PEYZAJ TASARIM İLKELERİ

Transkript

1

2 PEYZAJ TASARIM İLKELERİ FONKSİYON-İŞLEVSELLİK DİZİ, RİTM, TEKRAR UYGUNLUK VE ÇEVREYE UYGUNLUK ZITLIK-KONTRAST KORAM-HİYERARŞİ-UYUMLAŞTIRMA VURGU-EGEMENLİK DENGE ÖLÇÜ VE PROPORSİYON SADELİK BİRLİK KOMPOZİSYON

3 PEYZAJ TASARIM İLKELERİ FONKSİYON-İŞLEVSELLİK Fonksiyon işe yararlılık, kullanışlılık ya da amaca elverişlilik anlamına gelir. Bir proje estetik açıdan oldukça iyi tasarlanmış olması yeterli değildir. Doğru tasarım için projenin sistematik, işlevsel ve uygulanabilir olması gereklidir. Formlar fonksiyonları takip eder. Tasarımda kullanılan her elemanın bir fonksiyonu olmalıdır. Her mekan kendi amacına uygun şekilde düzenlenir. Tasarımda kullanılan canlı ve cansız her elemanın fonksiyonel olabilmesi için bazı teknik ilkelere, ölçülere ve formlara göre düzenlenmesi gereklidir.

4 PEYZAJ TASARIM İLKELERİ DİZİ, RİTM, TEKRAR Tasarımı yapılan alanda objeler belirli bir dizi, ritm, tekrar kuralına göre dizilmelidir. Dizi;Tasarım içinde bir noktadan başlayan hareket ve onun çevresindeki objeler dizisi bir mantık zincirine göre akış göstermelidir. Ritm; bir hareket ifadesidir ve farklı yöntemlerle uygulanabilir; 1. Aynı tip objenin birbiri ardınca kullanımı 2. Obje büyüklüğünün uygun ölçeklerle artması veya azalması 3. renklerin çizgi halinde devamlı hareketi ile Tekrar; tasarım içinde yer alan bir objenin birden fazla kullanımı yada benzer şekillerde kullanımı. Tam tekrar, değişken tekrar aralıklı tekrar gibi farklı şekilllerde uygulanabilir.

5 PEYZAJ TASARIM İLKELERİ DİZİ, RİTM, TEKRAR

6 PEYZAJ TASARIM İLKELERİ DİZİ, RİTM, TEKRAR

7 PEYZAJ TASARIM İLKELERİ Uygunluk ve Çevreye Uygunluk (Situasyon) Tasarımda kullanılan canlı-cansız Objelerin ortak yada benzer özelliklerinin kullanılmasıyla sağlanır. Bunlar arasındaki uygunluk, biçim, ölçü, renk ve dokularının herbiri ve ya bunların bir çoğu bakımından olabilir. Ayrıca cisimlerin yönleri ve bunların aralıkları da uygunluk sağlayabilir. Çevreye uygunluk Situasyon adını almaktadır. Her çevre kendi bünyesine karakter ve fizyonomisine uygun obje ve elemanları daha kolay kabul eder. Peyzaj tasarımında canlı ve cansız yapı elemanlarının çizgi şekil, ölçü, renk, doku gibi özellikleri bakımından önce çevreleriyle daha sonra kendi aralarındaki uyumları dikkate alınmalıdır.

8 Uygunluk ve Çevreye Uygunluk (Situasyon)

9 PEYZAJ TASARIM İLKELERİ ZITLIK-KONTRAST Canlı ve ya cansız bir objenin önemli ve belirgin olan bir özelliğinin, kendisine zıt olan bir diğer canlı-cansız obje ile daha da kuvvetlendirilmesi amacıyla uygulanır.

10 ZITLIK-KONTRAST

11 ZITLIK-KONTRAST

12 PEYZAJ TASARIM İLKELERİ KORAM-HİYERARŞİ-UYUMLAŞTIRMA Tasarımda iki zıt ucun ve ya objenin kademelerle birbirine bağlanmasına koram denir. Koram; ölçü, renk, ton, ve doku bakımından olabilir. Eksensel Koram Merkezsel Koram Çevresel Koram

13 KORAM-HİYERARŞİ-UYUMLAŞTIRMA

14 KORAM-HİYERARŞİ-UYUMLAŞTIRMA

15 KORAM-HİYERARŞİ-UYUMLAŞTIRMA

16 PEYZAJ TASARIM İLKELERİ VURGU-EGEMENLİK Vurgu tasarımda algılamanın belirli noktalara toplanmasını sağlar, sürpriz etkisi ve hareket yaratır. Vurgu etkisi olmayan tam bir uym içinde oluşturulmuş tasarımlar monotonluk hissi uyandırır. Egemenlik; aynı zamanda bir vurgudur. Tasarımda tekdüzeliği ortadan kaldırmak, belirli bir alana, objeye yada fonksiyona dikkat çekmek amacıyla yapılabilir. Egemenlik vurguda olduğu gibi zıtlıklardan faydalanılarak yapılabilir.

17 VURGU-EGEMENLİK

18 VURGU-EGEMENLİK

19 PEYZAJ TASARIM İLKELERİ DENGE Denge bir emniyet, sağlamlık duygusunun ifadesidir. Dengenin oluşumunu sağlayan araç eksen (aks) dir. Formal Denge: hacim ve kitle bakımından benzer elemanların bir eksenin iki tarafına eşit uzaklıkta dizilimiyle oluşan bir plan kalıbıdır. İnformal Denge (asimetrik denge); eksenin her iki tarafında aynı büyüklük ve forma sahip omayan, fakat eşit dikkat çeken ve görünen objelerin dizilişleri ile elde edilir. Eksenin her iki tarafındaki objeler birbirinden farklı olabilir fakat eşit ağırlıa sahiptirler ve dolayısıyla dengelidirler.

20 PEYZAJ TASARIM İLKELERİ DENGE

21 DENGE

22 PEYZAJ TASARIM İLKELERİ ÖLÇÜ ve PROPORSİYON Tasarım alanında, düzeni oluşturan ksımlar arasında kitle ve hacim bakımından bulunması gerekli uygun ilişki ve orana proporsiyon denir.

23 PEYZAJ TASARIM İLKELERİ SADELİK Sadelik yakalanması güç olan tasarım ilkelerinden biri olup yanlış kullanımında monotonluk hissi ortaya koyar.

24 SADELİK

25 SADELİK

26 SADELİK

27 PEYZAJ TASARIM İLKELERİ BİRLİK KOMPOZİSYON Tasarımda yer alan yapısal ve bitkisel elemanların bir araya gelerek dengeli bir bütünlük ortaya koymasıdır. Birlik ya da kompozisyon mekanda yer alan elemanların tümünün birbirini tamamlayarak alanın bütüncül algılanmasını sağlar.

28 BİRLİK KOMPOZİSYON

29 BİRLİK KOMPOZİSYON