ÖZEL SEKTÖR YENĠLENEBĠLĠR ENERJĠ VE ENERJĠ VERĠMLĠLĠĞĠ PROJESĠ OPERASYONEL EL KĠTABI ÇEVRESEL KORUMA ÖNLEMLERĠ ÇERÇEVE DOKÜMANI

Ebat: px
Şu sayfadan göstermeyi başlat:

Download "ÖZEL SEKTÖR YENĠLENEBĠLĠR ENERJĠ VE ENERJĠ VERĠMLĠLĠĞĠ PROJESĠ OPERASYONEL EL KĠTABI ÇEVRESEL KORUMA ÖNLEMLERĠ ÇERÇEVE DOKÜMANI"

Transkript

1 ÖZEL SEKTÖR YENĠLENEBĠLĠR ENERJĠ VE ENERJĠ VERĠMLĠLĠĞĠ PROJESĠ OPERASYONEL EL KĠTABI ÇEVRESEL KORUMA ÖNLEMLERĠ ÇERÇEVE DOKÜMANI The Operational Manual was prepared in English. The translation of the Operational Manual into Turkish is provided for information purpose and the accuracy of the translation is not guaranteed. In case of any discrepancies between the translated version and the original document in English, the original document in English governs. " Operasyonel El Kitabı Ġngilizce hazırlanmıģtır. Bu dokümanın Türkçe çevirisi bilgi amaçlıdır ve çevirinin hatasızlığı garanti edilememektedir. Orijinal Ġngilizce doküman ile Türkçe çevirisi arasında farklılık bulunması halinde, orijinal Ġngilizce doküman esas alınmalıdır. 1

2 V. KORUMA ÖNLEMLERĠ ĠNCELEME/DEĞERLENDĠRME PROSEDÜRLERĠ Bu bölüm, özellikle Türkiye Sinai Kalkınma Bankası A.ġ. (TSKB) olmak üzere Katılımcı Finansal Aracıların, Çevresel Değerlendirme (ÇD) ile ilgili olarak Yenilenebilir Enerji ve Enerji Verimliliği Projesine (REEE) yönelik ilave kredi kapsamında finanse edilecek Alt Kredilere / Finansal Kiralamalara uygulayacakları prosedürleri özetlemektedir. Bu dokümanın amacı, Proje yoluyla uygulanması önerilen yatırımların Türkiye deki mevcut çevre koruma kanunlarına, yönetmeliklerine ve standartlarına ve aynı zamanda Dünya Bankası nın Çevresel ve Sosyal Operasyon Politikalarına ve Uygulamalarına uygun olmasını ve ülkenin nüfusu, doğal çevresi veya belirli bir kültürel miras değerine sahip varlıkları üzerinde kalıcı bir olumsuz etkiye yol açmamasını sağlayacak bir araç sunmaktır. Ayrıca, yukarıda değinilen politikaların uygulanması yoluyla, olumsuz etkileri ele almayı amaçlayan zarara yol açma! hükümlerinden, proaktif geliģtirme önlemleri üzerinde odaklanan iyi olan Ģeyleri yap! yaklaģımına doğru bir geçiģ sağlanmaya çalıģılacaktır. REEE projesi kapsamında finanse edilecek tüm alt projeler, Finansal aracılar tarafından bu bölümde açıklanan prosedürleri içeren bir çevresel ve sosyal gözden geçirme sürecine tabi tutulacaktır (Dünya Bankası tarafından seçilen ortak gözden geçirmeler ve onaylar dahil olmak üzere). Çevresel prosedürler ve gereklilikler; Türkiye Cumhuriyeti nin Çevre ve ġehircilik Bakanlığı tarafından uygulanan Çevresel Ġncelemeye iliģkin düzenleyici gerekliliklerini (en son 30 Haziran 2011 tarihinde değiģtirilen, 17 Temmuz 2008 tarih ve sayılı Resmi Gazete de yayınlanmıģ olan Çevresel Etki Değerlendirme Yönetmeliği), inģaat alanındaki iyi uygulamaları ve Dünya Bankası koruma önlemli politikalarını içermektedir. Çevresel Değerlendirme (OP 4.01), Doğal YaĢam Alanları (OP 4.04), Ormanlar (OP 4.36) ve Baraj Güvenliği (OP 4.37) politikalarının, REEE kapsamındaki en anlamlı politikalar olması beklenebilir. Sosyal prosedürler ve gereklilikler ise, Türkiye nin kamulaģtırma, yeniden yerleģim ve kültürel miras ile ilgili kanunlarını, ve Dünya Bankası nın Fiziksel Kültürel Kaynaklar (OP4.11) ve Gönülsüz Yeniden YerleĢim (OP4.12) ile ilgili politikalarını içermektedir. Bu politikalar kültürel mirasın yeterli Ģekilde korunmasını ve Projeden Etkilenen Ġnsanlara yeterli Ģekilde tazminat veya yardım sağlanmasını amaçlamaktadır. Çevresel etki değerlendirme süreci, önerilen alt projelerin muhtemel olumlu ve olumsuz etkilerini tespit etmek, ve çevreye zarar verebilecek olumsuz etkileri önlemeye veya en aza indirmeye ve bazı durumlarda da çevreyi iyileģtirmeye yönelik alınacak önlemleri değerlendirmek için gerçekleģtirilir. Çevresel değerlendirme süreci aynı zamanda alt proje uygulamasının denetlenmesine ve kontrolüne iliģkin kapsamı belirlemek için de kullanılabilir. Çevresel değerlendirme Türkiye nin çevre politikalarına ve Dünya Bankası nın koruma önlemi politikalarına uygun olarak gerçekleģtirilecektir. Bununla birlikte, REEE kapsamında sponsorların Türk makamlarından çevre onaylarını aldıktan sonra Finansal Aracılara alt projelerin finansmanı için baģvurmaları öngörülmüģtür. Prosedürlerin bu el kitabına ve Dünya Bankası koruma önlemi politikalarına uyumlaģtırılması amacıyla, Finansal Aracıların sorumluluğu Ģunları sağlamak olacaktır: (a) bir alt proje için Dünya Bankası finansmanı düģünülmeden önce Türkiye deki gerekli tüm onayların alınmıģ 2

3 olması, (b) çevresel değerlendirme dokümanları, fizibilite etütleri veya tasarım dokümanları arasında proje tanımı, çevresel sorunlar ve önerilen etki azaltma programları ile ilgili uyuģmazlıkların veya tutarsızlıkların giderilmesi ve bunların güncellenmesi, (c) destekleyici dosyaların eksiksiz ve mevcut olması, ve (d) boģluk analizinin gerçekleģtirilmiģ olması ve buna dayalı olarak Dünya Bankası nın iģbu ĠĢletim El Kitabında açıklanan ilave koruma önlemi gerekliliklerinin karģılanmıģ olması. Türkiye de çevresel etki düzenlemeleri kapsamında alt projelerin nispi çevresel risklerine göre sınıflandırılması sürecinin sonucu, çoğu durumda Dünya bankası sürecinin sonucu ile benzerdir; ancak sonuçların farklı olduğu bazı durumlarda mevcuttur. Dolayısıyla, Finansal Aracının projeyi OP 4.01 e ve bu ĠĢletim El Kitabında yer alan kılavuz bilgilere uygun olarak DB kriterleri bakımından bir taramaya tabi tutarak ve gerekmesi halinde ilave bilgi talep etmesi ya da alt proje sponsorlarının bir finansman koģulu olarak ilave önlemler almalarını istemeleri gerekecektir. 3

4 V.1 ALT RPOJE ÇEVRESEL DEĞERLENDĠRME PROSEDÜRLERĠ Alt proje Çevresel Değerlendirme prosedürlerinin yedi unsuru aģağıda sıralanmıģtır: Tarama Dokümantasyon ĠstiĢare Açıklama Ġnceleme ve Onay KoĢulsallık Ġzleme ve Raporlama Bu unsurların her biri için gereken prosedürlerin ayrıntıları aģağıda açıklanmaktadır. Çevresel Değerlendirme adımlarını gerçekleģtirirken, sadece alt projenin kendisinin değil, aynı zamanda alt projenin yapımı ve tam olarak iģletmeye geçmesi için gerekli olan tüm bütünleģik unsurların (eriģim yollarının yapımı, malzeme ocaklarından malzeme çıkarılması, hidroelektrik santralin veya rüzgar santralinin tamamlanmasına kadar yapılacak olan iletim hatları, vs.) bütün bir entegre proje olarak ele alınması gerektiği unutulmamalıdır. Türkiye deki ÇD mevzuatı kapsamında hazırlanan dokümanların projenin tüm unsurlarını kapsamadığı durumlarda, Finansal Aracılar alt borçluya alt projenin finansman için değerlendirmeye alınmasından önce bu boģluğun nasıl doldurulacağı hakkında bilgi sağlayacaktır. Proje kapsamında veya proje için yapılan eriģim yolları, malzeme ocakları, iletim hatları, vs. gibi yardımcı yapılar, ulusal mevzuat ile DB gereklilikleri arasındaki bu boģluğa örnek olarak gösterilebilir; çünkü Türkiye deki ÇD dokümanları her zaman projeyi alt bileģenleri ile birlikte değerlendirmemekte, ancak DB standartları entegre bir yaklaģım gerektirmektedir. Bu konu ile ilgili ayrıntılı bilgi Dokümantasyon bölümünde verilmiģtir. TARAMA Türkiye deki Çevre Düzenlemeleri uyarınca, Çevre ve ġehircilik Bakanlığı (ÇġB) baģlangıç aģamasındaki alt proje taramasından sorumludur. REEE projesinin Finansal Aracıları, ÇġB tarafından gerçekleģtirilen taramaya uygun olarak hazırlanan dokümanları inceleyecek ve Dünya Bankası koruma önlemlerinin ilave özen gerektirdiği durumları tespit etmek amacıyla ĠĢletim El Kitabında yer alan DB kriterlerine göre bir tarama gerçekleģtirecektir. Türkiye deki ÇD sistemi kapsamında, projeler ya Ek-I ya da Ek-II olarak sınıflandırılmakta, bunların uygun olmadığı durumlarda Kapsam DıĢı olarak sınıflandırılmaktadır. Ek-I veya Ek-II de yer almayan projeler, Türkiye deki ÇD sistemi kapsamında daha fazla bir prosedür gerektirmemektedir. Bir alt proje Türkiye deki ÇED Yönetmeliği Ek-I kapsamında değerlendirilirse, otomatik olarak bir ÇED raporunun hazırlanması istenmektedir (ÇED Gerekli). Türkiye de bir ÇED Raporunun hazırlanması için gerekli olan prosedürler (halkın katılımı, uzman incelemesi ve ÇED Raporu revizyonları) yönetmeliklerde açıklanmaktadır. Finansal Aracıların en sık karģılaģacağı alt projelerin, Türkiye deki düzenlemeler kapsamında Ek-II olarak sınıflandırılan alt projeler olması beklenmektedir. Ġlk adım 4

5 Kapsam Dışı Ek II Ek I olarak, alt proje sponsorunun bir Proje Tanıtım Dosyası (PTD) hazırlayarak Ġl Çevre ve ġehircilik Müdürlüğüne sunması gerekmektedir. Proje Tanıtım Dosyasına dayalı olarak, Ġl Çevre ve ġehircilik Müdürlüğü bir Çevresel Etki Değerlendirme (ÇED) raporunun gerekli olup olmadığını belirlemektedir. PTD içeriği Türkiye deki yönetmeliklerde tanımlanmaktadır (bakınız; bu ĠĢletim El Kitabı Ek V.1.3.). Burada önemle belirtmek gerekir ki, PTD kendi baģına alt proje çevresel etkilerinin ve kilit etki azaltma gerekliliklerinin kısa bir çevresel değerlendirmesi olmalıdır. Ġl Çevre ve ġehircilik Müdürlüğü PTD nı inceler ve daha sonra proje için bir ÇED raporunun (Ek-I gerekliliklerine eģdeğer) gerekli olup olmadığı konusunda bir karar verir. REEE kapsamında finanse edilecek yenilenebilir enerji projeleri için, Türkiye nin mevcut ÇD mevzuatı kapsamında Ek-I ve Ek-II olarak değerlendirilen projelerin bir özeti aģağıda sunulmuģtur (Yönetmeliğin en son 30 Haziran 2011 tarihinde değiģtirilen haline göre). Hidro Rüzgar Güneş Jeotermal Biyokütle 25 MW m tan büyük Enerji Verimliliği ÇED Yönetmeliğine göre Durum Tespiti Rezervuar büyüklüğü - 10 milyon m 3 den büyük 0-25 MW m Rezervuar büyüklüğü 5-10 milyon m 3 75 MW e üzeri MW e 75 MW e üzeri MW e 25 MW e üzeri 5-25 MW e 300 MW t üzeri 10 MW t üzeri türe / ölçeğe bağlı Tam Çevresel Etki Değerlendirme (ÇED) Proje Tanıtım Dosyası (PTD) ÇED Gerekli (bu durumda Ek-I süreci uygulanır) ÇED Gerekli Değil - 10 MW e altı 10 MW e altı 5 MW e altı 10 MW t altı türe / ölçeğe bağlı Herhangi bir gereklilik yok Dünya Bankası nın ÇD sistemi kapsamında; projeler tahmin edilen potansiyel çevresel risklerine göre Kategori A, Kategori B veya Kategori C olarak sınıflandırılmaktadır. Kısaca açıklamak gerekirse, bir Kategori A projesi, insan grupları veya çevresel açıdan önemli alanlar --sulak alanlar, ormanlar, otlaklar veya hassasiyet ve çeģitlilik gösteren doğal yaģam alanları gibi-- üzerinde önceden görülmemiģ ve/veya geri döndürülemeyecek önemli çevresel etkilere yol açması olası bir projedir. Bu etkiler fiziksel çalıģmalara konu olan saha veya tesislerden daha geniģ bir alanı etkileyebilir. Bir Kategori B projesi, Kategori A projelere göre daha az olumsuz potansiyel etkilere sahip olabilecek bir projedir. Bu etkiler sahaya özgüdür; çok azı geri döndürülemez niteliktedir; ve çoğu durumda etki azaltma önlemleri Kategori A projelerine göre daha kolay tasarlanabilir. Yukarıdaki tabloda listelenen kriterlere göre, REEE ilave finansmanı kapsamında, yenilenebilir enerji alt projelerinin çoğunluğunun (HES ler, rüzgar, biyokütle ve jeotermal projeleri) ulusal mevzuat kapsamında ÇED doküman türlerinden (tam ÇED ya da PTD) birini gerektirmesi olasıdır. Öte yandan, enerji verimliliği projelerinin çoğunun 5

6 Türk mevzuatı kapsamında Kapsam DıĢı olarak sınıflandırılması olasıdır (Ek-II kapsamına giren birkaç istisna dıģında). Benzer Ģekilde bu projelerin çoğunun Dünya Bankası tarama sisteminde Kategori C olarak sınıflandırılması olasıdır (aģağıda açıklandığı gibi), ancak bazıları Kategori B olarak sınıflandırılabilir ve en azından bir sadeleģtirilmiģ ÇYP hazırlanmasını gerektirebilir. Enerji verimliliği projeleri, proses ekipmanlarının daha evrimli ekipmanlar ile değiģtirilmesinden, proses akıģlarının daha fazla atık ısı geri kazanımını sağlamak üzere yeniden düzenlenmesine ve basit Ģekilde izolasyon iyileģtirmesine kadar çeģitlilik gösterebileceğinden dolayı, listelerde (ulusal eklerde) kolaylıkla tanımlanamayabilir. Genel olarak, bir inģaat iģleri müteahhidinin çalıģtırılmasını içeren projeler, Kategori B veya Kategori C kriterlerini karģılayıp karģılamadığını tespit etmek üzere değerlendirilmelidir. Tarama sırasında enerji verimliliği projelerinin iki spesifik yönüne özellikle dikkat edilmesi gerekir: (a) AB de kullanımı yasaklanmıģ olan maddelerin kullanımı yasaklanmalıdır, ve (b) bir yatırım önerisinde bulunan sanayi tesisleri gerekli tüm çevre ruhsatlarına ve izinlerine sahip olmalı ve tesisin bütünü için ödenmemiģ bir çevre ücreti veya cezası bulunmamalıdır. Bununla birlikte, (b) maddesi ile ilgili olarak, tesisin çevresel gereklilikleri karģılar hale gelmesi veya çevresel yükümlülüklerini ortadan kaldırabilmesi için önerilen yatırıma ihtiyaç duyulması halinde, yatırım için aday bir proje olarak düģünülebilir. Bazı durumlarda, bir tesis Türkiye deki çevre düzenlemelerinin kapsamına girmemektedir (örneğin, bu düzenlemelerin yürürlük tarihinden önce kurulmuģ olması ve devletin bu tesislere gereklilikleri karģılamaları için belirli bir süre tanıması; veya önceden bu düzenlemelere tabi herhangi bir faaliyet gerçekleģtirmemekle birlikte, artık bu faaliyetlere baģlaması sebebiyle), dolayısıyla bu noktada gerekli izinlere sahip değildir. Bu gibi durumlarda, alt borçlunun, uygulama sonrasında Hükümetin onayladığı süre içerisinde gerekli tüm izinleri almasını sağlayacak ayrıntılı bir yatırım ve uygulama planı sunması gerekecektir. Bu alt proje önerileri Borçlu tarafından onaylanmadan önce Banka nın ön incelemesine tabi olacaktır. Tarama sistemleri farklılıklar gösterdiğinden dolayı, ulusal sistem ile DB sistemi arasında proje taramasını çapraz bir Ģekilde eģleģtirmek teknik açıdan çok kolay değildir. Örneğin, ulusal sistem kapsamındaki Ek-I in Dünya Bankası nın A kategorisi ile veya ulusal sistemdeki Ek-II nin Dünya Bankası nın B kategorisi ile doğrudan eģleģtiği varsayılamaz. Ġki sistem arasındaki farklılıklar bazı Ek-I projelerinin Kategori B olarak, veya bazı Ek-II projelerinin özellikle hassas alanlarda planlanmaları halinde Kategori A olarak sınıflandırılmalarını mümkün kılabilir. Benzer Ģekilde, bazı Kapsam DıĢı projeler, özellikle insan ve doğal çevre üzerinde orta düzeyde olumsuz etkiye yol açabilecekse ve etkiler küçük bir bölge ile sınırlı, geçici ve kısa süreli ise, ayrıca bu etkileri kontrol etmek kolay ve ucuz ise, Kategori B olarak sınıflandırılabilir (örneğin inģaat faaliyetlerinin çoğu). Bu farklılık ortaya çıkabilir, çünkü Türkiye nin sistemi taramayı proje türüne dayandırırken (örneğin madencilik, belirli bir kapasiteye sahip elektrik santrali, vs.) Dünya Bankası nın tarama sistemi birkaç faktörü incelemektedir. Örneğin, ulusal sistemde hidroelektrik santral projeleri 25 MW ın üzerinde bir kapasiteye veya 10 milyon m 3 ün üzerinde bir rezervuara sahip iseler Ek-I olarak sınıflandırılmaktadırlar. Bu kriterleri karģılamayan ancak ekolojik açıdan hassas bir alanda yer alan veya büyük 6

7 miktarlı yardımcı altyapı yapımını gerektirecek projeler Dünya Bankası sisteminde Kategori A olarak sınıflandırılmaktadır. Kategori B çok çeģitli potansiyel çevresel etkilere sahip olabilecek farklı projeler içerebilir. Bu etkiler oldukça sınırlı potansiyel çevresel sorunlardan düzgün bir Ģekilde yönetilebilmesi için özel dikkat gerektiren potansiyel olarak önemli çevresel sorunlara kadar değiģiklik gösterebilir. Uygulamada, Kategori B bir tam kapsamlı ÇED (çok çeģitli potansiyel sorunları ele alan ve güncel çevresel baģlangıç durumu verilerini ve alternatiflerin ayrıntılı bir analizini içeren) gerektirecek kadar karmaģık ve riskli olmayan ancak uygun etki azaltma önlemlerinin ve izleme göstergelerinin tespit edilebilmesi için potansiyel çevresel etkilerin belirli bir düzeyde analizini gerektiren projeleri içerir. Kategori C projeleri çevreyi olumsuz Ģekilde etkileyebilecek faaliyetleri içermez ya da potansiyel etkileri iyi inģaat uygulamalarına yönelik standart düzenlemelerin uygulanması yoluyla potansiyel etkileri kolaylıkla önlenebilecek faaliyetleri içerir. Projeleri Dünya Bankası nın çevresel koruma önlemlerine göre değerlendirirken dikkate alınan kriterler Ģunlardır: 1. Projenin türü ve ölçeği 2. Proje faaliyetleri; a. Proje ile finanse edilecek faaliyetler, (doğrudan destek), ve b. Proje ile doğrudan finanse edilmeyecek olan ancak fonksiyonel olarak onunla iliģkili veya bağlantılı olan (örneğin proje olmasaydı gerçekleģmeyecek veya farklı bir Ģekilde gerçekleģtirilecek olan), veya projenin iģleyiģi için gerekli olan (dolaylı destek) faaliyetler. Dolaylı destek örnekleri arasında Ģunlar yer alabilir: gerekli eriģim yolları ve proje ile finanse edilmeyen diğer destekleyici altyapı ile fonksiyonel olarak iliģkili yatırımlar (örneğin, eğer bir alt proje bir elektrik santralini ve santrale su sağlayacak birkaç regülatör ve boru hattından sadece birini finanse edecekse, DB Koruma Önlemi politikaları diğer regülatörler/boru hatları için de uygulanır). 3. Projenin yeri; spesifik olarak, projeden etkilenebilecek çevresel hassasiyetleri veya önemli çevresel fonksiyonları. 4. Potansiyel proje etkilerinin doğası, büyüklüğü ve geri döndürülebilirliği 5. Hassas konular ; yani projenin kabul edilmiģ daha geniģ (örneğin uluslararası) öneme sahip olan, yüksek derecede görünür, kabul edilmiģ bir risk kaynağı oluģturtan daha geniģ çaplı sorunların bir parçası olup olmaması. Eğer böyle ise, daha yakından mercek altına alınacağı ve belki de projenin kendi ayrıntıları ile iliģkili olmayan sebeplerden dolayı güçlü bir muhalefet ile karģılaģacağı kabul edilerek bu riskli bağlam içerisinde değerlendirilmesi ve ele alınması gerekir. Örnekler arasında; tropik ormanların kesilmesi veya büyük ölçekli ağaç kesimi, sulak alanların yok edilmesi, iklim değiģikliğine katkı, zehirli atıkların atılması, gönülsüz yeniden yerleģim, vs. sayılabilir. Hassas sorunlar evrensel nitelikte olabilir veya ülkeye özgü olabilir (örneğin, Türkiye de Karadeniz bölgesinde altyapı geliģtirme) Finansal Aracı, alt proje sponsoru tarafından sunulan alt proje dokümanlarını, Türkiye deki tarama kararını inceler ve daha sonra projeleri Dünya Bankası nın ÇD 7

8 politikasına (OP 4.01) uygun olarak Kategori A, Kategori B veya Kategori C olarak sınıflandırır. AĢağıdaki tablo Türkiye nin ve Dünya Bankası nın tarama sistemlerinin olası sonuçlarını özetlemektedir: Türkiye ÇD Tarama Kararı Dünya Bankası Taraması ÇD Kararı Kategori A Kategori B Kategori C Ek I ÇED X X Ek II- ÇED Gerekli Kararı X X Ek II- ÇED Gerekli Değil Kararı X X X Kapsam DıĢı 1 X X ÇD kategorisi ile ilgili karar, tarama sırasında Finansal Aracının sahip olduğu bilgilere dayalı olarak alınır. Bu noktada Finansal Aracının sahip olduğu bilgilerin doğası ve kalitesi, proje için Türkiye kanunları kapsamında daha önce bir ÇED in hazırlanmıģ olup olmadığını veya, ÇED hazırlanmamıģ ise, hazırlanmıģ olan Proje Tanıtım Dosyasının (PTD) kalitesine ve ayrıntısına bağlıdır. Türkiye kanunları kapsamında ÇED gerektiren projeler için (tüm Ek-I ve bazı El-II projeleri) alt projenin DB finansmanı için Finansal Aracıya sunulmasından önce ÇED raporunun hazırlanmıģ ve Türk makamları tarafından onaylanmıģ olması gerekir. Bu ÇED normal olarak Finansal Aracının projenin Kategori A olarak mı yoksa yüksek B (eğer Türkiye deki mevzuat kapsamında ÇED gerektiriyor ise, düģük B veya C kategorisinde sınıflandırılması olasılığı çok düģüktür) olarak mı sınıflandırılacağını belirlemesi için gerekli yukarıdaki beģ parametrenin tümü kapsamındaki gerekli bilgilerin tümünü sağlaması gerekir. Yüksek B sahaya özgü bilgilerin sunulmasına yönelik bir sınırlı ÇD gerektirir (örneğin çevresel açıdan hassas bir saha olması, potansiyel sorunları daha iyi tanımlama ve anlama ihtiyacı sebebiyle). DüĢük B sadece temel ÇYP (etki azaltma ve izleme tabloları) veya kontrol listesi ÇYP gerektirir veya kabul edilebilir bir izleme/uygulama sistemi var ise spesifik ulusal düzenlemelerin ve standartların uygulanması için yeterli olabilir. Sadece PTD gerektiren projeler için (Türk mevzuatı kapsamında "ÇED Gerekli Değil" kararı), Finansal Aracı personeline sunulan proje önerisi normal olarak projenin türü ve ölçeği hakkında ve proje tarafından doğrudan finanse edilecek faaliyetler hakkında spesifik bilgiler içerecektir. Ayrıca proje ile dolaylı bir Ģekilde desteklenecek faaliyetler hakkında da bazı bilgiler içerebilir. Proje önerisi projenin coğrafi yerini belirtecektir, ancak genellikle proje yerinin çevresel hassasiyetleri (eğer varsa) ile ilgili bilgi sağlamayacaktır. Ancak, daha genel bir düzeyde, proje önerisinde yer alan bilgilerin, bilinen hassas sorunlardan birine yol açıp açmayacağını göstermek için yeterli olması muhtemeldir. PTD nın kalitesine ve ayrıntı düzeyine bağlı olarak, Finansal Aracı personeli, proje yerinin çevresel önemi veya hassasiyetleri hakkında ya da potansiyel etkilerin doğası ve büyüklüğü hakkında kapsamlı, somut ve güncel bilgilere sahip olabilir veya olmayabilir. 1 REEE kapsamında inģaat iģleri içeren tüm projelerin Dünya Bankası sistemi kapsamında en az Kategori B eģdeğeri olması beklenmekte, Türkiye deki taramanın PTD veya ÇED raporu gerektirmemesi karģılığı olan Kategori C olması beklenmemektedir. 8

9 Bilgilerin yeterli olmaması halinde, ve yatırımın Kapsam DıĢı olarak sınıflandırıldığı durumlarda, proje sponsorlarından proje ile ilgili ilave bilgilerin edinilmesi gerekecektir. Dolayısıyla, pratik bakıģ açısından, çoğu ÇD taraması, projenin türü, ölçeği, faaliyetleri ve coğrafi konumu ile ilgili iyi bilgilere, spesifik hassas sorunların ortaya çıkıp çıkmayacağı ile ilgili göstergelere, ve varsa proje yerinin çevresel hassasiyetleri ile potansiyel etkilerinin doğası ve büyüklüğü ile ilgili sınırlı bilgilere dayalı olarak gerçekleģtirilecektir. Bu üç sonuç doğurmaktadır: a) ÇD kategori belirlemesi, mevcut bilginin miktarı ve kalitesi göz önüne alındığında mümkün olduğunca fazla parametreyi dikkate alan çok boyutlu bir süreç gerektirir. b) Bazen sadece proje türü/ölçeği, doğrudan ve dolaylı faaliyetler (eriģim yolları, malzeme ocakları, iletim hatları gibi yardımcı yapılar dahil olmak üzere) ve coğrafi konum ile ilgili temel bilgilere dayalı olarak risk düzeylerini belirlemek gerekebilir, c) Daha kapsamlı bilginin olmadığı durumlarda daha ihtiyatlı bir yaklaģım gerekir. Kategori A projeleri Kategori belirleme mesleki değerlendirmeyi kaçınılmaz olarak gerektirmekle birlikte, aģağıdaki tablo Kategori B için açık bir gerekçe olmadığı sürece Kategori A yı tetiklemesi beklenebilecek bazı yaygın proje türlerini ve faaliyetlerini ve saha koģullarını göstermektedir. (Potansiyel Kategori A projelerinin kapsamlı bir listesi değildir). 1 Proje türü ve ölçeği Ölçeği ne olursa olsun Kategori A olarak varsayılması gereken proje türleri: Yeni fosil yakıtlı termik santral yapımı Tehlikeli atık yönetimi ve bertarafı Yeraltından maden çıkarma Diğer (lütfen Ek V.1.4 e bakınız) Belirli bir ölçek eşiğinin üzerinde Kategori A olarak varsayılan proje türleri: Proje türü: Yeni kalıcı yol yapımı Yeni elektrik iletim hattı Rüzgar enerji tesisi Diğer (lütfen Ek V.1.4 e bakınız) Eşik*: 10 km nin üzerinde yeni yapım 15 km nin üzerinde 1 km 2 den fazla alanı kapsayan *: Eşik düzeyleri için verilen rakamlar rehberlik sağlaması için verilmiştir. Daha fazla rehber bilgi için Ek V.1.4 e bakınız. 9

10 2 Proje faaliyetleri aksi gösterilmediği sürece aşağıdaki faaliyetleri içeren bir proje Kategori A olarak varsayılır önemli ölçekte arazi açma veya dönüştürme su akış yönünün değiştirilmesini ve/veya depolanmasını içeren yeni HES yapımı önemli ölçekte yerinden etme/ yeniden yerleşim ve/veya arazi edinimi Diğer (lütfen Ek V.1.4 e bakınız) 3 Projenin yeri (ekolojik, kültürel veya sosyal hassasiyet) - önemli arkeolojik, tarihi ve/veya kültürel sahalara veya başka yüksek sosyal veya ekonomik değere sahip alanların içerisinde veya bitişiğinde; - hassas ve değerli bir ekosistem içerisinde, yakınında veya doğrudan etkide bulunan bir konumda (kuşların veya yarasaların uçuş rotaları gibi yaban hayatı geçiş alanları); - potansiyel olarak önemli yeniden yerleşim in gerekliliklerine yol açma ihtimali ve/veya kalabalık insan popülasyonlarının kirlilikten etkilenmesi ihtimali sebebiyle yoğun nüfuslu alanlar; - Diğer (lütfen Ek V.1.4 e bakınız) Proje kategorisinin Banka prosedürlerine göre değerlendirilmesi hakkında daha fazla ayrıntı Ek V.1.4 te yer almaktadır. Kategori B projeleri Bazı projeler için, potansiyel çevresel ve sosyal etkiler önemlidir ancak nispeten az sayıdadır, kolaylıkla öngörülebilirdir ve hidrolojik etütler, toprak analizleri, flora ve fauna araģtırmaları, saha etütleri gibi ayrıntılı araģtırmalar gerektirmeden tanımlanabilir ve değerlendirilebilir. Bunlar arasında potansiyel saha dıģı etkiler yer alabilir, ancak bunların küçük boyutta olduğu ve herhangi bir kümülatif etkiye önemli derecede katkıda bulunmayacağı açıktır. Ayrıca, projenin önerilen yerinin yüksek bir çevresel hassasiyete sahip olmadığı biliniyor olabilir (örneğin tehlike altında veya tehdit altında bir türün bulunmaması, önemli ve hassas ekolojik sistemlerin bulunmaması; muhtemelen zaten geliģtirilmiģ olması veya çevresel bozunuma uğramıģ olması). Bu gibi durumlarda, alt proje yüksek Kategori B olarak sınıflandırılabilir ve tam bir kapsamlı ÇED yerine Dünya Bankası prosedürlerine göre sadece bir sınırlı ÇED gerekebilir. Bir sınırlı ÇD tipik olarak sadece az sayıda potansiyel etkiyi ele alır, mevcut (makul derecede güncel) baģlangıç düzeyi verilerini ve potansiyel alternatif faaliyetler, sahalar, teknolojiler ile birlikte önerilen projenin ayrıntılı bir karģılaģtırmasını kullanabilir. Sınırlı ÇD aynı zamanda bir ÇYP de içermelidir. Örneğin, tabloda da belirtildiği gibi, su akıģ yönünün değiģtirilmesini ve/veya depolamayı içeren tüm hidroelektrik santral projeleri ölçeği ne olursa olsun aksi gösterilmediği sürece Kategori A olarak varsayılmalıdır. Varsayılan baģlangıç noktası Kategori A olmakla birlikte, çoğu durumda çevresel sorunların düģük veya orta düzeyde olduğunu, kolaylıkla yönetilebileceğini, dolayısıyla projenin Kategori B olarak sınıflandırılması gerektiğini Proje Tanıtım Dosyasına dayalı olarak göstermenin mümkün olması beklenmektedir. Türkiye deki kurumlar için hazırlanan çevre dokümanları (ÇED veya PTD), yeterli sahaya özgü ve güncel etütler ve bilgiler ile desteklenip desteklenmediğini ve projenin 10

11 öngörülen tüm etkilerini (eriģim yolları gibi yardımcı unsurlar da dahil olmak üzere) ele alıp almadığını belirlemek için değerlendirilir. Dokümanların bu kriterleri karģılaması ve yukarıdaki 20. sayfada sunulan kriterlere dayalı olarak beklenen etkilerin Kategori A sınıflandırmasını haklı çıkarmadığını göstermesi halinde, Finansal Aracı projenin Kategori B olarak sınıflandırılmasını önerebilir. Finansal Aracı aynı zamanda dokümanların Dünya Bankası gereklilikleri kapsamında Kategori B (sınırlı) ÇD olarak değerlendirilebilmesi için mevcut ÇED veya PTD yi desteklemek için hangi ilave çalıģmalara (varsa) ihtiyaç duyulduğunu da belirlemelidir. Örneğin, sahaya özgü izlenebilir bir Çevresel Yönetim Planı olmalıdır. Diğer projeler için, herhangi bir saha dıģı etkiye sahip olmasının beklenmediği ve yerel etkilerinin kolaylıkla tespit edilebilir olduğu ve iyi kurgulanmıģ önlemler (örneğin tehlikeli atıkların uygun Ģekilde eğitilmiģ ve donatılmıģ personel tarafından taģınması ve ruhsatlı bir tesiste bertaraf edilmesi) yoluyla tam ve güvenilir olarak ortadan kaldırılabilir olduğu açıkça görülebiliyor olabilir. Bunlar muhtemelen Kapsam DıĢı proje olarak değerlendirilir, dolayısıyla Türkiye deki mevzuat kapsamında herhangi bir ÇED veya PTD gerektirmez. Banka gereklilikleri açısından ise, bu gibi projeler düģük Kategori B olarak sınıflandırılabilir ve bir çevresel değerlendirme gerektirmez (tam veya sınırlı); sadece Ek V.1.1 de sunulan Ģablona dayalı olarak ayrı bir ÇYP hazırlanmasını gerektirir. Bu sadeleģtirilmiģ ÇYP proje türü ve yeri ile ilgili kısa bilgiler ile doldurulabilir ve etki azaltma ve izleme tabloları Ek V.1.6 ve Ek V.1.7 de sunulan ÇYP ler esas alınarak doldurulabilir. Ek V.1.6 yenilenebilir enerji projelerinin etki azaltma önlemleri ve izleme gereklilikleri ile ilgili genel bilgiler sunmakta, Ek V.1.7 ise birkaç alt sektördeki (örneğin hidro, rüzgar, güneģ, biyokütle, jeotermal) yenilenebilir enerji projesi türü ile ilgili etki azaltma/izleme tabloları hakkında daha spesifik bilgi sunmaktadır. Bu genel ÇYP ler bir baģlangıç noktası sunmaktadır ancak alt projenin ayrıntılarına dayalı olarak daha fazla ayrıntılandırılmalı ve spesifik hale getirilmelidir. Örneğin, genel ÇYP inģaat aģamasında toprak erozyonunu kontrol etmeye yönelik önlemler içeriyor ise, projeye spesifik ÇYP gerekli olan erozyon kontrol önlemlerinin türünü, yerini ve boyutlarını belirtmeli ve tahmini maliyetleri sunmalıdır. Ayıca projenin kısa bir açıklamasını içermeli ve ekinde halkın katılımı toplantılarının tutanakları sunulmalıdır. Sadece potansiyel etkilerin sadece zaten geliģtirilmiģ ve hizmet verilen yerlerdeki küçük ölçekli bina rehabilitasyonu veya yapımı ile iliģkili olduğu projeler için, borçlu Ek V.1.5 te sunulan Kontrol Listesi ÇYP Ģablonunu kullanabilir. Bu Ģablon ilgili olmayan maddelerin çıkarılması ve Ġzleme Planının uygun göstergeler ile doldurulması yoluyla spesifik projeye göre düzenlenmelidir. Kategori C projeleri Kategori C, öngörülebilen bir çevresel etkisi (yerel veya saha dıģı) olmayan projeleri ve inģaat iģlerinin bilinen bir risk unsuru olmayan rutin küçük ölçekli rehabilitasyon ve/veya yapım iģlerini kapsadığı projeleri kapsar. Bu projeler, iģçilerin, halkın ve çevrenin korunmasını sağlamak için sadece Türkiye deki yapı düzenlemelerine uyumun ve standart iyi inģaat uygulamalarına uyumun yeterli olduğu projelerdir. Çoğu enerji verimliliği projesi (örneğin ekipman değiģtirilmesi, yalıtım yapılması) muhtemelen bu kategoriye girer. Bu projeler büyük ihtimalle Türkiye mevzuatı kapsamında Kapsam DıĢı olarak değerlendirileceği için, ne ulusal gereklilikler ne de Banka gereklilikleri için herhangi bir çevresel dokümantasyon gerektirmeyecektir. 11

12 KÜMÜLATĠF ETKĠ DEĞERLENDĠRMESĠ Bazı durumlarda, alt projeler baģka kaynaklardan etkiye maruz kalan önemli ekolojik veya sosyal, ekonomik kültürel varlıklar üzerinde etkiye sahip olabilir. Örneğin, aynı nehir havzası içerisinde yer alan çoklu hidroelektrik projelerinin her biri nehir üzerinde küçük bireysel etkilere sahip olabilir, ancak toplu olarak çok büyük etkiler yaratabilirler uzun nehir bölümleri üzerinde ekolojik sistemlerin korunması veya baģka kullanımların desteklenmesi için yetersiz akıģa yol açılması. Dolayısıyla, tüm Kategori A ve B alt projeleri, bu konular hakkında ayrıntılı değerlendirmelerin gerekli olup olmadığını tespit etmek amacıyla, Finansal Aracılar tarafından potansiyel kümülatif etkiler bakımından taranacaktır. Hidroelektrik santral projeleri için, bu tarama baģlangıçta Banka nın ön incelemesine tabi olacaktır; ancak hem Finansal Aracılar hem de Banka tarama kriterlerinin açık olduğu ve sürecin yeterli olduğu konusunda emin olduğunda düzenli proje denetlemesi kapsamında sonradan incelemeye geçilmesi seçeneği mevcuttur. BaĢlangıçtaki tarama ÇED veya PTD dokümanlarında veya Türkiye deki gereklilikleri karģılamak amacıyla hazırlanan baģka dokümanlardaki (örneğin Ekosistem Değerlendirme Raporu) bilgilere dayalı olacaktır. Kategori B olarak sınıflandırılan Kapsam DıĢı projeler için, tarama proje önerisine ve mevcut baģka bilgilere dayalı olarak gerçekleģtirilecektir. Tarama sürecinde ilk olarak alt projenin gerçekçi etki azaltma önlemleri ile güvenilir bir Ģekilde ortadan kaldırılamayacak potansiyel saha dıģı etkilere (örneğin alt projenin mansap yönünde su kalitesinde, miktarında ve akıģ hızında değiģiklik; havaya, yüzey ve yeraltı sularına emisyonlar; yüzey sularına akabilecek çökelti ve erozyon oluģumu, projenin fiziksel sınırlarının ötesindeki alanları etkileyebilecek gürültü düzeyleri, vs.) sahip olup olmadığı tespit edilecektir. Ekipman değiģtirilmesini veya rehabilitasyonunu içeren enerji verimliliği yatırımları gibi projeler için, sadece potansiyel bir saha dıģı etkinin olmadığını ve kümülatif etkiler için daha fazla değerlendirme yapmanın gerekmediğini belirtmek gerekir. Bu gibi potansiyel artık saha dıģı etkilerin tespit edilmesi halinde, projenin kümülatif etkilere katkısının bir değerlendirmesini içeren bir sınırlı veya tam ÇED gerekecektir. ÇED kapsamındaki bu değerlendirme, projeden olumsuz etkilenmesi muhtemel olan ve aynı zamanda baģka mevcut veya makul ölçüde öngörülebilir tesis veya faaliyetlerin (örneğin planları önceden onaylanmıģ olan projeler, önemli doğal eğilimler veya geliģtirme eğilimleri) olumsuz etkilerine de maruz olan Değerli Ekosistem BileĢenlerinin (DEB) 2 tespit edilmesine dayalı olacaktır. Belirli bir DEB üzerinde etkileri olan tesisler ve faaliyetler genellikle stres yaratıcı etken olarak adlandırılmaktadır. Pratik amaçlar için, çoğu durumda ÇED çalıģması, önemleri ve potansiyel hassasiyetleri sebebiyle yüksek önceliğe sahip oldukları düģünülen sınırlı sayıda DEB üzerine odaklanır (sayıları nadiren 5-10 u geçer). Bunlar kendi baģlarına önemli olabilir ve/veya daha geniģ çevresel süreçlerin veya hizmetlerin göstergeleri olabilirler. DEB lerin tespit edilmesi ve önceliklendirilmesinde uzmanlar ve paydaģlar ile 2 Bir DEB doğal çevrenin yerel paydaģlar ve genel olarak toplum için önemli ekolojik, ekonomik, kültürel, sosyal ve estetik değere sahip bir unsurudur. Doğal çevre bir KED çalıģmasının temel odağı olmakla birlikte, inģa edilmiģ çevre değerleri (örneğin yollar, anıtlar, vs.) üzerindeki potansiyel kümülatif olumsuz etkiler de göz önüne alınmalıdır. DEB ler genel bir düzeyde (örneğin nehir akıģı/hacmi) veya daha spesifik olarak (örneğin belirli sucul türler için uygun doğal yaģam koģulları) belirlenebilir. 12

13 istiģare çok önemli bir adımdır. Finansal Aracı, ÇED e dayalı olarak projenin kümülatif etkilerinin sadece temel (sade) bir değerlendirmesi mi, yoksa derinlemesine bir kümülatif etki değerlendirmesi (KED) mi gerektirdiğini belirler. Kümülatif etki değerlendirmesi ideal olarak, bir nehir havzası yönetim planı gibi bölgesel veya sektörel bir planlama süreci bağlamında gerçekleģtirilir. Ancak, çoğu durumda bu mümkün değildir ve değerlendirmenin münferit proje düzeyinde gerçekleģtirilmesi gerekir. Belirli bir projenin potansiyel kümülatif etkilerinin değerlendirmesi aģağıdakileri amaçlar: 1. Projenin, baģka kaynaklardan (halihazırda mevcut olan, gelecekte var olacağı öngörülebilen veya geçmiģte mevcut olan ve miras etkileri devam eden kaynaklar gibi) da etkilenmesi olası bir veya daha fazla DEB üzerinde bir etkiye sahip olup olmayacağını belirlemek; 2. Bu gibi etkilerin öngörülmesi halinde, projenin etkilerinin, bu diğer stres yaratıcı etkenlerin etkileri ile kümülatif olarak nasıl etkileģeceğini (katkı yaparak, sinerji yaratarak) belirlemek; 3. Proje için etki azaltma önlemleri uygulandıktan sonra, proje etkilerinin diğer etkiler ile birlikte DEB özellikleri üzerinde Ģimdi veya gelecekte önemli bir istenmeyen değiģikliğe yol açıp açmayacağını belirlemek. Gerekli değerlendirme türünün belirlenmesinde takip edilecek temel kriterler Ģunlardır: ÇED in aģağıdaki durumları tespit etmesi halinde kümülatif etkilerin basit bir değerlendirmesi yeterlidir: (i) önerilen projenin etkilerinin, seçilen DEB lerden herhangi biri üzerindeki toplam etkiye sadece küçük bir katkı yapacak nitelikte olması; veya (ii) kümülatif etkilerin bir endiģe kaynağı olduğu kolaylıkla tanımlanabilecek çok az sayıda DEB in bulunması; ve/veya (iii) farklı stres yaratan etkenlerin DEB ler üzerindeki etkileri arasındaki etkileģimlerin açık olması ve kolaylıkla anlaģılabilir, açıklanabilir ve değerlendirilebilir olması. ÇED in aģağıdaki durumları göstermesi halinde daha derinlemesine bir KED yapılması gereklidir: (i) önerilen projenin, tespit edilen DEB lerden birisi veya birkaçı üzerindeki toplam etkinin önemli bir bölümünü oluģturması; ve/veya (ii) birden fazla stres yaratan etkenden kaynaklanan kümülatif etkilere maruz kalması olası birkaç DEB in olması; ve/veya (iii) farklı stres yaratan etkenlerin etkileri arasındaki etkileģimleri karmaģık olması (örneğin potansiyel olarak sinerji yaratması veya birbirlerine bağımlı olması) ve kolaylıkla anlaģılabilir öngörülebilir olmaması. 13

14 Belirli bir proje için gereken kümülatif etki değerlendirmesinin düzeyini belirlemek ve uygulamak için iki aģamalı bir süreç kullanılacaktır: Birinci AĢama (tam veya sınırlı) ÇED çalıģması kapsamında gerçekleģtirilen basit bir değerlendirmedir. Çoğu durumda bu yeterli olacaktır. Ancak, Birinci AĢlamanın sonuçlarından birisi, Ġkinci AĢamaya (bir derinlemesine KED) ihtiyaç duyulduğu kararı olabilir. Birinci AĢama ve Ġkinci AĢamanın gerçekleģtirilmesinde uygulanan yöntemler aģağıda özetlenmiģtir. 1. AĢama: önerilen bir projenin potansiyel kümülatif etkilerinin ÇED kapsamında basit değerlendirmesi: 1. Proje kurgusunun ve kümülatif etkilere yol açabilecek bileģenlerinin ve faaliyetlerinin açıklanması (proje kurgusu açıklaması; endiģe kaynaklarının (genel düzeyde DEB ler) ve göz önüne alınması gereken diğer stres yaratıcı etkenlerin belirlenmesini içermelidir); 2. Projenin bu kaynaklar üzerindeki kümülatif etkilere nasıl katkıda bulunabileceğinin spesifik yollarının tespit edilmesi ve mesleki yargılamaya dayalı olarak farklı kaynaklardan gelen etkilerin etkileģiminin kolaylıkla karakterize edilebilir mi olduğunun (örneğin katkı yapıcı) yoksa daha karmaģık mı olduğunun (örneğin sinerji yaratıcı) belirlenmesi; 3. Projenin etkilerinin beklenen düzeyinin veya ölçeğinin hem ayrı olarak hem de bu kaynaklar üzerindeki kümülatif etkiye katkısı bakımından değerlendirilmesi (örneğin su alma ile ilgili olarak, normal su hacminin yüzde kaçı bu proje tarafından alınacak? Bu, farklı amaçlı toplam su alımının yüzde kaçını oluģturuyor?); 4. Mesleki değerlendirmeler, mevcut veriler ve bir etki matrisi gibi basit nitel araçlar kullanılarak, projenin ilgili kaynaklar üzerindeki kümülatif etkilere olası katkısının karakterize edilmesi, etkinin azaltılması için azaltma önlemlerinin önerilmesi (temel olarak projenin katkısı ancak aynı zamanda makul durumlarda proje kapsamı dıģındaki olası etki azaltma önlemleri), ve (etki azaltma önlemlerinin uygulanmasından sonra) ilgili kaynaklarda önemli değiģikliklere yol açabilecek önemli artık etkilerin olup olmayacağının gösterilmesi; veya 5. Mesleki değerlendirmeye dayalı olarak, soruları cevaplandırabilmek ve yukarıdaki (4) no lu maddede açıklanan önlemleri tavsiye edebilmek için derinlemesine bir kümülatif etki değerlendirmesinin gerekli olup olmadığının belirtilmesi. 2. AĢama: derinlemesine Kümülatif Etki Değerlendirmesi Bir derinlemesine KED için aģağıdaki temel unsurları içeren spesifik Görev Tanımları/Ģartnameler hazırlanmalıdır: (i) (ii) (iii) teknik uzmanlık bilgisini ve halkın katılımını bir araya getiren bir süreç yoluyla çalıģmanın üzerinde odaklandırılacağı spesifik DEB lerin belirlenmesi; DEB lerin gerekliliklerine dayalı olarak çalıģmanın mekansal ve zamansal sınırlarının belirlenmesi; her bir DEB için Kabul Edilebilir DeğiĢiklik Sınırlarının belirlenmesi; 14

15 (iv) DEB lerin mevcut durumunu (baģlangıç durumu) ve bunlar üzerindeki mevcut stres yaratıcı etkenlerin doğasını, kaynağını ve büyüklüğünü değerlendirmek için gereken verilerin toplanması. Çoğu durumda, mevcut baģlangıç durumu verilerinde ilave saha çalıģmaları yoluyla kapatılması gereken boģluklar olacaktır. Gerektiğinde ve teknik açıdan geçerli olduğunda, mevcut ilgili veri tabanlarından bilgiler dıģ değerleme yoluyla alınabilir 3 (örneğin projenin hedeflediği nehir havzası bilgilerinin mevcut olmaması, ancak benzer özelliklere sahip yakındaki bir nehir havzası ile ilgili bilgilerin mevcut olması); (v) projenin her bir DEB üzerindeki olası etkisinin değerlendirilmesi (yine güvenilir değerlendirme yapabilmek için gerekmesi halinde yeni verilerin toplanması dahil olmak üzere); (vi) öngörülen proje etkilerinin, diğer stres yaratıcı etkenler ile birlikte DEB ler üzerinde kabul edilebilir sınırlar üzerinde değiģikliğe yol açıp açmayacağını değerlendirmek için, kabul edilmiģ nicel ve kestirimci yöntemlerin (örneğin matematiksel modelleme veya bilgisayarlı modelleme) kullanılması; (vii) DEB ler üzerinde projeden ya da baģka önemli stres yaratıcı etkenlerden kaynaklanan baskıları azaltıcı gerçekçi etki azaltma önlemlerinin tespit edilmesi. Etki azaltma önlemlerinden sorumlu kurumları ve projenin doğrudan kontrolü dıģındaki etki azaltma ve izleme önlemlerinin uygulanmasını sağlamak için nelere ihtiyaç duyulacağını belirten bir önerilen Etki Azaltma ve Ġzleme Planının geliģtirilmesi. Mümkün olduğu durumlarda, etki azaltma ve izleme önlemlerinin tahmini maliyetleri de sunulmalıdır. (viii) DEB ler üzerindeki beklenen artık (azaltılamayacak) etkilerin gösterilmesi ve bunların Kabul Edilebilir DeğiĢiklik Sınırlarının aģılmasına yol açıp açmayacağının değerlendirilmesi. Derinlemesine KED ler Finansal Aracı tarafından incelenir ve ÇED kapsamında veya ayrı olarak halkın katılımı amacıyla açıklanır; ayrıca baģlangıçta Banka nın ön incelemesine tabi tutulacaktır. Birkaç KED gerçekleģtirildikten sonra, Finansal Aracı ve Banka Finansal Aracıların yeterli deneyim ve kapasiteyi geliģtirdikleri konusunda mutabık kalırsa, Banka KED ler için düzenli proje denetlemesi kapsamında sonradan inceleme uygulamasına geçebilir. DOKÜMANTASYON Alt proje sponsoru, ÇD dokümanlarının hazırlanmasından sorumlu olacaktır (örneğin ÇED, sınırlı ÇED, ÇYP, PTD, KED, vs.). ÇeĢitli olası sonuçlar kapsamında gerekli olan ÇD dokümanlarının türleri aģağıda ayrıntılı olarak açıklanmaktadır. Alt proje değerlendirmesine bağlı olarak, bir Kategori A projesi için hazırlanacak doküman Tam Çevresel Etki Değerlendirmesi olacaktır; Kategori B projeleri için ise sınırlı Çevresel Etki Değerlendirmesi veya ayrı bir ÇYP (veya kontrol listesi ÇYP) olabilir. Kategori A projeleri için derinlemesine Kümülatif Etki Değerlendirmesinin gerekmesi büyük bir olasılıktır, ancak yukarıda açıklanan kriterlere dayalı olarak bazı Kategori B projeleri için de gerekebilir. 3 Bu verilerin kullanılmasının nedeni ve metodu da referans verilerek belirtilmelidir. 15

16 Kategori A Ek I ve Ek II- ÇED Gerekli Kararı Bu projeler için, Türkiye deki düzenlemeler kapsamında bir ÇED in hazırlanması zorunludur. Alt proje sponsoru, Finansal Aracıya Çevre ve ġehircilik Bakanlığı nın Çevresel Etki Değerlendirme Olumlu Kararının bir nüshasını (yani projenin ÇD sürecini müteakiben ilerleyebileceğine dair resmi onay) ve Nihai ÇED Raporunun Türkçe halini vermekle yükümlü olacaktır. Ayrıca, Kategori A projeleri için Dünya bankası politika gerekliliklerini karģılamak amacıyla bir ÇED Ek Raporuna/Zeyilnamesine ihtiyaç duyulacaktır. Tipik olarak, bu ek rapor boģluk analizine bağlı olarak, bunlarla sınırlı olmamak üzere aģağıdaki dokümanların Ġngilizce versiyonlarını içerecektir: (a) bir Yönetici Özeti, (b) Çevresel Yönetim Planı (ÇYP), (c) Proje Açıklaması ve (d) Halkın Katılımı Toplantılarının tutanaklarının kısa bir Ġngilizce özeti 4. Proje taraması sırasında projenin bir derinlemesine KED gerektirdiğinin tespit edilmesi halinde, bu da ÇED in ayrı bir bölümü veya eki olarak ya da ayrı bir doküman olarak sunulmalıdır. Ek II - ÇED Gerekli Değil Kararı Türkiye deki mevzuata göre bir ÇED gerekmediğinden dolayı, alt proje sponsorundan Finansal Aracıya bir PTD ile birlikte Çevre ve ġehircilik Bakanlığı nın ÇED Gerekli Değil kararının (yani proje için Türkiye deki mevzuata göre bir ÇED gerekmediğine dair resmi karar) bir Türkçe ve/veya Ġngilizce nüshasını sunması istenir. Finansal Aracı bir boģluk analizi gerçekleģtirir ve yukarıdaki Tarama bölümünde belirtilen kriterlere göre alt projenin potansiyel olarak önemli sahaya özgü çevresel sorunlar içerip içermediğini belirler. Finansal Aracı kararını Dünya Bankası na bildirir ve aynı zamanda Banka ya PTD dosyasını sunar. Finansal Aracının ve Banka nın PTD nin bu kararı almak için yeterli bilgiyi içermediği sonucuna varması halinde, Finansal Aracı alt proje sponsorundan projenin Kategori A projesi olup olmadığını belirlemek için ihtiyaç duyulan ilave bilgileri sunmasını ister. Projenin bir Kategori A projesi olduğu sonucuna varılması halinde, alt proje sponsorundan OP/BP/GP 4.01 ve diğer ilgili politikalarda (örneğin OP 4.04, OP 4.11) belirtilen Dünya Bankası gerekliliklerine uygun olarak bir ÇED hazırlaması istenir. Yine yukarıda açıklanan taramaya dayalı olarak, projenin ÇED raporunun bir parçası olarak ya da ayrı bir uygulama olarak derinlemesine bir KED gerektirdiği de kararlaģtırılabilir. 4 Dünya Bankası kuralları gereği, Kategori A projeleri hazırlayan firmaların bağımsız danıģmanlar olmaları ve alt proje ile bir iliģkilerinin bulunmaması gerekmektedir. Türk ÇED Yönetmeliği Madde 11.1 de bu konu ile ilgili bir madde yer almaktadır. 16

17 Kategori B Ek I, Ek II ÇED Gerekli Kararı, Ek II ÇED Gerekli Değil Kararı veya Kapsam DıĢı Türkiye deki ÇED Yönetmeliği kapsamında alt projenin Ek-I, veya Ek-II ÇED Gereklidir Kararı verilen bir proje olması ve bir tam ÇED hazırlanmış olması halinde, Finansal Aracı önceki bölümde açıklanan kriterlere dayalı olarak mevcut ÇED in Dünya Bankası nın Kategori B projelerine ilişkin ÇD dokümantasyon gerekliliklerini karşılayıp karşılamadığını, veya bir başka ÇD dokümanının daha (sınırlı ÇD veya ÇYP ya da kontrol listesi ÇYP) gerekli olup olmadığını kararlaştırır. Alt projenin Ek-II ÇED Gerekli Değil kararı verilmiş bir proje olması halinde, Türkiye deki ÇED gerekliliklerinin karģılanması için PTD hazırlanmıģ olmalıdır. Finansal Aracı önceki bölümde açıklanan kriterlere dayalı olarak mevcut PTD nin Dünya Bankası nın Kategori B projelerine iliģkin ÇD dokümantasyon gerekliliklerini karģılayıp karģılamadığını, veya bir baģka ÇD dokümanının daha (sınırlı ÇD veya ÇYP ya da kontrol listesi ÇYP) gerekli olup olmadığını kararlaģtırır. Mümkün olduğu ölçüde, sınırlı ÇD ve ÇYP PTD den alınan bilgilere dayalı olmalıdır; ancak, PTD nin kapsamına ve kalitesine bağlı olarak, Finansal Aracı ilave bilgilerin ve/veya analizlerin gerekli olduğuna karar verebilir. Alt projenin herhangi bir Ek kapsamına girmemesi halinde, Finansal Aracı yine de projeyi Kategori B olarak değerlendirebilir ve bu durumda yukarıda açıklandığı gibi bir ÇYP veya sınırlı ÇD istenebilir. Ancak bu durumda dokümanın hazırlanmasında esas alınacak bir PTD olmayacaktır. Bir Kapsam DıĢı projenin Dünya Bankası Kategori A kapsamına girmesi olası değildir. Kategori C. Kapsam DıĢı (çoğunlukla sadede malzeme/ekipman alımı ve/veya tesisat iģleri içeren projeler için) alt projeler Dünya bankası politikaları kapsamında herhangi bir ÇD gerekliliğine tabi değildir. Not: Tüm Ek I ve II hidro alt projeleri için, alt proje sponsoru Finansal Aracıya ÇED raporu (ve resmi ÇED Olumlu Kararı belgesini) veya PTD dosyasını (ve resmi ÇED Gerekli Değil Kararı belgesini) sunacaktır ve Finansal Aracı dosyada tespit edilen çevresel hususları inceleyerek alt projenin suyun memba ve mansap yönlerindeki kullanımını da gösteren genel nehir havzası bağlamında yeterince değerlendirilip değerlendirilmediğini tespit edecektir. Banka ile aksi kararlaģtırılmadığı sürece, Finansal Aracı, projenin (A) Dünya Bankası OP 4.04 Ek A da tanımlanan Doğal YaĢam Alanları ve Kritik YaĢam Alanları; ve (B) Borçlunun koruma amaçlı mevzuatı kapsamında koruma altına alınan diğer alanlar 5 üzerinde yer alan hidro alt projeleri finanse etmemesini sağlayacaktır. 5 Bu koģul mahkemede ihtilaf konusu sahaları, izinleri ve ruhsatları da içerir; yani eğer bir alanın koruma statüsü Hükümet tarafından değiģtirilmiģ veya değiģtiriliyor ise, bu sahalar önerilen proje finansmanı için uygun OLMAYACAKTIR. 17

18 Tüm hidroelektrik projeleri belirli düzeyde bir saha dıģı (mansap) etki potansiyeline sahiptir. Dolayısıyla, hidro projeleri için, Finansal Aracı bir derinlemesine Kümülatif Etki Değerlendirmesinin gerekip gerekmediğini belirlemek için yukarıda açıklanan tarama sürecini uygulayacaktır, ve gerekli olduğunun tespit edilmesi halinde proje sponsoruna buna göre bilgi ve rehberlik sağlayacaktır. Finansal Aracının bir derinlemesine KED çalıģmasına ihtiyaç duyulmadığına karar vermesi halinde, alt proje sponsoruna alt proje ÇD çalıģmasının, kümülatif etki konuları ve neden bunların önemli düzeyde olmasının beklenmediği ile ilgili bir tartıģma bölümünü içermesi gerektiği bildirilecektir. Ġlave finansmanın Kredi Yürürlük tarihinden 1 yıl sonra, veya Banka tarafından kararlaģtırılan baģka bir zaman, Banka kümülatif etki değerlendirmeleri ile ilgili gerekliliklerin ĠĢletim El Kitaplarına uygun olarak uygulanıp uygulanmadıklarını inceleyebilir. Banka ve Finansal Aracılar, kümülatif etkilerin azaltılmasına yönelik yeterli süreç ve kapasitelerin (Finansal Aracıların görevlendirmeyi tercih edebileceği eğitimli harici danıģmanlar dahil olmak üzere) oluģmuģ olduğu konusunda tatmin olmaları halinde, Banka KED inceleme/onay sürecini Finansal Aracılara devretmeye ve ön inceleme uygulamasından denetleme süreci kapsamında gerçekleģtirilecek sonradan inceleme uygulamasına geçmeye karar verebilir. Türkiye deki ÇED mevzuatı ile Dünya Bankası operasyonel politikaları arasında, proje ile ilgili bileģenlerin çevresel değerlendirme sürecine entegre edilmesi ile ilgili bir baģka farklılığı vurgulamak da önemli olacaktır. Türkiye deki çevre mevzuatı bir projenin yardımcı yapıları konusunda pek açık değildir; dolayısıyla yeni açılan veya geniģletilen eriģim yolları, malzeme ocakları, bir yenilenebilir enerji projesi için planlanan iletim hatları gibi proje ile iliģkili bileģenler ve bunların öngörülen çevresel etkileri aynı ÇD dokümanında gereğince ele alınmamaktadır. ġu anda mevzuat bir projenin farklı bileģenleri için onay almak amacıyla farklı çevresel değerlendirme dokümanlarının sunulmasına izin vermektedir (alt bileģenler Yönetmelik Ek-I ve Ek-II hükümlerine tabi ise) ancak aralarındaki bağlantılar sorgulanmamaktadır. Sadece 17 Temmuz 2008 tarihli ÇED Yönetmeliğin 25. maddesi, borçlu tarafından tercih edilmesi halinde tüm proje bileģenlerini kapsayan bir entegre ÇED raporunun veya bir PTD nin hazırlanabileceğini belirtmektedir. Öte yandan, OP 4.01 proje etki alanını açık bir Ģekilde Ģöyle tanımlamaktadır: Elektrik iletim koridorları, boru hatları, kanallar, tüneller, taģıma ve eriģim yolları, ariyet ve bertaraf alanları, inģaat Ģantiyeleri ve projenin yol açtığı plansız yerleģim alanları (örneğin anlık yerleģim, kütük kesme veya eriģim yolları boyunca tarımın kaydırılması) gibi tüm yan hususları da dahil olmak üzere projeden etkilenmesi muhtemel bölge. Dolayısıyla, proje DB standartlarına göre taranırken tüm proje bileģenleri dikkate alınacaktır ve DB standartlarına uygunluk için hazırlanan ÇD (ÇED, sınırlı ÇD, ÇYP) projenin tüm bileģenleri ile birlikte bunların çevresel etkilerini ve etki azaltma/izleme önlemlerini ele almalıdır. 18

19 HALKIN KATILIMI Kategori A Ek I ve Ek II-ÇED Gerekli Kararı Verilen Projeler Türkiye deki yeni ÇD mevzuatı, Ek-I projeleri ve Ek-II ÇED Gerekli Karartı verilen projeler için Çevre ve ġehircilik Bakanlığı tarafından bir halkın katılımı toplantısı yapılmasını gerektirmektedir (kapsam belirleme aģamasında); ancak Nihai ÇED kararı verilmeden önce halkın görüģlerinin alınabilmesi için Taslak ÇED raporunun 30 gün boyunca sahada askıya çıkarılmasına yönelik bir baģka gereklilik daha bulunmaktadır. Yönetmelik ayrıca ÇED hazırlığının çeģitli aģamalarında birkaç halkın katılımı toplantısının yapılmasını öngörmektedir taslak doküman ile ilgili halkın katılımı toplantısı dahil olmak üzere. Dünya Bankası nın ÇD politikası bir Kategori A projesi için iki adet halkın katılımı toplantısı yapılmasını gerektirmektedir: ilki erken bir aģamada (örneğin kapsam belirleme aģamasında veya ÇED Görev Tanımı üzerine) ve ikincisi Taslak ÇED üzerine, iletilen görüģlerin dokümanın nihai hale getirilmesinde hâlâ dikkate alınabileceği bir noktada. Türkiye deki mevzuat, Çevre ve ġehircilik Bakanlığı nın ilgili kurum ve kuruluģların temsilcilerinden oluģan bir komisyon oluģturmasını öngörmektedir. 6 Komisyon, ÇED in kapsamını ve formatını belirlemek için (kapsam belirleme), halkın katılımı toplantısının sonuçlarını dikkate alarak Taslak ÇED i inceleyip değerlendirecektir. Bu prosedür Dünya Bankası ÇD politikası kapsamındaki birinci halkın katılımı toplantısı koģulunu karģılamaktadır. Taslak ÇED aynı zamanda görüģler için kamuoyuna açıklanmaktadır ve Komisyon değerlendirmesinde kamuoyu görüģlerini dikkate almak zorundadır. Komisyon daha sonra kamuoyu görüģlerini de içeren ÇED i sonuçlandıracak ve ÇED raporunu projenin onaylanıp onaylanmayacağına dair nihai karar için Çevre ve ġehircilik Bakanlığı na sunacaktır. Bu aģamada ÇED yine kamuoyu görüģlerine açıklanacaktır. Taslak ÇED in kamuoyu incelemesine ve görüģlerine açılması çoğu durumda Dünya Bankası nın Kategori A projelerine yönelik ikinci istiģare gerekliliğini karģılayacaktır. Bununla birlikte, Finansal Aracı önerilen bir alt proje ile ilgili olarak düzenlenen halkın katılımı sürecinin etkililiğini değerlendirecek, taslak ÇED in ÇED Yönetmeliğinin uygulama prosedürleri çerçevesinde kamuoyu incelemesine açılıp açılmadığını kontrol edecek ve gerekli görmesi halinde alt proje sponsorunun ikinci bir halkın katılımı toplantısı düzenlemesini isteyebilecektir. ÇED Kararları Çevre ve ġehircilik Bakanlığı web sitesinde yayınlanmaktadır. Ayıca, Türkiye deki ÇED mevzuatının gerektirdiği ÇED raporları Çevre ve ġehircilik Bakanlığı nın web sitesinde (http://www2.cedgm.gov.tr/dosya/cedsonuckarar/cedsonuc.htm) kamuoyu görüģlerine sunulmaktadır; Türkiye deki mevzuat gerekliliklerine dayalı olarak açıklanmayan 6 Komisyonun muhtemel üyeleri arasında Ģunlar bulunmaktadır: Tarım bakanlığı, Çevre Bakanlığı, Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı, DSĠ (Devlet Su ĠĢleri Genel Müdürlüğü), Karayolları Genel Müdürlüğü, MTA Genel Müdürlüğü, Yerel Çevre Kurulları, Ġlgili ÇġB Daire BaĢkanları, Proje Sponsoru. 19

20 projeler için, alt proje sponsorunun web sitesinde veya uygun baģka bir web sitesinde raporların açıklanması yeterlidir. Birinci ve ikinci halkın katılımı toplantılarının tutanaklarının kısa bir Ġngilizce özetine, Dünya Bankası na sunulan ÇED Ek raporunun/zeyilnamesinin ekinde yer verilmelidir. Ayrıca, KED in bir Kategori A projesine yönelik Tam ÇED in bir parçası olabileceğini veya ayrı bir doküman olarak hazırlanabileceğini belirtmek gerekir. KED istiģare gereklilikleri ĠstiĢare ile ilgili Genel Notlar bölümünde ayrıntılı olarak açıklanmaktadır. Ek II-ÇED Gerekli Değil Kararı Verilen Projeler Kategori A Türkiye deki ÇED Yönetmeliği Ek-II projeleri için halkın katılımı faaliyetleri gerektirmemektedir. Dolayısıyla, Ek-II olarak tanımlanan ancak DB standartlarına göre Kategori A olarak sınıflandırılan ve Dünya Bankası gerekliliklerine göre bir ÇED hazırlanacak projeler için, ilgili alt proje sponsoru en az iki halkın katılımı toplantısı düzenlemekle yükümlüdür: birincisi Dünya Bankası ÇED dokümanına yönelik Görev Tanımlarını tartıģmak için, ikincisi taslak ÇED dokümanını tartıģmak için. Halkın katılımı toplantısının sonucunda ilave bir toplantıya ihtiyaç olduğunun kararlaģtırılması halinde, ilave toplantılar da düzenlenecektir. Kategori B Ek I ve Ek II-ÇED Gerekli ve Ek II-ÇED gerekli Değil Kararı verilen Projeler Basit ÇYP gerektiren projeler için bir kez halkın katılımı toplantısı yapılması gerekmektedir. Dünya Bankası kriterlerine göre sınırlı ÇD gerektiren projeler için, iki kez halkın katılımı toplantısı yapılması gerekmektedir (Kategori A projelerine benzer Ģekilde). Ek-I projeleri için, bu gereklilik Türkiye deki ÇD prosedürleri kapsamında karģılanmaktadır. Bununla birlikte, tüm Ek-II projeleri için, alt proje sponsoru tarafından bir halkın katılımı toplantısı düzenlenmesi gerekmektedir. Toplantı tarihi ve saati ilgili tarafların toplantıya katılmasına olanak tanıyacak kadar önceden kamuoyuna duyurulmalıdır. Ayrıca, halkın bilgilendirilmesi ile ilgili ayrıntılar (duyuru Ģekli, katılımcı listesi, dile getirilen hususlar, vs.) hazırlanacak olan ÇYP nin veya sınırlı ÇD nin ekinde ayrı bir bölümü olarak belgelenmelidir. KED nin bir Kategori A tam ÇED raporunun veya bir Kategori B sınırlı ÇD raporunun bir parçasını oluģturabileceği veya ayrı bir doküman olarak hazırlanabileceğini belirtmek gerekir. KED istiģare gereklilikleri ĠstiĢare ile ilgili Genel Notlar bölümünde ayrıntılı olarak açıklanmıģtır. Kapsam Dışı Projeler Bir kez halkın katılımı toplantısının yapılması ve bu toplantının alt proje sponsoru tarafından gerçekleģtirilmesi gerekmektedir. Toplantı tarihi ve saati ilgili tarafların 20

OPERASYONEL EL KİTABI ÇEVRESEL KORUMA ÖNLEMLERİ ÇERÇEVE DOKÜMANI

OPERASYONEL EL KİTABI ÇEVRESEL KORUMA ÖNLEMLERİ ÇERÇEVE DOKÜMANI Public Disclosure Authorized ÖZEL SEKTÖR YENİLENEBİLİR ENERJİ VE ENERJİ VERİMLİLİĞİ PROJESİ E26862 v2 Public Disclosure Authorized Public Disclosure Authorized OPERASYONEL EL KİTABI ÇEVRESEL KORUMA ÖNLEMLERİ

Detaylı

ÖZEL SEKTÖR YENĠLENEBĠLĠR ENERJĠ VE ENERJĠ VERĠMLĠLĠĞĠ PROJESĠ OPERASYONEL EL KĠTABI BARAJ GÜVENLĠĞĠ POLĠTĠKA ÇERÇEVESĠ

ÖZEL SEKTÖR YENĠLENEBĠLĠR ENERJĠ VE ENERJĠ VERĠMLĠLĠĞĠ PROJESĠ OPERASYONEL EL KĠTABI BARAJ GÜVENLĠĞĠ POLĠTĠKA ÇERÇEVESĠ ÖZEL SEKTÖR YENĠLENEBĠLĠR ENERJĠ VE ENERJĠ VERĠMLĠLĠĞĠ PROJESĠ OPERASYONEL EL KĠTABI BARAJ GÜVENLĠĞĠ POLĠTĠKA ÇERÇEVESĠ The Operational Manual was prepared in English. The translation of the Operational

Detaylı

Bir Bakışta Proje Döngüsü

Bir Bakışta Proje Döngüsü 1 Bir Bakışta Proje Döngüsü Carla Pittalis, Operasyonlar Sorumlusu Dünya Bankası UYGULAMA DESTEK ÇALIġTAYI Ankara, 6-10 Şubat 2012 2 Amaçlar Proje hazırlık ve yönetim çalışmalarının önemini vurgulamak

Detaylı

Enerji Yatırımları Fizibilite Raporu Hazırlanması Semineri Enerji Yatırımlarının Çevresel ve Sosyal Etkilerinin Değerlendirilmesi 29 Mart 2012

Enerji Yatırımları Fizibilite Raporu Hazırlanması Semineri Enerji Yatırımlarının Çevresel ve Sosyal Etkilerinin Değerlendirilmesi 29 Mart 2012 Enerji Yatırımları Fizibilite Raporu Hazırlanması Semineri Enerji Yatırımlarının Çevresel ve Sosyal Etkilerinin Değerlendirilmesi 29 Mart 2012 H.Bülent KADIOĞLU Çevre Mühendisi Golder Associates Sunum

Detaylı

TANITIM KATALOĞU www.enpark.com.tr

TANITIM KATALOĞU www.enpark.com.tr TANITIM KATALOĞU www.enpark.com.tr HAKKIMIZDA Enpark Çevre Danışmanlık; Türkiye nin, kalkınmaya yönelik yapılanmasını uluslararası çevresel değerlerle uyum içerisinde sürdürebilmesine katkı sağlamak, şirketlere

Detaylı

T.C. ÇEVRE ve ORMAN BAKANLIĞI Çevre Yönetimi Genel Müdürlüğü

T.C. ÇEVRE ve ORMAN BAKANLIĞI Çevre Yönetimi Genel Müdürlüğü T.C. ÇEVRE ve ORMAN BAKANLIĞI Çevre Yönetimi Genel Müdürlüğü MADEN ATIKLARININ YÖNETĠMĠ PROJESĠ Erdoğan KARACA Çevre ve Orman Uzmanı Nisan 2011 1 NEDEN PROJE? AVRUPA BĠRLĠĞĠNE UYUM SÜRECĠ Çevre Faslı Maden

Detaylı

III. ÇEVRESEL İNCELEME PROSEDÜRLERİ

III. ÇEVRESEL İNCELEME PROSEDÜRLERİ III. ÇEVRESEL İNCELEME PROSEDÜRLERİ Arka Plan 1. Dördüncü İhracat Finansmanı Aracılık Kredisi (EFIL IV) kapsamında sağlanacak olan tüm alt krediler, Eximbank tarafından bu bölümde açıklanan prosedürleri

Detaylı

ATIKLARIN DÜZENLİ DEPOLANMASINA DAİR YÖNETMELİK

ATIKLARIN DÜZENLİ DEPOLANMASINA DAİR YÖNETMELİK ATIKLARIN DÜZENLİ DEPOLANMASINA DAİR YÖNETMELİK Lisans başvurusu Düzenli depolama tesisleri için tesisin bulunduğu belediyeden usulüne göre alınmış izin veya ruhsat üzerine Bakanlıktan lisans alınması

Detaylı

T.C. B A Ş B A K A N L I K Personel ve Prensipler Genel Müdürlüğü. Sayı : B.02.0.PPG.0.12-010-06/5464 30 NĠSAN 2010 GENELGE 2010/11

T.C. B A Ş B A K A N L I K Personel ve Prensipler Genel Müdürlüğü. Sayı : B.02.0.PPG.0.12-010-06/5464 30 NĠSAN 2010 GENELGE 2010/11 GENELGE 2010/11 Dokuzuncu Kalkınma Planında yer alan Ġstanbul un uluslararası finans merkezi olması hedefini gerçekleģtirmek üzere yapılan çalıģmalar kapsamında, Ġstanbul Uluslararası Finans Merkezi Stratejisi

Detaylı

ÇEVRESEL GÖZDEN GEÇİRME İŞLEMLERİ

ÇEVRESEL GÖZDEN GEÇİRME İŞLEMLERİ ÇEVRESEL GÖZDEN GEÇİRME İŞLEMLERİ Arka Plan 1. Dördüncü İhracat Finansmanı Aracılık Kredisi (EFIL IV) kapsamında finanse edilen tüm kredilerin Aracı Finans Kurumları tarafından bu Bölüm de açıklanan işlemleri

Detaylı

TASLAK TÜZÜK ÇEVRE DENETİMİ

TASLAK TÜZÜK ÇEVRE DENETİMİ Versiyon 4 16 Ekim 2012 TASLAK TÜZÜK ÇEVRE DENETİMİ Bölüm 1: Genel 1. Kısa Başlık 2. Yetkili Kurum 3. Kapsam 4. Tanımlar 5. Denetim Türleri 6. Çevre Hususlarının Kapsamı 7. İşletmecinin Sorumlulukları

Detaylı

İlişkili taraf tanımı ile bu standardın kapsamının ayrıntıları için UMS 24 standardına bakınız.

İlişkili taraf tanımı ile bu standardın kapsamının ayrıntıları için UMS 24 standardına bakınız. UMS 24 Standarda (standardın ilgili paragraflarına referans verilmiştir) İlişkili Taraflar İle İlgili Açıklamalar Kontrol listesinin bu kısmı ilişkili taraflar ve söz konusu taraflarla olan işlemlerin

Detaylı

T.C. ÇEVRE VE ŞEHİRCİLİK BAKANLIĞI Çevresel Etki Değerlendirmesi İzin ve Denetim Genel Müdürlüğü MADEN ARAMA PROJELERİNE YÖNELİK UYGULAMA TALİMATI

T.C. ÇEVRE VE ŞEHİRCİLİK BAKANLIĞI Çevresel Etki Değerlendirmesi İzin ve Denetim Genel Müdürlüğü MADEN ARAMA PROJELERİNE YÖNELİK UYGULAMA TALİMATI Sayfa1 MADEN ARAMA PROJELERİNE YÖNELİK UYGULAMA TALİMATI 03.10.2013 tarihli ve 28784 sayılı Resmi Gazete de yayımlanarak yürürlüğe giren ÇED Yönetmeliği nin 5. Maddesi gereği, 26. Maddesi kapsamında yer

Detaylı

Uluslararası Finansal Raporlama Standartlarının İlk Uygulaması

Uluslararası Finansal Raporlama Standartlarının İlk Uygulaması UFRS 1 Standarda (standardın ilgili paragraflarına referans verilmiştir) UFRS 1.20A UFRS 1.25B Uluslararası Finansal Raporlama Standartlarının İlk Uygulaması Kontrol listesinin bu kısmı, bir işletmenin

Detaylı

TR 2008 IB EN 04 MADEN ATIKLARININ YÖNETİMİ PROJESİ

TR 2008 IB EN 04 MADEN ATIKLARININ YÖNETİMİ PROJESİ TR 2008 IB EN 04 MADEN ATIKLARININ YÖNETİMİ PROJESİ Ülkü Füsun ERTÜRK Maden atıkları ve Tehlikesiz Atıkların Yönetimi Şube Müdürlüğü Kimya Müh. Antalya, 24-26.04.2012 Maden Atıklarının Yönetimi Projesi

Detaylı

Dünya Bankası Finansal Yönetim Uygulamalarında Stratejik Yönelimler ve Son Gelişmeler

Dünya Bankası Finansal Yönetim Uygulamalarında Stratejik Yönelimler ve Son Gelişmeler Dünya Bankası Finansal Yönetim Uygulamalarında Stratejik Yönelimler ve Son Gelişmeler ECA Bölge Perspektifi Marius Koen TÜRKİYE: Uygulama Destek Çalıştayı 6-10 Şubat 2012 Ankara, Türkiye 2 Kapsam ve Amaçlar

Detaylı

NAZİLLİ DEVLET HASTANESİ RİSK ANALİZİ PROSEDÜRÜ

NAZİLLİ DEVLET HASTANESİ RİSK ANALİZİ PROSEDÜRÜ Sayfa 1 / 6 1. AMAÇ 2. KAPSAM Nazilli Devlet Hastanesinde bölüm bazında risk değerlendirmeleri yaparak çalışanların çalıştıkları alanlardan kaynaklı risklerini belirlemek ve gerekli önlemlerin alınmasını

Detaylı

KARAYOLU TASARIMI RAPORU. Ek 1. Kavşak Tipi Seçimi ile ilgili olarak Önerilen Esaslar

KARAYOLU TASARIMI RAPORU. Ek 1. Kavşak Tipi Seçimi ile ilgili olarak Önerilen Esaslar KARAYOLU TASARIMI RAPORU Kavşak Tipi Seçimi ile ilgili olarak Önerilen Esaslar Haziran 2000 İçindekiler Sayfa 1 Giriş 2 1.1 Amaç 2 1.2 Hemzemin kavģakların sınıflandırılması 2 1.3 Ġçerik 2 2 Önerilen seçim

Detaylı

BANKAMIZ HAKKINDA 1975-1988. 1990-Günümüze. DESİYAB Dönemi. Türkiye Kalkınma Bankası TURİZM BANKASI

BANKAMIZ HAKKINDA 1975-1988. 1990-Günümüze. DESİYAB Dönemi. Türkiye Kalkınma Bankası TURİZM BANKASI BANKAMIZ HAKKINDA TURİZM BANKASI 1975-1988 1988 90 1990-Günümüze DESİYAB Dönemi Türkiye Kalkınma Bankası BANKAMIZ HAKKINDA Bankamızın Misyonu, Ülkemizin kalkınması ve büyümenin sürdürülebilirliği doğrultusunda

Detaylı

vizyon escarus hakkında misyon hakkında Escarus un misyonu, müşterilerine sürdürülebilirlik çözümleri sunan öncü bir şirket olmaktır.

vizyon escarus hakkında misyon hakkında Escarus un misyonu, müşterilerine sürdürülebilirlik çözümleri sunan öncü bir şirket olmaktır. escarus hakkında Nisan 2011 de faaliyetine başlayan Escarus Sürdürülebilir Danışmanlık A.Ş., deneyimli ve profesyonel kadrosuyla sürdürülebilirlik çözümleri geliştirerek, danışmanlık hizmetleri vermek

Detaylı

TÜRKİYE BELEDİYE HİZMETLERİ İLAVE FİNANSMAN PROJESİ ÇEVRESEL ÇERÇEVE

TÜRKİYE BELEDİYE HİZMETLERİ İLAVE FİNANSMAN PROJESİ ÇEVRESEL ÇERÇEVE TÜRKİYE BELEDİYE HİZMETLERİ İLAVE FİNANSMAN PROJESİ ÇEVRESEL ÇERÇEVE GİRİŞ Belediye Hizmetleri İlave Finansman Projesi aşağıdaki yatırımları destekleyecektir: (a) su arıtma tesislerinin ve su temini şebekelerinin

Detaylı

ULUSAL SU VE SAĞLIK KONGRESİ

ULUSAL SU VE SAĞLIK KONGRESİ T.C. ORMAN VE SU İŞLERİ BAKANLIĞI DEVLET SU İŞLERİ GENEL MÜDÜRLÜĞÜ ULUSAL SU VE SAĞLIK KONGRESİ NEHĠR HAVZA YÖNETĠM PLANLARI, SU ÇERÇEVE DĠREKTĠFĠ VE BU KAPSAMDA DSĠ TARAFINDAN YAPILAN YERÜSTÜ SU KALĠTESĠ

Detaylı

ENDÜSTRİYEL ATIK YÖNETİM PLANI

ENDÜSTRİYEL ATIK YÖNETİM PLANI 1) ATIK ÜRETİCİSİNİN İLETİŞİM BİLGİLERİ: Adı Soyadı : Adres : Telefon : Faks : Vergi Sicil Numarası : İşletme Sahibi (Yetkili Kişi) : 2) FİRMADA ATIK YÖNETİMİNDEN SORUMLU KİŞİYE AİT BİLGİLER (İletişim

Detaylı

HES PROJELERİNDE ÇEVRE, EKONOMİ VE SÜRDÜRÜLEBİLİRLİK MART, 2010 ANKARA

HES PROJELERİNDE ÇEVRE, EKONOMİ VE SÜRDÜRÜLEBİLİRLİK MART, 2010 ANKARA HES PROJELERİNDE ÇEVRE, EKONOMİ VE SÜRDÜRÜLEBİLİRLİK MART, 2010 ANKARA SUNU KAPSAMI TÜRKİYE DE HES PROJELERİNİN GEÇMİŞİ FİNANSMAN İHTİYACI FİNANSMAN İLE İLGİLİ AKTÖRLER KARŞILAŞILAN GÜÇLÜKLER ILISU ÖRNEĞİ

Detaylı

Çevresel Etki Değerlendirmesi (ÇED) Nedir?

Çevresel Etki Değerlendirmesi (ÇED) Nedir? Çevresel Etki Değerlendirmesi (ÇED) Nedir? Çevresel Etki Değerlendirmesi (ÇED), gerçekleştirilmesi planlanan projelerin çevreye olabilecek olumlu ve olumsuz etkilerinin belirlenmesinde, olumsuz yöndeki

Detaylı

ÇEVRESEL ETKİ DEĞERLENDİRMESİ (ÇED) ve UYGULAMALARI. Selahittin HACIÖMEROĞLU Ziraat Yüksek Mühendisi/ÇED Uzmanı

ÇEVRESEL ETKİ DEĞERLENDİRMESİ (ÇED) ve UYGULAMALARI. Selahittin HACIÖMEROĞLU Ziraat Yüksek Mühendisi/ÇED Uzmanı ÇEVRESEL ETKİ DEĞERLENDİRMESİ (ÇED) ve UYGULAMALARI Selahittin HACIÖMEROĞLU Ziraat Yüksek Mühendisi/ÇED Uzmanı Günümüzden bin yıl önce yaşamış ünlü Türk Bilgini İbni Sina; Tozlar ve Dumanlar Olmasaydı

Detaylı

YAZILI DÜZENLEME PROSEDÜRÜ

YAZILI DÜZENLEME PROSEDÜRÜ Doküman Kodu:YÖN.PR.01 Yayın Tarihi:Eylül 2011 Revizyon Tarihi:Mayıs 2013 Revizyon No:03 Sayfa No:1/5 1. Amaç: Tarsus Devlet Hastanesinde kullanılan yazılı dokümanların formatının belirlenmesi. 2. Kapsam:

Detaylı

AVRUPA BİRLİĞİ ÇEVRE FASLI MÜZAKERE SÜRECİ

AVRUPA BİRLİĞİ ÇEVRE FASLI MÜZAKERE SÜRECİ AVRUPA BİRLİĞİ ÇEVRE FASLI MÜZAKERE SÜRECİ 1. Genel Süreç Çevre Faslı Müzakere Sürecine ilişkin; Çevre Faslı Tanıtıcı Tarama Toplantısı 03-11 Nisan 2006, Çevre Faslı Ayrıntılı Tarama Toplantısı 29 Mayıs

Detaylı

İSG PLANLAMA RİSK DEĞERLENDİRME PROSEDÜRÜ

İSG PLANLAMA RİSK DEĞERLENDİRME PROSEDÜRÜ SAYFA NO 1/6 1. AMAÇ KAPSAM: Hastanede yeni bir bölüm açarken veya devam eden bölümlerin tehlikelerinin belirlenmesi, risklerin değerlendirilmesi, İSG programlarının oluşturulması ve gerekli kontrol ölçümlerinin

Detaylı

Risk Değerlendirmesi ve Yönetimi

Risk Değerlendirmesi ve Yönetimi Risk Değerlendirmesi ve Yönetimi 6331 Sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu İşveren, iş sağlığı ve güvenliği yönünden risk değerlendirmesi yapmak veya yaptırmakla yükümlüdür. 6331 sayılı İş Sağlığı ve

Detaylı

İZİN BAŞVURUSU İÇERİĞİ PETROL RAFİNERİLERİ

İZİN BAŞVURUSU İÇERİĞİ PETROL RAFİNERİLERİ İZİN BAŞVURUSU İÇERİĞİ PETROL RAFİNERİLERİ 1 AŞAĞIDA ADI GEÇEN TESİSİN BİRİMLERİ İÇİN ENTEGRE ÇEVRE İZNİ GEREKLİLİĞİ İÇİN TEMEL PROJE : YERLEŞKE ADRESİ: VERİLİŞ TARİHİ: HAZIRLAYAN KİŞİ 1 : Adı - Soyadı

Detaylı

Türkiye de Stratejik Çevresel Değerlendirme: İhtiyaçlar, Zorluklar ve Fırsatlar

Türkiye de Stratejik Çevresel Değerlendirme: İhtiyaçlar, Zorluklar ve Fırsatlar Technical Assistance for Implementation of the By-Law on Strategic Environmental Assessment EuropeAid/133447/D/SER/TR Stratejik Çevresel Değerlendirme Yönetmeliği'nin Uygulanması Teknik Yardım Projesi

Detaylı

TEBLİĞ. ç) Hazinenin özel mülkiyetindeki taģınmaz: Tapuda Hazine adına tescilli taģınmazları,

TEBLİĞ. ç) Hazinenin özel mülkiyetindeki taģınmaz: Tapuda Hazine adına tescilli taģınmazları, 7 Şubat 2014 CUMA Resmî Gazete Sayı : 28906 Maliye Bakanlığından: TEBLİĞ MĠLLĠ EMLAK GENEL TEBLĠĞĠ (SIRA NO: 362) BĠRĠNCĠ BÖLÜM Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar Amaç MADDE 1 (1) Bu Genel Tebliğin amacı;

Detaylı

Tebliğ. İlişkili Taraf Açıklamalarına İlişkin Türkiye Muhasebe Standardı (TMS 24) Hakkında Tebliğ Sıra No: 17

Tebliğ. İlişkili Taraf Açıklamalarına İlişkin Türkiye Muhasebe Standardı (TMS 24) Hakkında Tebliğ Sıra No: 17 Tebliğ Türkiye Muhasebe Standartları Kurulundan: İlişkili Taraf Açıklamalarına İlişkin Türkiye Muhasebe Standardı (TMS 24) Hakkında Tebliğ Sıra No: 17 Amaç Madde 1- Bu Tebliğin amacı; ilişkili taraf açıklamalarına

Detaylı

ÇEVRESEL ETKİ DEĞERLENDİRMESİ YÖNETMELİĞİ AKIM ŞEMASI ÇED VE PLANLAMA ŞUBE MÜDÜRÜ MUHİTTİN KARABULUT

ÇEVRESEL ETKİ DEĞERLENDİRMESİ YÖNETMELİĞİ AKIM ŞEMASI ÇED VE PLANLAMA ŞUBE MÜDÜRÜ MUHİTTİN KARABULUT ÇEVRESEL ETKİ DEĞERLENDİRMESİ YÖNETMELİĞİ AKIM ŞEMASI ÇED VE PLANLAMA ŞUBE MÜDÜRÜ MUHİTTİN KARABULUT 1 ÇEVRESEL ETKİ DEĞERLENDİRMESİ YÖNETMELİĞİ AKIM ŞEMASI ÇED PROSEDÜRÜ ÇED PROSEDÜRÜ 16.12.2003 TARİHLİ

Detaylı

GRI Uygulama Seviyeleri 2000-2006 GRI. Versiyon 3.0

GRI Uygulama Seviyeleri 2000-2006 GRI. Versiyon 3.0 AL Kısa genel açıklama Bir raporun GRI İlkelerine dayandırıldığını göstermek için, rapor hazırlayıcıları Uygulama Seviyeleri sistemini kullanarak GRI Raporlama Çerçevesini hangi seviyede uygulamış olduklarını

Detaylı

MADRID DE STRATEJİK ÇEVRESEL DEĞERLENDİRME. Mariano Oliveros mariano.oliveros@madrid.org Şube Müdürü Çevresel Değerlendirme Genel Müdürlüğü.

MADRID DE STRATEJİK ÇEVRESEL DEĞERLENDİRME. Mariano Oliveros mariano.oliveros@madrid.org Şube Müdürü Çevresel Değerlendirme Genel Müdürlüğü. MADRID DE STRATEJİK ÇEVRESEL DEĞERLENDİRME Mariano Oliveros mariano.oliveros@madrid.org Şube Müdürü Çevresel Değerlendirme Genel Müdürlüğü. Madrid 1 STRATEJİK ÇEVRESEL DEĞERLENDİRME (SÇD) SÇD, sürdürülebilirliğe

Detaylı

ÜRETĠM TESĠSLERĠ BÖLGESEL BAĞLANTI KAPASĠTE RAPORU 2020-2025

ÜRETĠM TESĠSLERĠ BÖLGESEL BAĞLANTI KAPASĠTE RAPORU 2020-2025 ÜRETĠM TESĠSLERĠ BÖLGESEL BAĞLANTI KAPASĠTE RAPORU 2020-2025 31.07.2015 İçindekiler Ġçindekiler... 2 Amaç ve Kapsam... 7 1. Yöntem... 8 2. Bölgelerin Değerlendirmeleri ve Sonuçlar... 10 2.1. Akdeniz...

Detaylı

Yönetmelikler. Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığından: Patlayıcı Ortamların Tehlikelerinden Çalışanların Korunması Hakkında Yönetmelik

Yönetmelikler. Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığından: Patlayıcı Ortamların Tehlikelerinden Çalışanların Korunması Hakkında Yönetmelik Yönetmelikler Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığından: Patlayıcı Ortamların Tehlikelerinden Çalışanların Korunması Hakkında Yönetmelik BİRİNCİ BÖLÜM Amaç, Kapsam, Hukuki Dayanak, Tanımlar Amaç Madde 1

Detaylı

Güney Akım Açık Deniz Boru Hattı Türkiye Bölümü

Güney Akım Açık Deniz Boru Hattı Türkiye Bölümü Güney Akım Açık Deniz Boru Hattı Türkiye Bölümü Çevresel ve Sosyal Etki Değerlendirmesi (ÇSED) - Ekler Haziran 2014 Ek 2.1: Ulusal Mevzuat URS-EIA-REP-203876 Genel Çevre Kanunu, Sayı: 2872 ÇED Yönetmeliği

Detaylı

TEKSTİL SEKTÖRÜNDE ENTEGRE KİRLİLİK ÖNLEME VE KONTROL TEBLİĞİ

TEKSTİL SEKTÖRÜNDE ENTEGRE KİRLİLİK ÖNLEME VE KONTROL TEBLİĞİ TEKSTİL SEKTÖRÜNDE ENTEGRE KİRLİLİK ÖNLEME VE KONTROL TEBLİĞİ Tebliğ; 14 Aralık 2011 tarih ve 28142 sayılı R.G. EK 1. TESİS İÇİ MEVCUT EN İYİ TEKNİK (MET) UYGULAMALARI EK 2. TEKSTİL ENDÜSTRİSİ ATIKSULARI

Detaylı

SÜRDÜRÜLEBİLİR ARAZİ YÖNETİMİ İŞ FORUMU. Ankara Deklarasyonu

SÜRDÜRÜLEBİLİR ARAZİ YÖNETİMİ İŞ FORUMU. Ankara Deklarasyonu SÜRDÜRÜLEBİLİR ARAZİ YÖNETİMİ İŞ FORUMU Ankara Deklarasyonu Özet 2015 yılının Eylül ayında, Birleşmiş Milletler Genel Kurulu, 2030 Sürdürülebilir Kalkınma Gündemi kapsamında Arazi Bozulumunun Dengelenmesi

Detaylı

DÜNYA BANKASI OPERASYONLARINDA KULLANDIRIMLAR

DÜNYA BANKASI OPERASYONLARINDA KULLANDIRIMLAR DÜNYA BANKASI OPERASYONLARINDA KULLANDIRIMLAR Destekleyici Doküman Türleri Amaçlar Destekleyici doküman gerekliliklerinin anlaşılması Farklı tür destekleyici dokümanların ve bunların uygun kullanımının

Detaylı

TÜRKİYE DENETİM STANDARTLARI BAĞIMSIZ DENETİM STANDARDI 320 BAĞIMSIZ DENETİMİN PLANLANMASI VE YÜRÜTÜLMESİNDE ÖNEMLİLİK

TÜRKİYE DENETİM STANDARTLARI BAĞIMSIZ DENETİM STANDARDI 320 BAĞIMSIZ DENETİMİN PLANLANMASI VE YÜRÜTÜLMESİNDE ÖNEMLİLİK EK TÜRKİYE DENETİM STANDARTLARI BAĞIMSIZ DENETİM STANDARDI 320 BAĞIMSIZ DENETİMİN PLANLANMASI VE YÜRÜTÜLMESİNDE ÖNEMLİLİK BAĞIMSIZ DENETİM STANDARDI 320 BAĞIMSIZ DENETİMİN PLANLANMASI VE YÜRÜTÜLMESİNDE

Detaylı

Dünya Bankası Teftiş Paneli. Sorunlarınızı dinlemeye hazırız..

Dünya Bankası Teftiş Paneli. Sorunlarınızı dinlemeye hazırız.. Dünya Bankası Teftiş Paneli Sorunlarınızı dinlemeye hazırız.. Ne Teftiş Paneli Nedir? Teftiş Paneli, Dünya Bankası İcra Direktörleri Kurulu tarafından 1993 yılında Dünya Bankası tarafından finanse edilen

Detaylı

EK C GENEL VE TEKNİK TERİMLER SÖZLÜĞÜ YUSUFELİ BARAJI VE HES PROJESİ ÇEVRESEL ETKİ DEĞERLENDİRMESİ RAPORU

EK C GENEL VE TEKNİK TERİMLER SÖZLÜĞÜ YUSUFELİ BARAJI VE HES PROJESİ ÇEVRESEL ETKİ DEĞERLENDİRMESİ RAPORU EK C GENEL VE TEKNİK TERİMLER SÖZLÜĞÜ YUSUFELİ BARAJI VE HES PROJESİ ÇEVRESEL ETKİ DEĞERLENDİRMESİ RAPORU GENEL VE TEKNİK TERİMLER SÖZLÜĞÜ Açıklığı ve tutarlılığı sağlamak adına bu bölümde; ÇED raporlarında

Detaylı

Ġlgi: 08.10.2012 tarih ve B.23.0.HKM.0.11-010.01/3458/46063 sayılı Su Kanunu Tasarısı Taslağı konulu yazınız.

Ġlgi: 08.10.2012 tarih ve B.23.0.HKM.0.11-010.01/3458/46063 sayılı Su Kanunu Tasarısı Taslağı konulu yazınız. TÜRK MÜHENDĠS VE MĠMAR ODALARI BĠRLĠĞĠ UNION OF CHAMBERS OF TURKISH ENGINEERS AND ARCHITECTS UNION DES CHAMBRES DES INGENIEURS ET DES ARCHITECTES TURCS Selanik Caddesi No : 19/1 06650 Yenişehir ANKARA

Detaylı

Türkiye Muhasebe Standardı (TMS) 24 - İlişkili Taraf Açıklamaları

Türkiye Muhasebe Standardı (TMS) 24 - İlişkili Taraf Açıklamaları Türkiye Muhasebe Standardı (TMS) 24 - İlişkili Taraf Açıklamaları Pınar Güleç, Müdür - Denetim P. 1 TMS 24 ün amacı temel olarak: İşletmenin finansal durumu ile kâr veya zararının, ilişkili tarafların

Detaylı

SÇD Yasal Çerçevesi Sunumu

SÇD Yasal Çerçevesi Sunumu SÇD Yasal Çerçevesi Sunumu Eğiticinin Eğitimi, 1. Gün 15 Eylül 2014 Sunan: Mojca Hrabar, Eğitmen-Kilit Uzman Esaslar: SÇD yasal çerçevesi SÇD süreci şartları SÇD sürecine rehber yasal çerçeve AB SÇD Direktifi

Detaylı

7.Hafta: Risk ve Risk Analizi. DYA 114 Çevre Koruma. BÜRO YÖNETİMİ ve YÖNETİCİ ASİSTANLIĞI PROGRAMI Yrd.Doç.Dr. Sefa KOCABAŞ

7.Hafta: Risk ve Risk Analizi. DYA 114 Çevre Koruma. BÜRO YÖNETİMİ ve YÖNETİCİ ASİSTANLIĞI PROGRAMI Yrd.Doç.Dr. Sefa KOCABAŞ 7.Hafta: Risk ve Risk Analizi DYA 114 Çevre Koruma BÜRO YÖNETİMİ ve YÖNETİCİ ASİSTANLIĞI PROGRAMI Yrd.Doç.Dr. Sefa KOCABAŞ RİSK ve RİSK ANALİZİ Risk Belirli bir tehlikeli olayın meydana gelme olasılığı

Detaylı

ÇEVRESEL BANKACILIK ve TSKB

ÇEVRESEL BANKACILIK ve TSKB ÇEVRESEL BANKACILIK ve TSKB FUNDA GÜREL TSKB KURUMSAL PAZARLAMA MÜDÜRÜ Kısaca TSKB Türkiye de özel sektöre ait ilk kalkınma ve yatırım bankası olup 1950 yılında Dünya Bankası ve T.C. Merkez Bankası desteğiyle

Detaylı

Müfredat özeti International General Certificate in Occupational Health and Safety

Müfredat özeti International General Certificate in Occupational Health and Safety Müfredat özeti International General Certificate in Occupational Health and Safety Mart 2011 Müfredat özeti - NEBOSH International General Certificate in Occupational Health and Safety (Mart 2011 spesifikasyonlarına

Detaylı

b) Alt Proje, işbu İşletim Kılavuzu nun B Eki nde yer alıyorsa

b) Alt Proje, işbu İşletim Kılavuzu nun B Eki nde yer alıyorsa T.C.ZİRAAT BANKASI A.Ş. ÇEVRESEL İNCELEME PROSEDÜRLERİ Tarihçe Proje aracı bankalar aracılığıyla yürütüleceğinden Çevresel Kategorisi FI dır. Projenin planlanan kapsamından dolayı, tek koruma önlemi politikası

Detaylı

(1) ATRG L 268, 3.10.1998, s. 1.

(1) ATRG L 268, 3.10.1998, s. 1. 2119/98/AT sayılı Avrupa Parlamentosu ve Konsey Kararı çerçevesinde bulaşıcı hastalıkların önlenmesi ve kontrolü için erken uyarı ve yanıt sistemi hakkında 22 Aralık 1999 tarihli KOMİSYON KARARI [C(1999)

Detaylı

Entegre Kirlilik Önleme ve Kontrol Direktifinin Türkiye de Uygulanmasının Desteklenmesi Projesi

Entegre Kirlilik Önleme ve Kontrol Direktifinin Türkiye de Uygulanmasının Desteklenmesi Projesi T.C. ÇEVRE VE ŞEHİRCİLİK BAKANLIĞI Entegre Kirlilik Önleme ve Kontrol Direktifinin Türkiye de Uygulanmasının Desteklenmesi Projesi ÇEVRESEL ETKİ DEĞERLENDİRMESİ İZİN VE DENETİM GENEL MÜDÜRLÜĞÜ İzin ve

Detaylı

KENTSEL SU YÖNETĠMĠNDE ÇAĞDAġ GÖRÜġLER VE YAKLAġIMLAR

KENTSEL SU YÖNETĠMĠNDE ÇAĞDAġ GÖRÜġLER VE YAKLAġIMLAR KENTSEL SU YÖNETĠMĠNDE ÇAĞDAġ GÖRÜġLER VE YAKLAġIMLAR Dr. Canan KARAKAġ ULUSOY Jeoloji Yüksek Mühendisi 26-30 Ekim 2015 12.11.2015 Antalya Kentsel Su Yönetiminin Evreleri Kentsel Su Temini ve Güvenliği

Detaylı

MADDE 1 (1) Bu Yönetmeliğin amacı, Çevresel Etki Değerlendirmesi sürecinde uyulacak idari ve teknik usul ve esasları düzenlemektir.

MADDE 1 (1) Bu Yönetmeliğin amacı, Çevresel Etki Değerlendirmesi sürecinde uyulacak idari ve teknik usul ve esasları düzenlemektir. ÇEVRESEL ETKĠ DEĞERLENDĠRMESĠ YÖNETMELĠĞĠ Resmi Gazete Tarihi: 17.07.2008 Resmi Gazete Sayısı: 26939 ÇEVRESEL ETKĠ DEĞERLENDĠRMESĠ YÖNETMELĠĞĠ BĠRĠNCĠ BÖLÜM Amaç, Kapsam, Dayanak, Tanımlar ve Kısaltmalar

Detaylı

BATMAN ÜNİVERSİTESİ İÇ KONTROL SİSTEMİ DOKÜMAN YÖNETİMİ PROSEDÜRÜ

BATMAN ÜNİVERSİTESİ İÇ KONTROL SİSTEMİ DOKÜMAN YÖNETİMİ PROSEDÜRÜ 1. AMAÇ: Bu prosedürün amacı, Batman Üniversitesinde iç kontrol çalışmaları kapsamında üretilen ve üretilecek olan dokümanlar için; standart bir doküman yönetimi yöntemi belirlemektir. 2. KAPSAM: Bu prosedür,

Detaylı

İZLEME DEĞERLENDİRME BİRİMİ SIKÇA SORULAN SORULAR. Başvuru sahibi kimdir? Proje nedir?

İZLEME DEĞERLENDİRME BİRİMİ SIKÇA SORULAN SORULAR. Başvuru sahibi kimdir? Proje nedir? Proje nedir? Mali destekten yararlanmak üzere Ajansa sunulan belli bir amaca odaklanmış, bütçesi ile bütünlük arz eden, belirli, süreli ve düzenli faaliyetler bütününe denir. Başvuru Rehberi nedir? Ajans

Detaylı

TÜRKİYE DENETİM STANDARTLARI BAĞIMSIZ DENETİM STANDARDI 720

TÜRKİYE DENETİM STANDARTLARI BAĞIMSIZ DENETİM STANDARDI 720 TÜRKİYE DENETİM STANDARTLARI BAĞIMSIZ DENETİM STANDARDI 720 BAĞIMSIZ DENETÇİNİN DENETLENMİŞ FİNANSAL TABLOLARI İÇEREN DOKÜMANLARDAKİ DİĞER BİLGİLERE İLİŞKİN SORUMLULUKLARI Bu metin, Uluslararası Bağımsız

Detaylı

0212 252 29 00 / 151 &152 ebuyukbay@iso.org.tr (ÖDÜL Konu başlığı ile)

0212 252 29 00 / 151 &152 ebuyukbay@iso.org.tr (ÖDÜL Konu başlığı ile) ÖDÜL BAŞVURUSU İLE İLGİLİ HER TÜRLÜ SORULARINIZ İÇİN VE BAŞVURU DOSYASININ HAZIRLANMASI SIRASINDA İSO ÇEVRE ŞUBESİ'NDEN YOL GÖSTERİLMEK ÜZERE DESTEK ALINABİLİR. 0212 252 29 00 / 151 &152 ebuyukbay@iso.org.tr

Detaylı

TÜRKİYE DENETİM STANDARTLARI RİSKİN ERKEN SAPTANMASI SİSTEMİ VE KOMİTESİ HAKKINDA DENETÇİ RAPORUNA İLİŞKİN ESASLARA YÖNELİK İLKE KARARI

TÜRKİYE DENETİM STANDARTLARI RİSKİN ERKEN SAPTANMASI SİSTEMİ VE KOMİTESİ HAKKINDA DENETÇİ RAPORUNA İLİŞKİN ESASLARA YÖNELİK İLKE KARARI TÜRKİYE DENETİM STANDARTLARI RİSKİN ERKEN SAPTANMASI SİSTEMİ VE KOMİTESİ HAKKINDA DENETÇİ RAPORUNA İLİŞKİN ESASLARA YÖNELİK İLKE KARARI 18 Mart 2014 SALI Resmî Gazete Sayı : 28945 KURUL KARARI Kamu Gözetimi,

Detaylı

Su Yönetimi Sektörü için pilot SÇD 23 Ekim 2014

Su Yönetimi Sektörü için pilot SÇD 23 Ekim 2014 Technical Assistance for Implementation of the By-Law on Strategic Environmental Assessment EuropeAid/133447/D/SER/TR Stratejik Çevresel Değerlendirme Yönetmeliği'nin Uygulanması Teknik Yardım Projesi

Detaylı

T.C. B A ġ B A K A N L I K Personel ve Prensipler Genel Müdürlüğü. Sayı : B.02.0.PPG.0.12-010-06/14200 3 ARALIK 2009 GENELGE 2009/18

T.C. B A ġ B A K A N L I K Personel ve Prensipler Genel Müdürlüğü. Sayı : B.02.0.PPG.0.12-010-06/14200 3 ARALIK 2009 GENELGE 2009/18 I. GİRİŞ GENELGE 2009/18 2007-2013 döneminde Avrupa Birliğinden Ülkemize sağlanacak hibe niteliğindeki fonlar Avrupa Konseyinin 1085/2006 sayılı Katılım Öncesi Yardım Aracı Tüzüğü ve söz konusu Tüzüğün

Detaylı

DOĞU KARADENĠZDE HEYELAN SORUNUNUN ÇÖZÜMÜNE ĠLĠġKĠN DÜġÜNCELER

DOĞU KARADENĠZDE HEYELAN SORUNUNUN ÇÖZÜMÜNE ĠLĠġKĠN DÜġÜNCELER DOĞU KARADENĠZDE HEYELAN SORUNUNUN ÇÖZÜMÜNE ĠLĠġKĠN DÜġÜNCELER Kayıtlara göre, Doğu Kara Denizde heyelan sorunun varlığı 1929 dan beri bilinmektedir. Bu coğrafyada, özellikle can kaybına neden olan heyelanlardan

Detaylı

HAZİRAN 2013 MEVZUAT BÜLTENİ. Çevre & İş Güvenliği

HAZİRAN 2013 MEVZUAT BÜLTENİ. Çevre & İş Güvenliği HAZİRAN 2013 MEVZUAT BÜLTENİ Çevre & İş Güvenliği MEVZUATIN ADI : ÇOK TEHLİKELİ İŞLERDE GÖREVLENDİRİLEBİLECEK (C) SINIFI İŞ GÜVENLİĞİ UZMANLARI HAKKINDA TEBLİĞ R. G. TARİHİ / SAYISI : 14.06.2013 / 28677

Detaylı

TEKSTİL SEKTÖRÜNDE ENTEGRE KİRLİLİK ÖNLEME. Halime BEDİRHANOĞLU Çevre Uzmanı Su ve Toprak Yönetimi Dairesi Başkanlığı

TEKSTİL SEKTÖRÜNDE ENTEGRE KİRLİLİK ÖNLEME. Halime BEDİRHANOĞLU Çevre Uzmanı Su ve Toprak Yönetimi Dairesi Başkanlığı T.C. ÇEVRE VE ŞEHİRCİLİK BAKANLIĞI TEKSTİL SEKTÖRÜNDE ENTEGRE KİRLİLİK ÖNLEME Halime BEDİRHANOĞLU Çevre Uzmanı Su ve Toprak Yönetimi Dairesi Başkanlığı TEKSTİL SEKTÖRÜNDE ENTEGRE KİRLİLİK ÖNLEME VE KONTROL

Detaylı

ÇEVRE BOYUTLARININ DEĞERLENDİRİLMESİ PROSEDÜRÜ

ÇEVRE BOYUTLARININ DEĞERLENDİRİLMESİ PROSEDÜRÜ SAYFA NO 1/7 1. AMAÇ VE KAPSAM: Bu prosedürün amacı, TOTM nin faaliyetlerinin ve hizmetlerinin çevre güvenliği üzerinde gerçek veya potansiyel olarak önemli etkileri olabilecek çevresel boyutlarının (yönlerinin),

Detaylı

4. Gün: Strateji Uygulama Konu: Kanun Tasarısı Hazırlamak

4. Gün: Strateji Uygulama Konu: Kanun Tasarısı Hazırlamak 4. Gün: Strateji Uygulama Konu: Kanun Tasarısı Hazırlamak Tapio Laamanen 13 Ocak 2011 1 İstihdam ve Ekonomi Bakanlığı nda Kanun Tasarısı Hazırlama Süreci İlk adım Avrupa Birliği/Ulusal - Hükümet programı

Detaylı

İÇME SUYU ELDE EDİLEN VEYA ELDE EDİLMESİ PLANLANAN YÜZEYSEL SULARIN KALİTESİNE DAİR YÖNETMELİK BİRİNCİ BÖLÜM. Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar

İÇME SUYU ELDE EDİLEN VEYA ELDE EDİLMESİ PLANLANAN YÜZEYSEL SULARIN KALİTESİNE DAİR YÖNETMELİK BİRİNCİ BÖLÜM. Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar Yönetmeliğin Yayınlandığı Resmi Gazete nin Tarihi Sayısı 29/06/2012 28338 İÇME SUYU ELDE EDİLEN VEYA ELDE EDİLMESİ PLANLANAN YÜZEYSEL SULARIN KALİTESİNE DAİR YÖNETMELİK Amaç BİRİNCİ BÖLÜM Amaç, Kapsam,

Detaylı

Türkiye Elektrik İletim A.Ş. Reaktif Güç Kontrolü Hizmetinin Uygulanmasına İlişkin El Kitabı

Türkiye Elektrik İletim A.Ş. Reaktif Güç Kontrolü Hizmetinin Uygulanmasına İlişkin El Kitabı Türkiye Elektrik İletim A.Ş. Reaktif Güç Kontrolü Hizmetinin Uygulanmasına İlişkin El Kitabı Aralık 2010 İÇİNDEKİLER 1. GĠRĠġ VE TEMEL KAVRAMLAR... 2 2. REAKTĠF GÜÇ KONTROLÜ HĠZMETĠ... 5 3. SENKRON KOMPANSATÖR

Detaylı

TEBLİĞ Kamu Gözetimi, Muhasebe ve Denetim Standartları Kurumundan:

TEBLİĞ Kamu Gözetimi, Muhasebe ve Denetim Standartları Kurumundan: TEBLİĞ Kamu Gözetimi, Muhasebe ve Denetim Standartları Kurumundan: BAĞIMSIZ DENETÇİNİN DENETLENMİŞ FİNANSAL TABLOLARI İÇEREN DOKÜMANLARDAKİ DİĞER BİLGİLERE İLİŞKİN SORUMLULUKLARI (BDS 720) HAKKINDA TEBLİĞ

Detaylı

SAĞLIK ETKİ DEĞERLENDİRMESİ

SAĞLIK ETKİ DEĞERLENDİRMESİ SAĞLIK ETKİ DEĞERLENDİRMESİ SAĞLIK ETKİSİ Bir politikanın, bir stratejinin programın veya projenin nüfusun ve nüfus gruplarının sağlığı üzerinde dolaylı yada dolaysız etkileridir. SAĞLIK ETKİ DEĞERLENDİRMESİNİN

Detaylı

SAYI :B.18.0.ÇYG.0.01.00.03/010-05/7240-30658 23.06.2006 GENELGE ( 2006/15 )

SAYI :B.18.0.ÇYG.0.01.00.03/010-05/7240-30658 23.06.2006 GENELGE ( 2006/15 ) SAYI :B.18.0.ÇYG.0.01.00.03/010-05/7240-30658 23.06.2006 KONU: Atıksu Arıtma Tesisleri için İş Termin Planı GENELGE ( 2006/15 ) Çok çeşitli amaçlarla su kaynaklarına olan hızlı talep artışının karşılanması,

Detaylı

Resmî Gazete Sayı : 29361

Resmî Gazete Sayı : 29361 20 Mayıs 2015 ÇARŞAMBA Resmî Gazete Sayı : 29361 TEBLİĞ Orman ve Su İşleri Bakanlığından: HAVZA YÖNETİM HEYETLERİNİN TEŞEKKÜLÜ, GÖREVLERİ, ÇALIŞMA USUL VE ESASLARI HAKKINDA TEBLİĞ BİRİNCİ BÖLÜM Amaç, Kapsam,

Detaylı

FMEA. Hata Türleri ve Etkileri Analizi

FMEA. Hata Türleri ve Etkileri Analizi FMEA Hata Türleri ve Etkileri Analizi 2007 FMEA Tanımı FMEA (HTEA), bir ürün veya prosesin potansiyel hatalarını ve bunların sonucu olabilecek etkilerini tanımlama, değerlendirme, potansiyel hatanın ortaya

Detaylı

BGT MAVİ ENERJİ ELEKTRİK ÜRETİM TİC. A.Ş. 8,566 MW SUKENARI HİDROELEKTRİK SANTRALI PROJE BİLGİ NOTU

BGT MAVİ ENERJİ ELEKTRİK ÜRETİM TİC. A.Ş. 8,566 MW SUKENARI HİDROELEKTRİK SANTRALI PROJE BİLGİ NOTU BGT Mavi Enerji Elektrik Üretim Dağıtım Pazarlama Sanayi ve Ticaret SU KENARI HİDROELEKTRİK SANTRALİ BGT MAVİ ENERJİ ELEKTRİK ÜRETİM TİC. A.Ş. 8,566 MW SUKENARI HİDROELEKTRİK SANTRALI PROJE BİLGİ NOTU

Detaylı

TÜRKİYE NİN RÜZGAR ENERJİSİ POLİTİKASI ZEYNEP GÜNAYDIN ENERJİ VE TABİİ KAYNAKLAR BAKANLIĞI ENERJİ İŞLERİ GENEL MÜDÜRLÜĞÜ

TÜRKİYE NİN RÜZGAR ENERJİSİ POLİTİKASI ZEYNEP GÜNAYDIN ENERJİ VE TABİİ KAYNAKLAR BAKANLIĞI ENERJİ İŞLERİ GENEL MÜDÜRLÜĞÜ TÜRKİYE NİN RÜZGAR ENERJİSİ POLİTİKASI ZEYNEP GÜNAYDIN ENERJİ VE TABİİ KAYNAKLAR BAKANLIĞI ENERJİ İŞLERİ GENEL MÜDÜRLÜĞÜ GİRİŞ POTANSİYEL MEVZUAT VE DESTEK MEKANİZMALARI MEVCUT DURUM SONUÇ Türkiye Enerji

Detaylı

NEHİR TİPİ HİDROELEKTRİK SANTRAL PROJELERİNDE ÇED SÜRECİ

NEHİR TİPİ HİDROELEKTRİK SANTRAL PROJELERİNDE ÇED SÜRECİ NEHİR TİPİ HİDROELEKTRİK SANTRAL PROJELERİNDE ÇED SÜRECİ İhsan Kaş 1, Korhan Altındal 2 Özet Nehir Tipi Hidroelektrik Santraller bulunduğu bölgeye, büyüklüğüne, tipine göre farklılıklar gösterir. Bu farklılıklarda

Detaylı

BSBEEP Karadeniz Havzası Binalarda Enerji Verimliliği Planı. Faaliyet GA1.3

BSBEEP Karadeniz Havzası Binalarda Enerji Verimliliği Planı. Faaliyet GA1.3 ENPI-Karadeniz Havzasında Sınır Ötesi İşbirliği Programı 2007-2013 BSBEEP Karadeniz Havzası Binalarda Enerji Verimliliği Planı GA1: Mevcut Dış Durumun Analizi Veri ve Bilgi Toplanması ve Dağıtılması Faaliyet

Detaylı

KAMU İÇ KONTROL STANDARTLARI

KAMU İÇ KONTROL STANDARTLARI KAMU İÇ KONTROL KONTROL ORTAMI İç kontrolün temel unsurlarına temel teşkil eden genel bir çerçeve olup, kişisel ve mesleki dürüstlük, yönetim ve personelin etik değerleri, iç kontrole yönelik destekleyici

Detaylı

Cerrahpaşa Tıp Fakültesi İngilizce Eğitim Programı için gerekli ek rapor

Cerrahpaşa Tıp Fakültesi İngilizce Eğitim Programı için gerekli ek rapor 1/9 Cerrahpaşa Tıp Fakültesi İngilizce Eğitim Programı için gerekli ek rapor İçindekiler C2. ULUSAL TIP EĞĠTĠMĠ STANDARTLARINA ĠLĠġKĠN AÇIKLAMALAR... 2 1. AMAÇ VE HEDEFLER... 2 1.3. Eğitim programı amaç

Detaylı

TMS 24 İLİŞKİLİ TARAF AÇIKLAMALARI

TMS 24 İLİŞKİLİ TARAF AÇIKLAMALARI TMS 24 İLİŞKİLİ TARAF AÇIKLAMALARI AMAÇ İşletmenin finansal durumu ile kâr veya zararının, ilişkili tarafların mevcudiyetinden, söz konusu taraflarla gerçekleştirilen işlemlerden ve işletme ile ilişkili

Detaylı

GİRİŞ. A. İç Kontrolün Tanımı, Özellikleri ve Genel Esasları:

GİRİŞ. A. İç Kontrolün Tanımı, Özellikleri ve Genel Esasları: GİRİŞ 5018 sayılı Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanunu ile kamu da mali yönetim ve kontrol sisteminin bütünüyle değiştirilerek, uluslararası standartlara ve Avrupa Birliği Normlarına uygun hale getirilmesi

Detaylı

ANKARA ÇOCUK DOSTU ġehġr PROJESĠ UYGULAMA, GÖREV VE ÇALIġMA YÖNERGESĠ BĠRĠNCĠ BÖLÜM AMAÇ, KAPSAM, DAYANAK VE TANIMLAR

ANKARA ÇOCUK DOSTU ġehġr PROJESĠ UYGULAMA, GÖREV VE ÇALIġMA YÖNERGESĠ BĠRĠNCĠ BÖLÜM AMAÇ, KAPSAM, DAYANAK VE TANIMLAR Amaç ANKARA ÇOCUK DOSTU ġehġr PROJESĠ UYGULAMA, GÖREV VE ÇALIġMA YÖNERGESĠ BĠRĠNCĠ BÖLÜM AMAÇ, KAPSAM, DAYANAK VE TANIMLAR Madde 1- Ankara Çocuk Dostu ġehir Projesinin amacı Ankara yı; Çocuk Hakları SözleĢmesini

Detaylı

Raporlama Gerekliliklerine Genel Bakış Simon SHILTON, Kilit Uzman 2

Raporlama Gerekliliklerine Genel Bakış Simon SHILTON, Kilit Uzman 2 Çevresel Gürültü Direktifinin Uygulama Kapasitesi için Teknik Yardım Projesi Technical Assistance for Implementation Capacity for the Environmental Noise Directive Raporlama Gerekliliklerine Genel Bakış

Detaylı

Bölgesel Eğitim Programı (RTP), eğiticilerin eğitilmesi esasına dayanan özel bir TAIEX programıdır.

Bölgesel Eğitim Programı (RTP), eğiticilerin eğitilmesi esasına dayanan özel bir TAIEX programıdır. 1. Özet TAIEX Bölgesel Eğitim Programı (RTP) Rehberi Ağustos 2014 Versiyonu Bölgesel Eğitim Programı (RTP), eğiticilerin eğitilmesi esasına dayanan özel bir TAIEX programıdır. Bölgesel Eğitim Programı,

Detaylı

Yazılım ve Uygulama Danışmanı Firma Seçim Desteği

Yazılım ve Uygulama Danışmanı Firma Seçim Desteği Yazılım ve Uygulama Danışmanı Firma Seçim Desteği Kapsamlı bir yazılım seçim metodolojisi, kurumsal hedeflerin belirlenmesiyle başlayan çok yönlü bir değerlendirme sürecini kapsar. İş süreçlerine, ihtiyaçlarına

Detaylı

Çevresel Gürültünün Değerlendirilmesi ve Yönetimi Yönetmeliği

Çevresel Gürültünün Değerlendirilmesi ve Yönetimi Yönetmeliği Çevresel Gürültünün Değerlendirilmesi ve Yönetimi Yönetmeliği 7 Mart 2008 tarih ve 26809 sayılı Resmi Gazete 08.05.2008 Amaç Madde 1 Bu Yönetmelik; kişilerin beden ve ruh sağlığını, huzur ve sükununu gürültü

Detaylı

KURUMSAL RİSK YÖNETİMİ (KRY) EĞİTİMİ KURUMSAL RİSK YÖNETİMİ: KAVRAMSAL VE TEORİK ÇERÇEVE

KURUMSAL RİSK YÖNETİMİ (KRY) EĞİTİMİ KURUMSAL RİSK YÖNETİMİ: KAVRAMSAL VE TEORİK ÇERÇEVE KURUMSAL RİSK YÖNETİMİ (KRY) EĞİTİMİ KURUMSAL RİSK YÖNETİMİ: KAVRAMSAL VE TEORİK ÇERÇEVE SUNUM PLANI 1. RİSK VE RİSK YÖNETİMİ: TANIMLAR 2. KURUMSAL RİSK YÖNETİMİ 3. KURUMSAL RİSK YÖNETİMİ DÖNÜŞÜM SÜRECİ

Detaylı

Bozcaada Gökçeada Tarım Master Planı için pilot SÇD 24 Ekim 2014

Bozcaada Gökçeada Tarım Master Planı için pilot SÇD 24 Ekim 2014 Technical Assistance for Implementation of the By-Law on Strategic Environmental Assessment EuropeAid/133447/D/SER/TR Stratejik Çevresel Değerlendirme Yönetmeliği'nin Uygulanması Teknik Yardım Projesi

Detaylı

TÜRKİYE ÇEVRE POLİTİKASINA ÖNEMLİ BİR DESTEK: AVRUPA BİRLİĞİ DESTEKLİ PROJELER

TÜRKİYE ÇEVRE POLİTİKASINA ÖNEMLİ BİR DESTEK: AVRUPA BİRLİĞİ DESTEKLİ PROJELER Technical Assistance for Implementation Capacity for the Environmental Noise Directive () Çevresel Gürültü Direktifi nin Uygulama Kapasitesi için Teknik Yardım Projesi Technical Assistance for Implementation

Detaylı

PROJE KAYNAKLARI KAYNAK 5: ANKARA KALKINMA AŞANSI DESTEK PROGRAMLARI 1

PROJE KAYNAKLARI KAYNAK 5: ANKARA KALKINMA AŞANSI DESTEK PROGRAMLARI 1 T.C. SAĞLIK BAKANLIĞI Sağlık Araştırmaları Genel Müdürlüğü PROJE KAYNAKLARI KAYNAK 5: ANKARA KALKINMA AŞANSI DESTEK PROGRAMLARI 1 Ankara Kalkınma Ajansı tarafından sağlanan destekler; teknik destek ve

Detaylı

Kontrol listesinin bu kısmı gelir vergilerinin muhasebeleştirilmesini düzenleyen UMS 12 ye yöneliktir.

Kontrol listesinin bu kısmı gelir vergilerinin muhasebeleştirilmesini düzenleyen UMS 12 ye yöneliktir. UMS 12 Standarda (standardın ilgili paragraflarına referans verilmiştir) Gelir Vergisi Kontrol listesinin bu kısmı gelir vergilerinin muhasebeleştirilmesini düzenleyen UMS 12 ye yöneliktir. UMS 12, ertelenmiş

Detaylı