Türkiye Maternal Fetal Tıp ve Perinatoloji Derneği Perinatal Enfeksiyon Taramaları ve Aşılama Prof. Dr. Mehmet Şimşek Perinatoloji
enfeksiyon HBs Ag :Gebelikte rutin HBs Ag tarama yapılmalıdır HBs Ag + Vertikal geçiş oranı %90 dır. HBIg ve HB aşısı doğumdan sonraki 12 saat içinde HBs Ag -, özellikle STD, HIV +, HepC gibi yüksek riskli olgularda gebelikte aşı yada 3. trimesterde tarama tekrarlanır Rubella :Ig G Gebelikte, mümkünse gebelik öncesi serolojik tarama yapılmalıdır. Test gebelik sırasında herhangi bir endikasyon yok ise tekrarlanmaz
Sifiliz: Çoğu olguda semptom yok,gebelikte rutin tarama yapılmalı Tarama sifilizin komplikasyonlarını azaltır. rapid plasma reagin (RPR) card test ve VDRL ile İlk vizitte taranır ve 3. trimestirde tekrarlanmalıdır.
CMV % 1-4 immünglobulin G (IgG) negatif gebelik te CMV enfeksiyon geçirir. glikoprotein B aşısı, CMV enfeksiyonunun önlenmesinde% 50 etkinlik gösterdi. Çoğu ülkede Intrauterin tedavi olmadığından Rutin olarak gebelere CMV taranması önerilmemektedir.
CMV USG : enfeksiyonun bulgusu+ Seronegatif sağlık çalışanları, kreş veya okul çalışanlarında Tarama 8-12.haftalar,18-20.haftalar ve 30-32.haftalarda yapılır. IgM %75 sensitif 4-8 ay + kalabilir. IgG + ve IgM negatif avidite yükksek ise primer enfeksiyon oluşmayacağında ek tarama gerekmez.
Toxoplasmosis Fransa ve Austuryada tarama yapılıyor. ABD ve İngilitere de ise yapılmıyor. Ig G ise her ay tarama yada her trimestirde tarama yapılırsa toxoplazma teşhis edilebilir. Fals+ bazı olgularda gereksiz terminasyona neden olabilir. Yenidoğanlarda +1/12000 bulunmuş Rutin tarama??? Bölgeye göre Semptom veya bulgu varlığı durumda
PARVO VİRÜS Erthyema infectiosum Rutin tarama yapılmaz Parvovirüs ;fetal hidrops riski taranan gebeliklerin 1/5000 izlenir. Tarama, özellikle salgın döneminde bakıcı,öğretmen hamilelere yapılabilir.
HIV, HCV HIV için Gebelikte rutin tarama yapılır. HCV Yüksek riskli olgularda tarama yapılır Yüksek riskli olgularda i.v. ilaç bağımlıları Şüpheli veya bilinen HIV (+) partner Multiple seks partnerliler Kan ürünleri kullananlar Başka bir cinsel yolla geçen hastalık tanısı alanlar
herpes Rutin tarama önerilmez Tüm gebelerde ve eşlerinde, genital (ve oral) herpes öyküsğ sorulmalı ve doğum sırasında aktif herpes var ise sezaryan planlanmalıdır. HIV+ ve partnerde + ise seroloji ile değerlendirme
varisella rutin serolojik tarama önerilmemektedir. Tüm gebeler su çiçeği enfeksiyon ve aşılama yönünden sorgulanmalı,enfeksiyon geçiren olguların %97 sinde Ig G + Enfeksiyon geçirmediğini yada emin olamadığını yada tek doz aşı yaptıran olgularda tarama istenir bu olgularda bile %80-90 IgG + bulunmuş. gebe değilse negatif ise 1 ay ara ile 2 doz aşı yapılır.
T. vaginalis genel popülasyonda Asemptomatik T. vaginalis'in taranması düşük doğum ağırlıklı bebek ve preterm doğum riskini azaltmaz Bununla birlikte, HIV ile olguları trikomanyazis için taranmalı % 53'e coinfection oranı vardır.
GBS Tüm hamile gebeler GBS kolonizasyonu için 35-37 haftada taranmalıdır Taşıyıcılara doğumda profilaksi GBS bakteriuri tedavi verilir ve Bu hastalarda doğum öncesi tarama gerekli değildir. GBS +bebek doğum yapmış gebelerde tarama yapmak gerekli değildir
klamidya Risk faktörü olan gebeler ve yaşı 25 den küçük olan tüm gebeler klamidya için değerlendirilmeli ( nucleic acid amplification )The Canadian Task Force, CDC, American College of Obstetricians and Gynecologists (ACOG), and the American Academy of Pediatrics (AAP) Preterm erken membran rüptürü, preterm doğum, düşük doğum ağırlığı ve azalmış perinatal survival
Aşılama? maternal IgG 'nin subgrubları17-20. hafta sonra pasif olarak fetüse geçer aktif ve pasif transport ile maternal seviyenin % 20-200 sine ulaşır. yarı ömür ~ 4 hafta fakat 6-12 ay süreyle yeni doğan bebeklerde saptanabilir IgA süte geçer ve korumaya devam eder
Gebelik öncesi Low-risk populasyon Kızamık Kabakulak Kızamıkçık Tetanoz Difteri.boğmaca Suçiçeği influenza Yüksek riskli populasyon Hepatit A Hepatit B Pnömokok Meningokok
Gebelikte Aşılama Routine Inactivated influenza vaccine (IIV) Tdap (TT/Td) Gebelik kontrendike değil Pnömokok PS / C hepatit B Hepatit a Meningokokal PS / C İnaktif poliovirüs Kontrendike BCG, canlı zayıflatılmış influenza aşısı, MMR aşısı, tifo aşısı, varisella aşısı, zoster aşısı) Japon ensefalit aşısı, sarı humma aşısı Gerekirse seyahat aşıları
Canlı Aşılar ve Gebelik Gebelikte canlı aşısı kontrendikedir. Aşılamanın fetal riski teoriktir. Sadece varisella aşısının komplikasyonu bildirilmiş. canlı aşılardan sonra 4 haftada kontrasepsiyon gerekir. Gebelik oluşursa terminasyon önerilmez Gebe ya da lohusanın aşılanmış kişiyle temasında sorun yoktur
Influenza Aşısı 1957 yılından maternal fetal yan etki gösterilmemiştir. Her trimesterde uygulanabilir. Gebenin yakınlarıda aşılanmalıdır. İnfluenza gebelikte pulmoner volumde azalma, kardiyak outputda artış ve hücresel immünitenin azalması nedeni ile 4x daha ciddi ve hastaneye yatma riski var
Influenza Spontan abortus Ölü doğum ve neonatal ölüm Erken doğum Düşük doğum ağırlıklı bebekler Swamy GK, Heine RP (2015) Obstet Gynecol, 125:212-26.Pierce et al. (2011) BMJ, 342:d3214
Influenza Aşısı Yenidoğan da influenza % 65 azalır akciğer hastalıklarında % 29 azalma muayane sayısında % 42 azalma Gebede solunum yolu hastalıkları ve ateş de 36%azalır Zaman, NEJM, 2008
Timerozal Sadece grip aşısında var olan Timerozal maruz kalma ile nöropsikolojik ve otizm arasında bir bağlantı yok NEJM 2007;357:1281-1292Tdap (xtd),
Tetanoz - Difteri Tetanoz toksoid, inaktive difteri toksoid Yenidoğan tetanozunu önlemede% 98'e kadar etkili (MMWR Morb Mortal Wkly Rep 2013) Önceden aşılanmış kadınlar, son 10 yılda Td rapeli yaptırmamışsa, gebelikte yapılmalıdır. Hiç aşı yaptırmamış kadınlar, 3 doz Td aşısını tamamlamalıdırlar İkinci trimesterde, 4 hafta ara ile 2 doz Td aşısı Son dozdan 6 ay sonra (postpartum) Tdap aşısı
Tetanoz Difteri,boğmaca Boğmaca nın %75 nin kaynağı aile bireyleridir. 12 aydan küçük bebeklerde boğmaca mortalite ve morbiditesi yüksektir. Gebelikte tek doz Tetanoz, difteri ve aselüler boğmaca (Tdap) tercih edilebilir Aşı27 36 haftalarda yapılmasıyla yenidoğanın boğmacaya karşı korunması sağlanır. MMWR Morb Mortal Wkly Rep 2013,Pediatrics 2013
Tdap yan etkiler? Lokal Ağrı,kızarıklık,şişlik Baş ağrısı,ateş,bulantı olabilir Şiddetli allerji ve koma öyküsü Potansiyel kontrendikasyonlar epilepsi Şiddetli ağrı ve şişlik Guillain Barré Sendrom öyküsü Boğmaca ve Grip Aşıları birlikte uygulanabilir mi?evet Tdap Thimerosal içermez?
BCG, Japon ensefaliti,tifo BCG ; fetal yan etki bildirilmemiştir. İlaçlara dirençli TB suşlarını tedavi eden sağlık çalışanlarına aşı yapılır. Japon ensefaliti inaktif 0, 7, ve 30 gün hastalığın sık görüldüğü dönemlerde ö ülkelere seyahat edenlere aşı yapılır. Tifo Atenü, Polysaccharide,Inactivated can bkt riskli bölgelere seyatte önerilir bunun dışında gebelikte tavsiye edilmez
Varisella Aileden bireylerli aşılanabilir. Suçiçeği canlı aşı olduğundan gebelikte yapılmamalıdır. 2 doz yapılır.0,4-8 hafta ilk 4 gün içinde Varisella Zoster Immune globulin hastalık ile karşılaşınca verilmelidir. IVIG 400 mg/kg tek doz Döküntü başlar ise asiklovir
HPV HPV rekombinant bir aşı.gebelikte Kategori B olması ve herhangi bir yan etki bildirilmemesine rağmen gebelikte tavsiye edilmez. 0,1-2,6 ay ara ile yapılır.aşılama tamamlanmadan olgu gebe kalırsa doğum sonu tamamlanır. Gebelikte yanlışlukla yapıldı ise ek bir takip gerekmez
inaktif aşı, Hepatit A, Sadece risk altındakilere önerilmektedir. Kronik karaciğer hastalığı Pıhtılaşma sorunu olanlarda ilaç kullananlarda Sağlık personeli Tek doz,18 ay sonra tekrar
rekombinant,hbv Aşı fetus için risk yaratmaz. 0,1,4 ay Aşıya başladıktan sonra gebe kalanların takvimi tamamlayabilir. Gebelikte aşılama, sadece risk altındakilere önerilmektedir. eşinde hepatit B pozitif uyuşturucu kullananlar birden fazla partner diyabet sağlık personeli oral sekresyon ile bulaşabilir.evde Hepatit B ile enfekte kişi HIV pozitif
canlı oral Polio aşısı Gelişmiş ülkelerde ortadan kaldırılmış olsa da salgın tehlikesi olan ülkeler hala vardır. Gebelerin buralara yolculuk yapması önerilmez. Teorik olarak paralytic poliomylitis riski var Ancak Anne / fetusta yan etki bulunmamıştır
Pnömokok Pnömokok polisakkaridi aşı (PPSV23) ilk 3 aydan sonra yapılabilir. Tek doz 5 yılda bir tekrar. Splenektomi olmuşlarda aşı gereklidir Sigara içenler Astım Diabetik. İmmün yetmezlik Aşılama gebelikten önce yapılmalıdır.
Meningokok Polisakkarit, rekombinant Tek doz 5 yılda bir tekrarlanır. Splenektomi olmuşlarda aşı gereklidir. Aşılama gebelikten önce yapılmalıdır. Ancak gerekliyse gebelikte de yapılır.
Sarı humma Tek doz.10 yılda bir tekrarlanır. Canlı aşıdır Gebelikte bu bölgelere seyahar edilmemelidir. Eğer bu alanlara yolculuk kaçınılmazsa aşı yapılır.
Şarbon İnaktif selüler aşı Bulaşma olasılığı yüksek olanlarda önerilir koruma :5 IM dozu (0 wk, 4 wk, 6 ay, 12 ay ve 18 ay,yıllık rapel maruziyet sonrası Üç doz SC (0, 2, 4 hafta) ile 60 günlük antimikrobiyal profilaksi Askeri personel,veteriner,laborant
inaktif Kuduz aşısı Veteriner gibi risk altında profilaktik aşı:0,7,21günler aşılanır 6 ay sonra antikor seviyesine vakılır. seviye düşük ise aşı rapeli yapılır Isırılan gebede ve Kuduz riski olan gebede immünglobulin ve aşı verilir 0,3,7,14 günler Önceden aşı yapıldı ise 0,3 gün
Kızamık, kızamıkçık, kabakulak Tek doz Kızamık, kızamıkçık, kabakulak canlı aşı olduğundan gebelikte yapılmamalıdır. Aşı sonrası 4 hafta kontrasepsiyon önerilir,
sonuçlar Gebelik öncesi immünite değerdirilmeli Kızamıkçık, varisella, influenza ve hepatit B aşıları yapılmalı Gebelikte Hastalığın geçirilme riski yerine aşılama tercih edilmeli. Rekombinant, inaktive ve toksoid aşılar ve immünoglobülinler fetüse zararsız İnfluenza riski yüksek dönemlerde bütün gebelere aşı önerilir. nazal sprey influenza aşısı hamilelik sırasında verilmemelidir.
sonuçlar Hepatit B aşısı hamilelikte güvenle verilebilir. Tdap aşısı, daha önceki aşılanma geçmişine bakılmaksızın, her hamilelikte tüm gebelere uygulanmalıdır. Tdap aşılamasının en uygun zaman 27-36 haftası Fetal risk yayınlamamış olsada Canlı, zayıflatılmış aşılar gebelikte kontrendikedir. Rubella ve varisella immünitesi gebelik öncesi değerlendirilir aşı yapılır. Su çiçeği dışındaki aşılar emzirirken yapılabilir Hiç bir aşı %100 güvenli değildir ve %100 korumaz.
Türkiye Maternal Fetal Tıp ve Perinatoloji Derneği Perinatal Enfeksiyon Taramaları ve Aşılama Prof. Dr. Mehmet Şimşek Perinatoloji