulmoner basıya bağlı gelişen akut solunum yetersizliği 8. Hemodinamik dengesizlik ( kardiyopulmoner resüsitasyon, şok vb) 9. Terapötik hiperventilasyon ( intrakraniyal hipertansiyon, pulmoner hipertansiyon, metabolik asidoz) 10. Solunum hızının yaş için kabul edilebilir normal sınırların üzerinde olması 11. Nakil edilebilecek hastada yukarıdakilerin gelişme olasılığı ÇOCUK YOĞUN BAKIM ÜNİTESİNDE EKSTÜBASYON ENDİKASYON KRİTERLERİ 1. Hastanın bilincinin açık olması; sedasyon yapıcı ilacın kesilmesi 2. Öksürük ve öğürme reflekslerinin var olması 3. Vücut sıcaklığının 38,5 C olması 4. Spontan solunum çabasının yeterli olması 5. PH 7.32-7.47 olması 6. Fi O2 0.50 iken PaO2>60mmHg veya nabız oksimetresinde saturasyon>%95 7. PEEP 7 cm H20 8. PaCO2 50mmHg 9. Vazoaktif ilaç ihtiyacının olmaması 10. Son 24 saat içinde artan ventilatör desteği ihtiyacı olmaması 11. Sonraki 12 saat içinde derin sedasyon gerektirecek herhangi bir operasyon planlanmamış olması
KODU: SYB.PR.76 YAYIN TA: 10.10.2017 REVİZYON TA:-- REVİZYON NO:00 Sayfa 2 / 5 EKSTÜBASYON İŞLEMİ: 1. Ekstübasyon günün erken saatlerinde başlatılmalı. 2. Hasta koopere ise işlem hakkında bilgi verilmeli. 3. Baş ve gövde 45 derece yükseltilmeli 4. Vital bulgular kaydedilmeli ve kan gazı örneği alınmalı 5. Hastaya uygun balon maske ve oksijen sistemleri hazırlanmalı 6. Laringoskopun çalışıp çalışmadığı kontrol edilmeli 7. Hastanın yaşına uygun entübasyon tüpleri ve laringoskop bıçakları hastanın başına hazırlanmalı 8. Entübasyon tüpü içi ve orafarenks dikkatli bir şekilde aspire edilmeli 9. Entübasyon tüpünün balonu indirilip, tüp çıkartılır ve yüksek konsantrasyonda oksijen uygulanmasına başlanır. 10. Hastaya öksürme egzersizleri yaptırılmalıdır. 11. Ekstübasyondan 1 saat sonra hastadan kan gazı alınıp değerlendirilmelidir. 12. Hastanın vital bulguları ve genel durumu sürekli değerlendirilmelidir. 13. Herhangi bir olumsuz değişiklik halinde hekimine haber verilmelidir. HAVA YOLU İZLEMİNDE DİKKAT EDİLECEK HUSUSLAR * Hasta ventilatöre bağlanmadan önce yapılacaklar 1. Devre temiz mi? 2. Ventilatör devreleri tamam mı? 3. Ventilatör ayarları yapıldı mı? 4. Devreden dönen volümün kontrolü yapıldı mı? 5. Alarmların kontrolü yapıldı mı? 6. Devrede kaçak var mı? * Hasta ventilatöre bağlandıktan sonra dikkat edilecekler 1. Hastanın rengi 6. Solunum sayısı 2. Göğüs hareketleri 7. Dispne varlığı 3. Akciğer sesleri 8. Senkronizasyon 4. Nabız oksimetresi 9. KTA, Kan basıncı 5. End tidal CO 10. Endotrakeal tüpün yeri 2
KODU: SYB.PR.76 YAYIN TA: 10.10.2017 REVİZYON TA:-- REVİZYON NO:00 Sayfa 3 / 5 Hastanın göğsü nasıl kalkıyor? Az Çok Hastanın göğsü simetrik kalkıyormu? Tüp yerindemi Hasta ventilatörle boğuşuyormu? Hasta yeterli oranda sedatize edilmişmi? Vital bulgular nasıl? Taşipne, taşikardi, hipotansiyon, hipertansiyon? NON-İNVAZİV MEKANİK VENTİLASYON Solunum yetersizliği olan olgularda hipoksemi ve/veya hiperkapni medikal tedavi ile kontrol altına alınamadığında, alveoler ventilasyonun invaziv yöntemler olan trakeostomi ya da endotrakeal tüp kullanmadan bir maske aracılığıyla gerçekleşmesi non-invaziv mekanik ventilasyon olarak tanımlanmaktadır. Çocuklarda Noninvaziv Pozitif Basınçlı Ventilasyon Endikasyonları: Noninvaziv pozitif basınçlı ventilasyon çocuklarda; 1- Akut solunum yetersizlikleri, 2-Kronik restriktif ve obstrüktif akciğer hastalıkları, 3-Santral hipoventilasyon 4-Obstrüktif uyku apnesi. * Kardiak veya solunum arresti NIMV KONTRENDİKASYONLAR * Akciğerler dışı organ yetmezliği * Ağır ensefalopati ( örn. GCS<10) * Ağır üst gastrointestinal sistem kanaması * Hemodinamik instabilite veya stabil olmayan kardiyak aritmi * Yüz cerrahisi, travma, deformite * Üst solunum yolu obstrüksiyonu * Hastanın koopere olamaması
KODU: SYB.PR.76 YAYIN TA: 10.10.2017 REVİZYON TA:-- REVİZYON NO:00 Sayfa 4 / 5 * Solunum yolu sekresyonlarını atamama * Aspirasyon riskinin yüksek olması * Üst gastrointestinal cerrahi * Hava yolunu koruyamama * Bağırsak obstrüksiyonu NIMV AVANTAJLARI Entübasyona gerek yok İnfeksiyon daha az (nozokomiyal pnömoni) Daha az sedasyon Komplikasyon daha az (laringeal ülserasyon ve kanama, trakeal striktür gelişimi) Konforlu Ayrılma daha kolay Hastanede ve yoğun bakımda kalış süresi kısa NIMV DEZAVANTAJLARI Gastrik distansiyon gelişimi Transient hipoksemi Fasiyal cildde nekroz gelişimi KULLANILAN ARA BAĞLANTILAR NİMV nin başarılı olabilmesi için, ventilatör sistemi hava kaçaklarını etkili bir şekilde kompanse edebilmeli, konforlu ve hasta tarafından kabul edilebilir olmalıdır. Ara bağlantı: Ventilatör borularını yüze bağlayan parçalardır, bunlar NİMV esnasında basınçlı gazın üst hava yoluna girmesini kolaylaştırır. Mevcut ara bağlantılar arasında, nazal ve oronazal maskeler ve ağız parçaları sayılabilir Maskeler NIMV nin başarısının en önemli etkenidir. Maske hastanın yüz şekline uygun olmalıdır. En sık nazal ya da tam yüz maskesi, kafayı saran bantlar vasıtasıyla, kuvvetli, ancak çok sık olmayacak şekilde uygulanır. Oranazal maskeler: Oranazal ya da tam yüz maskesi burnu ve ağzı aynı anda kaplar. Oronazal maske nazal maskeye göre daha az hava kaçağı ve daha etkin bir ventilasyon sağlar, hastanın ağızdan solumasına da olanak verdiğinden, daha az hasta kooperasyonu gerektirir. Akut solunum yetmezliğinde daha çok tercih edilmektedir, ancak kronik uygulamalarda da faydalı olabilir. Çocuk hastalarda konuşmayı ve oral alımı engellediği için yüz maskesi ile daha çok uyum problemi yaşanmaktadır. Eğer yüz maskesi kullanılacak ise kusma ve takiben aspirasyon gelişebilir bu neden ile maskenin mutlaka şeffaf olması gerekmektedir. Ayrıca cihazda teknik bir sorun yaşanır ve fark edilmez ise maskeyi yüzünden çıkarabilecek güce sahip olmayan küçük bebeklerde asfiksi gelişme riski vardır.
KODU: SYB.PR.76 YAYIN TA: 10.10.2017 REVİZYON TA:-- REVİZYON NO:00 Sayfa 5 / 5 Klinik kriterler İnvaziv Mekanik Ventilasyon Endikasyonları 1. Solunum seslerinin azalmış ya da kaybolmuş olması 2. Ciddi çekilmeler ve yardımcı solunum kaslarının kullanılması 3. Oda havasında siyanoz varlığı 4. Bilinç kaybı ve ağrılı uyaranlara yanıtsızlık 5. Kas tonusunun azalması 6. Hırıltılı, inlemeli solunum 7. Öksürme ve öğürme refleksinin kaybolması 8. Apne gelişimi Laboratuvar kriterleri 1. PaO2 50 mmhg (oda havasında) 2. Respiratuvar asidoz varlığı(ph<7.35) 3.%60 oksijen ile PaO2<mmHg 4.(PhCO2 >60mmHg olması ve giderek yükselmesi 5. Vital kapasite<-20cmh2o 7. İLGİLİ DÖKÜMANLAR 8. GÖZDEN GEÇİRME Yayınlanan her bir döküman güncellik açısından yılda bir defa kalite yönetim direktörü tarafından değerlendirmeye tabii tutulur.