Hastaların Perspektifinden: Periton Diyalizinin Yaşama ve Ruhsal Belirtilere Etkisi
|
|
- Berker Soysal
- 8 yıl önce
- İzleme sayısı:
Transkript
1 MÜSBED 2012;2(4): Araştırma / Original Paper Hastaların Perspektifinden: Periton Diyalizinin Yaşama ve Ruhsal Belirtilere Etkisi Semra Karaca 1, Sezgi Çınar 2, Zerrin Bicik Bahçebaşı 3 1 Marmara Üniversitesi Sağlık Bilimleri Fakültesi Psikiyatri Hemşireliği AD, İstanbul - Türkiye 2 Marmara Üniversitesi Sağlık Bilimleri Fakültesi İç Hastalıkları Hemşireliği AD, İstanbul - Türkiye 3 Sağlık Bakanlığı Kartal Eğitim ve Araştırma Hastanesi Nefroloji Kliniği, İstanbul - Türkiye Yazışma Adresi / Address reprint requests to: Semra Karaca Marmara Üniversitesi Sağlık Bilimleri Fakültesi Hemşirelik Bölümü, Psikiyatri Hemşireliği AD, Haydarpaşa 34668, İstanbul - Türkiye Elektronik posta adresi / address: karacasc@gmail.com Ka bul ta ri hi / Da te of ac cep tan ce: 20 Aralık 2012 / December 20, 2012 ÖZET Hastaların perspektifinden: Periton diyalizinin yaşama ve ruhsal belirtilere etkisi Amaç: Bu çalışmanın amacı; sürekli ayaktan periton diyalizi (SAPD) uygulayan hastaların kendi ifadeleri ile hastalığı nasıl tanımladıkları ve periton diyalizinin iş, aile, sosyal ve özel yaşamlarına etkisi ile ruhsal belirti sıklığı arasındaki ilişkileri incelemektir. Yöntem: Tanımlayıcı ve ilişki arayıcı olarak yapılan bu çalışma özel bir diyaliz merkezinde takip edilen 153 periton diyalizi hastasıyla yürütülmüştür. Çalışma verileri hasta tanıtım formu ve Kısa Semptom Envanteri (KSE) kullanılarak toplanmıştır. Bulgular: Hastaların yaş ortalaması 49.51±15.44 yıl olup, %53.6 sı erkektir. Hastaların %81.7 si evli ve %51.6 sı ilkokul mezunudur. Hastaların %18.3 ü hastalığın doğal bir durum olduğunu ve %46.6 sı özel yaşamında hiçbir şeyin eskisi gibi olmadığını, daha karmaşık ve zor olduğunu belirtmiştir. KSE puan ortalaması 49.01±13.21 olarak bulunmuştur. Periton diyalizinin iş yaşamlarını nasıl etkilediğine ilişkin ifadeleri açısından, KSE nin somatik belirtiler, hostilite ve paranoid düşünceler alt boyutları arasında istatistiksel olarak anlamlı fark bulunmuştur (p<.01, p<.01 ve p<.05). Sonuç: Periton diyalizi hastaları yaş, cinsiyet, hastalıklarını algılayış biçimleri ve hastalığın yaşamlarını etkileme biçimlerine göre değişik sıklıkta ruhsal belirtiler yaşayabilmektedir. Anahtar sözcükler: Periton diyalizi, iş-sosyal-özel yaşam, ruhsal belirti ABSTRACT The perspective from the patients: The effects of peritoneal dialysis on life and mental symptoms Objective: The aim of this study was to investigate the relations between how patients on continuous ambulatory peritoneal dialysis (CAPD) described the disease with their own words, the effects of peritoneal dialysis on their work, social and private lives, and the frequency of mental symptoms. Methods: The present descriptive and correlational study was conducted on 153 peritoneal dialysis patients followed at a private dialysis center. The data were collected by using patient information form and the Brief Symptom Inventory (BSI). Results: The mean age of the patients is 49.51±15.44 years; of these, 53.6% are male. 81.7% of the patients are married and 51.6% are primary school graduates. 18.3% of the patients specified that the disease was a natural state, and 46.6% pointed out that nothing was like it used to be in his/her private life and it was more complex and difficult. The mean BSI score was 49.01± In terms of the patients statements regarding how peritoneal dialysis affected their work life, there were statistically significant differences between the BSI domains, namely, somatic symptoms, hostility and paranoid ideation (p<.01, p<.01 and p<.05). Conclusion: Peritoneal dialysis patients may experience mental symptoms in different frequency according to age, gender, illness perceptions and the way the disease affects their lives. Key words: Peritoneal dialysis, work-social-private lives, mental symptom GİRİŞ Kronik böbrek yetmezliği (KBY), böbrek işlevinin ilerleyici ve geriye dönüşsüz biçimde kaybedilmesidir (1-4). Ülkemizde kronik böbrek yetmezliği hastası periton diyalizi uygulamaktadır (5). Periton diyalizi, hemodiyaliz tedavisine göre hasta yaşam süresi üzerine daha iyi sonuçlara sahip olması, tedavinin evde veya iş ortamında uygulanabilir olması, herhangi bir vasküler giriş yoluna ihtiyaç duyulmaması gibi özellikleri nedeni ile seçilmiş hasta gruplarında basit ve etkili bir renal replasman tedavisi sağlamaktadır (1,2,6). Bununla birlikte, periton diyalizi uygulamasının hasta veya ailesi tarafından yapılması, günde üç-dört değişime ihtiyaç duyulması, malzemelerin depolanması aile, iş ve sos- Marmara Üniversitesi Sağlık Bilimleri Enstitüsü Dergisi Cilt: 2, Sayı: 4, 2012 / Journal of Marmara University Institute of Health Sciences Volume: 2, Number: 4,
2 Hastaların perspektifinden: Periton diyalizinin yaşama ve ruhsal belirtilere etkisi yal yaşamla ilgili sorunlara neden olabilmektedir (7). Kronik böbrek yetmezliği olan hastalarda depresyon ve anksiyete başta olmak üzere çeşitli ruhsal sorunların sık görüldüğü bildirilmektedir (8-11). Periton diyalizi hastaları, kısıtlayıcı bir yaşam biçimine uyum sağlamak zorunda kalmalarının yanı sıra bağımlılık ve ölüm konularıyla da yüzleşmektedirler. Uygulanan tedavi ve ruhsal sorunlara bağlı olarak iş verimi düşmekte ve sosyal yaşam olumsuz etkilenmektedir. Ayrıca aile ilişkileri ve aile üyelerinin rollerinde değişim olabilmekte ve eşler bakım vericiye dönüşebilmektedir (11). Bu çalışmanın amacı; sürekli ayaktan periton diyalizi (SAPD) uygulanan hastaların kendi ifadeleri ile hastalığı nasıl tanımladıkları, hastalığın iş, aile, sosyal ve özel yaşamları üzerindeki etkilerine ilişkin değerlendirmeleri ile ruhsal belirti sıklığı arasındaki ilişkileri incelemektir. YÖNTEM Katılımcılar Çalışma İstanbul ilinde özel bir diyaliz merkezinde takip edilen 153 SAPD hastasıyla yürütülmüştür. Çalışmanın yapıldığı diyaliz merkezinde 174 hasta takip edilmektedir. Çalışmada örneklem seçimine gidilmemiş, en az bir yıldır periton diyalizi uygulayan, yaş arasında olan, okuma yazma bilen, tanılanmış herhangi bir psikiyatrik hastalığı olmayan, iletişim sorunu olmayan ve çalışmaya katılmaya gönüllü 153 SAPD hastası çalışmaya alınmıştır. Veri Toplama Araçları Tanımlayıcı ve ilişki arayıcı olarak yapılan bu çalışmada veri toplama aracı olarak Hasta Tanıtım Formu ve Kısa Semptom Envanteri (KSE) kullanılmıştır. Hasta Tanıtım Formu Araştırmacılar tarafından literatür doğrultusunda hazırlanan sosyodemografik verileri ve hastalık tanımları, iş, aile, sosyal ve özel yaşam üzerine hastalığın etkilerine ilişkin açık uçlu sorulardan oluşan yarı-yapılandırılmış özellikte formdur. Kısa Semptom Envanteri (KSE) Ülkemizde geçerlik güvenirlik çalışması Şahin ve Durak (1994) tarafından yapılmıştır (12). KSE ruhsal belirtileri tarayan somatizasyon, obsesif kompulsif bozukluk, kişilerarası duyarlılık, anksiyete bozukluğu, depresyon, hostilite, fobik anksiyete, paranoid düşünceler ve psikotisizm olmak üzere 9 alt boyuttan ve 53 maddeden oluşan Likert tipi kendini değerlendirme ölçeğidir. Ölçekten alınan puanların yüksekliği hem her bir alt boyut hem de toplam puan bazında ruhsal belirti sıklığının yüksek olduğunu gösterir. Bu çalışma için ölçeğin alfa güvenirlik katsayısı 0.87 dir. İstatistiksel Analiz Çalışma verileri bilgisayar ortamında değerlendirilmiştir. Her bir katılımcı için doldurulan hasta tanıtım formunda yer alan hastalık tanımları, iş, aile, sosyal ve özel yaşam üzerine hastalığın etkilerine ilişkin hasta ifadeleri deşifre edilerek, tekrarlayan temalar doğrultusunda gruplandırılmıştır. Çalışmada sosyodemografik özellikler ve hastalık tanımları, iş, aile, sosyal ve özel yaşam üzerine hastalığın etkilerine ilişkin veriler tanımlayıcı istatistiksel analizler kullanılarak değerlendirilmiştir. Yaş ve KSE ilişkisi Spearman korelasyon analizi, cinsiyet ve KSE ilişkisi Mann-Whitney U ve hastalık tanımları, iş, aile, sosyal ve özel yaşam üzerine hastalığın etkilerine ilişkin temalarla KSE ilişkisi Kruskal Wallis varyans analizi ile değerlendirilmiştir. Araştırmanın Etik Yönü Araştırmanın yapılacağı kurumdan ve Marmara Üniversitesi Etik Kurul dan yazılı izinler alınmıştır. Hastalara çalışma hakkında bilgi verilerek aydınlatılmış onamları alınmıştır. BULGULAR Çalışmaya katılan hastaların yaş ortalaması 49.51±15.44 yıl olup, %53.6 sı erkektir. Hastaların %81.7 si evli ve %51.6 sı ilkokul mezunudur (Tablo 1). Hastaların %47.1 i eşi ve çocukları ile birlikte yaşamaktadır. Primer böbrek hastalığı olarak %36.6 oranla hipertansiyon ilk sırada yer almaktadır. Hastaların %63.4 ü periton diyalizi öncesi hemodiyaliz tedavisi almıştır ve %83.0 ının periton diyalizi işlemlerinde değişimleri kendisinin yaptığı belirlenmiştir. Katılımcıların hastalığı nasıl tanımladıklarına ilişkin ifadeleri incelendiğinde; %18.3 ünün hastalık doğal bir durumdur temasını ifade ettikleri belirlenmiştir. İş yaşamla- 170 Marmara Üniversitesi Sağlık Bilimleri Enstitüsü Dergisi Cilt: 2, Sayı: 4, 2012 / Journal of Marmara University Institute of Health Sciences Volume: 2, Number: 4,
3 S. Karaca, S. Çınar, Z. B. Bahçebaşı Tab lo 1: Periton diyalizi tedavisi alan hastaların (N=153) sosyodemografik özelliklerinin dağılımı Sosyodemografik Özellikler n % Yaş yaş yaş yaş Cinsiyet Kadın Erkek Eğitim Okur-yazar İlköğretim Lise Üniversite Medeni durum Bekar Evli rına periton diyalizinin etkisini %32 si işe gitmek artık çok güçleşti şeklinde belirtmiştir. Sosyal yaşam üzerine hastalığın etkisi incelendiğinde %44.4 ü sosyal yaşama devam etmenin çok güçleştiğini ifade etmiştir. Hastaların %46.6 sı özel yaşamında hiçbir şeyin eskisi gibi olmadığını, daha karmaşık ve zor olduğunu belirtmiştir (Tablo 2). Hastaların KSE toplam puan ortalaması 49.01±13.21 olarak bulunmuştur. KSE puanları hastaların ruhsal belirti sıklığının yüksek olmadığını ve en sık yaşanan belirtilerin somatik belirtiler olduğunu göstermektedir (Tablo 3). Yaş ile KSE toplam puan (rho=-.25, p<.001), kişilerarası duyarlılık (rho=-.27, p<.001), hostilite (rho=-.34, p<.001), fobik anksiyete (rho=-.22, p<.001) ve paranoid düşünceler (rho=-.32, p<.001) arasında negatif yönde anlamlı ilişkiler bulunmuştur. KSE nin alt boyutlarından kişilerarası duyarlılık (Z=2.45, p=.01), hostilite (Z=1.93, p=.05) ve paranoid düşünceler (Z=2.21, p=.02) açısından kadın ve erkekler arasında istatistiksel olarak anlamlı fark bulunmuştur. Kadın hastalarda kişilerarası duyarlılık, hostilite ve paranoid düşünce belirtileri daha sıktır. Katılımcıların hastalıklarına ilişkin tanımları açısından KSE nin kişilerarası duyarlılık (χ 2 =12.76, p=.02), anksiyete (χ 2 =12.10, p=.03), fobik anksiyete (χ 2 =14.53, p=.01) ve psikotisizm (χ 2 =13.03, p=.02) alt boyutları arasında istatistiksel olarak anlamlı fark bulunmuştur. Hastalık tanımları hastalık doğal bir durumdur şeklinde olanların kişilerarası duyarlılık, anksiyete, fobik anksiyete ve psikotisizm belirti sıklığı daha düşük olarak bulunmuştur. Periton diyalizinin sosyal yaşamlarını nasıl etkilediğine ilişkin ifadelerine göre; KSE nin obsesif-kompülsif belirtiler (χ 2 =11.06, p=.01), kişilerarası duyarlılık (χ 2 =8.63, p=.03), depresyon (χ 2 =9.26, p=.02) ve anksiyete (χ 2 =9.03, p=.02) alt boyutları arasında istatistiksel olarak anlamlı fark bulunmuştur. Sosyal yaşama hastalığın etkisini sosyal yaşama devam etmek çok güçleşti şeklinde tanımlayanlarda obsesif-kompülsif belirtiler, kişilerarası duyarlılık, depresyon ve anksiyete belirtilerinin daha sık olduğu belirlenmiştir. Tablo 2: Periton diyalizi tedavisi alan hastaların periton diyalizinin yaşamlarına etkisine ilişkin ifadelerinin dağılımı Yaşam Alanı Hasta İfadeleri n % Hastalık Tanımı Hastalık doğal bir durumdur PD hastası olmak hemodiyalize göre bağımsızlıktır PD hastası olmak hemodiyalize göre rahatlıktır Hastalık kaderdendir Hastalık kendine bakmamanın sonucudur Hastalık kötü bir durumdur İş yaşamı Baş edemeyeceğim kadar etkilenmedi İşe gitmek artık çok güçleşti İş yaşamım tamamen olumsuz etkilendi İş yerinde bağımlı hale geldim İşten ayrılmak zorunda kaldım Sosyal yaşam Sosyal yaşamım çok kötü etkilenmedi Sosyal yaşamım zaman nedeniyle kısıtlandı Sosyal yaşama devam etmek çok güçleşti Sosyal yaşamım kalmadı Özel yaşam Özel yaşamım çok kötü etkilenmedi Etrafımdakiler benim için sürekli üzülüyor, bu ilişkilerimi güçleştiriyor Özel yaşamımda hiçbir şey eskisi gibi değil, daha karmaşık ve zor PD: Periton Diyalizi Marmara Üniversitesi Sağlık Bilimleri Enstitüsü Dergisi Cilt: 2, Sayı: 4, 2012 / Journal of Marmara University Institute of Health Sciences Volume: 2, Number: 4,
4 Hastaların perspektifinden: Periton diyalizinin yaşama ve ruhsal belirtilere etkisi Tablo 3: Periton diyalizi tedavisi alan hastaların KSE puan ortalamalarının dağılımı En Düşük En Yüksek Arit. Ort. Ort. SS KSE toplam Somatizasyon Obsesif-kompülsif bozukluk Kişilerarası duyarlılık Anksiyete bozukluğu Depresyon Hostilite Fobik anksiyete Paranoid düşünceler Psikotisizm Arit.Ort=Aritmetik ortalama, Ort= Ortalama, SS=Standart sapma, KSE: Kısa Semptom Envanteri Periton diyalizinin iş yaşamlarını nasıl etkilediğine ilişkin ifadeleri açısından KSE nin somatik belirtiler (χ 2 =13.88, p=.008), hostilite (χ 2 =9.67, p=.04) ve paranoid düşünceler (χ 2 =12.63, p=.01) alt boyutları arasında istatistiksel olarak anlamlı fark bulunmuştur. Hastalardan iş yaşamlarının baş edemediği kadar etkilenmediği ni ifade edenlerde somatik belirtiler, hostilite ve paranoid düşünceler belirti sıklığı daha düşük olarak bulunmuştur. Periton diyalizinin özel yaşamlarını nasıl etkilediğine ilişkin ifadelerine göre KSE toplam puanı ve alt boyutları arasında istatistiksel olarak anlamlı fark bulunmamıştır (p>.05). TARTIŞMA Kronik böbrek yetmezliği, diğer kronik hastalıklar gibi hastaların yaşamlarını çok farklı biçimde etkileyebilmektedir. KBY nedeniyle hemodiyaliz veya periton diyalizi alan hastalarla yapılmış ruhsal sorunlara ilişkin çalışmaların büyük çoğunluğu depresyon ve anksiyete üzerine yoğunlaşmıştır (2,4,6,13-17). Bu çalışmada, periton diyalizi hastalarının ruhsal belirtileri ve yaşayanların perspektifinden hastalığı tanımlama biçimleri, iş, sosyal ve özel yaşamla ilgili sıkıntılarını ele alması açısından farklılık göstermektedir. Bu çalışmada primer böbrek hastalığı olarak hipertansiyon ilk sırada yer almaktadır. Literatürde KBY nin ikinci sıradaki nedeninin hipertansiyon olduğu bildirilmektedir (5). Hastaların %8.5 inin hastalık oluşumunu kendine bakmamanın bir sonucu olarak tanımladıkları dikkate alındığında, primer hastalıkları sırasında etkin tedavinin sürdürülmesinde tedaviye uyamadıkları ve yeterli sorumluluk alamadıkları düşünülmektedir. Bu sonuç, klinik uygulamada hastanın tedavisine uyum sağlaması ve sorumluluk alması için desteklenmesinin önemli olduğu biçiminde yorumlanabilir. Hastaların, hastalığı tanımlama biçimine bakıldığında, yarısından fazlasının (%65) periton diyalizi hastası olmayı hemodiyaliz hastası olmayla kıyaslayarak tanımladığı görülmektedir. Bunun nedeni, hastaların yarısından fazlasının (%63.4 ü) periton diyalizi öncesi hemodiyaliz tedavisi almasıdır. Bu hastalar periton diyalizinin hemodiyalize göre rahatlık ve bağımsızlık olduğunu ifade etmişlerdir. Literatürde periton diyalizinin, hastanın kendi kendine uygulayabileceği bir tedavi seçeneği olmasının hastalığını kontrol edebilme algısına ve kendisini daha bağımsız hissetmesine yardımcı olduğu bilgisi yer almaktadır (13,18). KBY nedeniyle diyaliz tedavisi alan hastalar kendilerini KBY hastası yerine genellikle diyaliz hastası olarak tanımlamakta ve bu tanım tedavi şeklinin hastalık olarak algılandığını göstermektedir. Periton diyalizi hastalarının tedaviye uyumlarını değerlendiren bir çalışmada, hastaların kendilerini KBY hastası olarak değil, diyaliz hastası olarak tanımladığı bildirilmektedir (19). Bu bilgiler klinik uygulama açısından periton diyalizinin, hasta için uygun koşullar sağlanabiliyorsa, öncelikli tedavi seçeneği olarak düşünülmesinin önemini göstermesinin yanı sıra, tedavi sürecini algılayış biçimlerinin de değerlendirilmesinin gerekliliği açısından anlamlıdır. Hastalar genellikle periton diyalizinin iş, sosyal ve özel yaşamlarını olumsuz etkilediğini ifade etmiştir. Literatürde periton diyalizi uygulamasının hasta veya ailesi tarafından yapılması, günde üç-dört değişime ihtiyaç duyulması, malzemelerin depolanması gibi güçlüklerinin aile, iş ve sosyal yaşamla ilgili sorunlara neden olabildiği belirtilmektedir (7). Sürekli tedavi gereksinimi, hastanın aktivitelerinin kısıtlanması ve aile içi rollerin değişimi hem hastalar hem de aileler için yaşam biçimini tümüyle etkileyebilmektedir. Bu deği- 172 Marmara Üniversitesi Sağlık Bilimleri Enstitüsü Dergisi Cilt: 2, Sayı: 4, 2012 / Journal of Marmara University Institute of Health Sciences Volume: 2, Number: 4,
5 S. Karaca, S. Çınar, Z. B. Bahçebaşı şimler hastaların aile ve arkadaş çevresini de içeren bütüncül bir bakıma olan gereksinimini artırmaktadır (13,20). Bütüncül bir bakım, hastaların olası ruhsal sorunlardan korunması açısından da önemlidir. Bu çalışmada hastaların ruhsal belirti sıklığının yüksek olmadığı ve en sık yaşanan belirtilerin somatik belirtiler olduğu bulunmuştur. Yaş arttıkça toplam belirti sıklığı, kişilerarası duyarlılık, hostilite, fobik anksiyete ve paranoid düşüncelerle ilişkili belirtiler giderek azalmaktadır. Diyaliz hastalarında tedaviye uyum sorunlarının sıklıkla yaş grubunda görüldüğü belirtilmektedir (19). Yaşla birlikte ruhsal belirtilerin azalmasının, hastalığa ve yaşamda oluşturduğu değişikliklere giderek daha iyi uyum sağlanmasıyla ilişkili olabileceği düşünülmektedir. Bu nedenle, genç periton diyalizi hasta grubunun ruhsal sorunlar yönünden yakından takip edilmesi gerektiği düşünülmektedir. Bu çalışmada, erkeklere göre kadın hastalarda kişilerarası duyarlılık, hostilite ve paranoid düşüncelerin daha sık olduğu bulunmuştur. Bu sonuç, kadınların ruhsal hastalıklar açısından daha fazla risk altında oluğunu göstermektedir. Bu bulgu literatür bilgisi ile örtüşmektedir (21). Bu bağlamda, tıbbi ekibin tedavi ve bakım sürecinde hastaların cinsiyetlerine ilişkin farklılıklarını dikkate almaları gerektiği düşünülmektedir. Hastaların, hastalıklarına ilişkin tanımlarına göre KSE nin kişilerarası duyarlılık, anksiyete, fobik anksiyete ve psikotisizm belirtileri; periton diyalizinin sosyal yaşamlarını etkileyiş biçimi açısından KSE nin obsesif-kompülsif belirtiler, kişilerarası duyarlılık, depresyon, anksiyete belirtileri; iş yaşamlarını etkileyiş biçimine göre ise KSE nin somatik belirtiler, hostilite ve paranoid düşünceler belirtileri arasında fark bulunmuştur. Yapılan bir çalışmada, hastaların hastalığı algılayış biçimleri ile tedaviye ve sürece uyum düzeylerinin, yaşam kalitesiyle ilişkili olduğu ve hastalıkla ilişkili olumlu düşüncelerin genel iyilik halini artırdığı belirtilmektedir (22). Hastalık her birey için farklı anlamlar taşıyabilmekte, hastalığa verilen tepkilerde kişisel anlamlandırmalar hastanın yardım arama davranışını, tedaviye uyumunu ve hastalık sürecini etkileyebilmektedir (23). Bu nedenle hastalara sunulan sağlık hizmetlerinin kişiye özgü yapılandırılmasının gerekli olduğu söylenebilir. Hastaların periton diyalizinin özel yaşamlarını etkileme biçimine ilişkin ifadeleri ile ruhsal belirtileri arasında anlamlı fark bulunmamakla birlikte, hastaların yarısından çoğunun (%60.1) özel yaşamlarında güçlük yaşadıkları bulunmuştur. Ailede bir böbrek hastasının olması aile içi dengeyi bozmakta ve hastalığın prognozundaki her değişiklik bu dengenin yeniden kurulmasını gerektirmektedir. Hasta ve ailesinin hastalığa uyum süreci; ailedeki ilişkilerin kalitesi, ailenin gelişim evresi, kültürel değerler, inançlar, iletişim, teknolojik gelişmeler ve ekonomik durum gibi birçok faktörden etkilenmektedir (24). Bu sonuç, klinik anlamda periton diyalizi hastalarının yanı sıra ailedeki bakım vericilerinin de desteğe gereksinimleri olduğunu göstermesi açısından önemlidir. SONUÇ VE ÖNERİLER Periton diyalizi hastalarının büyük çoğunluğu Periton Diyalizi hastası olmayı hemodiyalize göre rahatlık olarak tanımlamış, özel yaşamında hiçbir şeyin eskisi gibi olmadığını, daha karmaşık ve zor olduğunu belirtmiştir. Erkeklere göre kadın hastalarda kişilerarası duyarlılık, hostilite ve paranoid düşüncelerin daha sık olduğu, yaş arttıkça toplam belirti sıklığı, kişilerarası duyarlılık, hostilite, fobik anksiyete ve paranoid düşüncelerle ilişkili belirtilerin giderek azaldığı belirlenmiştir. Hastalıklarına ilişkin tanımlarına göre KSE nin kişilerarası duyarlılık, anksiyete, fobik anksiyete ve psikotisizm belirtileri; periton diyalizinin sosyal yaşamlarını etkileyiş biçimine göre KSE nin obsesif-kompülsif belirtiler, kişilerarası duyarlılık, depresyon, anksiyete belirtileri; iş yaşamlarını etkileyiş biçimi açısından ise KSE nin somatik belirtiler, hostilite ve paranoid düşünceler belirtileri arasında fark bulunmuştur. Bu sonuçlar doğrultusunda; periton diyalizi hastalarının ruhsal belirtiler açısından değerlendirilirken, yaş, cinsiyet, hastalıklarını algılayış biçimleri ve hastalığın yaşamlarını etkileme biçimlerinin göz önünde bulundurulması önerilmektedir. Bu sonuçlar, bu çalışma grubu ile sınırlı olup, periton diyalizi hasta grubuna genellenebilmesi için daha büyük örneklem grubu ile çalışılması önerilmektedir. Marmara Üniversitesi Sağlık Bilimleri Enstitüsü Dergisi Cilt: 2, Sayı: 4, 2012 / Journal of Marmara University Institute of Health Sciences Volume: 2, Number: 4,
6 Hastaların perspektifinden: Periton diyalizinin yaşama ve ruhsal belirtilere etkisi KAYNAKLAR 1. Özcan Y, Baştürk M, Aslan SS, Utaş C. Hemodiyaliz ve sürekli ayaktan periton diyalizi uygulanan hastalarda psikiyatrik morbidite ve yaşam kalitesi. Turgut Özal Tıp Merkezi Dergisi. 2000; 7(4): Çetinkaya S, Nur N, Ayvaz A, Özdemir D. Bir üniversite hastanesinde hemodiyaliz ve sürekli ayaktan periton diyalizi hastalarında depresyon, anksiyete düzeyleri ve stresle başa çıkma tutumları. Nöropsikiyatri Arşivi. 2008; 45: Özçetin A, Bicik Bahçebaşı Z, Bahçebaşı T, Cinemre H, Ataoğlu A. Diyaliz uygulanan hastalarda yaşam kalitesi ve psikiyatrik belirti dağılımı. Anadolu Psikiyatri Dergisi. 2009;10: Baykan H, Yargic İ. Depression, anxiety disorders, quality of life and stres coping strategies in hemodialysis and continuous ambulatory peritoneal dialysis patients. Bulletin of Clinical Psychopharmacology. 2012;22(2): Serdengeçti K, Süleymanlar G, Altıparmak MR, Seyahi N. Türkiye de nefroloji-diyaliz ve transplantasyon Türk Nefroloji Derneği Yayınları Wuerth D, Finkelstein SH, Kliger AS, Finkelstein FO. Chronic peritoneal diyalysis patients diagnosed with clinical depression: results of pharmacologic therapy. Seminars in Dialysis. 2003, 16(6): Clarkson MR, Brenner BM. The Kidney. Elseiver Saunders, Sayfa? 8. Kaplan HI, Sadock BJ. Hemodialysis Units. Kaplan HI, Sadock BJ (eds.) Synopsis of Psychiatry Fifth Edition. Baltimore: Williams and Wilkins. 1988: Özcan E, Yılmaz H, Eryılmaz M. Hemodiyalize giren hastalardaki anksiyete ve depresyon düzeyleri üzerine destekleyici yaklaşımın ve moklobemidin etkisi: Çift kör plasebo kontrollü bir çalışma. 3P Dergisi. 1995;(3)3: Erengin N, Keçecioğlu N, Güven M, Sarikaya M, Tuncer M, Özcan S, Süleymanlar G, Ersoy F, Yakupoğlu G. Hemodiyaliz ve sürekli ayaktan periton diyalizi uygulanan hastaların yetiyitimi, depresyon ve anksiyete yönünden karşılaştırılması. Türk Nefroloji Diyaliz ve Transplantasyon Dergisi. 1998;3: Özçürümez G, Tanrıverdi N, Zileli L. Kronik böbrek yetmezliğinin psikiyatrik ve psikososyal yönleri. Türk Psikiyatri Dergisi. 2003;14(1): Şahin NH, Durak A. Kısa Semptom Envanteri: Türk gençleri için uyarlanması. Türk Psikoloji Dergisi. 1994;9: Aştı T, Kara M, İpek G, Erci B. The experiences of loneliness, depression, and social support of Turkish patients with continuous ambulatory peritoneal dialysis and their caregivers. Journal of Clinical Nursing. 2006;15, Güney İ, Bıyık M, Yeksan M, Bıyık Z, Atalay H, Solak Y, Selçuk NY, Tonbul HZ, Türk S. Sleep quality and depression in peritoneal dialysis patients. Renal Failure. 2008;30: Bilgic A, Akman B, Sezer S, Ozışık L, Arat Z, Özdemir FN, Haberal M. Predictors for quality of life in continuous ambulatory peritoneal dialysis patients. Nephrology. 2008;13: Einwohner R, Bernardini J, Fried L, Piraino B. The effect of depressive symptoms on survival in peritoneal dialysis patients. Peritoneal Dialysis International. 2004;(24): Chilcot J, Wellsted D, Da Silva-Gane M, Farrington K. Depression on dialysis. Nephron Clin Pract. 2008;108: Lew SQ, Piraino B. Quality of life and psychological issues in peritoneal dialysis patients. Seminars in Dialysis. 2005;18(2): Kara B. Hemodiyaliz hastalarında tedaviye uyum: çok yönlü bir yaklaşım. Gülhane Tıp Dergisi. 2007;49: Tüzer V. Kronik hastalıklar ve yeti yitiminde sistemik aile yaklaşımı. Klinik Psikiyatri. 2001;4: Pektaş İ, Bilge A, Ersoy MA: Toplum ruh sağlığı hizmetlerinde epidemiyolojik çalışmalar ve toplum ruh sağlığı hemşireliğinin rolü. Anadolu Psikiyatri Dergisi. 2006;7: Timmers L, Thong M, Dekker FW, Boeschoten EW, Heijmans M, Rijken M, Weinman J, Kaptein A. Illness perceptions in dialysis patients and their association with quality of life. Psychology and Health. 2008;23(6): Ünal S. Psikiyatrik uygulamalarda sosyokültürel duyarlılık. Anadolu Psikiyatri Dergisi. 2000;1(4): Aydemir Ç, Kasım İ, Cebeci S, Göka A, Tüzer V. Kronik böbrek yetmezliği hastalarının yakınlarında yaşam kalitesi ve psikiyatrik semptomlar. Kriz Dergisi. 2002;10(2): Marmara Üniversitesi Sağlık Bilimleri Enstitüsü Dergisi Cilt: 2, Sayı: 4, 2012 / Journal of Marmara University Institute of Health Sciences Volume: 2, Number: 4,
HEMODİYALİZ VE PERİTON DİYALİZİ UYGULANAN HASTALARIN BEDEN İMAJI VE BENLİK SAYGISI ALGILARININ KARŞILAŞTIRILMASI
HEMODİYALİZ VE PERİTON DİYALİZİ UYGULANAN HASTALARIN BEDEN İMAJI VE BENLİK SAYGISI ALGILARININ KARŞILAŞTIRILMASI Burcu BAYRAK KAHRAMAN* Derya TÜLÜCE* Musa BALİ** Turgay ARINSOY** *Gazi Üniversitesi Sağlık
HEMODİYALİZ HASTALARININ GÜNLÜK YAŞAM AKTİVİTELERİ, YETİ YİTİMİ, DEPRESYON VE KOMORBİDİTE YÖNÜNDEN DEĞERLENDİRİLMESİ
HEMODİYALİZ HASTALARININ GÜNLÜK YAŞAM AKTİVİTELERİ, YETİ YİTİMİ, DEPRESYON VE KOMORBİDİTE YÖNÜNDEN DEĞERLENDİRİLMESİ 22.10.2016 Gülay Turgay 1, Emre Tutal 2, Siren Sezer 3 1 Başkent Üniversitesi Sağlık
HEMODĠYALĠZ HASTALARININ UMUTSUZLUK DÜZEYLERĠ
HEMODĠYALĠZ HASTALARININ UMUTSUZLUK DÜZEYLERĠ *Derya BaĢaran ** Özlem ġahin Altun *Diaverum Özel Merzifon Diyaliz Merkezi **Atatürk Üniversitesi Sağlık Bilimleri Fakültesi Psikiyatri HemĢireliği AD GİRİŞ
KRONİK BÖBREK HASTALIĞI OLAN BİREYLERİN PSİKOSOSYAL GEREKSİNİMLERİ
KRONİK BÖBREK HASTALIĞI OLAN BİREYLERİN PSİKOSOSYAL GEREKSİNİMLERİ Doç.Dr.Semra Karaca Marmara Üniversitesi Sağlık Bilimleri Fakültesi Hemşirelik Bölümü Psikiyatri Hemşireliği AD sckaraca@marmara.edu.tr
PERİTON DİYALİZ TEDAVİSİ BAKIM YÜKÜNÜ ARTIRMAKTA MIDIR?
PERİTON DİYALİZ TEDAVİSİ BAKIM YÜKÜNÜ ARTIRMAKTA MIDIR? Cennet Kılıçarslan 1, Filiz Karasu 2, SimgeBardak 1, Eda A. Üçkardeş 3, Didem Ovla 4, M. Esra Dölarslan 1, A. Jini Güneş 2, Cemal Kurt 2, Kenan Turgutalp
Hemodiyaliz Hastalarının Psikolojik Dayanıklılık Durumları ve Etkileyen Faktörlerin Değerlendirilmesi
Hemodiyaliz Hastalarının Psikolojik Dayanıklılık Durumları ve Etkileyen Faktörlerin Değerlendirilmesi Öğretim Görevlisi Emine DANE Acıbadem Üniversitesi Sağlık Hizmetleri Meslek Yüksek Okulu Sunum Akışı
HEMODİYALİZ HASTALARINDA HASTALIK ALGISI ÖLÇEĞİNİN KLİNİK SONUÇLAR İLE İLİŞKİSİ
HEMODİYALİZ HASTALARINDA HASTALIK ALGISI ÖLÇEĞİNİN KLİNİK SONUÇLAR İLE İLİŞKİSİ DERYA DUMAN EMRE ERDEM Prof.Dr. TEVFİK ECDER DİAVERUM GENEL MERKEZ ÖZEL MERZİFON DİYALİZ MERKEZİ GİRİŞ Son yıllarda önem
Hemodiyaliz ve Sürekli Ayaktan Periton Diyalizi Uygulanan Hastaların Stresle Başa Çıkma Biçimleri
Hemodiyaliz ve Sürekli Ayaktan Periton Diyalizi Uygulanan Hastaların Stresle Başa Çıkma Biçimleri Coping Styles of Patients Taking Hemodialysis and Continuous Ambulatory Peritoneal Dialysis Treatment (Araştırma)
Çift uyumu-psikolojik belirtiler ilişkisi
Çift uyumu-psikolojik belirtiler ilişkisi Bakırköy Ruh ve Sinir Hastalıkları Eğitim ve Araştırma Hastanesi Dr. Ezgi Özserezli O Evlilik ilişkisi, kişilerin psikolojik sağlığını temelden etkilemektedir.
Diyaliz uygulanan hastalarda yaşam kalitesi ve psikiyatrik belirti dağılımı
142 Diyaliz uygulanan hastalarda yaşam kalitesi ve psikiyatrik belirti dağılımı Diyaliz uygulanan hastalarda yaşam kalitesi ve psikiyatrik belirti dağılımı Adnan ÖZÇETİN, 1 Zerrin BİCİK BAHÇEBAŞI, 2 Talat
Obsesif KompulsifBozukluk Hastalığının Yetişkin Ayrılma Anksiyetesiile Olan İlişkisi
Obsesif KompulsifBozukluk Hastalığının Yetişkin Ayrılma Anksiyetesiile Olan İlişkisi Dr. SiğnemÖZTEKİN, Psikolog Duygu KUZU, Dr. Güneş CAN, Prof. Dr. AyşenESEN DANACI Giriş: Ayrılma anksiyetesi bozukluğu,
SÜT ÇOCUKLARINDA UZUN SÜRELİ PERİTON DİYALİZİNİN SONUÇLARI
SÜT ÇOCUKLARINDA UZUN SÜRELİ PERİTON DİYALİZİNİN SONUÇLARI Gülseren PEHLİVAN, Nur CANPOLAT, Şennur ERKUT, Ayşe KESER, Salim ÇALIŞKAN, Lale SEVER İstanbul Üniversitesi Cerrahpaşa Tıp Fakültesi Çocuk Sağlığı
Sağlık Yüksekokulu Öğrencilerinin Ruhsal Durumlarının Değerlendirilmesi
Araştırma/Research Article TAF Prev Med Bull 2012; 11(2): 325-330 Sağlık Yüksekokulu Öğrencilerinin Ruhsal Durumlarının Değerlendirilmesi [Evaluation of the Mental Conditions of Students in the Health
HEMODİYALİZ HASTALARINDA HUZURSUZ BACAK SENDROMU, UYKU KALİTESİ VE YORGUNLUK ( )
HEMODİYALİZ HASTALARINDA HUZURSUZ BACAK SENDROMU, UYKU KALİTESİ VE YORGUNLUK (2.0.20) Gülay Turgay, Emre Tutal 2, Siren Sezer Başkent Üniversitesi Sağlık Hizmetleri Meslek Yüksekokulu, Diyaliz Programı
HEMODİALİZ HASTALARINA VERİLEN DİYET VE SIVI EĞİTİMİNİN BAZI PARAMETRELERE ETKİSİ
HEMODİALİZ HASTALARINA VERİLEN DİYET VE SIVI EĞİTİMİNİN BAZI PARAMETRELERE ETKİSİ SELDA ARSLAN 1,FİGEN BEKAR TUNÇALP 2 1 Selçuk Üniversitesi Sağlık Bilimleri Fakültesi, Hemşirelik Bölümü; 2 Selçuk Üniversitesi
Hemodiyaliz Hastalarında Öz Bakım Gücünün Yaşam Kalitesine Etkisinin Değerlendirilmesi - Hatice Alemdar, Sezgi Çınar Pakyüz
Hemodiyaliz Hastalarında Öz Bakım Gücünün Yaşam Kalitesine Etkisinin Değerlendirilmesi - Hatice Alemdar, Sezgi Çınar Pakyüz Uzm. Hem., Celal Bayar Üniversitesi Hafsa Sultan Hastanesi, Hemodiyaliz Ünitesi.
HS-003. Nuray ŞAHİN ORAK (Marmara Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Fakültesi, Hemşirelik Bölümü, Hemşirelik Esasları Anabilim Dalı.
HS-003 Nuray ŞAHİN ORAK (Marmara Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Fakültesi, Hemşirelik Bölümü, Hemşirelik Esasları Anabilim Dalı. İstanbul) Sezgi ÇINAR PAKYÜZ (Celal Bayar Üniversitesi, Manisa Sağlık Yüksekokulu,
Psoriazis vulgarisli hastalarda kişilik özellikleri ve yaygın psikiyatrik tablolar
Psoriazis vulgarisli hastalarda kişilik özellikleri ve yaygın psikiyatrik tablolar Emine Çölgeçen 1, Ali İrfan Gül 2, Kemal Özyurt 3, Murat Borlu 4 1 Bozok Üniversitesi Tıp Fakültesi, Dermatoloji Ana Bilim
İnfertilite ile depresyon ve anksiyete ilişkisi
İnfertilite ile depresyon ve anksiyete ilişkisi Y R D. D O Ç. D R. M İ N E İ S L İ M Y E TA Ş K I N B A L I K E S İ R Ü N İ V E R S İ T E S I TIP FA K Ü LT E S İ K A D I N H A S TA L I K L A R I V E D
ÖRNEK BULGULAR. Tablo 1: Tanımlayıcı özelliklerin dağılımı
BULGULAR Çalışma tarihleri arasında Hastanesi Kliniği nde toplam 512 olgu ile gerçekleştirilmiştir. Olguların yaşları 18 ile 28 arasında değişmekte olup ortalama 21,10±1,61 yıldır. Olguların %66,4 ü (n=340)
DSM-5 Düzey 2 Somatik Belirtiler Ölçeği Türkçe Formunun güvenilirliği ve geçerliliği (11-17 yaş çocuk ve 6-17 yaş anne-baba formları)
DSM-5 Düzey 2 Somatik Belirtiler Ölçeği Türkçe Formunun güvenilirliği ve geçerliliği (11-17 yaş çocuk ve 6-17 yaş anne-baba formları) Şermin Yalın Sapmaz Manisa CBÜ Tıp Fakültesi Çocuk Ergen Ruh Sağlığı
HEMODİYALİZ HASTALARININ HİPERTANSİYON YÖNETİMİNE İLİŞKİN EVDE YAPTIKLARI UYGULAMALAR
HEMODİYALİZ HASTALARININ HİPERTANSİYON YÖNETİMİNE İLİŞKİN EVDE YAPTIKLARI UYGULAMALAR Feray Gökdoğan 1, Duygu Kes 2, Döndü Tuna 3, Gülay Turgay 4 1 British University of Nicosia, Hemşirelik Bölümü 2 Karabük
Diyaliz Hastalarında Kan Basıncı Ölçümü Hangi Pozisyonlarda Yapılmalıdır?
Diyaliz Hastalarında Kan Basıncı Ölçümü Hangi Pozisyonlarda Yapılmalıdır? HAZIRLAYANLAR: Hem. Gülistan Yoldaş Uzm.Dr. Murat Güllü Uzm.Dr. Süleyman Sökmen Doç.Dr. Ali Borazan 1 Giriş Diyaliz hastalarında
ÖZET Amaç: Yöntem: Bulgular: Sonuçlar: Anahtar Kelimeler: ABSTRACT Rational Drug Usage Behavior of University Students Objective: Method: Results:
ÖZET Amaç: Bu araştırma, üniversite öğrencilerinin akılcı ilaç kullanma davranışlarını belirlemek amacı ile yapılmıştır. Yöntem: Tanımlayıcı-kesitsel türde planlanan araştırmanın evrenini;; bir kız ve
Üniversite Hastanesi mi; Bölge Ruh Sağlığı Hastanesi mi? Ayaktan Başvuran Psikiyatri Hastalarını Hangisi Daha Fazla Memnun Ediyor?
Üniversite Hastanesi mi; Bölge Ruh Sağlığı Hastanesi mi? Ayaktan Başvuran Psikiyatri Hastalarını Hangisi Daha Fazla Memnun Ediyor? Ebru Turgut 1, Yunus Emre Sönmez 2, Şeref Can Gürel 1, Sertaç Ak 1 1 Hacettepe
KRONİK BÖBREK YETMEZLİĞİ HASTALARININ YAKINLARINDA YAŞAM KALİTESİ VE PSİKİYATRİK SEMPTOMLAR
Kriz Dergisi 10 (): 9-39 KRONİK BÖBREK YETMEZLİĞİ HASTALARININ YAKINLARINDA YAŞAM KALİTESİ VE PSİKİYATRİK SEMPTOMLAR Çiğdem Aydemir*, İsmail Kasım**, Sevsen Cebeci**, Erol Göka***, Verda Tüzer* ÖZET Amaç:
HEMŞİRE TARAFINDAN VERİLEN EĞİTİMİN BESLENME YÖNETİMİNE ETKİSİ
HEMŞİRE TARAFINDAN VERİLEN EĞİTİMİN BESLENME YÖNETİMİNE ETKİSİ Özlem Bulantekin Düzalan*, Sezgi Çınar Pakyüz** * Çankırı Karatekin Üniversitesi Sağlık Yüksekokulu ** Celal Bayar Üniversitesi Manisa Sağlık
ÖZGEÇMİŞ. Yabancı Dil: İngilizce. Uluslararası dergilerde yayınlanan makaleler
ÖZGEÇMİŞ Adı : Derya Soyadı: : Özcanlı Atik Doğum Yeri : ADANA-Kozan Doğum Tarihi : 01.03.1981 Medeni Hali : Evli Tel: 0534 970 1568 E-posta: deryaatik@osmaniye.edu.tr EĞİTİM DURUMU: Mezun Olduğu Üniversite:
Tip 1 diyabetli genç yetişkinlerin hastalığa psikososyal uyumları ve stresle başa çıkma tarzları
Tip 1 diyabetli genç yetişkinlerin hastalığa psikososyal uyumları ve stresle başa çıkma tarzları 1 Selda Çelik, 2 Meral Kelleci, 3 Dilek Avcı, 1 Elif Temel 1 İstanbul Üniversitesi, İstanbul Tıp Fakültesi
Hemodiyaliz ve Periton Diyalizi Hastalarının Yaşam Kalitesi ve Etkileyen Faktörler
Hemodiyaliz ve Periton Diyalizi Hastalarının Yaşam Kalitesi ve Etkileyen Faktörler GİZEM ÖZBUDAK Ege Üniversitesi Hemşirelik Fakültesi İç Hastalıkları Hemşireliği ABD Yüksek Lisans Öğrencisi Kronik böbrek
KANSER HASTALARINDA ANKSİYETE VE DEPRESYON BELİRTİLERİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ UZMANLIK TEZİ. Dr. Levent ŞAHİN
T.C. SAĞLIK BAKANLIĞI İZMİR KATİP ÇELEBİ ÜNİVERSİTESİ ATATÜRK EĞİTİM VE ARAŞTIRMA HASTANESİ AİLE HEKİMLİĞİ KLİNİĞİ KANSER HASTALARINDA ANKSİYETE VE DEPRESYON BELİRTİLERİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ UZMANLIK TEZİ
SAPD (SÜREKLİ AYAKTAN PERİTON DİYALİZİ) HASTALARINDA YAŞAM KALİTESİ VE ÖZ BAKIM GÜCÜNÜN DEĞERLENDİRİLMESİ
SAPD (SÜREKLİ AYAKTAN PERİTON DİYALİZİ) HASTALARINDA YAŞAM KALİTESİ VE ÖZ BAKIM GÜCÜNÜN DEĞERLENDİRİLMESİ Elanur KARABULUTLU* Mehtap TAN ** Kabul Tarihi: 1..2004 ÖZET Araştırma SAPD hastalarının yaşam
ÇOCUKLARDA DİYALİZ. Prof. Dr. Mesiha Ekim. Ankara Üniversitesi Tıp Fakültesi Çocuk Nefrolojisi Bilim Dalı
ÇOCUKLARDA DİYALİZ Prof. Dr. Mesiha Ekim Ankara Üniversitesi Tıp Fakültesi Çocuk Nefrolojisi Bilim Dalı Hipertansiyon ve Böbrek Hastalıkları Kongresi 19-23 Mayıs 2010 Antalya 2008 yılında ilk defa RRT
Department of Nursing, Osmaniye Korkut Ata University School of Health, Cardiovascular surgery, Private New Life Hospital, Osmaniye, Turkey
The Effect of Perceived Social Support by Hemodialysis Patients on their Social Appearance Anxiety [Hemodiyaliz Hastalarında Algılanan Sosyal Desteğin Sosyal Görünüş Kaygısına Etkisi] Derya Atik 1, Cem
Yerinde Masaj ın İş Hayatına Etkileri İstanbul - 17.11.2008 Konulu Akademik Araştırma Sonuçları Sayfa 1/4
Önsöz Yerinde Masaj hizmetleri ile Türkiye deki iş hayatı kalitesini yükseltmek üzere çıktığımız yolda, bugüne kadarki tüm pazarlama faaliyetlerimizde Yerinde Masaj ın kurumlar tarafından çalışanlarına
THE INVESTIGATION OF INFLUENCE FACTORS ON SELF-CARE AGENCY AND OUALITY OF LIFE ON HEMODIALYSIS PATIENTS
Ege Tıp Dergisi (): 9-0, 00 HEMODİYALİZE GİREN HASTALARIN YAŞAM KALİTESİ ÜZERİNE ETKİLİ DEĞİŞKENLERİN İNCELENMESİ VE ÖZBAKIM GÜCÜ İLE BUNLAR THE INVESTIGATION OF INFLUENCE FACTORS ON SELF-CARE AGENCY AND
ABSTRACT $WWLWXGHV 7RZDUGV )DPLO\ 3ODQQLQJ RI :RPHQ $QG $IIHFWLQJ )DFWRUV
ÖZET Amaç: Araştırma, Aile Planlaması (AP) polikliniğine başvuran kadınların AP ye ilişkin tutumlarını ve bunu etkileyen faktörleri belirlemek amacıyla yapılmıştır. Yöntem: Tanımlayıcı tipteki bu araştırma
Gebelikte Ayrılma Anksiyetesi ve Belirsizliğe Tahammülsüzlükle İlişkisi
Gebelikte Ayrılma Anksiyetesi ve Belirsizliğe Tahammülsüzlükle İlişkisi Dr. Sinem Sevil DEĞİRMENCİ Prof.Dr.Gökay AKSARAY Eskişehir Osmangazi Üniversitesi Tıp Fakültesi Ruh Sağlığı ve Hastalıkları AD Giriş
Renal Replasman Tedavilerinde Maliyet Karşılaştırma. Hemş.Hatice Gönül TOPRAK Aydın Devlet Hastanesi Periton Diyalizi Ünitesi
Renal Replasman Tedavilerinde Maliyet Karşılaştırma Hemş.Hatice Gönül TOPRAK Aydın Devlet Hastanesi Periton Diyalizi Ünitesi RRT (Renal Replasman Tedaviler) NEDİR? Böbrek işlevleri vücut ihtiyaçlarına
Siirt Üniversitesi Eğitim Fakültesi. Yrd. Doç. Dr. H. Coşkun ÇELİK Arş. Gör. Barış MERCİMEK
Siirt Üniversitesi Eğitim Fakültesi Yrd. Doç. Dr. H. Coşkun ÇELİK Arş. Gör. Barış MERCİMEK EYLÜL-2013 Bilgisayar, uzun ve çok karmaşık hesapları bile büyük bir hızla yapabilen, mantıksal (lojik) bağlantılara
Böbrek transplantasyonlu hastalar ve yaşam kalitesinde kanıt temelli uygulamalar
Böbrek transplantasyonlu hastalar ve yaşam kalitesinde kanıt temelli uygulamalar Doç. Dr. Emel YILMAZ Celal Bayar Üniversitesi Manisa SYO Cerrahi Hastalıkları Hemşireliği AD 1 Tedavisi mümkün olmayan hastalıklar
Ercan MUTLU 1 Veli DUYAN 2
Ankara Sağlık Bilimleri Dergisi 2012 1(3), 1-38 SOSYO-DEMOGRAFİK VE SOSYO-EKONOMİK ÖZELLİKLER İLE SOSYAL DESTEĞİN HEMODİYALİZ HASTALARININ BENLİK SAYGISI DÜZEYİNE ETKİSİ THE SOCIO-DEMOGRAPHIC CHARACTERISTIC,
Tedaviye Başvuran İnfertil Çiftlerde Kaygı, Öfke, Başa Çıkma, Yeti Yitimi Ve Yaşam Kalitesinin Değerlendirilmesi
Tedaviye Başvuran İnfertil Çiftlerde Kaygı, Öfke, Başa Çıkma, Yeti Yitimi Ve Yaşam Kalitesinin Değerlendirilmesi Dr. Gülcan Güleç, DR. Hikmet Hassa, Dr. Elif Güneş Yalçın, Dr.Çınar Yenilmez, Dr. Didem
GERİATRİK HEMODİYALİZ HASTALARINDA KOMORBİDİTE VE PERFORMANS SKORLAMALARININ PROGNOSTİK ÖNEMİ; TEK MERKEZ DENEYİMİ
GERİATRİK HEMODİYALİZ HASTALARINDA KOMORBİDİTE VE PERFORMANS SKORLAMALARININ PROGNOSTİK ÖNEMİ; TEK MERKEZ DENEYİMİ Murat Tuğcu, Umut Kasapoğlu, Çağlar Ruhi, Başak Boynueğri, Özgür Can, Aysun Yakut, Gülizar
SANAYİDE ÇALIŞAN GENÇ ERİŞKİN ERKEKLERİN YAŞAM KALİTESİ VE RİSKLİ DAVRANIŞLARININ BELİRLENMESİ
SANAYİDE ÇALIŞAN GENÇ ERİŞKİN ERKEKLERİN YAŞAM KALİTESİ VE RİSKLİ DAVRANIŞLARININ BELİRLENMESİ Yrd. Doç. Dr. Tahsin Gökhan TELATAR Sinop Üniversitesi SYO İş Sağlığı ve Güvenliği Bölümü 28.03.2017 Uluslararası
Özel Bir Hastane Grubu Ameliyathanelerinde Çalışan Hemşirelerine Uygulanan Yetkinlik Sisteminin İş Doyumlarına Etkisinin Belirlenmesi
Özel Bir Hastane Grubu Ameliyathanelerinde Çalışan Hemşirelerine Uygulanan Yetkinlik Sisteminin İş Doyumlarına Etkisinin Belirlenmesi Sibel Yıldırım*, İlknur İnanır**, Zerrin Kaya*** * Acıbadem Hastanesi,
DOĞRU SEÇİLMİŞ DİYALİZ TEDAVİSİ VE YAŞAM KALİTESİ
DOĞRU SEÇİLMİŞ DİYALİZ TEDAVİSİ VE YAŞAM KALİTESİ 24. ULUSAL BÖBREK HASTALIKLARI, DİYALİZ VE TRANSPLANTASYON HEMŞİRELİĞİ KONGRESİ-2014 SELMA ÇİÇEK WHO-quality of life Amaçları, beklentileri, hayat standartları,
ÖĞRETMEN ADAYLARININ PROBLEM ÇÖZME BECERİLERİ
ÖĞRETMEN ADAYLARININ PROBLEM ÇÖZME BECERİLERİ Doç. Dr. Deniz Beste Çevik Balıkesir Üniversitesi Necatibey Eğitim Fakültesi Güzel Sanatlar Eğitimi Bölümü Müzik Eğitimi Anabilim Dalı beste@balikesir.edu.tr
FARKLI BRANŞTAKİ ÖĞRETMENLERİN PSİKOLOJİK DAYANIKLILIK DÜZEYLERİNİN BAZI DEĞİŞKENLER AÇISINDAN İNCELENMESİ. Abdulkadir EKİN, Yunus Emre YARAYAN
FARKLI BRANŞTAKİ ÖĞRETMENLERİN PSİKOLOJİK DAYANIKLILIK DÜZEYLERİNİN BAZI DEĞİŞKENLER AÇISINDAN İNCELENMESİ Abdulkadir EKİN, Yunus Emre YARAYAN Kuramsal Çerçeve GİRİŞ Psikolojik dayanıklılık üzerine yapılan
Diyaliz Hastalarında Yaşam Kalitesi Belirleme Ve İyileştirme Stratejisi
Diyaliz Hastalarında Yaşam Kalitesi Belirleme Ve İyileştirme Stratejisi Dr. Kübra Kaynar Öğrenim Hedefleri Yaşam kalitesini tanımlar Sağlık ilişkili yaşam kalitesi açıklar Diyaliz ilişkili yaşam kalitesinin
HOŞGELDİNİZ. Diaverum
HOŞGELDİNİZ 1 HEMODİYALİZ HASTALARININ DİYALİZ KLİNİKLERİNDEN BEKLENTİLERİ Gizem AKYOL¹, Nergiz TEKYİĞİT¹,Ayşegül TEMİZKAN KIRKAYAK¹,Fatma KABAN²,Filiz AKDENİZ²,Tevfik ECDER²,Asiye AKYOL³ 1-Diaverum Özel
YAYGIN ANKSİYETE BOZUKLUĞU OLAN HASTALARDA TEMEL İNANÇLAR VE KAYGI İLE İLİŞKİSİ: ÖNÇALIŞMA
YAYGIN ANKSİYETE BOZUKLUĞU OLAN HASTALARDA TEMEL İNANÇLAR VE KAYGI İLE İLİŞKİSİ: ÖNÇALIŞMA GİRİŞ: Yaygın anksiyete bozukluğu, birtakım olay ya da etkinliklerle ilgili olarak, bireyin denetlemekte zorlandığı,
HEMŞİRELİK VE SAĞLIK MEMURLUĞU ÖĞRENCİLERİNİN ATILGANLIK DÜZEYLERİNİN BELİRLENMESİ*
ARAŞTIRMA HEMŞİRELİK VE SAĞLIK MEMURLUĞU ÖĞRENCİLERİNİN ATILGANLIK DÜZEYLERİNİN BELİRLENMESİ* Filiz ADANA** Betül AKTAŞ*** Semra ERDAĞI**** Sevda ELİŞ**** Hicran ALKAN*** Özgü ULUMAN*** Alınış Tarihi:14.02.2008
BİRİNCİ BASAMAKDA PSİKİYATRİ NURAY ATASOY ZKÜ TIP FAKÜLTESİ AD
BİRİNCİ BASAMAKDA PSİKİYATRİ NURAY ATASOY ZKÜ TIP FAKÜLTESİ AD Çalışmalarda birinci basamak sağlık kurumlarına başvuran hastalardaki psikiyatrik hastalık sıklığı, gerek değerlendirme ölçekleri kullanılarak
Diyaliz Hastalarında Psikososyal Yaklaşım
Diyaliz Hastalarında Psikososyal Yaklaşım Yrd.Doç.Dr.Sevgi Nehir Türkmen Celal Bayar Üniversitesi Sağlık Yüksekokulu Ruh Sağlığı ve Hastalıkları Hemşireliği ABD Ulusal Böbrek Hastalıkları Diyaliz ve Transplantasyon
PSİKİYATRİ KLİNİĞİNDE ÇALIŞAN HEMŞİRELERDE İŞ DOYUMU, TÜKENMİŞLİK DÜZEYİ VE İLİŞKİLİ DEĞİŞKENLERİN İNCELENMESİ
PSİKİYATRİ KLİNİĞİNDE ÇALIŞAN HEMŞİRELERDE İŞ DOYUMU, TÜKENMİŞLİK DÜZEYİ VE İLİŞKİLİ DEĞİŞKENLERİN İNCELENMESİ Doç. Dr. Fahriye OFLAZ Uzm. Hem. Hülya KEMERÖZ KARAKAYA İÇERİK 1. Araştırmanın Amacı 2. Gereç
Melek ŞAHİNOĞLU, Ümmühan AKTÜRK, Lezan KESKİN. SUNAN: Melek ŞAHİNOĞLU. Malatya Devlet Hastanesi Uzman Diyabet Eğitim Hemşiresi
DİYABET HASTALARININ HASTALIK ALGI DÜZEYLERİNİN BELİRLENMESİ Melek ŞAHİNOĞLU, Ümmühan AKTÜRK, Lezan KESKİN SUNAN: Melek ŞAHİNOĞLU Malatya Devlet Hastanesi Uzman Diyabet Eğitim Hemşiresi Amaç: TURDEP-2
Kalyoncu A., Pektaş Ö., Mırsal H., Yılmaz S., Serez M., Beyazyürek M.
DEPRESYON-ANKSİYETE BOZUKLUKLARI İLE ALKOL BAĞIMLILIĞI ARASINDAKİ İLİŞKİNİN ARAŞTIRILMASI Kalyoncu A., Pektaş Ö., Mırsal H., Yılmaz S., Serez M., Beyazyürek M. ÖZET Alkol bağımlılığı ve diğer psikiyatrik
Huzurevinde yaşayan yaşlı bireylerin yaşam ARAŞTIRMA kalitesi ve depresyon (Research düzeyleri Report) ve etkileyen faktörler
Huzurevinde yaşayan yaşlı bireylerin yaşam ARAŞTIRMA kalitesi ve depresyon (Research düzeyleri Report) ve etkileyen faktörler HUZUREVİNDE YAŞAYAN YAŞLI BİREYLERİN YAŞAM KALİTESİ VE DEPRESYON DÜZEYLERİ
Böbrek Hastalıklarında Yaşanan Ruhsal Sıkıntılar; Yaşamı Nasıl Güzelleştirebiliriz? Prof.Dr.Oğuz Karamustafalıoğlu Üsküdar Üniversitesi
Böbrek Hastalıklarında Yaşanan Ruhsal Sıkıntılar; Yaşamı Nasıl Güzelleştirebiliriz? Prof.Dr.Oğuz Karamustafalıoğlu Üsküdar Üniversitesi Hangi Böbrek Hastalarına Ruhsal Destek Verilebilir? Çocukluktan yaşlılığa
AKUT LENFOBLASTİK LÖSEMİ TANILI ÇOCUKLARIN İDAME TEDAVİSİNDE VE SONRASINDA YAŞAM KALİTELERİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ. Dr. Emine Zengin 4 mayıs 2018
AKUT LENFOBLASTİK LÖSEMİ TANILI ÇOCUKLARIN İDAME TEDAVİSİNDE VE SONRASINDA YAŞAM KALİTELERİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ Dr. Emine Zengin 4 mayıs 2018 Lösemiye bağlı Psikososyal Geç Etkiler Fiziksel Görünüm (Saç
PRE DİYALİZ DÖNEMDE HASTA EĞİTİMİNİN ROLÜ AYTEN KARAKOÇ
PRE DİYALİZ DÖNEMDE HASTA EĞİTİMİNİN ROLÜ AYTEN KARAKOÇ Bağcılar Eğitim ve Araştırma Hastanesi Diyaliz Ünitesi Hasta Eğitimi Amerikan Aile Hekimleri Eğiticileri Topluluğu (STFM) hasta eğitimini: Sağlığı
Yrd. Doç. Dr. Ayda ÇELEBİOĞLU Proje Araştırmacısı
Yrd. Doç. Dr. Ayda ÇELEBİOĞLU Proje Araştırmacısı Proje kapsamında verilerin elde edileceği hastanede onkoloji hastaları ile çalışan tüm hemşireleri içine alan bir program yapılması kararlaştırıldı. Hemşirelerle
Hemşirelerin Hasta Hakları Konusunda Bilgi Düzeylerinin Değerlendirilmesi
Sağlık Akademisyenleri Dergisi 2014; 1(2):141-145 ISSN: 2148-7472 ARAŞTIRMA / RESEARCH ARTICLE Hemşirelerin Hasta Hakları Konusunda Bilgi Düzeylerinin Değerlendirilmesi Assessıng Nurses Level of Knowledge
Bariatrik cerrahi amacıyla başvuran hastaların depresyon, benlik saygısı ve yeme bozuklukları açısından değerlendirilmesi
Bariatrik cerrahi amacıyla başvuran hastaların depresyon, benlik saygısı ve yeme bozuklukları açısından değerlendirilmesi Selçuk Özdin 1, Aytül Karabekiroğlu 2, Arzu Alptekin Aker 2, Recep Bolat 2, Servet
The Effect of Illness Perception on Quality of Life in Patients with Chronic Kidney Failure
ARAŞTIRMA MAKALESİ Kronik Böbrek Yetmezliği Hastalarında Hastalık Algısının Yaşam Kalitesine Olan Etkisi n Hatice YORuLMAZ*, Nilay KEçECİ**, Arkun TATAR*** * Yrd. Doç. Dr. Haliç Üniversitesi Sağlık Bilimleri
Pervin HORASAN Erciyes Üniversitesi Mehmet Kemal Dedeman Onkoloji Hastanesi
Bir Üniversiteye Bağlı Kanser Hastanesinde Çalışan Hemşire ve Doktorlar Arasındaki Empati Eğilimi ve Tükenmişlik Arasındaki İlişkinin İncelenmesi: Türkiye nin Ortasından Bir Örneklem Pervin HORASAN Erciyes
HEMġEHRĠ ĠLETĠġĠM MERKEZĠ ÇALIġANLARIYLA STRES VE KAYGI DURUMLARI ÜZERĠNE BĠR DEĞERLENDĠRME
HEMġEHRĠ ĠLETĠġĠM MERKEZĠ ÇALIġANLARIYLA STRES VE KAYGI DURUMLARI ÜZERĠNE BĠR DEĞERLENDĠRME Psi. Özge Kutay Sos.Yelda ġimģir Ġzmir,2014 HEMġEHRĠ ĠLETĠġĠM MERKEZĠ ÇALIġANLARIYLA STRES VE KAYGI DURUMLARI
Şizofreni ve Bipolar Duygudurum Bozukluğu Olan Hastalara Bakım Verenin Yükünün Karşılaştırılması
Şizofreni ve Bipolar Duygudurum Bozukluğu Olan Hastalara Bakım Verenin Yükünün Karşılaştırılması Suat Yalçın, Sevda Bağ SBÜ Bakırköy Prof. Dr. Mazhar Osman Ruh ve Sinir Hastalıkları EAH, 3.psikiyatri Kliniği,
YOĞUN BAKIM HEMŞİRELERİNİN İŞ YÜKÜNÜN BELİRLENMESİ. Gülay Göçmen*, Murat Çiftçi**, Şenel Sürücü***, Serpil Türker****
YOĞUN BAKIM HEMŞİRELERİNİN İŞ YÜKÜNÜN BELİRLENMESİ Gülay Göçmen*, Murat Çiftçi**, Şenel Sürücü***, Serpil Türker**** *Fulya Acıbadem Hastanesi Sorumlu Hemşire, **Fulya Acıbadem Hastanesi Yoğun Bakım Sorumlu
Diyaliz tedavisinde ilk seçenek: Periton diyalizi. Neslihan SEYREK, Çukurova Üniversitesi Tıp Fakültesi Nefroloji BD
Diyaliz tedavisinde ilk seçenek: Periton diyalizi Neslihan SEYREK, Çukurova Üniversitesi Tıp Fakültesi Nefroloji BD KBY PREVALANSI Dünyada SDBY Prevalans ve Prevalans İnsidansı İnsidans USRDS 2009 Önümüzdeki
Prediyaliz Kronik Böbrek Hastalarında Kesitsel Bir Çalışma: Yaşam Kalitesi
Prediyaliz Kronik Böbrek Hastalarında Kesitsel Bir Çalışma: Yaşam Kalitesi Antalya Eğitim ve Araştırma Hastanesi Nefroloji Kliniği, Prediyaliz Eğitim Hemşiresi Giriş: Kronik Böbrek Hastalığı (KBH); popülasyonun
ŞİZOFRENİ HASTALARINDA TIBBİ(FİZİKSEL) HASTALIK EŞ TANILARININ DEĞERLENDİRİLMESİ
ŞİZOFRENİ HASTALARINDA TIBBİ(FİZİKSEL) HASTALIK EŞ TANILARININ DEĞERLENDİRİLMESİ Dr. Mehmet Emin Demirkol Çukurova Üniversitesi Tıp Fakültesi Ruh Sağlığı ve Hastalıkları Anabilim Dalı AMAÇ Bu çalışmada
Bir Sağlık Yüksekokulunda Öğrencilerin Eleştirel Düşünme Ve Problem Çözme Becerilerinin İncelenmesi
186 Bir Sağlık Yüksekokulunda Öğrencilerin Eleştirel Düşünme Ve Problem Çözme Becerilerinin İncelenmesi Filiz Kantek, Akdeniz Üniversitesi Antalya Sağlık Yüksekokulu, Antalya,Türkiye, fkantek@akdeniz.edu.tr
TEMEL DÜZEY PSİKOONKOLOJİ KURSU
TEMEL DÜZEY PSİKOONKOLOJİ KURSU İKİ BÖLÜMDEN OLUŞMAKTADIR. TEMEL DÜZEY PSİKOONKOLOJİ KURSU 13-14-15 ŞUBAT 2014 RTEÜ EĞİTİM VE ARAŞTIRMA HASTANESİ, RİZE RİZE VALİLİĞİ RTEÜ EĞİTİM VE ARAŞTIRMA HASTANESİ
HEMODİYALİZ HASTALARINDA SOSYAL HİZMET GEREKSİNİMLERi VE MULTİDİSİPLİNER YAKLAŞIM DİYALİZ TEKNİKERİ SEMA KAYA
HEMODİYALİZ HASTALARINDA SOSYAL HİZMET GEREKSİNİMLERi VE MULTİDİSİPLİNER YAKLAŞIM DİYALİZ TEKNİKERİ SEMA KAYA Kronik böbrek yetmezliği; hastalarda ruhsal, psikososyal ve ekonomik sorunlara yol açması sosyal
FEN BİLGİSİ ÖĞRETMEN ADAYLARININ FEN BRANŞLARINA KARŞI TUTUMLARININ İNCELENMESİ
FEN BİLGİSİ ÖĞRETMEN ADAYLARININ FEN BRANŞLARINA KARŞI TUTUMLARININ İNCELENMESİ Sibel AÇIŞLI 1 Ali KOLOMUÇ 1 1 Artvin Çoruh Üniversitesi, Eğitim Fakültesi, İlköğretim Bölümü Özet: Araştırmada fen bilgisi
MODALİTE SEÇİMİNDE HASTA EĞİTİMİNİN ROLÜ
Otomatik Manuel Kadavra Canlı MODALİTE SEÇİMİNDE HASTA EĞİTİMİNİN ROLÜ Evde Merkezde Uzm. Hem. Ayşegül KAHRAMAN Adnan Menderes Üniversitesi Diyaliz Eğitim Hemşiresi SDBY Türkiye prevalansı 5 yıllık sağkalım
Postmenopozal Kadınlarda Vücut Kitle İndeksinin Kemik Mineral Yoğunluğuna Etkisi
Özgün Araştırma / Original Investigation Postmenopozal Kadınlarda Vücut Kitle İndeksinin Kemik Mineral Yoğunluğuna Etkisi Effect of Body Mass Index on the Determination of Bone Mineral Density in Postmenopausal
EĞİTİM VEREN BİR DEVLET HASTANESİ PSİKİYATRİ POLİKLİNİĞİNE BAŞVURAN HASTALARIN TANI GRUPLARINA GÖRE SOSYODEMOGRAFİK ÖZELLİKLERİ
Kriz Dergisi 2(1): 235-240 EĞİTİM VEREN BİR DEVLET HASTANESİ PSİKİYATRİ POLİKLİNİĞİNE BAŞVURAN HASTALARIN TANI GRUPLARINA GÖRE SOSYODEMOGRAFİK ÖZELLİKLERİ Erol ÖZMEN, M.Murat DEMET, İlkin İÇELLİ, Gürsel
Hastaların Hemşirelik Hizmetlerinden Memnuniyeti
Kocatepe Tıp Dergisi Kocatepe Medical Journal 14: 69-75/Mayıs 2013 ÖZGÜN ARAŞTIRMA / RESEARCH STUDY Hastaların Hemşirelik Hizmetlerinden Memnuniyeti Afyon Kocatepe Üniversitesi, Ahmet Necdet Sezer Araştırma
HALKLA İLİŞKİLER FAALİYETLERİNİN SAĞLIK HİZMETİ ALANLAR VE ÇALIŞANLAR TARAFINDAN DEĞERLENDİRİLMESİ ERCİYES ÜNİVERSİTESİ HASTANELERİ ÖRNEĞİ
HALKLA İLİŞKİLER FAALİYETLERİNİN SAĞLIK HİZMETİ ALANLAR VE ÇALIŞANLAR TARAFINDAN DEĞERLENDİRİLMESİ ERCİYES ÜNİVERSİTESİ HASTANELERİ ÖRNEĞİ Uzm. İbrahim BARIN Prof. Dr. Murat BORLU Başmüdür Özcan ÖZYURT
TÜRKiYE'DEKi ÖZEL SAGLIK VE SPOR MERKEZLERiNDE ÇALIŞAN PERSONELiN
Spor Bilimleri Dergisi Hacettepe]. ofsport Sciences 2004 1 15 (3J 125-136 TÜRKiYE'DEKi ÖZEL SAGLIK VE SPOR MERKEZLERiNDE ÇALIŞAN PERSONELiN ış TATMiN SEViYELERi Ünal KARlı, Settar KOÇAK Ortadoğu Teknik
VARYANS ANALİZİ (ANOVA)
VARYANS ANALİZİ (ANOVA) VARYANS ANALİZİ (ANOVA) Ne zaman kullanırız? Ortalamalar arasında fark olup olmadığına bakmak istediğimizde Sürekli bir ölçüm (continuous data) ve 2 ya da daha fazla grubumuz olduğu
ÇALIŞMAYAN KADINLARIN SAĞLIKLI YAŞAM BİÇİMİ DAVRANIŞLARI, SOSYAL GÖRÜNÜŞ KAYGISI VE FİZİKSEL AKTİVİTEYE KATILIMLARINI ENGELLEYEN FAKTÖRLER Zekai
ÇALIŞMAYAN KADINLARIN SAĞLIKLI YAŞAM BİÇİMİ DAVRANIŞLARI, SOSYAL GÖRÜNÜŞ KAYGISI VE FİZİKSEL AKTİVİTEYE KATILIMLARINI ENGELLEYEN FAKTÖRLER Zekai PEHLİVAN*; Elif Nilay ADA*;Gizem ÖZTAŞ* *Mersin Üniversitesi
1 Ege Üniversitesi Tıp Fakültesi Nefroloji 2 FMC Türkiye 3 İzmir Katip Çelebi Üniversitesi
Gülay Aşçı 1, Cenk Demirci 2, Zeki Soypaçacı 3, Özen Önen Sertöz 1, Serkan Kubilay Koç 2, Sinan Erten 2, Sıddig Momin Adam 2, Handan Öğünç 2, Gökçe Kaya 2, İrfan Hastürk 2, Emine Ünal 2, Ali Başçı 1, Ercan
Bir Üniversite Hastanesinin Yoğun Bakım Ünitesi Hemşirelerinde Yaşam Kalitesi, İş Kazaları ve Vardiyalı Çalışmanın Etkileri
Bir Üniversite Hastanesinin Yoğun Bakım Ünitesi Hemşirelerinde Yaşam Kalitesi, İş Kazaları ve Vardiyalı Çalışmanın Etkileri Didem Yüzügüllü, Necdet Aytaç, Muhsin Akbaba Çukurova Üniversitesi Halk Sağlığı
ÖZGEÇMİŞ VE ESERLER LİSTESİ
ÖZGEÇMİŞ VE ESERLER LİSTESİ ÖZGEÇMİŞ ADI SOYADI: Latife Utaş Akhan DOĞUM TARİHİ: 28 Aralık 1979 YABANCI DİL: İngilizce ( Aralık 2007 ÜDS: 71.250) Öğrenim Durumu: Derece Bölüm/Program Üniversite Yıl lisans
Kırsal Bir Bölgedeki Yetişkinlerde Ruhsal Sorunların Belirlenmesi
122 ORİJİNAL MAKALE / ORIGINAL ARTICLE Kırsal Bir Bölgedeki Yetişkinlerde Ruhsal Sorunların Belirlenmesi An Identification of Mental Problems Experienced by Adults in a Rural Area Ebru DIĞRAK, 1 Deniz
SİMÜLASYONLU PERİTON DİYALİZ UYGULAMASININ ÖĞRENCİLERİN PSİKOMOTOR BECERİLERİ ÖZ- YETERLİLİĞİNE ETKİSİ
SİMÜLASYONLU PERİTON DİYALİZ UYGULAMASININ ÖĞRENCİLERİN PSİKOMOTOR BECERİLERİ ÖZ- YETERLİLİĞİNE ETKİSİ Yrd. Doç. Dr. Eylem TOPBAŞ, Öğr. Gör. Gülay BİNGÖL, Öğr. Gör. Öznur GÖRGEN, Yrd. Doç. Dr. Banu TERZİ
KANSER HASTALIĞINDA PSİKOLOJİK DESTEĞİN ÖNEMİ & DEPRESYON. Uzm. İletişim Deniz DOĞAN Liyezon Psikiyatri Yük.Hem.
KANSER HASTALIĞINDA PSİKOLOJİK DESTEĞİN ÖNEMİ & DEPRESYON Uzm. İletişim Deniz DOĞAN Liyezon Psikiyatri Yük.Hem. Onkoloji Okulu İstanbul /2014 SAĞLIK NEDİR? Sağlık insan vücudunda; Fiziksel, Ruhsal, Sosyal
TİP 1 DİYABETİ OLAN İNSÜLİN POMPASI KULLANAN BİREYLERE BAZAL İNSÜLİN DOZ DEĞİŞİKLİĞİ EĞİTİMİ VERMELİ MİYİZ?
TİP 1 DİYABETİ OLAN İNSÜLİN POMPASI KULLANAN BİREYLERE BAZAL İNSÜLİN DOZ DEĞİŞİKLİĞİ EĞİTİMİ VERMELİ MİYİZ? Sacide Kılıç* Alime Selçuk Tosun** Elif Eliş* *Erciyes Üniversitesi Tıp Fakültesi, Endokrinoloji
Siirt Üniversitesi Eğitim Fakültesi. Yrd. Doç. Dr. H. Coşkun ÇELİK Arş. Gör. Barış MERCİMEK
Siirt Üniversitesi Eğitim Fakültesi Yrd. Doç. Dr. H. Coşkun ÇELİK Arş. Gör. Barış MERCİMEK EYLÜL-2013 Temel olarak bir bilgisayar, çeşitli donanım parçalarını bir araya getirip uygun bir çalışma platformunu
PSİKİYATRİK BOZUKLUKLARIN EPİDEMİYOLOJİSİ*
İ.Ü. Cerrahpaşa Tıp Fakültesi Sürekli Tıp Eğitimi Etkinlikleri 25 TÜRKİYE DE SIK KARŞILAŞILAN PSİKİYATRİK HASTALIKLAR Sempozyum Dizisi No:62 Mart 2008 S:25-30 PSİKİYATRİK BOZUKLUKLARIN EPİDEMİYOLOJİSİ*
Birgül BURUNKAYA - Uzman Adana İl Sağlık Müdürlüğü Halk Sağlığı Hizmetleri Başkanlığı Çalışan Sağlığı Birimi ANTALYA
Sağlık Çalışanlarının Çalışan Güvenliği Uygulamalarından Memnuniyetleri ve İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu Hakkındaki Bilgi Düzeyleri (Eğitim ve Araştırma Hastanesi Örneği) Birgül BURUNKAYA - Uzman Adana
POSTPARTUM DEPRESYON VE ALGILANAN SOSYAL DESTEĞİN MATERNAL BAĞLANMAYA ETKİSİ
POSTPARTUM DEPRESYON VE ALGILANAN SOSYAL DESTEĞİN MATERNAL BAĞLANMAYA ETKİSİ Sevil Şahin 1, İlknur Demirhan 1, Sibel Peksoy 1, Sena Kaplan 1, Gülay Dinç 2 1 Yıldırım Beyazıt Üniversitesi, Sağlık Bilimleri
Kronik Böbrek Hastalarında Eğitim Durumu ve Yaşam Kalitesi. Antalya Eğitim ve Araştırma Hastanesi Nefroloji Kliniği, Prediyaliz Eğitim Hemşiresi
Kronik Böbrek Hastalarında Eğitim Durumu ve Yaşam Kalitesi Antalya Eğitim ve Araştırma Hastanesi Nefroloji Kliniği, Prediyaliz Eğitim Hemşiresi Giriş: Kaliteli yaşam; kişinin temel ihtiyaçlarını karşıladığı,
HEMODİYALİZ UYGULANAN HASTALARDA ÖZ BAKIM GÜCÜ VE ÖZ YETERLİLİĞİN DEĞERLENDİRİLMESİ
ARAŞTIRMA BALIKESİR SAĞLIK BİLİMLERİ DERGİSİ / BALIKESIR HEALTH SCIENCES JOURNAL HEMODİYALİZ UYGULANAN HASTALARDA ÖZ BAKIM GÜCÜ VE ÖZ YETERLİLİĞİN DEĞERLENDİRİLMESİ THE EVALUATION OF SELF CARE ABILITY
HASTALARIN SİGORTALI OLMA DURUMLARI VE HASTA MEMNUNİYETİ DÜZEYLERİNİN İNCELENMESİ: ÖZEL HASTANE ÖRNEĞİ
HASTALARIN SİGORTALI OLMA DURUMLARI VE HASTA MEMNUNİYETİ DÜZEYLERİNİN İNCELENMESİ: ÖZEL HASTANE ÖRNEĞİ Abdullah SOYSAL * Pınar ÖKE ** Fedayi YAĞAR *** Burhan KILIÇ *** Özet: Bu çalışmanın amacı hastaların