HAVACILIK. Uçuşun Temelleri. 1. Havacılık Nedir? 2. Havacılık Çeşitleri Nelerdir? Askeri. Sivil Havacılık. Havacılık. Genel. Havacılık.

Save this PDF as:
 WORD  PNG  TXT  JPG

Ebat: px
Şu sayfadan göstermeyi başlat:

Download "HAVACILIK. Uçuşun Temelleri. 1. Havacılık Nedir? 2. Havacılık Çeşitleri Nelerdir? Askeri. Sivil Havacılık. Havacılık. Genel. Havacılık."

Transkript

1 Uçuşun Temelleri 1. Nedir? : Uçmak eylemi ile ilgili olan her şey demektir. Pilotluk, hava trafik kontrolörlüğü, uçak mühendisliği, havacılık meteorolojistliği, hava ulaştırma işletmeciliği gibi pek çok meslek grubu buna dahildir., insanlar tarafından üretilmiş hava taşıtlarıyla uçmak ya da uçmak için gerekli olan makinelerin tasarımıyla veya bakımlarıyla uğraşmak demektir. 2. Çeşitleri Nelerdir? HAVACILIK Sivil Askeri Genel Ticari Sportif 1

2 3. Uçuş Türleri UÇUŞLAR IFR: Instrument Flight Rules VFR: Visual Flight Rules Visual Flight Rules: Görerek Uçuş Kuralları anlamına gelir. Uçuşun tamamen görsel dayanaklara bağlı kalarak icra edilmesi ile ortaya çıkar. Bu uçuş türünde aletler ikinci plandadır ve daha çok pilotun yer ile arasındaki görsel dayanaklar ön plana çıkmalıdır. Instrument Flight Rules: Aletli Uçuş Kuralları anlamına gelir. Hava şartlarının çok kötü olması, yerle görüşün bulunmaması veya kullanılan uçağın görerek uçmaya el vermemesi gibi durumlarda aletli uçuşlar yapılır. Aletli uçuşlar, kokpit içerisindeki göstergelere bakılarak yapılır. 4. Uçağa Etki Eden Kuvvetler Bir uçuş sırasında uçağa etki eden dört kuvvet vardır. Bunlar; Kaldırma, İtme, Yerçekimi ve Sürtünme olarak sıralanabilir. Uçağa etki eden hangi kuvvet diğerinden daha önemlidir? Diye bir soru olamaz. Çünkü bu kuvvetler uçağa etki eden temel kuvvetler olduğu için bir tanesinin kaybolması uçuşu olanaksız kılmaktadır. Kaldırma ve İtme kuvvetlerini pozitif kuvvetler, yerçekimini ve sürtünmeyi ise negatif kuvvetler olarak ele alabiliriz. 4.1 Kaldırma Kaldırma (Lift) kuvveti uçağın pisten kalkmasını ve gökyüzünde yükselmesini sağlayan kuvvettir. Kanatlardaki hava akımı (Airflow) kanat üzerinde kaldırma kuvveti oluşturur. Kanat üzerinde ki hava akımı ne kadar büyükse kaldırma kuvveti o kadar kolay kazanılır. Kanat üzerinde kaldırma kuvveti oluşmuş olması uçağın havalanacağı anlamına gelmez. Bir uçağın yerden havalanması için kaldırma kuvvetinin yerçekimi kuvvetini yenmesi gerekir. Hiçbir zaman unutulmamalıdır ki bir uçakta hiçbir zaman kaldırma bir anda ortadan kalkmaz. Bu durumda: F KALDIRMA >F YERÇEKİMİ oluştuğunda uçak yerden havalanır. 2

3 4.2 İtme İtme (Thrust) kuvveti uçağa hızını veren kuvvettir ve genellikle motorlar tarafından oluşturulur. İtme kuvvetinin ortadan kalkması durumunda sürtünme kuvveti itme kuvvetinin üzerine çıkacak ve uçakta hız kaybı meydana gelecektir. Uçakta hız kaybının oluşması, kanatlardaki hava akımının hızını düşürecek ve orantılı olarak kaldırma kuvveti düşecektir. Bir uçağın itme gücünü kaybetmesi durumunda uçakta; F SÜRTÜN ME >F İTME ve buna bağlı olarak F YERÇEKİ Mİ >F KALDIRMA oluşacaktır. Fakat unutulmamalıdır ki bir uçakta hiçbir zaman bir kuvvet bir anda ortadan kalkmaz. Örneğin bir uçakta itme gücü azaldığında sürtünme mevcut itme gücünün üstüne çıkacaktır. Bu durumda uçakta hız kaybı oluşur. Yani uçak yere bir taş gibi düşmeye başlamaz. Kaldırma kuvvetinin düşmesi bir uçakta irtifa kaybına neden olur. İrtifa kaybına uğrayan bir uçakta; F YERÇEKİMİ > F KALDIRMA oluşmuştur. 4.3 Yerçekimi Yerçekimi (Gravity) dünya üzerindeki tüm nesnelere ve maddelere etki eden kuvvettir. Bu yüzden yerçekiminin etkisinden kurtulmak dünyada uçuş yapan bir uçak için mümkün değildir. Fakat bir uçak, uçmak için öncelikle bu kuvveti azaltmalıdır. Bunun için uçaklar kanatları ile kaldırma kuvveti oluştururlar. Bir uçağın yerden havalanması yetersizdir. Bir uçak, aynı zamanda gökyüzünde kalabilmelidir. Bu yüzden devamlı bir kaldırma kuvveti ve orantılı olarak bir hava akımına aynı zamanda tabii ki bir hıza ihtiyaç duymaktadır. Ancak, kaldırma ve itme kuvvetleri bir araya gelerek yerçekimi kuvvetini yenebilirler. 4.4 Sürtünme Sürtünme (Drag) bir uçağa çarpan havanın yarattığı uçağın hareketinin tersi yönünde oluşan kuvvettir. Sürtünme, sadece havada değil, yerde, suda, mermerde, tahtada kısaca aklınıza gelebilecek her türlü maddede vardır. Sürtünmeyi maddede bulunan mikroskobik pürüzler olarak ele alabiliriz. Mikroskobik çünkü biz bu pürüzleri gözle göremeyiz. Bu maddenin pürüzü ile diğer maddenin pürüzü bir biri ile karşılaştığında aynı bir çark dişleri gibi bir birine kenetlenmeye ve hareketi durdurmaya çalışırlar. Bu iş sırasında ısı açığa çıkar. Eğer sürtünme olmasaydı, uçağın motorlarını çalıştırdığımızda uçağı durdurmamıza imkân olmazdı. Kısaca, hareket eden bir maddeyi durdurmamıza olanak olmazdı. Yani fren. Bir uçağı veya nesneyi yavaşlatmak için, sürtünme kuvvetini arttırırız. Bunu yapmak için itme kuvvetini düşürebilir, kanatlardaki sürtünmeyi artırabilir veya gövde üzerindeki sürtünmeyi artırabiliriz. 3

4 5. Kalkış Bir uçağın havalanabilmesi ve tabii ki havada kalabilmesi için kaldırma kuvvetinin yerçekimini yenmesi ve kaldırma kuvveti oluşması için (Hız veya Airflow) itme gücünün sürtünme gücünü yenmesi gerekir. A. İlk başta, uçağın pist başında ve hareketsiz olduğunu varsayalım. Bu durumda uçağa sadece yer çekimi etki edecektir. Bu kuvvetin şiddeti 1 G yani uçağın ağırlığı kadar yer çekimi (1 Gravity yani 1 G) olacaktır. B. Uçağın motorlarına güç verildikçe itme kuvveti açığa çıkacaktır ve bir süre sonra iniş takımları ile pist arasındaki sürtünmeyi yenecek ve uçak hareket edecektir. Uçak hareket ettiği anda kanat ve uçağın tamamı üzerinde sürtünme kuvveti meydana gelecektir ama uçağımız harekete başladığı için zaten bu kuvveti en başında yenmiş olacaktır. C. Uçak havanın içinde hareket ettikçe kanatlar üzerinde hava akımı meydana gelecektir. (Airflow) Hava akımının kuvveti ve tabii hızı uçağın sürati ile orantılıdır. D. Kanatlardaki aerodinamik yapı gereği oluşan hava akımı kanat üzerinde bir kaldırma kuvveti meydana getirecek ve uçak yerçekimini yenerek havalanacaktır. 6. Kanatlarda Kaldırma Kuvvetinin Oluşması Kanadın alt kısmı düz, üst kısmı ise bombelidir. Bu da hava akımının kanadın önünden arka tarafına geçerken kanadın alt kısmından daha kısa sürede, üst kısmında ise daha uzun sürede geçmesini sağlar. Kanadın üst yüzeyi ile alt yüzeyi tamamen bir bütün ise (Ayrı iki parça değilse) o zaman kanattan geçen hava akımı, kanadın önünden arkasına aynı sürede gitmek zorundadır. Bu durumda, kanadın altından geçen hava daha yavaş, üstünden geçen hava daha hızlıdır lü yıllarda İsviçreli fizikçi Daniel Bernoulli, bir yüzey üstünde hareket eden havanın, yavaş hareket eden havaya göre o yüzeye yaptığı basıncın daha küçük olduğunu buldu. Buna Bernoulli Prensibi denir. Bu prensibe göre, hızlı hareket eden havanın oluşturduğu basınç, yavaş hareket eden havanın oluşturduğu basınçtan daha küçük olduğundan kanadın altı ve üstü arasında basınç farkı oluşur. Kanadın altındaki hava daha yavaş ve tabii ki yaptığı basınç daha çok olduğundan yukarıya doğru bir kaldırma kuvveti oluşturur. 4

5 7. Hücum açısı ( ) aerodinamikte akış çizgileri ile kanat profilinin chord çizgisi arasında kalan açıdır. Yani hareket doğrultusu ile chord çizgisi arasında kalan açıdır. Siyah çizgileri hava akımı (airflow) olarak ele alırsak kanat ile hava akımı arasında kalan açısıdır. açısı hücum Kaldırma kuvveti, hücum açısının büyüklüğü ile yakından ilişkilidir. Ancak hücum açıları aerodinamiğin ve fiziğin temel kuralları gereği sınırlı açılardır ve genellikle ( α< ) arasındadırlar. Hücum açısı büyüdükçe kaldırma kuvveti de artar ancak bu aynı zamanda sürtünmeyi de arttırır. Bu doğru orantılı ilişki kaldırma kaybının (Stall yani perdövites) başladığı yer olan yani hava akımının kanat profilinden ayrılmaya başladığı yere kadar devam eder. Ancak bu noktadan sonra ayrılma başladığı için kaldırma kuvveti küçülmeye başlar. GRAFİK: nın Değişmesi Sonucu Kaldırma Kuvveti Kaldırma Kuvveti 0 Artar Maximum Seviyede Normalin Üstünde Kaldırma Değerli Gerçekçi Değilidr. Grafikten de anlaşılacağı üzere hücum açısı maksimum 20 o lik açısının üzerine çıktığında kaldırma kuvveti düşmeye başlamaktadır. Bu konudan anlayacağımız üzere, hücum açısı sınırları dâhilîde kaldırma kuvvetini yükselten bir etkendir. Fakat hücum açısı sınırlarının üzerine çıktığında kanat üzerindeki hava akışı bozulacağından kaldırma kuvvetinin kaybına yol açacaktır. 5

6 8. Relatif Rüzgar Relatif rüzgâr, hareket yönümüzün tersi yönünde hareket eden rüzgârdır. Örneğin arabadan dışarı elimizi çıkardığımızda elimize çarpan rüzgar. 6

7 Bu doküman Zirve Airlines için Alp Yeni tarafından hazırlanmıştır. İzinsiz kopyalanması kesinlikle yasaktır. Copyright Zirve Airlines Training Department. 7

YER HİZMETLERİ VE RAMP - I. Öğr. Gör. Gülaçtı ŞEN

YER HİZMETLERİ VE RAMP - I. Öğr. Gör. Gülaçtı ŞEN YER HİZMETLERİ VE RAMP - I Öğr. Gör. Gülaçtı ŞEN Kokpit daha çok uçan araçların olmakla birlikte genelde bir aracın sürücüsünün bulunduğu bölüme verilen isimdir. Bu bölüm çoğunlukla aracın ön kısmında

Detaylı

UYGULAMA 1. Prof.Dr. Mustafa Cavcar Anadolu Üniversitesi, Sivil Havacılık Yüksekokulu, 26470 Eskişehir. Tablo 1. Uygulamalar için örnek uçak

UYGULAMA 1. Prof.Dr. Mustafa Cavcar Anadolu Üniversitesi, Sivil Havacılık Yüksekokulu, 26470 Eskişehir. Tablo 1. Uygulamalar için örnek uçak UYGULAMA 1 Prof.Dr. Mustafa Cavcar Anadolu Üniversitesi, Sivil Havacılık Yüksekokulu, 26470 Eskişehir Tablo 1. Uygulamalar için örnek uçak Uçak Tipi HTK-224-TF-1 BOYUTLAR Kanat Alanı 77.3 m 2 Kanat Açıklığı

Detaylı

AERODİNAMİK KUVVETLER

AERODİNAMİK KUVVETLER AERODİNAMİK KUVVETLER Prof.Dr. Mustafa Cavcar Anadolu Üniversitesi, Sivil Havacılık Yüksekokulu, 26470 Eskişehir Bir uçak üzerinde meydana gelen aerodinamik kuvvetlerin bileşkesi ( ); uçağın etrafından

Detaylı

ANADOLU ÜNİVERSİTESİ HAVACILIK VE UZAY BİLİMLERİ FAKÜLTESİ. Prof. Dr. Mustafa Cavcar 8 Mayıs 2013

ANADOLU ÜNİVERSİTESİ HAVACILIK VE UZAY BİLİMLERİ FAKÜLTESİ. Prof. Dr. Mustafa Cavcar 8 Mayıs 2013 ANADOLU ÜNİVERSİTESİ HAVACILIK VE UZAY BİLİMLERİ FAKÜLTESİ TIRMANMA PERFORMANSI Tırmanma Açısı ve Tırmanma Gradyanı Prof. Dr. Mustafa Cavcar 8 Mayıs 2013 Bu belgede jet motorlu uçakların tırmanma performansı

Detaylı

YER HİZMETLERİ VE RAMP - I. Öğr. Gör. Gülaçtı ŞEN

YER HİZMETLERİ VE RAMP - I. Öğr. Gör. Gülaçtı ŞEN YER HİZMETLERİ VE RAMP - I Öğr. Gör. Gülaçtı ŞEN DERSİN İÇERİĞİ Aletli Uçuş Kuralları Görerek Uçuş Kuralları UÇUŞ KURALLARI Uçuş kuralları, uçakların birbirleri ile ya da yerdeki mânialarla çarpışmasını

Detaylı

Aletli Uçuş Kuralları (IFR Instrument Flight Rules)

Aletli Uçuş Kuralları (IFR Instrument Flight Rules) Aletli Kuralları (IFR Instrument Flight Rules) Meteorolojik şartlar VMC tablosunda belirtilmiş değerlerin altında ise buna Aletli Meteorolojik Şartlar denir. Türkiye havasahasında IFR şartlarda uçuş yapacak

Detaylı

DENEYSAN EĞİTİM CİHAZLARI SAN. VE TİC. LTD. ŞTİ.

DENEYSAN EĞİTİM CİHAZLARI SAN. VE TİC. LTD. ŞTİ. 1 DENEY FÖYLERİ DENEYSAN EĞİTİM CİHAZLARI SAN. VE TİC. LTD. ŞTİ. Küçük Sanayi sitesi 12 Ekim Cad. 52.Sok. No:18/A- BALIKESİR Tel:0266 2461075 Faks:0266 2460948 http://www.deneysan.com mail: deneysan@deneysan.com

Detaylı

AERODİNAMİK KUVVETLER

AERODİNAMİK KUVVETLER AERODİNAMİK KUVVETLER Hazırlayan Prof. Dr. Mustafa Cavcar Aerodinamik Kuvvet Bir uçak üzerinde meydana gelen aerodinamik kuvvetlerin bileşkesi ( ); uçağın havayagörehızının () karesi, havanın yoğunluğu

Detaylı

GEMİ DİRENCİ ve SEVKİ

GEMİ DİRENCİ ve SEVKİ GEMİ DİRENCİ ve SEVKİ 1. GEMİ DİRENCİNE GİRİŞ Geminin istenen bir hızda seyredebilmesi için, ana makine gücünün doğru bir şekilde seçilmesi gerekir. Bu da gemiye etkiyen su ve hava dirençlerini yenebilecek

Detaylı

Havacılık Meteorolojisi Ders Notları. 11. Buzlanma

Havacılık Meteorolojisi Ders Notları. 11. Buzlanma Havacılık Meteorolojisi Ders Notları 11. Buzlanma Yard.Doç.Dr. İbrahim Sönmez Ondokuz Mayıs Üniversitesi Ballıca Kampüsü Havacılık ve Uzay Bilimleri Fakültesi Meteoroloji Mühendisliği Bölümü isonmez@omu.edu.tr

Detaylı

MAKİNE MÜHENDİSLİĞİNE GİRİŞ Ders 4

MAKİNE MÜHENDİSLİĞİNE GİRİŞ Ders 4 Akışkanlar ile ilgili temel kavramlar MAKİNE MÜHENDİSLİĞİNE GİRİŞ Ders 4 Yrd. Doç. Dr. Yüksel HACIOĞLU Su,, gaz, buhar gibi kolayca şekillerini değiştirebilen ve dış etkilerin etkisi altında kolayca hareket

Detaylı

HAVA TRAFİK KURALLARI. Öğr. Gör. Gülaçtı ŞEN

HAVA TRAFİK KURALLARI. Öğr. Gör. Gülaçtı ŞEN HAVA TRAFİK KURALLARI Öğr. Gör. Gülaçtı ŞEN DERSİN İÇERİĞİ Hava Trafik Hizmetlerinin Bölümlerinden; Hava Trafik Kontrol Hizmeti HAVA TRAFİK HİZMETLERİ Uçuş Bilgi Hizmeti Hava Trafik Kontrol Hizmeti Meydan

Detaylı

YELKEN FİZİĞİ. Murat AYCİBİN

YELKEN FİZİĞİ. Murat AYCİBİN YELKEN FİZİĞİ Murat AYCİBİN 28-01-2015 ç Yol Haritası Tarihçe Yelkenliyi Oluşturan Kısımlar Yelkenli Yönler Seyir Yönleri Yelken Fiziğine Tarihçe I. Mısır ve Fenike (M.Ö 4000) II. Ticaret Gemileri (M.Ö

Detaylı

V = g. t Y = ½ gt 2 V = 2gh. Serbest Düşme NOT:

V = g. t Y = ½ gt 2 V = 2gh. Serbest Düşme NOT: Havada serbest bırakılan cisimlerin aşağı doğru düşmesi etrafımızda her zaman gördüğümüz bir olaydır. Bu düşme hareketleri, cisimleri yerin merkezine doğru çeken bir kuvvetin varlığını gösterir. Daha önceki

Detaylı

3.ÜNİTE BÖLÜMLER. 1. Kuvvetin Ölçülmesi KUVVETİN ÖLÇÜLMESİ VE SÜRTÜNME. Kuvvetin Ölçülme ve Sürtünme ünitesinde öğreneceklerimiz;

3.ÜNİTE BÖLÜMLER. 1. Kuvvetin Ölçülmesi KUVVETİN ÖLÇÜLMESİ VE SÜRTÜNME. Kuvvetin Ölçülme ve Sürtünme ünitesinde öğreneceklerimiz; BASİTFEN.COM 3.ÜNİTE KUVVETİN ÖLÇÜLMESİ VE SÜRTÜNME BÖLÜMLER basitfen.com Kuvvetin Ölçülme ve Sürtünme ünitesinde öğreneceklerimiz; Kuvvet en basit şekliyle itme ve çekme olarak tanımlanabilir. Kuvvet

Detaylı

Isı Kütle Transferi. Zorlanmış Dış Taşınım

Isı Kütle Transferi. Zorlanmış Dış Taşınım Isı Kütle Transferi Zorlanmış Dış Taşınım 1 İç ve dış akışı ayır etmek, AMAÇLAR Sürtünme direncini, basınç direncini, ortalama direnc değerlendirmesini ve dış akışta taşınım katsayısını, hesaplayabilmek

Detaylı

AKM BÖLÜM 11 - UYGULAMA SORU VE ÇÖZÜMLERİ Doç.Dr. Ali Can Takinacı

AKM BÖLÜM 11 - UYGULAMA SORU VE ÇÖZÜMLERİ Doç.Dr. Ali Can Takinacı AKM 205 - BÖLÜM 11 - UYGULAMA SORU VE ÇÖZÜMLERİ Doç.Dr. Ali Can Takinacı 1. Bir arabanın 1 atm, 25 C ve 90 km/h lik tasarım şartlarında direnç katsayısı büyük bir rüzgar tünelinde tam ölçekli test ile

Detaylı

MEYDAN TURU Standard tur parametreleri. IVAO TM Training Department Headquarters

MEYDAN TURU Standard tur parametreleri. IVAO TM Training Department Headquarters MEYDAN TURU 1. Giris Meydan turu, VFR trafik tarafından eğitim amaçlı veya uçağı inişe hazırlamak için yapılır. Bu tur genellikle dikdörtgen şeklindedir. Meydanlara özgü meydan turu detayları Visual Approach

Detaylı

MEKATRONİĞİN TEMELLERİ HAREKET

MEKATRONİĞİN TEMELLERİ HAREKET MEKATRONİĞİN TEMELLERİ HAREKET Bir Doğru Boyunca Hareket Konum ve Yer-değiştirme Ortalama Hız Ortalama Sürat Anlık Hız Ortalama ve Anlık İvme Bir Doğru Boyunca Hareket Kinematik, cisimlerin hareketini

Detaylı

Hidrolik ve Pnömatik Sistemler

Hidrolik ve Pnömatik Sistemler Hidrolik ve Pnömatik Sistemler Doç. Dr. Davut KARAYEL 1 GİRİŞ Hidrolik ve pnömatik sistemler her geçen gün uygulama alanını genişletmektedir. Günümüzde en az elektronik ve bilgisayar kadar endüstride yerini

Detaylı

YER HİZMETLERİ VE RAMP - I. Öğr. Gör. Gülaçtı ŞEN

YER HİZMETLERİ VE RAMP - I. Öğr. Gör. Gülaçtı ŞEN YER HİZMETLERİ VE RAMP - I Öğr. Gör. Gülaçtı ŞEN DERSİN İÇERİĞİ Hava Sahası Çeşitleri ve Görsel İşaretler HAVA SAHASI SINIFLAMASI ICAO, uçaklara sağlanan hizmetlere ve uçuş gerekliliklerine göre hava sahalarını

Detaylı

YER HİZMETLERİ VE RAMP - I. Öğr. Gör. Gülaçtı ŞEN

YER HİZMETLERİ VE RAMP - I. Öğr. Gör. Gülaçtı ŞEN YER HİZMETLERİ VE RAMP - I Öğr. Gör. Gülaçtı ŞEN DERSİN İÇERİĞİ HAVACILIK KURALLARI Canın ve malın korunması Çarpışmaların önlenmesi Uçuş planları Sinyaller Zaman Hava trafik kontrol hizmetleri Yasa dışı

Detaylı

ECAC Havaalanı Gürültüsü Hesaplama Metodunun Teknik Detayları Vitor Rosão

ECAC Havaalanı Gürültüsü Hesaplama Metodunun Teknik Detayları Vitor Rosão TR2009/0327.03-01/001 Technical Assistance for Implementation Capacity for the Environmental Noise Directive () Çevresel Gürültü Direktinin Uygulama Kapasitesi için Teknik Yardım Projesi ECAC Havaalanı

Detaylı

UYGULAMA 2. Prof.Dr. Mustafa Cavcar Anadolu Üniversitesi, Sivil Havacılık Yüksekokulu, 26470, Eskişehir

UYGULAMA 2. Prof.Dr. Mustafa Cavcar Anadolu Üniversitesi, Sivil Havacılık Yüksekokulu, 26470, Eskişehir UYGULAMA 2 Prof.Dr. Mustafa Cavcar Anadolu Üniversitesi, Sivil Havacılık Yüksekokulu, 26470, Eskişehir HTK-224-TF-2 BOYUTLAR Kanat Alanı 77.3 m 2 Kanat Açıklığı 26.34 m Boyu 26.16 m Yüksekliği 8.61 m MOTORLAR

Detaylı

UÇUŞ MEKANİĞİ ve UÇAK PERFORMANSI Güç Sistemi Kuvvetleri (Devam)

UÇUŞ MEKANİĞİ ve UÇAK PERFORMANSI Güç Sistemi Kuvvetleri (Devam) UÇUŞ MEKANİĞİ ve UÇAK PERFORMANSI Güç Sistemi Kuvvetleri (Devam) Hazırlayan Prof. Dr. Mustafa CAVCAR Güç Sistemi Kuvvetleri Türbojet ve Türbofan Motorlar Türbojet Türbofan Türbojet ve türbofan motorlar,

Detaylı

Fizikteki Tek Hız Sınırı Işık Hızı Mıdır?

Fizikteki Tek Hız Sınırı Işık Hızı Mıdır? Fizikteki Tek Hız Sınırı Işık Hızı Mıdır? Popüler bilimin şu günlerde dilinden düşürmediği bir ifade vardır hani; X parçacığı parçaçık çarpıştırıcılarında ışık hızının %99.9 hızına ulaştırıldı şeklinde.

Detaylı

Havacılık Meteorolojisi Ders Notları. 9. Rüzgar

Havacılık Meteorolojisi Ders Notları. 9. Rüzgar Havacılık Meteorolojisi Ders Notları 9. Rüzgar Yard.Doç.Dr. İbrahim Sönmez Ondokuz Mayıs Üniversitesi Ballıca Kampüsü Havacılık ve Uzay Bilimleri Fakültesi Meteoroloji Mühendisliği Bölümü isonmez@omu.edu.tr

Detaylı

HAVA ARACI TASARIMLARINDA FARKLI EĞĐLĐMLER UHUM-MEDAK

HAVA ARACI TASARIMLARINDA FARKLI EĞĐLĐMLER UHUM-MEDAK HAVA ARACI TASARIMLARINDA FARKLI EĞĐLĐMLER UHUM-MEDAK Yüzyıllardır olduğu gibi, 2001 yılı içerisinde de hava araçları ile ilgili pek çok ilginç tasarım gerçekleştirildi. Bunların sanayiye ne kadar uygulanabilir

Detaylı

EŞ POTANSİYEL VE ELEKTRİK ALAN ÇİZGİLERİ. 1. Zıt yükle yüklenmiş iki iletkenin oluşturduğu eş potansiyel çizgileri araştırıp bulmak.

EŞ POTANSİYEL VE ELEKTRİK ALAN ÇİZGİLERİ. 1. Zıt yükle yüklenmiş iki iletkenin oluşturduğu eş potansiyel çizgileri araştırıp bulmak. EŞ POTANSİYEL VE ELEKTRİK ALAN ÇİZGİLERİ AMAÇ: 1. Zıt yükle yüklenmiş iki iletkenin oluşturduğu eş potansiyel çizgileri araştırıp bulmak. 2. Bu eş potansiyel çizgileri kullanarak elektrik alan çizgilerinin

Detaylı

ÖĞRENME ALANI: Kuvvet ve Hareket 2.ÜNİTE: Kaldırma Kuvveti ve Basınç. Kaldırma Kuvveti

ÖĞRENME ALANI: Kuvvet ve Hareket 2.ÜNİTE: Kaldırma Kuvveti ve Basınç. Kaldırma Kuvveti ÖĞRENME ALANI: Kuvvet ve Hareket 2.ÜNİTE: Kaldırma Kuvveti ve Basınç Kaldırma Kuvveti - Dünya, üzerinde bulunan bütün cisimlere kendi merkezine doğru çekim kuvveti uygular. Bu kuvvete yer çekimi kuvveti

Detaylı

Şekil 2: Kanat profili geometrisi

Şekil 2: Kanat profili geometrisi Kanat Profili ve Seçimi Şekil 1: İki boyutlu akım modeli Herhangi bir kanat, uçuş doğrultusuna paralel olarak (gövde doğrultusunda) kesildiğinde şekil 1 olduğu gibi bir görüntü elde edilir. Şekil 2: Kanat

Detaylı

Bölüm 4 Doğru Akım Devreleri. Prof. Dr. Bahadır BOYACIOĞLU

Bölüm 4 Doğru Akım Devreleri. Prof. Dr. Bahadır BOYACIOĞLU Bölüm 4 Doğru Akım Devreleri Prof. Dr. Bahadır BOYACIOĞLU Doğru Akım Devreleri Elektrik Akımı Direnç ve Ohm Yasası Elektromotor Kuvvet (EMK) Kirchoff un Akım Kuralı Kirchoff un İlmek Kuralı Seri ve Paralel

Detaylı

AKM 205 BÖLÜM 6 - UYGULAMA SORU VE ÇÖZÜMLERİ Doç.Dr. Ali Can Takinacı Ar.Gör. Yük. Müh. Murat Özbulut

AKM 205 BÖLÜM 6 - UYGULAMA SORU VE ÇÖZÜMLERİ Doç.Dr. Ali Can Takinacı Ar.Gör. Yük. Müh. Murat Özbulut AKM 205 BÖLÜM 6 - UYGULAMA SORU VE ÇÖZÜMLERİ Doç.Dr. Ali Can Takinacı Ar.Gör. Yük. Müh. Murat Özbulut 1. Bir püskürtücü dirsek, 30 kg/s debisindeki suyu yatay bir borudan θ=45 açıyla yukarı doğru hızlandırarak

Detaylı

METEOROLOJİ. IV. HAFTA: Hava basıncı

METEOROLOJİ. IV. HAFTA: Hava basıncı METEOROLOJİ IV. HAFTA: Hava basıncı HAVA BASINCI Tüm cisimlerin olduğu gibi havanın da bir ağırlığı vardır. Bunu ilk ortaya atan Aristo, deneyleriyle ilk ispatlayan Galileo olmuştur. Havanın sahip olduğu

Detaylı

JAA ATPL Eğitimi (METEOROLOJİ)

JAA ATPL Eğitimi (METEOROLOJİ) JAA ATPL Eğitimi (METEOROLOJİ) Ibrahim CAMALAN Meteoroloji Mühendisi 2012 Altimetre: Altimetre 950 hpa dan 1050 hpa ya kadar skalası bulunan bir aneroid barometre olup, basınç yerine irtifayı gösterecek

Detaylı

İÇİNDEKİLER

İÇİNDEKİLER İÇİNDEKİLER 27.10.2016 DİNAMİK 01 Giriş ve Temel Prensipler Dinamiğin Prensipleri (Newton Kanunları) 1) Eylemsizlik Prensibi (Dengelenmiş Kuvvetler) 2) Temel Prensip (Dengelenmemiş Kuvvetler) 3) Etki-Tepki

Detaylı

Şekilde görüldüğü gibi Gerilim/akım yoğunluğu karakteristik eğrisi dört nedenden dolayi meydana gelir.

Şekilde görüldüğü gibi Gerilim/akım yoğunluğu karakteristik eğrisi dört nedenden dolayi meydana gelir. Bir fuel cell in teorik açık devre gerilimi: Formülüne göre 100 oc altinda yaklaşık 1.2 V dur. Fakat gerçekte bu değere hiçbir zaman ulaşılamaz. Şekil 3.1 de normal hava basıncında ve yaklaşık 70 oc da

Detaylı

Faraday Yasası. 31. Bölüm

Faraday Yasası. 31. Bölüm Faraday Yasası 31. Bölüm 1. Faraday İndüksiyon Yasası Faraday ve Henri: Değişen manyetik alanlar da emk (dolayısıyla akım) oluşturur. Şekilde görüldüğü gibi akım ile değişen manyetik alan arasında bir

Detaylı

UÇUŞ MEKANİĞİ ve UÇAK PERFORMANSI Giriş

UÇUŞ MEKANİĞİ ve UÇAK PERFORMANSI Giriş UÇUŞ MEKANİĞİ ve UÇAK PERFORMANSI Giriş Hazırlayan Prof. Dr. Mustafa CAVCAR Giriş Uçuş Mekaniği Nedir? Uçuş mekaniği uçağa etkiyen kuvvetleri ve uçağın bu kuvvetler etkisindeki davranışlarını inceleyen

Detaylı

Fizik 101: Ders 7 Ajanda

Fizik 101: Ders 7 Ajanda Fizik 101: Ders 7 Ajanda Sürtünme edir? asıl nitelendirebiliriz? Sürtünme modeli Statik & Kinetik sürtünme Sürtünmeli problemler Sürtünme ne yapar? Yeni Konu: Sürtünme Rölatif harekete karşıdır. Öğrendiklerimiz

Detaylı

PİLOTAJ YÜKSEK LİSANSI PROGRAMI HAVAYOLU NAKLİYE PİLOTU LİSANSI ATPL(A) DERS MÜFREDATI

PİLOTAJ YÜKSEK LİSANSI PROGRAMI HAVAYOLU NAKLİYE PİLOTU LİSANSI ATPL(A) DERS MÜFREDATI PİLOTAJ YÜKSEK LİSANSI PROGRAMI HAVAYOLU NAKLİYE PİLOTU LİSANSI ATPL(A) FLT 502 Uçak ve Uçuş Aircraft and Flight 3.00 0.00 3.00 5.00 FLT 506 Seyrüseferin Temelleri Fundamentals of Navigation 2.00 0.00

Detaylı

Malzeme yavaşça artan yükler altında denendiği zaman, belirli bir sınır gerilmede dayanımı sona erip kopmaktadır.

Malzeme yavaşça artan yükler altında denendiği zaman, belirli bir sınır gerilmede dayanımı sona erip kopmaktadır. YORULMA 1 Malzeme yavaşça artan yükler altında denendiği zaman, belirli bir sınır gerilmede dayanımı sona erip kopmaktadır. Bulunan bu gerilme değerine malzemenin statik dayanımı adı verilir. 2 Ancak aynı

Detaylı

BU SUNUMUN İÇERİĞİ. Havacılık Meteorolojisi. Uçuşu Etkileyen Önemli Meteorolojik Olaylar Meteorolojik Kodlamalar

BU SUNUMUN İÇERİĞİ. Havacılık Meteorolojisi. Uçuşu Etkileyen Önemli Meteorolojik Olaylar Meteorolojik Kodlamalar BU SUNUMUN İÇERİĞİ Havacılık Meteorolojisi Uçuşu Etkileyen Önemli Meteorolojik Olaylar Meteorolojik Kodlamalar HAVACILIK METEOROLOJİSİ Uçuş faaliyetlerini etkileyen, meteorolojik olayların gözlem ve tahminlerini

Detaylı

GÜNEŞ ENERJĐSĐ IV. BÖLÜM. Prof. Dr. Olcay KINCAY

GÜNEŞ ENERJĐSĐ IV. BÖLÜM. Prof. Dr. Olcay KINCAY GÜNEŞ ENERJĐSĐ IV. BÖLÜM Prof. Dr. Olcay KINCAY DÜZ TOPLAYICI Düz toplayıcı, güneş ışınımını, yararlı enerjiye dönüştüren ısı eşanjörüdür. Akışkanlar arasında ısı geçişi sağlayan ısı eşanjörlerinden farkı,

Detaylı

TATCA TURKISH AIR TRAFFIC CONTROLLER ASSOSIATION

TATCA TURKISH AIR TRAFFIC CONTROLLER ASSOSIATION TATCA TURKISH AIR TRAFFIC CONTROLLER ASSOSIATION SUNUM AKIŞI Dernek tanıtımı Sivil Havacılığın Ülkemizdeki Durumu Hava Trafik Kontrol Nedir? Hava Trafik Kontrolörlüğü Nedir? Nasıl Hava Trafik Kontrolörü

Detaylı

ELEKTRĐK MOTORLARI SÜRÜCÜLERĐ EELP212 DERS 05

ELEKTRĐK MOTORLARI SÜRÜCÜLERĐ EELP212 DERS 05 EELP212 DERS 05 Özer ŞENYURT Mayıs 10 1 BĐR FAZLI MOTORLAR Bir fazlı motorların çeşitleri Yardımcı sargılı motorlar Ek kutuplu motorlar Relüktans motorlar Repülsiyon motorlar Üniversal motorlar Özer ŞENYURT

Detaylı

B A S I N Ç ve RÜZGARLAR

B A S I N Ç ve RÜZGARLAR B A S I N Ç ve RÜZGARLAR B A S I N Ç ve RÜZGARLAR Havadaki su buharı ve gazların, cisimler üzerine uyguladığı ağırlığa basınç denir. Basıncı ölçen alet barometredir. Normal hava basıncı 1013 milibardır.

Detaylı

(b) Model ve prototipi eşleştirmek için Reynolds benzerliğini kurmalıyız:

(b) Model ve prototipi eşleştirmek için Reynolds benzerliğini kurmalıyız: AKM 205 BÖLÜM 7 - UYGULAMA SORU VE ÇÖZÜMLERİ Doç.Dr. Ali Can Takinacı Ar.Gör. Yük. Müh. Murat Özbulut 1. Askeri amaçlı hafif bir paraşüt tasarlanmaktadır. Çapı 7.3 m, deney yükü, paraşüt ve donanım ağırlığı

Detaylı

EĞİTİM-ÖĞRETİM YILI 11 SINIF FİZİK DERSİ DESTEKLEME VE YETİŞTİRME KURSU KAZANIMLARI VE TESTLERİ

EĞİTİM-ÖĞRETİM YILI 11 SINIF FİZİK DERSİ DESTEKLEME VE YETİŞTİRME KURSU KAZANIMLARI VE TESTLERİ KASIM EKİM 2017-2018 EĞİTİM-ÖĞRETİM YILI 11 SINIF FİZİK DERSİ DESTEKLEME VE YETİŞTİRME KURSU KAZANIMLARI VE TESTLERİ Ay Hafta Ders Saati Konu Adı Kazanımlar Test No Test Adı 1 4 Vektörler 11.1.1.1. Vektörlerin

Detaylı

TRAFİK BİLGİSİ. 1. Giriş. 2. Radar Trafik Bilgisi. 2.1. Bilgi Kaynağı. 2.2. Uygulama

TRAFİK BİLGİSİ. 1. Giriş. 2. Radar Trafik Bilgisi. 2.1. Bilgi Kaynağı. 2.2. Uygulama TRAFİK BİLGİSİ 1. Giriş Trafik bilgisi, pilotlara, bilinen veya gözlemlenen konumlarına yakın veya uçuş rotaları aynı olan trafikler hakkında dikkatli olmaları için verilen bir bilgidir. 2. Radar Trafik

Detaylı

Gökhan Göl 2. MULTİKOPTER SİSTEMLERİ VE UÇMA PRENSİPLERİ

Gökhan Göl 2. MULTİKOPTER SİSTEMLERİ VE UÇMA PRENSİPLERİ 1. GİRİŞ İnsansız hava aracı (İHA) hava akımı ve tahrik kuvvetlerinden yararlanarak uçabilen yerden kumanda edilen ya da otonom yani belli bir uçuş planı üzerinden otomatik hareket eden, uçuş için içerisinde

Detaylı

FİYATLAR GENEL DÜZEYİ VE MİLLİ GELİR DENGESİ

FİYATLAR GENEL DÜZEYİ VE MİLLİ GELİR DENGESİ FİYATLAR GENEL DÜZEYİ VE MİLLİ GELİR DENGESİ Bu bölümde Fiyatlar genel düzeyi (Fgd) ile MG dengesi arasındaki ilişkiler incelenecek. Mg dengesi; Toplam talep ile toplam arzın kesiştiği noktada bulunacaktır.

Detaylı

Yakıt tüketimi ile ilgili genel bilgiler. Hava direnci

Yakıt tüketimi ile ilgili genel bilgiler. Hava direnci Özet Özet Bu belgede, bir aracın yakıt tüketimini etkileyen faktörler özetlenip açıklanmaktadır. PTO, aracı ileriye doğru hareket ettirmek için ne kadar enerji kullanılacağını etkileyen en önemli etkenlerden

Detaylı

BASİT MAKİNELER. Basit makine: Kuvvetin yönünü ve büyüklüğünü değiştiren araçlara basit makine denir.

BASİT MAKİNELER. Basit makine: Kuvvetin yönünü ve büyüklüğünü değiştiren araçlara basit makine denir. BASİT MAKİNELER Bir işi yapmak için kas kuvveti kullanırız. Ancak çoğu zaman kas kuvveti bu işi yapmamıza yeterli olmaz. Bu durumda basit makinelerden yararlanırız. Kaldıraç, makara, eğik düzlem, dişli

Detaylı

1. Giriş. 2. Dört Rotorlu Hava Aracı Dinamiği 3. Kontrolör Tasarımı 4. Deneyler ve Sonuçları. 5. Sonuç

1. Giriş. 2. Dört Rotorlu Hava Aracı Dinamiği 3. Kontrolör Tasarımı 4. Deneyler ve Sonuçları. 5. Sonuç Kayma Kipli Kontrol Yöntemi İle Dört Rotorlu Hava Aracının Kontrolü a.arisoy@hho.edu.tr TOK 1 11-13 Ekim, Niğde M. Kemal BAYRAKÇEKEN k.bayrakceken@hho.edu.tr Hava Harp Okulu Elektronik Mühendisliği Bölümü

Detaylı

GEMI SEVK SISTEMLERI N. MENDERES INALMAN I.T.U DF GEMI MAK ISL MUH 2002

GEMI SEVK SISTEMLERI N. MENDERES INALMAN I.T.U DF GEMI MAK ISL MUH 2002 GEMI SEVK SISTEMLERI { N. MENDERES INALMAN I.T.U DF GEMI MAK ISL MUH 2002 İÇERİK GEMI SEVK SISTEMLERINE GENEL BAKIŞ PERVANE KANADININ ÇALIŞMA TEORİSİ PERVANE ÇEŞİTLERİ SABİT KANATLI PERVANELER HAREKETLİ

Detaylı

CĠSMĠN Hacmi = Sıvının SON Hacmi - Sıvının ĠLK Hacmi. Sıvıların Kaldırma Kuvveti Nelere Bağlıdır? d = V

CĠSMĠN Hacmi = Sıvının SON Hacmi - Sıvının ĠLK Hacmi. Sıvıların Kaldırma Kuvveti Nelere Bağlıdır? d = V 8.SINIF KUVVET VE HAREKET ÜNİTE ÇALIŞMA YAPRAĞI /11/2013 KALDIRMA KUVVETİ Sıvıların cisimlere uyguladığı kaldırma kuvvetini bulmak için,n nı önce havada,sonra aynı n nı düzeneği bozmadan suda ölçeriz.daha

Detaylı

TASLAK CNS SİSTEMLERİ MÂNİA KRİTERLERİ YÖNETMELİĞİ. BİRİNCİ BÖLÜM Amaç, Kapsam, Hukuki Dayanak, Tanımlar ve Kısaltmalar

TASLAK CNS SİSTEMLERİ MÂNİA KRİTERLERİ YÖNETMELİĞİ. BİRİNCİ BÖLÜM Amaç, Kapsam, Hukuki Dayanak, Tanımlar ve Kısaltmalar TASLAK CNS SİSTEMLERİ MÂNİA KRİTERLERİ YÖNETMELİĞİ BİRİNCİ BÖLÜM Amaç, Kapsam, Hukuki Dayanak, Tanımlar ve Kısaltmalar Amaç MADDE 1- (1) Bu Yönetmeliğin amacı, sivil CNS sistemlerinin mânia kriterlerine

Detaylı

MEKATRONİĞİN TEMELLERİ HİDROLİK/PNÖMATİK SİSTEMLER

MEKATRONİĞİN TEMELLERİ HİDROLİK/PNÖMATİK SİSTEMLER MEKATRONİĞİN TEMELLERİ HİDROLİK/PNÖMATİK SİSTEMLER Enerji Kaynakları Hidroliğin Tanımı Sıkıştırılamaz özellikteki akışkanların kullanıldığı, akışkanın basıncının, debisinin ve yönünün kontrol edilebildiği

Detaylı

HAVACILIK VE UZAY MÜHENDİSLİĞİ LABORATUVAR CİHAZLARI ALIM İŞİ TEKNİK ŞARTNAME. Genel Çalışma Koşulları: 0-40 C. Sıcaklık

HAVACILIK VE UZAY MÜHENDİSLİĞİ LABORATUVAR CİHAZLARI ALIM İŞİ TEKNİK ŞARTNAME. Genel Çalışma Koşulları: 0-40 C. Sıcaklık HAVACILIK VE UZAY MÜHENDİSLİĞİ LABORATUVAR CİHAZLARI ALIM İŞİ TEKNİK ŞARTNAME Genel Çalışma Koşulları: Sıcaklık 0-40 C Nem 80% (31 C altında) 50% (40 C da) Elektrik Teknik şartnamede listelenen CİHAZ 1-12

Detaylı

DENEY 3. MADDENİN ÜÇ HALİ: NİTEL VE NİCEL GÖZLEMLER Sıcaklık ilişkileri

DENEY 3. MADDENİN ÜÇ HALİ: NİTEL VE NİCEL GÖZLEMLER Sıcaklık ilişkileri DENEY 3 MADDENİN ÜÇ HALİ: NİTEL VE NİCEL GÖZLEMLER Sıcaklık ilişkileri AMAÇ: Maddelerin üç halinin nitel ve nicel gözlemlerle incelenerek maddenin sıcaklık ile davranımını incelemek. TEORİ Hal değişimi,

Detaylı

JAA ATPL Eğitimi (METEOROLOJİ)

JAA ATPL Eğitimi (METEOROLOJİ) JAA ATPL Eğitimi (METEOROLOJİ) Hazırlayan: Ibrahim CAMALAN Meteoroloji Mühendisi 2012 YEREL RÜZGARLAR MELTEMLER Bu rüzgarlar güneşli bir günde veya açık bir gecede, Isınma farklılıklarından kaynaklanan

Detaylı

ALGI YARATAN SİSTEMLERS STEMLER. Koray UYAR, Yük. Y Proje YöneticisiY

ALGI YARATAN SİSTEMLERS STEMLER. Koray UYAR, Yük. Y Proje YöneticisiY TAM UÇUŞU SİMÜLATÖRLERİNDE ALGI YARATAN SİSTEMLERS STEMLER SSM Türkiye de Uçuş Eğitim Simülat latörü Sektörünün Mevcut Durumu ve Hedefleri Çalıştayı Koray UYAR, Yük. Y Müh. M Proje YöneticisiY Simülasyon

Detaylı

G = mg bağıntısı ile bulunur.

G = mg bağıntısı ile bulunur. ATIŞLAR Havada serbest bırakılan cisimlerin aşağı doğru düşmesi etrafımızda her zaman gördüğümüz bir olaydır. Bu düşme hareketleri, cisimleri yerin merkezine doğru çeken bir kuvvetin varlığını gösterir.

Detaylı

05.08.2009 HAVA ARAÇLARININ HAVAİ FİŞEKLERİN ZARARLI ETKİLERİNDEN KORUNMASINA İLİŞKİN TALİMAT(SHT-12HF.02) BİRİNCİ BÖLÜM Amaç, Kapsam ve Tanımlar Amaç Madde 1 - Bu talimatın amacı, hava araçlarının havai

Detaylı

ÇEV207 AKIŞKANLAR MEKANİĞİ KİNEMATİK-1. Y. Doç. Dr. Güray Doğan

ÇEV207 AKIŞKANLAR MEKANİĞİ KİNEMATİK-1. Y. Doç. Dr. Güray Doğan ÇEV207 AKIŞKANLAR MEKANİĞİ KİNEMATİK-1 Y. Doç. Dr. Güray Doğan 1 Kinematik Kinematik: akışkanların hareketlerini tanımlar Kinematik harekete sebep olan kuvvetler ile ilgilenmez. Akışkanlar mekaniğinde

Detaylı

Bir Helikopterin Uçuşa Elverişlilik Çalışmaları Kapsamında Uçuş Performans Sertifikasyon Gereksinimleri

Bir Helikopterin Uçuşa Elverişlilik Çalışmaları Kapsamında Uçuş Performans Sertifikasyon Gereksinimleri Bir Helikopterin Uçuşa Elverişlilik Çalışmaları Kapsamında Uçuş Performans Sertifikasyon Gereksinimleri Birşen Erdem Havacılık Yüksek Mühendisi bierdem@stm.com.tr İçerik Giriş Uçuşa Elverişlilik Süreçleri

Detaylı

YARIM DAİRE KURALI. Dünya genelinde kabul edilen yarım daire kuralı, uçuşun durumuna göre Doğu ve Batı olarak ikiye ayrılır:

YARIM DAİRE KURALI. Dünya genelinde kabul edilen yarım daire kuralı, uçuşun durumuna göre Doğu ve Batı olarak ikiye ayrılır: YARIM DAİRE KURALI 1. Giriş Yarım daire kuralı, dikey ayrımı sağlamak için uçuş başına göre uçuş seviyesi veya irtifaının seçimine yardımcı olan temel bir kuraldır. 1.1. Tek ve Çift Uçuş Seviyeleri Aynı

Detaylı

POMPALAR FLYGT SUMAK FLYGT POMPA

POMPALAR FLYGT SUMAK FLYGT POMPA POMPALAR FLYGT FLYGT POMPA Flygt Experior, son teknoloji hidrolik kısmı, üstün verimlilikteki motorlar ve akıllı kontrollerden oluşan üç ana işlevin avantajlarını içerir. Flygt Experior, kurulumu ve çalıştırılması

Detaylı

YER HİZMETLERİ VE RAMP - I. Öğr. Gör. Gülaçtı ŞEN

YER HİZMETLERİ VE RAMP - I. Öğr. Gör. Gülaçtı ŞEN YER HİZMETLERİ VE RAMP - I Öğr. Gör. Gülaçtı ŞEN İŞARETLER ICAO Annex 14 Aerodromes / Havaalanları Cilt 1 - Havaalanlarının dizaynına ve işletilmesine ilişkin özellikler Cilt 2 - Helikopter iniş kalkış

Detaylı

BAŞKENT ÜNİVERSİTESİ MAKİNE MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ MAK - 402 MAKİNE MÜHENDİSLİĞİ LABORATUVARI DENEY 4

BAŞKENT ÜNİVERSİTESİ MAKİNE MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ MAK - 402 MAKİNE MÜHENDİSLİĞİ LABORATUVARI DENEY 4 BAŞKENT ÜNİVERSİTESİ MAKİNE MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ MAK - 0 MAKİNE MÜHENDİSLİĞİ LABORATUVARI DENEY İÇİNDE SABİT SICAKLIKTA SİLİNDİRİK ISITICI BULUNAN DİKDÖRTGEN PRİZMATİK SAC KUTU YÜZEYLERİNDEN ZORLANMIŞ TAŞINIM

Detaylı

326 ELEKTRİK MAKİNALARI LABORATUVARI II ÜÇ-FAZ SİNCAP KAFESLİ ASENKRON (İNDÜKSİYON) MOTOR DENEY 326-04

326 ELEKTRİK MAKİNALARI LABORATUVARI II ÜÇ-FAZ SİNCAP KAFESLİ ASENKRON (İNDÜKSİYON) MOTOR DENEY 326-04 İNÖNÜ ÜNİERSİTESİ MÜHENDİSLİK FAKÜLTESİ ELEKTRİK-ELEKTRONİK MÜH. BÖL. 26 ELEKTRİK MAKİNALARI LABORATUARI II ÜÇ-FAZ SİNCAP KAFESLİ ASENKRON (İNDÜKSİYON) MOTOR DENEY 26-04. AMAÇ: Üç-faz sincap kafesli asenkron

Detaylı

T.C. TÜBİTAK-BİDEB. YİBO ÖĞRETMENLERİ (FEN VE TEKNOLOJİ-FİZİK, KİMYA, BİYOLOJİ- ve MATEMATİK) PROJE DANIŞMANLIĞI EĞİTİM ÇALIŞTAYLARI

T.C. TÜBİTAK-BİDEB. YİBO ÖĞRETMENLERİ (FEN VE TEKNOLOJİ-FİZİK, KİMYA, BİYOLOJİ- ve MATEMATİK) PROJE DANIŞMANLIĞI EĞİTİM ÇALIŞTAYLARI T.C. TÜBİTAK-BİDEB YİBO ÖĞRETMENLERİ (FEN VE TEKNOLOJİ-FİZİK, KİMYA, BİYOLOJİ- ve MATEMATİK) PROJE DANIŞMANLIĞI EĞİTİM ÇALIŞTAYLARI İKİ ELEKTROMIKNATIS ARASINDA BULUNAN BİR DEMİR PARÇACIĞIN HAREKETİ HAZIRLAYANLAR

Detaylı

4. FAYLAR ve KIVRIMLAR

4. FAYLAR ve KIVRIMLAR 1 4. FAYLAR ve KIVRIMLAR Yeryuvarında etkili olan tektonik kuvvetler kayaçların şekillerini, hacimlerini ve yerlerini değiştirirler. Bu deformasyon etkileriyle kayaçlar kırılırlar, kıvrılırlar. Kırıklı

Detaylı

ATLAS-SAHA VE ARAZİ GÖREVLERİNE YÖNELİK, MODÜLER VE YÜKSEK FAYDALI YÜK ORANLI MİKRO SINIFI BİR İHA TASARIMI, ÜRETİMİ VE TESTLERİ

ATLAS-SAHA VE ARAZİ GÖREVLERİNE YÖNELİK, MODÜLER VE YÜKSEK FAYDALI YÜK ORANLI MİKRO SINIFI BİR İHA TASARIMI, ÜRETİMİ VE TESTLERİ VI. ULUSAL HAVACILIK VE UZAY KONFERANSI UHUK-2016-000 28-30 Eylül 2016, Kocaeli Üniversitesi, Kocaeli ATLAS-SAHA VE ARAZİ GÖREVLERİNE YÖNELİK, MODÜLER VE YÜKSEK FAYDALI YÜK ORANLI MİKRO SINIFI BİR İHA

Detaylı

T.C. MİLLÎ EĞİTİM BAKANLIĞI Talim ve Terbiye Kurulu Başkanlığı MODÜLER TİCARİ HELİKOPTER PİLOTU YETİŞTİRME KURS PROGRAMI

T.C. MİLLÎ EĞİTİM BAKANLIĞI Talim ve Terbiye Kurulu Başkanlığı MODÜLER TİCARİ HELİKOPTER PİLOTU YETİŞTİRME KURS PROGRAMI T.C. MİLLÎ EĞİTİM BAKANLIĞI Talim ve Terbiye Kurulu Başkanlığı MODÜLER TİCARİ HELİKOPTER PİLOTU YETİŞTİRME KURS PROGRAMI ANKARA 2010 KURUMUN ADI : KURUMUN ADRESİ : KURUCUSUNUN ADI : PROGRAMIN ADI PROGRAMIN

Detaylı

Doç. Dr. Melih Kırlıdoğ Marmara Üniversitesi. v.02 23/07/2012

Doç. Dr. Melih Kırlıdoğ Marmara Üniversitesi. v.02 23/07/2012 ATATÜRK HAVALİMANINDA YENİ DÜZEN ENDİŞE VERİYOR Doç. Dr. Melih Kırlıdoğ Marmara Üniversitesi Bu yazı www.bilimania.com sitesinde yayınlanmıştır. v.02 23/07/2012 4 Mayıs 2012 tarihli Akşam gazetesinde Atatürk

Detaylı

PİLOTAJ BÖLÜMÜ DERS MÜFREDATI

PİLOTAJ BÖLÜMÜ DERS MÜFREDATI PİLOTAJ BÖLÜMÜ DERS MÜFREDATI BİRİNCİ YARIYIL ATA 103 Atatürk İlkeleri ve İnkılap Tarihi I Principles of Atatürk and History of the Rev I 2 0 0 2 ENG 105 Akademik Sunum Becerileri Academic Presentation

Detaylı

Karabük Üniversitesi, Mühendislik Fakültesi...www.IbrahimCayiroglu.com. STATİK (3. Hafta)

Karabük Üniversitesi, Mühendislik Fakültesi...www.IbrahimCayiroglu.com. STATİK (3. Hafta) TAŞIYICI SİSTEMLER VE MESNET TEPKİLERİ STATİK (3. Hafta) Taşıyıcı Sistemler Bir yapıya etki eden çeşitli kuvvetleri güvenlik sınırları içinde taşıyan ve bu kuvvetleri zemine aktaran sistemlere taşıyıcı

Detaylı

Fotovoltaik Teknoloji

Fotovoltaik Teknoloji Fotovoltaik Teknoloji Bölüm 3: Güneş Enerjisi Güneşin Yapısı Güneş Işınımı Güneş Spektrumu Toplam Güneş Işınımı Güneş Işınımının Ölçülmesi Dr. Osman Turan Makine ve İmalat Mühendisliği Bilecik Şeyh Edebali

Detaylı

UCUS PRENSIPLERI GİRİŞ

UCUS PRENSIPLERI GİRİŞ UCUS PRENSIPLERI GİRİŞ Aerodinamik; hareket eden katı kütlelerin havayla etkileşimlerini, hava ve benzeri gazların hareketlerini ve bu hareketlerle birlikte ortaya çıkan kütle ve enerji transferi problemlerini

Detaylı

HAVACILIK KURALLARI. Öğr. Gör. Gülaçtı ŞEN

HAVACILIK KURALLARI. Öğr. Gör. Gülaçtı ŞEN HAVACILIK KURALLARI Öğr. Gör. Gülaçtı ŞEN İÇERİK Hava İşletici Sertifikaları Ticari Hava Taşıma İşletmeleri Yönetmeliği (SHY-6A), Havacılık Teknik Denetleme Yönetmeliği (SHY 21), Ticari Hava Taşıma İşletmeleri

Detaylı

ALTERNATİF AKIMIN TANIMI

ALTERNATİF AKIMIN TANIMI ALTERNATİF AKIM ALTERNATİF AKIMIN TANIMI Belirli üreteçler sürekli kutup değiştiren elektrik enerjisi üretirler. (Örnek: Döner elektromekanik jeneratörler) Voltajın zamana bağlı olarak sürekli yön değiştirmesi

Detaylı

İTKİLİ MOTORLU UÇAĞIN YATAY UÇUŞ HIZI

İTKİLİ MOTORLU UÇAĞIN YATAY UÇUŞ HIZI İTKİLİ MOTORLU UÇAĞIN YATAY UÇUŞ HIZI Mustafa Cavcar Anadolu Üniversitesi Havacılık ve Uzay Bilimleri Fakültesi 26470 Eskişehir Yatay uçuş sabit uçuş irtifaında yeryüzüne paralel olarak yapılan uçuştur.

Detaylı

F KALDIRMA KUVVETİ (ARCHİMEDES PRENSİBİ) (3 SAAT) 1 Sıvıların Kaldırma Kuvveti 2 Gazların Kaldır ma Kuvveti

F KALDIRMA KUVVETİ (ARCHİMEDES PRENSİBİ) (3 SAAT) 1 Sıvıların Kaldırma Kuvveti 2 Gazların Kaldır ma Kuvveti ÖĞRENME ALANI : FİZİKSEL OLAYLAR ÜNİTE 2 : KUET E HAREKET F KALDIRMA KUETİ (ARCHİMEDES PRENSİBİ) (3 SAAT) 1 Sıvıların Kaldırma Kuvveti 2 Gazların Kaldır ma Kuvveti 1 F KALDIRMA KUETİ (ARCHİMEDES PRENSİBİ)

Detaylı

DOC 005. Döküman Kodu:005. Yayınlanma Tarihi:

DOC 005. Döküman Kodu:005. Yayınlanma Tarihi: DOC 005 Döküman Kodu:005 Yayınlanma Tarihi:28.04.2016 Yürürlük Tarihi:01.05.2016 BÖLÜM 1 GENEL Bölüm:Bölüm 1 Sayfa:1 BÖLÜM 1 GENEL 1.1 KONU Bu talimat KKTC Hava Sahası içerisinde İnsansız Hava Aracları

Detaylı

HAVA ARACI MİLLİYETİ VE TESCİL İŞARETLERİ TALİMATI (SHT-7) BİRİNCİ KISIM Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar

HAVA ARACI MİLLİYETİ VE TESCİL İŞARETLERİ TALİMATI (SHT-7) BİRİNCİ KISIM Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar HAVA ARACI MİLLİYETİ VE TESCİL İŞARETLERİ TALİMATI (SHT-7) BİRİNCİ KISIM Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar Amaç MADDE 1- (1) Bu Talimatın amacı; hava araçlarında kullanılacak milliyet ve tescil işaretini,

Detaylı

ÖZGÜR Motor & Generatör

ÖZGÜR Motor & Generatör DAHLENDER MOTOR Statora sargılarının UVW ve XYZ uçlarından başka, sargı ortalarından uçlar çıkararak ve bunların bağlantıları yapılarak çift devir sayısı elde edilir. Bu bağlantı yöntemine, Dahlender bağlantı

Detaylı

Akışkanların Dinamiği

Akışkanların Dinamiği Akışkanların Dinamiği Akışkanların Dinamiğinde Kullanılan Temel Prensipler Gaz ve sıvı akımıyla ilgili bütün problemlerin çözümü kütlenin korunumu, enerjinin korunumu ve momentumun korunumu prensibe dayanır.

Detaylı

SU DALGALARINDA GİRİŞİM

SU DALGALARINDA GİRİŞİM SU DALGALARINDA GİRİŞİM Yukarıda iki kaynağın oluşturduğu dairesel su dalgalarının meydana getirdiği girişim deseni gösterilmiştir Burada kesikli çizgiler dalga çukurlarını, düz çizgiler dalga tepelerini

Detaylı

(Mekanik Sistemlerde PID Kontrol Uygulaması - 1) SÜSPANSİYON SİSTEMLERİNİN PID İLE KONTROLÜ. DENEY SORUMLUSU Arş.Gör. Sertaç SAVAŞ

(Mekanik Sistemlerde PID Kontrol Uygulaması - 1) SÜSPANSİYON SİSTEMLERİNİN PID İLE KONTROLÜ. DENEY SORUMLUSU Arş.Gör. Sertaç SAVAŞ T.C. ERCİYES ÜNİVERSİTESİ MÜHENDİSLİK FAKÜLTESİ MEKATRONİK MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ MEKATRONİK LABORATUVARI 1 (Mekanik Sistemlerde PID Kontrol Uygulaması - 1) SÜSPANSİYON SİSTEMLERİNİN PID İLE KONTROLÜ DENEY

Detaylı

NÖ-A NÖ-B. Şube. Alınan Puan. Adı- Soyadı: Fakülte No: 1. Aşağıda verilen fiziksel büyüklüklerin eşit olduğunu gösteriniz. 1/6

NÖ-A NÖ-B. Şube. Alınan Puan. Adı- Soyadı: Fakülte No: 1. Aşağıda verilen fiziksel büyüklüklerin eşit olduğunu gösteriniz. 1/6 Şube NÖ-A NÖ-B Adı- Soyadı: Fakülte No: Kimya Mühendisliği Bölümü, 2015/2016 Öğretim Yılı, 00323-Akışkanlar Mekaniği Dersi, Bütünleme Sınavı Soru ve Çözümleri 20.01.2016 Soru (puan) 1 (20) 2 (20) 3 (20)

Detaylı

DENİZLERDE BÖLGESEL SU ÇEKİLMESİNİN METEOROLOJİK ANALİZİ

DENİZLERDE BÖLGESEL SU ÇEKİLMESİNİN METEOROLOJİK ANALİZİ Mahmut KAYHAN Meteoroloji Mühendisi mkayhan@meteoroloji.gov.tr DENİZLERDE BÖLGESEL SU ÇEKİLMESİNİN METEOROLOJİK ANALİZİ Türkiye'de özellikle ilkbahar ve sonbaharda Marmara bölgesinde deniz sularının çekilmesi

Detaylı

GİRİŞ. Faylar ve Kıvrımlar. Volkanlar

GİRİŞ. Faylar ve Kıvrımlar. Volkanlar JEOLOJİK YAPILAR GİRİŞ Dünyamızın üzerinde yaşadığımız kesiminden çekirdeğine kadar olan kısmında çeşitli olaylar cereyan etmektedir. İnsan ömrüne oranla son derece yavaş olan bu hareketlerin çoğu gözle

Detaylı

BİLECİK ŞEYH EDEBALİ ÜNİVERSİTESİ MÜHENDİSLİK FAKÜLTESİ MAKİNE VE İMALAT MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ

BİLECİK ŞEYH EDEBALİ ÜNİVERSİTESİ MÜHENDİSLİK FAKÜLTESİ MAKİNE VE İMALAT MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ BİLECİK ŞEYH EDEBALİ ÜNİVERSİTESİ MÜHENDİSLİK FAKÜLTESİ MAKİNE VE İMALAT MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ MÜHENDİSLİKTE DENEYSEL METOTLAR-II BORU ve DİRSEKLERDE ENERJİ KAYBI DENEYİ 1.Deneyin Adı: Boru ve dirseklerde

Detaylı

HAVAALANI TERMİNAL BİNALARI

HAVAALANI TERMİNAL BİNALARI HAVAALANI TERMİNAL BİNALARI Yolcu bagaj süreçleri Bekleme Alanları Doğrusal model (Linear) Park Şekilleri Trafik yoğunluğu az Ana bina iki veya üç katlı olarak inşa edilir.???? Gidiş dönüş yolcu akışı

Detaylı

BÖLÜM 2. Gauss s Law. Copyright 2008 Pearson Education Inc., publishing as Pearson Addison-Wesley

BÖLÜM 2. Gauss s Law. Copyright 2008 Pearson Education Inc., publishing as Pearson Addison-Wesley BÖLÜM 2 Gauss s Law Hedef Öğretiler Elektrik akı nedir? Gauss Kanunu ve Elektrik Akı Farklı yük dağılımları için Elektrik Alan hesaplamaları Giriş Statik Elektrik, tabiatta birbirinden farklı veya aynı,

Detaylı

KANAT PROFİLİ ETRAFINDAKİ SIKIŞTIRILAMAZ AKIŞ

KANAT PROFİLİ ETRAFINDAKİ SIKIŞTIRILAMAZ AKIŞ KANAT PROFİLİ ETRAFINDAKİ SIKIŞTIRILAMAZ AKIŞ Uçağı havada tutan kanadın oluşturduğu taşıma kuvvetidir. Taşıma kuvvetinin hesaplanması, hangi parametrelere bağlı olarak değiştiğinin belirlenmesi önemlidir.

Detaylı

ADIM ADIM YGS-LYS 29. ADIM HÜCRE 6- HÜCRE ZARINDAN MADDE GEÇİŞLERİ 3

ADIM ADIM YGS-LYS 29. ADIM HÜCRE 6- HÜCRE ZARINDAN MADDE GEÇİŞLERİ 3 ADIM ADIM YGS-LYS 29. ADIM HÜCRE 6- HÜCRE ZARINDAN MADDE GEÇİŞLERİ 3 TURGOR BASINCI: Hücre içindeki suyun hücre çeperine yaptığı basınca TURGOR BASINCI denir. Turgor durumundaki bir hücrenin turgor basıncı

Detaylı

Fiz102L TOBB ETÜ. Deney 1. Eş potansiyel ve elektrik alan çizgileri. P r o f. D r. S a l e h S U L T A N S O Y. D r. A h m e t N u r i A K A Y

Fiz102L TOBB ETÜ. Deney 1. Eş potansiyel ve elektrik alan çizgileri. P r o f. D r. S a l e h S U L T A N S O Y. D r. A h m e t N u r i A K A Y Fiz102L Deney 1 Eş potansiyel ve elektrik alan çizgileri P r o f. D r. T u r g u t B A Ş T U Ğ P r o f. D r. S a l e h S U L T A N S O Y Y r d. D o ç. D r. N u r d a n D. S A N K I R D r. A h m e t N u

Detaylı