Yeni antipsikotikler ve haloperidolün prolaktin üzerindeki etkilerinin karşılaştırılması

Ebat: px
Şu sayfadan göstermeyi başlat:

Download "Yeni antipsikotikler ve haloperidolün prolaktin üzerindeki etkilerinin karşılaştırılması"

Transkript

1 44 Yeni antipsikotikler ve haloperidolün prolaktin üzerindeki etkilerinin karşılaştırılması Yeni antipsikotikler ve haloperidolün prolaktin üzerindeki etkilerinin karşılaştırılması Erhan KURT, 1 H. Murat EMÜL, 2 E. Timuçin ORAL 3 ÖZET Amaç: Bu natüralistik izleme çalışması ile, şizofreni veya sanrılı bozukluk tanılı hastalarda haloperidol ve yeni antipsikotiklerin prolaktin düzeyi üzerindeki etkilerinin karşılaştırılması amaçlanmıştır. Yöntem: Çalışmaya en az bir haftadır (depo/uzun etkili antipsikotik alanlarda bir aydır) ilaç kullanmayan 109 hasta ile başlanmış, sonuçta klasik antipsikotik kullanan hastalardan haloperidol alanlarla, yeni antipsikotik ilaçlardan klozapin, olanzapin, risperidon, ketiyapin veya sülpirid kullanan 64 hasta istatistiksel değerlendirmeye tabi tutulmuştur. Hastaların tedavi protokollerine müdahale edilmemiştir. Çalışmanın başlangıcında ve en az 2 ay sonra, ilacını düzenli kullanan hastaların prolaktin değerleri ölçülmüştür. Bulgular: Çalışmaya alınan hastalar arasında haloperidol, sülpirid ve risperidon kullananların kan prolaktin düzeyinde iki ay sonra anlamlı artış bulunmuştur. Klozapin, olanzapin ve ketiyapin kullanan hastaların prolaktin düzeyinde çalışma öncesine göre, iki ay sonra herhangi bir değişiklik bulunmamıştır. Sonuç: Antipsikotiklerin, şizofreni ve diğer psikotik bozuklukların tedavisinde yaygın kullanımıyla birlikte hiperprolaktinemi gibi endokrin yan etkiler akılda tutulmalıdır. Eşlik eden başka bir belirti olmaksızın hiperprolaktinemi, çoğu zaman ciddi ve ilacı kesmeye neden olacak bir sorun olarak görülmemektedir. Yine de hiperprolaktinemi saptanan hastalarda tedavi gözden geçirilmeli ve gerek görülürse ileri endokrinolojik değerlendirme yapılmalıdır. (Anadolu Psikiyatri Dergisi 2008; 9:44-48) Anahtar Sözcükler: Prolaktin, haloperidol, atipik antipsikotikler, şizofreni ABSTRACT Comparison of the influences of new generation antipsychotics and haloperidol on prolactin levels Objective: The aim of this naturalistic study was to compare the influence of haloperidol and new generation antipsychotics on prolactin levels is in patients with schizophrenia or delusional disorder. Methods: The participants were 109 patients who were drug free at least for one week (for depot/long action antipsychotic users, drug free at least one month) at the beginning. The data of 64 patients who were receiving haloperidol, clozapine, olanzapine, risperidone, quetiapine or sulpiride were analyzed. No intervention was made to the treatment regimens of the patients. The blood prolactin levels of the patients were measured at the beginning and after the second month of the treatment who had complied with the treatment regimens. Results: In haloperidol, risperidone, and sulpiride groups, the blood prolactin level was found to be increased significantly after two months. There were no significant changes in prolactin levels among clozapine, olanzapine and quetiapine receivers two moths later. Conclusion: Within the widespread use of antipsychotics in schizophrenia and other psychotic disorders, the endocrinological side effects related with drug use like hyperprolactinemia should be kept in mind. Hyperprolactinemia without any comorbidity is not seen a serious problem to cease the treatment. 1 Uzm.Dr., 3 Doç.Dr., Bakırköy Ruh ve Sinir Hastalıkları Hastanesi, 5. Psikiyatri Kliniği, İSTANBUL 2 Yrd.Doç.Dr., Afyon Kocatepe Üniversitesi Tıp Fakültesi Psikiyatri ABD, AFYONKARAHİSAR Yazışma adresi: Uzm.Dr. Erhan KURT, Bakırköy Ruh ve Sinir Hast. Hastanesi, 5. Psikiyatri Kl., İSTANBUL E-posta:

2 Kurt ve ark. 45 However, the treatment should be revised in a patient with hyperprolactinemia and if needed, further endocrinological examinations should be made. () Key words: prolactin, haloperidol, atypical antipsychotics, schizophrenia GİRİŞ Prolaktin tuberoinfundibuler dopaminerjik yolağın baskılayıcı kontrolü altında ön hipofizden salgılanan bir hormondur. Hiperprolaktinemi, hipotalamo-hipofizer aksın en sık görülen bozukluğu olup 1 klasik antipsikotiklerle sık görülür ve özellikle risperidon olmak üzere, bazı ikinci kuşak antipsikotiklerle de görülebilmektedir. 2,3 Bir çalışmada, klasik antipsikotikler ve risperidon tedavisiyle prolaktin düzeyinde anlamlı yükselme olurken; klozapin, olanzapin, ketiyapin, ziprasidon tedavisiyle prolaktin düzeyinde minimal yükselme saptanmıştır. 4 Bir başka çalışmada, hiperprolaktinemi klasik antipsikotikler, risperidon ve amisülpirid gibi bazı ikinci kuşak antipsikotiklerle sık ortaya çıkarken; aripiprazol, klozapin, olanzapin, ketiyapin, ziprasidon gibi diğer ikinci kuşak antipsikotiklerle daha nadir olarak görülmüştür. 5 Bir çalışmada 6 mg/gün risperidon ve 20 mg/gün haloperidol ile tedavi edilen şizofreni hastalarında prolaktin düzeyleri karşılaştırılmış ve doza bağımlı serum prolaktin düzeyleri göz önünde bulundurulduğunda, risperidonun serum prolaktin düzeyinde haloperidol kadar artışa neden olduğu saptanmıştır. 6 Hiperprolaktineminin neden olduğu belirtiler jinekomasti, galaktore, cinsel işlev bozukluğu, infertilite, oligomenore ve amenoreden oluşmaktadır. 5,7 Hiperprolaktineminin diğer bir olumsuz etkisi, kemik mineral yoğunluğu üzerinedir ve osteoporozla sonuçlanır. Bu, prolaktinin kemik yapılanması üzerine doğrudan etkisi yanında, daha çok prolaktin düzeyindeki yükselmeye ikincil östrojen eksikliğine bağlı gibi görünmektedir ve kırıklara neden olabilir. 8,9 Ülkemizde yapılmış, klasik antipsikotiklerle yeni antipsikotikleri topluca karşılaştıran bir araştırma yoktur. Biz bu natüralistik izleme çalışması ile, şizofreni veya sanrılı bozukluk hastalarında, haloperidol ve yeni antipsikotiklerin prolaktin düzeyine etkilerini karşılaştırmayı amaçladık. GEREÇ VE YÖNTEM Çalışmanın evreni DSM-IV tanı ölçütlerine göre, şizofreni ya da sanrılı bozukluk tanısı konmuş ve en az bir haftadır (depo/uzun etkili antipsikotik alanlarda bir aydır) ilaç kullanmayan, ayaktan ya da yatırılarak tedavisi planlanan hastalardan, gelişigüzel örnekleme yolu ile çalışmaya katılmayı kabul edenler arasından seçilen toplam 109 hastanın kan değerleri ve klinik özellikleri incelenmiş, ancak, çalışma protokolüne uygun 64 hasta çalışmaya alınmıştır. Çalışmamızda hastalar için yaş ya da hastalık süresi ile ilgili sınırlandırma yapılmamıştır. Kullanılan gereçler Sosyodemografik Görüşme Formu (S1): Hastaların yaş, cinsiyet, hastalık öyküsü, tedavi özelliklerinin sorgulandığı yarı yapılandırılmış bir form hastalara uygulanmıştır. SCID-I (S2): DSM-IV ile birinci eksen psikiyatrik bozuklukların tanısını koymak için yapılandırılmış olan klinik görüşme formunun Çorapçıoğlu ve ark. tarafından Türkçeye uyarlanmış versiyonu kullanılmıştır. 10 Laboratuar yöntemi: Prolaktin düzeyi, AxSYM Prolactin Reagent Pack ile Mikropartikül Enzim Immunoassay yöntemiyle ölçülmüştür. İşlem Bütün hastalara önce S2 uygulanmış ve çalışmaya şizofreni veya sanrılı bozukluk tanı ölçütlerini dolduran hastalardan çalışmaya katılmayı kabul edenler alınmıştır. S1 ile hastaların yaşı, cinsiyeti, psikiyatrik bozukluk süresi, fiziksel hastalığının olup olmadığı, daha önce kullandığı ilaçlar ve madde kullanımı öyküsü kaydedilmiştir. Aynı zamanda S1 ile hastalardan alınan bilgiler aile üyelerinden biri ile görüşülerek ve tıbbi kayıtlar incelenerek doğrulanmıştır. Çalışmaya alınan tüm hastaların, tedavi başlanmadan önce, bir gecelik açlık sonrası prolaktin değerleri ölçülmüştür. Hastalarda en az bir haftadır (depo/uzun etkili antipsikotik alanlarda bir aydır) ilaç kullanmamış olma veya daha önce hiç tedavi edilmemiş olma ölçütü aranmış, hastaları tedavi eden klinisyenin ilaç seçimine ya da ek tedavi (ilaç, EKT) vermesine müdahalede bulunulmamış ve ilk doz ilaç verildikten asgari 2 ay sonra tedavisini düzenli kullanan hastalardan haloperidol veya herhangi bir yeni antipsikotik kullananların prolaktin değerlerinin ölçümleri yinelenmiştir. İstatistiksel değerlendirme Verilerin değerlendirilmesinde SPSS PC 13.0 indows versiyonu kullanılarak tanımlayıcı istatistikler olan frekans, aritmetik ortalama ve stan- Anadolu Psikiyatri Dergisi 2008; 9:44-48

3 46 Yeni antipsikotikler ve haloperidolün prolaktin üzerindeki etkilerinin karşılaştırılması dart sapma hesaplandı. İlaç gruplarına dağılımların türdeşliği ki-kare, Fischer in kesin ki-kare testi ile; tedavi sonrası ve öncesi ölçümlerin karşılaştırılması normal dağılım varsayımlarını karşılayan yeni antipsikotik grubunda eşli t-testi, normal dağılım varsayımlarını karşılamayan diğer gruplar ve tüm alt gruplarda Wilcoxon testi ile yapılmıştır. İki gruba ait ortalamaların karşılaştırılmasında Mann Whitney-U testi veya eşli olmayan t-testi, ikiden fazla alt gruplara ait ortalamaların birbirleriyle karşılaştırılmasında Kruskal-Wallis testi kullanılmıştır. BULGULAR Yeni antipsikotik ve haloperidol gruplarının karşılaştırılması Olguların demografik özelliklerinin gruplara göre dağılımı Tablo 1 de görülmektedir. Yeni antipsikotik ve haloperidol kullanan hasta- Tablo 1. Olguların demografik özellikleri Özellikler Yeni antipsikotikler Haloperidol Test p Olgu sayısı Ortalama yaş (yıl) 52.9± ±11.6 u= Cinsiyet Erkek χ 2 =1.0 Kadın 11 3 Eğitim süresi (yıl) 4.7± ±2.6 u= İlk tedavi yaşı (yıl) 30.7± ±10.7 u= Tablo 2. İlaç grupları ve ortalama dozları İlaçlar Sayı % Ort.±SD Haloperidol ±5.0 Sülpirid ±189.7 Klozapin ±84.37 Olanzapin ±4.6 Risperidon ±2.2 Ketiapin ±0.0 Toplam larda çalışmaya alınmadan önce, yeni ve klasik antipsikotik kullanım öyküsü açısından istatistiksel yönden farklılık saptanmadı (sırasıyla χ 2 =6.53, p=0.163; ve χ 2 =1.99, p=0.575). Yeni antipsikotik ve haloperidol kullanan hastaların konan tanılar açısından türdeş oldukları istatistiksel olarak saptandı. Yeni antipsikotik grubunda 42 şizofreni, 6 sanrılı bozukluk; haloperidol grubunda 13 şizofreni, 3 sanrılı bozukluk hastası vardı (Fisher in kesin χ 2 testi, p=0.679). Prolaktin düzeyi, haloperidol grubunda 15.4± 13.4 ng/ml düzeyinden 32.1±26.2 ng/ml düzeyine (Wilcoxon testi z=-3.00, p=0.003); yeni antipsikotik grubunda 15.6±13.5 ng/ml düzeyinden 38.1±40.2 ng/ml düzeyine (Wilcoxon testi z=- 4.05, p=0.0001) yükselmiştir. İki grup arasında tedavi öncesi ve sonrası ortalamalar açısından anlamlı farklılık saptanmadı (Mann Whitney U, sırasıyla u=376.5, p=0.907; u=359.0, p=0.698). Tüm ilaç gruplarının karşılaştırılması Olguların gruplara göre dağılımı Tablo 2 de görülmektedir. Tedavi sonrası prolaktin düzeyinde haloperidol, sülpirid ve risperidon grubunda anlamlı yükselme saptanmış; diğer ilaç gruplarında istatistiksel yönden anlamlı fark saptanmadı (Tablo 3). Ortalama yaş haloperidol grubunda 50.0±11.6, sülpirid grubunda 50,7±10.0, klozapin grubunda 54.1±12.7, olanzapin grubunda 56.9±10.5, risperidon grubunda 49.1±21.3 ve ketiyapin grubunda 55.7±12.2 olup aralarında anlamlı farklılık saptanmadı (p>0.05). Cinsiyet dağılımı açısından gruplar arasında anlamlı farklılık saptanmadı (χ 2 =5.13, p=0.401). Prolaktin düzeyinde, sülpirid grubunda haloperidol grubuna göre anlamlı düzeyde yükselme saptanırken (u=29.0, p=0.006); haloperidol ile risperidon grupları arasında(u=74.0, p=0.307) ve sülpiridle risperidon grupları arasında (u= 45.0, p=0.323) anlamlı farklılık saptanmadı. TARTIŞMA Bu çalışma, bildiğimiz kadarıyla (Çukurova Psikiyatri Dizini) ülkemizde yapılmış, şizofreni veya

4 Kurt ve ark. 47 Tablo 3. Grupların tedavi öncesi ve sonrası ortalama prolaktin düzeyi (ng/ml) Haloperidol Sülpirid Klozapin Olanzapin Risperidon Ketiyapin (n=16) (n=10) (n=10) (n=9) (n=12) (n=7) Tedavi öncesi 15.4± ± ± ± ± ±8.2 Tedavi sonrası 32.1± ± ± ± ± ±6.2 z p sanrılı bozukluk hastalarında, klasik antipsikotiklerle yeni antipsikotiklerin prolaktin üzerine etkilerini topluca karşılaştıran ilk çalışmadır. Yeni antipsikotik ve haloperidol grupları, çalışmadan önce kullandıkları antipsikotik ilaçlar açısından türdeş bulundular. Daha önce kullandıkları antipsikotik ilacın bu çalışmadaki prolaktin değerlerini etkilememesi için, çalışmaya alınmadan önce en az bir hafta (depo/uzun etkili antipsikotik alanlarda bir ay) ilaç kullanmamış olma, çalışmaya alınmanın ölçütü olarak belirlendi. Bu nedenle önceki antipsikotik tedavinin bu çalışmada elde edilen prolaktin ile ilişkili veriler üzerinde bir etkisinin olmadığını varsayıyoruz. Prolaktin salgılanması hipotalamus tarafından tonik olarak baskılandığı ve dopamin prolaktin salgılanmasını baskılayıcı bir rol oynadığı için, hipotalamus ve hipofiz bezi arasındaki bağlantıda oluşacak herhangi bir bozukluk hiperprolaktinemiye yol açacaktır. Atipik antipsikotiklerin prolaktin üzerine etkilerinin olmamasının, onların özgüllüklerinin yüksek oluşuna, tuberoinfundibuler yolaktaki dopamin reseptörlerini daha az bloke etmelerine bağlı olduğuna inanılır. 1 Çalışmamızda haloperidol, risperidon ve sülpiridin prolaktin salgılanmasında artışa neden olduğu; klozapin, olanzapin ve ketiyapinin ise prolaktin düzeyini etkilemediği görülmüştür. Bu sonuçlar literatürle uyumludur ve literatürde özellikle risperidonun prolaktin düzeyine etkisi vurgulanmıştır. 2-6 Çalışmamızda da, prolaktin düzeyinin yükselmesine risperidonun haloperidolden daha çok neden olduğu görülmüştür. Ülkemizde yapılan 6 haftalık bir çalışmada, 10mg/gün sabit dozda olanzapinin prolaktin artışına neden olmadığı, 11 bu bulgunun daha önce yapılan çalışmalarla uyumlu olduğu bulunmuş; ancak düşük dozda olanzapin kullanıldığı için, yazarlar yüksek dozlarda da prolaktin artışına neden olmayacağını iddia edemeyeceklerini belirtmiştir. Çalışmamızda prolaktini yükseltmediği gözlenen ilaçların düşük dozlarda kullanıldığı görülmektedir. Literatürde, antipsikotiklerin D 2 reseptörlerine bağlanma oranı yükseldikçe, özellikle %80'i aştığında, hem ekstrapiramidal sistem, hem de prolaktin artışı yan etkilerinin sıklığının arttığı ileri sürülmüş ve örneğin günlük 20 mg'dan daha yüksek olanzapin dozlarının %80'in üzerinde D 2 reseptörünü işgal ettiği ve bu dozların prolaktin yükselmesine neden olabileceği belirtilmiştir Bu nedenle, bu ilaçların daha yüksek dozlarda da prolaktin düzeyini yükseltmediğini iddia edemeyiz. Ancak, normal tedavi dozlarındaki klozapin, olanzapin ve ketiyapinin, haloperidol, risperidon ve sülpiride göre prolaktin düzeyinde önemsiz bir etkisinin olduğunu söyleyebiliriz. Dozla ilgili bir başka farklılık risperidonla ilgilidir. Bir çalışmada, yüksek dozlarda risperidonla prolaktin düzeyindeki yükselme klasik antipsikotiklere benzer düzeyde, klozapin ve ketiyapin ile prolaktin düzeyinde yükselme plasebodan farksız bulunmuştur. 19 Bizim çalışmamızda görece düşük dozlarda risperidonun bile haloperidolden daha çok prolaktin artışına neden olduğu gözlenmiştir. Vurgulanması gereken bir başka durum süredir mg/gün olanzapinle, 4-12 mg/gün risperidonun karşılaştırıldığı bir çalışmada, 28 haftanın sonunda risperidon grubunun %98 inde prolaktin düzeyinde normalin 5 katı artış olurken; olanzapin grubunda prolaktin düzeyinde anlamlı artış bulunmamıştır. Prolaktinin yükselmesinin çalışmanın erken dönemlerinde pik yaptığı, doza bağlı bir yükselmenin gözlenmediği belirtilmiştir. 20 Bizim yaklaşık 8 haftalık, görece kısa süreli çalışmamızda da, risperidon 3 kata yakın bir prolaktin artışına neden olmuştur. SONUÇ Antipsikotiklerin şizofreni, diğer psikotik bozukluklar ve duygudurumu bozuklukları tedavisinde birçok avantajı nedeniyle yaygın kullanımının yanı sıra, ciddi endokrin yan etkileri de vardır. Hiperprolaktinemi bunlardan biridir, fakat genellikle antipsikotik kullanımını sınırlandırmaz. Antipsikotik tedavisi sırasında hiperprolaktinemi saptandığında, önce hiperprolaktinemiye neden Anadolu Psikiyatri Dergisi 2008; 9:44-48

5 48 Yeni antipsikotikler ve haloperidolün prolaktin üzerindeki etkilerinin karşılaştırılması olabilecek diğer nedenler dışlanmalıdır. Eşlik eden bir başka belirti olmaksızın hiperprolaktinemi, çoğu zaman endişe verici ve ilacı kesmeye neden olacak bir sorun olarak görülmez. Hiperprolaktinemi saptandığında hastalar bireysel olarak ele alınıp kar-zarar analiziyle karar verilmeli ve gerekirse, endokrinolojik değerlendirme yapılmalıdır. 21 Antipsikotik dozunu azaltmak, prolaktin düzeyini etkilemeyen bir başka antipsikotiğe geçmek, parsiyel bir dopamin agonisti eklemek, hipoöstrojenik kadın hastalarda östrojen yerine koyma tedavisi uygulamak bazı seçeneklerdir. 5 Hiperprolaktinemi ve hiperprolaktinemiye ikincil olarak gelişen hipoöstrojenizme bağlı osteoporoz ve kemik kırıklarında artış olabileceği akılda tutulmalıdır. 9 Hiperprolaktinemiye bağlı jinekomasti, galaktore, cinsel işlev bozukluğu, infertilite, oligomenore, amenore gibi belirtiler konusunda da uyanık olunmalıdır. 5,7 Biz haloperidol, risperidon ve sülpirid dışındaki diğer ilaçlarla prolaktin düzeyinde yükselme saptamadık. Ancak, yaklaşık iki aylık çalışmamız, uzun dönem veya daha yüksek dozdaki tedavilerde bu ilaçların prolaktin düzeyini ne kadar etkilediğini test etmek için yeterli olmayabilir. Hormonal incelemenin daha sık ve daha uzun süreli yapıldığı, daha geniş örneklem grubuyla, daha yüksek dozlarda ilaç verilen grupların karşılaştırıldığı çalışmalara gerek vardır. 1. Petty RG. Prolactin and antipsychotic medications: mechanism of action. Schizophr Res 1999; 35(Suppl.):S Goodnick PJ, Rodriguez L, Santana O. Antipsychotics: impact on prolactin levels. Expert Opin Pharmacother 2002; 20: Conley RR. Risperidone side effects. J Clin Psychiatry 2000; 61(Suppl.8): Compton MT, Miller AH. Antipsychotic-induced hyperprolactinemia and sexual dysfunction. Psychopharmacol Bull 2002; 36: Haddad PM, Wieck A. Antipsychotic-induced hyperprolactinaemia: mechanisms, clinical features and management. Drugs 2004; 64: Zhang XY, Zhou DF, Cao LY, Zhang PY, Wu GY, Shen YC. Prolactin levels in male schizophrenic patients treated with risperidone and haloperidol: a double blind and randomized study. Psychopharmacology 2005; 178: Dickson RA, Glazer WM. Hyperprolactinemia and male sexual dysfunction. J Clin Psychiatry 1999; 60: Rosen CJ, Kessenich JR. The pathophysiology and treatment of postmenopausal osteoporosis. An evidence-based approach to estrogen replacement therapy. Endocrinol Metab Clin North Am 1997; 26: Naidoo U, Goff DC, Klibanski A. Hyperprolactinemia and bone mineral density: the potential impact of antipsychotic agents. Psychoneuroendocrinology 2003; 28(Suppl.2): First MB, Spitzer RL, Gibbon M, Williams JBW. DSM-IV Eksen Bozuklukları İçin Yapılandırılmış Klinik Görüşme. SCID-I. A Çorapçıoğlu (çev.), Ankara, Hekimler Yayın Birliği, Eşel E, Baştürk M, Gönül AS, Kula M, Turan MT, Yabanoğlu İ, ve ark. Şizofrenik hastalarda olanzapin ve haloperidolün serum prolaktin düzeyleri üzerine etkileri. Klinik Psikiyatri Dergisi 2000; 3: Beasley CM, Hamilton SH, Crawford AM, Dellva MA, Tollefson GD, Tran PV, et al. Olanzapine KAYNAKLAR versus haloperidol: acute phase results of international double-blind olanzapine trail. Psychopharmacology 1997; 124: Callaghan JT, Bergstrom RT, Ptak LR. Olanzapine. Pharmacokinetic and pharmacodynamic profile. Clin Pharmacokinet 1999; 37: Crawford AM, Beasley CM, Tollefson GD. The acute and long-term effect of olanzapine compared with placebo and haloperidol on serum prolactin concentrations. Schizophr Res 1997; 26: Kapur S, Zipursky RB, Remigton G, Jones C, DaSilva J, Wilson AA, et al. 5-HT 2 and D 2 receptor occupancy of olanzapine in schizophrenia: a PET investigation. Am J Psychiatry 1998; 155: Kapur S, Zipursky RB, Remigton G. Clinical and theoretical implications of 5-HT 2 and D 2 receptor occupancy of clozapine, risperidone, and olanzapine in schizophrenia. Am J Psychiatry 1999; 156: Schlegel S, Schlosser R, Hiemke C, Nickel O, Bockisch A, Hahn K. Prolactin plasma levels and D 2-dopamine receptor occupancy measured with IBZM-SPECT. Psychopharmacology 1996; 124: Farde L, Nordstrom AL, Wiesel FA, Pauli S, Halldin C, et al. Positron emission tomographic analysis of central D 1 and D 2 dopamine receptor occupancy in patients treated with classical neuroleptics and clozapine: relation to extrapyramidal side effects. Arch Gen Psychiatry 1992; 49: Hammer M. The effects of atypical antipsychotics on serum prolactin levels. Ann Clin Psychiatry 2002; 14: David SR, Taylor CC, Kinon BJ, Breier A. The effects of olanzapine, risperidone, and haloperidol on plasma prolactin levels in patients with schizophrenia. Clin Ther 2000; 2: Martina H, Johannes H. Hyperprolactinaemia and antipsychotic therapy in schizophrenia. Current Med Res and Opin 2004; 20:

Risperidona bağlı gelişen hiperprolaktineminin tedaviye aripiprazol eklenmesiyle düzelmesi

Risperidona bağlı gelişen hiperprolaktineminin tedaviye aripiprazol eklenmesiyle düzelmesi Olgu sunumu: Risperidona bağlı gelişen hiperprolaktineminin tedaviye aripiprazol eklenmesiyle düzelmesi Medine Gıynaş Ayhan, Faruk Uğuz, Nazmiye Kaya Selçuk Üniversitesi Meram Tıp Fakültesi Ruh Sağlığı

Detaylı

Þizofrenik Hastalarda Olanzapin ve Haloperidolün Serum Prolaktin Düzeyleri Üzerine Etkileri

Þizofrenik Hastalarda Olanzapin ve Haloperidolün Serum Prolaktin Düzeyleri Üzerine Etkileri Þizofrenik Hastalarda Olanzapin ve Haloperidolün Serum Prolaktin Düzeyleri Üzerine Etkileri Ertuðrul EÞEL*, Mustafa BAÞTÜRK**, A. Saffet GÖNÜL***, Mustafa KULA****, M. Tayfun TURAN*, Ýhsan YABANOÐLU**

Detaylı

Atipik Antipsikotikler Antioksidan Sistemi Güçlendiriyor mu?

Atipik Antipsikotikler Antioksidan Sistemi Güçlendiriyor mu? Atipik Antipsikotikler Antioksidan Sistemi Güçlendiriyor mu? Erhan KURT *, H. Murat EMÜL **, E. Timuçin ORAL *** ÖZET Amaç: Şizofreni hastalarının antioksidan savunma sisteminde bozulma ve majör antioksidan

Detaylı

Postmenopozal Kadınlarda Vücut Kitle İndeksinin Kemik Mineral Yoğunluğuna Etkisi

Postmenopozal Kadınlarda Vücut Kitle İndeksinin Kemik Mineral Yoğunluğuna Etkisi Özgün Araştırma / Original Investigation Postmenopozal Kadınlarda Vücut Kitle İndeksinin Kemik Mineral Yoğunluğuna Etkisi Effect of Body Mass Index on the Determination of Bone Mineral Density in Postmenopausal

Detaylı

Bir Üniversite Kliniğinde Yatan Hastalarda MetabolikSendrom Sıklığı GŞ CAN, B BAĞCI, A TOPUZOĞLU, S ÖZTEKİN, BB AKDEDE

Bir Üniversite Kliniğinde Yatan Hastalarda MetabolikSendrom Sıklığı GŞ CAN, B BAĞCI, A TOPUZOĞLU, S ÖZTEKİN, BB AKDEDE Bir Üniversite Kliniğinde Yatan Hastalarda MetabolikSendrom Sıklığı GŞ CAN, B BAĞCI, A TOPUZOĞLU, S ÖZTEKİN, BB AKDEDE Psikiyatrik hastalığı olan bireylerde MetabolikSendrom (MetS) sıklığı genel popülasyona

Detaylı

Antipsikotiklere Bağlı Hiperprolaktinemi

Antipsikotiklere Bağlı Hiperprolaktinemi Psikiyatride Güncel Yaklaşımlar-Current Approaches in Psychiatry 2015; 7(2):109-124 doi: 10.5455/cap.20140509023123 Antipsikotiklere Bağlı Hiperprolaktinemi Antipsychotic-induced Hyperprolactinemia Süheyla

Detaylı

Araştırma Makalesi / Research Article

Araştırma Makalesi / Research Article Araştırma Makalesi / Research Article Doi: 10.4274/npa.y6628 Nöropsikiyatri Arflivi 2014; 51: 205-210 Archives of Neuropsychiatry 2014; 51: 205-210 205 Şizofreni Tanılı Hastalarda Prolaktini Yükselten

Detaylı

YATARAK TEDAVİ GÖREN ŞİZOFRENİK HASTALARDA OLANZAPİNLE RİSPERİDONUN KARŞILAŞTIRILMASI

YATARAK TEDAVİ GÖREN ŞİZOFRENİK HASTALARDA OLANZAPİNLE RİSPERİDONUN KARŞILAŞTIRILMASI Amaç: Yöntem: YATARAK TEDAVİ GÖREN ŞİZOFRENİK HASTALARDA OLANZAPİNLE RİSPERİDONUN KARŞILAŞTIRILMASI Bulgular: Sonuç: A COMPARATIVE STUDY OF OLANZAPINE AND RISPERIDONE IN THE TREATMENT OF SCHZOPHRENIC INPATIENTS

Detaylı

Suç işlemiş bipolar bozukluklu olgularda klinik ve suç özellikleri: BRSHH den bir örnek. Dr. Tuba Hale CAMCIOĞLU

Suç işlemiş bipolar bozukluklu olgularda klinik ve suç özellikleri: BRSHH den bir örnek. Dr. Tuba Hale CAMCIOĞLU Suç işlemiş bipolar bozukluklu olgularda klinik ve suç özellikleri: BRSHH den bir örnek Dr. Tuba Hale CAMCIOĞLU Kurum ve kuruluşla ilişki bildirimi Bulunmamaktadır. Şiddet ve Suç Saldırganlık Şiddet Bireyin

Detaylı

İkinci kuşak antipsikotiklerin endokrin yan etkileri: İstisna mı, kural mı?

İkinci kuşak antipsikotiklerin endokrin yan etkileri: İstisna mı, kural mı? Altınbaş ve ark. 259 İkinci kuşak antipsikotiklerin endokrin yan etkileri: İstisna mı, kural mı? Kürşat ALTINBAŞ, 1 Erhan KURT, 2 E. Timuçin ORAL 3 ÖZET Amaç: Klasik antipsikotiklerin özellikle ekstrapiramidal

Detaylı

Obsesif KompulsifBozukluk Hastalığının Yetişkin Ayrılma Anksiyetesiile Olan İlişkisi

Obsesif KompulsifBozukluk Hastalığının Yetişkin Ayrılma Anksiyetesiile Olan İlişkisi Obsesif KompulsifBozukluk Hastalığının Yetişkin Ayrılma Anksiyetesiile Olan İlişkisi Dr. SiğnemÖZTEKİN, Psikolog Duygu KUZU, Dr. Güneş CAN, Prof. Dr. AyşenESEN DANACI Giriş: Ayrılma anksiyetesi bozukluğu,

Detaylı

Klozapin ve Þizofreni Saðaltýmýndaki Yeri

Klozapin ve Þizofreni Saðaltýmýndaki Yeri Klozapin ve Þizofreni Saðaltýmýndaki Yeri F. Mükerrem GÜVEN*, Sunar BÝRSÖZ** ÖZET Antipsikotik ilaçlarýn þizofreni tedavisinde kullanýmý sayesinde, 20. yüzyýlýn ikinci yarýsýnda þizofreni hastalarýnýn

Detaylı

Atipik Antipsikotiklerin Kad n Fertilitesi ve Gebelik Üzerine Etkileri: Olgu Sunumu

Atipik Antipsikotiklerin Kad n Fertilitesi ve Gebelik Üzerine Etkileri: Olgu Sunumu Olgu Sunumu/Case Report Atipik antipsikotiklerin kad n fertilitesi ve gebelik üzerine etkileri: Olgu sunumu Atipik Antipsikotiklerin Kad n Fertilitesi ve Gebelik Üzerine Etkileri: Olgu Sunumu A. Ender

Detaylı

Kalyoncu A., Pektaş Ö., Mırsal H., Yılmaz S., Serez M., Beyazyürek M.

Kalyoncu A., Pektaş Ö., Mırsal H., Yılmaz S., Serez M., Beyazyürek M. DEPRESYON-ANKSİYETE BOZUKLUKLARI İLE ALKOL BAĞIMLILIĞI ARASINDAKİ İLİŞKİNİN ARAŞTIRILMASI Kalyoncu A., Pektaş Ö., Mırsal H., Yılmaz S., Serez M., Beyazyürek M. ÖZET Alkol bağımlılığı ve diğer psikiyatrik

Detaylı

ÖZET Amaç: Yöntem: Bulgular: Sonuçlar: Anahtar Kelimeler: ABSTRACT Rational Drug Usage Behavior of University Students Objective: Method: Results:

ÖZET Amaç: Yöntem: Bulgular: Sonuçlar: Anahtar Kelimeler: ABSTRACT Rational Drug Usage Behavior of University Students Objective: Method: Results: ÖZET Amaç: Bu araştırma, üniversite öğrencilerinin akılcı ilaç kullanma davranışlarını belirlemek amacı ile yapılmıştır. Yöntem: Tanımlayıcı-kesitsel türde planlanan araştırmanın evrenini;; bir kız ve

Detaylı

Hipofiz beyin tabanında burnun arkasında optik sinirlerin altında yer alan küçük bir bezdir.

Hipofiz beyin tabanında burnun arkasında optik sinirlerin altında yer alan küçük bir bezdir. PROLAKATİNOMA NEDİR? Hipofiz beyin tabanında burnun arkasında optik sinirlerin altında yer alan küçük bir bezdir. Hipofiz tiroid, overler, testisler ve adrenal bezleri kontrol eden hormonları üretir. Hipofiz

Detaylı

LAPAROSKOPİK SLEEVE GASTREKTOMİ SONRASI METBOLİK VE HORMONAL DEĞİŞİKLİKLER

LAPAROSKOPİK SLEEVE GASTREKTOMİ SONRASI METBOLİK VE HORMONAL DEĞİŞİKLİKLER LAPAROSKOPİK SLEEVE GASTREKTOMİ SONRASI METBOLİK VE HORMONAL DEĞİŞİKLİKLER Varlık Erol, Cengiz Aydın, Levent Uğurlu, Emre Turgut, Hülya Yalçın*, Fatma Demet İnce* T.C.S.B. Tepecik Eğitim ve Araştırma Hastanesi,

Detaylı

Dr. Ayşen Esen Danacı, Dr. Ömer Aydemir, Dr. İlkin İçelli 1

Dr. Ayşen Esen Danacı, Dr. Ömer Aydemir, Dr. İlkin İçelli 1 Olgu Sunumlar /Case reports A. E. Danac, Ö. Aydemir,. çelli Ketiapin Sağaltımı Sırasında Şizofreninin Pozitif Belirtilerinde Ortaya Çıkan Akut Alevlenme: Beş Olgunun Sunumu Dr. Ayşen Esen Danacı, Dr. Ömer

Detaylı

Antipsikotik İlaçlar & Metabolik Yan Etkiler

Antipsikotik İlaçlar & Metabolik Yan Etkiler Şizofreni Hastalarında Erken Ölüm ve Metabolik Sendrom Antipsikotik İlaçlar & Metabolik Yan Etkiler Prof. Dr. Ayşen Esen-Danacı Celal Bayar ÜTF Psikiyatri AD 1 Şizofreni ve psikotik bozukluklu hastalarda,

Detaylı

ÖRNEK BULGULAR. Tablo 1: Tanımlayıcı özelliklerin dağılımı

ÖRNEK BULGULAR. Tablo 1: Tanımlayıcı özelliklerin dağılımı BULGULAR Çalışma tarihleri arasında Hastanesi Kliniği nde toplam 512 olgu ile gerçekleştirilmiştir. Olguların yaşları 18 ile 28 arasında değişmekte olup ortalama 21,10±1,61 yıldır. Olguların %66,4 ü (n=340)

Detaylı

Major Depresif Bozukluk (MDD) Dünyada maluliyete sebep olan en sık ikinci hastalık Amprik tedavi yaklaşımı İlaca yanıt Yan etki bireysel farklılıklar

Major Depresif Bozukluk (MDD) Dünyada maluliyete sebep olan en sık ikinci hastalık Amprik tedavi yaklaşımı İlaca yanıt Yan etki bireysel farklılıklar Esra Arslan Ateş, Korkut Ulucan, Mesut Karahan, Kaan Yılancıoğlu, Hüseyin Ünübol, Ahmet İlter Güney, Muhsin Konuk, Nevzat Tarhan. Dr. Esra ARSLAN ATEŞ Marmara Üniversitesi Pendik EAH Tıbbi Genetik Major

Detaylı

ACİL OLARAK PSİKİYATRİ KLİNİĞİNE YATIRILAN HASTALARDA MADDE KULLANIMI TARAMASI

ACİL OLARAK PSİKİYATRİ KLİNİĞİNE YATIRILAN HASTALARDA MADDE KULLANIMI TARAMASI ACİL OLARAK PSİKİYATRİ KLİNİĞİNE YATIRILAN HASTALARDA MADDE KULLANIMI TARAMASI -ÖN ÇALIŞMA- Dr. Nasibe ÜNSALAN*, Dr. Özkan PEKTAŞ**, Dr. Ayhan KALYONCU**, Dr. Devran TAN*, Dr. Hasan MIRSAL**, Dr. Mansur

Detaylı

TİP 2 DİYABETLİ BİREYLERDE UYKU KALİTESİ, GÜNDÜZ UYKULULUK HALİ VE İLİŞKİLİ FAKTÖRLER

TİP 2 DİYABETLİ BİREYLERDE UYKU KALİTESİ, GÜNDÜZ UYKULULUK HALİ VE İLİŞKİLİ FAKTÖRLER TİP 2 DİYABETLİ BİREYLERDE UYKU KALİTESİ, GÜNDÜZ UYKULULUK HALİ VE İLİŞKİLİ FAKTÖRLER Doç.Dr. Belgüzar Kara*, Özge KILIÇ** *GATA Hemşirelik Yüksekokulu, **GATA Endokrinoloji ve Metabolizma Hastalıkları

Detaylı

Kronik Böbrek Hastalığında Kolekalsiferol ün Etkisi

Kronik Böbrek Hastalığında Kolekalsiferol ün Etkisi Kronik Böbrek Hastalığında Kolekalsiferol ün Etkisi Taner Baştürk 1, Abdülkadir Ünsal 2 1Bağcılar Eğitim ve Araştırma Hastanesi, 2Şişli Etfal Eğitim ve Araştırma Hastanesi Nefroloji Kliniği Serum Kalsidiol

Detaylı

Şizofrenik Hastalarda Olanzapin ve Klorpromazinin Etki ve Güvenliğinin Karş laşt r lmas

Şizofrenik Hastalarda Olanzapin ve Klorpromazinin Etki ve Güvenliğinin Karş laşt r lmas Türk Psikiyatri Dergisi 2001; 12(1):3-16 Şizofrenik Hastalarda Olanzapin ve Klorpromazinin Etki ve Güvenliğinin Karş laşt r lmas Dr. Elif ANIL KOSTAKOĞLU *, Dr. Köksal ALPTEKİN **, Dr. Berna Binnur KIVIRCIK

Detaylı

Demet Özen Yalçın 1, Ali Ercan Altınöz 2, Şengül Tosun Altınöz 3, Cebrail Kısa 4

Demet Özen Yalçın 1, Ali Ercan Altınöz 2, Şengül Tosun Altınöz 3, Cebrail Kısa 4 r l a Re s e a r c h Are Prolactin Levels in Drug-Naive Schizophrenia Patients A Clinical Indicator? g i O in Tedavisiz Şizofreni Hastalarında Prolaktin Düzeyleri Klinik Bir Gösterge Midir? Prolactin in

Detaylı

ÇANAKKALE ONSEKİZ MART ÜNİVERSİTESİ TIP FAKÜLTESİ

ÇANAKKALE ONSEKİZ MART ÜNİVERSİTESİ TIP FAKÜLTESİ Dönem V Psikiyatri Staj Eğitim Programı Eğitim Başkoordinatörü: Dönem Koordinatörü: Koordinatör Yardımcısı: Doç. Dr. Erkan Melih ŞAHİN Yrd. Doç. Dr. Baran GENCER Yrd. Doç. Dr. Oğuz GÜÇLÜ Yrd. Doç. Dr.

Detaylı

Şizofreni tanılı hastada antipsikotiklerletetiklenen nonkonvulsif statusepileptikus olgusu

Şizofreni tanılı hastada antipsikotiklerletetiklenen nonkonvulsif statusepileptikus olgusu Şizofreni tanılı hastada antipsikotiklerletetiklenen nonkonvulsif statusepileptikus olgusu Ass. Dr. Toygun Tok İzmir Katip Çelebi Üniversitesi Atatürk Eğitim ve Araştırma Hastanesi, Psikiyatri Kliniği

Detaylı

Palyatif Bakım Hastalarında Sık Gözlenen Ruhsal Hastalıklar ve Tedavi Yaklaşımları

Palyatif Bakım Hastalarında Sık Gözlenen Ruhsal Hastalıklar ve Tedavi Yaklaşımları Palyatif Bakım Hastalarında Sık Gözlenen Ruhsal Hastalıklar ve Tedavi Yaklaşımları Doç. Dr. Özen Önen Sertöz Ege Üniversitesi Tıp Fakültesi Psikiyatri AD Konsültasyon Liyezon Psikiyatrisi Bilim Dalı Ankara,

Detaylı

TİP 1 DİYABETİ OLAN İNSÜLİN POMPASI KULLANAN BİREYLERE BAZAL İNSÜLİN DOZ DEĞİŞİKLİĞİ EĞİTİMİ VERMELİ MİYİZ?

TİP 1 DİYABETİ OLAN İNSÜLİN POMPASI KULLANAN BİREYLERE BAZAL İNSÜLİN DOZ DEĞİŞİKLİĞİ EĞİTİMİ VERMELİ MİYİZ? TİP 1 DİYABETİ OLAN İNSÜLİN POMPASI KULLANAN BİREYLERE BAZAL İNSÜLİN DOZ DEĞİŞİKLİĞİ EĞİTİMİ VERMELİ MİYİZ? Sacide Kılıç* Alime Selçuk Tosun** Elif Eliş* *Erciyes Üniversitesi Tıp Fakültesi, Endokrinoloji

Detaylı

Dirençli obsesif kompulsif bozukluklu hastalarda tedaviye olanzapin eklenmesi 1

Dirençli obsesif kompulsif bozukluklu hastalarda tedaviye olanzapin eklenmesi 1 Atmaca ve ark. 215 Dirençli obsesif kompulsif bozukluklu hastalarda tedaviye olanzapin eklenmesi 1 Murad ATMACA, 2 Murat KULOĞLU, 2 A.Ertan TEZCAN 3 ÖZET Amaç: Serotonin geri alım inhibitörleri (SGİ),

Detaylı

Derece Bölüm/Program Üniversite Yıl. Tıpta Doktora Farmakoloji Marmara Üniversitesi 1989

Derece Bölüm/Program Üniversite Yıl. Tıpta Doktora Farmakoloji Marmara Üniversitesi 1989 Adı Soyadı: Mehmet Emin Ceylan Doğum Tarihi: 25 08 1956 Unvanı: Öğrenim Durumu: Derece Bölüm/Program Üniversite Yıl Lisans Diploması Lisans Eğitimi Sivas Tıp Fakültesi Hacettepe Tıp Fakültesi Cumhuriyet

Detaylı

Psikiyatride kullanılan pek çok ilacın, özellikle de. Olanzapin Kullanımı İle Birlikte Görülen Hipomani: Olgu Sunumu

Psikiyatride kullanılan pek çok ilacın, özellikle de. Olanzapin Kullanımı İle Birlikte Görülen Hipomani: Olgu Sunumu Olgu Sunumlar /Case Reports A. Akdemir, H. Türkçapar Olanzapin Kullanımı İle Birlikte Görülen Hipomani: Olgu Sunumu Dr. Asena Akdemir 1, Dr. Hakan Türkçapar 1 ÖZET: OLANZAP N KULLANIMI LE B RL KTE GÖRÜLEN

Detaylı

HEMODİYALİZ HASTALARININ HİPERTANSİYON YÖNETİMİNE İLİŞKİN EVDE YAPTIKLARI UYGULAMALAR

HEMODİYALİZ HASTALARININ HİPERTANSİYON YÖNETİMİNE İLİŞKİN EVDE YAPTIKLARI UYGULAMALAR HEMODİYALİZ HASTALARININ HİPERTANSİYON YÖNETİMİNE İLİŞKİN EVDE YAPTIKLARI UYGULAMALAR Feray Gökdoğan 1, Duygu Kes 2, Döndü Tuna 3, Gülay Turgay 4 1 British University of Nicosia, Hemşirelik Bölümü 2 Karabük

Detaylı

Yeni Nesil Antipsikotikler ve Cinsel Ýþlev Bozukluðu

Yeni Nesil Antipsikotikler ve Cinsel Ýþlev Bozukluðu DERLEME Yeni Nesil Antipsikotikler ve Cinsel Ýþlev Bozukluðu Murat Kuloðlu 1, Okan Ekinci 2 1 Doç.Dr., Fýrat Üniversitesi Týp Fakültesi Psikiyatri Anabilim Dalý, Elazýð, 2 Dr., Ankara Atatürk Eðitim ve

Detaylı

İnfertil çiftlerde bağlanma ve mizaç özellikleri tedavi başarısını etkiler mi? Stresin aracı rolü

İnfertil çiftlerde bağlanma ve mizaç özellikleri tedavi başarısını etkiler mi? Stresin aracı rolü İnfertil çiftlerde bağlanma ve mizaç özellikleri tedavi başarısını etkiler mi? Stresin aracı rolü Dr. Fatma Fariha Cengiz, Dr. Gülhan Cengiz, Dr. Sermin Kesebir Erenköy RSHEAH, İstanbul 29 Mayıs Hastanesi,

Detaylı

hs-troponin T ve hs-troponin I Değerlerinin Farklı egfr Düzeylerinde Karşılaştırılması

hs-troponin T ve hs-troponin I Değerlerinin Farklı egfr Düzeylerinde Karşılaştırılması hs-troponin T ve hs-troponin I Değerlerinin Farklı egfr Düzeylerinde Karşılaştırılması Tuncay Güçlü S.B. Ankara Eğitim ve Araştırma Hastanesi Tıbbi Biyokimya Bölümü 16-18 Ekim 2014, Malatya GİRİŞ Kronik

Detaylı

Bir Akut Psikoz Kliniğinde Yatan Erkek Hastalarda Psikoaktif Madde Kullanımı ve Klinik Değişkenler Üzerine Etkisi

Bir Akut Psikoz Kliniğinde Yatan Erkek Hastalarda Psikoaktif Madde Kullanımı ve Klinik Değişkenler Üzerine Etkisi B. Sancak, G. Özgen, Ü. Özer Bir Akut Psikoz Kliniğinde Yatan Erkek Hastalarda Psikoaktif Madde Kullanımı ve Klinik Değişkenler Üzerine Etkisi Psychoactive Substance Use in Male Patients Hospitalized in

Detaylı

Açıklama 2008 2009. Araştırmacı: YOK. Danışman: YOK. Konuşmacı: YOK

Açıklama 2008 2009. Araştırmacı: YOK. Danışman: YOK. Konuşmacı: YOK Açıklama 2008 2009 Araştırmacı: YOK Danışman: YOK Konuşmacı: YOK SİLAHLI ÇATIŞMA İLE İLİŞKİLİ TRAVMA SONRASI STRES BOZUKLUĞUNDA DİĞER BİYOLOJİK TEDAVİ SEÇENEKLERİ Dr. Cemil ÇELİK Sunumun hedefleri Silahlı

Detaylı

BASKIDA. Demet SAĞLAM AYKUT 1, Filiz CİVİL ARSLAN 2, Ahmet TİRYAKİ 3, Evrim ÖZKORUMAK 4, Serdar KARAKULLUKÇU 5. Türk Psikiyatri Dergisi 2016;27():

BASKIDA. Demet SAĞLAM AYKUT 1, Filiz CİVİL ARSLAN 2, Ahmet TİRYAKİ 3, Evrim ÖZKORUMAK 4, Serdar KARAKULLUKÇU 5. Türk Psikiyatri Dergisi 2016;27(): Türk Psikiyatri Dergisi 2016;27(): İkinci Kuşak Antipsikotik Kullanan Hastalarda İlaç Yan Etkileri ve Yaşam Kalitesi: Uzun Etkili Enjeksiyon ve Ağızdan Alınan Tedavilerin Karşılaştırılması BASKIDA 2 Demet

Detaylı

EĞİTİM VEREN BİR DEVLET HASTANESİ PSİKİYATRİ POLİKLİNİĞİNE BAŞVURAN HASTALARIN TANI GRUPLARINA GÖRE SOSYODEMOGRAFİK ÖZELLİKLERİ

EĞİTİM VEREN BİR DEVLET HASTANESİ PSİKİYATRİ POLİKLİNİĞİNE BAŞVURAN HASTALARIN TANI GRUPLARINA GÖRE SOSYODEMOGRAFİK ÖZELLİKLERİ Kriz Dergisi 2(1): 235-240 EĞİTİM VEREN BİR DEVLET HASTANESİ PSİKİYATRİ POLİKLİNİĞİNE BAŞVURAN HASTALARIN TANI GRUPLARINA GÖRE SOSYODEMOGRAFİK ÖZELLİKLERİ Erol ÖZMEN, M.Murat DEMET, İlkin İÇELLİ, Gürsel

Detaylı

daha çok göz önünde bulundurulabilir. Öğrencilerin dile karşı daha olumlu bir tutum geliştirmeleri ve daha homojen gruplar ile dersler yürütülebilir.

daha çok göz önünde bulundurulabilir. Öğrencilerin dile karşı daha olumlu bir tutum geliştirmeleri ve daha homojen gruplar ile dersler yürütülebilir. ÖZET Üniversite Öğrencilerinin Yabancı Dil Seviyelerinin ve Yabancı Dil Eğitim Programına Karşı Tutumlarının İncelenmesi (Aksaray Üniversitesi Örneği) Çağan YILDIRAN Niğde Üniversitesi, Sosyal Bilimler

Detaylı

KARŞILAŞTIRMA İSTATİSTİĞİ, ANALİTİK YÖNTEMLERİN KARŞILAŞTIRILMASI, BİYOLOJİK DEĞİŞKENLİK. Doç.Dr. Mustafa ALTINIŞIK ADÜTF Biyokimya AD 2005

KARŞILAŞTIRMA İSTATİSTİĞİ, ANALİTİK YÖNTEMLERİN KARŞILAŞTIRILMASI, BİYOLOJİK DEĞİŞKENLİK. Doç.Dr. Mustafa ALTINIŞIK ADÜTF Biyokimya AD 2005 KARŞILAŞTIRMA İSTATİSTİĞİ, ANALİTİK YÖNTEMLERİN KARŞILAŞTIRILMASI, BİYOLOJİK DEĞİŞKENLİK Doç.Dr. Mustafa ALTINIŞIK ADÜTF Biyokimya AD 2005 1 Karşılaştırma istatistiği Temel kavramlar: Örneklem ve evren:

Detaylı

14 Aralık 2012, Antalya

14 Aralık 2012, Antalya Hamilelerde Uyku Bozukluğunun Sorgulanması ve Öyküden Tespit Edilen Huzursuz Bacak Sendromunda Sıklık, Klinik Özellikler ve İlişkili Olabilecek Durumların Araştırılması A Neyal, G Benbir, R Aslan, F Bölükbaşı,

Detaylı

İnvaziv olmayan mekanik ventilasyon tedavisinde klinik ve polisomnografik izlem: Basınç ayarı kontrolü rutin olarak yapılmalı mı?

İnvaziv olmayan mekanik ventilasyon tedavisinde klinik ve polisomnografik izlem: Basınç ayarı kontrolü rutin olarak yapılmalı mı? İnvaziv olmayan mekanik ventilasyon tedavisinde klinik ve polisomnografik izlem: Basınç ayarı kontrolü rutin olarak yapılmalı mı? Burcu Zeydan, Gülçin Benbir, Derya Karadeniz İ.Ü. Cerrahpaşa Tıp Fakültesi

Detaylı

Doç. Dr. Fisun Akdeniz EÜTF Psikiyatri

Doç. Dr. Fisun Akdeniz EÜTF Psikiyatri Emzirme döneminde Duygudurum dengeleyicileri ve Antipsikotikler Doç. Dr. Fisun Akdeniz EÜTF Psikiyatri Kurum ve kuruluşlar ile ilgili bildiri Araştırmacı olarak Astra Zeneca, Lundbeck Konuşmacı olarak

Detaylı

SĠSTEMĠK ĠZOTRETĠNOĠN TEDAVĠSĠ ALAN AKNE VULGARĠSLĠ HASTALARDA SERUM B12 VE FOLĠK ASĠT DÜZEYLERĠ

SĠSTEMĠK ĠZOTRETĠNOĠN TEDAVĠSĠ ALAN AKNE VULGARĠSLĠ HASTALARDA SERUM B12 VE FOLĠK ASĠT DÜZEYLERĠ T.C. SAĞLIK BAKANLIĞI ATATÜRK EĞĠTĠM VE ARAġTIRMA HASTANESĠ DERĠ VE ZÜHREVĠ HASTALIKLARI KLĠNĠĞĠ SĠSTEMĠK ĠZOTRETĠNOĠN TEDAVĠSĠ ALAN AKNE VULGARĠSLĠ HASTALARDA SERUM B12 VE FOLĠK ASĠT DÜZEYLERĠ UZMANLIK

Detaylı

ÜSKÜDAR ÜNIVERSITESI NP- İSTANBUL HASTANESI KLINIK FARMAKOLOJI UYGULAMALARI

ÜSKÜDAR ÜNIVERSITESI NP- İSTANBUL HASTANESI KLINIK FARMAKOLOJI UYGULAMALARI ÜSKÜDAR ÜNIVERSITESI NP- İSTANBUL HASTANESI KLINIK FARMAKOLOJI UYGULAMALARI DOÇ D R. E S R A KÜSDÜL SAĞLAM Ü S K Ü D A R Ü N I V E R S I T E S I N P İ S T A N B U L H A S T A N E S I F K L I N I K F A

Detaylı

Valproata Ek Olarak Düflük Doz Olanzapin Kullan m na Ba l fiiddetli Ekstrapiramidal Bulgular: Bir Olgu

Valproata Ek Olarak Düflük Doz Olanzapin Kullan m na Ba l fiiddetli Ekstrapiramidal Bulgular: Bir Olgu Olgu Sunumlar /Case Reports Valproata ek olarak düflük doz olanzapin kullan m na ba l fliddetli ekstrapiramidal bulgular: Bir olgu Valproata Ek Olarak Düflük Doz Olanzapin Kullan m na Ba l fiiddetli Ekstrapiramidal

Detaylı

Antipsikotik ilaçlar

Antipsikotik ilaçlar Antipsikotik ilaçlar Etki mekanizmaları Dopamin blokajı yaparlar Mezolimbik yolda blokaj > pozitif belirtiler Mezokortikal yol > negatif belirtiler Dopamin ve serotonin blokajı yaparlar Dopamin blokajı

Detaylı

Kronik Antipsikotik Kullanımının Kemik, Meme ve Serviks Üzerine Etkileri

Kronik Antipsikotik Kullanımının Kemik, Meme ve Serviks Üzerine Etkileri Araştırmalar / Original Papers DOI: 10.5455/bcp.20110510114010 Kronik Antipsikotik Kullanımının Kemik, Meme ve Serviks Üzerine Etkileri Mustafa Bilici 1, Aynil Yenel 2, Sibel Ödemiş Kavlak 2, Yasemin Uz

Detaylı

Son 2 yıl içinde ilaç endüstrisiyle kongre sponsorluğu dışında bağlantım olmamıştır.

Son 2 yıl içinde ilaç endüstrisiyle kongre sponsorluğu dışında bağlantım olmamıştır. Son 2 yıl içinde ilaç endüstrisiyle kongre sponsorluğu dışında bağlantım olmamıştır. Lohusalık döneminde ruhsal hastalıklar: risk etkenleri ve klinik gidiş Doç.Dr. Leyla Gülseren 25 Eylül 2013 49. Ulusal

Detaylı

hükümet tabibi olarak görev yaptıktan sonra, 1988 yılında Bakırköy Ruh ve Sinir Hastalıkları Hastanesi nde başladığım

hükümet tabibi olarak görev yaptıktan sonra, 1988 yılında Bakırköy Ruh ve Sinir Hastalıkları Hastanesi nde başladığım 1961 yılında Malatya da doğdum. İlk-orta ve lise öğrenimimi Malatya da tamamladım.1978 yılında girdiğim Dicle Üniversitesi Tıp Fakültesi'ni 1984 yılında bitirdim. 1984-1987 yılları arasında Çanakkale ve

Detaylı

HEMODĠYALĠZ HASTALARININ UMUTSUZLUK DÜZEYLERĠ

HEMODĠYALĠZ HASTALARININ UMUTSUZLUK DÜZEYLERĠ HEMODĠYALĠZ HASTALARININ UMUTSUZLUK DÜZEYLERĠ *Derya BaĢaran ** Özlem ġahin Altun *Diaverum Özel Merzifon Diyaliz Merkezi **Atatürk Üniversitesi Sağlık Bilimleri Fakültesi Psikiyatri HemĢireliği AD GİRİŞ

Detaylı

ERKEN EVRE SEMİNOM OLGUSU

ERKEN EVRE SEMİNOM OLGUSU ERKEN EVRE SEMİNOM OLGUSU Dr. Mustafa ERMAN Hacettepe Kanser Enstitüsü İzmir, Kasım 2014 36 y, E Aralık 2009 da sol orşiektomi Markerlar ve CT normal Patoloji: Klasik seminom, tm 2,5 cm. Tm testis içine

Detaylı

Doğumun Aktif Fazında Uygulanan Hidroterapinin, Doğum Süreci, Anne Memnuniyeti ve Doğum Sonrası Ebeveynlik Davranışı Üzerine Etkisi

Doğumun Aktif Fazında Uygulanan Hidroterapinin, Doğum Süreci, Anne Memnuniyeti ve Doğum Sonrası Ebeveynlik Davranışı Üzerine Etkisi Doğumun Aktif Fazında Uygulanan Hidroterapinin, Doğum Süreci, Anne Memnuniyeti ve Doğum Sonrası Ebeveynlik Davranışı Üzerine Etkisi EBE SEMRA TUNCAY* YRD. DOÇ DR. SENA KAPLAN ** DOÇ.DR. ÖZLEM MORALOĞLU

Detaylı

Şizofreni Hastalarında Metabolik Sendrom Sıklığı ve İlişkili Etmenler

Şizofreni Hastalarında Metabolik Sendrom Sıklığı ve İlişkili Etmenler Türk Psikiyatri Dergisi 2008; 19(2):124-132 Şizofreni Hastalarında Metabolik Sendrom Sıklığı ve İlişkili Etmenler Dr. Cem CERİT 1 Dr. Eylem ÖZTEN 2, Dr. Mustafa YILDIZ 3 Özet / Abstract Amaç: Bu çalışmada

Detaylı

Hemşirelerin Hasta Hakları Konusunda Bilgi Düzeylerinin Değerlendirilmesi

Hemşirelerin Hasta Hakları Konusunda Bilgi Düzeylerinin Değerlendirilmesi Sağlık Akademisyenleri Dergisi 2014; 1(2):141-145 ISSN: 2148-7472 ARAŞTIRMA / RESEARCH ARTICLE Hemşirelerin Hasta Hakları Konusunda Bilgi Düzeylerinin Değerlendirilmesi Assessıng Nurses Level of Knowledge

Detaylı

KEMİK VE MİNERAL YOĞUNLUĞU ÖLÇÜMÜ (KMY) Dr. Filiz Yenicesu Düzen Laboratuvarı 6 Ekim 2013

KEMİK VE MİNERAL YOĞUNLUĞU ÖLÇÜMÜ (KMY) Dr. Filiz Yenicesu Düzen Laboratuvarı 6 Ekim 2013 KEMİK VE MİNERAL YOĞUNLUĞU ÖLÇÜMÜ (KMY) Dr. Filiz Yenicesu Düzen Laboratuvarı 6 Ekim 2013 SUNUM KAPSAMI Niçin KMY yaparız? Hangi yöntemi kullanırız? KMY sonuçlarını nasıl değerlendirmemiz gerekir? Kırık

Detaylı

Siirt Üniversitesi Eğitim Fakültesi. Yrd. Doç. Dr. H. Coşkun ÇELİK Arş. Gör. Barış MERCİMEK

Siirt Üniversitesi Eğitim Fakültesi. Yrd. Doç. Dr. H. Coşkun ÇELİK Arş. Gör. Barış MERCİMEK Siirt Üniversitesi Eğitim Fakültesi Yrd. Doç. Dr. H. Coşkun ÇELİK Arş. Gör. Barış MERCİMEK EYLÜL-2013 Bilgisayar, uzun ve çok karmaşık hesapları bile büyük bir hızla yapabilen, mantıksal (lojik) bağlantılara

Detaylı

ŞİZOFRENİDE ANTİPSİKOTİK POLİFARMASİ UYGULAMALARI: BİR GÖZDEN GEÇİRME

ŞİZOFRENİDE ANTİPSİKOTİK POLİFARMASİ UYGULAMALARI: BİR GÖZDEN GEÇİRME NPAKADEMİ. 2012; 1(1):28-37 Şizofrenide antipsikotik polifarmasi uygulamaları Derleme / Review ŞİZOFRENİDE ANTİPSİKOTİK POLİFARMASİ UYGULAMALARI: BİR GÖZDEN GEÇİRME Neslihan AKKİŞİ KUMSAR, 1* Nesrin DİLBAZ

Detaylı

Psikiyatride Şiddeti Önlemenin Klinik Önlemleri

Psikiyatride Şiddeti Önlemenin Klinik Önlemleri Psikiyatride Şiddeti Önlemenin Klinik Önlemleri Kürşat Altınbaş Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi Tıp Fakültesi Psikiyatri Anabilimdalı 49.Ulusal Psikiyatri Kongresi 27 Eylül 2013, İzmir Açıklama 2012-2013

Detaylı

Antipsikotiklere Ba l Hiperprolaktinemi ve Osteoporoz. Key words: Schizophrenia, antipsychotic, hyperprolactinemia, osteoporosis

Antipsikotiklere Ba l Hiperprolaktinemi ve Osteoporoz. Key words: Schizophrenia, antipsychotic, hyperprolactinemia, osteoporosis Gözden Geçirmeler/Reviews Antipsikotiklere ba l hiperprolaktinemi ve osteoporoz Antipsikotiklere Ba l Hiperprolaktinemi ve Osteoporoz Semiha Tufan Temiz 1, Atila Erol 2 ÖZET: Antipsikotiklere ba l hiperprolaktinemi

Detaylı

TÜRKiYE'DEKi ÖZEL SAGLIK VE SPOR MERKEZLERiNDE ÇALIŞAN PERSONELiN

TÜRKiYE'DEKi ÖZEL SAGLIK VE SPOR MERKEZLERiNDE ÇALIŞAN PERSONELiN Spor Bilimleri Dergisi Hacettepe]. ofsport Sciences 2004 1 15 (3J 125-136 TÜRKiYE'DEKi ÖZEL SAGLIK VE SPOR MERKEZLERiNDE ÇALIŞAN PERSONELiN ış TATMiN SEViYELERi Ünal KARlı, Settar KOÇAK Ortadoğu Teknik

Detaylı

Geriatri ve akılcı ilaç kullanımı: Vitamin D. Doç.Dr. İlker TAŞÇI GATA İç Hastalıkları BD, Ankara İç Hastalıkları & Geriatri Uzmanı

Geriatri ve akılcı ilaç kullanımı: Vitamin D. Doç.Dr. İlker TAŞÇI GATA İç Hastalıkları BD, Ankara İç Hastalıkları & Geriatri Uzmanı Geriatri ve akılcı ilaç kullanımı: Vitamin D Doç.Dr. İlker TAŞÇI GATA İç Hastalıkları BD, Ankara İç Hastalıkları & Geriatri Uzmanı Akılcı ilaç kullanımı Kanıta dayalı tıp Metaanaliz RCTs Centre for Evidence-Based

Detaylı

Toplum başlangıçlı Escherichia coli

Toplum başlangıçlı Escherichia coli Toplum başlangıçlı Escherichia coli nin neden olduğu üriner sistem infeksiyonlarında siprofloksasin direnci ve risk faktörleri: Prospektif kohort çalışma Türkan TÜZÜN 1, Selda SAYIN KUTLU 2, Murat KUTLU

Detaylı

D VİTAMİNİ EKSİKLİĞİNİN TOTAL TİROİDEKTOMİ SONRASI HİPOKALSEMİ RİSKİ ÜZERİNE ETKİSİ

D VİTAMİNİ EKSİKLİĞİNİN TOTAL TİROİDEKTOMİ SONRASI HİPOKALSEMİ RİSKİ ÜZERİNE ETKİSİ D VİTAMİNİ EKSİKLİĞİNİN TOTAL TİROİDEKTOMİ SONRASI HİPOKALSEMİ RİSKİ ÜZERİNE ETKİSİ Firuz Gachayev 1, Serhat Meriç 1, Yalın İşcan 1, İsmail Cem Sormaz 1, Fatih Tunca 1, Yasemin Giles Şenyürek 1, Tarık

Detaylı

Olgu Sunumlar /Case Reports C. Cerit, M. Y ld z, S. Candan

Olgu Sunumlar /Case Reports C. Cerit, M. Y ld z, S. Candan Olgu Sunumlar /Case Reports C. Cerit, M. Y ld z, S. Candan Psikotik Bozuklu u Olan ve Antipsikotik laç Kullanan Hastalarda Obezite S kl ve Bir Y l n Sonunda Kilo De iflimi Cem Cerit 1, Mustafa Y ld z 2,

Detaylı

ÇANAKKALE ONSEKİZ MART ÜNİVERSİTESİ TIP FAKÜLTESİ

ÇANAKKALE ONSEKİZ MART ÜNİVERSİTESİ TIP FAKÜLTESİ Dönem VI Ön Hekimlik Psikiyatri (Seçmeli) Uygulama Dilimi Eğitim Programı Eğitim Başkoordinatörü: Dönem Koordinatörü: Koordinatör Yardımcısı: Doç. Dr. Erkan Melih ŞAHİN Doç. Dr. Erkan Melih ŞAHİN Doç.

Detaylı

ÖZEL BİR HASTANEDE YENİDOĞAN ÜNİTESİNE YATIRILAN İNDİREKT HİPERBİLİRUBİNEMİLİ OLGULARIN RETROSPEKTİF DEĞERLENDİRİLMESİ

ÖZEL BİR HASTANEDE YENİDOĞAN ÜNİTESİNE YATIRILAN İNDİREKT HİPERBİLİRUBİNEMİLİ OLGULARIN RETROSPEKTİF DEĞERLENDİRİLMESİ ÖZEL BİR HASTANEDE YENİDOĞAN ÜNİTESİNE YATIRILAN İNDİREKT HİPERBİLİRUBİNEMİLİ OLGULARIN RETROSPEKTİF DEĞERLENDİRİLMESİ *Aysun Çakır, *Hanife Köse,*Songül Ovalı Güral, *Acıbadem Kadıköy Hastanesi GİRİŞ

Detaylı

T A D. Şizofreni hastalarında antipsikotik tedavinin serum kortizol ve DHEA-S düzeylerine etkisi ARAŞTIRMA

T A D. Şizofreni hastalarında antipsikotik tedavinin serum kortizol ve DHEA-S düzeylerine etkisi ARAŞTIRMA Tıp Araştırmaları Dergisi: 2012: 10 (2): 45-53 45 T A D ARAŞTIRMA Şizofreni hastalarında antipsikotik tedavinin serum kortizol ve DHEA-S düzeylerine etkisi Osman Yıldırım 1, Orhan Doğan 2, Murat Semiz

Detaylı

Araflt rmalar / Original Papers. Bülent Sönmez 1, Erdal Vardar 2, Gülay Durmufl Altun 3, Ercan Abay 4, Deniz Bedel 5

Araflt rmalar / Original Papers. Bülent Sönmez 1, Erdal Vardar 2, Gülay Durmufl Altun 3, Ercan Abay 4, Deniz Bedel 5 Araflt rmalar / Original Papers fiizofreni ve fiizoaffektif Bozukluk Akut alevlenmesi Olan Hastalarda Ziprasidon ile Risperidon un Klinik Etkinlik, Ekstrapiramidal, Kardiyak ve Metabolik Yan Etkilerinin

Detaylı

ORAL KONTRASEPTİFLER MEME KANSERİ YAPAR MI? DR. MURAT ULUKUŞ EGE ÜNİVERSİTESİ TIP FAKÜLTESİ KADIN HASTALIKLARI VE DOĞUM AD BORNOVA - İZMİR

ORAL KONTRASEPTİFLER MEME KANSERİ YAPAR MI? DR. MURAT ULUKUŞ EGE ÜNİVERSİTESİ TIP FAKÜLTESİ KADIN HASTALIKLARI VE DOĞUM AD BORNOVA - İZMİR ORAL KONTRASEPTİFLER MEME KANSERİ YAPAR MI? DR. MURAT ULUKUŞ EGE ÜNİVERSİTESİ TIP FAKÜLTESİ KADIN HASTALIKLARI VE DOĞUM AD BORNOVA - İZMİR SUNUM PLANI Meme ca epidemiyoloji ve risk faktörleri Estrojen

Detaylı

Clayton P, Desmarais L, Winokur G. A study of normal bereavement. Am J Psychiatry 1968;125:168 78. Clayton PJ, Halikes JA, Maurice WL.

Clayton P, Desmarais L, Winokur G. A study of normal bereavement. Am J Psychiatry 1968;125:168 78. Clayton PJ, Halikes JA, Maurice WL. Dr Ali Bozkurt Clayton P, Desmarais L, Winokur G. A study of normal bereavement. Am J Psychiatry 1968;125:168 78. Clayton PJ, Halikes JA, Maurice WL. The bereavement of the widowed. Dis Nerv Syst 1971;32:597

Detaylı

Sosyal Bilimler İçin Veri Analizi El Kitabı

Sosyal Bilimler İçin Veri Analizi El Kitabı 292 Dicle Üniversitesi Ziya Gökalp Eğitim Fakültesi Dergisi, 18 (2012) 292-297 KİTAP İNCELEMESİ Sosyal Bilimler İçin Veri Analizi El Kitabı Editör Doç. Dr. Şener BÜYÜKÖZTÜRK Dilek SEZGİN MEMNUN 1 Bu çalışmada,

Detaylı

An psiko k İlaçların Etki Mekanizmaları: Şizofreni Tedavisinde A piklik Bir Üstünlük mü? *

An psiko k İlaçların Etki Mekanizmaları: Şizofreni Tedavisinde A piklik Bir Üstünlük mü? * Türk Psikiyatri Dergisi 2007; 18(4):364-374 An psiko k İlaçların Etki Mekanizmaları: Şizofreni Tedavisinde A piklik Bir Üstünlük mü? * Dr. A. Elif ANIL YAĞCIOĞLU 1 Özet / Abstract Bu gözden geçirmede şizofreni

Detaylı

Dopamin, Dopaminerjik Sistem, İşlevleri ve Psikiyatrik Bozukluklarla İlişkisi

Dopamin, Dopaminerjik Sistem, İşlevleri ve Psikiyatrik Bozukluklarla İlişkisi Dopamin, Dopaminerjik Sistem, İşlevleri ve Psikiyatrik Bozukluklarla İlişkisi Prof. Dr. Mesut ÇETİN GATA Haydarpaşa - İstanbul GATA Haydarpaşa - İstanbul Prof. Dr. Mesut ÇETİN 1 Bildirim Aşağıdaki ilaç

Detaylı

Şebnem Pırıldar Ege Psikiyatri AD.

Şebnem Pırıldar Ege Psikiyatri AD. Obezitede Anksiyete Bozuklukları ve Depresyon Şebnem Pırıldar Ege Psikiyatri AD. Açıklama 2008 2010 Araştırmacı: Sanofi Danışman: Teva, BMS Konuşmacı: Lundbeck Obezite giderek artan bir toplum sağlığı

Detaylı

Parkinson hastalığında Uyku yapısı Eşlik eden uyku bozuklukları Gündüz uykululuk Bektaş Korkmaz, Gülçin Benbir, Derya Karadeniz

Parkinson hastalığında Uyku yapısı Eşlik eden uyku bozuklukları Gündüz uykululuk Bektaş Korkmaz, Gülçin Benbir, Derya Karadeniz Parkinson hastalığında Uyku yapısı Eşlik eden uyku bozuklukları Gündüz uykululuk Bektaş Korkmaz, Gülçin Benbir, Derya Karadeniz İstanbul Üniversitesi Cerrahpaşa Tıp Fakültesi Nöroloji Anabilim Dalı Klinik

Detaylı

Olanzapin İle Gelişen Bir Tardiv Distoni Olgusu Dr. Müge GENEK

Olanzapin İle Gelişen Bir Tardiv Distoni Olgusu Dr. Müge GENEK Olanzapin İle Gelişen Bir Tardiv Distoni Olgusu Dr. Müge GENEK Eskişehir Osmangazi Üniversitesi Tıp Fakültesi Psikiyatri Anabilim Dalı, Eskişehir GİRİŞ Tardiv Distoni (TD) şiddetli kas kontraksiyonları

Detaylı

Derece Bölüm/Program Üniversite Yıl Lisans Tıp Fakültesi Trakya Üniversitesi 1999 Tıpta Uzmanlık Psikiyatri Anabilim Dalı Kocaeli Üniversitesi 2006

Derece Bölüm/Program Üniversite Yıl Lisans Tıp Fakültesi Trakya Üniversitesi 1999 Tıpta Uzmanlık Psikiyatri Anabilim Dalı Kocaeli Üniversitesi 2006 ÖZGEÇMİŞ VE ESERLER LİSTESİ ÖZGEÇMİŞ Adı Soyadı: Eylem Özten Doğum Tarihi: 22 KASIM 1975 Öğrenim Durumu: Derece Bölüm/Program Üniversite Yıl Lisans Tıp Fakültesi Trakya Üniversitesi 1999 Tıpta Uzmanlık

Detaylı

HEMODİALİZ HASTALARINA VERİLEN DİYET VE SIVI EĞİTİMİNİN BAZI PARAMETRELERE ETKİSİ

HEMODİALİZ HASTALARINA VERİLEN DİYET VE SIVI EĞİTİMİNİN BAZI PARAMETRELERE ETKİSİ HEMODİALİZ HASTALARINA VERİLEN DİYET VE SIVI EĞİTİMİNİN BAZI PARAMETRELERE ETKİSİ SELDA ARSLAN 1,FİGEN BEKAR TUNÇALP 2 1 Selçuk Üniversitesi Sağlık Bilimleri Fakültesi, Hemşirelik Bölümü; 2 Selçuk Üniversitesi

Detaylı

İçindekiler. Pazarlama Araştırmalarının Önemi

İçindekiler. Pazarlama Araştırmalarının Önemi İçindekiler Birinci Bölüm Pazarlama Araştırmalarının Önemi 1.1. PAZARLAMA ARAŞTIRMALARININ TANIMI VE ÖNEMİ... 1 1.2. PAZARLAMA ARAŞTIRMASI İŞLEVİNİN İŞLETME ORGANİZASYONU İÇİNDEKİ YERİ... 5 1.3. PAZARLAMA

Detaylı

Kolistin ilişkili nefrotoksisite oranları ve risk faktörlerinin değerlendirilmesi

Kolistin ilişkili nefrotoksisite oranları ve risk faktörlerinin değerlendirilmesi Kolistin ilişkili nefrotoksisite oranları ve risk faktörlerinin değerlendirilmesi DR. FATİH TEMOÇİN Fatih TEMOÇİN, Meryem DEMİRELLİ, Cemal BULUT, Necla Eren TÜLEK, Günay Tuncer ERTEM, Fatma Şebnem ERDİNÇ

Detaylı

Açıklama 2012-2013. Araştırmacı: YOK. Danışman: YOK. Konuşmacı: YOK

Açıklama 2012-2013. Araştırmacı: YOK. Danışman: YOK. Konuşmacı: YOK Açıklama 2012-2013 Araştırmacı: YOK Danışman: YOK Konuşmacı: YOK Duygudurum Bozukluklarında Gelecek Sınıflandırma ve Tedaviler Kürşat Altınbaş Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi Tıp Fakültesi, Psikiyatri

Detaylı

K 2 Vitamini, Osteoporozda Kemik Kırılmalarını Önler ve Lomber Kemik Mineral Yoğunluğunu Korur

K 2 Vitamini, Osteoporozda Kemik Kırılmalarını Önler ve Lomber Kemik Mineral Yoğunluğunu Korur K 2 Vitamini, Osteoporozda Kemik Kırılmalarını Önler ve Lomber Kemik Mineral Yoğunluğunu Korur Shiraki M, Shiraki Y, Aoki C, Miura M. Kaynak: İnvolüsyonel Hastalıkları Araştırma Enstitüsü, Nagano, Japonya.

Detaylı

OKB DE KOMORBİDİTENİN VARLIĞI TEDAVİYİ NASIL ETKİLER? Dr.Abdulkadir Tabo

OKB DE KOMORBİDİTENİN VARLIĞI TEDAVİYİ NASIL ETKİLER? Dr.Abdulkadir Tabo OKB DE KOMORBİDİTENİN VARLIĞI TEDAVİYİ NASIL ETKİLER? Dr.Abdulkadir Tabo OKB DE KOMORBİDİTE Komorbiditenin değerlendirilmesi klinisyen için çok önemli. Komorbid durumların varlığı hastalığın klinik seyrini,

Detaylı

YOĞUN BAKIM HEMŞİRELERİNİN İŞ YÜKÜNÜN BELİRLENMESİ. Gülay Göçmen*, Murat Çiftçi**, Şenel Sürücü***, Serpil Türker****

YOĞUN BAKIM HEMŞİRELERİNİN İŞ YÜKÜNÜN BELİRLENMESİ. Gülay Göçmen*, Murat Çiftçi**, Şenel Sürücü***, Serpil Türker**** YOĞUN BAKIM HEMŞİRELERİNİN İŞ YÜKÜNÜN BELİRLENMESİ Gülay Göçmen*, Murat Çiftçi**, Şenel Sürücü***, Serpil Türker**** *Fulya Acıbadem Hastanesi Sorumlu Hemşire, **Fulya Acıbadem Hastanesi Yoğun Bakım Sorumlu

Detaylı

ÇANAKKALE ONSEKİZ MART ÜNİVERSİTESİ TIP FAKÜLTESİ

ÇANAKKALE ONSEKİZ MART ÜNİVERSİTESİ TIP FAKÜLTESİ Dönem VI Ön Hekimlik Psikiyatri (Zorunlu) Uygulama Dilimi Eğitim Programı Eğitim Başkoordinatörü: Dönem Koordinatörü: Koordinatör Yardımcısı: Doç. Dr. Erkan Melih ŞAHİN Doç. Dr. Erkan Melih ŞAHİN Doç.

Detaylı

ÖĞRETMEN ADAYLARININ PROBLEM ÇÖZME BECERİLERİ

ÖĞRETMEN ADAYLARININ PROBLEM ÇÖZME BECERİLERİ ÖĞRETMEN ADAYLARININ PROBLEM ÇÖZME BECERİLERİ Doç. Dr. Deniz Beste Çevik Balıkesir Üniversitesi Necatibey Eğitim Fakültesi Güzel Sanatlar Eğitimi Bölümü Müzik Eğitimi Anabilim Dalı beste@balikesir.edu.tr

Detaylı

Epstein-Barr virüs enfeksiyonlarında trombosit parametrelerinin değerlendirilmesi

Epstein-Barr virüs enfeksiyonlarında trombosit parametrelerinin değerlendirilmesi Epstein-Barr virüs enfeksiyonlarında trombosit parametrelerinin değerlendirilmesi Habip ALMİŞ, İbrahim Hakan BUCAK, Mehmet TURGUT. Adıyaman Üniversitesi, Tıp Fakültesi, Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları AD.

Detaylı

İLAÇLA TEDAVİ EFSANESİ Joanna Moncrieff

İLAÇLA TEDAVİ EFSANESİ Joanna Moncrieff İLAÇLA TEDAVİ EFSANESİ Joanna Moncrieff 5.Antipsikotik Fikrinin Doğuşu 6.Nöroleptikler Etkili ve Özgün müdür? 7. Nöroleptikler Gerçekten Ne Yapar? Dr. Ayşe Özkırış ESOGÜ Tıp Fak. Psikiyatri Antipsikotik

Detaylı

OLGU SUNUMU. Dr. Ziya Kuruüzüm. DEÜTF Enfeksiyon Hastalıkları ve Klinik Mikrobiyoloji AD

OLGU SUNUMU. Dr. Ziya Kuruüzüm. DEÜTF Enfeksiyon Hastalıkları ve Klinik Mikrobiyoloji AD OLGU SUNUMU Dr. Ziya Kuruüzüm DEÜTF Enfeksiyon Hastalıkları ve Klinik Mikrobiyoloji AD VHÇG, Hepatit Kampı, Bolu, 01.03.2014 Olgu MŞ, 58 yaş, erkek, emekli Rutin yapılan tetkikler sırasında anti-hcv pozitif

Detaylı

BÖBREK NAKLİ SONRASI HİPERÜRİSEMİ GELİŞİMİ İLE İLİŞKİLİ RİSK FAKTÖRLERİNİN ARAŞTIRILMASI. Dr. Şahin EYÜPOĞLU

BÖBREK NAKLİ SONRASI HİPERÜRİSEMİ GELİŞİMİ İLE İLİŞKİLİ RİSK FAKTÖRLERİNİN ARAŞTIRILMASI. Dr. Şahin EYÜPOĞLU BÖBREK NAKLİ SONRASI HİPERÜRİSEMİ GELİŞİMİ İLE İLİŞKİLİ RİSK FAKTÖRLERİNİN ARAŞTIRILMASI Dr. Şahin EYÜPOĞLU Giriş Hiperürisemi, böbrek nakli sonrası yaygın olarak karşılaşılan bir komplikasyondur. Hiperürisemi

Detaylı

DSM-5 Düzey 2 Somatik Belirtiler Ölçeği Türkçe Formunun güvenilirliği ve geçerliliği (11-17 yaş çocuk ve 6-17 yaş anne-baba formları)

DSM-5 Düzey 2 Somatik Belirtiler Ölçeği Türkçe Formunun güvenilirliği ve geçerliliği (11-17 yaş çocuk ve 6-17 yaş anne-baba formları) DSM-5 Düzey 2 Somatik Belirtiler Ölçeği Türkçe Formunun güvenilirliği ve geçerliliği (11-17 yaş çocuk ve 6-17 yaş anne-baba formları) Şermin Yalın Sapmaz Manisa CBÜ Tıp Fakültesi Çocuk Ergen Ruh Sağlığı

Detaylı

Diyaliz Hastalarında Kan Basıncı Ölçümü Hangi Pozisyonlarda Yapılmalıdır?

Diyaliz Hastalarında Kan Basıncı Ölçümü Hangi Pozisyonlarda Yapılmalıdır? Diyaliz Hastalarında Kan Basıncı Ölçümü Hangi Pozisyonlarda Yapılmalıdır? HAZIRLAYANLAR: Hem. Gülistan Yoldaş Uzm.Dr. Murat Güllü Uzm.Dr. Süleyman Sökmen Doç.Dr. Ali Borazan 1 Giriş Diyaliz hastalarında

Detaylı

İki Uçlu Bozuklukta Duygudurum Düzenleyici Tedavi Modaliteleri Arasında Cinsel İşlev ve Hormonal Değişkenlerin Karşılaştırılması

İki Uçlu Bozuklukta Duygudurum Düzenleyici Tedavi Modaliteleri Arasında Cinsel İşlev ve Hormonal Değişkenlerin Karşılaştırılması Araştırma Makalesi / Research Article Doi: 10.4274/npa.y6838 Nöropsikiyatri Arflivi 2014; 51:242-247 Archives of Neuropsychiatry 2014; 51:242-247 242 Arasında Cinsel İşlev ve Hormonal Değişkenlerin Karşılaştırılması

Detaylı

Kocaeli Üniversitesi Tıp Fakültesi, Ruh Sağlığı ve Hastalıkları Anabilim Dalı, Kocaeli, Türkiye

Kocaeli Üniversitesi Tıp Fakültesi, Ruh Sağlığı ve Hastalıkları Anabilim Dalı, Kocaeli, Türkiye Araştırma Makalesi / Research Article Arch Neuropsychiatr 2015; 52: DOI: 10.5152/npa.2015.7419 Bakımevinde Yaşayan ve Psikotik Bozukluğu Olan Bireylerde Antipsikotik İlaç Kullanma Örüntüsü Antipsychotic

Detaylı

THE IMPACT OF AUTONOMOUS LEARNING ON GRADUATE STUDENTS PROFICIENCY LEVEL IN FOREIGN LANGUAGE LEARNING ABSTRACT

THE IMPACT OF AUTONOMOUS LEARNING ON GRADUATE STUDENTS PROFICIENCY LEVEL IN FOREIGN LANGUAGE LEARNING ABSTRACT THE IMPACT OF AUTONOMOUS LEARNING ON GRADUATE STUDENTS PROFICIENCY LEVEL IN FOREIGN LANGUAGE LEARNING ABSTRACT The purpose of the study is to investigate the impact of autonomous learning on graduate students

Detaylı

Samsun da altı yıllık bir psikiyatri muayenehane çalışmasının değerlendirilmesi. Evaluation of psychiatric office studies for six years in Samsun

Samsun da altı yıllık bir psikiyatri muayenehane çalışmasının değerlendirilmesi. Evaluation of psychiatric office studies for six years in Samsun 154 Samsun da altı yıllık bir psikiyatri muayenehane çalışmasının değerlendirilmesi Samsun da altı yıllık bir psikiyatri muayenehane çalışmasının değerlendirilmesi Ömer BÖKE, 1 Servet AKER, 2 ÖZET Amaç:

Detaylı