PERFORMANS TOPLANTILARI-2

Ebat: px
Şu sayfadan göstermeyi başlat:

Download "PERFORMANS TOPLANTILARI-2"

Transkript

1 PERFORMANS TOPLANTILARI-2 Kalite ve Hasta Güvenliði Ýl Performans ve Kalite Koordinatörleri Bilgilendirme ve Deðerlendirme Toplantýsý Aðustos 2008-Ankara

2 SAÐLIK BAKANLIÐININ PERFORMANS VE KALÝTE STRATEJÝSÝ Prof. Dr. Sabahattin AYDIN Müsteþar Yardýmcýsý - DSÖ Ýcra Kurulu Üyesi bakmak istiyoruz, gönlümüzden nasýl bir kalite sistemi geçiyor, kalite konusunda nereye varmak istiyoruz kýsmýna deðineceðim. Deðerli arkadaþlar, Hepiniz hoþ geldiniz. Beni buraya davet eden çok deðerli arkadaþým Saðlýk Bakanlýðý Performans ve Kalite Stratejisi diye teknik yönü güçlü bir konu baþlýðý söyledi. Ben biraz ezberlerimizi bozmaya çalýþacaðým. Zira kalite konusuyla hepiniz hobiden de öte artýk resmi bir görev olarak ilgileniyorsunuz. Dolayýsýyla bu konuda, en azýndan bugün için, uzmanlar ya da uzman adaylarýsýnýz; yani bakanlýk adýna bu iþi illerde yürüten arkadaþlarýmýzsýnýz. Saðlýkta kalite konusunun teorik yapýsý konuþulurken en azýndan büyük çoðunluðunuzun benden daha büyük bir yeri olduðunu düþünüyorum. O açýdan ben olabildiðince teorik alanlara, okuduðumuz, yazýlan-çizilen materyal-den öte, konuya nasýl Bakanlýk olarak biz kalite konusuna bir uluslar arasý akreditasyon kuruluþunun akreditasyonu olarak bakmýyoruz. Belki yola çýktýðýmýzda bu amacý göz ardý etmemiþtik. Ama konuyu biraz daha irdeleyince geldiðimiz nokta, kendi öz varlýklarýmýzý harekete geçirerek bu konuda nasýl daha fazla verimli olabiliriz? sorusuna cevap aramak oldu. Ýsterseniz bu dediðimi açmak için þöyle bir örnek vereyim; dün akþam bu konuyla ilgili biraz kaynak karýþtýrýrken gördüðüm paragrafý yazdým. ISO kalite belgesi veren bir þirketin web sayfasýnda saðlýkta kalite ile ilgili bir paragraf seçtim. Þöyle diyor; ülkemizde ve dünyada saðlýk hizmetlerinde kalite her geçen gün daha fazla önem kazanmaktadýr. Ýnsan Haklarý Evrensel Beyannamesi, Dünya Saðlýk Örgütü tarafýndan en temel unsurlarý ortaya koyan saðlýk sektöründeki kaliteye yönelik standartta diye baþlayan son derece dolu gibi görülen cümlelerle ifade edilmekte. Bana sorarsanýz Ýnsan Haklarý Evrensel Beyannamesi de, Dünya Saðlýk Örgütü de, saðlýkta 11

3 kalitenin en temel unsurlarýný, standartlarýný bütünüyle ortaya koyan bir tutum içinde falan deðil. Yani yaptýðýmýz iþi böyle çok evrensel gösterebilmek adýna çok da gerçek olmayan iddialarla desteklemeye çalýþmamýz gerekmiyor. Ben bunlarý suni bir ifade olarak görüyorum. Onun için kaliteyi de böyle bir suni çerçevede görmemeye çalýþýyorum. En yalýn ifadeyle insanýmýza hizmet etmek, en iyi hizmet etmek bütün kalite kavramlarýnýn hepsini kapsar. Dolayýsýyla çok fazla edebi tutum takýnma, ya da uluslar arasý kuruluþlarýn desteðini arkamýza alma telaþý içinde tanýmlamalar yapmaya ihtiyacýmýz yok diye düþünüyorum. Devam edeyim ayný metinden bir baþka paragraf; ISO standardý uluslar arasý standartlar organizasyonu tarafýndan yayýnlanan ve bütün dünyada kalite yönetim sistemi modeli olarak uygulanmakta olan bir uluslar arasý standarttýr ve rekabet yükünü arttýrmak için sekiz kalite yönetim prensibine dayanmaktadýr; Müþteri odaklýlýk, liderlik, kiþilerin katýlýmý, proses yaklaþýmý, yönetimde sistem yaklaþýmý, sürekli iyileþme, karar vermede gerçekçi yaklaþým, karþýlýklý yarara dayalý tedarikçi iliþkileri bundan sonra da akreditasyon hedeflerini anlatýyor bu metin. Þimdi okuduðum metinde sözü edilen sekiz kalite yönetim prensibine dikkat edelim. Bu bugün sekizdir, yarýn dokuz olur; ya da biri çok gereksiz olur, yediye düþebilir. Böyle ezbere dayalý, sloganvari bir kalite anlayýþý olmamasý gerektiðini düþünüyorum. Onun için size bu cümleleri burada okuyarak konuya girmek istedim. Deðerli arkadaþlar, Dünya Saðlýk Örgütü'nün bundan önceki baþkaný John Wook Lee'nin altýna imzasýný attýðý Dünya Saðlýk Raporu 2006'nýn giriþi þöyle bir enstantane ile baþlýyor: Dünyanýn bir yerini düþünün ki bir kýz çocuðu dünyaya gelmiþ. Düþük doðum tartýlý, belki biraz da erken doðmuþ. Doðduðunda ortalama yaþam beklentisi 35 yýl, muhtemelen beslenme geriliðiyle büyüyecek. Eðer yeni doðan ya da çocukluk yaþlarýnda ölmezse ileri yaþlarda iþte ortalama 35 yýl yaþayabilecek. Muhtemelen çok genç yaþta evlendirilecek, okula gidemeyecek, çok genç yaþta evlenecek ve çok fazla doðum yapmak zorunda kalacak. Çocuklarýnýn büyük çoðunluðu yaþamayacak. Bu kýz çocuðu muhtemelen milli geliri birkaç bin dolar olan bir ülkede yaþayacak. Kiþi baþý saðlýk harcamasý yýlda elli dolarý geçmeyen çok sayýda ülke var dünyada; muhtemelen onlardan biri olacak. Baðýþýklama, aþý vs. konularýnda geri kalýndýðý için muhtemelen bir enfeksiyon hastalýðýna mahkûm olacak. Bu örmekleri daha uzatabilirsiniz ama sonuç itibariyle bu kiþi kuvvetle muhtemel bir önlenebilir hastalýktan ölmüþ olacak. Dünyanýn yine bir baþka yerini düþünün ki, yine bir kýz çocuðu dünyaya gelsin. Milli geliri on bin dolarýn üzerinde olan bir ülke, kiþi baþý saðlýk harcamalarý iki bin dolarlara yaklaþmýþ. Dengeli beslenecek, iyi okullarda okuyacak, uygun bir evlilikten sonra saðlýklý bir annelik dönemi yaþayacak, ortalama yaþam beklentisi belki seksen yaþlarýna yaklaþacak. Þimdi eðer siz kaliteyi, kaliteli bir saðlýk hizmeti sunmayý, kaliteli bir hayata kavuþmayý bütün bu iyi þartlarda doðmuþ kýz çocuðu için hedefler, bunun için de dünyanýn öbür tarafýnýn kaynaklarýný kurutursanýz, böyle bir kalite olmaz. Bizim hedeflediðimiz böyle bir kalite anlayýþý yok. Bu büyük ölçeði isterseniz küçültün, ülkenin kendi çerçevesi içinde küçültün. Ülkenin bir noktasýnda þanslý doðmuþ insanlarý daha kaliteli bir hayata ulaþtýrmak, daha yüksek bir refah düzeyine yükseltmek, daha saðlýklý kýlmak adýna ülkenin bir baþka noktasýnda daha þanssýz olarak dünyaya gelmiþ insanlarýn kaynaklarýný kullanmak, oradaki potansiyel enerjileri bu taraflara transfer ederek kalite oluþturmak, 12

4 kaliteli hizmet sunmak gibi bir düþünce varsa ya da uygulamalarýmýz böyle bir sonuç doðuruyorsa biz böyle bir kalite anlayýþýný düþünmüyoruz. Bu açýdan dedim, olabildiðince ezberi bozmak istiyorum diye. Biliyorsunuz kalite maliyet getirir. Aslýnda mutlaka maliyetle paralel deðildir kalite ama bugünkü en azýndan saðlýkta kalite ve akreditasyon çalýþmalarý, formel çalýþmalar, biraz önce ifade ettiðim programlarla uluslar arasý kurumlarýn adlarýyla desteklenmeye çalýþýlan kalite çalýþmalarý gerçekten maliyetli çalýþmalardýr. Eðer siz bu maliyetli çalýþmalarý yaparken bu harcadýðýnýz maliyetin ülkenin çok daha önemli noktalarýnda, çok daha þanssýz noktalarýnda belki çok daha büyük farklar yaratacak þekilde iyileþtirme saðlayacaðýnýzý göz ardý ederseniz, bunu ihmal ederek maliyet artýþýna giderseniz, böyle bir kalite çalýþmasý yapmak istemiyoruz. Bu açýdan, ister bütünüyle kalite kavramýna bakarken ister saðlýkta kalite uygulamalarýný ele alýrken tabi ki hep iyiyi, bulunduðumuz noktadan daha iyiyi istiyoruz, daha iyiye ulaþmak istiyoruz. Hasan Bey'in konuþmasýnda söylediði gibi mükemmeli asla arzulamýyoruz. Bunu ironi olarak söylüyorum, mükemmeli herkes arzular ama mükemmele eriþilemeyeceðini bildiðimiz için arzulamýyoruz. Yani iyinin düþmaný olmamasý için arzulamýyoruz ama bulunduðumuz yerden daha iyiye mutlaka ulaþmak istiyoruz. Buna en þanslý bölgede olduðu gibi en þanssýz bulunan yerde de ulaþmak istiyoruz. Ýþte kalite anlayýþýna biraz da bu açýdan bakarsanýz, pratikte niye bazý uygulamalarýn göz ardý edildiðini ya da sanki ikinci plana itildiðini, diðer yandan çok daha basit gibi görünen ama topluma, çok daha yaygýn bir þekilde tabana yayabilme imkâný bulduðumuz alanlara eðildiðimizi bence biraz daha rahat anlarsýnýz diye düþünüyorum. Demek ki en öncelikli bakýþýmýz þu: kalite gayretimiz ister makro planda dünyadaki, ister mikro planda kendi toplumumuzdaki, kendi ülkemizdeki eþitsizlikleri, adaletsizlikleri arttýrmaya yönelik bir uygulama olacaksa, böyle bir kalite anlayýþýyla yola çýkmayacaðýz. Biz aksine bu adaletsizlikleri bu eþitsizlikleri azaltmaya yönelik adýmlar atacak bir kalite anlayýþý oluþturmayý hedefliyoruz. Bu temel bakýþ açýsýný bir tarafa koyalým. Ýlk kalite akreditasyon çalýþmalarý 1930'lu yýllara uzanýyor ama bizim gündemimize girdiði yýllar 1970'li yýllarýn sonu ya da 1980'li yýllardýr. O hatýralarýmýzdaki kavramlarý þöyle bir hatýrlayalým. Aslýnda bunun da gerçekten, biraz önce çizmeye çalýþtýðým hedeflere yönelik mi, yoksa zaman zaman yönetim alanýnda bir moda mý olduðunu da sorgulamamýz lazým. Bakýn, 1980'li 1990'lý yýllarýn popüler konusu Toplam Kalite Yönetimi idi ya da doðru tercümesiyle Bütüncül Kalite Yönetimi. Þimdi hemen hepiniz kalite sorumlularý olarak kaliteyle ilgileniyorsunuz. Toplam kalite yönetimiyle ilgili mutlaka ilgilendiðiniz için bildikleriniz vardýr ama aklýnýzda ne vardýr diye sorsam, en azýndan birinci öncelikli gündem maddeniz olmadýðýný tahmin edebiliyorum. Hâlbuki toplam kalite yönetimi uygulandýðýnda bütün iþletmelerin mükemmele eriþeceðini, en iyi organizasyonlar olacaðýný, verimliliðinin artacaðýný kabul ediyor, kalitenin yükseleceðine inanýyorduk. Toplam kalite yönetimi bir tarafta bir anlayýþ olarak yaygýnlaþmaya çalýþýrken kalite yönetim sistemleri daha formel olarak dünyamýza girdi. Yani artýk kurumsal olarak ödüllendirilmelerle, bu gibi yönetim sistemlerine ulaþanlarýn sertifiye edilmeleriyle bir sürü örnekler görmeye baþladýk. Biraz önce okuduðum metinde de görüldüðü gibi, ISO ne kadar saðlýk yönetimini kapsýyor bilmiyorum- sonuçta kalite yönetim sistemi ISO-9001 gibi belgeleme alanýnda faaliyet gösteren birçok þirket ortaya çýktý. Þimdi bu bir yönetim sisteminin, daha doðrusu yönetim sisteminin kalitesinin sorgulamasýdýr. Ama yönetimin altýndaki organizas- 13

5 yonun, o yönetimin altýndaki organizasyonun ürettiði hizmetin sorgulanmasý var mýdýr ISO belgelerinde, bu tartýþýlýr. Eðer siz hastanede kalite yönetimi sistemi çalýþmasý yapmýþ, ISO belgeleri almýþ ya da tam almak üzeresiniz ve denetçiler gelecek diyelim. Hastane müdürümüz ya da personelimiz telaþ içinde saða sola koþuþturuyor, deniyor ki denetçiler gelecek þu eksik, bu eksik, aman apar topar bir yerlerden bulalým bunu denetçiye gösterelim diyorlar. Denetçi gelecek bu emanet bulduðumuz malzeme, her neyse, birinin önlüðü, birinin yaka kartý ya da birinin bilgisayarý. Yani kayýtlý olacak her þey diyorsanýz, eksiði temin edip denetçiye gösteriyorsanýz, denetçi de buna tam notu veriyorsa ve belgenizi veriyorsa bana göre anlamsýz bir iþ yapýyorsunuz. O belgenin bir anlamý yok, kaldý ki o anda tamamladýðýnýz iþlem çok önemsiz, çok basit bir iþlem bile olsa. Biraz önce vurgulamaya çalýþtýðým konuyu biraz daha açayým. Bizim amacýmýz kalite belgesi almak deðil, kaliteli olmak. Eðer kalite gerekli olduðuna inandýðýmýz, hepimizin hemfikir olduðu bir husussa, o belge olmadan aslýnda siz o eksiðinizi tamamlamýþ olsaydýnýz bizim için daha makbul bir kurum olurdunuz. Bu açýdan yönetim sistemlerindeki bu kalite çalýþmalarý zaman zaman uygulayýcýlarý hüsrana uðratmýþtýr, zaman zaman yeise düþürmüþtür. Hatýrlarým, hastanelerimizin önünde pankartlar asýlýyordu; hastanelerde bu ISO çalýþmalarýnýn da gerçekten biraz popüler olduðu bir dönemdi. Henüz akreditasyon aþamasýna, yani modanýn bu basamaðýna geçmemiþtik. O pankart bazen bir yýl boyunca orada asýlý dururdu, ISO belgesini ilan ederek. Hastaneye kapýdan Bizim amacýmýz kalite belgesi almak deðil, kaliteli olmak, kaliteli hizmet üretmek. 14 girersiniz, kapýcý; hoop hemþerim nereye gidiyorsunuz diye hemen önünüze dikilir. Ýþte filan kattaki hastanýzý göreceðinizi söylersiniz, olmaz ziyaret saati deðil deyip sizi sokmaz. Sonra doktor olduðunuzu söylersiniz, kusura bakmayýn, buyurun geçin der. Ya da orada birilerini tanýrsýnýz, oradan telefon ettirirsiniz, geçin der. Yani yukarýda yöneticilerin uðraþtýðý o kalite yönetim sistemlerinin aslýnda kapýcýyla bir ilgisi yoktur. Kapýcýnýn ne o belgeden haberi vardýr, ne de o belgenin kapýcýnýn davranýþýna her hangi bir etkisi ya da deðiþtirme gücü vardýr. Böyle bir kaliteden de bahsetmiyoruz, böyle bir kalite de istemiyoruz. Bunu söylerken þu mesajýmý yanlýþ algýlamayýn; yönetim sisteminde bir kalite anlayýþý olmazsa, kayýtlarýnýz düzenli olmazsa, arþivleriniz düzenli tutulmazsa, görev tanýmlarýnýz yazýlý olmazsa, kapýcýnýn davranýþýný deðiþtirebilir misiniz? kapýcý ya da baþka çalýþan personelin. Deðiþtiremezsiniz. Bunlar tabi ki birbirine baðlý þeyler, biri olmadan diðeri olacak diye bir ön yargýda bulunmuyorum ama hedefimizin bu olmadýðýný söylemek istiyorum; kaliteye bakýþ açýmýzýn bu olmadýðýný vurgulamak istiyorum. Top yekûn kalite anlayýþýný hakim kýlalým kendi kurumlarýmýzda. Bugün Ýstanbul'dan gelirken yaþadýðým bir tecrübeyle anlatayým bunu. Uçakta en ön sýrada oturuyorum; sol yanýmda Kýbrýs Cumhurbaþkaný Sayýn Talat var. Bindikten bir süre sonra kahvaltý için masamý açtým; masam ýslak ve lekeliydi, yani kirli bir bezle silinmiþti. Aklýmdan þu geçti; bu uçaðýn olabilecek en dikkat çekici ön koltuðunda oturuyordum. Uçaðýn masasýný dahi silme özeni göstermeyen bir anlayýþ acaba uçaðýn motorunun bakýmýna ne

6 kadar özen gösterir, diye aklýmdan geçirdim. Eðer o masa temiz olsaydý uçaðýn motorunu sorgulamak belki aklýma bile gelmeyecekti, güvenle bakacaktým. Yani o temizliðin bende býraktýðý etkiyle bakacaktým. Dolayýsýyla önümdeki masadaki kir, bana bu uçaðýn motorunda iyi bakým yapýlmadýðýný ve kesinlikle düþme tehlikesi ihtimali yüksek bir uçuþ yaptýðýmýz izlenimini verdi. Top yekûn kalite sistemi dememin mantýðý budur. Eðer kurumunuzda kaliteden söz ediliyorsa, çok detay gibi düþündüðünüz yerleri de dikkate almanýz lazým. Hatta onlar belki sizin o büyük çalýþmalarýnýzýn, günlerce dosyalarla uðraþmanýzýn, kayýtlarla uðraþmanýzýn, denetçileri çaðýrmanýzýn, danýþmanlar tutup paralar vermenizin hepsinin ifadesi olacak, hepsinin yansýmasý olacak. En basit þeyleri göz ardý etmememiz gerekir. Esas onlarla birlikte o kalite bir bütünlük arz eder, ya da hizmet alanlar kaliteyi fark eder. Ben þimdiye kadar yararlandýðým hastaneleri düþünüyorum. ISO belgesi almýþ hastanelerle belgesiz hastanelerin hiç birinde hasta olarak aradaki farký hissedemedim. Mutlaka yöneticiler hissetmiþtir çünkü kendileri disipline oluyorlar. Ama sunduklarý hizmeti disipline etmek gibi bir adým bu süreçte maalesef ihmal ediliyor. Ýþte bu kalite yönetim sistemlerinin fýrtýnasý geçmedi devam ediyor, ihtiyacýmýz da var buna. Bu basamaklarý kullanýp kaliteli hizmete ulaþmamýz gerekir. Bunun takip eden yýllarda, daha çok özellikle son on yýlda, dünyada kalitenin yanýna bir de akreditasyon kavramýný ekledik. Öncelikli bakýþýmýz þu: kalite gayretimiz ister makro planda dünyadaki, ister mikro planda kendi ülkemizdeki eþitsizlikleri, adaletsizlikleri arttýrmaya yönelik bir uygulama olacaksa, böyle bir kalite anlayýþýyla yola çýkmayacaðýz Kalite ve akreditasyon kelimelerini birlikte kullanmaya çalýþýyoruz. Neden? Çünkü kalitenin aslýnda iyi tanýmlanmýþ bir kavram olmadýðýný fark ettik. Onu disipline etmek, belgelemek istiyoruz. Kalite nedir? diye sorsam, hepinizin aklýna gelen ezberlediði tanýmlar vardýr ama hiç biri kalitenin anlamýný tam olarak yansýtamayacaktýr. Hele saðlýkta kalite nedir? dediðimizde biraz sonra; aklýma gelen sorularý sizlere sýralamaya çalýþacaðým. Bunun da tanýmýný çok kolay yapamayýz. Ne Ýnsan Haklarý Beyannamesi ne de Dünya Saðlýk Örgütü öyle kalitenin çok temel standartlarýný yeterince belirlemiþ deðildir. Bu yüzden o kalite kavramýndan tatmin olamadýðýmýz için þimdi yanýna bir çýta çizelim, bu çýtayý atlayanlara kaliteli diyelim gibi bir anlayýþla akreditasyon talep ediyoruz. Bir kurumu bir kiþiyi, bir fiili akredite ettiðimiz zaman, bunlarýn kaliteli olduðunu kolaylýkla kabulleniriz. Bu anlayýþ yaygýn ilgi görüyor. Böyle bir anlayýþýn temel dinamiði -bu ifadem çoðunu rahatsýz ediyor ama ben yinede söylemeden edemeyeceðimticarettir, ticari rekabettir. Özellikle daha liberal saðlýk sistemi olan ülkelerde yine rekabetçi bir piyasa oluþmuþsa, bu rekabetçi piyasada pastadan daha fazla pay alabilmenin yolu ben daha iyiyim diyebilmekten geçer. Bunun için de iki hedef kitleniz var, biri doðrudan hizmet sunduðunuz diðeri de onlarýn adýna onlarýn velayeti ya da vesayeti üzerinde bulunan ödeyici kurumlar. Hedefiniz bu ödeyici kurumlara ya da hastaya yani hizmet alan kiþiye sizin daha kaliteli olduðunuzu gösterebilmektir. Bunun kötü olduðu varsayýmý ile 15

7 yererek söylemiyorum. Ana dinamiðin bu olduðunu düþünüyorum. O yüzden özellikle özel saðlýk sigortacýlýðýnýn yaygýn olduðu ülkelerde hastane akreditasyonlarý oldukça hýz kazanmýþ durumdadýr. Bir ülkeyi düþünün ki hastanelerinin üçte biri akredite olsun ve o ülkede tek bir sigorta sistemi var. Bu sigorta sistemi akredite hastaneleri ödüllendirse, hizmeti oradan alsa, akredite olmayanlara ne olacak? Ya da böyle bir þans var mý? Ülkenin her yerindeki bütün saðlýk kuruluþlarýnýn akredite olmasý ihtimali var mý? O zaman baþtan beri boþa uðraþýyoruz demektir. Biri diðerinden daha iyi olacak ki, o çýtayý biri geçecek diðeri geçemeyecek ki rekabet olsun. Dolayýsýyla sosyal saðlýk sigortacýlýðýn hakim olduðu yerlerde, akreditasyon yarýþýnýn, ben diðerinden biraz daha farklý olayým yarýþýnýn -kaliteye ulaþmak için iyi bir þey amasonuç alýcý, sonuca götürücü, ya da þimdiden çizdiðimiz hedefe ulaþtýrýcý bir yöntem olduðunu düþünmüyorum. Zaten dünyadaki örneklere baktýðýnýzda, akreditasyon konusunda ilk baþlayan, önde giden ülkelerden çýkan örnekler, þirketler var. Daha sonra bu konuyla ilgilenmeye baþlayan ülkeler önce konuya odaklanýp yarýþa giriyor, arkasýndan kendisini incelemeye alýyor ve kendi akreditasyon sistemini kurmaya çalýþýyor. Yani kurallarý sizin dýþýnýzda belirlenmiþ uluslar arasý yarýþta var olmanýn her zaman kendi ülkenizin hedefleri açýsýndan çok da yarar saðlayamayabileceði kanaati var. Ülkeler kendi ulusal akreditasyon sistemlerini kurma gayreti içine giriyorlar. Aslýnda ulusal akreditasyon sistemi kurulursa, o ülkenin Arada geçiþi öngörmeksizin akredite olan ve olmayan diye kurumlarý ikiye ayýrmak aslýnda çok da gerçekçi görünmüyor. þartlarýný gözetirse ortaya çýkan akreditasyon benim biraz önce eleþtirdiðim akreditasyon mu olur, onu iddia edemem. O belki, o ülkenin kendi þartlarýna göre daha gerçekçi daha sonuca götürücü olabilir. Ama her halükarda biz de bu trendde bu akreditasyon rüzgârýndan doðal olarak etkilendik. Zaten temelde de daha iyi hizmet etme amacýmýz, hedefimiz olduðuna göre sadece etkilenmek deðil adeta kucaklaþtýk diyebilirim. JCI yetkilileriyle görüþtüðünüzde, kurumlarý siyah ve beyaz olarak kategorize etmenin anlamsýzlýðýný kendileri de itiraf etmek zorunda kalýyorlar. Çünkü evren siyah ve beyaz gibi iki uç renkten oluþmuyor. Bir yýðýn ara renkler var. Siyahtan beyaza ulaþmak için de bütün renkleri karýþtýrmanýz lazým, bütün renkleri kullanmanýz lazým. Dolayýsýyla arada geçiþi öngörmeksizin akredite olan ve olmayan diye kurumlarý ikiye ayýrmak aslýnda çok da gerçekçi görünmüyor. Bu alanda, kalite ve akreditasyon yarýþýnda, biraz da ticari kaygýnýn, piyasadaki rekabet unsurunun etkili olduðunu söylemiþtim. Biraz daha ticaret unsurunu öteleyen ya da önemsemeyen ya da gündemden uzaklaþtýran bir yaklaþým daha gündeme geldi þimdi. O da hasta güvenliði; bu toplantýda da, hatta bugün, galiba gündem konularýndan biri. Hasta güvenliði konusu, baþta yaptýðým eleþtirinin aksine, Dünya Saðlýk Örgütü'nün gerçekten sahip çýktýðý bir konu. Saðlýk kuruluþlarý hastaya hizmet etmek için, bütünüyle bir saðlýk sistemi düþünüldüðünde insana hizmet etmek 16

8 için vardýr. Tanýmý biraz deðiþecek ama olayý bir saðlýk kuruluþu olarak ele alýrsak hatta bir hastane olarak ele alýrsak, amacý hastaya hizmet etmekse, hasta güvenliðini en ön planda tutmuþ olmasý aslýnda bütün hizmet süreçlerinin kalitesinin bir göstergesi, bir yaptýrýmý olabilir. O açýdan hasta güvenliði ile ilgili gayretler içinde öyle çok büyük sertifikasyonlara, çok büyük yatýrýmlara da gerek yok. Yani daha az ticari bir alan gibi görünüyor. Hasta güvenliði açýsýndan da kaliteye bakmak lazým. Hatta belki artýk gündemimize öncelikle bunu almak lazým. Ben buradan hareketle, bilhassa Saðlýk Bakanlýðý'nýn görevinin saðlýk sistemini tasarlamak, saðlýk sistemini yeniden organize etmek olduðu varsayýmýndan hareketle bizim gündemimizde hasta deðil vatandaþ olduðunu göstermeliyiz diye düþünüyorum. Makro anlamda bütün dünyada insanlýk olduðunu düþünürsek, biz o halde vatandaþ güvenliði ve insanlýðýn güvenliðini hedef alan bir kalite anlayýþýna doðru gitmek zorundayýz. Herkes kendi kurumundaki hedef kitlenin güvenliðini hedef alýrsa; yani sizden hastane yöneticisi olan arkadaþlar için söylüyorum, hastanedeki hedef kitleyi alýrlarsa bir diðeri kendi alanýný hedef alýr. Üst saðlýk yöneticisi olan arkadaþlarým bunu biraz daha geniþ kapsamlý görmek zorundalar. Ama pozisyon yeri ve görev alaný deðiþtikçe bu sorumluluðun kapsamý topyekün dünyada insanlarýn güvenliði, yani insanlýðýn güvenliðine kadar varan bir kalite anlayýþýna gider. Hedefimizi de böyle Herkes kendi hedef kitlesinin güvenliðini hedef alýrsa, bu sorumluluðun kapsamý topyekün dünyada insanlarýn güvenliði, yani insanlýðýn güvenliðine kadar varan bir kalite anlayýþýna gider. Hedefimizi de böyle kurmamýz lazým. kurmamýz lazým. Eðer atacaðýmýz adým hedef kitlemizdeki insanýmýza yarar saðlayacaksa, onun güvenliðini daha fazla arttýracaksa, evet bu olumlu haberdir. O istediðimiz kalite kavramý içine sýðabilecek bir haberdir. Bakýn burada sonradan aklýma geldiði için söyleyeyim, son zamanlarda Danýþtay kararýnýn da etkisiyle çok tartýþýlýyor; hizmet baþý ödeme daha insanidir, paket ödeme iþte insan haklarýna, hasta haklarýna aykýrýdýr gibi elektronik mektuplar dolaþýyor. Þimdi ben size þöyle söyleyeyim; bu iddialar nereden kaynaklanýyor? Eðer hastanede hizmet baþýna ödeme olsaydý doktor her gerekli iþi yapacaktý, hastanýn güvenliði saðlanacaktý, doðru teþhis konulacaktý ama paket olunca doktor daha ucuza mal etmek için her tetkiki yapmayacak. Hastane yönetimi doktora az tetkik yap, ben kar edeyim veya zarar etmeyeyim diyecek; bu da hasta güvenliðini tehdit edecek. Ýddia bu. Bakýn buradaki kilit nokta doktordur. Tersinden bakalým, hizmet baþý ödemede hastane yöneticisi doktora daha fazla tetkik yap, ben kar edeyim diyorsa, doktorun kendisi daha fazla tektik yapayým kar edeyim diyorsa bu hasta güvenliðini tehdit etmiyor mu sizce? Röntgen çekilme endikasyonu olmayan bir hastaya akciðer filmi çektirmek, bir tomografiyi gereksiz yere bir hastaya çektirmek hastaya zarar vermek deðil midir? Yani az tetkik yaptýrmak ne kadar hasta güvenliðini tehdit ediyorsa çok tetkik yaptýrmak da hasta güvenliðini o kadar tehdit etmektedir. Dolayýsýyla buradaki kilit kiþi, hastayla yüz yüze kalan, o bilgi asimetrisinin 17

9 tam odak noktasýnda duran kiþidir, doktordur. Bu yüzden de kalite çalýþmalarýnda ne yaparsanýz yapýn, hangi kurallarý uygularsanýz uygulayýn, hangi denetim þirketinden denetçi, hangi danýþmanlýk þirketinden danýþman alýrsanýz alýn hasta ile yüz yüze olan saðlýk personeli baþta olmak üzere personelinizi bu sistemin içine çekmediðiniz müddetçe sonuç alamazsýnýz. Belge alýrsýnýz, akredite olursunuz, ama sonuç alamazsýnýz. Tabi ben biraz önce doktor örneðini, sadece tetkik açýsýndan doktor örneðini verdim. Bana göre hemþire doktordan daha önemlidir; hastayla daha fazla vakit geçirir. Bana göre kapýda karþýlayan kapýcý hemþireden daha önemlidir çünkü ilk defa hastayla o muhatap olur, ilk intiba çok önemlidir. Bu açýdan bütün personelinizi kalite sürecinin içine çekmeyi baþaramazsýnýz, dediðim gibi ISO belgeleri alýrsýnýz, akreditasyon belgeleri alýrsýnýz, ya da bizim dairemizin yeni vermeye baþladýðý Hizmet Kalite Belgesini alýrsýnýz, ama kaliteli bir hizmet sunduðunuzu iddia edemezsiniz. Þimdi buradan hareketle, peki nedir kaliteli hizmet? Ya da kalite nedir? Hasta açýsýndan olaya bakmaya çalýþalým. Kendinizi empatiye zorlayýn, kendinizi bir hastane kapýsýna gitmiþ hasta gibi düþünün. Size ne yapýlýrsa, ne olursa burada kaliteli bir hizmet sunuluyor dersiniz? Olayý en basite indirgeyerek hareket edelim ki, çok daha iyi anlayalým. Mesela bu kurumda dünyada yapýlmayan ameliyatlar yapýlýyor olsun. Siz de muayenede sýra almak için bekliyorsunuz, üç gündür sýra alamýyorsunuz. Sonra kapýcýnýn birine söz gelimi yirmi lira verince sizin adýnýza sýra alacaðýný duydunuz, bunu yaptýnýz. Para da verdiniz, sabah geldiniz bir baþkasý listeyi yýrtmýþ, baþka bir liste yapmýþ. Böyle bir tablo düþünün ve gerçekten de o hastanede dünyanýn hiçbir yerinde yapýlmayan harika tedaviler yapýlýyor. Hastaneyi sorduðunuzda son derece mükemmel bir hastane ama hasta açýsýndan baktýðýmýzda hiç de öyle bir tablo görünmüyor. Bu açýdan, yani en basitten baþlayalým isterseniz olayý görmeye. Hasta olarak hastaneye girdiðimde ben ne isterim? Yani bu soruyu kendime sorayým. Ne yapýldýðýný bilmek isterim; öncelikle bilmek isteyeceðim budur. Beni öldüreceklerse bile söylesinler, seni öldürmek istiyoruz desinler. Ben bunu bilmek isterim. Bunu belki kiþisel tavrým olarak algýlayabilirsiniz. Zorunlu tasarruf kesintileri vardý ya da 93'te isteyene sistemden çýkma hakký verdiler. Sistemden çýkanlar çok zarar etti; bende onlardan biriydim. Dilekçe verdim ve hemen sistemden çýktým. Ýradem dýþýnda maaþýmdan para kesilmesi bana çok aðýr geliyordu. Ýsterse bu yolla ben zengin olayým ama benim iradem dýþýnda kesilmesini kabul etmede zorlanýyorum. Ne yapýlacaðýný bilmediðim bir para kesiliyor, onun için istemedim ve kesilmesini durdurdum. Þimdi hasta gözüyle olaya baktýðýmda, benim iradem dýþýnda bana yapýlacak her þeye karþý olurum. Aslýnda ben bunu biraz abartarak söylüyorum ama her hastanýn içinde de biraz bu duygu vardýr. Dolayýsýyla hasta olarak bilgilendirme hakký diyelim bugünkü güncel kavramla. Bilgilendirme hakkýný, hasta kuruma girdiðinde kullanabiliyor mu? Kalite bu mu acaba? Sadece bilgilendirmek yeter mi? O zaman hastaya þunu diyebilir miyiz? Evet, sana bu tedaviyi yapabiliriz ama bizim hastanemizin baþarýsý burada düþük, dolayýsýyla bu tedavide hastane enfeksiyonu olma ihtimali çok kuvvetli, ölebilirsin, sakat kalabilirsin, tedaviyi kabul ediyor musun? Þimdi bakýn, bu dediðimi yabana atmayýn. Sýk sýk kalite toplantýlarýnda gündeme gelir. Amerika'da Ulusal Saðlýk Enstitüsünün yaptýðý araþtýrmaya göre, Amerika'da yýlda 98 bin kiþi týp hatasýndan ölmektedir. Dolayýsýyla siz Amerika'da bir hasta olduðunuzu düþünün. Elde de kanýta dayalý bir veri var, araþtýrma yapýlmýþ. Evet, bizim 18

10 hastanede bu hizmet verilebilir ama unutmayýn bu yýl 98 bin kiþi öldü siz de bunlardan biri olabilirsiniz diye mi bilgilendireceðiz? Nereye kadar bilgilendireceðiz? Þimdi o zaman bilgilendirmeyelim ya da bilgiyi yeterli vermeyelim diyebilir miyiz? Ýyi de, ayný hasta bir buzdolabý alýrken Vestel mi alayým, Arçelik mi alayým, Ariston mu alayým diye on tane kapý dolaþýyor. Kalite farkýný araþtýrýyor. Hangisi daha iyi diyor, hangisi ses yapmýyor diyor, hangisi buz yapmýyor diyor vs. Yani bu hastaya alacaðý buzdolabý kadar deðer verme sorumluluðumuz yok mu? Diyelim ki bu sorunun cevabýný kendimize göre verebildik. Sokaktan geçen bir insan acaba bu hastane kaliteli, bu hastanedeki doktorlar kaliteli ya da kalitesiz yargýsýný neye dayanarak verebilir sizce? Genel olarak hangi sorusuna cevap bulursa o hastanenin kaliteli olduðunu ya da o doktorun, o personelin kaliteli hizmet verdiðini kabul edebilir? Ýsterseniz daha basitleþtireyim soruyu. Bunu öðrenmek için, bu yargýya varmak için bu hasta neler sormalýdýr? Siz düþünün, hepiniz saðlýk yöneticisisiniz. Ne sormalý ki, siz de ne cevap vermelisiniz ki, bu hasta, bu hastane konusunda iyi bir yargýya ulaþsýn. Desin ki doðrudur ben burada hizmet almam lazým, burasý kaliteli bir yer, çalýþanlarý çok kaliteli bir hizmet sunuyor. Aslýnda ben size söyleyeyim, ne bu soru tam olarak var ne de bu sorunun cevabý tam olarak var. Hatta ne bu soruyu soracak hastamýz, ne de o soruya cevap verecek yeterince yöneticimiz var. Haydi gelin hastayý býrakalým, biraz Saðlýk Bakanlýðý'nýn görevi saðlýk sistemini tasarlamak, saðlýk sistemini yeniden organize etmek olduðu varsayýmýndan hareketle, bizim gündemimizde hasta deðil vatandaþ olduðunu göstermeliyiz. kendimize dönelim. Týp camiasýna, doktoruna, hemþiresine, saðlýk kuruluþuna dönelim. Olayý saptýrýp sadece hastanýn bilgisizliði, hastanýn cehaleti, bu alanýn çok fazla teknik bilgi gerektirdiði ve bu bilgi asimetrisinden, hastanýn bu bilgi yoksunluðundan dolayý sorgulayamadýðý gibi kaçak noktalara gitmeyelim. Gelin biz bu sektörün en üstünde bulunan personeliz, yöneticiyiz, saðlýk personeliyiz, hemþireyiz, doktoruz. Biz soralým o zaman bu sorularý. Üniversite hastanesi, devlet hastanesi, özel hastane, saðlýk ocaðý açýsýndan olaya bakýn; doktor açýsýndan, akademisyen açýsýndan olaya bakýn. Bana deyin ki, þu þartlarda kaliteli bir hizmet vermiþ oluruz. Þu doktor daha kalitelidir. Mesela literatürü günü gününe takip eden ama cerrahi becerisi olmayan bir cerrah mý kalitelidir? Teoriyi çok iyi bilen bir dâhiliyeci ama çok iyi bildiði için de hastaya her türlü tahlili yaptýrýp her türlü akla gelmez hastalýklarý araþtýran bir dâhiliyeci mi sizce çok kaliteli? Ya da týp eðitiminde önce uzman olmak lazým bu memlekette, pratisyenlikte hayat yok diyip doktor olmayý býrakýp TUS öðrencisi olmaya çalýþan, daha beþinci altýncý sýnýflarda soru ezberlemeye baþlayan bir doktor tipi mi daha kalitelidir? Aramýzda þöyle bir þey yapsaydýk arkadaþlar, bir anket yapsak, desek ki; en iyi doktor kimdir? Kavramý biraz daha deðiþtirdim bakýn, teknik ifadeden yani kaliteden uzaklaþtým. En iyi doktor kimdir? Hastasýna güler yüz gösteren mi, biraz önce anlattýðým teorileri, bilgileri, kitaplarý ezberleyen doktor mu, çok konuþan bir doktor mu, az konuþan bir doktor mu; otoriter, 19

11 her dediðini hastaya kabul ettiren bir doktor mu, yoksa oturup uzun uzun hastayý ikna etmeye çalýþan bir doktor mu? Bildiklerini, düþündüklerini yapan, yazan, yayýnlayan bir doktor mu, sadece yazýlanlarý, anlatýlanlarý okuyan bir doktor mu? Ben þimdi aklýma gelen bir sürü soru sayabilirim. Bu sayýyý onlarca, yüzlerce çoðaltabilirim. Aslýnda biz bu sorularýn da çoðunun cevabýný net bilmiyoruz. Þu anda akreditasyon sadece saðlýk hizmetleri için deðil týp eðitimi için de var biliyorsunuz. Belli eðitim kurumlarý akredite ediliyor. Ama ben onlarý da önüme aldýðýmda formel çerçevelerde görüyorum. Bu kuralý buraya koyarsanýz, þu kuralý þuraya uygularsanýz akredite bir týp eðitimi veren bir klinik, bir ana bilim dalý, bir týp fakültesi çýkýyor ortaya. Týbbi icrasý konusunda bana hiç güven vermeyen doktor o klinikten yetiþebiliyor. Bu þartlarda mümkün. O zaman oradaki akreditasyon bizim için ne kadar anlam ifade ediyor? Ben buraya kadar hastayla doktoru, hemþireyi yüz yüze getiriyorum. Aslýnda biraz saðlýk yöneticileri, saðlýk kuruluþlarýnýn idarecileri, saðlýk kuruluþlarýnýn profesyonelleri açýsýndan baktýðýnýzda kalite biraz daha farklý gibi görünüyor. Yani bir hastane yöneticisi hastanemizde kaliteyi nasýl arttýrýrýz konulu toplantý yaparsa, herhalde verimliliði arttýrmaktan bahsediyordur, geliri arttýrmaktan bahsediyordur, personeli daha verimli kullanmaktan bahsediyordur. Alt yapýlarý, týbbi araç gereci, bilgi iþlem sistemini kurmaktan bahsediyordur, binalarýn niteliksel yapýlarýndan bahsediyordur. Bakýn biraz önce konuþtuðumuz konularýn çok dýþýna çýkmak zorunda kalýyoruz. Öncelikle kalite her þeyin kolay yapýlmasýndan geçer. Bir iþ daha kolay yapýlamýyorsa onun sürdürülebilir þekilde kaliteli olma ihtimali zayýftýr. 20 Burada biz deðil de gazeteci olsaydý acaba kaliteli diye neye bakardý? Onu da þöyle bir düþünseniz kafamýz iyice karýþacaktýr. Bir televizyon haber programýnda uygunsuz görüntülerin tespit edildiði bir devlet hastanesi ile gazeteci gözüyle iyi kaliteli bir baþka devlet hastanesi karþýlaþtýrýlýyordu. Programda beni en çok üzen ekrandaki alt yazýydý: 'inanmýyorum burasý devlet hastanesi mi?' Bunu bir övgü için kullanýyorlardý. Yani devlet hastanesiyse iyi olma ihtimali yok, burasý iyi bir yer, onun için inanmýyorlar. Överken bile ciddi bir eleþtiri var. Dolayýsýyla gazeteci gözüyle bir kamu hastanesinden girerken her þey kalitesizdir, mutlaka yaptýðýnýz en iyi þeyin bile arkasýnda bir bit yeniði vardýr(!). O gün bakan gelecektir, milletvekili gelecektir bir þey vardýr. Yoksa siz bunu doðal olarak yapamazsýnýz. Her þeyi yapmýþsanýz, yani gazetecinin gözündeki onun kalite anlayýþýna uygun her þeyi yapmýþsanýz, o zaman da inanmýyorum burada bir yanlýþlýk var diye yorumlayabiliyor, ekrana çýkarabiliyor. Þimdi arkadaþlar, biraz daha buradan kalitenin tekniðine, uygulama konusuna hafif bir giriþ yapayým isterseniz. Öncelikle kalite her þeyin kolay yapýlmasýndan geçer. Bir iþ daha kolay yapýlamýyorsa onun sürdürülebilir þekilde kaliteli olma ihtimali zayýftýr. Eðer siz kaliteli yapacaðýz diye iþleri zorlaþtýrýyorsanýz bilin ki bir yerlerde yanlýþlýklar yapýyorsunuz. Kaliteli olma adýna sürdürülebilir olmayan bir sürece doðru gidiyorsunuzdur. Oturun, neyi, niçin zorlaþtýrdýðýnýzý, bunu nasýl kolaylaþtýrabileceðinizi düþünün. Bir iþ daha çok, daha zor hale gelerek kaliteli olmaz. Yine maalesef insan tabiatýdýr, kendi haline

PERFORMANS TOPLANTILARI-2

PERFORMANS TOPLANTILARI-2 PERFORMANS TOPLANTILARI-2 Kalite ve Hasta Güvenliði Ýl Performans ve Kalite Koordinatörleri Bilgilendirme ve Deðerlendirme Toplantýsý 28-29 Aðustos 2008-Ankara EDÝTÖRLER Prof. Dr. Sabahattin AYDIN Dr.

Detaylı

Gökyüzündeki milyonlarca yýldýzdan biriymiþ Çiçekyýldýz. Gerçekten de yeni açmýþ bir çiçek gibi sarý, kýrmýzý, yeþil renkte ýþýklar saçýyormuþ

Gökyüzündeki milyonlarca yýldýzdan biriymiþ Çiçekyýldýz. Gerçekten de yeni açmýþ bir çiçek gibi sarý, kýrmýzý, yeþil renkte ýþýklar saçýyormuþ Gökyüzündeki milyonlarca yýldýzdan biriymiþ Çiçekyýldýz. Gerçekten de yeni açmýþ bir çiçek gibi sarý, kýrmýzý, yeþil renkte ýþýklar saçýyormuþ çevresine. Bu adý ona bir kuyrukluyýldýz vermiþ. Nasýl mý

Detaylı

Matematik ve Türkçe Örnek Soru Çözümleri Matematik Testi Örnek Soru Çözümleri 1 Aþaðýdaki saatlerden hangisinin akrep ve yelkovaný bir dar açý oluþturur? ) ) ) ) 11 12 1 11 12 1 11 12 1 10 2 10 2 10 2

Detaylı

ALPER YILMAZ KIZILCAÞAR MAHALLESÝ MUHTAR ADAYI

ALPER YILMAZ KIZILCAÞAR MAHALLESÝ MUHTAR ADAYI Kýzýlcaþar Geleceðe Hazýrlanýyor Gelin Birlikte Çalýþalým ALPER YILMAZ KIZILCAÞAR MAHALLESÝ MUHTAR ADAYI Mart 2014 ALPER YILMAZ Halkla Bütünleþen MUHTARLIK Ankara Gölbaþý Kýzýlcaþar Köyünde 4 Mart 1979

Detaylı

KOBÝ lerin iþ süreçlerini daha iyi yönetebilmeleri için

KOBÝ lerin iþ süreçlerini daha iyi yönetebilmeleri için NEDEN KOBÝ lerin iþ süreçlerini daha iyi yönetebilmeleri için SAP Business One çözümünü seçmelerinin nedeni 011 SAP AG. Tüm haklarý saklýdýr. SAP Business One müþterileri SAP'ye olan güvenlerini gösteriyor.000+

Detaylı

T.C. MÝLLÎ EÐÝTÝM BAKANLIÐI EÐÝTÝMÝ ARAÞTIRMA VE GELÝÞTÝRME DAÝRESÝ BAÞKANLIÐI KENDÝNÝ TANIYOR MUSUN? ANKARA, 2011 MESLEK SEÇÝMÝNÝN NE KADAR ÖNEMLÝ BÝR KARAR OLDUÐUNUN FARKINDA MISINIZ? Meslek seçerken

Detaylı

BÝLGÝLENDÝRME BROÞÜRÜ

BÝLGÝLENDÝRME BROÞÜRÜ IPA Cross-Border Programme CCI No: 2007CB16IPO008 BÝLGÝLENDÝRME BROÞÜRÜ SINIR ÖTESÝ BÖLGEDE KÜÇÜK VE ORTA ÖLÇEKLÝ ÝÞLETMELERÝN ORTAK EKO-GÜÇLERÝ PROJESÝ Ref. ¹ 2007CB16IPO008-2011-2-063, Geçerli sözleþme

Detaylı

0.2-200m3/saat AISI 304-316

0.2-200m3/saat AISI 304-316 RD Firmamýz mühendisliðinde imalatýný yaptýðýmýz endüstriyel tip hava kilidleri her türlü proseste çalýþacak rotor ve gövde seçeneklerine sahiptir.aisi304-aisi316baþtaolmaküzerekimya,maden,gýda...gibi

Detaylı

Fiskomar. Baþarý Hikayesi

Fiskomar. Baþarý Hikayesi Fiskomar Baþarý Hikayesi Fiskomar Gýda Temizlik Ve Marketcilik Ticaret Anonim Þirketi Cumhuriyetin ilanýndan sonra büyük önder Atatürk'ün Fýndýk baþta olmak üzere diðer belli baþlý ürünlerimizi ilgilendiren

Detaylı

15 Tandem Takým Tezgahlarý ndan Ýhtiyaca Göre Uyarlanabilen Kitagawa Divizörler Kitagawa firmasýnýn, müþterilerini memnun etmek adýna, standartý deðiþtirmesi yeni bir þey deðil. Bu seferki uygulamada,

Detaylı

Bakým sigortasý - Sizin için bilgiler. Türkischsprachige Informationen zur Pflegeversicherung. Freie Hansestadt Bremen.

Bakým sigortasý - Sizin için bilgiler. Türkischsprachige Informationen zur Pflegeversicherung. Freie Hansestadt Bremen. Gesundheitsamt Freie Hansestadt Bremen Sozialmedizinischer Dienst für Erwachsene Bakým sigortasý - Sizin için bilgiler Türkischsprachige Informationen zur Pflegeversicherung Yardýma ve bakýma muhtaç duruma

Detaylı

MedYa KÝt / 26 Ýnsan Kaynaklarý ve Yönetimi konusunda Türkiye nin ilk dergisi HR DergÝ Human Resources Ýnsan Kaynaklarý ve Yönetim Dergisi olarak amacýmýz, kurulduðumuz günden bu yana deðiþmedi: Türkiye'de

Detaylı

7215 7300-02/2006 TR(TR) Kullanýcý için. Kullanma talimatý. ModuLink 250 RF - Modülasyonlu kalorifer Kablosuz Oda Kumandasý C 5. am pm 10:41.

7215 7300-02/2006 TR(TR) Kullanýcý için. Kullanma talimatý. ModuLink 250 RF - Modülasyonlu kalorifer Kablosuz Oda Kumandasý C 5. am pm 10:41. 7215 73-2/26 TR(TR) Kullanýcý için Kullanma talimatý ModuLink 25 RF - Modülasyonlu kalorifer Kablosuz Oda Kumandasý off on C 5 off 2 on pm 1:41 24 Volt V Lütfen cihazý kullanmaya baþladan önce dikkatle

Detaylı

Örgütsel Davranýþýn Tanýmý, Tarihsel Geliþimi ve Kapsamý

Örgütsel Davranýþýn Tanýmý, Tarihsel Geliþimi ve Kapsamý NOT : Bu bölüm önümüzdeki günlerde Prof.Dr. Hüner Þencan ýn incelemesinden sonra daha da geliþtirilerek son halini alacaktýr. Zaman kaybý olmamasý için büyük ölçüde- tamamlanmýþ olan bu bölüm web e konmuþtur.

Detaylı

Kanguru Matematik Türkiye 2015

Kanguru Matematik Türkiye 2015 3 puanlýk sorular 1. Aþaðýda verilen iþlemleri sýrayla yapýp, soru iþareti yerine yazýlmasý gereken sayýyý bulunuz. A) 7 B) 8 C) 10 D) 15 2. Erinç'in 10 eþit metal þeridi vardýr. Bu metalleri aþaðýdaki

Detaylı

5. 2x 2 4x + 16 ifadesinde kaç terim vardýr? 6. 4y 3 16y + 18 ifadesinin terimlerin katsayýlarý

5. 2x 2 4x + 16 ifadesinde kaç terim vardýr? 6. 4y 3 16y + 18 ifadesinin terimlerin katsayýlarý CEBÝRSEL ÝFADELER ve DENKLEM ÇÖZME Test -. x 4 için x 7 ifadesinin deðeri kaçtýr? A) B) C) 9 D). x 4x ifadesinde kaç terim vardýr? A) B) C) D) 4. 4y y 8 ifadesinin terimlerin katsayýlarý toplamý kaçtýr?.

Detaylı

ÇEVRE VE TOPLUM. Sel Erozyon Kuraklýk Kütle Hareketleri Çýð Olaðanüstü Hava Olaylarý: Fýrtýna, Kasýrga, Hortum

ÇEVRE VE TOPLUM. Sel Erozyon Kuraklýk Kütle Hareketleri Çýð Olaðanüstü Hava Olaylarý: Fýrtýna, Kasýrga, Hortum ÇEVRE VE TOPLUM 11. Bölüm DOÐAL AFETLER VE TOPLUM Konular DOÐAL AFETLER Dünya mýzda Neler Oluyor? Sel Erozyon Kuraklýk Kütle Hareketleri Çýð Olaðanüstü Hava Olaylarý: Fýrtýna, Kasýrga, Hortum Volkanlar

Detaylı

1. Böleni 13 olan bir bölme iþleminde kalanlarýn

1. Böleni 13 olan bir bölme iþleminde kalanlarýn 4. SINIF COÞMAYA SORULARI 1. BÖLÜM 3. DÝKKAT! Bu bölümde 1 den 10 a kadar puan deðeri 1,25 olan sorular vardýr. 1. Böleni 13 olan bir bölme iþleminde kalanlarýn toplamý kaçtýr? A) 83 B) 78 C) 91 D) 87

Detaylı

Yeni zirvelere doðru, mükemmellikle... ÝNÞAAT, TAAHHÜT VE MÜHENDÝSLÝK GÜÇLÜ BAÞLADI GÜCÜNE GÜÇ KATARAK DEVAM EDÝYOR! Deðerlerimiz Vizyonumuz Mevcut kültür, iþ ahlaký ve deðerlerini muhafaza ederken, tüm

Detaylı

GRUP TOPLU ÝÞ SÖZLEÞMESÝ GÖRÜÞMELERÝNDE UYUÞMAZLIK

GRUP TOPLU ÝÞ SÖZLEÞMESÝ GÖRÜÞMELERÝNDE UYUÞMAZLIK TOPLAM KALÝTE YÖNETÝMÝ VE ISO 9001:2000 KALÝTE YÖNETÝM SÝSTEMÝ UYGULAMASI KONULU TOPLANTI YAPILDI GRUP TOPLU ÝÞ SÖZLEÞMESÝ GÖRÜÞMELERÝNDE UYUÞMAZLIK YÝBÝTAÞ - LAFARGE GRUBUNDA KONYA ÇÝMENTO SANAYÝÝ A.Þ.

Detaylı

ACADEMY FRANCHISE AKADEMÝSÝ FRANCHISE ALIRKEN VERÝRKEN ÝÞLETÝRKEN. bilgi kaynaðýnýz. iþbirliði ile

ACADEMY FRANCHISE AKADEMÝSÝ FRANCHISE ALIRKEN VERÝRKEN ÝÞLETÝRKEN. bilgi kaynaðýnýz. iþbirliði ile ACADEMY FRANCHISE ALIRKEN VERÝRKEN ÝÞLETÝRKEN bilgi kaynaðýnýz iþbirliði ile WORLD FRANCHISE COUNCIL ÜYESÝDÝR EUROPEAN FRANCHISE FEDERATION ÜYESÝDÝR ACADEMY Giriþ Giriþ Franchise, perakendecilikte çaðýmýzýn

Detaylı

A D H I G B C E F 75 lik servis arabasý 100 lük servis arabasý 120 lik servis arabasý 140 lýk servis arabasý 210 luk servis arabasý Çocuk arabasý 25 lik A B C D E F 730 840 780 900 990 560 640 730 690

Detaylı

2 - Konuþmayý Yazýya Dökme

2 - Konuþmayý Yazýya Dökme - 1 8 Konuþmayý Yazýya Dökme El yazýnýn yerini alacak bir aygýt düþü XIX. yüzyýlý boyunca çok kiþiyi meþgul etmiþtir. Deðiþik tasarým örnekleri görülmekle beraber, daktilo dediðimiz aygýtýn satýlabilir

Detaylı

Spor Bilimleri Derneði Ýletiþim Aðý

Spor Bilimleri Derneði Ýletiþim Aðý Spor Bilimleri Derneði Ýletiþim Aðý Spor Bilimleri Derneði, üyeler arasýndaki haberleþme aðýný daha etkin hale getirmek için, akademik çalýþmalar yürüten bilim insaný, antrenör, öðretmen, öðrenci ve ilgili

Detaylı

Aile Hekimliðinde Genogram

Aile Hekimliðinde Genogram Aile Hekimliðinde Genogram Prof. Dr. Ýsmail Hamdi KARA, Düzce Üniversitesi Týp Fakültesi Aile Hekimliði AD, Düzce Aile Hekimliði Dersleri - 02.06.2010 15:30 1 I. Tanýmlar Hastalarý yalnýz bir birey olarak

Detaylı

2014 2015 Eðitim Öðretim Yýlý ÝSTANBUL ÝLÝ ÝLKOKULLAR ARASI 2. Zeka Oyunlarý Turnuvasý 7 Mart Silence Ýstanbul Hotel TURNUVA PROGRAMI 09.30-10.00 10.00-10.45 11.00-11.22 11.35-11.58 12.10-12.34 12.50-13.15

Detaylı

2003 ten 2009 a saðlýkta dönüþüm þiddet le sürüyor

2003 ten 2009 a saðlýkta dönüþüm þiddet le sürüyor TD 161.qxp 28.02.2009 22:11 Page 1 C M Y K 1 Mart 2009 Sayý:161 Sayfa 6 da 2003 ten 2009 a saðlýkta dönüþüm þiddet le sürüyor Saðlýkta Dönüþüm Programý nýn uygulanmaya baþladýðý 2003 yýlýndan bu yana çok

Detaylı

Yükseköðretimin Finansmaný ve Finansman Yöntemlerinin Algýlanan Adalet Düzeyi: Sakarya Üniversitesi Paydaþ Görüþleri..64 Doç.Dr.

Yükseköðretimin Finansmaný ve Finansman Yöntemlerinin Algýlanan Adalet Düzeyi: Sakarya Üniversitesi Paydaþ Görüþleri..64 Doç.Dr. MALÝYE DERGÝSÝ Temmuz - Aralýk 2011 Sayý 161 Sahibi Maliye Bakanlýðý Strateji Geliþtirme Baþkanlýðý Adýna Sorumlu Yazý Ýþleri Müdürü Yayýn Kurulu Baþkan Füsun SAVAÞER Üye Ali Mercan AYDIN Üye Nural KARACA

Detaylı

1. ÝTHÝB TEKNÝK TEKSTÝL PROJE YARIÞMASI

1. ÝTHÝB TEKNÝK TEKSTÝL PROJE YARIÞMASI Yarýþmanýn Amacý 1. ÝTHÝB 1.ÝTHÝB Teknik Tekstiller Proje Yarýþmasý, Ýstanbul Tekstil ve Hammaddeleri Ýhracatçýlarý Birliði'nin Türkiye Ýhracatçýlar Meclisi'nin katkýlarýyla Türkiye'de teknik tekstil sektörünün

Detaylı

Türkçe Ulusal Derlemi Sözcük Sıklıkları (ilk 1000)

Türkçe Ulusal Derlemi Sözcük Sıklıkları (ilk 1000) Türkçe Ulusal Derlemi Sözcük Sıklıkları (ilk 1000) 14.08.2014 SIRA SIKLIK SÖZCÜK TÜR AÇIKLAMA 1 1209785 bir DT Belirleyici 2 1004455 ve CJ Bağlaç 3 625335 bu PN Adıl 4 361061 da AV Belirteç 5 352249 de

Detaylı

MALÝYE DERGÝSÝ ÝÇÝNDEKÝLER MALÝYE DERGÝSÝ. Ocak - Haziran 2008 Sayý 154

MALÝYE DERGÝSÝ ÝÇÝNDEKÝLER MALÝYE DERGÝSÝ. Ocak - Haziran 2008 Sayý 154 MALÝYE DERGÝSÝ Ocak - Haziran 2008 Sayý 154 Sahibi Maliye Bakanlýðý Strateji Geliþtirme Baþkanlýðý Adýna Doç.Dr. Ahmet KESÝK Sorumlu Yazý Ýþleri Müdürü Doç.Dr. Ahmet KESÝK MALÝYE DERGÝSÝ ÝÇÝNDEKÝLER Yayýn

Detaylı

BAÐCILAR BELEDÝYESÝ KÜLTÜR YAYINLARI DÝZÝSÝ NO: 108

BAÐCILAR BELEDÝYESÝ KÜLTÜR YAYINLARI DÝZÝSÝ NO: 108 BAÐCILAR BELEDÝYESÝ KÜLTÜR YAYINLARI DÝZÝSÝ NO: 108 BAÐCILAR BELEDÝYESÝ KÜLTÜR YAYINLARI DÝZÝSÝ NO: 108 KÜLTÜR YAYINLARI DÝZÝSÝ NO: 108 Tashih Ekrem KAFTAN Tasarým Ayþe ERGÜL Baský Seçil Ofset Ltd. Þti.

Detaylı

Benim adým Evþen, annem bana bu adý, evimiz hep þen olsun diye vermiþ. On yaþýndayým, bir ablam bir de aðabeyim var. Ablamla iyi geçindiðimizi pek

Benim adým Evþen, annem bana bu adý, evimiz hep þen olsun diye vermiþ. On yaþýndayým, bir ablam bir de aðabeyim var. Ablamla iyi geçindiðimizi pek Benim adým Evþen, annem bana bu adý, evimiz hep þen olsun diye vermiþ. On yaþýndayým, bir ablam bir de aðabeyim var. Ablamla iyi geçindiðimizi pek söyleyemem. Ýþlerin paylaþýmý yüzünden aramýzda hep kavga

Detaylı

Kanguru Matematik Türkiye 2015

Kanguru Matematik Türkiye 2015 3 puanlýk sorular 1. Hangi þeklin tam olarak yarýsý karalanmýþtýr? A) B) C) D) 2 Þekilde görüldüðü gibi þemsiyemin üzerinde KANGAROO yazýyor. Aþaðýdakilerden hangisi benim þemsiyenin görüntüsü deðildir?

Detaylı

MALÝYE DERGÝSÝ ULAKBÝM ISSN 1300-3623

MALÝYE DERGÝSÝ ULAKBÝM ISSN 1300-3623 MALÝYE DERGÝSÝ ISSN 1300-3623 Temmuz - Aralýk 2007, Sayý 153 YAZI DANIÞMA KURULU Prof. Dr. Güneri AKALIN Prof. Dr. Abdurrahman AKDOÐAN Prof. Dr. Figen ALTUÐ Prof. Dr. Engin ATAÇ Prof. Dr. Ömer Faruk BATIREL

Detaylı

Güvenliðe Açýlan Sosyal Pencere Projesi ODAK TOPLANTISI SONUÇ RAPORU

Güvenliðe Açýlan Sosyal Pencere Projesi ODAK TOPLANTISI SONUÇ RAPORU Güvenliðe Açýlan Sosyal Pencere Projesi ODAK TOPLANTISI SONUÇ RAPORU 13 OCAK 2011 Bu program, Avrupa Birliði ve Türkiye Cumhuriyeti tarafýndan finanse edilmektedir. YENÝLÝKÇÝ YÖNTEMLERLE KAYITLI ÝSTÝHDAMIN

Detaylı

ÝNSAN KAYNAKLARI VE EÐÝTÝM DAÝRE BAÞKANLIÐI

ÝNSAN KAYNAKLARI VE EÐÝTÝM DAÝRE BAÞKANLIÐI ÝNSAN KAYNAKLARI VE EÐÝTÝM DAÝRE BAÞKANLIÐI MEMUR PERSONEL ÞUBE MÜDÜRLÜÐÜ GÖREV TANIMI Memur Personel Þube Müdürlüðü, belediyemiz bünyesinde görev yapan memur personelin özlük iþlemlerinin saðlýklý bir

Detaylı

Bölüm 1. Yalýn Altý Sigma'nýn Temelleri

Bölüm 1. Yalýn Altý Sigma'nýn Temelleri Bölüm 1 Yalýn Altý Sigma'nýn Temelleri 16 Alt Bölüm 1 - Yalýn Altý Sigma'nýn Dört Anahtarý Alt Bölüm 1 Yalýn Altý Sigma'nýn Dört Anahtarý Bank One, çoðu eyalette þubeleri olan ulusal bir þirkettir. Ulusal

Detaylı

2014-2015 Eðitim Öðretim Yýlý ÝSTANBUL ÝLÝ ORTAOKULLAR ARASI "4. AKIL OYUNLARI TURNUVASI" Ýstanbul Ýli Ortaokullar Arasý 4. Akýl Oyunlarý Turnuvasý, 21 Þubat 2015 tarihinde Özel Sancaktepe Okyanus Koleji

Detaylı

Simge Özer Pýnarbaþý

Simge Özer Pýnarbaþý Simge Özer Pýnarbaþý 1963 yýlýnda Ýstanbul da doðdu. Ortaöðrenimini Kadýköy Kýz Lisesi nde tamamladý. 1984 yýlýnda Ýstanbul Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Arkeoloji ve Sanat Tarihi Bölümü nü bitirdi.

Detaylı

Ne-Ka. Grouptechnic ... /... / 2008. Sayýn Makina Üreticisi,

Ne-Ka. Grouptechnic ... /... / 2008. Sayýn Makina Üreticisi, ... /... / 2008 Sayýn Makina Üreticisi, Firmamýz Bursa'da 1986 yýlýnda kurulmuþtur. 2003 yýlýndan beri PVC makineleri sektörüne yönelik çözümler üretmektedir. Geniþ bir ürün yelpazesine sahip olan firmamýz,

Detaylı

Kanguru Matematik Türkiye 2015

Kanguru Matematik Türkiye 2015 3 puanlýk sorular 1. Aþaðýdaki þekillerden hangisi bu dört þeklin hepsinde yoktur? A) B) C) D) 2. Yandaki resimde kaç üçgen vardýr? A) 7 B) 6 C) 5 D) 4 3. Yan taraftaki þekildeki yapboz evin eksik parçasýný

Detaylı

014-015 Eðitim Öðretim Yýlý ÝSTANBUL ÝLÝ ORTAOKULLAR ARASI "7. AKIL OYUNLARI ÞAMPÝYONASI" Ýstanbul Ýli Ortaokullar Arasý 7. Akýl Oyunlarý Þampiyonasý, 18 Nisan 015 tarihinde Özel Sancaktepe Bilfen Ortaokulu

Detaylı

düþürücü kullanmamak c-duruma uygun ilaç kullanmamak Ateþ Durumunda Mutlaka Hekime Götürülmesi Gereken Haller:

düþürücü kullanmamak c-duruma uygun ilaç kullanmamak Ateþ Durumunda Mutlaka Hekime Götürülmesi Gereken Haller: Ayna-Gazetesi-renksiz-11-06.qxp 26.10.2006 23:39 Seite 2 Çocuklarda Ateþ Deðerli Ayna okuyucularý, bundan böyle bu sayfada sizleri saðlýk konusunda bilgilendireceðim. Atalarýmýz ne demiþti: olmaya devlet

Detaylı

DENÝZ LÝSESÝ KOMUTANLIÐI Denizcilik tarihin en eski ve en köklü mesleðidir. Bu köklü ve þerefli mesleðin insanlarýnýn eðitimi için ilk adým atacaklarý Deniz Lisesi, bu güne kadar Türk ve dünya denizcilik

Detaylı

NASIL BÝR GELÝR VERGÝSÝ SÝSTEMÝ? ÇALIÞTAYI DEÐERLENDÝRME RAPORU 16 NÝSAN 2010 TÜSÝAD VERGÝ ÇALIÞMA GRUBU TOPLANTILAR SERÝSÝ-I Aralýk 2011 Yayýn No: TÜSÝAD-T/2011-12/520 Meþrutiyet Caddesi, No: 46 34420

Detaylı

FORUM: Monitorizasyon Sorumluluðu

FORUM: Monitorizasyon Sorumluluðu FORUM: Monitorizasyon Sorumluluðu Ýyi Klinik Uygulamalar Dergisi nin bu sayfalarýnda klinik araþtýrmalar sýrasýnda meydana gelen sorunlar, sorular ve görüþler tartýþýlmaktadýr. Siz de görüþlerinizi, pratikte

Detaylı

NASIL BÝR GELÝR VERGÝSÝ SÝSTEMÝ? ÇALIÞTAYI DEÐERLENDÝRME RAPORU 16 NÝSAN 2010 TÜSÝAD VERGÝ ÇALIÞMA GRUBU TOPLANTILAR SERÝSÝ-I Aralýk 2011 Yayýn No: TÜSÝAD-T/2011-12/520 Meþrutiyet Caddesi, No: 46 34420

Detaylı

17-19 Aralýk 2010 Miracle Resort Hotel, Antalya 17-19 Aralýk 2010 - Miracle Resort Hotel, Antalya Deðerli Meslektaþýmýz, Kanser tedavisindeki hýzlý deðiþim ve geliþme farklý alanlarda uzmanlaþmýþ hekimlerin

Detaylı

Depo Modüllerin Montajý Öncelikle depolarýmýzý nerelere koyabileceðimizi iyi bilmemiz gerekir.depolarýmýzý kesinlikle binalarýmýzda statik açýdan uygun olamayan yerlere koymamalýyýz. Çatýlar ve balkonlarla

Detaylı

Larson'un 1960'larda veciz olarak belirttiði gibi,

Larson'un 1960'larda veciz olarak belirttiði gibi, 5 Prof. Dr. Semih KESKÝL Larson'un 1960'larda veciz olarak belirttiði gibi, yaþlýlarýn acil hastalýklarý diye bir durum yoktur. Bizimde burada söz konusu edeceðimiz yaþlýlar arasýndaki acil týbbi durumlardýr.

Detaylı

T.C YARGITAY 9. HUKUK DAÝRESÝ Esas No : 2005 / 37239 Karar No : 2006 / 3456 Tarihi : 13.02.2006 KARAR ÖZETÝ : ALT ÝÞVEREN - ÇALIÞTIRACAK ÝÞÇÝ SAYISI

T.C YARGITAY 9. HUKUK DAÝRESÝ Esas No : 2005 / 37239 Karar No : 2006 / 3456 Tarihi : 13.02.2006 KARAR ÖZETÝ : ALT ÝÞVEREN - ÇALIÞTIRACAK ÝÞÇÝ SAYISI Yargýtay Kararlarý T.C Esas No : 2005 / 37239 Karar No : 2006 / 3456 Tarihi : 13.02.2006 KARAR ÖZETÝ : ALT ÝÞVEREN - ÇALIÞTIRACAK ÝÞÇÝ SAYISI Davalý þirketin ayný il veya diðer illerde baþka iþyerinin

Detaylı

K U L L A N I C I E L K Ý T A B I

K U L L A N I C I E L K Ý T A B I K U L L A N I C I E L K Ý T A B I Kesme Hızı Kesme hýzý fonksiyonlarý: Kalýnlýk ve kesilecek olan madde Akým ayarýnýn deðeri Akým ayarý kesilmiþ kenarlarýn kalitesini etkiler. Kesimin geometrik

Detaylı

Romalýlar Mektubu Kursu Doðrulukla Donatýlmak

Romalýlar Mektubu Kursu Doðrulukla Donatýlmak Romalýlar Mektubu Kursu Doðrulukla Donatýlmak Ders 10, Romalýlar Mektubu, Onuncu bölüm «Tanrý nýn Mesih e iman yoluyla insaný doðruluða eriþtirmesi» A. Romalýlar Mektubu nun onuncu bölümünü okuyun. Özellikle

Detaylı

Ovacýk Altýn Madeni'ne dava öncesi yargýsýz infaz!

Ovacýk Altýn Madeni'ne dava öncesi yargýsýz infaz! Asýlsýz iddia neden ortaya atýldý? Ovacýk Altýn Madeni'ne dava öncesi yargýsýz infaz! 19 Haziran 2004 tarihinde, Ovacýk Altýn Madeni ile hiçbir ilgisi olmayan Arsenik iddialarý ortaya atýlarak madenimiz

Detaylı

Genel Yetenek Testi Örnek Soru Çözümleri

Genel Yetenek Testi Örnek Soru Çözümleri Genel Yetenek Testi Örnek Soru Çözümleri Genel Yetenek Testi Örnek Soru Çözümleri 1 2 1 1 2 Çok Sýcak Soðuk Sýcak Çok Soðuk D B C Çorba Kutuplar Yanardað Sonbahar Yukarýda yer alan 1. ve 2. kutudakiler

Detaylı

21-23 Kasým 2011 Çeþme Ýzmir www.tgdfgidakongresi.com organizasyon Ceyhun Atýf Kansu Caddesi, 1386. Sokak, No: 8, Kat: 2, 06520 Balgat / Ankara T:+90 312 284 77 78 F:+90 312 284 77 79 Davetlisiniz Ülkemiz

Detaylı

Tehlikeli Atýk Çözümünde EKOVAR...

Tehlikeli Atýk Çözümünde EKOVAR... ARA DEPOLAMA www. ekovar.com info@ ekovar.com Hilal Mah. 50. Sokak, 4. Cad. No: 8/8 Yýldýz - Çankaya / ANKARA Tel : +(90) 312 442 13 05 +(90) 312 442 11 43 Faks : +(90) 312 442 13 06 Tehlikeli Atýk Çözümünde

Detaylı

SIGARA VE SAÐLIK ULUSAL KONGRESÝ

SIGARA VE SAÐLIK ULUSAL KONGRESÝ KOCAELI BÜYÜKÞEHÝR BELEDÝYESÝ ULUSLARARASI KATILIMLI SIGARA VE SAÐLIK ULUSAL KONGRESÝ 8-11 MAYIS 2011 SABANCI KÜLTÜR MERKEZÝ - KOCAELÝ SÝGARA ve SAÐLIK ULUSAL KOMÝTESÝ ÖNSÖZ Deðerli Tütün Kontrol Gönüllüleri,

Detaylı

3. Tabloya göre aþaðýdaki grafiklerden hangi- si çizilemez?

3. Tabloya göre aþaðýdaki grafiklerden hangi- si çizilemez? 5. SINIF COÞMY SORULRI 1. 1. BÖLÜM DÝKKT! Bu bölümde 1 den 10 a kadar puan deðeri 1,25 olan sorular vardýr. Kazan Bardak Tam dolu kazandan 5 bardak su alýndýðýnda kazanýn 'si boþalmaktadýr. 1 12 Kazanýn

Detaylı

Mart 2010 Otel Piyasasý Antalya Ýstanbul Gayrimenkul Deðerleme ve Danýþmanlýk A.Þ. Büyükdere Cad. Kervan Geçmez Sok. No:5 K:2 Mecidiyeköy Ýstanbul - Türkiye Tel: +90.212.273.15.16 Faks: +90.212.355.07.28

Detaylı

Mart 2010 Proje Hakkýnda NBÞ sektörünün ana girdisi olan mýsýrýn hasadý, hammadde kalitesi açýsýndan yetiþtirilmesi kadar önemli bir süreçtir. Hasat sýrasýnda gerçekleþtirilen yanlýþ uygulamalar sonucunda

Detaylı

KOBÝ'lere AB kapýsý. Export2Europe KOBÝ'lere yönelik eðitim, danýþmanlýk ve uluslararasý iþ geliþtirme projesi

KOBÝ'lere AB kapýsý. Export2Europe KOBÝ'lere yönelik eðitim, danýþmanlýk ve uluslararasý iþ geliþtirme projesi 12 1 KOBÝ'lere AB kapýsý Export2Europe KOBÝ'lere yönelik eðitim, danýþmanlýk ve uluslararasý iþ geliþtirme projesi 2 3 Projenin amacý nedir Yurt dýþýna açýlmak isteyen yerli KOBÝ'lerin, Lüksemburg firmalarý

Detaylı

3. Çarpýmlarý 24 olan iki sayýnýn toplamý 10 ise, oranlarý kaçtýr? AA 2 1 1 2 1. BÖLÜM

3. Çarpýmlarý 24 olan iki sayýnýn toplamý 10 ise, oranlarý kaçtýr? AA 2 1 1 2 1. BÖLÜM 7. SINIF COÞMAYA SORULARI 1. BÖLÜM DÝKKAT! Bu bölümde 1 den 10 a kadar puan deðeri 1,25 olan sorular vardýr. 3. Çarpýmlarý 24 olan iki sayýnýn toplamý 10 ise, oranlarý kaçtýr? 2 1 1 2 A) B) C) D) 3 2 3

Detaylı

www. adana.smmmo.org.tr

www. adana.smmmo.org.tr Adres Güzelyalý Mahallesi 81093 Sokak No : 14 Çukurova / ADANA Telefon 0 322 232 99 03 0 322 232 99 04 0 322 232 99 06 0 322 232 38 00 Faks 0 322 232 99 08 www. adana.smmmo.org.tr SEMPOZYUMUN AMACI SEMPOZYUMUN

Detaylı

Firmamýz mühendisliðinde imalatýný yaptýðýmýz endüstriyel tip mikro dozaj sistemleri ile Kimya,Maden,Gýda... gibi sektörlerde kullanýlan hafif, orta

Firmamýz mühendisliðinde imalatýný yaptýðýmýz endüstriyel tip mikro dozaj sistemleri ile Kimya,Maden,Gýda... gibi sektörlerde kullanýlan hafif, orta Mikro Dozaj Firmamýz mühendisliðinde imalatýný yaptýðýmýz endüstriyel tip mikro dozaj sistemleri ile Kimya,Maden,Gýda... gibi sektörlerde kullanýlan hafif, orta ve aðýr hizmet tipi modellerimizle Türk

Detaylı

her zaman bir adým öndesiniz Kameralý Otopark Yeri Hatýrlatma ve Yönlendirme Sistemi

her zaman bir adým öndesiniz Kameralý Otopark Yeri Hatýrlatma ve Yönlendirme Sistemi her zaman bir adým öndesiniz Kameralý Otopark Yeri Hatýrlatma ve Yönlendirme Sistemi Sistem Genel Özellikleri TRANSPARK Kameralý Otopark Yeri Hatýrlatma ve Yönlendirme Sistemi; Dünyanýn en modern ve karlý

Detaylı

ÝÇÝNDEKÝLER AÇILIÞ KONUÞMALARI Dr.Doðan CANSIZLAR / Sermaye Piyasasý Kurulu Baþkaný... 9 Osman BÝRSEN / Ýstanbul Menkul Kýymetler Borsasý Baþkaný... 13 Müslüm DEMÝRBÝLEK / Türkiye Sermaye Piyasasý Aracý

Detaylı

HUKUK, DEMOKRASÝ ve SÝVÝL TOPLUM

HUKUK, DEMOKRASÝ ve SÝVÝL TOPLUM Toplum ve Hukuk Araþtýrmalarý Vakfý - TOHAV HUKUK, DEMOKRASÝ ve SÝVÝL TOPLUM Hukuk, Demokrasi ve Sivil Toplum Sempozyumu 28-29 Þubat 2004 Diyarbakýr Toplum ve Hukuk Araþtýrmalarý Vakfý Yayýnlarý (5) ISBN

Detaylı

ÝÞÇÝ SAÐLIÐI VE ÝÞ GÜVENLÝÐÝ PROJESÝ

ÝÞÇÝ SAÐLIÐI VE ÝÞ GÜVENLÝÐÝ PROJESÝ ÝÞÇÝ SAÐLIÐI VE ÝÞ GÜVENLÝÐÝ PROJESÝ EÐÝTÝM SEMÝNERÝ RESÝMLERÝ Çimento Ýþveren Dergisi Özel Eki Mart 2003, Cilt 17, Sayý 2 çimento iþveren dergisinin ekidir Ýþçi Saðlýðý ve Ýþ Güvenliði Projesi Sendikamýz

Detaylı

Evvel zaman içinde, eski zamanlarýn birinde, zengin bir ülkenin gösteriþ meraklýsý bir kralý varmýþ. Kralýn yaþadýðý saray çok büyükmüþ.

Evvel zaman içinde, eski zamanlarýn birinde, zengin bir ülkenin gösteriþ meraklýsý bir kralý varmýþ. Kralýn yaþadýðý saray çok büyükmüþ. Evvel zaman içinde, eski zamanlarýn birinde, zengin bir ülkenin gösteriþ meraklýsý bir kralý varmýþ. Kralýn yaþadýðý saray çok büyükmüþ. Her yeri altýn kaplý olan bu sarayda onlarca oda, odalarda pek çok

Detaylı

BÝMY 16 - TBD Kamu-BÝB XI Bütünleþik Etkinliði

BÝMY 16 - TBD Kamu-BÝB XI Bütünleþik Etkinliði BÝMY 16 - TBD Kamu-BÝB XI Bütünleþik Etkinliði Türkiye Biliþim Derneði, biliþim sektöründe çalýþan üst ve orta düzey yöneticilerin mesleki geliþimi ve dayanýþmalarýný geliþtirmek amacýyla her yýl düzenlediði

Detaylı

01 EKİM 2009 ÇARŞAMBA FAİZ SAYI 1

01 EKİM 2009 ÇARŞAMBA FAİZ SAYI 1 01 EKİM 2009 ÇARŞAMBA FAİZ SAYI 1 Düþen Faizler ÝMKB yi Yýlýn Zirvesine Çýkardý Merkez Bankasý ndan gelen faiz indirimine devam sinyali bono faizini %7.25 e ile yeni dip noktasýna çekti. Buna baðlý olarak

Detaylı

ݺletmelerin Rekabet Gücünün Artýrýlmasý. Dýºa Açýlmalarýna Mali Destek Programý

ݺletmelerin Rekabet Gücünün Artýrýlmasý. Dýºa Açýlmalarýna Mali Destek Programý ݺletmelerin Rekabet Gücünün Artýrýlmasý ve Dýºa Açýlmalarýna Mali Destek Programý 2010 içindekiler Orta Karadeniz Kalkýnma Ajansý Kalkýnma Ajanslarýnýn Kuruluþ Amaçlarý Vizyonumuz Misyonumuz Orta Karadeniz

Detaylı

BAÐCILAR BELEDÝYESÝ KÜLTÜR YAYINLARI DÝZÝSÝ NO:98

BAÐCILAR BELEDÝYESÝ KÜLTÜR YAYINLARI DÝZÝSÝ NO:98 BAÐCILAR BELEDÝYESÝ KÜLTÜR YAYINLARI DÝZÝSÝ NO:98 BAÐCILAR BELEDÝYESÝ KÜLTÜR YAYINLARI DÝZÝSÝ NO:98 Yayýn Kurulu Baþkaný Lokman ÇAÐIRICI Yayýn Sorumlusu Cafer SEZGÝN Yayýn Kurulu Kerim AYTEKÝN - Yalçýn

Detaylı

Organizatör Firma Cebeci Cad. No:54 Akatlar 34335 Ýstanbul Tel:0212 351 68 48 (pbx) Faks:0212 351 59 33 E-Posta: tculha@grem.com.tr BAHÇEÞEHÝR ÜNÝVERSÝTESÝ BEÞÝKTAÞ KAMPÜSÜ 11-12 Haziran 2008 SUNUM DOSYASI

Detaylı

FLASH ile Kayan Menüler

FLASH ile Kayan Menüler FLASH ile Kayan Menüler Eðer sayfanýza koyacaðýnýz linklerin sayýsý az ise, deðiºik efektler kullanýlabilir. En çok tercih edilen menülerden birisi de, kayan menülerdir. Projemiz, menülerin yeraldýðý fotoðraflarý,

Detaylı

ÖNSÖZ. Güzel bahar günlerini ve sýcacýk anlarý birlikte paylaþmak dileðiyle

ÖNSÖZ. Güzel bahar günlerini ve sýcacýk anlarý birlikte paylaþmak dileðiyle ÖNSÖZ Biliþim Sektörünün deðerli çalýþanlarý, sektörümüze katký saðlayan biliþim dostlarý, Bilindiði üzere Türkiye Biliþim Derneði, Biliþim Sektörünün geliþmesi amacýyla tam 38 yýldýr çalýþmalarýna aralýksýz

Detaylı

4691 sayýlý Teknoloji Geliþtirme Bölgeleri Kanunu kapsamýnda kurulan ULUTEK TEKNOLOJÝ GELÝÞTÝRME BÖLGESÝ, Uludað Üniversitesi Görükle Kampüsü içerisinde 471.000 m2 alanda hizmet vermektedir. 2006 yýlýnda

Detaylı

HD kalitesinde tamamen ücretsiz Türkçe anlatýmlý Solid Edge 2D Drafting eðitim videolarý

HD kalitesinde tamamen ücretsiz Türkçe anlatýmlý Solid Edge 2D Drafting eðitim videolarý HD kalitesinde tamamen ücretsiz Türkçe anlatýmlý Solid Edge 2D Drafting eðitim videolarý BDT Yazýlým tarafýndan hazýrlanan Solid Edge Türkiye Teknik Destek sitesi üzerinde yayýnlanan HD kalitedeki Türkçe

Detaylı

TMMOB HARÝTA VE KADASTRO MÜHENDÝSLERÝ ODASI ÝSTANBUL ÞUBESÝ ÝÞ GÜVENLÝÐÝ VE ÝÞÇÝ SAÐLIÐI PANELÝ 23 Mayýs 2009 Ocak /2010 ------------------ Ýstanbul Yayýn Adý : Ýþ Güvenliði ve Ýþçi Saðlýðý Paneli ISBN

Detaylı

Geometriye Y olculuk. E Kare, Dikdörtgen ve Üçgen E Açýlar E Açýlarý Ölçme E E E E E. Çevremizdeki Geometri. Geometrik Þekilleri Ýnceleyelim

Geometriye Y olculuk. E Kare, Dikdörtgen ve Üçgen E Açýlar E Açýlarý Ölçme E E E E E. Çevremizdeki Geometri. Geometrik Þekilleri Ýnceleyelim Matematik 1. Fasikül ÜNÝTE 1 Geometriye Yolculuk ... ÜNÝTE 1 Geometriye Y olculuk Çevremizdeki Geometri E Kare, Dikdörtgen ve Üçgen E Açýlar E Açýlarý Ölçme Geometrik Þekilleri Ýnceleyelim E E E E E Üçgenler

Detaylı

Montaj. Duvara montaj. Tavana montaj. U Plakalý (cam pencere) Açýsal Plakalý Civatalý (cam pencere)

Montaj. Duvara montaj. Tavana montaj. U Plakalý (cam pencere) Açýsal Plakalý Civatalý (cam pencere) Genel Özellikler Hava perdeleri yüksek debili ve ince formlu hava akýmý saðlamak amacýyla üretilmiþlerdir. Kullanýlýþ amacý birbirinden farklý sýcaklýk deðerlerine sahip iki ortamý hareket serbestisi saðlayacak

Detaylı

SENDÝKAMIZDAN HABERLER

SENDÝKAMIZDAN HABERLER SENDÝKAMIZDAN HABERLER SENDÝKAMIZIN XXV.OLAÐAN GENEL KURUL TOPLANTISI YAPILDI Devlet Bakanýmýz ve üye kuruluþ temsilcilerimiz Genel Kurulu izlerken Sendikamýz TÜHÝS'in XXV.Olaðan Genel Kurul Toplantýsý

Detaylı

TÜRKÝYE SAÐLIK SEKTÖRÜNDE KURUMLAR: Niceliksel ve Niteliksel Yetersizlik

TÜRKÝYE SAÐLIK SEKTÖRÜNDE KURUMLAR: Niceliksel ve Niteliksel Yetersizlik TÜRKÝYE SAÐLIK SEKTÖRÜNDE KURUMLAR: Niceliksel ve Niteliksel Yetersizlik Türkiye saðlýk sektörü ne kadar tedavi yönelimli olsa da, hastaneleri yetersizdir.! Türkiye'de toplam saðlýk harcamalarýnýn hemen

Detaylı

Nokia Þarj Baðlantý Kablosu CA-126

Nokia Þarj Baðlantý Kablosu CA-126 Nokia Þarj Baðlantý Kablosu CA-126 TÜRKÇE Bu kabloyla, uyumlu bilgisayarýnýzla Nokia cihazý arasýnda verileri aktarabilir ve senkronize edebilirsiniz. Ayrýca, bilgisayardan ayný anda uyumlu Nokia cihazýnýzdaki

Detaylı

3. FASÝKÜL 1. FASÝKÜL 4. FASÝKÜL 2. FASÝKÜL 5. FASÝKÜL. 3. ÜNÝTE: ÇIKARMA ÝÞLEMÝ, AÇILAR VE ÞEKÝLLER Çýkarma Ýþlemi Zihinden Çýkarma

3. FASÝKÜL 1. FASÝKÜL 4. FASÝKÜL 2. FASÝKÜL 5. FASÝKÜL. 3. ÜNÝTE: ÇIKARMA ÝÞLEMÝ, AÇILAR VE ÞEKÝLLER Çýkarma Ýþlemi Zihinden Çýkarma Ýçindekiler 1. FASÝKÜL 1. ÜNÝTE: ÞEKÝLLER VE SAYILAR Nokta Düzlem ve Düzlemsel Þekiller Geometrik Cisimlerin Yüzleri ve Yüzeyleri Tablo ve Þekil Grafiði Üç Basamaklý Doðal Sayýlar Sayýlarý Karþýlaþtýrma

Detaylı

ADIYAMAN ÜNÝVERSÝTESÝ KURUMSAL KÝMLÝK KILAVUZU ADIYAMAN ÜNÝVERSÝTESÝ 2006

ADIYAMAN ÜNÝVERSÝTESÝ KURUMSAL KÝMLÝK KILAVUZU ADIYAMAN ÜNÝVERSÝTESÝ 2006 KURUMSAL KÝMLÝK KILAVUZU GÝRÝÞ KURUMSAL KÝMLÝK HAKKINDA Adýyaman Üniversitesinin misyon ve vizyonuna uygun kurumsal kimlik çalýþmasý bu dökümanda detaylandýrýlarak sunulmuþtur. Kurumsal kimlik oluþturulurken,

Detaylı

Üzülme Tuna, annem yakýnda gelecek, biliyorum ben. Nereden biliyorsun? Mektup mu geldi? Hayýr, ama biliyorum iþte. Postacýya telefon edip not

Üzülme Tuna, annem yakýnda gelecek, biliyorum ben. Nereden biliyorsun? Mektup mu geldi? Hayýr, ama biliyorum iþte. Postacýya telefon edip not 1. Anne Özlemi Ýlkbaharýn tatlý güneþi, Yeþilbað köyünde bütün çatýlarý, avlularý, tarlalarý, dað yollarýndaki keçileri ýsýtmaya baþlamýþtý yine. Tuna bu köyde yaþayan çocuklardan biriydi. Ablasý Suna

Detaylı

Eðitim Baþvurularý Hakkýnda; -Eðitim katýlýmcý sayýsý ve eðitim tarih deðiþiklikleri Odamýz tarafýndan belirlenmektedir. -Eðitimlerimizle ilgili tüm güncel bilgiler www.corlutso.org.tr internet adresindeki

Detaylı

rm o f t a l ip j o l o n ek gýda T a d ý G m için ya þ a i ye Türk u ulusal GIDA TEKNOLOJÝ PLATFORMU y a þ a m i ç i n g ý d a Kaynak: 2010 Envanteri (TGDF) Gýda Sektörü 73.722.988 nüfus Hane halký gýda

Detaylı

Sosyal Güvenlik Eğitim Serisi - 1 GÜVEN VE YARIŞÇI ÇOCUKLAR

Sosyal Güvenlik Eğitim Serisi - 1 GÜVEN VE YARIŞÇI ÇOCUKLAR Sosyal Güvenlik Eğitim Serisi - 1 GÜVEN VE YARIŞÇI ÇOCUKLAR 1 1 2 Fatih ACAR Sosyal Güvenlik Kurumu Baþkaný Sevgili Çocuklar, Sizler geleceðimizin teminatýsýnýz. Sizlerin güven içerisinde bir yaþam sürmenizi

Detaylı

Türk Omurga Derneði Kongre ve Bilimsel Toplantý Düzenleme Yönergesi

Türk Omurga Derneði Kongre ve Bilimsel Toplantý Düzenleme Yönergesi 1- AMAÇ-KAPSAM 3- KONGRE, BULUÞMA ve KURSLARIN ZAMANLAMASI Türk Omurga Derneði, omurga týbbý konusunda bilgi ve teknolojinin Omurga Kongresi iki yýlda bir, bahar aylarýnda ve uluslararasý olarak mümkün

Detaylı

Deðerli YATIRIMCI; Ýnþaat ve gayrimenkul alanýndaki hýzlý ilerlemenin sonucu olarak gayrimenkul danýþmaný kavramý geliþmiþ ülkelerdeki gibi Türkiye de de aile doktorluðu, aile avukatlýðý gibi kurumsallaþmýþtýr.

Detaylı

OTOMATÝK KAPI SÝSTEMLERÝ

OTOMATÝK KAPI SÝSTEMLERÝ OTOMATÝK KAPI SÝSTEMLERÝ com Hakkýmýzda Firma Hakkýnda Otomasyon sektörünün önde gelen firmalarýndan olan ECM ENDÜSTRÝYEL OTOMATÝK KAPI SÝSTEMLERÝ, kurulduðu tarihten bu yana uzmanlaþtýðý her alanda, ülkemizde

Detaylı

TÜRK VERGÝ HUKUKUNDA YORUM VE ÝSPAT PANELÝ DEÐERLENDÝRME RAPORU 24 KASIM 2010 TÜSÝAD VERGÝ ÇALIÞMA GRUBU TOPLANTILAR SERÝSÝ - II Aralýk 2011 Yayýn No: TÜSÝAD-T/2011-12/520 Meþrutiyet Caddesi, No: 46 34420

Detaylı

INTERIOR PARTITIONS BÖLME SÝSTEMLERÝ BÖLME SÝSTEMLERÝ INTERIOR PARTITIONS. aluwall.com. Arpa GLASS FITTINGS & ACCESSORIES COMPACT LAMINATE PANELS

INTERIOR PARTITIONS BÖLME SÝSTEMLERÝ BÖLME SÝSTEMLERÝ INTERIOR PARTITIONS. aluwall.com. Arpa GLASS FITTINGS & ACCESSORIES COMPACT LAMINATE PANELS BÖLME SÝSTEMLERÝ BÖLME SÝSTEMLERÝ GLASS FITTINGS & ACCESSORIES Arpa COMPACT LAMINATE PANELS aluwall SYSTEMS R INDEX 1 ÖNSÖZ PREFACE 2 Güvenlik amaçlý demontable bölme duvar sistemleri Demontable security

Detaylı

7. ÝTHÝB KUMAÞ TASARIM YARIÞMASI 2012

7. ÝTHÝB KUMAÞ TASARIM YARIÞMASI 2012 7. ÝTHÝB KUMAÞ TASARIM YARIÞMASI 2012 KÝMLER KATILABÝLÝR? Yarýþma, Türkiye Cumhuriyeti sýnýrlarý dahilinde veya yurtdýþýnda okuyan T.C. vatandaþlarý veya K.K.T.C vatandaþý, 35 yaþýný aþmamýþ, en az lise

Detaylı

FSAYT ÇORUM GAZETESÝ NÝN KATKISIZ ORGANÝK SPOR-MAGAZÝN-MÝZAH EKÝDÝR. FÝYATI: Okuyana Beleþ

FSAYT ÇORUM GAZETESÝ NÝN KATKISIZ ORGANÝK SPOR-MAGAZÝN-MÝZAH EKÝDÝR. FÝYATI: Okuyana Beleþ FSAYT ÇORUM GAZETESÝ NÝN KATKISIZ ORGANÝK SPOR-MAGAZÝN-MÝZAH EKÝDÝR FÝYATI: Okuyana Beleþ OFSAYT 2 Þinasi ile HAYATIN ÖTE YANI HAFTANIN SORUSU Devane den MURTAZA Yav Þinasi Aðabey, bu CHP de Saim Topgül

Detaylı