AKARYAKIT DEPOLAMA TESİSİ VE BORU HATTI PROJESİ

Transkript

1 İMAR İNŞAAT TAAHHÜT VE TİCARET LİMİTED ŞİRKETİ Dereağzı Mahallesi Dallas Caddesi Ciciuğur Sitesi No: 27 Marmara Ereğlisi / TEKİRDAĞ Tel: Faks: AKARYAKIT DEPOLAMA TESİSİ VE BORU HATTI PROJESİ TEKİRDAĞ İLİ MARMARA EREĞLİSİ İLÇESİ SULTANKÖY BELEDİYESİ RAKICIYOLU MEVKİİ ÇED Raporu ENVY Enerji ve Çevre Yatırımları A.Ş. Çetin Emeç Bulvarı Cadde No: 7 Öveçler ANKARA - TÜRKİYE Tel: +90 (312) (Pbx) Faks: +90 (312) e-posta: [email protected] ANKARA 2014

2 BAŞLIK SAYFASI Proje Sahibinin Adı: Adresi: Telefon ve Faks Numaraları: Projenin Adı: İmar İnşaat Taahhüt ve Ticaret Limited Şirketi Dereağzı Mahallesi Dallas Caddesi Ciciuğur Sitesi No:27 Marmara Ereğlisi/TEKİRDAĞ Telefon : +90 (282) (pbx) Faks : +90 (282) Projenin Kapasitesi/Isıl Gücü m 3 Proje Bedeli: Proje için Seçilen Yerin Açık Adresi (İli, İlçesi, Mevkii): Proje için Seçilen Yerin Koordinatları, Zon: 200 milyon ABD Doları 360 milyon Türk Lirası Tekirdağ İli, Marmara Ereğlisi İlçesi No Projeksiyon UTM 35 Datum ED50 Proje Sahası (Depolama Alanı) Projeksiyon Coğrafi DatumWGS 84 X Y X Y No Projeksiyon UTM 35 Datum ED50 Boru Hattına Ait Koordinatlar Projeksiyon Coğrafi Datum WGS 84 X Y X Y S S S S S S

3 S S S S S S S S S S S S S S S S S S S S S S S S S S S S Projenin ÇED Yönetmeliği Kapsamındaki Yeri (Sektörü, Alt Sektörü): Raporu Hazırlayan Kuruluşun / Çalışma Grubunun Adı: Raporu Hazırlayan Kuruluşun / Çalışma Grubunun Adresi, Telefon ve Faks Numaraları: Raporu Hazırlayan Kuruluşun Yeterlilik Belgesi No.su, Tarihi: tarih ve sayılı ÇED Yönetmeliği Ek I- Madde 33: m 3 ve üzeri kapasitede olan petrol, doğal gaz, petrokimya ve kimyasal madde depolama tesisleri ENVY Enerji ve Çevre Yatırımları A.Ş. Çetin Emeç Bulvarı Cadde No: Öveçler / ANKARA Telefon : + 90 (312) (Pbx) Faks : + 90 (312) / Rapor Sunum Tarihi (Gün, Ay, Yıl):

4 İÇİNDEKİLER İçindekiler... i Eklerin Listesi... vii Tabloların Listesi... viii Şekillerin Listesi... ix Fotoğrafların Listesi... ix Kısaltmalar... x I. PROJENİN TANIMI VE GAYESİ... 1 I.1. Projenin Tanımı, Konusu, İşletme Süresi, Zamanlama Tablosu, Hizmet Amaçları, Projenin Sosyal, Teknik ve Ekonomik Yönden Gerekliliği... 1 I.2. Kıyı Yapılarına İlişkin Fiziksel ve Teknik Özellikler... 3 I.2.1. Proje Kapsamında Yer Alacak Kıyı Yapılarının Boyutları, Adetleri, Özellikleri, Kapasitesi, Derinliği, İnşaat Tekniği ve İnşaat Süresince Kullanılacak Ekipmanlar... 3 I.2.2. Projeyi Bir Yılda Kullanacak Gemi Sayısı ve Özellikleri... 3 I.2.3. Proje Kapsamında Yıllık Yükleme ve Boşaltma Kapasitesi, Taşınacak Yük Tipleri ve Miktarı, Kıyı Yapılarının Kot ve Boyutları... 3 I.2.4. Proje Kapsamında Yapılacak İse Dolgunun Amacı, Özellikleri, Kaplayacağı Alan (m 2 ), Hacmi (m 3 ) ve Yapım Teknikleri, Kullanılacak Dolgu Malzemesinin Özellikleri, Miktarı Nereden Temin Edileceği, Dolgu Malzemesinin Taşınacağı Güzergah (Harita Üzerinde Gösterilmesi), Dolgu Malzemesi ve Proje Kapsamında Kullanılacak Diğer Malzemelerin Deniz Ortamı İle Etkileşimi, Korozyona Karşı Dayanıklılığı, Gerekli Çizimler (Dolgu Malzemesinin Minerolojik, Fiziksel ve Kimyasal Özellikleri, Deniz Suyuna Dayanıklılığı, Deniz Ortamında Çözülmemesi, Ağır Metal İçermemesi, Standartları vb. Özellikleri)... 4 I.3. Proje Alanı İçindeki Su Ortamında Herhangi Bir Amaçla Kazı, Dip Taraması vb. İşlemin Yapılıp Yapılmayacağı, Yapılacak İse; Nerede, Ne Kadar Alanda, Nasıl Yapılacağı, Bu İşlemler Nedeni İle Çıkarılacak Malzemenin Miktarları, Bu Maddelerin Analiz Sonuçları ve Bertaraf Yöntemleri, (Dip Taraması Yapılacak Alanın Koordinat Bilgileri Vaziyet Planı Üzerinde İşaretlenmelidir)... 4 I.4. Su Ortamında Yapılacak Kazıklar Üzerinde İnşaat vb. İşlemler, Bunların Nerelerde, Ne Kadar Alanda Yapılacağı, İnşaat Tekniği, İnşaat Süresince Kullanılacak Ekipmanlar... 4 I.5. Deniz Suyu Alma, Alış ve Deşarj Boru Hatlarının Uzunlukları, Özellikleri, Karaya Çıkış Noktaları ve Koordinatları... 4 I.6. Proje Kapsamında Akaryakıt İkmali Hizmeti Verilip Verilmeyeceği, Verilecek İse; Depolanacak Yakıt Türü ve Miktarı, Depolama Birimlerinin Boyutu, Özellikleri, Adedi ve İkmal Sistemi... 5 I.7. Depolanacak Ürünlerin (Hammadde ve Kimyasal vb.) Tür ve Miktarları (günlük, aylık, yıllık), Özellikleri, Nereden, Nasıl Temin Edileceği, Gelen Ürünlerin Nerelere, Ne Kadar ve Nasıl Sunulacağı, Kullanılacak Ulaşım Tipi ve Araçlar, Bu Araçların Sayısı, Kapasitesi, Hangi Sıklıkla Gelip Gideceği... 5 I.8. Proje Kapsamındaki Tüm Ünitelerin Özellikleri, Proses Akım Şeması (üzerinde girdiçıktı ve proses atıkları da gösterilmelidir), Tank Sahasının Tasarımı (boyutları, adedi, kapasitesi, özellikleri, kesiti, kullanım amaçları) Drenaj Sistemi, Projede Uyulacak Ulusal ve Uluslararası Standartlar, Her Faaliyet İçin Her Bir Ünitede Gerçekleştirilecek İşlemler İle Faaliyet Üniteleri Dışındaki Diğer Ünitelerde Sunulacak Hizmetler...10 i / x

5 I.9. Döşenecek Boru Hattının Boyutları, Kapasitesi, Adedi, Kullanım Amaçları ve Boruların Teknik Özellikleri (katodik koruma, izolasyon vb.), Güzergah Hakkında Bilgi...13 I.10. Faaliyet Ünitelerinde Kullanılacak Makine ve Teçhizatın Adet ve Özellikleri, Bakım ve Temizlik Çalışmaları...13 I.11. Proje Kapsamında Planlanan Ekonomik, Sosyal ve Altyapı Faaliyetleri...16 I.12. Proje İçin Seçilen Yer ve Kullanılan Teknoloji Alternatiflerinin Değerlendirilmesi...17 I.13. Projenin İnşaat ve İşletme Aşamasında Kullanılacak Arazi Miktarı ve Arazinin Tanımlanması, Alanın Coğrafik Şekli, Coğrafi Tanımlanması (memleket koordinatlarıcoğrafi koordinatlar), Mülkiyet Durumuna İlişkin Bilgi ve Belgeler (tapu, kira kontratı, kamulaştırma vb.)...18 I.14. Proje İle İlgili Olarak Bu Aşamaya Kadar Gerçekleştirilmiş Olan İş ve İşlemlerin Kısaca Açıklanması, Alınmış ve Alınacak İzinler, Belgeler...19 II. PROJE İÇİN SEÇİLEN YERİN KONUMU...21 II.1. II.2. II.3. II.4. II.5. Proje Yerinin; İlgili Valilik veya Belediye Tarafından Doğruluğu Onanmış Olan, Lejant ve Plan Notlarının da Yer Aldığı Onanlı Çevre Düzeni Planı (1/ ölçekli ve/veya 1/25000 ölçekli plan ve plan notları), Nazım İmar Planı, Uygulama İmar Planı (varsa 1/5000 ölçekli ve/veya 1/1000 ölçekli imar planları ve plan notları) Üzerinde Gösterilmesi, Proje Alanının Hangi Kullanımda Olduğunun Belirtilmesi, Sağlık Koruma Bandının Bu Planlarda Gösterilmesi, (planların aslı gibidir onaylı şekilde rapor ekinde yer alması), Proje Sahası (boru hattı, tank sahası ve kıyı yapıları) İle Yakın Çevresinin Ölçekli Harita veya Kroki Üzerinde Gösterimi, Yer Bulduru Haritası, Proje Sahası Yakın Çevresinde Bulunan Sanayi ve Yerleşimlerin Harita Üzerinde Gösterilmesi, Mesafelerin Belirtilmesi, Proje Alanının Planlanan Tüm Üniteler İçin Ayrı Ayrı) En Yakın Yerleşim Birimine Uzaklığı, Tesise Ulaşım İçin Kullanılacak Yol Güzergahları, Proje Alanı ve Çevresinin Panaromik Fotoğrafları, Varsa Kıyı Yapılarına İlişkin Onaylı 1/1000 Ölçekli Uygulama İmar Planının Yok İse Hazırlanacak Plan Teklifinin ÇED Raporuna Eklenmesi, Proje Alanı Etrafında Bulunan Diğer Kıyı Yapıları ve Kullanımları, Konuya İlişkin Açıklamaların Rapor Metninde de Yer Alması...21 Tesise Ulaşım İçin Kullanılacak Yol Güzergahları, Projenin Hangi Karayoluna Ne Kadar Uzaklıkta Olduğunun Belirtilmesi...25 Proje Alanı ve Yakın Çevresinin Mevcut Arazi Kullanımını Değerlendirebilmek Amacı İle Yeraltısularını, Yerüstü Sularını, Deprem Kuşaklarını, Jeolojik Yapıyı, Köy Yerleşik Alanlarını, Ulaşım Ağını, Enerji Nakil Hatlarını, Arazi Kabiliyetini ve Faaliyet Alanının Yakın Çevresinde Faaliyetlerine Devam Etmekte Olan Diğer Kullanımların Yerlerine İlişkin Verileri Gösterir Bilgilerin 1/ Ölçekli Lejantlı Topoğrafik Harita Üzerine İşlenmesi, Proje Alanı Etrafında Bulunan Diğer Kıyı Yapıları ve Kıyı Kullanımları...26 Kıyı Yapılarının İskandilli ve Ölçekli Vaziyet Planı Üzerinde Gösterimi, Kıyı-Kenar Çizgisinin İşaretlenmesi, Koordinat Bilgilerinin (saat yönünde sıralı ve coğrafik) Vaziyet Planına İşlenmesi...26 Proje Kapsamındaki Faaliyet Ünitelerinin Konumu (bütün idari ve sosyal ünitelerin, tesisi içi makine, ünite, tank, depo alanları vb. teknik altyapı ünitelerinin, boru hattı güzergâhının varsa diğer ünitelerin proje alanı içindeki konumlarının vaziyet planı üzerinde gösterimi, bunlar için belirlenen kapalı ve açık alan büyüklükleri, binaların kat adetleri ve yükseklikleri)...28 ii / x

6 III. PROJENİN YERİ VE ETKİ ALANININ MEVCUT ÇEVRESEL ÖZELLİKLERİ...29 III.1. Jeolojik Özellikler (Bölgenin ve proje sahasının jeolojik ve zemin bilgileri, proje alanının 1/1000 ölçekli tesis planı üzerine işlenmesi, jeolojik ve jeoteknik etüd raporu, jeomekanik özelliklerle birlikte açılan kuyu lokasyonlarının yer ve kotları ile geçilen litolojik özelliklerin gösterilmesi, kütlesel geçirgenlik değerlerinin verilmesi, sahadaki yeraltısuyunun durumunun belirlenmesi, zemin grubuna göre inşaat teknolojisi, jeolojik riskler, sıvılaşma durumu, alınacak önlemler, sondaj dik kesitleri, taşıma hesapları)..29 III.1.1. Bölgesel Jeoloji, (Proje Sahasının 1/ ölçekli jeolojik harita üzerinde gösterilerek açıklanması), Bölgenin Stratigrafik Kesiti...29 III.1.2. Faaliyet Alanının Jeolojisi, Faaliyet Sahasının Büyük Ölçekli (1/5000) Jeoloji Haritası, Stratigtrafik Kolon Kesiti, Faaliyet Sahasında Yüzeylenen Birimlerin Fiziksel Özellikleri İle Jeolojik, Jeomorfolojik, Hidrojeolojik Özellikleri...39 III.2. Deniz Dibi Zemin Bilgileri...39 III.3. Depremsellik (Faaliyet Alanının işaretlendiği faaliyet sahası ölçeğine uygun diri fay haritası, proje alanının en yakın fay hattına olan uzaklığına bağlı değerlendirme), Sahanın Olası Bir Deprem Riski Altında Zemin ve Kaya Mekaniğine İlişkin Özellikleri41 III.4. Heyelan, Kaya Düşmesi, Çığ, Su Baskını vb. Doğal Afet Durumları, Alınacak Önlemler43 III.5. Proje Sahasının Batımetrik ve Oşinografik Özellikleri...43 III.5.1. Proje Sahasının Batimetrik Yapısı ve 1/1000 Ölçekli Batımetri Haritası...43 III.5.2. Sahanın Akıntı Durumunun Tespiti Amacıyla Akıntı Hız ve Yön Ölçüm Sonuçları İle Grafiksel Değerlendirmeler...43 III.5.3. Deniz Tabanı Yatay ve Düşey Devamlılığının Tespitine Yönelik Jeolojik ve Jeofiziksel (sismik veya sondaj uygulamaları ile yandan taramalı sonar) Çalışma ve Değerlendirmeler...43 III.5.4. Deniz Tabanı Sediment Cinsi, Dağılımı ve Sediment Hareketlerine İlişkin Değerlendirmeler İle Sahanın Sediment Dağılımı Haritası...44 III.5.5. Bölgenin Deniz Suyunun Oşinografik Parametlerine (tuzluluk-sıcaklıkyoğunluk vb.) İlişkin Ölçüm Sonuçları ve Değerlendirmeleri İçeren Bilgiler, Deniz Suyunun Fiziksel, Kimyasal, Biyolojik Analizleri (SKKY Tablo 4 e göre)44 III.6. Hidrojeolojik Özellikler ve Yeraltı Su Kaynaklarının Mevcut ve Planlanan Kullanımı, Faaliyet Alanına Mesafeleri ve Debileri (1/25000 ölçekli haritada gösterim)...45 III.7. Hidrolojik Özellikler ve Yüzeysel Su Kaynaklarının Mevcut Planlanan Kullanımı ve Faaliyet Alanına Mesafeleri ve Debileri (1/25000 ölçekli haritada gösterimi)...45 III.8. Flora ve Fauna (proje alanı ve etki alanında bulunan flora-fauna türleri, alanın vejetasyon durumunun belirlenmesi, etkilenecek alandaki türler, IUCN kategorileri, bu çalışmaların hangi dönemde yapıldığı, ulusal ve uluslar arası sözleşmelerle koruma altına alınmış, nadir ve nesli tehlikeye düşmüş türler, endemizm durumları, nispi bolluk durumları, bunların yaşama ortamları ve tehlike kategorilerinin RED Data Book a göre irdelenmesi, flora, fauna tablosunun oluşturulması, faaliyet alanındaki faunanın av hayvanlarının yürürlükteki Av Dönemi Merkez Av Komisyonu kararlarına göre incelenmesi, faunanın uygun formda düzenlenmesi, Bern Sözleşmesi kapsamında bulunan türlerin belirlenmesi, proje faaliyetlerinden etkilenecek tüm canlılar için alınması gereken koruma önlemleri (inşaat ve işletme aşamasında), Rekreasyon Çalışmalarının Belirtilmesi...49 III.9. Faaliyet Alanının Denizel Flora ve Fauna Özellikleri Çerçevesinde Deniz Ortamına İlişkin Mevcut Durumun Ortaya Konması, Ekosisteme İlişkin Durumun Belirlenmesi ve Bu Çerçevede Faaliyetin Etkileri, Faaliyetin İnşaat ve İşletme Aşamalarında Denizel Biyoçeşitlilik İle Ekosistem Üzerine Etkileri ve Alınacak Önlemler, Etkilerin Minimize iii / x

7 Edilmesine Yönelik Olarak Alınacak Önlemler, Faaliyetten Etkilenmesi Beklenen Canlı Türleri İçin Alınabilecek Özel Koruma Önlemleri...67 III.10. Meteorolojik ve İklimsel Özellikler...71 III.11. Koruma Alanları (Proje Sahası ve Etki Alanında Bulunan Duyarlı Yöreler ve Özellikleri, Milli Parklar, Tabiat Parkları, Sulak Alanlar, Tabiat Anıtları, Tabiatı Koruma Alanları, Yaban Hayatı Koruma Alanları, Yaban Hayvanı Yetiştirme Alanları, Kültür Varlıkları, Tabiat Varlıkları, Sit ve Koruma Alanları, Boğaziçi Kanununa Göre Koruma Altına Alınan Alanlar, Biyogenetik Rezerv Alanları, Biyosfer Rezervleri, Özel Çevre Koruma Bölgeleri, Özel Koruma Alanları ve merkezleri, mera kapsamındaki alanlar, içme ve kullanma su kaynakları ile ilgili koruma alanları, Turizm Alan ve merkezleri ve koruma altına alınmış diğer alanlar), Bunların Faaliyet Alanına Mesafeleri, Olası Etkiler, Alınacak Önlemler ve Harita Üzerinde Gösterimi...84 III.12. Toprak Özellikleri ve Kullanım Durumu (toprağın fiziksel, kimyasal, biyolojik özellikleri, arazi kullanım kabiliyeti sınıflaması, erozyon, toprağın mevcut kullanımı), Orman Alanları...92 III.13. Proje Yeri ve Etki Alanının Hava, Su ve Toprak Açısından Mevcut Kirlilik Yükünün Belirlenmesi, Deniz Suyunun SKKY Tablo 4 e Göre Yapılan Analiz Sonuçları, Analiz Sonuçlarına Göre Yapılacak Çalışmalar...94 IV. PROJENİN ÖNEMLİ ÇEVRESEL ETKİLERİ VE ALINACAK ÖNLEMLER...96 IV.1. IV.2. IV.3. IV.4. IV.5. IV.6. IV.7. IV.8. Arazinin Hazırlanması Aşamasında Yapılacak İşler Kapsamında Nerelerde, Ne Miktarda ve Ne Kadar Alanda Hafriyat Yapılacağı, Hafriyattan Kaynaklanan Toz Hesabının Yapılması, Alınacak Önlemler...96 Hafriyat Artığı Toprak, Taş, Kum vb. Maddelerin Nerelere Taşınacakları, Nerelerde Depolanacakları veya Hangi Amaçlar İçin Kullanılacakları, Dolgu İçin Kullanılacaksa Hafriyat ve Dolgu Tabloları Projenin Yol Açacağı Bitkisel Toprak Kaybı, Bitkisel Toprağın Depolanmasına İlişkin Bilgiler, Projenin Peyzaj Üzerine Etkileri ve Alınacak Önlemler Arazinin Hazırlanması ve İnşaat Alanı İçin Gerekli Arazinin Temini Amacıyla Elden Çıkarılacak Varsa Tarım Alanlarının Büyüklüğü, Bunların Arazi Kulanım Kabiliyetleri ve Tarım Ürün Türleri, Civardaki Tarım Alanlarına Olabilecek Etkiler ve Alınacak Önlemler Proje Faaliyetinin Karayollarına Etkileri, Proje Kapsamında İnşaat ve İşletme Aşamalarında Araç Yükünün Hesaplanması (araç cinsi ve sayısı) ve Araç Yükünün Yola Etkisinin Belirtilmesi, Güncel Trafik Haritası, Yola Giriş Çıkış, Trafik Güvenliği, Alınacak Önlemler, Alınmış/Alınacak İzinler, Konuya İlişkin Açıklamaların Rapor Metninde de Yer Alması Boru Hattı, Depolama Tesisi ve Diğer Ünitelerde Zemin Sızdırmazlığının Sağlanması İçin Yapılacak İşlemler, Geçirimsizliği Sağlayacak Malzeme Miktarı, Fiziksel ve Kimyasal Özellikleri, Nereden Temin Edileceği ve Rezerv Kapasitesi Taşkın Önleme ve Drenaj İle İlgili İşlemler, Alınacak Drenaj Önlemleri, Dere Yataklarına Olabilecek Etkiler ve Alınacak Önlemler Proje Kapsamında, İnşaat ve İşletme Döneminde Su Temini Sistemi Planı, Suyun Nereden Temin Edileceği, Suyun Temin Edileceği Kaynaklardan Alınacak Su Miktarı Ve Bu Suların Kullanım Amaçlarına Göre Miktarları, Proje Kapsamında (inşaat ve işletme safhaları ayrı ayrı) Oluşacak Atıksuların Cins ve Miktarları, Hangi Ünitelerden Kaynaklanacakları, Fiziksel, Kimyasal ve Bakteriyolojik Özellikleri, Hangi İşlemlerle Ne Oranda Bertaraf Edileceği, (tankların periyodik temizliğine ilişkin bilgiler, temizlikte kullanılan su miktarı ve oluşan atıksuların, bertarafı da dahil), Arıtma Tesisi Yapılıp iv / x

8 Yapılmayacağı, Yapılacaksa Arıtma Tesisinin Özellikleri, İş Akım Şeması, Arıtma Tesisinin Yerleşim Planında Gösterimi, Arıtılan Suyun Hangi Alıcı Ortama Nasıl Deşarj Edileceği, Arıtım Sonrası Ulaşılacak Değerler, Arıtma Tesisi Verimi, Deşarj Limitlerinin Tablo Şeklinde Verilmesi; Fosseptiğe İlişkin Bilgiler (boyutlandırılması, kapasitesi, boşaltma periyotları), (gerekli izinler alınmalı, izin belgeleri rapora eklenmelidir) IV.9. Proje Kapsamında İnşaat ve İşletme Aşamasında Meydana Gelecek Katı Atık, Tehlikeli Atık, Özel Atık, Ambalaj Atıkları vb. Her Türlü Atığın Cins ve Miktarları, Bu Atıkların Bertaraf Şekilleri, Bu Atıkların Nerelere ve Nasıl Taşınacakları veya Hangi Amaçlar İçin ve Ne Şekilde Değerlendirileceği, (tank dibi çamurlarının temizlenme periyodu, hangi kaynaktan ne miktarda çamur oluşacağı, ne şekilde taşınacağı ve bertaraf edileceği, gemilerden kaynaklı atıklar, miktarları, bertarafı), Atıkların Geçici Depolanmasına İlişkin Bilgiler, (geçici depolama alanları vaziyet planında gösterilmelidir), Atık Kabul Ünitesine Dair Bilgiler IV.10. Proje Kapsamında İnşaat ve İşletme Döneminde Kullanılacak Maddelerden, Parlayıcı, Patlayıcı, Tehlikeli ve Toksik Olanların, Taşınmaları, Depolanmaları ve Kullanımları, Bu İşler İçin Kullanılacak Aletler ve Makineler, Tank Temizliğinde Kullanılan Kimyasal Maddeler Dahil Tüm Kimyasal Maddelerin Özellikleri, Miktarı, Risk Durumları, Güvenlik Bilgi Formları IV.11. Proje Kapsamında Oluşabilecek Emisyonlar (gaz, toz vb.), Gerekli Hesaplamalar, Alınacak Önlemler, (emisyon hesap ve modellemeleri planlanan tesisler ve mevcut tesislere göre kümülatif olarak yapılmalıdır) IV.12. Proje Kapsamında, İnşaat ve İşletme Döneminde Ulaşım Altyapısı Planı, Bu Altyapının İnşası İle İlgili İşlemler; Kullanılacak Malzemeler, Kimyasal Maddeler, Araçlar, Makineler; Altyapının İnşaatı Sırasında Kırma, Öğütme, Taşıma, Depolama Gibi Toz Yayıcı Mekanik İşlemler, Alınacak Önlemler IV.13. Proje Kapsamında İnşaat ve İşletme Döneminde İşler Nedeni İle Meydana Gelecek Vibrasyon, Gürültü, Alınacak Önlemler, Kıyı Yapılarının İnşası Aşamasında Oluşacak Gürültünün Hesaplanması, İşletme Aşamasında Oluşacak Gürültünün Hesaplanması ve Sınır Değerler İle Karşılaştırılması, Kontrol Tedbirleri (yürürlükte bulunan Yönetmelik kapsamında yapılacak işlemler) IV.14. İnşaat ve İşletme Aşamasında Deniz Ortamına Olabilecek Etkiler ve Alınacak Önlemler IV.15. Projenin Tamamlanması Sonucunda Deniz Ortamında Meydana Gelebilecek Hidrodinamik Değişiklikler, Su Sirkülasyonu Doğal Akışının Nasıl Etkileneceği ve Akıntı Sirkülasyonu Ve Su Kirliliği İlişkisi IV.16. Proje Kapsamındaki Elektrifikasyon Planı, Bu Planın Uygulanması İçin Yapılacak İşlemler ve Kullanılacak Malzemeler, Enerji Nakil Hatlarının Geçirileceği Yerler ve trafoların Yerleri, Bunların Güçleri, Elektrik İletim Hatlarının Geçtiği Alan Üzerinde Yapılacak İş ve İşlemler IV.17. Projenin Mevcut Trafiği (kara, deniz vb.) Ne Şekilde Etkileyeceği, Alınacak Önlemler, Projenin Diğer Kıyı Kullanımlarına Etkileri ve Alınacak Önlemler, (proje alanı ve etrafında bulunan mevcut ve planlanan kıyı yapılarına yanaşması ve ayrılması esnasında mesafenin seyir güvenliği açısından yeterliliği, modelleme ve simülasyon çalışmaları) IV.18. Proje Kapsamında (karasal ve denizsel) Flora, Fauna, Biyolojik Çeşitlilik, Habitat Kaybı Üzerine Etkiler ve Mevcut Türlerin Korunması İçin Alınacak Önlemler IV.19. Proje İçin Önerilen Sağlık Koruma Bandı Mesafesi, İlgili Planlara İşlenmesi IV.20. İnşaat ve İşletme Sırasında Yerleşimlere Olabilecek Etkiler ve Alınacak Önlemler v / x

9 IV.21. Nüfus Hareketleri (inşaat ve işletme döneminde sağlanacak istihdam, ekonomik değişiklikler, göç hareketi) IV.22. Boru Hattı, Depo Sahasının ve Kıyı Yapısının Çevrelerindeki Mevcut Tesislerle Etkileşimi IV.23. Boru Hattının ve Bu Boru Hattına Ait Bakım Onarım Çalışmalarının Mevcut Altyapı Tesislerine Muhtemel Etkileri IV.24. Proje Kapsamında Yüzey Sularına (mevcut su kaynaklarına) ve Yeraltısuyuna Etkiler ve Alınacak Tedbirler IV.25. Tesisin Faaliyeti Sırasında Çalışacak Personel ve Bu Personele Bağlı Nüfusun Konut ve Diğer Sosyal/Teknik Altyapı İhtiyaçlarının Nerelerde ve Nasıl Temin Edileceği IV.26. Proje Kapsamında İnşaat ve İşletme Döneminde İnsan Sağlığı ve Çevre Açısından Riskli ve Tehlikeli Olanlar, Alınacak Önlemler, İnşaat ve İşletme Sırasında Çalışanların Sağlık ve Güvenlik Tedbirleri IV.27. Detaylı Acil Eylem Planı (kıyı hattı, depolama tesisi ve diğer ünitelerde meydana gelebilecek (yükleme-boşaltma dahil) Muhtemel Kaza, Yangın (zemin iyileştirilmesi ve deprem esnasında ortaya çıkabilecek yangın dahil), Patlama, Deprem ve Sabotaja Karşı; Dökülme ve Sızmalara Karşı Alınması Gerekli Önlemler), Alınmış ve Alınacak İzinler IV.28. Proje Alanında Peyzaj Öğeleri Yaratmak veya Diğer Amaçlarla Yapılacak Saha Düzenlemelerinin (ağaçlandırmalar, yeşil alan düzenlemeleri vb.) Ne Kadar Alanda Nasıl Yapılacağı Bunu İçin Seçilecek Bitki ve Ağaç Türleri vb. ve Var İse Peyzaj Projesi IV.29. İşletme Faaliyete Kapandıktan Sonra Olabilecek ve Süren Etkiler (arazi ıslahı, rehabilitasyon çalışmaları, mevcut yeraltı ve yüzeysel su kaynaklarına etkileri, olabilecek hava emisyonları) ve Bu Etkilere Karşı Alınacak Önlemler V. HALKIN KATILIMI (HALKIN KATILIMI SONRASINDA PROJE KAPSAMINDA YAPILAN DEĞİŞİKLİKLER, BU KONUDA VERİLEBİLECEK BİLGİ VE BELGELER) V.1. Projeden Etkilenmesi Muhtemel Halkın Belirlenmesi ve Halkın Görüşlerinin Çevresel Etki Değerlendirmesi Çalışmasına Yansıtılması İçin Önerilen/Kullanılan Yöntemler.128 V.2. Halkın Projeye İlişkin Endişe, Görüş/Önerileri ve Konu İle İlgili Değerlendirmeler V.3. Görüşlerine Başvurulan Proje İlgili Taraflar ve Görüş/Önerileri ve Konu İle İlgili Değerlendirmeler V.4. Görüşlerine Başvurulması Öngörülen Diğer Taraflar V.5. Bu Konuda Verebileceği Diğer Bilgi ve Belgeler VI. YUKARIDA VERİLEN BAŞLIKLARA GÖRE TEMİN EDİLEN BİLGİLERİN TEKNİK OLMAYAN BİR ÖZETİ NOTLAR VE KAYNAKLAR vi / x

10 EKLERİN LİSTESİ Ek-1 Proje Sahasını Gösterir 1/ Ölçekli Topoğrafik Harita ve Tapu Belgeleri Ek-2 Tesis Genel Vaziyet Planı Ek-3 1/ Ölçekli Tekirdağ İl Çevre Düzeni Planı, Plan Notu ve Lejantı, 1/ ölçekli Ek-4 Ek-5 Ek-6 Ek-7 Ek-8 Ek-9 Trakya Alt Bölgesi Ergene Havzası Revizyon Çevre Düzeni Planı, Plan Notu ve Lejantı ve Marmara Ereğlisi Belediyesinin Yazısı Deniz Ortamı Şamandıra Kurulum Planı, Jeolojik, Jeofizik Hidrografik Ve Oşinografik İnceleme Raporu Deniz Suyu Analiz Sonuçları Jeolojik ve Jeoteknik Etüd Raporu İşbirliği Sözleşmesi (İmar İnşaat ve Standart petrol) Meteorolojik Bülten Büyük Toprak Gurupları Haritası, Arazi Kullanım Kabiliyet Sınıfı Haritası, Şimdiki Arazi Kullanım Şekli Haritası ile Erozyon Haritası Ek-10 BOTAŞ Emniyet ve Çevre Yönetmeliği Ek-11 Acil Eylem Planı Ek-12 Marmara Ereğlisi Belediyesi Atık Kabul Yazısı Ek-13 Karayolları 1. Bölge Müdürlüğü Görüşü Ek-14 Batimetri Haritası Ek-15 1/1000 ve 1/5000 Ölçekli İmar Planı Teklifleri vii / x

11 TABLOLARIN LİSTESİ Tablo I.1: Tank Kapasite ve Sayıları... 5 Tablo I.2: Kurşunsuz Benzin 95 Oktan Özellikleri... 6 Tablo I.3: Kurşunsuz Benzin 95 Premium Özellikleri... 7 Tablo I.4: Motorinin Özellikleri... 9 Tablo I.5: Fuel-Oil Özellikleri... 9 Tablo I.6: İşletme Aşamasındaki Personel Durumu Tablo I.7: Proje Sahasına (Depolama Alanı) Ait Koordinatlar Tablo I.8: Boru Hattına Ait Koordinatlar Tablo II.1: Proje Kapsamındaki Ünitelerin Boyutları Tablo III.1: Deniz Suyu Analiz Sonucu Tablo III.2: Tekirdağ İli nde Bulunan Başlıca Akarsular Tablo III.3: Tekirdağ İli Sulama Göletleri Tablo III.4: Proje Sahası Flora Listesi Tablo III.5: Proje Sahası ve Yakın Çevresinde Saptanan İkiyaşamlı (Amphibia) Türleri ve Koruma Statüleri Tablo III.6: Proje Sahası ve Yakın Çevresinde Var oldugu Belirlenen Sürüngen (Reptilia) Türleri ve Koruma Statüleri Tablo III.7: Proje Alanı ve Yakın Çevresinde Var Olduğu Belirlenen Kus Türleri ve Koruma Statüleri. 59 Tablo III.8: Proje Alanı ve Yakın Çevresinde Var Olduğu Belirlenen Memeli Hayvan Türleri ve Koruma Statüleri Tablo III.9: Proje Alanı ve Yakın İçerisinde ve Yakın Çevre Var Olduğu Belirlenen Balık Türleri ve Tehlike Durumları Tablo III.10: Çalışma Alanındaki Bentik Organizmalar Tablo III.11: Basınç Değerleri Tablo III.12: Tekirdağ Meteoroloji İstasyonu Sıcaklık Normalleri Tablo III.13: Tekirdağ Meteoroloji İstasyonu Yağış Normalleri ( ) Tablo III.14: Nispi Nem Değerleri Tablo III.15: Buharlaşma Değerleri Tablo III.16: Sayılı Günler Verileri Tablo III.17: Maksimum Kar Kalınlığı Tablo III.18: Ortalama ve Maksimum Rüzgar Yönü ve Hızı Verileri Tablo III.19: Fırtınalı ve Kuvvetli Rüzgârlı Gün Sayıları Verileri Tablo III.20: Yönlere Göre Rüzgârların Esme Sayıları Toplamı Tablo III.21: Yönlere Göre Rüzgarın Mevsimlik Esme Sayıları Toplamları Tablo III.22: Tabiat Anıtı Tablo III.23: Tekirdağ İli Kültür Envanteri Tablo III.24: Köy-Mera Varlığı Tablo III.25: Arazi Kullanım Kabiliyet Sınıfları ve Ekime Uygunluk Tablo III.26: İlçelere Göre Arazi Sınıflarının Durumu Tablo III.27: Arazi Kullanım Yetenek Sınıflarına Göre Sulanan Tarım Tablo III.28: Arazi Kullanma Yetenek Sınıfları Tablo IV.1: Depolama, Su ve Slop Tanklarının Toplam Alanları ve Hafriyat Miktarları Tablo IV.2: Tesis Binalarının Toplam Alanları Tablo IV.3: Toz Hesaplamaları Emisyon Faktörleri Tablo IV.4: Birim Zamanlardaki Hafriyat Miktarları Tablo IV.5: Benzer tesisteki Seperator Çıkış Suyu Analiz Sonuçları viii / x

12 Tablo IV.6: Hesaplamalarda Kullanılan Emisyon Faktörleri (Economopoulos, 1993) Tablo IV.7: Akaryakıt Dolum Ve Depolama Tesislerindeki Çeşitli Ekipmanlar İçin Ortalama Emisyon Faktörleri Tablo IV.8: Proje Alanında Muhtemel Gürültü Kaynakları Adet ve Ses Gücü Düzeyleri Tablo IV.9: Arazi Hazırlığı Döneminde Oluşacak Gürültü Düzeyinin Mesafelere Göre Dağılımı ŞEKİLLERİN LİSTESİ Şekil I.1: Zamanlama Tablosu... 2 Şekil I.2: Proses Akım Şeması Şekil II.1: Yer Bulduru Haritası Şekil II.2: Proje Sahasının İşli Olduğu Karayolları Haritası Şekil II.3: Proje Sahası ve Çevresindeki Sanayi Tesisleri Şekil II.4: Proje Alanı ve Yakın Çevresi Şekil III.1: Bölgenin Stratigrafik Kolon Kesiti Şekil III.2: Proje Alanı Jeoloji Haritası Şekil III.3: Proje Sahası Deniz Dibi Eş Yükselti Haritası Şekil III.4: 3 Boyutlu Deniz Dibi Alan Haritası Şekil III.5: Deprem Bölgeleri Haritası Şekil III.6: Aktif Fay Haritası Şekil III.7: Proje Sahasına 50 km mesafede yer alan Yüzeysel Su Kaynakları Şekil III.8: Basınç Değerleri Grafiği Şekil III.9: Tekirdağ Meteoroloji İstasyonu Sıcaklık Rejimi ( ) Şekil III.10: Tekirdağ Meteoroloji İstasyonu Aylık Ortalama Yağışlar ( ) Şekil III.11: Nispi Nem Değerleri Grafiği Şekil III.12: Buharlaşma Değerleri Grafiği Şekil III.13: Kar Yağışlı-Sisli-Dolulu-Kıralığı-Orajlı Günler Sayısı Grafiği Şekil III.14: Maksimum Kar Kalınlığı Grafiği Şekil III.15: Ortalama ve Maksimum Rüzgâr Hızı Grafiği Şekil III.16: Fırtınalı ve Kuvvetli Rüzgarlı Günler Grafiği Şekil III.17: Esme Sayılarına Göre Yıllık Rüzgar Diyagramı Şekil III.18: Esme Sayılarına Göre Mevsimlik Rüzgar Diyagramları Şekil III.19: Esme Sayılarına Göre Aylık Rüzgar Diyagramları Şekil IV-1: Paket Arıtma Tesisi Şekil IV.2: Gürültünün Mesafeye Göre Dağılım Grafiği-b Şekil IV.3: Gürültünün Mesafeye Göre Dağılım Grafiği-a FOTOĞRAFLARIN LİSTESİ Fotoğraf II.I: Proje Sahasına Ait Fotoğraf Fotoğraf II.II: Proje Sahasına Ait Fotoğraf Fotoğraf II.III: Proje Sahası ve Marmara Ereğlisi Seymen Bağlantı Yolu Fotoğrafı Fotoğraf III.I: Proje Alanında Görülen Bazı Bitki Türlerine Ait Fotoğraflar Fotoğraf V.I: Halkın Katılımı Toplantısı Fotoğraf V.II: Halkın Katılımı Toplantısı Fotoğraf V.III: Halkın Katılımı Toplantısı ix / x

13 KISALTMALAR İnç A.Ş Anonim Şirketi API Amerikan Petrol Enstitüsü B Batı BERN Avrupa nın Yaban Hayatı ve Yaşam Ortamlarını Koruma Sözleşmesi bkz. bakınız CITES Nesli Tehlikede Olan Hayvan ve Bitki Türlerinin Uluslararası Ticaretine İlişkin Sözleşme CO Karbon monoksit ÇED Çevresel Etki Değerlendirmesi ERL Avrupa Kırmızı Listesi EVRDB Avrupa Omurgalı Türleri Kırmızı Listesi FSL Filtreleme Sıcaklık Limiti G Güney GB Güneybatı GD Güneydoğu ha hektar HC Hidrokarbon HDPE Yüksek yoğunluklu polietilen IUCN Uluslararası Doğa Koruma Birliği (International Union for the Conservation of Nature and Natural Resources) K Kuzey KB Kuzeybatı KD Kuzeydoğu kg kilogram km kilometre lt litre M magnitüd / büyüklük m metre MAK Merkez Av Komisyonu m 2 metrekare m 3 metreküp NFPA National Fire Protection Association NO x Azot oksitleri PE Polietilen Pb Kursun PM Partiküler Madde SO2 Kükürt Dioksit T.C. Türkiye Cumhuriyeti USEPA Amerika Birleşik Devletleri Çevre Koruma Örgütü VOC Uçucu Organik Bileşikler vb. ve benzeri vd. ve diğerleri vs. vesaire x / x

14 I. PROJENİN TANIMI VE GAYESİ I.1. Projenin Tanımı, Konusu, İşletme Süresi, Zamanlama Tablosu, Hizmet Amaçları, Projenin Sosyal, Teknik ve Ekonomik Yönden Gerekliliği Artan nüfus ve buna bağlı olarak artan tüketimden dolayı akaryakıt ihtiyacı hızla artmakta ve beklenen talebi karşılamakta bazı bölgelerde güçlük çekilmektedir. Batı Marmara Bölgesi ndeki akaryakıt ihtiyacını sürekli ve süratli bir şekilde karşılamak için Tekirdağ İli Marmara Ereğlisi İlçesi Sultanköy Belediyesi Rakıcıyolu Mevkii nde İmar İnşaat Taahhüt ve Ticaret Ltd. Şti tarafından yaklaşık m 3 lük bir akaryakıt depolama tesisi ve boru hattı yapılması planlanmaktadır. Proje; tarih ve sayılı Resmi Gazete de yayımlanarak yürürlüğe giren ÇED Yönetmeliğinin Çevresel Etki Değerlendirmesi Uygulanacak Projeler Listesi (Ek-I) 33. maddesi kapsamında yer almaktadır. Projenin gerçekleştirileceği alan, Ek-1 de verilen 1/ ölçekli topografik haritada, İmar İnşaat Taahhüt ve Ticaret Ltd. Şti ne ait F19C3 paftasında, 10359, 10360, 10361, ve numaralı parsellerde yer almaktadır. Proje yaklaşık 9,11 ha lık bir alan üzerinde gerçekleştirilecektir. Alana ait tapu belgeleri Ek-1 de ve tesise ait genel vaziyet planı Ek-2 de verilmiştir. Söz konusu proje alanı; Tekirdağ İl Genel Meclisi nin tarih ve 125 Nolu kararı ve Tekirdağ Belediye Meclisi nin tarih ve 308 sayılı kararı ile onaylanan 1/ ölçekli Tekirdağ İli Çevre Düzeni Planı nda Enerji Depolama ve Üretim Alanı olarak belirlenmiştir (bkz. Ek- 3) tarihinde T.C. Çevre ve Şehircilik Bakanlığı tarafından onaylanan 1/ ölçekli Trakya Alt Bölgesi Ergene Havzası Revizyon Çevre Düzeni Planı nda ise proje alanı tarım alanı niteliğinde görülmektedir (bkz. Ek-3). İmar İnşaat Taahhüt ve Ticaret Ltd. Şti. Tellioğlu Grubu bünyesinde yer almaktadır yılında faaliyetlerine başlayan Tellioğlu Grubu, halen inşaat ve gayrimenkul alım- satımı sektöründe İstanbul Avrupa yakası, Tekirdağ Marmaraereğlisi, Tekirdağ Çorlu ve İzmir Menemen Bölgeleri nde faaliyetlerini sürdürmektedir. Söz konusu proje ile deniz yolu ile gelen akaryakıt şamandıra sistemi ile alınacak ve boru hattı ile akaryakıt türüne göre ilgili tanklarda depolanacaktır. Proje kapsamında yapılması planlanan akaryakıt depolama projesi ile birlikte 12 ve 14 çapında iki adet boru hattı yapılması da planlanmaktadır. Yapılacak olan boru hattı kara tarafında 3900 metre uzunluğunda ve deniz tarafında ise şamandıra ile kara tesisleri arasındaki bağlantıyı sağlamak amacıyla yaklaşık 3000 metre uzunluğunda olacaktır (bkz. Ek-1). Boru hattı ile bağlantı sağlanacak olan şamandıra sistemi Standart Petrol e aittir ve İmar İnşaat Taahhüt ve Ticaret Ltd. Şti ile Standart Petrol arasında şamandıra sistemi ve boru hattı kullanımı ile alakalı bir iş birliği sözleşmesi imzalanmıştır (Bkz. Ek-7) İmar İnşaat Taahhüt ve Ticaret Ltd. Şti tarafından yapılması planlanan Tesis in proje ömrü 25 yıl olarak öngörülmektedir. Ancak bakım ve revizyon çalışmaları ile teknolojik gelişmeler takip edilerek, hedeflenen proje ömrü uzatılabilecektir. Proje ye ait zamanlama tablosu Şekil I.1 de verilmiştir. Söz konusu proje ile Trakya ve Marmara Bölgesi ndeki yatırımcılara ve akaryakıt bayilerine akaryakıt sağlanacaktır. Proje nin inşaat aşamasında 20 kişi, işletme aşamasında 20 kişinin çalıştırılması ve tesiste çalışacak olan personelin mümkün olduğunca yöre halkından temin edilmesi planlanmıştır. 1 / 137

15 Faaliyet Adı / Yıllar-Aylar ÇED Raporunun Bakanlığa Sunulması için son tarih /11/2013 ÇED Olumlu Belgesinin Alınması Saha Hazırlık Çalışmaları İnşaat Çalışmaları Satın Alma Montaj Çalışmaları İşletmeye Alma İlerleme Dönüm Noktası Şekil I.1: Zamanlama Tablosu 2 / 137

16 I.2. I.2.1. Kıyı Yapılarına İlişkin Fiziksel ve Teknik Özellikler Proje Kapsamında Yer Alacak Kıyı Yapılarının Boyutları, Adetleri, Özellikleri, Kapasitesi, Derinliği, İnşaat Tekniği ve İnşaat Süresince Kullanılacak Ekipmanlar Söz konusu proje ile deniz yolu ile gelen akaryakıt şamandıra sistemi ile alınacak ve boru hattı ile akaryakıt türüne göre ilgili tanklarda depolanacağından, proje kapsamında herhangi bir kıyı yapısı yer almayacaktır. I.2.2. Projeyi Bir Yılda Kullanacak Gemi Sayısı ve Özellikleri Proje kapsamında şamandıraya ayda ortalama 2-3 gemi (yılda gemi) yanaşması beklenmekte olup; seyir emniyeti, can, mal ve çevre güvenliği açısından gerekli tedbirler alınacak, gerekli yerlere gece ve gündüz ışıklı markalama işaretleri konulacaktır. Tesise hammadde getirecek olan gemiler, çeşitli boyutlarda olabilecek olup, genel olarak DWT ile DWT arasında değişecek tonajlarda gemilerle sevkiyatın yapılması planlanmaktadır. Proje kapsamında kullanılması planlanan ve Standart Petrol e ait olan şamandıra sistemine bağlanarak akaryakıt sevkiyatı yapacak gemilerin maksimum ve minimum olarak boyutları aşağıda verilmiştir. Bağlanacak gemi tonajları: DWT DWT 164 x x m 76 x 11.2 x 5.70 m Draft : 9.50 m Draft : 5.10 m I.2.3. Proje Kapsamında Yıllık Yükleme ve Boşaltma Kapasitesi, Taşınacak Yük Tipleri ve Miktarı, Kıyı Yapılarının Kot ve Boyutları Söz konusu proje ile deniz yolu ile gelen akaryakıt şamandıra sistemi ile alınacak ve boru hattı ile akaryakıt türüne göre ilgili tanklarda depolanacağından, proje kapsamında herhangi bir kıyı yapısı yer almayacaktır. Proje alanında benzin, motorin, fuel-oil ve biodiozel depolaması yapılarak iç piyasaya sürülmesi planlanmaktadır. Söz konusu depolama tanklarının hepsinin aynı hacimde olması ancak depolanacak ürün türüne göre farklı sayılarda depolama tankı yerleştirilmesi planlanmaktadır. Bu planlama yapılırken iç ihtiyacın en çok talep ettiği benzin ve motorin için 4 er adet her biri m 3 hacminde tank inşa edilmesi planlanmaktadır. Dolayısıyla tam kapasite dolulukta tesiste m 3 benzin ve m 3 motorin bulunacaktır. Benzer olarak projede 3 adet her biri yine m 3 hacminde fuel-oil depolama tankı ve bir adet m 3 hacminde biodizel depolama tankı bulunacaktır. Dolayısıyla yine tam kapasite dolulukta tesiste toplam m 3 fuel oil ve m 3 biodizel bulunacaktır. Tanklar arası mesafe TS 4943 Ham Petrol Ve Petrol Ürünlerini Depolamaya Mahsus Tank Çiftliklerinde Emniyet Kuralları standardında bölüm Tank Mesafeleri başlığı altından verilen sabit tavanlı ham petrol tankları arasındaki mesafe ve sabit tavanlı ham petrol tankı ile ürün tankı arasındaki mesafe, en az, en büyük çaplı tankın çapı kadar olmalıdır kaidesine uygun olarak planlanacaktır. 3 / 137

17 Proje kapsamında yılda en fazla 36 geminin şamandıraya yanaşarak akaryakıt taşıyabileceği ve gelen tüm gemilerin en büyük kapasitede yani DWT lik ( m 3 ) olacağı kabulü ile tesiste yıllık gerçekleştirilebilecek maksimum yükleme ve boşaltma kapasitesi V maks V maks = ( m 3 / sefer) x ( 36 sefer/yıl) = m 3 / yıl dır. Buradan hareketle tesiste toplam depolanabilecek akaryakıt miktarının m 3 olması ve tesise yıllık en fazla m 3 akaryakıt sevkiyatının yapılabilecek olması sebebiyle, tesisin bir yıl içinde en fazla 3 kere tam doldurulup boşaltılma kapasitesinde çalışabileceği söylenebilir. I.2.4. Proje Kapsamında Yapılacak İse Dolgunun Amacı, Özellikleri, Kaplayacağı Alan (m 2 ), Hacmi (m 3 ) ve Yapım Teknikleri, Kullanılacak Dolgu Malzemesinin Özellikleri, Miktarı Nereden Temin Edileceği, Dolgu Malzemesinin Taşınacağı Güzergah (Harita Üzerinde Gösterilmesi), Dolgu Malzemesi ve Proje Kapsamında Kullanılacak Diğer Malzemelerin Deniz Ortamı İle Etkileşimi, Korozyona Karşı Dayanıklılığı, Gerekli Çizimler (Dolgu Malzemesinin Minerolojik, Fiziksel ve Kimyasal Özellikleri, Deniz Suyuna Dayanıklılığı, Deniz Ortamında Çözülmemesi, Ağır Metal İçermemesi, Standartları vb. Özellikleri) Proje kapsamında herhangi bir dolgu işlemi yapılmayacağından su ortamı ile ilgili herhangi bir etkileşim söz konusu değildir. I.3. Proje Alanı İçindeki Su Ortamında Herhangi Bir Amaçla Kazı, Dip Taraması vb. İşlemin Yapılıp Yapılmayacağı, Yapılacak İse; Nerede, Ne Kadar Alanda, Nasıl Yapılacağı, Bu İşlemler Nedeni İle Çıkarılacak Malzemenin Miktarları, Bu Maddelerin Analiz Sonuçları ve Bertaraf Yöntemleri, (Dip Taraması Yapılacak Alanın Koordinat Bilgileri Vaziyet Planı Üzerinde İşaretlenmelidir) Proje kapsamında su ortamında herhangi bir amaçla kazı, dip taraması veya benzeri bir işlem yapılmayacaktır. I.4. Su Ortamında Yapılacak Kazıklar Üzerinde İnşaat vb. İşlemler, Bunların Nerelerde, Ne Kadar Alanda Yapılacağı, İnşaat Tekniği, İnşaat Süresince Kullanılacak Ekipmanlar Proje kapsamında su ortamında kazıklar üzerinde herhangi bir inşaat yapılmayacaktır. I.5. Deniz Suyu Alma, Alış ve Deşarj Boru Hatlarının Uzunlukları, Özellikleri, Karaya Çıkış Noktaları ve Koordinatları Planlanan proje kapsamında akaryakıtın, tesise deniz yoluyla gelmesi öngörülmektedir. Gemilerle gelen akaryakıt şamandıra vasıtasıyla boru hattına alınacak ve tanklara sevk edilerek, depolanacaktır. Bu bağlamda, proje kapsamında herhangi bir deniz suyu alma ve deşarj işlemi yer almamaktadır. 4 / 137

18 I.6. Proje Kapsamında Akaryakıt İkmali Hizmeti Verilip Verilmeyeceği, Verilecek İse; Depolanacak Yakıt Türü ve Miktarı, Depolama Birimlerinin Boyutu, Özellikleri, Adedi ve İkmal Sistemi Proje kapsamında, herhangi bir araç yada ekipman için ticari amaçlı bir perakende yakıt ikmali hizmeti verilmeyecektir. I.7. Depolanacak Ürünlerin (Hammadde ve Kimyasal vb.) Tür ve Miktarları (günlük, aylık, yıllık), Özellikleri, Nereden, Nasıl Temin Edileceği, Gelen Ürünlerin Nerelere, Ne Kadar ve Nasıl Sunulacağı, Kullanılacak Ulaşım Tipi ve Araçlar, Bu Araçların Sayısı, Kapasitesi, Hangi Sıklıkla Gelip Gideceği Söz konusu proje için kullanılacak toplam alan büyüklüğü yaklaşık 9,11 ha dır. Bu alan içerisinde 4 adet benzin tankı, 4 adet motorin tankı, 1 adet bio-dizel tankı ve 3 adet de fuel-oil tankı olmak üzere toplam 12 adet akaryakıt tankı ve ilaveten, 3 adet de su ve slop tankı yer alacaktır. İnşa edilecek tankların kapasite ve sayıları Tablo I.1 de verilmiştir. Tablo I.1: Tank Kapasite ve Sayıları Tank Kapasitesi Tank Türü Tank Sayısı (adet) Toplam Kapasite m 3 Benzin m 3 Motorin m 3 Bio-Dizel m m 3 Fuel Oil 3 50 m 3 Su ve Slop Tankları m 3 Tesiste depolanacak akaryakıt yerli (TÜPRAŞ) ve yabancı rafinerilerden, gemilerle deniz yoluyla temin edilecek ve talebe göre tankerlerle bayilere ve tüketicilere ulaştırılacaktır. Tankerlerle gelecek farklı niteliklerdeki yakıtlar benzin ve motorin olarak planlanmıştır. Ancak bir tankerde farklı yakıt diğerinde farklı yakıt gelmesi durumunda boru hattı içerisinde kalacak malzemenin diğer yakıtın kalitesini etkilememesi için boru hattının (deniz kısmı ve kara kısmı dahil) içerisinde kalacak bir önceki yüklemeden kalan toplam yakıt, yeni yakıt tankeri şamandıraya bağlandığında yeni yakıtın itici gücü ile karadaki tanklara doğru basılacaktır. Farklı yakıt tankerlerinin peş peşe şamandıraya bağlanarak karadaki tanklara yakıt basması durumunda ilk ve sonraki yakıtların birbirine temas ettiği noktada toplam en fazla 10m 3 ünün birbirine karışacağı varsayılmaktadır. Bu karışım genellikle daha da az olmakla beraber, yakıt kalitesinin korunması amacıyla 10 m 3 olarak varsayılmıştır. Bu durumda yeni tankerin bağlanmasıyla boru hattından gelen yakıtın ilk boru hattı hacmine eşit miktarı hala daha karışıma uğramamış önceki tankerden gelen yakıt olacağından, aynı tanka basılacaktır. Bu yakıt ilgili tanka alındıktan sonra operatör akımı durdurup 10 m 3 karışım halinde olduğu varsayılan yakıtı slop tankı olarak nitelendirilen tanka yönlendirecektir. Bu karışım tankın dolma oranına bağlı olarak belli periyotlarla tankerler vasıtası ile Tüpraş a taşınacak ve orada ücreti mukabili ayrıştırılarak tekrar satışa sunulacaktır. Bu kısımda verilen sayısal değerler, uygulama sırasında imal edilen sisteme göre yeniden teyit edilecek ve gerektiği takdirde revize edilecektir. 5 / 137

19 Boru hattı içerisinde çok sık olamamakla birlikte taşınan malzeme içerisindeki safsızlıklardan (toz veya diğer karışımlar) oluşacak bazı birikimler söz konusu olabilecektir. Bu birikimlerin temizlenmesi için zaman zaman pig adı verilen özel temizleme sisteminin çalıştırılması gerekecektir. Bu durumda 2 tane pig aparatı arasına hattın temizlenmesi için seçilecek uygun çözücü madde de ihtiyaca göre doldurularak pig atımı işlemi gerçekleştirilecektir. İşlem sonrasında çözücü madde temizlediği malzeme ile kirlenmiş olacağından ve bu malzemenin de tamamen petrol türevlerinden teşkil olması beklendiğinden, tehlikeli atık olarak işlem görecek ve bu raporun diğer kısımlarında tehlikeli atıklarla alakalı verilen taahhütlere uygun şekilde bertarafı sağlanacaktır. Tanklar tamamen yakıtın depolanması için kullanılacağından ve tankın içerisine doldurulacak malzemenin yüksek ekonomik değerde mümkün olduğunca saf malzemeden oluşması hedeflendiğinden, tankların kısa süreler içerisinde kirlenmesi veya dolması beklenmemektedir. Ancak zaman içerisinde bu tür temizleme ihtiyaçlarının ortaya çıkması kısa vadelerde olmasa bile söz konusu olabilecektir. Buna ilave olarak tanklarda tadilat, boyama v.b. gibi bakım veya onarım gereksinimleri söz konusu olabilecektir. Bu tür durumlarda malzemenin tanktan mümkün olduğunca tahliye edilmesi sağlanacak, daha sonra halen tankın içerisinde kalan ve dizel veya benzin olarak değerlendirilmesi mümkün olmayan kısmın ise tehlikeli atık olarak bertaraf edilmesi sağlanacaktır. Bu çalışmalar sırasında İşçi Sağlığı ve İş Güvenliği ile alakalı tüm tedbirler alınarak, uygun koruyucu malzeme ve ekipmanlar kullanılarak işlemlerin yürütülmesi sağlanacaktır. Depolanacak Ürünlerin Özellikleri Benzin Benzin, ham petrolün damıtılmasıyla elde edilmektedir. Renksiz, kendine has kokusu olan, uçucu bir sıvıdır. Temelde karbonlu bir hidrojen bileşiğidir. Çok çabuk yanmakta ve havayla patlayıcı bir karışım meydana getirmektedir. Yağları, kauçuğu ve başka organik maddeleri eritme özelliğine sahiptir. Suda erimez. Çabuk yandığı için motorlarda akaryakıt olarak kullanılır. Hafif benzin, orta benzin ve ağır benzin olmak üzere üç tür benzin vardır. Teknoloji çağının uygulamaları, motorlu taşıt araçlarının giderek hızla artması, benzine karşı duyulan ihtiyacın da artmasına yol açmıştır. Kurşunsuz Benzin 95 Oktan özellikleri Tablo I.2 de ve Kurşunsuz Benzin 95 Premium özellikleri Tablo I.3 te verilmiştir. Tablo I.2: Kurşunsuz Benzin 95 Oktan Özellikleri Özellik Birim Değer Sınıf Deney Yöntemi Görünüş Berrak ve Parlaklık Gözle Muayene Bakır şerit korozyonu (3 saat 50 0 'ta) No:1 En çok TS 2741 EN ISO 2160 Yoğunluk (15 0 C ta) kg/m TS 1013 EN ISO 3675 TS EN ISO Damıtma % hacim TS 1232 EN ISO C ta buharlaşma yüzdesi % hacim Yaz (a) Kış (b) C ta buharlaşma yüzdesi % hacim Yaz (a) Kış (b) / 137

20 Özellik Birim Değer Sınıf Deney Yöntemi C ta buharlaşma yüzdesi % hacim 75 En az Son kaynama noktası 0 C 210 En çok Damıtma kalıntısı % hacim 2 En çok Mevcut gum (çözücüyle yıkanmış) mg/100 ml 5 En çok TS EN ISO 6246 Oksidasyon kararlılığı Dakika 360 En az TS 2646 EN ISO 7536 Araştırma Oktan Sayısı, RON 95 En az TS EN ISO 5164 Motor Oktan Sayısı, MON 85 En az TS EN ISO 5163 Kurşun mg/l 5 En çok TS EN 237 Kükürt mg/kg 10 En çok TS EN ISO TS EN ISO Buhar basıncı(dvpe kpa TS EN Yaz (a) Kış (b) Buhar Kilitleme İndisi (VLI)** İndis Yaz-Kış geçiş dönemi 1150 En çok Benzen % hacim 1 En çok Olefinler % hacim 18 En çok Aromatikler % hacim 35 En çok Oksijen % ağırlık 2,7 En çok MTBE % hacim 15 En çok Etanol % hacim 5 En çok TS 7088 EN 238 TS EN TS EN ISO TS EN TS EN ISO TS EN TS EN 1601 TS EN TS EN ISO TS EN 1601 TS EN TS EN ISO TS EN 1601 TS EN TS EN ISO Kaynak: Tablo I.3: Kurşunsuz Benzin 95 Premium Özellikleri Özellik Birim Değer Görünüş Berrak ve Parlaklık Bakır şerit korozyonu (3 saat 50 0 'ta) No:1 Yoğunluk (15 0 C ta) kg/m Damıtma % hacim 70 0 C ta buharlaşma yüzdesi % hacim Yaz (a) Kış (b) C ta buharlaşma yüzdesi % hacim Yaz (a) Kış (b) C ta buharlaşma yüzdesi % hacim 75 Son kaynama noktası 0 C 210 Damıtma kalıntısı % hacim 2 Mevcut gum (çözücüyle yıkanmış) mg/100 ml 5 7 / 137

21 Özellik Birim Değer Oksidasyon kararlılığı Dakika 360 Araştırma Oktan Sayısı, RON 95 Motor Oktan Sayısı, MON 86 Kurşun mg/l 5 Kükürt mg/kg 10 Buhar basıncı(dvpe) kpa Yaz (a) Kış (b) Buhar Kilitleme İndisi (VLI) İndis Yaz-Kış geçiş dönemi 1150 Benzen % hacim 1 Olefinler % hacim 18 Aromatikler % hacim 35 Oksijen % ağırlık 2,7 MTBE % hacim 15 Etanol % hacim 5 Kaynak: Motorin Motorin ham petrolün rafine edilmesiyle ortaya çıkan birçok maddenin fiziksel karışımı sonucunda elde edilir. Rafine sanayi ham petrolü ayrımlamaya (vakumda damıtma) ve kimyasal olarak dönüştürmeye (hidrojenli kükürt giderme, katalitik) dayanan çok sayıda işlem gerçekleştirir, bu işlemler motorinlerin birleşimlerinde yer alan birçok temel maddenin elde edilmesini sağlar. Motorinler, çok farklı fiziksel ve kimyasal özellikleri bulunan alabildiğine yüksek sayıda (binin üstünde) hidrokarbonun karmaşık karışımıyla meydana gelir. Motorinin hassas özellikleri arasında aşağıda sayılanlar verilebilir: Setan sayısı: Motorinin dizel motorun yanma odasında kendi kendine tutuşma yatkınlığını gösterir. Başka bir deyişle, çok düşük bir setan sayısı, yani çok uzun bir kendi kendine tutuşma süresi, geç, eksik ve şiddetli bir yanmaya yol açar ki bu da randımanın düşmesi, yakıt tüketiminin artması, havayı kirleten gazların emisyonunun artması, gürültü (özellikle rölantide) ve çalıştırmada yaşanan güçlüklerin özellikle soğukla artması gibi sonuçları doğurur. Soğuğa dayanıklılık: Benzin ya da kerosen gibi petrol ürünü daha hafif yakıtların tersine motorin, düşük sıcaklıklarda parafin kristallerinin oluşumu nedeniyle saydamlığını ve akışkanlığını kaybeder. Bu olay, özellikle kış aylarında, çoğunlukla dizel araçların filtrelerindeki tıkanmalara bağlı kullanım sorunlarına yol açar. Motorinin düşük sıcaklıklarda uğradığı değişikliği tanımlamak amacıyla Sorun Noktası ve Filtreleme Sıcaklık Limiti (FSL) göstergeleri temel alınır. Sorun Noktası; ilk parafin kristallerin belirdiği sıcaklığı gösterir. FSL değeri ise gerçekçi bir sıcaklık alt limit ölçüsüdür; motorin bu değerin üstündeki sıcaklıklarda dizel araçta beklenen performansı gösterir. Motorine ait özellikler Tablo I.4 te verilmiştir. 8 / 137

22 Tablo I.4: Motorinin Özellikleri Özellik Birim Değer Yoğunluk (15 0 C ta) kg/m Polisiklik aromatik hidrokarbonlar % ağırlık 8 Parlama Noktası C 55 Soğuk Filtre Tıkanma Noktası (SFTN) C Kış (a) -15 Yaz (b) 5 Damıtma 250 C ta elde edilen % hacim C ta elde edilen % hacim 85 % 95 in (hacim/hacim) elde edildiği sıcaklık C 360 Kükürt mg/kg 10 Karbon Kalıntısı (% 10 damıtma kalıntısında) % ağırlık 0,3 Viskozite (40 C ta) cst 2,0-4,5 Bakır Şerit Korozyon (50 C ta 3 saat) No.1 Kül % ağırlık 0,01 Yağ asidi metil esteri(yame) içeriği % hacim 7 Setan sayısı 51 Setan İndisi hesapla 46 Su mg/kg 200 Toplam Kirlilik mg/kg 24 Oksitlenme Kararlılığı g/m³saat Yağlayıcılık özelliği düzeltilmiş aşınma izi çapı (wsd 1,4), 60 C ta µm 460 Kaynak: Fuel-Oil Fuel-oil, rezidüel-çeşitli rafinerilerin ürettiği, özellikle rezidüel nitelikli sıvı ve siyah üründür. Bileşimi karmaşık olup, ham petrolün menşeine göre değişmektedir. İçinde esas olarak 3, kimi zaman 4 ila 6 halkalı türden polisiklik aromatik bileşimler bulunan ve kraking işlemine tabi tutulmuş komponentler içerir. İçinde kükürt, oksijen ve nitrojen bileşimleri vardır. Ayrıca organo-metalik bileşimler içerir. Hidrojen sülfür hem sıvı hem de buhar fazda bulunabilir. Fuel-oil fiziksel ve kimyasal özellikleri Tablo I.5 te verilmiştir. Tablo I.5: Fuel-Oil Özellikleri Özellik Birim Değer Yoğunluk (15 0 C ta) kg/l 0,998 Parlama Noktası C 66 Akma noktası C 38 Viskozite (100 C ta) cst 40 Kükürt % ağırlık 0,1-1,0 Kül % hacim 0,2 Su % ağırlık 1 Toplam tortu % ağırlık 0,15 Kaynak: 9 / 137

23 Proje kapsamında şamandıraya ayda ortalama 2-3 gemi (yılda gemi) yanaşması beklenmekte olup seyir emniyeti, can, mal ve çevre güvenliği açısından gerekli tedbirler alınacak, gerekli yerlere gece ve gündüz ışıklı markalama işaretleri konulacaktır. Deniz yolu ile gelen akaryakıt deniz şamandırası vasıtasıyla boru hattına alınacak ve tesiste bulunan depolama tanklarına sevk edilecektir. Depolanan ürünler, talebe göre tankerlerle bayilere ve tüketicilere ulaştırılacaktır. Projenin faaliyete geçmesiyle günde ortalama 40 kadar tanker ve 5 kadar özel araç farklı saatlerde trafiğe çıkarak, servis yapacaktır. Bölgede mevcut karayolları göz önüne bulundurulduğunda projenin bölge trafiği üzerinde büyük artış yapması beklenmemektedir. I.8. Proje Kapsamındaki Tüm Ünitelerin Özellikleri, Proses Akım Şeması (üzerinde girdiçıktı ve proses atıkları da gösterilmelidir), Tank Sahasının Tasarımı (boyutları, adedi, kapasitesi, özellikleri, kesiti, kullanım amaçları) Drenaj Sistemi, Projede Uyulacak Ulusal ve Uluslararası Standartlar, Her Faaliyet İçin Her Bir Ünitede Gerçekleştirilecek İşlemler İle Faaliyet Üniteleri Dışındaki Diğer Ünitelerde Sunulacak Hizmetler Söz konusu Proje de 40 m çapında ve 17,50 m yüksekliğinde 12 adet depolama tankı yer alacaktır. Tesisin mevcut depolama kapasitesi m³ tür. Tesis te 4 adet m 3 kapasiteli benzin tankı, 4 adet m 3 kapasiteli motorin tankı, 1 adet m 3 kapasiteli bio-dizel tankı, 3 adet m 3 kapasiteli fuel-oil tankı ile birlikte 2 adet su ve 1 adet slop tankı, idari bina, teknik yönetim binası, yangın ve eğitim binası, dolum kanopisi, dolum kontrol ünitesi, güvenlik kulübesi, kantar, trafo ve jeneratör binası, separatör ve paket arıtma tesisi inşa edilecektir. Proje kapsamında yer alacak akaryakıt tankı kapasiteleri ve sayıları Tablo I.1 de yerleşim planı üzerindeki gösterimi ise Ek-2 de verilmiştir. Yapılması planlanan depolama tankları, yurt içindeki yerli demir çelik tesislerinden temin edilecek olup, St-42 mukavemetinde saç levhalardan, Amerikan Petrol Enstitüsü nün (API) API 650 normlarına ve depremsellik koşullarına göre inşa edilecektir. Tanklar şiddetli bir depreme karşı beton tank zeminlerine API 650 ye uygun olarak ankrajlanacaktır. API 650 ye göre depolama tesisindeki her tank, yüksek yoğunluklu betonarme bir temel üzerine monte edilecektir. Tesiste kullanılacak elektrik tesisatları, API 497 ve 505 e göre Ex-proof Type olacaktır. Tesiste bulunan sabit tavanlı depolama tanklarının etrafına TS 4943 Ham Petrol ve Petrol Ürünlerini Depolamaya Mahsus Tank Çiftliklerinde Emniyet Kuralları standardında Bölüm I.I.3 Tankları Seddeyle Korumak başlığı altında verilen seddeyle korunmuş bütün ürün tanklarının kapasitelerinin %30 u, bu kapasite, en büyük tankın hacminden küçük olamaz ve herhangi bir yangın vukuunda müdahaleyi güçleştirmemek için sedde yüksekliği 3 m yi geçmemelidir. kaidelerine göre beton sedde inşa edilecektir. Tanklar arası mesafe TS 4943 Ham Petrol ve Petrol Ürünlerini Depolamaya Mahsus Tank Çiftliklerinde Emniyet Kuralları standardında Bölüm Tank Mesafeleri başlığı altından Madde de verilen ürün tankları arasındaki mesafe, küçük tankın yarıçapı kadar veya en yüksek tankın boyunun yarısı kadar olmalıdır (hangisi büyükse) kaidesine uygun olarak planlanmış olup ürün depolama tanları arası mesafe 20 m olarak belirlenmiştir. 10 / 137

24 Akaryakıt dolum ve depolama tanklarının etrafına güvenlik havuzları oluşturulacak ve böylece oluşacak olan sızmalar tamamen bu havuz içerisinde kalacaktır. Sedde içine drenaj inşa edilecektir. Yapılacak olan drenaj ile sızma sonucu oluşan ürün slop tankında toplandıktan sonra separatöre aktarılacak ve yoğunluk farkından yararlanılarak ayrıştırıldıktan sonra ürün tankına verilecektir. Kalan su ise paket arıtma sisteminde arıtılacaktır. Ayrıca, tesis etrafında toplanacak yağmursuyu da yine seperatöre sevk edilecektir. Tanklar; 1- Taşma sensörü, 2- Sıcaklık ve seviye ölçüm sistemi, 3- Sıcaklık ve seviye alarmı, 4- Yangına karşı köpük sistemi 5- Tank dışı soğutma sistemi (yangın anında) 6- Basınç ve vakum ventilleri ile donatılacaktır. Tank içinin ısınmasına karşı, dış yüzeyi beyaz epoxy boya ile boyanacaktır. Tanklar önce pas önleyici boya katmanları ile korunacak olup, son kat boya, güneş ışınlarını en az absorblayacak uzun ömürlü boya sistemleri ile kaplanacaktır. Tanklar sahip oldukları seviye ve sıcaklık takip sistemleri ile online 24 saat takip edilecek ve herhangi bir alarm durumunda (sıcaklık ve seviye ile ilgili), anında müdahale edilebilecektir. Gemilerle gelen akaryakıt şamandıra sistemi vasıtasıyla, yaklaşık olarak denizde 3000 m, karada ise 3900 metre uzunluğundaki boru hattı ile tesise sevk edilecek ve türlerine göre tanklarda depolanacaktır. Tesise akaryakıt taşınmasında kullanılacak olan borular tarihli TS 4943 Ham Petrol ve Petrol Ürünlerini Depolamaya Mahsus Tank Çiftliklerinde Emniyet Kuralları standardında belirtilen boru donanımıyla ilgili başlıkta belirtilen tarihinde Kabul edilen TS 6047 Yanıcı Akışkanlar için Boru Hatları-Çelik Borular standardına göre tasarlanmış olacaktır. Tank yerleşim kuralları ve tank sahalarında alınacak yangın güvenlik önlemleri ulusal ve uluslararası standartları sağlayacak olup, bu amaçla alınan önlemler yangın çıktıktan sonra, çevreye ve insan sağlığına olabilecek zararı minimize etmeyi amaçlamaktadır. Tankların sızdırmazlığı su ile doldurularak test edilecektir. Tank içinin korozyona uğramaması için tank içi su tamamen drene edilecektir. Ayrıca; tankların, boru hatlarının, pompa ve kompresörlerin, basınç regülatörlerinin mühendislik tasarım kuralları, elektrik ve elektrostatik tehlike önlemleri, tank inşası ve tankların operasyonu esnasında tüm ulusal ve uluslararası standartlara uyulacaktır. Bu bağlamda, Ek-2 de genel vaziyet planı verilen tesise ait proses akım şeması Şekil I.2 de verilmiştir. 11 / 137

25 Şekil I.2: Proses Akım Şeması Tesis içerisinde, ürün tanklarının dışında çalışacak personelin ihtiyaçlarını karşılamak üzere yemekhane, mutfak, lavabo, duş, tuvalet ve çay ocağının yer aldığı bir idari bina ve tesis girişinde de güvenlik amacıyla bir güvenlik kulübesi de yer alacaktır. Alanda ayrıca, teknik yönetim binası, yangın ve eğitim binası, dolum kanopisi, dolum kontrol ünitesi, kantar, trafo ve jeneratör binası, separatör ve paket arıtma tesisi bulunacaktır. Bu ek ünitelere ait açıklamalar aşağıda verilmiştir. İdari Bina: Tesis içerisinde çalışacak personelin ihtiyaçlarını karşılamak üzere yemekhane, mutfak, lavabo duş, tuvalet ve çay ocağının bulunduğu sosyal bir bina inşa edilecek olup, içerisinde yönetici ve personelin çalışma ofisleri de yer alacaktır. Güvenlik Kulübesi: Tesis girişine tesisin ve çalışanların güvenliğini sağlamak ve tesise giriş çıkışları kontrol altında tutmak amacıyla tek katlı güvenlik ve bekçi kulübesi inşa edilecektir. Dolum Kanopisi: Akaryakıt ürünleri, depolama tanklarından türlerine göre (benzin, motorin vb.) ayrı hatlarla dolum kanopisine gelecektir. Akaryakıt buradan sayaca sonra da dolum kollarına aktarılarak tankerlere yüklenecektir. Bu ünite betonarme ve çelik konstrüksiyon şeklinde inşa edilecektir. Tesise gelen tankerler dolum işlemine başlamadan önce güvenlik amacıyla, topraklama sistemi ile irtibatlandırılacaktır. Aksi takdirde dolum işlemi otomatik olarak duracaktır. Kantar: Müşteri tankerlerine yüklenecek akaryakıt miktarının tespit edilmesi amacıyla tesiste kantar bulunacaktır. Trafo ve jeneratör binası: Proje kapsamında tesisin elektrik ihtiyacını karşılamak amacıyla 400 kva gücünde trafo kurulacaktır. Tesisin faaliyetlerinin aksamadan sürebilmesi için kesintisiz güç sağlamak amacıyla, çalıştırılması gereken minimum ekipman güçlerine göre jeneratör seçilecektir. 12 / 137

26 Seperatör: Tesis içerisinde herhangi bir sızıntıdan kaynaklanan temizleme suları ile temizlik esnasında meydana gelebilecek sular seperatörde toplanacak ve yoğunluk farkı esasına dayalı olarak birbirinden ayrılacaktır. Paket arıtma tesisi: Tesiste çalışacak personelden kaynaklı evsel atıksular ve seperatörden gelen atıksular paket arıtma tesisinde arıtılacaktır. I.9. Döşenecek Boru Hattının Boyutları, Kapasitesi, Adedi, Kullanım Amaçları ve Boruların Teknik Özellikleri (katodik koruma, izolasyon vb.), Güzergah Hakkında Bilgi Deniz yoluyla gelecek akaryakıtın şamandıradan tanklara sevkiyatı denizde ve karada yapılacak çapı 12 ve 14 polietilen (PE) kaplı iki adet boru hattı vasıtasıyla olacaktır. Gelen akaryakıt, türlerine göre boru hattı vasıtası ile tesise sevk edilecek ve depolanacaktır. Yapılacak olan boru hattı kara tarafında 3900 metre uzunluğunda ve deniz tarafında ise şamandıra ile kara tesisleri arasındaki bağlantıyı sağlamak amacıyla yaklaşık 3000 metre uzunluğunda olacaktır. Boru hattı boyunca herhangi bir vana olmayacaktır. Boru hattının deniz kısmında sonlandığı noktada çelik boruya, şlank adı verilen kauçuk esaslı borular monte edilecektir. Şlankın ucu da şamandıraya bağlanacaktır. Şamandıra Sistemine Gemi yanaştığında, gemi kendi çapasını da atacaktır. Ürün getiren gemi, gemi vinci vasıtası ile şlankın ucunu gemiye alarak boru hattının ağzındaki kör şlank çıkarılacak ve geminin pompasına bağlanacaktır. Kara çıkışındaki kontrol noktasında gemiden basılan akaryakıtın basıncı sürekli ölçülerek kontrol altında tutulacaktır. Tesise akaryakıt taşınmasında kullanılacak olan borular tarihli TS 4943 Ham Petrol ve Petrol Ürünlerini Depolamaya Mahsus Tank Çiftliklerinde Emniyet Kuralları standardında belirtilen boru donanımıyla ilgili başlıkta belirtilen tarihinde Kabul edilen TS 6047 Yanıcı Akışkanlar için Boru Hatları-Çelik Borular standardına göre tasarlanmış olacaktır. Boru hatlarının denizde kalan kısmı 70 m aralıklarla deniz tabanına döşenecek beton bloklara zincirlerle tutturulacaktır. İşbirliği sözleşmesi ekte verilen Kaptan Demir Çelik projesi ile denizel boru hattının ve şamandıranın ortak kullanılması söz konusu olduğundan, daha önceden ÇED Olumlu Belgesi almış olan Kaptan Demir Çelik Şirketler Gurubu, Çebi Metal Depolama tesisi ile aynı boru hattı kullanılacak, bu kapsamda çevreye ilave bir etki söz konusu olmayacaktır. Boru hatlarının karada kalan kısmında ise, boruların geçeceği alanda toprak 50 cm sıyrılarak borular yan yana kazılan yere gömülecektir. Boru hatlarının üstü bitkisel olmayan hafriyat toprağı ile kapatılacak ve arazi düzeltme çalışmaları yapılacaktır. Boru hattının karada kalan kısmında galvanik anotlarla, denizde kalan kısmında ise indiyum alaşımlı anotlarla katodik koruma yapılacaktır. I.10. Faaliyet Ünitelerinde Kullanılacak Makine ve Teçhizatın Adet ve Özellikleri, Bakım ve Temizlik Çalışmaları Proje kapsamında akaryakıt tanklarına akaryakıt ikmali için transfer pompası, dolum kanopisinde kullanılmak üzere satış pompası kullanılacaktır. Tesisin elektrik ihtiyacı için 400 kva gücünde trafo inşa edilecektir. Ayrıca, tesisin faaliyetlerinin aksamadan sürebilmesi için kesintisiz güç sağlamak amacıyla jeneratör olacaktır. Yangın anında kullanılmak üzere elektrikli ve dizel motopomp sistemleri yer alacaktır. 13 / 137

27 Proje kapsamında malzeme seçimi, montajı ve isletmeye alınması hususları ulusal ve uluslararası standartlara ve ilgili mevzuatlara uygun olarak gerçekleştirilecektir. Buna ek olarak, yangın koruma sistemi de ANSI/ASME B.31.3 standartlarına uygun olarak hazırlanacaktır. Her bir tank için National Fire Protection Association (NFPA) e uygun olarak, tank içi sıcaklığın artması durumunda harekete geçen ve tüm tankı ıslatarak soğutan soğutma sistemi kurulacaktır. Her bir akaryakıt tankında 1 takım köpük sistemi bulundurulacaktır. Bu sistem, tank içinde yangın çıkması durumunda tanka köpük basarak ürün ile havanın temasını kesen ve ortam sıcaklığını düşüren bir sistemdir. NFPA e uygun olarak uygulama süresine göre köpük sağlayacak şekilde yerleştirilecektir. Tankerlere akaryakıt dolumu yapılırken tanker üzerindeki statik elektriğin toprağa akıp akmadığını kontrolü amacıyla topraklama sistemi olacaktır. Her tank için bu sistem kurulacaktır. Suya, buhara, yağa ve atmosferik korozyona dayanıklı olarak açma, kapama ve kısma vanaları ile tankerlere akaryakıt aktarımında kullanılacak olan dolum kolları olacaktır. Her bir tank içerisinde tank sıcaklığını ve basıncını ölçmek üzere sıcaklık basınç ölçme sistemi olacaktır. Pompa bölümünde akaryakıt ürünlerini ayrı ayrı pompalayacak bir ünite de yer alacaktır. Tesis içerisinde yer alan makine ve teçhizatların bakımı tesis bünyesinde çalışan personel ve makinelerin temin edildiği firmaların servisleri tarafından düzenli olarak yapılacaktır. Tesis içerisinde yer alan makine ve teçhizatların bakım, onarım ve temizliği sırasında ortaya çıkacak atıklar tarih ve sayılı Resmi Gazete de yayımlanarak yürürlüğe giren Atık Yağların Kontrolü Yönetmeliği hükümleri çerçevesinde lisanlı geri kazanım tesisine gönderilerek bertaraf edilecektir. Tesiste kullanılacak olan depolama tankları dışındaki başlıca malzeme ve ekipmanların kullanım amaçları ve özellikleri aşağıda belirtilmiştir. Elektronik Kantar (1 Adet): Tankerlere yüklenen petrol ürünlerinin miktarının tespit edilerek ticari satışının yapılabilmesine olanak sağlayan ağırlık tartım sistemidir. Seperatör: Herhangi bir şekilde alanda sızan veya suya karışan sıvılar bu ünitede toplanıp ve yoğunluk farkı yardımıyla ürün-su karışımı birbirinden ayrılacaktır. Dizel Jeneratör, Komple Ekipman: Şehir elektriğinin kesilmesi halinde terminalin faaliyetlerinin aksamadan devam edebilmesi için, çalıştırılması gereken minimum ekipman güçlerine göre seçilecek olan elektrik üreticisidir. Yangın Pompası Grupları, Komple Ekipman: İstenmeyen bir yangın ya da benzeri durumlarda tankların, pompa dairesinin, kamyon tanker terminalinin ıslatılarak soğutulmasını temin edecek olan, terminalin yangın güvenlik sisteminin en önemli makine parkıdır. NFPA - 20'ye göre tank yerleşim planı dikkate alınarak, dizel pompa, elektrikli pompa ile joker pompa tesis edilecektir. Yangın Söndürme Tüpü (6-50 kg'lık): Yangının cinsine göre kuru kimyevi tozlu ya da tozlu karbondioksitli olarak, alevlenme olabilecek noktalara yerleştirilecek olup, son derece etkili yangına ilk müdahale cihazlarıdır. 14 / 137

28 Yangın Söndürme Teçhizatı ve Tek Hortumlu Hidrant Çıkrığı: Yangın hortumlarının sahada düzenli olarak muhafazası ve acil bir durumda hızla çekilerek kullanılmasına olanak sağlayan tamburlara hidrant çıkrığı adı verilmektedir. Yangın savunma sisteminde yer alan yangın hortumu, bu hortumların yangın vanalarına bağlanması için kullanılan bağlantı elemanları, hortumların bağlandığı yangın vanaları, hortum ucundaki püskürtme nozulları (pülvarize ve solid), yangın hortum kelepçelerini, hortum rakorlarının vanalara bağlanması ve sıkılması için kullanılan özel anahtarları kapsamaktadır. Yangın Su Topu (komple ekipmanlarıyla): Herhangi bir yangın anında özellikle uzak mesafelerden (50 m civarı) stoklama tanklarına ve tank üzerinde bulunan ekipmanlara (vanalar, emniyet valfleri, borular vs.) su ile soğutma işlemini yapmaya yarayan yüksek debili ekipmanlardır. Yangın Müdahale Teçhizatı: Yangın halinde yangın mahalline yaklaşılmasını ve gerekli müdahalenin yakından yapılmasına imkan veren yangın elbisesi ve yangın battaniyesini, yangın sırasında ekiplerin kontrol ve sevki için kullanılacak sirenli megafonu, yaralıların taşınmasına yarayan sedyeyi, yaralılara ilk müdahalenin yapılmasını sağlayacak ilk yardım setini ve yangına müdahale edecek ekibin kullanacağı alev almaz yağmurluğu kapsamaktadır. Yükleme Kolu, Komple Ekipman: Kamyon tankerlere petrol ürünlerinin doldurulması için kamyon tanker terminali mahallinde kullanılan çelikten imal edilmiş dolum aparat/kollarıdır. Tank Sıcaklık Duyargası (Termometre) (Her tankta 1 adet): Tank içerisindeki sıcaklığı ölçerek idari binadaki bilgisayarda gösteren cihazdır. Şlanklı Küresel Vanalar: Genel olarak vanalar, petrol ürünlerinin boru hattında transferi yapılırken bir noktadan diğer bir noktaya yönlendirilmesini, transferin durdurulmasını, değişik ürünlerin birbirine karışmamasını sağlar. Küresel vanalar el kumandalı olarak yerinden açılıp kapanabileceği gibi, otomasyon gerektiren hallerde, elektrik motoru takılarak uzaktan kumanda da edilebilirler. Portatif Gaz Detektörü, Komple Ekipman: Taşınabilir gaz detektörü sayesinde terminalin değişik noktalarında gaz ölçümleri yapılabilecektir. Bu cihaz özellikle sahanın muhtelif yerlerinde yapılabilecek tamir ve bakım çalışmaları öncesinde emniyet ve güvenlik temini amacıyla yapılması gereken gaz kaçağı tespiti için önem arz etmektedir. Soğutma Sistemi (Her bir tankta 1 takım): Tank içi sıcaklığın artması durumunda harekete geçen ve tüm tankı ıslatarak soğutan sistemdir. Tüm tanklarda su ile soğutma sistemi bulunacak olup NFPA 15 standartlarına uygun olacaktır. Köpük Sistemi (Her bir tankta 1 takım): Tank içinde yangın çıkması durumunda tanka köpük basarak ürün ile havanın temasını kesen ve ortam sıcaklığını düşüren sistemdir. Topraklama Sistemi, Komple Ekipman (Her tankta ve her bir tanker dolumu için 1'er adet): Tankerlere petrol ürünü dolumu yapılırken tanker üzerindeki statik elektriğin toprağa akıtılması ve elektriğin akıp akmadığının kontrolü amacıyla kullanılmakta olup, tanker dolum işleminin emniyet ve güvenliğinin artırılmasına yönelik bir ekipmandır. Seviye Ölçüm Sistemi, Komple Ekipman (Her bir tankta 1 takım):tanklar içindeki petrol ürününün miktarı ile sıcaklığın takip ve kontrol edildiği ekipmandır. 15 / 137

29 Ex-proof Aydınlatma Armatürü: Patlayıcı gazın bulunabileceği ortamlarda kullanılması zorunlu olan bu özel aydınlatma ekipmanları, ortamda gaz olması halinde dahi yangına neden olmayacak şekilde aydınlatma işlevini yerine getirebilmektedir. HDPE Boru ve Fittings Malzemeleri (Muhtelif Çaplarda): HDPE (Yüksek yoğunluklu polietilen) malzemeden imal edilmiş değişik boyutlardaki borular ve fittings malzemeler tesisin yangın su hatları için kullanılacaktır. Bu tip borular ve fittings malzemeler özellikle toprak altı uygulamalarda korozyona karşı mukavim olması ve deprem sırasında elastik kabiliyetleri nedeniyle kırılmadıkları için seçilmiştir. Kesintisiz Güç Kaynağı (1 adet): Bilgisayar vb. elektronik ekipmanların ani enerji kesintilerinde hafızalarında bulunan bilgilerin yok olmasını engelleyerek, otomatik kontrol sisteminin sürekliliğini temin eden bir tür akü sistemidir. Boru Emniyet Valfleri: Kapalı sistemde bulunan petrol ürünlerinin sıcaklığının artması halinde boru içinde bulunan ürünün basıncı da artacaktır. Artan basıncın boru hatlarının çalışma basınçlarının üzerine çıkmaması için, boru hatlarının uzunluk ve çaplarına göre hesaplanan boru emniyet valfleri konulacaktır. Tank Emniyet Valfleri (Her Tankta 1 takım): Tanklarda bulunan petrol ürünleri kapalı bir devre içinde bulunmaktadır. Bu kapalı sistemin sıcaklığının artması halinde tank içinde bulunan ürünün basıncını ayarlayan valflerdir. Bu valfler tanka manifold denilen ayırıcı vanalar aracılığı ile bağlanır. Pompa, Komple Ekipman; Tesiste stoklanan petrol ürününün transferinde kullanılan elektrik motoru ve pompadan oluşan ekipmandır. Faaliyeti planlanan tesisin malzeme seçimi, montajı, işletmeye alınması ve çalıştırılmasının ulusal ve uluslararası standartlara ve ilgili mevzuata uygun olacaktır. Kurulacak olan tesiste kullanılacak alet ve ekipman sayısı planlanan kapasiteyi karşılayacak şekilde olacaktır. Tesiste her yıl bir ya da iki kez yapılacak olan bakım ve temizlik çalışmalarının yanı sıra, periyodik olarak yapılacak genel kontroller sırasında da karşılaşılan sorunlar anında teknik personel tarafından giderilecek, giderilemeyen arızalar karşısında makine teçhizat ve ekipmanlarda yenileme yoluna gidilecektir. Tesiste yer alan makine ve ekipmanların bakım ve onarımları ise üretici firmanın öngördüğü şekilde yapılacaktır. I.11. Proje Kapsamında Planlanan Ekonomik, Sosyal ve Altyapı Faaliyetleri Daha önceki bölümlerde de belirtildiği üzere; projenin inşaat aşamasında 20 personel çalışması planlanmakta olup, proje yöre halkına istihdam olanağı sağlayacaktır. İşletme aşamasında çalışacak 20 personelin bir kısmı da yöre halkından istihdam edilecektir. Projede çalışacak personel için lojman vb. konut yapılması planlanmamakla birlikte, çalışacak personelin ihtiyaçlarını karşılamak üzere yemekhane, mutfak, lavabo, duş, tuvalet ve çay ocağının yer aldığı ve çalışanların sosyal ve teknik altyapı ihtiyaçlarını karşılayan bir idari bina inşa edilecektir. 16 / 137

30 Terminalin faaliyete geçmesi sonucunda istihdam edilmesi planlanan personel durumu Tablo I.6 da verilmektedir. Sıra No Tablo I.6: İşletme Aşamasındaki Personel Durumu Personel Personel Sayısı (kişi) 1 Terminal Müdürü 1 2 İşletme Şefi 1 3 İşletme Mühendisi 3 4 Mekanik ve Elektrik Bakım 2 5 Aşçı-çaycı 1 6 Şoför 5 7 Güvenlik Görevlisi 2 8 Teknisyen 4 9 Sekreter 1 Toplam 20 Projenin inşaat ve işletme aşamasında iş olanaklarını arttıracak olması ve proje kapsamında ihtiyaç duyulacak olan diğer yan hizmetlerin bölgeden sağlanacak olması sebebiyle, yöre ekonomisine önemli ölçüde katkı sağlayacağı düşünülmektedir. I.12. Proje İçin Seçilen Yer ve Kullanılan Teknoloji Alternatiflerinin Değerlendirilmesi İmar İnşaat ve Ticaret Ltd. Şti tarafından projenin gerçekleştirilmesi planlanan alan; tarihinde T.C. Çevre ve Şehircilik Bakanlığı tarafından onaylanan 1/ ölçekli Trakya Alt Bölgesi Ergene Havzası Revizyon Çevre Düzeni Planı nda tarım alanı niteliğinde görülmekte olup, Tekirdağ İl Genel Meclisi nin tarih ve 125 Nolu kararı ve Tekirdağ Belediye Meclisi nin tarih ve 308 sayılı kararı ile onaylanan 1/ ölçekli Tekirdağ İli Çevre Düzeni Planı nda Enerji Depolama ve Üretim Alanı olarak belirlenmiş olması sebebiyle faaliyetin söz konusu alanda gerçekleştirilmesine karar verilmiştir. Diğer taraftan, alanda benzer tesis ve faaliyetlerin bulunması, halihazırda ulaşım yollarının açık olması, faaliyetin deniz taşımacılığı ile ilgili olması sebebiyle denize olan mesafe gibi hususlar da bir avantaj olarak değerlendirilmiş ve projenin Tekirdağ İli Marmara Ereğlisi İlçesi Sultanköy Belediyesi Rakıcıyolu Mevkii nde, 1/ ölçekli topografik haritada F19C3 paftasında, 10359, 10360, 10361, ve parsellerde, yaklaşık 9,11 ha lık bir alanda gerçekleştirilmesine karar verilerek, söz konusu alan İmar İnşaat ve Ticaret Ltd. Şti nin tapulu malı haline getirilmiştir. Ayrıca, geçici olarak depolanarak, dağıtımı yapılacak olan akaryakıt deniz yolu ile temin edileceğinden, gelen akaryakıtın tanklara taşınması için; (i) kıyıya bağlı sabit palamar iskelesi, (ii) izole bir deniz adası olarak inşa edilecek olan sabit palamar yeri ve (iii) şamandıra alternatifleri değerlendirilmiştir. Bu bağlamda, bölgede benzer faaliyetleri sürdüren şirketler tarafından halihazırda şamandıra sisteminin kullanıldığı ve sistemin pratik ve ekonomik olduğu, sadece şamandıra sistemi ile tanklar arasına yapılacak boru hattı (karada 3900 m, denizde 3000 m) sistemi ile kullanılabileceği dikkate alınmış ve Standart Petrol e ait şamandıra sisteminin kullanılmasına karar verilmiştir. Boru hattı ile bağlantı sağlanacak olan şamandıra sistemi Standart Petrol e aittir ve İmar İnşaat Taahhüt ve Ticaret Ltd. Şti ile Standart Petrol arasında şamandıra sistemi ve boru hattı kullanımı ile alakalı bir iş birliği sözleşmesi imzalanmıştır. (Bkz. Ek-7) 17 / 137

31 I.13. Projenin İnşaat ve İşletme Aşamasında Kullanılacak Arazi Miktarı ve Arazinin Tanımlanması, Alanın Coğrafik Şekli, Coğrafi Tanımlanması (memleket koordinatlarıcoğrafi koordinatlar), Mülkiyet Durumuna İlişkin Bilgi ve Belgeler (tapu, kira kontratı, kamulaştırma vb.) Tekirdağ İli Marmara Ereğlisi İlçesi Sultanköy Belediyesi Rakıcıyolu Mevkii nde, 1/ ölçekli topoğrafik haritada (bkz Ek-1) F19C3 pafta, 10359, 10360, 10361, ve parsellerde yaklaşık 9,11 ha lık alan üzerinde kurulması planlanan m 3 lük kapasiteye sahip Akaryakıt Depolama Tesisi ve Boru Hattı Projesi alanı İmar İnşaat Taahhüt ve Ticaret Ltd. Şti ne ait olup, alana ait tapu belgeleri Ek-1 de sunulmuştur. Söz konusu Proje Alanı Tekirdağ İl Genel Meclisi nin tarih ve 125 Nolu kararı ile ve Tekirdağ Belediye Meclisi nin tarih ve 308 sayılı kararı ile onaylanan 1/ ölçekli Tekirdağ İl Çevre Düzeni Planı nda Enerji Depolama ve Üretim Alanı olarak belirlenmiştir (bkz. Ek-3). Adı geçen bölgede halihazırda başka özel şirketlerin akaryakıt depolama tesisleri bulunmaktadır. Alanın, 2400 m güneyinde Opet Terminali, 800 m doğusunda Opet Dolum Tesisleri, 1300 m doğusunda Marmara Kombine Çevrim Santrali, 900 m doğusunda Marmara Depoculuk, 1600 m doğusunda Trakya Elektrik Üretim A.Ş. yaklaşık 1140 m kuzeyinde Kaptan Demir Çelik Endüstri ve Tic. A.Ş. ve 1800 m güneyinde BOTAŞ Marmara Ereğlisi LNG Terminali yer almaktadır (bkz.şekil II.3). Akaryakıt depolama alanına ait koordinatlar Tablo I.7 de ve boru hattına ait koordinat Tablo I.8 de verilmiştir. Tablo I.7: Proje Sahasına (Depolama Alanı) Ait Koordinatlar Köşe No Projeksiyon UTM 35 Datum ED50 Projeksiyon Coğrafi DatumWGS 84 X Y X Y / 137

32 Tablo I.8: Boru Hattına Ait Koordinatlar Köşe No Projeksiyon UTM 35 Datum ED50 Projeksiyon Coğrafi DatumWGS 84 X Y X Y S S S S S S S S S S S S S S S S S S S S S S S S S S S S S S S S S S I.14. Proje İle İlgili Olarak Bu Aşamaya Kadar Gerçekleştirilmiş Olan İş ve İşlemlerin Kısaca Açıklanması, Alınmış ve Alınacak İzinler, Belgeler Proje ile ilgili olarak, bu aşamaya gelinceye kadar; ÇED süreci kapsamında T.C. Çevre ve Şehircilik Bakanlığı na gerekli müracaatlar yapılmış olup, ÇED Başvuru Dosyasının sunulması ve çoğaltılmasını takiben, Kapsam ve Özel Format Belirleme Toplantısı ile Halkın Katılımı Toplantıları yapılmıştır. Bu hususlara ilişkin detaylı açıklamalar Bölüm V de verilmiştir. Proje kapsamında sıvı ve katı atıkların bertarafı konusunda Marmara Ereğlisi Belediyesi nin görüşlerine başvurulmuş ve Marmara Ereğlisi Belediyesi tarafından verilen cevap yazısında sıvı ve 19 / 137

33 katı atıkların Marmara Ereğlisi Belediyesi tarafından bertaraf edilebileceği belirtilmiştir. Söz konusu cevabi yazı Ek-12 de sunulmuştur. Tehlikeli madde sınıfına giren malzemelerin taşınmasında Tehlikeli Maddelerin Karayoluyla Taşınması Hakkında Yönetmelik hükümlerine uyulacak olup, tehlikeli maddelerin taşınmasında Karayolları 1. Bölge Müdürlüğü nün görüşleri doğrultusunda koordineli olarak çalışılacaktır. İnşaat ve işletme aşamalarında ağırlık ve boyutları bakımından özelliği olan yüklerin taşınmasında, Karayolları Trafik Yönetmeliği nin 128. Maddesi hükümlerine göre Karayolları 1. Bölge Müdürlüğü nden Özel Yük Taşıma İzin Belgesi alınacak ve taşıma işlemi bu izindeki esaslar doğrultusunda gerçekleştirilecektir. ÇED Olumlu Belgesi alındıktan sonra İşyeri Açma ve Çalışma Ruhsatlarına İlişkin Yönetmelik gereği Yer Seçimi Tesis Kurma İzni ve tesis kurulduktan sonra İşyeri Açma ve Çalışma Ruhsatı alınacaktır. Proje alanını kapsayacak şekilde 1/ ölçekli Trakya Alt Bölgesi Ergene Havzası Revizyon Çevre Düzeni Planı ve Tekirdağ İl Genel Meclisi nin tarih ve 125 Nolu kararı ve Tekirdağ Belediye Meclisi nin tarih ve 308 sayılı kararı ile onaylanan 1/ ölçekli Tekirdağ İli Çevre Düzeni Planı mevcuttur. Ayrıca proje alanına ilişkin 1/1000 ve 1/5.000 ölçekli alt imar planları da hazırlatılmış olup imar planı teklifi olarak Ek-14 te sunulmaktadır. Bununla birlikte proje kapsamında inşaat faaliyetlerine başlanmadan önce 1/1000 ve 1/5000 ölçekli imar planları onaylattırılacak, söz konusu imar planlarının tamamı onaylanmadan hiçbir faaliyette bulunulmayacaktır. Bu hususla alakalı Marmara Ereğlisi Belediye Başkanlığı nın tarihli yazısı da ayrıca ekinde onaylı 1/ ölçekli plan paftaları ile beraber Ek-3 te sunulmuştur. 20 / 137

34 II. II.1. PROJE İÇİN SEÇİLEN YERİN KONUMU Proje Yerinin; İlgili Valilik veya Belediye Tarafından Doğruluğu Onanmış Olan, Lejant ve Plan Notlarının da Yer Aldığı Onanlı Çevre Düzeni Planı (1/ ölçekli ve/veya 1/25000 ölçekli plan ve plan notları), Nazım İmar Planı, Uygulama İmar Planı (varsa 1/5000 ölçekli ve/veya 1/1000 ölçekli imar planları ve plan notları) Üzerinde Gösterilmesi, Proje Alanının Hangi Kullanımda Olduğunun Belirtilmesi, Sağlık Koruma Bandının Bu Planlarda Gösterilmesi, (planların aslı gibidir onaylı şekilde rapor ekinde yer alması), Proje Sahası (boru hattı, tank sahası ve kıyı yapıları) İle Yakın Çevresinin Ölçekli Harita veya Kroki Üzerinde Gösterimi, Yer Bulduru Haritası, Proje Sahası Yakın Çevresinde Bulunan Sanayi ve Yerleşimlerin Harita Üzerinde Gösterilmesi, Mesafelerin Belirtilmesi, Proje Alanının Planlanan Tüm Üniteler İçin Ayrı Ayrı) En Yakın Yerleşim Birimine Uzaklığı, Tesise Ulaşım İçin Kullanılacak Yol Güzergahları, Proje Alanı ve Çevresinin Panaromik Fotoğrafları, Varsa Kıyı Yapılarına İlişkin Onaylı 1/1000 Ölçekli Uygulama İmar Planının Yok İse Hazırlanacak Plan Teklifinin ÇED Raporuna Eklenmesi, Proje Alanı Etrafında Bulunan Diğer Kıyı Yapıları ve Kullanımları, Konuya İlişkin Açıklamaların Rapor Metninde de Yer Alması Tekirdağ İli Marmara Ereğlisi İlçesi Sultanköy Belediyesi Rakıcıyolu Mevkii nde yapılması planlanan projeye ait alan Tekirdağ İl Genel Meclisi nin tarih ve 125 Nolu kararı ile ve Tekirdağ Belediye Meclisi nin tarih ve 308 sayılı kararı ile onaylanan 1/ ölçekli Tekirdağ İl Çevre Düzeni Planı nda Enerji Depolama ve Üretim Alanı olarak belirlenmiştir. Ayrıca, tarihinde Çevre ve Şehircilik Bakanlığı tarafından onaylanan 1/ ölçekli Trakya Alt Bölgesi Ergene Havzası Revizyon Çevre Düzeni Planı nda proje alanı tarım alanı niteliğinde görülmektedir. Bu kapsamda, aslının aynıdır olarak damgalanmış Çevre Düzeni Planları ve Plan Notları kopyaları ile plandan alınan ayrı bir kopya üzerinde tesisler işli şekilde Ek-3 de verilmiştir. Ayrıca proje alanına ilişkin 1/1000 ve 1/5.000 ölçekli alt imar planları da hazırlatılmış olup imar planı teklifi olarak Ek-15 de sunulmaktadır. Bununla birlikte proje kapsamında inşaat faaliyetlerine başlanmadan önce 1/1000 ve 1/5000 ölçekli imar planları onaylattırılacak, söz konusu imar planlarının tamamı onaylanmadan hiçbir faaliyette bulunulmayacaktır. Bu hususla alakalı Marmara Ereğlisi Belediye Başkanlığı nın tarihli yazısı da ayrıca ekinde onaylı 1/ ölçekli plan paftaları ile beraber Ek-3 te sunulmuştur. Bu kapsamda, sağlık koruma bandı mesafeleri ilgili imar müdürlüğü veya ilgili kurum tarafından imar planına işlenerek, korunacak, çevre ve toplum sağlığını olumsuz etkileyecek hususlara karşı her türlü tedbir alınarak, ilgili mevzuatlara uyulacak ve 1/1000 ölçekli planlar ilgili idaresine onaylatılmadan hiçbir çalışma yapılmayacaktır. Sağlık koruma bandı mesafesi ile alakalı daha detaylı bilgi IV.9. bölümde verilmiştir. Proje Sahası nın toplam alanı yaklaşık 9,11 ha olup, proje sahasına ait yer bulduru haritası Şekil II.1 de, proje sahasının işli olduğu karayolları haritası ise Şekil II.2 de sunulmuştur. Proje sahası Tekirdağ-İstanbul Karayolu na kuş uçuşu 1400 m mesafede yer almakta olup, proje sahasının batı sınırından Marmara Ereğlisi-Seymen Bağlantı Yolu geçmektedir. (bkz. Şekil II.2 ve Şekil II.3). Proje alanı hali hazırda tarım amaçlı kullanılmakta olup, depolama alanın tamamı kireçsiz kahverengi toprak tipinde, I. sınıf arazi kulanım kabiliyetine sahip alan özelliğindedir. Bununla birlikte boru hattının büyük kısmı yine kireçsiz kahverengi toprak tipinde, kalan bölümü alüvyal toprak grupları 21 / 137

35 içerisinde yer almakta olup, arazi kullanım kabiliyeti açısından I., II. ve IV: sınıf arazi kullanım kabiliyeti olan alanlardan geçmektedir. Konu ile ilgili detaylı bilgi Bölüm III.12 de verilmiştir. Şekil II.1: Yer Bulduru Haritası 22 / 137

36 Şekil II.2: Proje Sahasının İşli Olduğu Karayolları Haritası Proje sahasının da yer aldığı Belediyesi Rakıcıyolu Mevkii nde halihazırda başka özel şirketlere ait akaryakıt depolama tesisleri de bulunmaktadır. Bunlar, proje sahasının: 2400 m güneyinde Opet Terminali, 800 m doğusunda Opet Dolum Tesisleri, 1300 m doğusunda UNIMAR Kombine Çevrim Santrali, 900 m doğusunda Marmara Depoculuk, 1600 m güneydoğusunda Trakya Elektrik Üretim A.Ş., Yaklaşık 1140 m kuzeyinde Kaptan Demir Çelik Endüstri ve Tic. A.Ş. ve 1800 m güneyindeki BOTAŞ Marmara Ereğlisi LNG Terminali dir. Yukarıdaki tesislerin, proje sahasına göre konumları Şekil II.3 de, proje sahasına ait fotoğraflar ise Fotoğraf II.I ve Fotoğraf II.II de sunulmuştur. Proje kapsamında herhangi bir kıyı planlanmamış olduğundan uygulama imar planı da hazırlanmamıştır. 23 / 137

37 İmar İnşaat Taahhüt ve Ticaret Limited Şirketi Kaptan Demir Çelik End.ve Tic. A.Ş. (1140 m kuzey) UNIMAR Kombine Çevrim Santrali (1300 m kuzeydoğu) Likit Kimya (580 m kuzey) OPET Dolum Tesisleri (800 m doğu) Marmara Depoculuk (900 m güneydoğu) Proje Sahası Trakya Elektrik Kombine Çevrim Santrali (1600 m güneydoğu) Marmara Ereğlisi Seymen Bağlantı Yolu (12 m batı) BOTAŞ LNG Terminali (1800 m güneybatı) Tekirdağ-İstanbul Karayolu (1300 m güneydogu) Şekil II.3: Proje Sahası ve Çevresindeki Sanayi Tesisleri Kaptan Demir Çelik End.ve Tic. A.Ş. Proje Sahası Fotoğraf II.I: Proje Sahasına Ait Fotoğraf / 137

38 İmar İnşaat Taahhüt ve Ticaret Limited Şirketi Proje Sahası Opet Dolum Tesisleri Marmara Depoculuk Fotoğraf II.II: Proje Sahasına Ait Fotoğraf -2- II.2. Tesise Ulaşım İçin Kullanılacak Yol Güzergahları, Projenin Hangi Karayoluna Ne Kadar Uzaklıkta Olduğunun Belirtilmesi Proje Sahası Tekirdağ-İstanbul Karayolu na kuş uçuşu 1400 m mesafede yer almakta olup, proje sahasının batı sınırından Marmara Ereğlisi - Seymen Bağlantı Yolu geçmektedir (bkz. Fotoğraf II.III, Şekil II.2 ve Şekil II.3). Proje kapsamında boru hattı vasıtasıyla depolama alanına getirilecek olan akaryakıt Marmara Ereğlili Seymen Yolu ve Tekirdağ İstanbul Yolu kullanılarak alıcılara ulaştırılacaktır. Proje kapsamında herhangi bir yeni yol yapılması söz konusu değildir. Proje alanının batı sınırından Marmara Ereğlisi Seymen Yolu geçmekte olması sebebiyle tank yerleşimlerinde karayolu çekme mesafelerine uyulacaktır. Bu bağlamda proje kapsamında Karayolları 1. Bölge Müdürlüğü görüşü doğrultusunda, karayollarının mevcut kamulaştırma sınırları her türlü yapılaşmadan korunacak, yapı çekme mesafesi bina ve yer altı depolama tanklarının Karayoları İstimlak Sınırından en az 25 m mesafe kalacak şekilde, yer üstü tanklarının ise en az 50 m mesafede kalacak şekilde inşa edilecektir. Karayoluna yapılacak araç giriş ve çıkışı için, tesise ait vaziyet planı eklenerek Karayolları 1. Bölge Müdürlüğü nün ayrıca görüşü alınacak, inşaat ve işletme aşamalarında 2918 sayılı Karayolları Tarfik Kanunu nun 65. Maddesi hükümlerine ve Karayolları Trafik Yönetmeliği nin 128. Maddesinde belirtilen araçların boyut, ağırlık şartlarına ve tonaja uygun olarak taşıma yapılacaktır. Ayrıca projeye ilişkin olarak Karayolları 1. Bölge Müdürlüğü ne görüş sorulmuş olup, Bölge Müdürlüğü nün tarih ve sayılı yazısında belirtilen tüm hususlara uyulacaktır (bkz. Ek-13) 25 / 137

39 Seymen-Marmara Ereğlisi Yolu Proje Sahası Fotoğraf II.III: Proje Sahası ve Marmara Ereğlisi Seymen Bağlantı Yolu Fotoğrafı II.3. Proje Alanı ve Yakın Çevresinin Mevcut Arazi Kullanımını Değerlendirebilmek Amacı İle Yeraltısularını, Yerüstü Sularını, Deprem Kuşaklarını, Jeolojik Yapıyı, Köy Yerleşik Alanlarını, Ulaşım Ağını, Enerji Nakil Hatlarını, Arazi Kabiliyetini ve Faaliyet Alanının Yakın Çevresinde Faaliyetlerine Devam Etmekte Olan Diğer Kullanımların Yerlerine İlişkin Verileri Gösterir Bilgilerin 1/ Ölçekli Lejantlı Topoğrafik Harita Üzerine İşlenmesi, Proje Alanı Etrafında Bulunan Diğer Kıyı Yapıları ve Kıyı Kullanımları Proje alanının yaklaşık 2,3 km doğusunda Kınıklı Deresi ve 3,6 km batısında Bağlar Deresi yer almaktadır. Proje alanına en yakın yerleşim yerleri güneyinde yer alan Marmara Ereğlisi ve doğusunda bulunan Sultanköy dür. Bu yerleşimlerin proje alanına mesafeleri sırasıyla 3,5 km ve 3,6 km dir (bkz. Şekil II.4). Proje alanı ve yakın çevresini gösterir topoğrafik harita Şekil II.4 te verilmiştir. Şekilden de görüleceği üzere, proje sahası Marmara Ereğlisi-Seğmen Bağlantı Yolu nun kenarında ve Tekirdağ İstanbul Karayolu nun kuzeyinde yer almaktadır. Bu yolların proje sahasına mesafeleri sırasıyla 12 m ve 1,3 km dir. Proje sahası yakınından geçen enerji nakil hatları ve proje alanına mesafeleri de yine Şekil II.4 de gösterilmiştir. Diğer taraftan, proje alanı jeolojik haritası Şekil III.2, aktif fay haritası Şekil III.6 da ve depremsellik haritası Şekil III.5 te verilmiştir. Proje alanının etrafında bulunan kıyı yapıları ve kıyı kullanımına ilişkin bilgi ise Şekil II.3 de verilmiştir. II.4. Kıyı Yapılarının İskandilli ve Ölçekli Vaziyet Planı Üzerinde Gösterimi, Kıyı-Kenar Çizgisinin İşaretlenmesi, Koordinat Bilgilerinin (saat yönünde sıralı ve coğrafik) Vaziyet Planına İşlenmesi Proje faaliyetlerinin gerçekleştirilmesi için herhangi bir kıyı yapısına ihtiyaç duyulmayacaktır. Bu sebeple, proje kapsamında planlanan herhangi bir kıyı yapısı yoktur. 26 / 137

40 İmar İnşaat Taahhüt ve Ticaret Limited Şirketi Şekil II.4: Proje Alanı ve Yakın Çevresi 27 / 137

41 II.5. Proje Kapsamındaki Faaliyet Ünitelerinin Konumu (bütün idari ve sosyal ünitelerin, tesisi içi makine, ünite, tank, depo alanları vb. teknik altyapı ünitelerinin, boru hattı güzergâhının varsa diğer ünitelerin proje alanı içindeki konumlarının vaziyet planı üzerinde gösterimi, bunlar için belirlenen kapalı ve açık alan büyüklükleri, binaların kat adetleri ve yükseklikleri) Proje kapsamında her biri 40 m çapında ve 17,50 m yüksekliğinde detayları Tablo I.1 de verilen 12 adet akaryakıt tankı inşa edilmesi planlanmaktadır. Bunun haricinde proje alanında her biri 20 m çapında 2 adet su tankı ve yine 20 m çapında 1 adet slop tankı, idari bina, teknik yönetim binası, yangın ve eğitim binası, dolum kanopisi, dolum kontrol ünitesi, güvenlik kulübesi, kantar, trafo ve jeneratör binası, ve paket arıtma tesisi de yer alacaktır. Ayrıca, proje kapsamında kara tarafında 3900 m, deniz tarafında 3000 m olmak üzere, 12 ve 14 çapında iki adet boru hattı da yapılması planlanmaktadır. Proje kapsamındaki faaliyet ünitelerinin konumu, Ek-1 de verilen 1/25000 ölçekli topoğrafik haritada ve Ek-2 de verilen tesis genel vaziyet planı ile kadastro planında gösterilmiştir. Proje kapsamındaki ünitelerin kapalı ve açık alan büyüklükleri ile binaların kat adedi ve yükseklikleri aşağıdaki tabloda verilmiştir. Tablo II.1: Proje Kapsamındaki Ünitelerin Boyutları Bina Alan m 2 Güvenlik 28 Dolum Kontrol Binası 28 Dolum Kanopisi 1590 İdari Bina 294 Teknik Yönetim Binası 294 Yangın ve Eğitim Binası 300 Slop Tankı (1 adet) 315 Su Tankları (2 adet) 315 Kantar 48 Trafo ve Jeneratör Binası 66 Paket Arıtma Tesisi 100 Depolama Tankları (12 adet) / 137

42 III. III.1. PROJENİN YERİ VE ETKİ ALANININ MEVCUT ÇEVRESEL ÖZELLİKLERİ Jeolojik Özellikler (Bölgenin ve proje sahasının jeolojik ve zemin bilgileri, proje alanının 1/1000 ölçekli tesis planı üzerine işlenmesi, jeolojik ve jeoteknik etüd raporu, jeomekanik özelliklerle birlikte açılan kuyu lokasyonlarının yer ve kotları ile geçilen litolojik özelliklerin gösterilmesi, kütlesel geçirgenlik değerlerinin verilmesi, sahadaki yeraltısuyunun durumunun belirlenmesi, zemin grubuna göre inşaat teknolojisi, jeolojik riskler, sıvılaşma durumu, alınacak önlemler, sondaj dik kesitleri, taşıma hesapları) Proje kapsamında faaliyetin gerçekleştirilmesi planlanan alan için Jeoteknik Etüd Raporu hazırlatılmış olup söz konusu rapor Ek-6 da sunulmaktadır. Raporun hazırlanabilmesi için, proje alanında 17 adet sondaj yapılmıştır. Sondajlardan elde edilen jeolojik birimler ve sahaya kurulabilecek olan 4 farklı tank boyutu üzerinden çeşitli hesaplamalar yapılarak, alanının duraylılığı, stabilitesi ve uygun boyutlandırma konusunda değerlendirme yapılmıştır. Alanda bulunan jeolojik birimlerden yola çıkılarak, çeşitli tank büyüklükleri ve inşaat işlemlerinde dikkat edilmesi gereken hususlar ortaya konulmuştur. Proje kapsamında hazırlanmış olan ve Ek-6 da sunulan Jeolojik Jeoteknik Etüd Raporu, projeye başlanmadan önce imar planlarına altlık oluşturacak şekilde, yürürlükteki mevzuat doğrultusunda imar planına esas jeolojik-jeoteknik etüd raporu formatına uygun hale getirilecek, değerlendirilmek ve onaylanmak üzere T.C Çevre ve Şehircilik Bakanlığı Mekansal Planlama Genel Müdürlüğü, Tekirdağ Çevre ve Şehircilik İl Müdürlüğü ve ilgili diğer kurumlara sunularak onaylatılacaktır. Proje alanına ilişkin jeolojik bilgiler söz konusu rapor dolayısıyla açılmış olan ve tüm proje alanını refere eden 17 adet sondajdan yararlanılarak elde edilmiş ve aşağıdaki gibi özetlenmiştir. III.1.1. Bölgesel Jeoloji, (Proje Sahasının 1/ ölçekli jeolojik harita üzerinde gösterilerek açıklanması), Bölgenin Stratigrafik Kesiti Jeomorfolojik Yapı ve Stratigrafi Jeomorfolojik Yapı: Tekirdağ İl inde jeolojik yapı oldukça gençtir. I. zamanda İl alanı denizlerle kaplıydı. Bu zamanda aşınmalar nedeniyle denizlerin dibinde karasal kökenli tortular oluşarak, II. zamanda yükselme-alçalma hareketleri başladığından İl alanı su altında kalmış, III. zamanın ilk yarısında Alp kıvrımlaşmasının etkisiyle, Kuzey Anadolu Dağları ile birlikte Tekir Dağları oluşmuştur. Daha önceden kıvrılmış ve sertleşmiş olan eski temel ve tortul tabakalar da yer yer kırılmış, kıvrılmıştır. III. zamanın sonunda, Neojende Tekirdağ yeniden alçalmış ve düzleşmiştir. Bu dönemde Ganos, Gölcük ve Koru Dağının kuzeyinde uzanan platoda Gre ve Marnlar birikmiştir. Dirençsiz kesimler boyunca yüzeye çıkan lavlar, Muratlı İlçesinin Deregündüzlü Köyü çevresindeki Bazaltları ve Yağcı Köyü çevresindeki Trakeitleri oluşturmuştur. En kısa jeolojik dönem olmasına karşın, İlin yapısının belirlenmesi açısından en önemli jeolojik dönem IV. zamandır. Tekirdağ İli, günümüzdeki görüntüsünü IV. zamanda almıştır. Anadolu ve Trakya yükselirken Ege, Marmara ve Karadeniz havzaları alçalmıştır. Tekirdağ İlinde bu zamanda ortaya çıkan Marmara Çukuru ve Ganos Körfezi arasında, Muratlı ve Çorlu dan başlayarak güneybatıya uzanan üç kırık çizgi oluşmuştur. Bu nedenle Tekirdağ Türkiye nin depreme duyarlı bölgelerindendir. Tekirdağ İl sınırları içerisinde kuzeydoğuda Palezoyik yaşlı metamonfitler, güneydoğuda ise Üst Kretase yaşlı Yeniköy Karışığı 29 / 137

43 yüzeylenmektedir. Bu temel kayalar üzerine Orta Easenden günümüze değin benzer özellikler sunan çökel kayalar yüzeylenmektedir. Stratigrafi: Trakya Havzası, Kuzey Anadolu kıvrımlarının batı uzantısı olan Istranca kıvrımları ile Ege kıvrımları arasında yer alır. En derin kısmında 5000 m. den kalın olan tersiyer dolgusu Eosen, Oligosen ve Miyosen yaşlı denizel ve lagüner serilerden oluşmuştur. Trakya Havzası güneyi Gelibolu Yarımadasında Yeniköy Karışığı (oluşmuş ve/veya) kıta üzerine yerleşmiştir. Güney kenarda görülen Mesozoik Üst Kretase ve Paleosen çökelleri ile yeşil kayaçların havzaya doğru nereye kadar devam ettikleri belli değildir. Oluşan veya mevcut platform üzerine ise karbonatlı Lört Formasyonu çökelmiştir. Trakya Havzasına Eosen Transgressiyonu, Gelibolu Yarımadası yöresinden ve Alt Eosende başlamış, Orta Eosende Trakya Havzası doğu bölümüne ulaşmış, Üst Eosende ise tüm havzayı kaplamıştır. Havzanın güney kenarında da resifal eosen kireçtaşı gelişmiştir. Ancak sakin kuzey kenarına nazaran havzanın güney kenarı tektonik yönden daha hareketli olduğundan, güneyde devamlı bir resif birikmemiştir. Eosen kireçtaşları havzaya doğru önce fazla kumlu olan flişe ve havzanın ortasına doğru monoton marn ve şeyllere geçer. Oligosen ve Miyosen serilerinde de kumlu bir kenar fasiyesi ve marnlı şeyli bir havzasal fasiyesi ayrılabilir. Çeşitli yaştaki fliş, marn ve şeyl serileri arasında önemli litolojik farkların bulunmamasından, fakirleşmiş tuzlumsu ve gölsel faunaların da birbirine benzemesinden dolayı klastik Tersiyer serilerinin sınıflanması güçtür. Yayönü havza özellikli Tersiyer havzası Eosende transgressif, Oligosen ve sonrası regressif özellikli çökellerle doldurulmuştur. Bölgede bulunmuş olan Paleojen kemirici topluluklarının hepsi Orta Oligosen yaşlıdır. Kemirici toplulukları Orta Oligosende nemli, ormanlık bir biyotopu gösterir. Oligosende havza dolmaya başlamış ve havzanın güneyi ile kuzeyi hızla delta çökellerinden lagün-akarsu fasiyeslerine geçerken, Çatalca yükseliminin kuzey ve kuzeydoğusunda denizel Oligosen çökelimi sürmüştür. Oligosen sonunda tüm bölge karasal fasiyesler altında kalmıştır. Miyosende kısa bir denizel transgressiyondan (Saroz Yöresi) sonra Miyosen göl ve akarsu fasiyeslerinin egemen olduğu karasal çökellerle temsil edilmiştir. Yeniköy Karışığı: Serpantinit, mavişist, diyorit, porfirik altere dasit, fillit, glokofan lavsonit şist, grafit şist, serisit aktinolit klorit şist, metadolerit, spilit, metaçört, rekristalize kireçtaşı bloklarından oluşmuştur. Yeniköy Karışığını oluşturan bloklar, olasılıkla bir matriksten yoksun olarak yan yana bulunmaktadır. Bloklar birbirleri ile tektonik ilişkiler göstermektedir. Saroz Körfezi-Gaziköy Fayı güneyinde yer almaktadır. Yeniköy Karışığının tabanı gözlenmez. Metamorfitler genellikle yamaç molozu şeklindedir ve Lört Formasyonu altında yer almaktadır. Yeniköy Karışığı kesin olarak Lütesiyen ve olasılıkla Maestrihtiyen öncesi yaşta olmalıdır. Tekedere Formasyonu: Bölgenin temelini oluşturan formasyon, Saray kuzeydoğusunda yüzeylenmekte olup, biotitli şist, granatlı şist, kalk şist mercekleri, kuvars şist, amfibolit, biotitli gnays, alkali granit ile bu kayaları kesen aplit ve pegmatitten oluşmaktadır. Birim üzerine olasılı uyumsuzlukla Kızılağaç metagraniti gelmektedir. Permiyen yaşlı birim gnaysik özellikte olup yer yer kuvars ve aplit daykları ile kesilmiştir. İslambeyli Formasyonu: Çakıltaşı ve Kumtaşı ile başlayan birim üste doğru gastropod kavkılı kireç taşına dönüşmektedir. Birim Orta-Üst Eosen yaşlı olup Saray doğusunda yüzeylenmektedir. Gaziköy Formasyonu: Şeylin egemen olduğu, yer yer çok ince taneli kumtaşı ve tüf katkılı havza düzlüğü çökellerinden oluşur. Gaziköy Formasyonunun Güney Trakya bölgesinde alt dokanağı izlenememiştir. Olasılıkla alt dokunağına yakın yerlerden yanal atılımlı büyük bir fayın geçmesi bu 30 / 137

44 ilişkiyi ötelemiş olabilir. Varsayım olarak Tersiyer öncesi birimler üzerine uyumsuz olarak gelmektedir. Gaziköy Formasyonunda 637 m. kalınlık ölçülmüştür. Ortalama kalınlığı m. arasında değişmektedir. Üst düzeylere doğru kumtaşı katkısı artar ve yanal olarak ise üstteki birim Korudağ Formasyonuna geçmektedir. Birimden derlenen örneklerde saptanan nanoplanktonlara göre formasyon Orta-Üst Eosen yaştadır. Keşan Formasyonu: Kumtaşı-kiltaşı ardalanmasıyla, bunların arasında yer alan mercek şeklinde çakıltaşı ve volkanik katkıdan oluşan denizaltı orta yelpaze çökelidir. Keşan Formasyonu alttaki Korudağ Formasyonu ile dereceli geçiş gösterir. Birim m. arasında kalınlıklarda gözlenir. Keşan Formasyonu gerek altındaki, gerek üstündeki birimlerle düşey yönde dereceli geçiş gösterdiği gibi, yanal yönde özellikle uzak mesafeler boyunca geçiş göstermektedir. Formasyon, Gelibolu Yarımadası, Işıklar Dağı ve Keşan çevresi yüzeylemelerinden derlenen örneklerinde saptanan nanoplanktonlara göre Üst Eosen yaşındadır. Volkanik Üye; Keşan Formasyonunun çeşitli seviyelerinde farklı kalınlıklarda volkanik yüzeylemeler izlenmiştir. Bu volkanik seviyeler Keşan yöresinde yoğun olup, diğer bölgelerde azdır. Andezit, riyolit ve bunların piroklastiklerinden oluşur. Korudağ Formasyonu: Kumtaşı-kiltaşı ardalanmasıyla, bunlar arsında yer alan çakıltaşlarından oluşan denizaltı dış yelpaze ürünüdür. Kayaçlar yanal olarak birbiri içerisinde kaybolurlar. Gelibolu Yarımadasında alt dokanağı Burgaz Formasyonu, Şarköy yöresinde Soğucak kireçtaşı, Saroz Fayının kuzeyinde ise Gaziköy Formasyonu ile uyumlu ve dereceli bir geçiş gösterir. Korudağ Formasyonu m. arası kalınlıklarda gözlenir. Çengelli Üyesi; Eriklice kuzeyinde ve Balıkdere içinde Soğucak kireçtaşı üzerine gelen yeşil renkli kumtaşı ve çakıltaşından oluşmuş, yerel gelişmiş bir birimdir. Korudağ Formasyonu ile yanal ve düşey geçişlidir. 350 m. kalınlığındadır. Stratigrafik olarak Üst Eosen yaştadır. Yenimuhacır Formasyonu: Kiltaşı ve miltaşının egemen olduğu ve içerisinde yer yer kum taşının kümelendiği delta ilerisi, delta yamacı çökellerinden oluşur. Formasyon içerisinde yer yer kümelenen kumtaşları üye olarak ayırtlanmıştır. Teslim Üyesi; Yeni Muhacır Formasyonu içinde kahverengimsi veya yeşilimsi gri, iri ve orta taneli, kalkerli, ince tabakalı ve laminalı kum taşıdır. Yer yer masif tabakalıdır. Çapraz tabakalar, ripılmarklar egemendir. Karbonlu materyal oldukça yaygındır. Danişmen Formasyonu: Kuzey Trakya da koyu sarımsı turuncu, sarımsı gri, gri, kahvemsi gri mikalı kumtaşı ve onlarla ardalanmalı gri, masif kiltaşı-silttaşı, nadiren çakıltaşı ve linyit damarlarından oluşur. Çakıltaşları çoğu kanal dolgusudur. Çakıltaşları ve kumtaşları mercek şeklinde olup, kiltaşı-silttaşı içinde kamalanmaktadır. Kumtaşları orta tabakalı olup, m. ye kadar kalınlık verebilir. Kaba kum boyutunda ve bitki/yaprak izlidirler. Beyaz-kırmızılı alacalı killer ise laminalıdır. Formasyon yer yer konjeryalı ince seviyeler, gastropod, balık, bitki fosilleri içerir. Kömür ocaklarında ise omurgalı fosilleri olağandır. Mikalı kumtaşları büyük ölçekli teknemsi ve tablamsı çapraz katmanlıdır. Kiltaşı; Yeşil, koyu yeşil, nefti renkli, sıkı-çok sıkı tutturulmuş, eklem sistemi gelişmemiş, ince tabakalı, genellikle 8-10 derece ile kuzey, kuzeydoğu ve kuzeybatı eğimlidir. Yer yer kömür bantları içermekte olan kiltaşı, üste doğru düşey ve yanal dereceli olarak silttaşına geçmektedir. Oldukça kalın olan (100 m.) üzerinde cm. toprak örtüsü gelmiştir. Sıkı tutturulmuş, sert eklemsiz ve kırılgan olmayan birim yol yarması, temel kazısı ve benzeri bir nedenle herhangi bir şekilde yüzeylendiğinde, yağış sularını bünyesine alarak şişmekte, fiziki şartlardan çok çabuk etkilenmekte, çatlaklar oluşmakta, rengi açılmakta ve kırılgan kaya haline dönüşmektedir. Silttaşı; Gri, koyu gri, boz renkli, ince tabakalı, sıkı-çok sıkı tutturulmuş olup, eklem ve çatlak sistemi gelişmemiştir. Çoğunlukla silttaşından oluşan birim, yer yer çok ince taneli kiltaşı ile temsil edilmektedir. Altta dereceli olarak kiltaşına, üstte dereceli olarak Ergene Formasyonuna geçmektedir. Çoğunlukla ince olan ( / 137

45 m.) birim en fazla 30 m. kalınlığa ulaşmaktadır. Birim üzerinde cm. toprak örtüsü gelişmiştir. Silttaşının eğimi de kiltaşında olduğu gibidir. Silttaşı da herhangi bir şekilde yüzeylendiğinde kiltaşı gibi fiziki şartlardan etkilenerek kolaylıkla aşınmakta, eklemler, çatlaklar oluşmakta ve ufalanmaktadır. Çakıl Üyesi; Genel olarak sarımsı gri, kahverenkli, muhtelif tane boyutunda kuvarsit, granit, gnays, kristalin şist, çört, bazalt, serpantin çakıllı, iyi yuvarlanmış, sert-sıkı tutturulmuş çakıltaşından ve kısmen kumtaşından oluşur. Ferhadanlı Tüf Üyesi; Beyaz, kirli beyaz, açık gri renkte, tüf ve aglomeralardan oluşmuştur. Danişmen Formasyonu içinde m. kalınlıktadır. Oligosen yaşlı tüm tüfler Ferhadanlı Tüf Üyesi olarak adlanmıştır. Karansilli Kireçtaşı Üyesi; Kirli beyaz renkli, masif ve kalın katmanlı, bol kabuk parçaları içeren sert kireçtaşından oluşur. Danişmen Formasyonunun killi kumtaşlarıyla dereceli geçişlidir. Ergene Formasyonu: Trakya Havzasında ve Gelibolu Yarımadasında ayrı ayrı gelişim gösterir. Beyaz, sarımsı beyaz, kirli sarı renkli, iyi gözenekli, orta-iyi boylanmalı, tane boyu alttan üste doğru incelen, aşınma tabanlı, çapraz katmanlı, gevşek tutturulmuş çakıl-kum üzerine, asıltıdan durulma yeşil renkli kil, çakıl ve kil içerikli, renkli çamurtaşı ve az tutturulmuş miltaşından oluşur. Trakya Formasyonu: Kırmızı, kahve, açık kahvemsi sarı, yer kirli beyaz, yer yer tabakalı ve çapraz katmanlı, kötü boylanmalı, kırmızımsı kil-silt hamurlu, tutturulmamış, çoğunlukla kuvarskuvarsit, çakılkaba çakıllı, nadiren şist-gnays, metagranit ve volkanik çakıllı çakıltaşı ve çakıllı kaba kumtaşları ve kıt çamurtaşlarından oluşur. Birimin tabanında ve içinde yer yer killer bulunur. Genelde sırt ve tepelerde yaygın olarak gözlenir. Yer yer silisleşmiş ağaç parçaları gözlenir. Lört Formasyonu: Kırmızımsı, şarabi, yeşil, yeşilimsi kül renkli, ince ve orta tabakalı, genellikle pelajik kireçtaşı özelliğindedir. Üst kesimleri yer yer glokonili ve kuvars kumlu kireçtaşı şeklindedir. Yer yer de pelajik kireçtaşları çok sert özellikle ve aralarında ince tabakalı başkalaşmaya başlamış yeşil şeyl bantları taşımaktadır. Mikroskobik tanımlara göre vaketaşı özelliğindedir. Lört Formasyonu en kalın 150 m. dolayındadır. Üst Senoniyen-Paleosen arasında fauna içerir. Genelde Üst Senoniyen (Maestrihtiyen) yaş verilmiştir. Birim sığ-derin deniz-fasiyes özelliği gösterir. Karaağaç Limanı Formasyonu: Birbirleriyle yanal ve düşey geçişli miltaşı, kiltaşı, kumtaşı ardalanması ile bunların arasında yer alan çakıltaşı merceklerinden oluşmaktadır. Tabanında çok yersel gelişmiş, kireçtaşı bulunur. Karaağaç Limanı Formasyonu gri-siyah renkli masif çamurtaşı, üste doğru kabalaşan ve kalınlaşan türbiditik kumtaşı dizileri ve kanal dolgusu çökellerinden oluşmaktadır. Birim üste doğru sığlaşan ve sonunda delta çökellerine geçen denizaltı yelpaze çökelleri olarak yorumlanmıştır. Koyun Limanı Formasyonu: Yerel olarak gelişmiş, dar yayılımlıdır. Formasyon tabanda gri, açık gri, üste doğru siyah, killi, siltli, masif çamurtaşı ile başlar. Üste doğru ince-orta taneli, ripıllı kumtaşı ve çamurtaşına geçer. Formasyonun en üst düzeyi masif, çapraz tabakalı, orta-iri taneli kumtaşı, organik bakımından zengin çamurtaşları tarafından örtülür. Genel olarak yukarıya kabalaşan bir istif özelliği gösterir. Koyun Limanı Formasyonunda yaş verebilecek fosil bulunamamıştır. Alttaki Karaağaç Limanı Formasyonu ile yanal ve düşey geçişli olması göz önünde bulundurulduğunda birimin yaşının Lütesiyen (Alt) olması büyük olasıdır. Fıçıtepe Formasyonu: Genel olarak üste doğru tane boyu küçülmesi gösteren, çakıltaşıkumtaşı fasiyesi ile bunlarla ardalanmalı çamurtaşı (silttaşı, kiltaşı) ve çok ince taneli kumtaşı fasiyesinden oluşur. Birim kırmızı ve şarabi rengiyle ayırtmandır. Fıçıtepe Formasyonu alt dokanağı Koyun Limanı Formasyonu ile dereceli geçişlidir. Formasyonun kalınlığı m. arasında 32 / 137

46 değişmektedir. Üstündeki birim, üzerine transgressif gelir. Menderesli akarsu kökenli birimde fosil bulunamamıştır. Alttaki birimle geçişli olduğundan Lütesiyen yaşta olduğu söylenebilir. Soğucak Kireçtaşı: Beyaz, grimsi beyaz, yer yer sarımsı beyaz, kumlu ve killi seviyeli, değişme rengi gri-açık gri, orta-kalın katmanlı, genelde hafif eğilimli, sert, kavkılı ve fosilli olduğu kesimler erime boşluklu ve kovuklu, alt kesimlerde killi-kumlu ve tekçe mercanlı, bol mercanlı ve mikro ile makrofosilli, yer yer yama resifli Soğucak Kireçtaşı, resif gerisi, resif ve resif ilerisi karbonatlarından oluşur. Soğucak Kireçtaşından derlenen fosiller Orta (Üst) Lütesiyen ve Priaboniyen yaşlarını vermiştir. Birim kuzey şelfin doğusunda, Orta Lütesiyenle başlamakta, Üst Lütesiyende doğudan batıya ilerlemiş ve Üst Eosende tüm şelfte çökelmeye devam etmiştir. Birimde doğudan batıya bir gençleşme olmakta ve birim Oligosene çıkmaktadır. Soğucak Kireçtaşı Lütesiyen (Üst) Priaboniyen yaşta kabul edilmiştir. Soğucak Kireçtaşı sığ neritik bölge resifal karbonat platformu kayaçlarıdır. Resifler genelde yama resifi, bir görüşe göre de set resifleridir. Gelibolu Bölgesinde birim üzerinde yer alan marnlar kireçtaşı olistolitlidir. Çantaköy Tüfiti: Çok az gözlenebilen blok-iri çakıl boyutlu tüf çakılları, genelde çakılçakılcık-kum boyutlu tüf kırıntılarından oluşmuştur. Birim genelde kirli beyaz-gri-bej renkli tüfit, tüflü killi silttaşı ile büyük ölçekli çapraz tabakalı, dereceli taneli kum-silt-tüfitlerden oluşur. Alt kesimlerde yer yer yeşilimsi kiltaşı merceklidir. Karatepe Bazaltları: Bazaltlar Trakya da iki farklı özellikte bulunurlar. Bunlardan yaygın olanı tepeler oluşturan koyu gri-siyah-kırmızımsı siyah renkli, sert, yer yer karbonat veya zeolit dolmuş amigdoidal boşluklu, çatlaklı, bazalt ve bazalt aglomeralı volkan bacalarıdır. Diğer bir bazalt türü de koyu bej veya kahverengimsi, yer yer sütun yapıları veren ve diğer türdekinin aksine fazla yükseltiler oluşturmayan, fakat geniş yayılma gösteren örtü bazaltlarıdır. Örtü (akıntı) bazaltları üzerine Üst Miyosen yaşlı Ergene Grubu sedimanları gelmektedir. Diğer tip bazaltlar ise Yenimuhacır ve Danişmen Formasyonlarını keser durumdadır. Karatepe bazaltlarından volkan bacaları şeklinde olanlarının yaşının Pleistosen veya daha genç olabileceği ancak akıntı bazaltlarının olasılıkla Üst Miyosen veya daha yaşlı olması gerektiği, eski çalışmalarda belirtilmiştir. Fakat son yıllarda yapılan radyoaktif yaş ölçümleri sonucu Karatepe Bazaltları Geç Üst Miyosen ve Erken Pliyosen yaşlı iki grup üründen oluştuğu kabul görmüştür. Kuvaterner Çökelleri: Denizel Şekiller; Güney Trakya da Marmara Ereğlisi yöresinde rastlanılmaktadır. Gri renkli kireçtaşı, kumtaşı, sarı-beyaz renkli gevşek kumlardan oluşmuştur. Kireçtaşları kavkı yığınağı şeklinde bol fosilli olup, yanal olarak kumtaşı ve gevşek kumlara geçer. Kumlarda bol lamelli ve gastropodludur. Birim, alttaki birim üzerine uyumsuz olarak oturur ve birkaç metre kalınlıktadır. Birime Marmara Ereğlisi Formasyonu adı verilmiştir. Bulunan fosillere göre Pleistosen düzlükleri oluşturmuştur. Alüvyon; Kil boyundan çakıl boyuna kadar malzeme içerir. Kül renkli, yer yer sarımsı kül renklidir. Büzülme çatlaklı taşkın ovası çökelleri oldukça sık yüzeylemektedir. Keşan ve Enez yöreleri göl ve akarsu kökenli alüvyonların birlikte depolandığı alanlardır. Trakya Havzası içinde Ergene Nehri ve kolları geniş alüvyon düzlükleri oluşturmuştur. Hisarlıdağ Volkanitleri: Enez-Tekirdağ arasında yer yer yüzeyleyen birim, riyodonitlik tüfler, andozit, andezitik tüf, kırmızımsı ve yeşilimsi tüflerle başlayıp bazalt, bozaltik aglamera ve ignimbiritlere devam eder. 33 / 137

47 Metamorfizma ve Magmatizma Metamorfitler Eurese köyünden başlayıp, Bolayır a kadar Tersiyer birimleri altında kuzeydoğu-güneybatı doğrultusunda uzanan küçük eksen alçalmalarıyla üç ayrı yerde mastra verirler. Kristalin şistlerden ibaret olup, üzerine üst Kretase yaşlı kumtaşı ve marnlar gelir. Gölcük köyü bölgesinde, kuzeyden kalın bir Tersiyer yaşlı fliş zonu ve güneyden de genç Tersiyer yaşlı Şarköy Zonu ile sınırlanan Doluca Zonu adı altında incelenmiştir. Palaosen-Eosen Yaşlı Birimler: Eosen yaşlı birimler genellikle havzanın kenarlarında mastra verirler. Altta ipresiyen yaşlı fosiller bulunduran marn ve kumtaşları, üstte de tütesiyen yaşlı kireçtaşlarından oluşurlar. Oligosen Yaşlı Birimler: Trakya Ergene havzası boyunca görülür Bu fliş, kumtaşı, marn, tüf, kanflomeradan oluşur, Birimin tabanında üst oligasen yaşını veren, Cinnamamum scheuchzeri Neer, Daphne Pratagea Etting, Leguminosites sp Fosilleri bulunmuştur. Birimin en üstünde yer alan kırmızı kireçtaşlarından Akitaniyen yaşlı Helix sp. cf. phrygomysica Oppenheim, Helixasculum Thomae fosilleri bulunmuştur. Kömürlü Denizel Oligosen Birimleri: Tekirdağ İlinin güneyinden uzanan denizel oligosen yaşlı birimin alt kısmında marn ve şeyller, üst kesiminde ise Linyitli kumtaşları görülür, Linyitli kumtaşlarında Sannorsiyen-Akitaniyen yaşlı fosiller bulunmuştur. Polinolojik çalışmalar sonucu 50 kadar yeni polen cinsi bulunarak Tekirdağ civarındaki denizel oligosen yaşlı birimlerin sannoisiyen katına ait olduğu belirtilmiştir. Pliosen Yaşlı Birimler: Saray civarındaki birimler alttan üste doğru üç seviyeye ayırtlanmıştır. Alt Congeria lı tabakalar, konglomera, kumtaşı, kireçtaşı, pizolitik mangan, kumlu kireçtaşı, Sarmasiyen yaşlıdır. Balıklı tabakalar, kil, kumtaşı, marn, mangan. Üst Congeria lı tabakalar, kil, kum, kumtaşı, Pensiyen yaşlı fosiller bulunmuştur. Denizel Miyoses: Tekirdağ dan Silivri ye kadar olan bölgede küçük mastralar halinde görülürler. Mürefte-Şarköy civarında denizel miyasen birimleri, Ilia Dağının güney doğusundan, Mürefte nin kuzeybatısında derin vadilerde izlenir. Birimin yaşı üst miyosen dir. Ayrılmamış Karasal Miyosen: Ergene Havzasında yaygın olan ayrılmamış karasal miyosen çökelleri, bazı yerlerde denizel ve kömürlü oligasen, diğer yerlerde de denizel miyosen birimleri üzerine diskordom olarak gelirler. Bu çökeller üst miyosen yaşındadır. Karasal Pliyosen: Trakya Ergene Havzasında karasal pliyosen tepelerde, yamaçlarda 100 m. den fazla kalınlıkta çakıl, kum ve marnlardan oluşurlar. Marnlar içinde, Sivatherium giganteum fosili bulunmuştur. Tektonik ve Paleocoğrafya Tektonik: Tekirdağ İl sınırları içerisinde depreme neden olabilecek faylar, Saroz-Gaziköy fayı ile Marmara Denizinde bulunan çukurların kenarlarında yer alan fay(segment) parçalarıdır km. uzunluğunda olan Kuzey Anadolu Fayının batı uzantısı Marmara Denizi boyunca Saroz Körfezine ulaşmaktadır. Saroz-Gaziköy Fayı, yaklaşık 50 km. boyunda, sağ yönlü doğrultu atımlı fay olup, Kavak, Yeniköy, Gölcük, Yayaköy, Güzelköy ve Gaziköy gibi yerleşim yerlerinden geçmektedir. Tarihi devirlerde pek çok depreme neden olan fay son olarak da tarihinde 7,3 büyüklüğünde (Magnitüd) depreme neden olmuştur. Herhangi bir bölgenin depremselliği irdelenirken, depreme neden olabilecek olan fayın özellikleri (kaya, cinsi, niteliği, doğrultusu) fayın neden olduğu deprem 34 / 137

48 periyotları, depremselliği araştırılan bölgenin faya uzaklığı ve söz konusu bölgenin zemin özellikleri birlikte değerlendirilmektedir. Bir depremde yırtılan fay (segment) uzunluğu ile depremin büyüklüğü arasında doğru orantı vardır. Bu kuram Kuzey Anadolu Fayı gibi doğrultu atımlı faylar için geçerlidir. Bu bağlamda Saroz-Gaziköy fayı 7,0-7,5 büyüklüğündeki (Magnitüd) depremlere neden olabilir. Alüviyal gibi tutturulmuş veya gevşek tutturulmuş birimlerin kalınlığı (20 m. veya daha kalın) Liteolojik yapısı, yeraltı suyunun yüzeye yakınlığı gibi özellikler gösteren zayıf zeminler büyük depremlerde şiddet arttırıcı rol oynarlar. Çalışma alanında yukarıda adları geçen köylerin yanında, Şarköy İlçesi, Mürefte Beldesi ile Tekirdağ kentinin bir bölümü ve Marmara Ereğlisi zayıf zemin özelliği sunan birimler üzerinde kurulmuştur. Paleo Tektonik Dönem: Havza önemli doğu batı yönlü faylar boyunca kuzey kesimden güneye doğru basamaklar şeklinde alçalmaktadır. Ayrıca burada birçok kuzey güney doğrultulu faylarda gelişmiştir. Bütün bu arızalar havza tabanını ve Tersiyeri Oligosen serilerine kadar kesmekte fakat Miyosen serilerine dokunmamaktadır. Yani hareketler Miyosenden önce durmuştur. Boyuna faylarla sınırlanmış olan bir sırt Havsa civarından Silivri ile Tekirdağ arasında Marmara Denizine kadar uzanmaktadır. Sırtın her iki tarafında önemli tektonik depresyonlar meydana gelmiştir. Havzanın güneybatı bölümünde önemli bir KB-GD yönlü fay şeridi yaklaşık Tekirdağ-Uzunköprü hattı boyunca uzanmaktadır. Bu hattın güneyinde bulunan kesimde havzanın oldukça sığ olduğu tahmin edilmektedir. Trakya Havzasında saptanmış olan ve beklenebilen yapılar orojenik kökenli yapılardan ziyade, kısmen ters eğimli faylarla çevrilmiş fay bloklarından ve gömülü (morfolojik) taban yükselimlerinden meydana gelmiş olmalıdır. Neotektonik Dönem: Türkiye neotektoniğinin başlangıcı olarak genellikle Kuzey Anadolu Fayı (KAF) ın oluşumu olarak kabul edilmektedir. Kuzey Anadolu Fayının oluşum yaşı ise çoğunlukla Orta Miyosen (portlandiyen) olarak kabul edilmektedir. Sismik veriler Ergene Havzasında temelin kuzey güneyde oluşan normal faylarla havza ortasına doğru alçalmış olduğunu göstermektedir. Tektonik kökenli olan Marmara Denizi çukurluğu, Kuzey Anadolu Fayı ile bağlantılıdır. Kuzey Anadolu Fayının batı uzantılarından olan Saroz-Gaziköy fayı, Marmara Denizi çukurluğu ile çöküntü çukurluğu olan Saroz Körfezinin ilişkisini sağlamaktadır. Tekirdağ ın güney güneybatısında Işıklar Dağının güneyi Saroz-Gaziköy fayı ile sınırlı olup, burada yer alan jeolojik birimler kuzeye eğimlidir. Faya yakın birimlerde eğimler 30º-40º olmalarına karşın faydan uzaklaştıkça eğimlerde azalmaktadır. Paleocoğrafya: Tetis Denizinin, Anadolu da ana mesiflere ayrılmış Pontid ve Torit olmak üzere iki kolu vardır. Pontid çukurunun batı uzantısı aşağı Sakarya doğusunda iki kola ayrılarak, biri Boğaziçi ve Istıranca masiflerinin kuzeyinden ön balkan bölgesine doğru devam eder. Diğeri ise İznik ile Bilecik arasında devam ederek jeantiklinaller ile ayrılan birçok kollara bölünür. Tektonik bölümünde anlatılan çağın dip kıvrımlarının çekirdeği eski temeli meydana getirirler. Temeli oluşturan kayaçlar çoğunlukla bantlı gnayslardı. Kata ve mesozon gnaysları kendi egizonal örtü şistlerinden diskordeusla ayrılmışlardır. Bunların kaledoniyen ve bazılarının da kaledaniyen ancesi kıvrıldıkları sanılmaktadır. Bölgedeki mevcut gnays çekirdeklerinin, eş yaşlı kabul edildiğinde, rekrisdolizasyon ve tektonik deformasyolarının en geç Alt Orda Biyende yani erken Kaledoniyen oraöenezi ile meydana gelmiş olmaları gerekir. Üst Paleozoik yaşlı batı-kuzeybatı yönlü bir seriklinaryumun Türkiye den Ukrayna, Balkanlar, Anadolu da geçtiği saptanmıştır. Paleozoyik veya daha yaşlı birimler Trias devrinde aralıklı olarak transgresyona uğramış ve deniz giderek Litanal ve Lagüner ortamlı bir deniz haline dönüşmüştür. Bu deniz Orta ve Üst Triyasta da sığ deniz karakterini devam ettirmiştir. Juna başlarında, Istıranca larda öjensinklinal, Kocaeli ve Marmara nın güney ve doğusunda sığ deniz fasiyesinde, Trakya da karasal fasiyes halindedir. Üst Juna-Alt Kratase devri Menderes Masifi kuzeyinden Marmara denizine kadar karbonat fasiyesindedir. Üst kretase denizi önce kıyı fasiyesi ve 35 / 137

49 sonra da derin deniz fasiyesi özellikleri gösterir. Ofiyolitlerle ilgili bazik ve ultrabazik kayaçlar radyolaritler, çamurtaşları, pelajik kireçtaşları çeşitli boyutlarda bloklar halinde üst kretase yaşlı melanjı oluştururlar. Paleasende, Silivri-Edirne hattı ile Çanakkale Boğazı civarında sığ karakterde bir deniz kaplar. Orta Eosen de Marmara denizi güneyi kıyı dağları ve Edremit kuzeyi bölgelerinde çökme ve transgresyon olmuştur. Trakya da Eosen denizi İstanbul un batısından itibaren Çatalca ve Istıranca masiflerini, Gelibolu yarımadası boyunca uzanan masifleri transgresif olarak örtmekte ve gittikçe derinleşen denizin izleri görülmektedir. Oligosende Çatalca yarımadasının doğu kısmı, ayrıca Çanakkale Boğazı, kara konumundaydı. Bu iki karanın arası, Trakya da denizel fasiyesler, Istırancalarda ise gel-git arası gölsel fasiyes özelliğindedir. Alt miyosen denizinin Trakya da yapılan sondajlar ile K.Çekmece, Çorlu, Tekirdağ kuzeyinde yayıldığı saptanmıştır. Pliyasen devrinde Ergene Havzası ve Gelibolu yarımadasında göl ve akarsu rejimi hâkim olmuştur. Pliyasen devrinin sonunda başlayan yeni tektonik hareketler ile Pliyosen yaşlı çökeller, Vallakiyen hareketleri ile kıvrılmış, nehirler de gençleşmiştir. Bu zamanda, Trakya da belirli yerlerde omurgalıların yaşamına uygun şartlar oluşmuştur. Bölgenin genel stratigrafik kolon kesiti Şekil III.1 de, proje alanına ait jeoloji haritası ise Şekil III.2 de verilmiştir. 36 / 137

50 Şekil III.1: Bölgenin Stratigrafik Kolon Kesiti 37 / 137

51 Şekil III.2: Proje Alanı Jeoloji Haritası 38 / 137

52 III.1.2. Faaliyet Alanının Jeolojisi, Faaliyet Sahasının Büyük Ölçekli (1/5000) Jeoloji Haritası, Stratigtrafik Kolon Kesiti, Faaliyet Sahasında Yüzeylenen Birimlerin Fiziksel Özellikleri İle Jeolojik, Jeomorfolojik, Hidrojeolojik Özellikleri Tekirdağ İli nde jeolojik yapı oldukça gençtir. I. zamanda Tekirdağ İli alanı denizlerle kaplıydı. Bu zamanda aşınmalar nedeniyle denizlerin dibinde karasal kökenli tortular oluşarak, II. zamanda yükselme-alçalma hareketleri başladığından İl alanı su altında kalmış, III. zamanın ilk yarısında Alp kıvrımlaşmasının etkisiyle, Kuzey Anadolu Dağları ile birlikte Tekir Dağları oluşmuştur. Tekirdağ İli, günümüzdeki görüntüsünü IV. zamanda almıştır. Anadolu ve Trakya yükselirken Ege, Marmara ve Karadeniz havzaları alçalmıştır. Tekirdağ İli nde bu zamanda ortaya çıkan Marmara Çukuru ve Ganos Körfezi arasında, Muratlı ve Çorlu dan başlayarak güneybatıya uzanan üç kırık çizgi oluşmuştur. Bu nedenle Tekirdağ Türkiye nin depreme duyarlı bölgelerinden birisi olmuştur. Bölgenin genel stratigrafik kolon kesiti Şekil III.1 de, proje alanına ait jeoloji haritası ise Şekil III.2 de verilmiştir. Proje Alanı jeolojik ve jeoteknik açıdan Ek-6 da yer alan Jeoteknik Etüd Raporu nda detaylı olarak değerlendirilmiştir. Buna ilave olarak İnceleme alanında onaylanan Tekirdağ İli, Marmara Ereğli İlçesi Sultanköy Kasabası ilave imar sahalarına ait arazinin imar planına esas jeolojik jeoteknik etüt raporunda bahsedildiği üzere proje sahası ve çevresindeki arazilerde su baskını riski ve deprem dışında 7269 sayılı kanunda belirtilen herhangi bir afet riski bulunmamaktadır. Söz konusu alanda yapılacak olan her türlü yapılarda Çevre ve Şehircilik Bakanlığının Afet Bölgelerinde Yapılacak Yapılar Hakkındaki Yönetmelik esaslarına uyulacaktır. Tekirdağ İl yerleşim alanı içerisinde içme suyu temini genel olarak yeraltı suyundan karşılanmakta olup, doğal yapıda göl olmamakla beraber, mevcut doğal akarsu kaynakları da sanayi bölgelerinden kaynaklanan kirlilik nedeniyle içme suyu olarak kullanımı mümkün kılmamaktadır. Bu durum itibari ile İl Merkezi ve İlçelerine içme ve kullanma suyu temini kasaba şebekelerinden temin edilmektedir. Buna ek olarak, yer yer çevrede açılan sondaj ve keson kuyulardan da içme ve kullanma suları temin edilmesi söz konusudur. Proje kapsamında yangın suyu ve kullanma suyunun tankerlerle sahaya taşınması planlanmaktadır. Bununla beraber Sultanköy Belediyesi nden izin alınması durumunda suyun Belediyenin içme suyu şebekesinden de temin edilmesi söz konusu olabilecektir. Proje kapsamında kullanılması öngörülen su, 50 m 3 hacimli su tankında depolanacak buradan tesise sevk edilecektir. III.2. Deniz Dibi Zemin Bilgileri Marinmet Deniz Inşaat & Genel Sualti Hizmetleri San Tic. Ltd. Şti. tarafından hazırlanan ve Ek-4 de sunulan Deniz Ortamı Şamandıra Kurulum Planı, Jeolojik, Jeofizik Hidrografik Ve Oşinografik İnceleme Raporu, Ağustos 2011 kapsamında proje alanının mevcut vaziyet planı kullanılarak 1/1000 ölçekli batimetri haritası hazırlanmış ayrıca Echosounder ve yandan taramalı sonar çalışmaları yapılmıştır. Bu kapsama akıntı ölçme, CTD, sub bottom profil ve sedimantasyon çalışmaları dahil değildir. Yandan taramalı sonar çalışmaları sonucunda deniz dibi üzerinde bulunabilecek doğal / doğal olmayan yapıların ve deniz tabanı yüzey morfolojisinin tespitine yönelik olarak yapılan yan taramalı sonar çalışmalarının değerlendirilmesi sonucu: 39 / 137

53 a. Proje bölgesinde deniz tabanının genelde homojen bir yapıda olduğu, b. Proje sahasının sığ kısımlarında killi kum tepeciklerinin olduğu, c. Deniz tabanında doğal olmayan (Batık, enkaz, boru hattı v.s ) hiçbir objeye rastlanmadığı, Proje sahası ile alakalı deniz dibi için hazırlanan derinlik haritası ve 3 boyutlu alan haritası Şekil III.3 ve Şekil III.4 verilmiştir. Şekil III.3: Proje Sahası Deniz Dibi Eş Yükselti Haritası Şekil III.4: 3 Boyutlu Deniz Dibi Alan Haritası 40 / 137

54 III.3. Depremsellik (Faaliyet Alanının işaretlendiği faaliyet sahası ölçeğine uygun diri fay haritası, proje alanının en yakın fay hattına olan uzaklığına bağlı değerlendirme), Sahanın Olası Bir Deprem Riski Altında Zemin ve Kaya Mekaniğine İlişkin Özellikleri Mülga Bayındırlık Bakanlığı na bağlı Afet İşleri Genel Müdürlüğü Deprem Araştırma Dairesi tarafından 1996 yılında yayınlanan Türkiye Deprem Bölgeleri Haritası na göre önerilen proje sahası 2. Derece Deprem Bölgesi içinde kalmaktadır (bkz. Şekil III.5). Ayrıca, Tekirdağ İli Aktif Fay Haritası Şekil III.6 de sunulmuştur. Tekirdağ İli yerleşim alanı 2. derece deprem kuşağında yer almakla birlikte, İl içerisindeki Barboros, Ballı, Şarköy ve Mürefte yerleşim alanları I. derece deprem kuşağında bulunmaktadır yılından bu yana yapılan araştırmalar içerisinde bölge dahilinde meydana gelen deprem olaylarında önemli boyutlarda hasar görülmemesinin yanı sıra, Şarköy yerleşim alanında can kaybı olmayan, bazı konutların yıkımı ile sonuçlanan depremler gözlenmiştir. Toprak sınıfı (Köy Hizmetleri Toprak Haritası uyarınca) Z2 (2. Sınıf Ziraat arazisi) olarak tanımlanmıştır. Ayrıca binaların temelinde bulunan 30 metre derinlikteki toprak için ağırlıklı ortalama (4 jeofizik bölümü için) Vs = 375 m/s olarak belirlenmiştir. Söz konusu alanda yapılacak olan her türlü yapının bir deprem sırasında bütünlüğünün korunabilmesi için mülga Afet İşleri Genel Müdürlüğü tarafından yayınlanan Afet Bölgerinde Yapılacak Yapılar Hakkında Yönetmelik ve Deprem Bölgelerinde Yapılacak Binalar Hakkındaki Yönetmelik hükümlerine titizlikle uyulacaktır. Proje Sahası Şekil III.5: Deprem Bölgeleri Haritası Tekirdağ İl sınırları içerisinde depreme neden olabilecek faylar, Saroz-Gaziköy fayı ile Marmara Denizinde bulunan çukurların kenarlarında yer alan fay (Segment) parçalarıdır km. uzunluğunda olan Kuzey Anadolu Fayının batı uzantısı Marmara Denizi boyunca Saroz Körfezine 41 / 137

55 ulaşmaktadır. Saroz-Gaziköy Fayı, yaklaşık 50 km. boyunda, sağ yönlü doğrultu atımlı fay olup, Kavak, Yeniköy, Gölcük, Yayaköy, Güzelköy ve Gaziköy gibi yerleşim yerlerinden geçmektedir. Tarihi devirlerde pek çok depreme neden olan fay son olarakta tarihinde 7.3 büyüklüğünde (Magnitüd) depreme neden olmuştur. Herhangi bir bölgenin depremselliği irdelenirken, depreme neden olabilecek olan fayın özellikleri (kaya, cinsi, niteliği, doğrultusu) fayın neden olduğu deprem periyotları, depremselliği araştırılan bölgenin faya uzaklığı ve söz konusu bölgenin zemin özellikleri birlikte değerlendirilmektedir. Bir depremde yırtılan fay (segment) uzunluğu ile depremin büyüklüğü arasında doğru orantı vardır. Bu kuram Kuzey Anadolu Fayı gibi doğrultu atımlı faylar için geçerlidir. Bu bağlamda Saroz-Gaziköy fayı 7,0 7,5 büyüklüğündeki (Magnitüd) depremlere neden olabilir (Şekil III.6). Kuzey Anadolu Fayı son yüzyıl içinde doğudan batıya doğru gelişecek şekilde çok sayıda yıkıcı depreme neden olmuştur. En son olarak 1999 yılın Ağustos ayında İzmit, Kasım ayında da Düzce yörelerindeki segmentleri üzerinde yıkıcı nitelikte depremler olmuştur. İzmit depreminin büyüklüğü MM = 7,4 ve Düzce depreminin büyüklüğü de MM =7,2 dir. Proje alanına yakın olan İzmit depreminde hareket eden fay segmenti (parçası) Akyazı ilçesi ile İzmit körfezi arasındadır. Daha batıda 1912 yılında hareket eden Şarköy Mürefe deprem kırığına (sepmentine) birleşmektedir. Depremlerin Türkiye deki tekrarlanma periyotları yaklaşık KAF için yıl/deprem şeklindedir. Bu durumda 1912 de hareket eden sepment ile 1999 yılında hareket eden sepment arasında kalan Marmara Denizinden geçen KAF sepmentleri gelecekte yıkıcı deprem beklenilen riskli olanlardır. Bu segmentler çalışma alanını önemli derecede etkileyecek düzeydedir. Türkiye deprem bölgeleri haritasında sözkonusu risk dikkate alınarak proje alanı II. Derecede deprem bölgesi olarak tanımlanmıştır.(şekil III.5) Proje Sahası Şekil III.6: Aktif Fay Haritası 42 / 137

56 III.4. Heyelan, Kaya Düşmesi, Çığ, Su Baskını vb. Doğal Afet Durumları, Alınacak Önlemler İnceleme alanı düz bir topografyaya sahiptir. İnceleme alanında heyelan, kaya düşmesi, çığ gibi doğal afet olayları söz konusu değildir. Ancak az bir ihtimalde olsa taşkın olması göz önüne alınarak gerekli her türlü önlem alınacaktır. Tesis alanı ile ilgili olarak hazırlanmış olan ve Ek-6 da sulan Jeolojik ve Jeoteknik Etüt Raporu nda belirtilen zemin ile alakalı önlemler alınarak inşaat yapılacaktır. III.5. III.5.1. Proje Sahasının Batimetrik ve Oşinografik Özellikleri Proje Sahasının Batimetrik Yapısı ve 1/1000 Ölçekli Batimetri Haritası Batimetrik çalışma da Bütangaz a mevcut deniz şamandıraları baz alınmıştır. Batimetri ölçümü m 2 lik bir alanı kapsamaktadır. 10 m aralıklı hatlar üzerinde 1 sn periyotlu derinlik ölçümü çalışmalarıyla elde edilen batimetrik veriler ~ m su derinliğine kadar 1/500 ölçekli batimetrik veri haritası ve batimetrik harita kapsamında ve aşağıda sunulmuştur. Eş derinlik eğrileri 1 m derinlik aralıklı olarak çizdirilmiştir. Batimetrik haritaya esas olan derinlik değerleri deniz seviyesi ölçüm sonuçlarına göre uyarlanmıştır. Batimetrisi yapılan sahanın kapsamında su derinlikleri m arasında güneydoğu yönlü 135 olarak ~ 530 metre uzaklıkta mt ulaşmaktadır. Sahil tarafında ölçmenin başladığı yerle 530 metre açıkta batimetrik plandan da anlaşılacağı üzere bariz bir derinlik izlenmektedir. Diğer kısımlar nispeten kuzeybatı ya doğru daralarak normal yamaç ile birleşir. Batimetrik alanda sahil kısmı ile eş yükselti eğrileri paralelliği sonunda kot farkı 530 metre mesafede (saha sonu) m dir. Çalışma yapılan alanın eğimi % dir. Şamandıra ve deniz dibinde boru hattının inşa edileceği alanı kapsayan proje denizalanı için hazırlanan batimetri haritası Ek-4 te Deniz Ortamı Şamandıra Kurulum Planı, Jeolojik, Jeofizik Hidrografik Ve Oşinografik İnceleme Raporu ekinde ve Ek-14 te tüm proje unsurlarını gösterir şekilde verilmiştir. III.5.2. Sahanın Akıntı Durumunun Tespiti Amacıyla Akıntı Hız ve Yön Ölçüm Sonuçları İle Grafiksel Değerlendirmeler Proje kapsamında herhangi bir kıyı yapısı mevcut değildir. Denizel ortamda yapılacak tek çalışma şamandıra montajı ve deniz dibine herhangi bir kazı veya dolgu yapılmadan döşenecek olan boru hattı olduğundan akıntı tespitine ilişkin çalışma yapılmamıştır. III.5.3. Deniz Tabanı Yatay ve Düşey Devamlılığının Tespitine Yönelik Jeolojik ve Jeofiziksel (sismik veya sondaj uygulamaları ile yandan taramalı sonar) Çalışma ve Değerlendirmeler Ek-4 de sunulan Deniz Ortamı Şamandıra Kurulum Planı, Jeolojik, Jeofizik Hidrografik Ve Oşinografik İnceleme Raporu, kapsamında proje alanının mevcut vaziyet planı kullanılarak 1/1000 ölçekli batimetri haritası hazırlanmış ayrıca Echosounder ve yandan taramalı sonar çalışmaları yapılmıştır. Bu kapsama akıntı ölçme, CTD, sub-bottom profil ve sedimantasyon çalışmaları dahil değildir. Yandan taramalı sonar çalışmaları sonucunda deniz dibi üzerinde bulunabilecek doğal / doğal olmayan yapıların ve deniz tabanı yüzey morfolojisinin tespitine yönelik olarak yapılan yan taramalı sonar çalışmalarının değerlendirilmesi sonucu: a. Proje bölgesinde deniz tabanının genelde homojen bir yapıda olduğu, b. Proje sahasının sığ kısımlarında killi kum tepeciklerinin olduğu, 43 / 137

57 c. Deniz tabanında doğal olmayan (Batık, enkaz, boru hattı v.s ) hiçbir objeye rastlanmadığı tespit edilmiştir. III.5.4. Deniz Tabanı Sediment Cinsi, Dağılımı ve Sediment Hareketlerine İlişkin Değerlendirmeler İle Sahanın Sediment Dağılımı Haritası Proje kapsamında herhangi bir kıyı yapısı mevcut değildir. Denizel ortamda yapılacak tek çalışma şamandıra montajı ve deniz dibine herhangi bir kazı veya dolgu yapılmadan döşenecek olan boru hattı olduğundan akıntı tespitine ilişkin çalışma yapılmamıştır. III.5.5. Bölgenin Deniz Suyunun Oşinografik Parametrelerine (tuzluluk-sıcaklık-yoğunluk vb.) İlişkin Ölçüm Sonuçları ve Değerlendirmeleri İçeren Bilgiler, Deniz Suyunun Fiziksel, Kimyasal, Biyolojik Analizleri (SKKY Tablo 4 e göre) Ek-4 te verilen Deniz Ortamı Şamandıra Kurulum Planı, Jeolojik, Jeofizik Hidrografik Ve Oşinografik İnceleme Raporu kapsamında yürütülen çalışmalar sırasında Deniz ortamı sıcaklıkları değişiminin 12,55ºC ile 12,59ºC arası değişmektedir. Deniz tabanında ise sıcaklıklar 11,12ºC ile 11,62ºC arası değişmektedir. Buna ilave olarak deniz suyu Çevre ve Şehircilik Bakanlığı ndan Çevre Analizleri Yetki Belgesine ve Akreditasyon Belgesine sahip SEGAL Çevre Labaratuvarı tarafından tarihinde örneklenerek, Su Kirliliği Kontrol Yönetmeliği (SKKY) Tablo-4 e göre analizleri yapılmıştır. Analiz sonuçları aşağıda Tablo III.1 de verilmiştir. Örnekleme noktası Doğu ve Kuzey koordinatlarındadır. Tablo III.1: Deniz Suyu Analiz Sonucu Parametre (Birim) Analiz Sonucu SKKY Limit Değeri ph Askıda Katı Madde (mg/l) <10 30 Çözünmüş Oksijen (mg/l)/(%) 9,05 / 96,4 Doygunluğun %90 ından fazla BOİ (mg/l) <4 - Klorofil-a (Üretkenlik) (mg/l) <0,001 - Fenol (mg/l) <0,001 0,001 Bakır (mg/l) <0,01 0,01 Kadmiyum (mg/l) <0,003 0,01 Kurşun (mg/l) 0,023 0,1 Nikel (mg/l) <0,02 0,1 Çinko (mg/l) <0,01 0,1 Cıva (mg/l) <0,0005 0,004 Krom (mg/l) <0,02 0,1 Arsenik (mg/l) <0,001 0,1 Amonyak (mg/l) <0,01 0,02 Renk (Pt-Co) doğal doğal Yüzer Madde yok - Balık Biyodeneyi <4 bulunmayacak Bulanıklık 0,95 doğal Ham Petrol ve Petrol Türevleri <0,003 0, / 137

58 Analiz sonuçlarından ve SKKY Tablo 4 de tanımlanan limit değerlerden de anlaşılabileceği üzere, deniz suyu örneğinin analiz sonuçları limit değerlerin altındadır. Deniz suyunun kirletilmemiş olduğu bu sonuçlar ışığında söylenebilir. III.6. Hidrojeolojik Özellikler ve Yeraltı Su Kaynaklarının Mevcut ve Planlanan Kullanımı, Faaliyet Alanına Mesafeleri ve Debileri (1/25000 ölçekli haritada gösterim) Zemin etüdü sırasında açılan çukurlarda yeraltı su seviyesi 0,5 metre ile 1,5 metre arasında değişken olarak ölçülmüştür. Yer altı suyu seviyesinin ortalama 1 metre olduğu söylenebilir. Kış aylarında yeraltı suyu seviyesi daha da yükselerek inşaat temel yapılarını etkileyebilecektir. Bu nedenle sızıntı ve yüzey sularının temel yapılarına etkilerini önlemek için gerekli drenaj tedbirleri ve mühendislik önlemleri mutlaka alınmalıdır. Tekirdağ İl yerleşim alanı içerisinde içme suyu temini genel olarak yeraltı suyundan karşılanmakta olup, doğal yapıda göl olmamakla beraber, mevcut doğal akarsu kaynakları da sanayi bölgelerinden kaynaklanan kirlilik nedeniyle içme suyu olarak kullanılamamaktadır. Bu durum itibari ile İl Merkezi ve İlçeleri ne içme ve kullanma suyu temini kasaba şebekelerinden temin edilmektedir. Buna ek olarak, yer yer çevrede açılan sondaj ve keson kuyulardan da içme ve kullanma suları temin edilmesi söz konusudur. Proje kapsamında yangın suyu ve kullanma suyunun Sultanköy Belediyesi tarafından temin edilmesi planlanmaktadır. Proje kapsamında kullanılması öngörülen su, 50 m 3 hacimli su tankında depolanacak ve buradan tesise sevk edilecektir. III.7. Hidrolojik Özellikler ve Yüzeysel Su Kaynaklarının Mevcut Planlanan Kullanımı ve Faaliyet Alanına Mesafeleri ve Debileri (1/25000 ölçekli haritada gösterimi) Barajlar: Tekirdağ İl yerleşim alanı içerisinde içme suyu temini genel olarak yeraltı suyundan karşılanmakta olup, doğal yapıda göl bulunmamaktadır. Bu durum itibari ile İl Merkezi ve İlçelerine içme suyu temini bölge dahilinde açılmış bulunan sondaj kuyularından temin edilmektedir. Tekirdağ İli nde mevcut olan barajlar aşağıda yer almaktadır. Bayramşah Barajı: Sulama amaçlı yapılan Baraj ın inşaatı 1978 yılında tamamlanmıştır. Baraj 145 ha lık sulama alanına sahip olup, Sinekli Akarsuyu ndan beslenmektedir. Bıyıkali Barajı: Sulama amaçlı yapılmış olan Baraj ın inşaatı 1987 yılında tamamlanmıştır. Baraj 302 ha sulama alanına sahip olup, Değirmenler Akarsuyu ndan beslenmektedir. İnanlı Barajı: Sulama amacı ile yapılmış olan Baraj ın inşaatı 1998 yılında tamamlanmıştır. 53 ha sulama alanına sahip olup, Ulazdere Akarsuyu ndan beslenmektedir. Karaidemir Barajı: Sulama ve taşkın koruma amacıyla yapılmış olan Barajın inşaatı 1983 yılında tamamlanmıştır ha göl hacmine sahip olan Baraj Poğaça Akarsuyu ndan beslenmektedir. Merkez Şarköy Barajı: İçme suyu amacıyla yapılmış olan Baraj ın inşaatı 1975 yılında tamamlanmıştır. Baraj Kardeğirmen Akarsuyu ndan beslenmektedir. 45 / 137

59 Temrezli Barajı: Sulama amacıyla yapılmış olan Baraj ın inşaatı 1992 yılında tamamlanmıştır. 125 ha sulama alanına sahip olan Baraj Sulucadere Akarsuyu ndan beslenmektedir. Türkmenli Barajı: Sulama amacı ile yapılmış olan Baraj ın inşaatı 1994 yılında tamamlanmıştır. 258 ha sulama alanına sahip olan Baraj Kumdere Akarsuyu ndan beslenmektedir. Proje Sahası nın yaklaşık 7,18 km kuzeybatısında yer almaktadır. Akarsular Proje Sahası na en yakın akarsular; yaklaşık 2,3 km doğuda yer alan Kınıklı Deresi ve yaklaşık 3,6 km batıda yer alan Bağlar Deresi dir (bkz. Şekil II.4) Ayrıca Tekirdağ İli nde bulunan diğer akarsular Tablo III.2 de verilmektedir. Tablo III.2: Tekirdağ İli nde Bulunan Başlıca Akarsular Akarsuyun Adı Toplam Uzunluğu (km) il Sınırları İçindeki Uzunluğu (km) Toplam Uzunluğu Oranı (%) Debisi (m 3 /s) Ergene Nehri ,6 32,8 28,73 Çorlu Deresi 86,2 71,9 83,4 2,65 Hayrabolu Deresi 96,3 96, ,88 Beşiktepe Deresi 38,2 32,7 85,6 1,5 Muzalı Deresi 40,7 6 14,74 1,25 Kaynak: Tekirdağ İl Çevre Durum Raporu, 2009 İl Sınırları İçinde Başlangıç ve Bitiş Noktaları Çanakpınartepe-Saray- Kartaltepe-Muratlı Demiraltı Mevkii Çerkezköy Ergene Nehri Yılanlı-Malkara-Ergene Nehri Güveşli-İnecik- K.Karakarlı-Hayrabolu Demircili-Malkara- Karasatı-Keşan Kolu Olduğu Akarsu Ergene Nehri Ergene Nehri Ergene Nehri Ergene Nehri Meriç Nehri Göller, Göletler ve Rezervuarlar Tekirdağ İli topoğrafik yapısı içerisinde tabii göllerden yoksun bir konumdadır. Bölge arazisinin düz ve engebeli olması, mevcut akarsu ve yağmur sularının dere yatakları ile direkt olarak akışa geçmeleri nedeni ile doğal arazi üzerinde su birikiminin oluşması ancak gölet ve baraj yapımıyla mümkün olmaktadır. Bu itibarla bölge genelinde içme ve kullanma suyu temin etmek amacıyla baraj ve gölet yapımının önemi büyük ölçüde artmaktadır. Baraj ve göletler genel olarak tarım arazisini sulama amacıyla yapılmış olup, yer yer çevre köy gruplarının da içme suyu ihtiyaçlarının karşılanmasına yönelik amaçları da taşımaktadır. İçme suyu ihtiyacını karşılayan baraj ve göletler yeraltı su seviyesinin düşük olduğu batı bölge içerisinde bulunan bazı köyleri kapsamaktadır. Tekirdağ İli nde bulunan göletler Tablo III.3 de verilmiştir. Göletin Adı Tablo III.3: Tekirdağ İli Sulama Göletleri Yüksekliği (m) Bürüt Su Hacmindeki Yüzey Alanı (m 2 ) Bürüt Hacmi (m 3 ) Hayrabolu-Dambaslar 6,950 57, ,588 Hayrabolu-Büyükkarakali 11, , ,000 Hayrabolu-Susuzmüsellim 8,680 47, ,273 Hayrabolu-Merkez 14, ,000 1,139,578 Çorlu-Merkez 8,680 47, ,273 Hayrabolu-Soylu 10,200 50, ,882 Malkara-Doluköy 11,680 64, , / 137

60 Göletin Adı Yüksekliği (m) Bürüt Su Hacmindeki Yüzey Alanı (m 2 ) Bürüt Hacmi (m 3 ) Hayrabolu-Örey 13,500 79, ,399 Malkara-Karacagür 7,550 61, ,025 Merkez-Kaşıkçı 9,450 30,875 73,703 Malkara-Yenidibek 20, ,000 1,178,750 Hayrabolu-Çerkezmüsellim 14, ,000 2,821,045 Tekirdağ-Merkez-Karacakılavuz 18, ,000 2,050,000 Muratlı-Çerkezmüsellim 14, , ,000 Malkara-Yaylıgöne 14, ,000 1,764,642 Hayrabolu-Parmaksız 16, ,000 1,400,000 Tekirdağ-Merkez-Osmanlı Çitmedere 13, ,000 1,745,000 Malkara-Müstecep-Deliler 20, ,250 3,584,000 Muratlı-Kırkkepenekli 13, ,000 1,679,494 Muratlı-Hanoğlu 13, ,000 4,630,000 Tekirdağ-Merkez-Yazır-Naip 23, ,000 6,131,686 Tekirdağ-Merkez-Nusratlı 15, , ,986 Hayrabolu-Karababa 13, , ,000 Hayrabolu-Hedeyli 16, , ,780 Hayrabolu-Övenler 13, ,000 1,133,000 Malkara-Küçükhıdır 13, ,000 2,548,000 Malkara-Ortaca 13,500 76, ,195 Malkara-Sırtbey 15,300 99, ,106 Malkara-Çınaraltı 12, , ,280 Hayrabolu-Karayahşi 11, , ,000 Proje kapsamında herhangi bir yüzeysel su kaynağı kullanılmayacak olup, kullanma suyu ihtiyacı Sultanköy Belediyesi şehir şebekesinden, içme suyu ihtiyacı ise damacanalarla piyasadan karşılanacaktır. Yukarıda açıklanan yüzeysel su kaynaklarının proje alanına olan mesafeleri Şekil III.7 de gösterilmiştir. 47 / 137

61 İmar İnşaat Taahhüt ve Ticaret Limited Şirketi Şekil III.7: Proje Sahasına 50 km mesafede yer alan Yüzeysel Su Kaynakları 48 / 137

62 III.8. Flora ve Fauna (proje alanı ve etki alanında bulunan flora-fauna türleri, alanın vejetasyon durumunun belirlenmesi, etkilenecek alandaki türler, IUCN kategorileri, bu çalışmaların hangi dönemde yapıldığı, ulusal ve uluslar arası sözleşmelerle koruma altına alınmış, nadir ve nesli tehlikeye düşmüş türler, endemizm durumları, nispi bolluk durumları, bunların yaşama ortamları ve tehlike kategorilerinin RED Data Book a göre irdelenmesi, flora, fauna tablosunun oluşturulması, faaliyet alanındaki faunanın av hayvanlarının yürürlükteki Av Dönemi Merkez Av Komisyonu kararlarına göre incelenmesi, faunanın uygun formda düzenlenmesi, Bern Sözleşmesi kapsamında bulunan türlerin belirlenmesi, proje faaliyetlerinden etkilenecek tüm canlılar için alınması gereken koruma önlemleri (inşaat ve işletme aşamasında), Rekreasyon Çalışmalarının Belirtilmesi Flora Tekirdağ İli, Marmara Ereğlisi sınırlarında, Proje Sahası nın floristik yapısını belirten çalışmalar Flora of Turkey And The East Aegean Islands (1988) adlı kaynaktan faydalanılarak hazırlanmıştır ve Tablo III.4 oluşturulmuştur. Bu tabloda, birinci sütunda familya, ikinci sütunda tür, üçüncü sütunda bitkinin Türkçe adı, dördüncü sütunda türün yöresel adı, beşinci sütunda biliniyor ise fitocoğrafik bölgesi, bilinmiyor ise bu kısım boş bırakılmıştır. Altıncı sütunda habitat tipi, yedinci sütunda türün nispi bolluk sınıfı, sekizinci sütunda endemizm, dokuzuncu ve son sütunda ise tehlike sınıfı verilmiştir. Bitki türlerinin familyası Flora of Turkey And The East Aegean Islands adlı kaynaktaki evrimsel sıraya göre, cins ve türler kontrollerde kolaylık sağlanması bakımından alfabetik olarak verilmiştir. Bitkilerin Türkçe adları için Şinasi Akalın tarafından hazırlanan Büyük Bitkiler Kılavuzu ve Prof. Dr. Turhan Baytop tarafından hazırlanan Türkçe Bitki Adları adlı kaynaklardan faydalanılmıştır. Tehlike kategorileri Türkiye nin Tehlike Altındaki Nadir ve Endemik Bitki Türleri (IUCN Red Data Book) kategorileri adlı kaynağa göre değerlendirilmiştir. Bitki Türlerinin Tehlike Kategorilerinin Tespitinde Kullanılan Kısaltmalar ve Anlamları: EX: Tükenmiş O: Tehlike dışı E: Tehlikede nt: Nadir veya tehdit altında olmayanlar R: Nadir V: Zarar görebilir K: Yetersizce bilinen I: Meçhul Habitat Sınıfları: 1- Orman 2- Maki 3- Frigana (Çoğu dikenli, alçak boylu ve yumak yastık oluşturan bitkiler) 4- Kültür alanları (Bağ, bahçe vb.) 5- Kuru çayır 6- Nemli çayır, bataklık ve sulak alan 7- Yol kenarı 8- Kayalık Nispi Bolluk Sınıfları: 1- Çok nadir 49 / 137

63 2- Nadir 3- Orta derecede bol 4- Bol 5- Çok bol Endemizm: L- Lokal B-Bölgesel endemik Y-Yaygın endemik D-Endemik olmayan Koruma Önlemi Tekirdağ İli, Marmara Ereğlisi İlçesi sınırlarında, İmar İnşaat Taahhüt ve Ticaret Ltd. Şti. tarafından yapılması planlanan proje sahasında endemik bitki türü bulunmamaktadır. Bu kapsamda da, proje aşamalarında türler açısından özel bir önlem alınmasına gerek olmadığı öngörülmüştür. Vejetasyon Proje sahası geçmişte tarım arazisi olarak kullanılmıştır. Bu nedenle doğal bir yapı olarak değerlendirmesi mümkün değildir. Geçmişte tarım arazisi olarak kullanıldığı için bu alanda bulunan bitkiler kozmopolit bir yapıya bürünmüştür. Sonuç Proje sahasının floristik listeleri değerlendirildiğinde; 3 Mart 1978 de Washington da imzalanan Nesli Tehlikede Olan Hayvan ve Bitki Türlerinin Uluslararası Ticaretine İlişkin Sözleşme (CITES) gereği koruma altına alınan ve ticareti yasaklanan bitki türlerinin hiçbiri alanda bulunmamaktadır. Ayrıca tarihinde Türkiye nin resmen taraf olarak onayladığı Avrupa nın Yaban Hayatı ve Yaşam Ortamlarını Koruma Sözleşmesi (BERN) gereği koruma altında bulunan bitki türlerinin proje sahası içerisinde veya yakın çevresine bulunmadığı belirlenmiştir. Proje alanında görülen bazı bitki türlerine ait fotoğraflar Fotoğraf III.I de verilmiştir. 50 / 137

64 FAMİLYA TÜR TÜRKÇE İSİM Tablo III.4: Proje Sahası Flora Listesi FİTO.COĞ. BÖLGE HABİTAT NİSBİ BOLLUK ENDEMİZM SPERMATOPHYTA L B Y ANGIOSPERMAE Amaranthaceae Amaranthus albus L. Amarant x x nt Apiaceae Orlaya daucoides (L.) Greuter Akd. ele. x x x x nt Asteraceae Torilis arvensis (Huds.) Link subsp. arvensis Anthemis cretica L. subsp. pontica (Willd.) Grierson Torilis x x x nt Papatya x x x nt Aster subulatus Michaux Saraypatı x x nt Bellis perennis L. Bellis x x nt Centaurea solstitialis L. subsp. solstitialis Yanardöner x x x nt Centaurea virgata Lam. Yanardöner x x nt Cichorium intybus L. Hindiba x x x nt Cirsium arvense (L.) Scop. subsp. vestitum (Wimmer & Greb.) Petrak Tarla deve dikeni TEHLİKE SINIFI x x x nt Cirsium vulgare (Savi) Ten. Deve dikeni x x nt Conyza canadensis (L.) Cronquist x x x nt Crepis foetida L. subsp. rhoeadifolia (Bieb.) Celak Pilosella piloselloides (Vill.) Sojak subsp. piloselloides Pis kokulu hindiba x x x x nt x x x x nt Pulicaria dysenterica (L.) Bernh. İri karnı yarık x x nt Scolymus hispanicus L. Altın dikeni Akd. ele. x x nt Silybum marianum (L.) Gaertner Sonchus asper (L.) Hill subsp. glauescens (Jordan) Ball Taraxacum scaturiginosum G.Hagl. Urospermum picroides (L.) F.W.Schmidt Meryem ana dikeni Kaba eşek marulu Akd. ele. x x x nt x x nt Hindiba x x x nt Urospermum Akd. ele. x x x nt 51 / 137

65 FAMİLYA TÜR TÜRKÇE İSİM FİTO.COĞ. BÖLGE HABİTAT NİSBİ BOLLUK ENDEMİZM Xanthium spinosum L. Pıtrak x x x x nt Xanthium strumarium L. subsp. strumarium Pıtrak x x nt Boraginaceae Anchusa azurea Miller var. azurea Sığır dili x x x nt Echium italicum L. Engerek otu Akd. ele. x x x nt Heliotropium europaeum L. Bambul otu Akd. ele. x x x nt Brassicaceae Diplotaxis tenuifolia (L.) DC. Diplotaksis x x nt Chenopodiaceae Raphanusraphanistrum L. Yabani turp x x x x nt Sisymbrium officinale (L.) Scop Bülbül otu x x nt Chenopodium album L. subsp. album var. album Kaz ayağı x x x nt Convolvulaceae Convolvulus arvensis L. Gündüz sefası x x nt Fabaceae Lotus angustissimus L. Lüfer otu Melilotus officinalis (L.) Desr. Sinek tırfılı x x x nt Trifolium arvense L. var. arvense Tırfıl x x x nt Trifolium repens L. var. giganteum Lag.-Foss. Tırfıl x x nt Plantaginaceae Plantago lanceolata L. Sinir otu x x x x nt Polygonaceae Polygonum arenarium Waldst. & Kit. Rumex tuberosus L. subsp. tuberosus Çoban değneği TEHLİKE SINIFI x x x x nt Tuberli labada x x x nt Portulacaceae Portulaca oleracea L. Pimpirim x x x nt Ranunculaceae Consolida orientalis (Gay) Schröd. Ranunculus repens L. Düğün çiçeği x x x nt Rosaceae Rubus discolor Weile & Nees Böğürtlen x x x nt Sanguisorba minor Scop. subsp. muricata (Spach) Briq. Çayır düğmesi x x x x nt Salicaceae Populus nigra L. subsp. nigra Kara kavak x x nt Salix alba L. Ak söğüt Avr.-Sib. ele. x x nt Solanaceae Datura stramonium L. Şeytan elması x x nt Solanum dulcamara L. Köpek üzümü Avr.-Sib. ele. x x x x nt 52 / 137

66 FAMİLYA TÜR TÜRKÇE İSİM FİTO.COĞ. BÖLGE HABİTAT NİSBİ BOLLUK ENDEMİZM Zygophyllaceae Tribulus terestris L. Demir otu x x nt MONOCOTYLEDONAE Juncaceae Juncus effusus L. Kofa x x nt Poaceae Bromus japonicus Thunb. Subsp. japonicus Catapodium rigidum (L.) C.E.Hubbard ex Dony subsp. rigidum var. rigidum Dactylis glomerata L. subsp. glomerata Brom x x nt x x nt Domuz ayrığı Avr.-Sib. ele. x x x nt Lolium perenne L. Çim Avr.-Sib. ele. x x nt Typhaceae Typha latifolia L. Hasır otu x x nt TEHLİKE SINIFI 53 / 137

67 Tribulus terestris L. Proje sahasından bir görüntü Salix alba L. Convolvulus arvensis L. Bellis perennis L. Anthemis cretica L. subsp. pontica (Willd.) Grierson Fotoğraf III.I: Proje Alanında Görülen Bazı Bitki Türlerine Ait Fotoğraflar Fauna Proje alanı ve yakın çevresinde var olduğu bilinen hayvan türlerinin özellikleri ile koruma statülerinin belirlenmesi amacıyla değişik kaynaklardan yararlanılmıştır Bunlar; Baran ve Atatür (1998), Baran (2005), Council of Europe (2002), Kıvanç (1988), IUCN (2006), Kiziroğlu (1989 ve 1993). İkiyaşamlılar (Amphibia: Kurbağalar ve Semenderler Türleri) Proje alanının kara kesimi sınırları içerisinde gerçekleştirilen gözlemlerde saha içerisinde rastlanan tek sulak alan tipi alanın doğu ve batı sınırlarındaki küçük ölçekli yapay su kanallarıdır. Proje alanına daha yakın herhangi bir göl ya da akarsu bulunmamaktadır. Gerçekleştirilen açık alan gözlemleri ve literatür kontrolleri sonrasında; proje alanı ve civarında 2 Amfibi türünün var olduğu saptanmıştır. Tablo III.5 te verilmiş olan bu türler arasında Gece Kurbağası (Bufo viridis) Bern Listesi, Ek-II de, yani Mutlak Koruma Altındaki Türler listesinde; Su Kurbağası (Rana ridibunda) ise Bern Listesi Ek-III te, yani Koruma Altındaki Türler listesinde yer 54 / 137

68 almaktadır. Avrupa Kırmızı Listesi (ERL) ne göre yapılan değerlendirmeye göre bu iki amfibi türü de bu listede (LC= En Az Endişe Edilecek Kategoride) kategorisinde yer almaktadır. Proje Alanı nda saptanan amfibi türler; bu türlerin bölgedeki bolluk dereceleri ile ulusal ve uluslararası korunma durumlarını gösteren bir envanter tablosu oluşturulmuştur. Türlerin karşı karşıya bulundukları tehdit dereceleri uluslararası boyutta da incelenerek, IUCN tarafından kullanılan Red Data Book ta kategori simgeleri aracılığı ile Tablo III.5 te gösterilmiştir. Ayrıca, gözlem yapılan alanlarda saptanan İkiyaşamlı türler, Bern Sözleşmesi Ekleri ne (II ve III) göre de değerlendirilerek Tablo III.6 ya işlenmiştir. 55 / 137

69 Tablo III.5: Proje Sahası ve Yakın Çevresinde Saptanan İkiyaşamlı (Amphibia) Türleri ve Koruma Statüleri Latince Türkçe Fİ FD ERL (IUCN) BERN Habitat Gözlem İstasyonu ANURA KUYRUKSUZ K YASAMLILAR BUFONIDAE BUFONIDAE Bufo viridis Gece kurbağası + LC Ek-II 2700 metreye kadar olan step alanlarında, üremeye uygun su bulunan habitat tiplerini tercih eder Faaliyet alanı dısında, komsu alanda toprak içerisindeki bir oyukta RANIDAE SU KURBAGALARI Rana r. Ridibunda Ova/Su kurbağası + + LC Ek-III 2250 metreye kadar olan alanlarda, genellikle ovalarda bitkisi bol durgun sularda bulunurlar. Faaliyet alanı sınırlarındaki su kanallarında çok sayıda 56 / 137

70 Tablo III.6: Proje Sahası ve Yakın Çevresinde Var Olduğu Belirlenen Sürüngen (Reptilia) Türleri ve Koruma Statüleri Latince Türkçe Fİ FD CHELONIA KAPLUMBAGALAR TESTUDINIDAE KARA KAPLUMBAGALARI ERL (IUCN) BERN KAYNAK Habitat Gözlem İstasyonu Testudo hermanni Trakya Kaplumbağası + LR/nt Ek-II L, A EMYDIDAE SU KAPLUMBAGALARI Dağ,tepelerin etekleri; kuru, taşlı ve kumlu araziler Komşu alanlarda Emys orbicularis Benekli Su Kaplumbağası + LR/nt Ek-II G, A Durgun ve yavaş akan sularda Komşu alanlarda SQUAMATA YILANLAR VE KERTENKELELER GEKKONIDAE Hemidactylus turcicus Geniş parmaklı keler + Ek-III L, A SCINCIDAE Kıyı kesimlerinde taşlık alanlı arda, taş altlarında Yakın Çevrede Ablepharus kitaibelli Parlak Kertenkele + + Ek-II G, L Seyrek bitki örtülü alanlar Alanda ve civarda LACERTIDAE GERÇEK KERTENKELELER + + LC Ek-II G Güneş alan açık arazilerde yasar Lacerta viridis meridionalis Küçük Yeşil Kertenkele + + Ek-III G Ophisops elegans Tarla kertenkelesi Taslık ve topraklı alanlar; az bitkili açık araziler, step. Kanallara yakın ot tabakasında Alandaki kuru, taslık kesimlerde SERPENTES(=OPHIDIA) YILANLAR COLUBRIDAE Coluber caspius Hazer Yılanı + Ek-II G, A Ovalarda taslık ve dere kenarları, yamaç tarla ve bataklıklarda Yakın çevrede çalılar altında Eirenus modestus Uysal Yılan + + Ek-II G, L, A Seyrek bitki örtülü, taslı alanlarda Alanın orta ve üst kesimleri 57 / 137

71 Kuş (Aves) Türleri Proje sahası ve yakın çevresinde var olan kuş türleri de yapılan çalışmalar ile listelenmiştir. Listede yer alan kuş türlerinin karşı karşıya bulunduğu tehlike dereceleri; ulusal ve uluslararası koruma statüleri Tablo III.7 da gösterilmiştir. Bu tabloda kuş türlerinin korunmasına yönelik olarak uluslararası düzeyde kullanılan, Avrupa daki birçok devlet tarafından imzalanmış ve Türkiye nin de imza koyduğu BERN Sözleşmesi kriterlerinin güncellenmiş ve yürürlükte olan ek listelerinden yararlanılmıştır. IUCN tarafından hazırlanmış olan Avrupa Kırmızı Listesi (ERL) nin 2006 yılı sürümüne ek olarak Kiziroğlu (1993) tarafından hazırlanmış Türkiye Kuşları Kırmızı Listesi (Species List in Red Data Book) ve EVRDB (=European Vertebrate Red Data Book) yani Avrupa Omurgalı Türleri Kırmızı Listesi kriterleri de bu değerlendirmede baz alınmıştır. Proje alanı ve yakın çevresinde var olduğu belirlenen kuş türlerinin koruma statülerinin belirlenmesi amacıyla öncelikle Bern Sözleşmesi kriterlerine göre bir değerlendirme gerçekleştirilmiştir. Koruma listelerine göre yörede belirlenmiş olan kuş türleri arasından 30 kuş türü Bern Listesi Ek II ye, yani Mutlak Koruma Altındaki Türler Listesi ne, 10 kuş türü Bern Listesi Ek-III e, yani Koruma Altındaki Türler Listesi ne girmekte, kalan 8 kuş türü ise her iki listede de yer almaktadır. Avrupa Doğayı Koruma Birliği (IUCN) tarafından hazırlanmış ve güncellenmiş Avrupa Kırmızı Listesi (ERL) ne göre yapılan değerlendirme sonucuna göre de yörede var olduğu belirlenen 48 kuş türü arasından sadece Mavi Kuzgun (Coracias garrulus) un Tehlikeye Yakın (=NT) kategorisine girmekte olduğu, kalan 47 kuş türünün ize En Az Endişe Edilecek Kategoride (LC) yer aldıkları belirlenmiştir. Türkiye Kuşları Kırmızı Listesi (Red Data Book) kriterleri esas alınarak yapılan değerlendirme sonuçlarına göre ise 5 kuş türünün A.2 kategorisine 5 kuş türünün A.3 kategorisine 8 kuş türünün A.4 kategorisine 1 kuş türünün B.3 kategorisine girmekte olduğu, kalan 29 kuş türünün ise herhangi bir kategoriye girmediği tespit edilmiştir. Avrupa Omurgalı Kırmızı Listesi (EVRDB) ne göre yapılan değerlendirme sonucu proje alanı ve yakın çevresinde var olduğu belirlenen kuş türlerinden 12 sinin Liste-3 te yer aldıkları belirlenmiştir. Bunlar arasından 1 kuş türü leylek, 2 kuş türü yırtıcı, 1 kuş türü Arıkuşu, 2 tür tarla kuşu, 1 tür kırlangıç, 1 tür Taşkuşu, 1 tür Mukallit, 1 tür Sinekkapan, 1 tür Çekirgekuşu ve 1 tür de Kirazkuşu dur. Doğa Koruma ve Milli Parklar Genel Müdürlüğü, Merkez Av Komisyonu (MAK) listelerine göre yapılan değerlendirme sonuçlarına göre ise; Ek-I (Çevre ve Orman Bakanlığı nca Koruma Altına Alınan Yaban Hayvanları), Ek-II (Merkez Av Komisyonunca Koruma Altına Alınan Av Hayvanları) ve Ek-III (Merkez Av Komisyonunca Avına Belli Edilen Sürelerde İzin Verilen Av Hayvanları) listelerinde yer alan türlere rastlanmıştır. Proje Alanı ve yakın çevresindeki alanlarda kaydedilen kuş türleri arasında hiçbir endemik kuş türü bulunmamaktadır. 58 / 137

72 Tablo III.7: Proje Alanı ve Yakın Çevresinde Var Olduğu Belirlenen Kus Türleri ve Koruma Statüleri. Latince Türkçe İngilizce Fİ FD RDB EVRDB IUCN (ERL) END BERN AVL (*) KAYNAK NONPASSERES PELECANIFORMES KÜREKAYAKLILAR PHALACROCORACIDAE KARABATAKGİLLER Phalacrocorax carbo Karabatak Cormoran -- + A LC -- Ek-III Ek-II G CICONIIFORMES LEYLEKSİLER CICONIIDAE LEYLEKLER Ciconia ciconia Akleylek White Stork -- + A. 2 Liste 3 LC -- EK-II EK-I G ACCIPITRIFORMES YIRTICI KUŞLAR ACCIPITRIDAE ATMACAGİLLER-KARTALLAR Circus pygarcus Çayır doğanı Montagu s Harrier -- + A LC -- Ek-II Ek-I G Buteo ruffinus Kızıl şahin Long-legged Buzzard + + A. 2 Liste 3 LC -- Ek-II Ek-I G FALCONIFORMES DOĞANLAR FALCONIDAE DOĞANGİLLER Falco tinnunculus Kerkenez Kestrel + + A. 4 Liste 3 LC -- Ek-II Ek-I G GALLIFORMES TAVUKLAR PHASIANIDAE TAVUKSULAR LARIDAE MARTILAR Larus cachinnans Sarı ayaklı martı Yellow legged Gull LC -- Ek-III Ek-II G Larus ridibundus Gülen Martı Black-headed Gull -- + B LC Ek-II G STERNIDAE DENİZKIRLANGICIGİLLER Sterna hirundo Adi sumru Common Tern -- + A LC -- EK-II EK-I L COLUMBIFORMES GÜVERCİNLER COLUMBIDAE GÜVERCİNGİLLER Columba livia Kaya güvercini Rock Dove LC -- Ek-III Ek-III G Streptopelia decaocto Kumru Collared Dove LC -- Ek-III Ek-II G STRIGIFORMES GECE YIRTICILARI STRIGIDAE BAYKUŞGİLLER Athene noctua Kukumav Little Owl -- + A LC -- Ek-II Ek-I G APODIFORMES SAĞANLAR APODIDAE EBABİLGİLLER 59 / 137

73 Latince Türkçe İngilizce Fİ FD RDB EVRDB IUCN (ERL) END BERN AVL (*) KAYNAK Apus apus Ebabil, Kara sağan Swift + + A LC -- Ek-III Ek-I G CORACIIFORMES KUZGUNKUŞLARI MEROPIDAE ARIKUŞLARI Merops apiaster Arıkuşu Bee-eater + + A. 4 Liste 3 LC -- Ek-II Ek-I G CORACIIDAE KUZGUNGİLLER Coracias garrulus Mavi kuzgun Roller + + A NT -- Ek-II Ek-I G UPUPIDAE ÇAVUŞKUŞUGİLLER Upupa epops İbibik Hoopoe + + A LC -- Ek-II Ek-I G PASSERES ÖTÜCÜLER PASSERIFORMES ÖTÜCÜ KUŞLAR ALAUDIDAE TARLA KUŞLARI Melanocorypha calandra Boğmaklı tarlakuşu Calandra Lark LC -- Ek-II Ek-I G Galerida cristata Tepeli toygar Crested Lark Liste 3 LC -- Ek-III Ek-II G Alauda arvensis Tarlakuşu Skylark Liste 3 LC -- Ek-III Ek-II G HIRUNDINIDAE KIRLANGIÇGİLLER Hirundo rustica İs kırlangıcı Swallow Liste 3 LC -- Ek-II Ek-I G MOTACILLIDAE KUYRUKSALLAYANLAR Motacilla alba Ak kuyruksallayan Pied Wagtail + + A LC -- Ek-II Ek-I G TURDIDAE ARDIÇKUŞUGİLLER Cercotrichas galactotes Kızıl Çalıbülbülü Rufous Bush Robin LC -- EK-II EK-I G Erithacus rubecula Kızılgerdan Robin LC -- Ek-II Ek-I G Luscinia megarynchos Bülbül Nightingale A LC -- Ek-II Ek-I G Phoenicurus ochruros Kara kızılkuyruk Black Redstart LC -- Ek-II Ek-I G Saxicola torquatus Çayır taşkuşu Stonechat Liste 3 LC -- Ek-II Ek-I G Oenanthe oenanthe Kuyrukkakan Northern Wheatear + + A LC -- Ek-II Ek-I G Oenanthe hispanica Karakulak Kuyrukkakan Black-Eared Wheatear LC -- Ek-III Ek-I G SYLVIDAE ÖTLEĞENGİLLER Acrocephalus scirpaceus Saz Ardıçkuşu Reed Warbler LC -- EK-II Ek-I G Hippolais pallida Gri Mukallit Whitethroat Liste 3 LC -- Ek-II Ek-I G Sylvia atricapilla Karabaşlı ötleğen Blackkap LC -- Ek-II Ek-I G Sylvia communis Akgerdanlı Ötleğen Whitethroat LC -- Ek-II Ek-I L 60 / 137

74 Latince Türkçe İngilizce Fİ FD RDB EVRDB IUCN (ERL) END BERN AVL (*) KAYNAK Phylloscopus collybita Cif caf Chiffchaf LC -- Ek-II Ek-I G MUSCICAPIDAE SİNEKKAPANGİLLER Muscicapa striata Benekli Sinekkapan Spotted Flycatcher Liste 3 LC -- EK-II Ek-I L PARIDAE BAŞTANKARAGİLLER Parus major Büyük baştankara Great Tit LC -- Ek-II Ek-I G LANIIDAE ÇEKİRGE KUŞLARI Lanius collurio Çekirgekuşu Red-backed Shrike Liste 3 LC -- Ek-II Ek-I G CORVIDAE KARGAGİLLER Garrulus glandarius Kestane kargası Jay LC Ek-III G Pica pica Saksağan Magpie LC Ek-III G Corvus monedula Cüce karga Eurasian Jackdaw LC Ek-III G Corvus frugilegus Ekin kargası Rook LC Ek-III G C.corone cornix Leş Kargası Carrion Crow LC Ek-III G STURNIDAE SIĞIRCIKGİLLER Sturnus vulgaris Sığırcık Common Starling LC Ek-II G PASSERIDAE SERÇEGİLLER Passer domesticus Ev serçesi House Sparrow LC Ek-I G Passer montanus Dağ serçesi Tree Sparrow LC -- Ek-III Ek-II G FRINGILLIDAE İSPİNOZGİLLER Carduelis carduelis Saka Goldfinch + + A LC -- Ek-II Ek-I G Carduelis chloris Florya Greenfinch + -- A LC -- Ek-II Ek-I G Carduelis cannabina Ketenkuşu Eurasian Linnet + + A LC -- Ek-II Ek-I G EMBERIZIDAE KİRAZKUŞUGİLLER Emberiza melanocephala Karabaş Kirazkuşu Black-Headed Bunting + + A.3 Liste 3 LC -- EK-II Ek-I G Miliaria calandra Tarla kirazkuşu Corn Bunting LC -- Ek-III Ek-II G (*)_ Doğa Koruma ve Milli Parklar Genel Müdürlüğü MAK Listeleri Türkiye Kuşları için Red Data Book kriterleri A.2=Bu gruba giren kuş türlerinin birey sayıları yayılış gösterdikleri alanlarda büyük tehlikeler ile karşı karşıyadırlar. 3=Bu gruba giren kuş türlerinin popülasyon düzeyleri çok düşmüş olduğundan tehlikeye maruzdurlar. 4=Soyu tükenme tehlikesi altında olmayan, yayılışlarının sınır bölgelerinde potansiyel tehdit altında olan türler. B.2 ve B.3= Tehlike altındaki göçmen, kış ziyaretçisi ve Türkiye de üremeyen türler 61 / 137

75 Memeli Hayvan (Mammalia) Türleri Proje alanı ve yakın çevresinde memeli hayvan türleri, yani Böcekçiller, Yarasalar, Tavşanlar, Kemiriciler, Yırtıcılar ve Toynaklılar gruplarına dahil olan türler ve bu türlerin alanla ilişkileri ve koruma statüleri gibi özellikleri Tablo III.8 de verilmiştir. Tablo III.8 de verilen, Proje Alanı ve yakın çevresinde var olduğu belirlenen memeli hayvan türlerinin koruma statüleri a- Bern Sözleşmesi kriterlerine göre belirlenmiş listelerden Ek-II ve III e göre, b- Uluslararası Doğayı Koruma Birliği (IUCN) tarafından hazırlanmış Avrupa Kırmızı Listesi (ERL) c- Doğa Koruma ve Milli Parklar Genel Müdürlüğü, Merkez Av Komisyonu tarafından hazırlanmış olan yılı koruma listelerine göre değerlendirilerek ilgili tabloda (AVL) gösterilmiştir. 62 / 137

76 Tablo III.8: Proje Alanı ve Yakın Çevresinde Var Olduğu Belirlenen Memeli Hayvan Türleri ve Koruma Statüleri Latince Türkçe Fİ FD ERL (IUCN) BERN SÖZ. AVL* KAYNAK INSECTIVORA BÖCEKYİYENLER ERINACEIDAE Kirpiler Erinaceusconcolor Kirpi + LR/lc Ek-III Ek-I G SORICIDAE Crocidura leucodon Sivriburunlu Tarlafaresi + LR/lc Ek-III L Talpa europea Köstebek + LR/lc G CHIROPTERA YARASALAR VESPERTILIONIDAE DÜZBURUNLUYARASALAR Pipistrellus pipistrellus Cüce Yarasa + + LC Ek-III G, L LAGOMORPHA TAVSANLAR LEPORIDAE TAVSANLAR Lepus capensis Yabani tavsan + Ek-III Ek-III G RODENTIA KEMİRİCİLER SCIURIDAE SİNCAPGİLLER Spermophilus Citellus Gelengi, Yer Sincabı + + VU Ek-II Ek-I G SPALACIDAE KÖRFARELER Nannospalax leucodon Körfare + + VU G, L CARNIVORA ETÇ LLER, YIRTICILAR CANIDAE KÖPEKGİLLER Vulpes vulpes Kızıl tilki + + LC Ek-III G Vu=Zarar Görebilir LR/lc=Düşük Risk, Tehlikeye Yakın VU=Zarar Görebilir (=Vulnerable) (*)=Doğa Koruma ve Milli Parklar Genel Müdürlüğü Listeleri G=Gözlem L=Literatür A=Anket 63 / 137

77 Faaliyetin Etkileri ve Alınması Gereken Önlemler Tesislerin Kurulacağı Kesimde Gerçekleştirilecek Tıraşlama Ve Etkileri Proje kapsamında kurulması planlan tesisler; ürün tanklarını, yardımcı tesisleri ve deniz kıyısına kadar toprak altında ve denizde şamandıraya kadar uzanacak olan boru hatlarını kapsamaktadır. Depolama tesislerinin kurulması aşamasında ot ve çalıların yüzeysel sıyırma ile birlikte alandan uzaklaştırılması gerekecektir. Bazı omurgalı hayvan türleri bu habitatları üreme, beslenme veya dinlenme gibi değişik amaçlarla kullanmaktadır. Tesislerin kurulması aşamasında bu kesimlerdeki fauna bileşenleriyle hareket kabiliyeti nedeniyle uzaklaşacaktır. İstenmeyen durumların önüne geçebilmek amacıyla, tıraşlamanın hemen öncesinde, tıraşlamanın yapılacağı tüm kesimlerde yabanıl fauna bileşenlerinin bulunup bulunmadığı kontrol edilecektir. Bu amaçla görsel kontroller sırasında rastlanan hayvanların zarar görmeden taşınarak uzaklaştırılması veya yüksek sesler yardımıyla oluşturulacak gürültü ile kendiliklerinden bu kesimlerden uzaklaşmaları sağlanacaktır. Bir sonraki adım kesilen çalıların alandan uzaklaştırılması aşamasıdır. Taşımanın hemen öncesinde kesilmiş bitkilerde yapılacak görsel bir kontrol ile rastlanması olası kaplumbağa, kirpi, kertenkele v.b. omurgalı hayvan türlerinin uygun yakalama donanımı ile ve zarar verilmeden yakalanmasıdır. Yakalanan bireyler basit bez torbalara konularak faaliyetten etkilenmeyecek komşu alanlara taşınacaktır. Bu işlemler sonrasındaki aşama, tesislerin kurulacağı zeminin düzeltilmesi aşamasıdır. Bu aşamada işlemlere başlamadan önce faaliyet alanı görsel olarak kontrol edilerek, zeminde barınan türlere ait yuva giriş delikleri ile zemin üzerinde köstebekler tarafından oluşturulabilecek tümseklerin yerleri belirlenecektir. Bu kesimlerde gerçekleştirilecek her türlü müdahalede özellikle dikkatli davranılacaktır. Çünkü toprakta, yüzeye yakın kesimlerde barınan hayvanların bulunması olasılığı yüksektir. Eğer bu kesimlerde yabanıl formlar barınıyorsa bunlar iş makinelerinin faaliyeti ile açığa çıkabilecektirler. Bu esnada zarar görebilme olasılıkları da söz konusudur. Bu riskin önüne geçerek, hayvanların makinelerden etkilenmemesi için ya kendiliklerinden uzaklaşmalarına fırsat verilecek ya da açığa çıkan hayvanlar yine uygun donanım ve yöntemlerle alan dışına taşınacaktır. Tesislerin kurulma zamanının üreme dönemine isabet ettirilmemesine çalışılacaktır. Bu durumda da pek çok hayvan türünün üremesiyle ilgili önemli bir risk ortaya çıkmayacaktır. Gürültü Kirliliği İle Oluşabilecek Riskler Bilindiği gibi birçok hayvan türü insanlara göre çok daha düşük seviyelerdeki seslerden olumsuz etkilenmektedir. Etkilenme sonucunda ya alanı terk etmekte ya da, basta üreme olmak üzere beslenme, dinlenme, barınma gibi faaliyetlerini kesintiye uğratmakta veya tamamen vazgeçebilmektedir. Bu nedenle inşaat sezonunun kuluçka/üreme dönemine rastlayan dilimlerinin en az seviyede tutulmasına dikkat edilecek ve de gürültünün minimuma indirilmesini sağlayacak önlemler alınacaktır. Faaliyetin başladığı tarihe bağlı olarak civarda kuluçka faaliyetine başlamış veya yakın tarihte başlayacak türler olabilecektir. Eğer meydana gelen gürültünün düzeyi yüksek olursa bu türlerin kuluçkayı terk etme hatta yavru bakımını yarıda bırakma riskleri bile söz konusu olabilecektir. Alınacak önlemler ile bu gürültü düzeyinin alanı yurt olarak seçebilecek fauna elemanlarını ortamlarından göçe zorlayıcı bir düzeyde olmamasına özen gösterilecektir. Ya da her türün kuluçka dönemleri en azından-konunun uzmanlarınca bilindiğinden, sadece faaliyet alanında kuluçkaya yatan türlerin kuluçka periyodu esnasında bu tip gürültüleri ortaya çıkaran araçların 64 / 137

78 çalışmalarına ara verilebilecektir. Böyle olsa dahi fauna elemanlarının tercih edebilecekleri benzer ve alternatif habitatların faaliyet alanının yakınlarında bulunması da bir avantajdır. Araçlardan Kaynaklanacak Kirlilik Sonucu Ortaya Çıkabilecek Riskler İnşaat faaliyeti aşamasında daha yoğun olmak üzere alanda çalışacak araçlardan kaynaklanacak bir trafik yoğunluğu söz konusu olacaktır. Faaliyetle bağlantılı olarak kullanılacak yolların kenarlarındaki alanlarda sürekli olarak yasayan veya geçici süreler için buralarda bulunan hayvanlar, araç kaynaklı değişik risklerle karşı karşıya kalacaklardır. Bunlardan en önemlileri kontaminasyon ve egzoz gazlarının meydana getirebileceği zehirlenme riskidir. Bilindiği gibi lastik kaplama maddeleri, motorun hareketli parçaları, gövdenin diğer parçaları, fren izleri ve yağların yanma ürünleri kontaminasyona yol açabilen bileşenlerdir. Gün geçtikçe çevreye daha az emisyon bırakan araçların üretilmesi ve kullanılması zorunluluğu ile ağır vasıtalar gibi gürültü ve çevre kirliliğine yol açan araçların belli zaman dilimleri içerisinde kullanımına izin verilmesi gibi yönetimlerce alınan tedbirler ve düzenlemeler karayolundan kaynaklanacak kirliliğin en aza indirilmesi amacına yöneliktir ve ne derece titizlikle uygulanırsa amaca o derece yaklaşılmış olacaktır. Korunan Türler İle İlgili Önlemler Faaliyet alanı ve yakın çevresinde var olduğu belirlenen fauna elemanlarından Bern Sözleşmesi listelerinde (Ek-II ve Ek-III) bulunanlarla ilgili olarak yapılması gerekenler Sözleşmenin ilgili maddelerinde belirtilmiştir. Sözleşmenin 6. maddesine göre Bern Sözleşmesine taraf olan tüm ülkeler, özellikle Liste-II ye giren tüm yabani türlerin habitatlarını korumakla yükümlüdürler. Bilindiği gibi çalılar ve ağaçlar, kuşlar ve özellikle de bazı sürüngen türlerince çeşitli amaçlarla kullanılmaktadır. Bazı yılan ve kertenkele türleri kıs mevsimini ağaçların yarıklarında veya oyuklarında geçirmektedir. Proje alanı içerisinde var olduğu belirlenen sürüngen türleri arasından Bern Sözleşmesi Ek-II ve Ek-III e giren türler bulunmaktadır. Bern Sözleşmesi, özellikle Ek-II ye giren yabanıl fauna türleri ve habitatlarına gelebilecek zararların önlenmesini şart koşmaktadır. Bu açıdan bakıldığı zaman alan içerisinde kaydedilen sürüngen türlerinin ağaçları tercih etmeyen, genelde zeminde yuvalanan sürüngen türleri olduğu görülmektedir. Sürüngenler sınıfına bağlı türler faaliyetin başlaması aşamasında ortaya çıkacak rahatsızlık nedeniyle büyük olasılıkla bu dönemde komsu alanlara kaçacaklardır. Yine de, zaman içerisinde komsu alanlardan tekrar geri gelebilecek sürüngen türleri olabilecektir. Bu nedenle zamansız gerçekleştirilen bir kesim nadir formların zarar görmesiyle sonuçlanabilir. Bu durumun önüne geçebilmek ancak faaliyete başlama tarihinin dikkatlice belirlenmesiyle başarılacaktır. Alan içerisinde var olduğu belirlenen sürüngen türlerinden birisi de Trakya Kaplumbağası (Testudo hermanni) dır. Bern Sözleşmesi ne göre Mutlak Koruma Altındaki Türler listesinde yer almakta olan bu tür kış mevsimini toprak içerisinde kazdığı oyuklarda geçirmektedir. Faaliyete başlamadan önce gerçekleştirilecek dikkatli bir gözlem ile bu türe ait bireylerin yerleri kolaylıkla belirlenebilir. Bu şekilde belirlenen bireyler dikkatli bir şekilde faaliyetten etkilenmeyecek komsu alanlardaki benzer habitatlara taşınarak herhangi bir zarara uğramalarının önüne geçilebilir. Proje Alanı içerisinde gözlenen kuş türleri alanı beslenme, dinlenme gibi amaçlarla kullanan türlerdir. Bu karasal türler hareket yeteneklerinin yüksekliğine paralel olarak herhangi bir risk durumunda kaçarak alanı terk edeceklerdir. Bu noktada ortaya çıkabilecek tek risk üreyen 65 / 137

79 türlerle ilgilidir. Bu türlere herhangi bir zarar vermemek amacıyla faaliyetin zamanlamasıyla ilgili bazı düzenlemeler sağlanacaktır. Kuş türlerinin bazıları ise alan üzerinden geçerek komşu alanlara giden türlerden meydana gelmektedir. Bu türlerin proje alanı ve faaliyet ile doğrudan bir ilişkisi bulunmadığından bu tanımlamaya giren türler proje alanında gerçekleştirilecek faaliyetten doğrudan etkilenmeyeceklerdir. Faaliyetin bir kısmı deniz ortamında gerçekleşeceğinden, deniz kıyısında gerçekleştirilen gözlemlerde kaydedilen türler arasında nadir bir tür bulunmamaktadır. Bu türler beslenme amacıyla dolaşan türler olup civarda üreme alanlarına rastlanamamıştır. Bern Sözleşmesi nin II. Bölümünde tüm taraf ülkelerin Ek-II ve Ek-III e giren göçmen türler açısından önem taşıyan alanlara özel önem vermek zorunda oldukları vurgulanmaktadır. Proje alanı bu açıdan da değerlendirilmiş ve alanın göçmen türler tarafından beslenme veya dinlenme gibi amaçlarla kullanılmadığı belirlenmiştir. Bern Sözleşmesi nin 6. Maddesine göre, özellikle Ek-II de bulunan yabanıl fauna türleri için yakalama, tutsak etme ve öldürme fiilleri, bu türlere ait dinlenme ve üreme alanlarının bozulması veya tahrip edilmesi, yabanıl fauna türlerinin özellikle üreme, beslenme, kışlama periyotlarında rahatsız edilmemesi, bu türlere ait yumurtalara zarar verilmemesi, bu yumurtaların boş bile olsa toplanmaması gerekmektedir. Proje alanında gerçekleştirilecek her türlü faaliyet esnasında, özellikle Bern Sözleşmesi ekleri Ek-II ve Ek-III e giren yabanıl hayvan türleriyle ilgili olarak yukarıda verilen önlemlere titizlikle uyulacaktır. Sözleşmenin Ek-III e giren yabani fauna türleriyle ilgili olarak getirilen düzenlemeler Madde 7 de belirtilmiştir. Bu maddeye göre tüm taraf ülkeler Ek-III e giren yabani fauna türlerinin korunmasına hizmet edecek özellikte, gerekli yasal ve idari önlemleri almak zorundadır. Bu önlemler Ek-III te yer alan türlerle ilgili her türlü işletme faaliyetinin yabanıl hayvan türlerinin popülasyonlarını tehlikeye düşürmeyecek şekilde düzenlenmesini şart koşmaktadır. Doğa Koruma ve Milli Parklar Genel Müdürlüğü Merkez Av Komisyonu kararları doğrultusunda hazırlanan güncel koruma listelerinde bulunan türler için bu komisyon kararlarında belirtilen koruma tedbirlerine uyulacaktır. Proje alanı ve yakın çevresinde var olduğu belirlenen memeli türlerinden ERL de Vu=hassas kategorisine giren hayvan türleri için yine bu listelerde orta vadeli bir gelecekte nesli tükenme tehlikesiyle karsı karsıya olan türler tanımlaması yapılmaktadır. Bu nedenle bu türleri doğrudan veya dolaylı olarak etkileyebilecek faaliyetlerden kaçınılacaktır. 66 / 137

80 III.9. Faaliyet Alanının Denizel Flora ve Fauna Özellikleri Çerçevesinde Deniz Ortamına İlişkin Mevcut Durumun Ortaya Konması, Ekosisteme İlişkin Durumun Belirlenmesi ve Bu Çerçevede Faaliyetin Etkileri, Faaliyetin İnşaat ve İşletme Aşamalarında Denizel Biyoçeşitlilik İle Ekosistem Üzerine Etkileri ve Alınacak Önlemler, Etkilerin Minimize Edilmesine Yönelik Olarak Alınacak Önlemler, Faaliyetten Etkilenmesi Beklenen Canlı Türleri İçin Alınabilecek Özel Koruma Önlemleri Proje Alanı ve yakın çevresinde var olduğu belirlenen balık türleri ve tehlike durumları aşağıda Tablo III.9 da verilmiştir. Tablo III.9: Proje Alanı ve Yakın İçerisinde ve Yakın Çevre Var Olduğu Belirlenen Balık Türleri ve Tehlike Durumları No LATİNCE TÜRKÇE BERN IUCN OSTEICHTYES KEMİKLİ BALIKLAR MUGILIDAE KEFALLLER 1 Mugil cephalus Kefal MULLIDAE BARBUNYALAR 2 Mullus barbatus Barbunya- Tekir CANANGIADE İSTARVİTLER 3 Trachurus trachurus İstavrit -- - TRIGLIDAE KIRLANGIÇ BALIKLARI 4 Triglia lucerna Kırlangıç CENTRACANTHIDAE İZMARİTLER 5 Spicara flexuosa İzmarit MORONIDAE LEVREK BALIKLARI 6 Dicentrarchus labrax Levrek POMATOMIDAE LÜFERLER 7 Pomatomus saltator Lüfer GADIDAE MEZGİT BALIKLARI 8 Merlangius euxmus Mezgit SCOMBRIDAE USKUMRULAR 9 Scomber scombrus Uskumru Scomber japonicus Kolyoz Sarda sarda Palamut/Torik CLUPEIDAE SARDALYALAR 12 Sardina pilchardus Sardalya BELONIDAE ZARGANALAR 13 Belone belone Zargana ATHERINIDAE GÜMÜŞ BALIKLARI 14 Atherina boyeri Gümüş balığı -- DD SPARIDAE MERCAN BALIKLARI 15 Dentex dentex Sinarit Diplodus Vulgaris Karagöz Boops boops Kupes XIPHIIDAE KILIÇ BALIKLARI 18 Xiphias gladius Kılıç balığı -- DD 67 / 137

81 Denizel Bentik Organizmalar Materyal ve Metot Çalışma bölgesinin bentik omurgasızları, sığ alanlardan standart dip kepçesi ile taban taranarak, derin bölgelerde ise ekman kepçesi ile toplanmıştır. Toplanan örnekler %80 lik etil alkole konulup laboratuara getirilmiştir. Arazide ve laboratuarda çeşitli por çaplarına sahip eleklerden geçirilerek örnekler ayrılmış ve teşhisleri yapılmıştır. Teşhislerde Nikon marka binoküler mikroskop kullanılmıştır. Teşhisleri yapılan örnekler %80 lik alkolde saklanmıştır. Çalışma alanında, kıyı kesiminden deniz içine doğru 150 metrelik bir alan taranarak örnekleme yapılmıştır. Bentik Organizmalar Denizlerdeki bentik faunanın dağılımı, beslenme, gelişme ve üremeleri için farklı gereksinimlerinin olması sonucu, son derece heterojendir. Bu gereksinimler büyük ölçüde, oksijen içeriğindeki değişimler ve besin için gereken canlı ya da ölü organik madde girdisi gibi, yaşam ortamlarındaki değişimlerden ve mevsimsel değişimlerden etkilenir. Bentik organizmalar ya bu değişikliklerin üstesinden gelebilecek uyumsal mekanizmalara sahiptirler ve uygun koşulları beklemek için durağan evreye girerler, ya da ölürler. Bentik canlıların dağılımları, gelişimleri, verimlilikleri ve üreme potansiyelleri çevresel parametre değişikliklerine karşı uyum yeteneklerine bağlıdır. Bentik hayvanlar son derece çeşitlidir ve protozoalardan büyük makroomurgasızlar ve omurgalılara kadar neredeyse tüm şubelerle temsil edilirler. Bu gerçek, heterojen habitat, beslenme, gelişme, üreme, ölüm ve davranış özellikleri ile birleşince bu hayvanların bütünsel ve fonksiyonel bir yaklaşımla ele alınmalarını son derece zorlaştırmaktadır. Çalışma alanındaki bentik organizmalar Tablo III.10 da verilmiştir. Tablo III.10: Çalışma Alanındaki Bentik Organizmalar Filum: Cnidaria Sınıf: Hydrozoa Haşlamlılar Hidroyitler, polipler Fam: Sertularidae Sertularella polyzonias Sertularia secunda Fam: Plumulariidae Plumularia secundaria Filum: Annelida Sınıf: Polychaeta Lepidonotus clavata Poliket Fam: Syllidae Branchiosyllis exilis Deniz solucanı Syllis hyalina Fam: Neredididae Nereis zonata Filum: Arthropoda Eklem bacaklılar Sınıf: Crustacea Fam: Nebaliidae 68 / 137

82 Nebalia bipes Fam: Penaeidae Parapenaeus longirostris Fam: Diogenidae Diogenes pugilator Fam: Porcellanidae Porcellana platycheles Fam: Portunidae Liocarcinus arcuatus Carcinus aestarii Fam: Parthenopidae Parthenope massena Fam: Amphilochidae Amphilochus neapolitanus Fam: Gammaridae Echinogammus olivii Gammerella fucicola Gammarus aequicauda Maera inaequipes Fam: Talitridae Hyale perieri Filum: Mollusca Sınıf: Polyplacophora Fam: Leptochitonidae Lepidopleurus cajetanus Sınıf: Gastropoda Fam: Patellidae Patella caerulea Fam: Fissurellidae Diodora graeca Fam: Calliostomatinae Calliostoma conulus Fam: Trochidae Monodonta articulata Jujubinus striatus Fam: Cerithiidae Cerithium rupestre Fam: Vermetidae Vermetus triquetrus Fam: Naticidae Natica dillwynii Fam: Muricidae Bolinus brandaris Engina leucozona Fam: Columbellidae Karides Kabuklu kesnisgil Yengeç Yengeç Yengeç Yumuşakçalar Karından Bacaklılar Deniz salyangozu Deniz salyangozu Deniz salyangozu Deniz salyangozu Deniz salyangozu Deniz salyangozu Deniz salyangozu 69 / 137

83 Columbella rustica Sınıf: Bivalvia Fam. Nuculidae Nucula nitidosa Fam: Archidae Arca noae Barbatia barbata Fam: Noetidae Striarca lactea Fam: Mytilidae Mytilus galloprovincialis Modiolus barbatus Fam: Pinnidae Pinna nobilis Fam: Pteriidae Pteria hirundo Fam: Pectinidae Pecten jacobeus Chlamy varia Fam: Ostreidae Ostrea edulis Fam: Lucinedae Loripes lacteus Fam: Chamoidae Chama gryphoides Fam: Carditidae Cardita calyculata Venericardia antiquata Fam: Cardiidae Acanthocardia tuberculata Fam: Mactridae Spisula subtruncata Fam: Mesodesmatidae Donacilla cornea Fam: Psammobiidae Gari depressa Fam: Veneridae Venus verrucosa Clausinella fasciata Pitar rudis Callistra chione Tapes decussatus Irus irus Fam: Corbularidae Corbula gibba Deniz salyangozu Deniz kabuğu Midye Midye Deniz kabuğu Deniz kabuğu Deniz kabuğu Deniz kabuğu Deniz kabuğu Deniz kabuğu Deniz kabuğu Deniz kabuğu Deniz kabuğu Midye Midye Midye Midye Midye Midye Midye 70 / 137

84 Faaliyetin Etkileri ve Alınması Gereken Önlemler Proje kapsamında inşaat aşamasında deniz ortamında planlanan boru hattı çalışmaları sırasında olabilecek geçici muhtemel çevresel etkiler; 1- Deniz ortamında kıyı yapısı planlanmamaktadır. Boru hattı döşenmesi esnasında 70 m aralıklarla deniz tabanına döşenecek beton bloklara hat zincirlerle tutturulacaktır. Bu işlemler sırasında, flora ve fauna elemanlarına önemli bir etki olması beklenmemekle beraber, fazla hareketli olmayan bentik fauna tahrip olacak, daha hareketli canlılar ise çalışılan alandan geçici olarak uzaklaştırılacaktır. 2- Kısmi ve geçici olarak bulanıklık meydana gelecektir. 3- Su yüzeyinde yüzer malzeme artıkları olabilecektir. Bilindiği üzere sucul ortamda oluşacak bulanıklığa bağlı olarak Askıda Katı Madde (AKM) konsantrasyonu geçici olarak artmaktadır. AKM nin yükselmesi ile deniz suyunun seki diski derinliği azalmakta ve optik özelliğinin bozulmasına sebep olunmaktadır. Buna bağlı olarak deniz suyuna nüfuz eden ışığın şiddeti ile su içerisindeki yayılısı azalmaktadır. Böylece fotosentez aktiviteleri için ışığa ihtiyaç duyan formlar bu ihtiyaçlarını karşılayamadıklarından değişen ekolojik faktörle beraber yayılışları azalmakta ve olumsuz halin devam etmesi halinde ise zamanla tamamen ortadan kalkmaktadırlar. Ancak bu çevresel etkiler belirli zaman aralıklarında ve sınırlı bir alanda olacağından denizin genel özelliklerini bozacak seviyede ve şiddette olmayacaktır. Bunun yanında kıyı dolgusu yapılmayacaktır. Deniz ortamının; büyük bir kütle olusu, hareketli bir hidrodinamiğe sahip olması ve kirliliği özümseme kapasitesi dikkate alındığında söz konusu kıyıların biyolojik olarak önemli derecede etkilenmesi beklenmemektedir. Boru hattı faaliyetleri son bulduğunda ise zarar gören sistem canlıları kısa bir süre sonra aynı ortama girmeye başlayacaktır. Boru hattı yapısı ise biyolojik yasam için önemli barınma, beslenme ve yuvalanma alan olacaktır. Sistem üzerine ilk önce algler yerleşecek ve alglerin arasında birçok omurgasız canlı barınma ve beslenme imkanı bulacaktır. Özellikle Polyhaeta ve Mollusca üyeleri, kendileri için saklanacak ve tutunacak alan olarak buraları kullanacaklardır. Bu canlıların bulunduğu alana balıklar besin bulmak için geleceklerdir ve sucul sistem tekrar dinamik kazanacak ve denizel ortam eski haline kavuşacaktır. III.10. Meteorolojik ve İklimsel Özellikler Proje Sahası nın meteorolojik ve iklimsel özelliklerin belirlenmesinde en yakın meteoroloji istasyonundan faydalanılmıştır. Bölgeye en yakın istasyon Tekirdağ Meteoroloji İstasyonu dur. Bu kapsamda, meteorolojik ve iklimsel özelliklerin belirlenmesinde Devlet Meteoroloji İşleri (DMİ) Genel Müdürlüğü ne bağlı olan Tekirdağ Meteoroloji İstasyonu nda kaydedilen uzun yıllar ( ) rüzgar (hız ve yön), sıcaklık (ortalama ve ekstrem) ile yağış verileri kullanılmıştır (Bkz. Ek-8). Genel İklim Koşulları Tekirdağ İli nemlilik indekslerine göre bulunan hidrografik bölgelerden yarı nemli iklim tipine girmektedir. Yağış rejimi bakımından Akdeniz yağış rejimi kategorisinde bulunmaktadır. Akdeniz ikliminin etkileri görülen Tekirdağ sahil şeridinde yazlar sıcak, kışlar ılıktır. Ergene Havzası nı içine alan kıyı şeridinde daha ziyade karasal iklim görülür. 71 / 137

85 Coğrafi konumu nedeniyle Tekirdağ İli gerek sıcak gerekse soğuk dönemde Türkiye yi etkileyen hava kütlelerinin tamamının etkisi altındadır. Basınç Dağılımı Tekirdağ Meteoroloji İstasyonu gözlem kayıtlarına göre, yıllık ortalama basınç 1016 hpa dır. Maksimum basınç 1042,4 hpa, minimum basınç ise 991,1 hpa olarak ölçülmüştür. Ortalama, minimum ve maksimum basınç değerleri Tablo III.11 de ve basınç değerleri grafiği Şekil III.8 te görülmektedir (Bkz. Ek-8). Tablo III.11: Basınç Değerleri Ortalama Basınç (hpa) Minimum Basınç (hpa) Maksimum Basınç (hpa) Ocak 1019,7 987,3 1042,4 Şubat 1017,9 991,1 1039,9 Mart 1016,7 988,8 1040,5 Nisan 1013,7 993,1 1032,9 Mayıs ,5 1025,8 Haziran 1012,9 996,5 1024,4 Temmuz ,8 1021,6 Ağustos 1012,9 1000,9 1022,2 Eylül 1015,8 997,4 1028,6 Ekim 1018,4 998, Kasım 1018,8 991,4 1034,9 Aralık 1019,2 987,9 1041,1 Yıllık 1016,0 991,1 1042,4 Kaynak: Tekirdağ Meteoroloji İstasyonu Verileri Şekil III.8: Basınç Değerleri Grafiği 72 / 137

86 Sıcaklık Rejimi Tekirdağ Meteoroloji İstasyonu ndan elde edilen aylık minimum, ortalama ve maksimum sıcaklık değerleri Tablo III.12 ve Şekil III.9 te sunulmuştur. Söz konusu değerler, yılları arasındaki yılları kapsamaktadır. Tablo III.12 ten de görülebileceği üzere, ortalama sıcaklık 4,9ºC (Ocak ve Şubat) ile 23,8ºC (Temmuz) arasında değişmektedir. Yıllık ortalama sıcaklık ise 14ºC dir. Sıcaklık, Ocak ayından Temmuz ayına kadar düzenli olarak artmakta, Ağustos ayından Aralık ayına kadar ise düzenli bir şekilde azalmaktadır yılları arasında Tekirdağ Meteoroloji İstasyonu nda ölçülen en yüksek sıcaklık değeri 40,2ºC ile Temmuz ayında ve en düşük sıcaklık ise -2,8 ºC ile Şubat ayında gözlenmiştir. Tekirdağ Meteoroloji İstasyonu Sıcaklık Rejimi Şekil III.9 te görülmektedir. Tablo III.12: Tekirdağ Meteoroloji İstasyonu Sıcaklık Normalleri Aylar Minimum Sıcaklık ( o C) Ortalama Sıcaklık ( o C) Maksimum Sıcaklık ( o C) Ocak -11,7 4,9 21,5 Şubat -11,5 5,1 24,7 Mart -10,4 7,4 28,1 Nisan -1,2 11,9 30,0 Mayıs 3,5 16,7 32,0 Haziran 8,6 21,4 40,2 Temmuz 10,9 23,8 38,4 Ağustos 12,0 23,6 37,5 Eylül 3,7 19,9 34,5 Ekim -1,8 15,3 35,1 Kasım -5,3 10,5 26,0 Aralık -9,3 7,0 22,4 Yıllık -1,0 14,0 40,2 Kaynak: Tekirdağ Meteoroloji İstasyonu Verileri SICAKLIK DEĞERLERİ Şekil III.9: Tekirdağ Meteoroloji İstasyonu Sıcaklık Rejimi ( ) 73 / 137

87 Yağış Rejimi Yöredeki yağış rejiminin değerlendirilmesinde Tekirdağ Meteoroloji İstasyonu nda yılları arasında kaydedilen yağış ve buharlaşma verileri kullanılmıştır. Kaydedilen verilere göre elde edilen yağış değerleri Tablo III.13 ve Şekil III.10 da sunulmaktadır. Tablo III.13: Tekirdağ Meteoroloji İstasyonu Yağış Normalleri ( ) Aylar Toplam Yağış Ortalaması (mm) Günlük Maksimum Yağış (mm) 0,1 mm Yağış Alan Gün Sayısı Ocak 60, ,2 Şubat 54,5 40,3 10,4 Mart 55, ,2 Nisan 41,9 46,6 10 Mayıs 38,4 43,7 8,1 Haziran 37,1 68,6 7,1 Temmuz 24,3 62,1 3,8 Ağustos 14,6 60,1 3,1 Eylül 37,8 104,4 4,9 Ekim 65,2 140,1 7,7 Kasım 73,7 72,1 9,3 Aralık 73,8 67,9 11,2 Yıllık 48,1 140,1 8,1 Kaynak: Tekirdağ Meteoroloji İstasyonu Verileri Şekil III.10 dan da görülebileceği üzere, bölgede yıllık ortalama toplam yağış miktarı 48,1 mm dir. Yağışın en çok olduğu mevsim kış mevsimidir. En çok yağış Ekim ayında (140,1 mm) ve en az yağış ise Şubat ayında (40,3 mm) kaydedilmiştir. Şekil III.10: Tekirdağ Meteoroloji İstasyonu Aylık Ortalama Yağışlar ( ) 74 / 137

88 Nem Dağılımı Tekirdağ Meteoroloji İstasyonu gözlem kayıtlarına göre, yıllık ortalama nispi nem 77,9 dur. En yüksek aylık ortalama nispi nem %82,3 ile Aralık ayında, en düşük aylık ortalama nispi nem %70,6 ile Temmuz ayında gözlemlenmiştir (Bkz. Ek-8). Ortalama ne nispi nem değerleri Tablo III.14 de ve nispi nem değerleri grafiği Şekil III.11 de görülmektedir. Tablo III.14: Nispi Nem Değerleri Aylar Ortalama Nem (%) Minimum Nem (%) Ocak 83,1 28 Şubat 80,8 23 Mart 80,5 24 Nisan 78,5 24 Mayıs 76,8 28 Haziran 73,5 21 Temmuz 70,6 20 Ağustos 71,7 19 Eylül Ekim 79,3 27 Kasım 82,3 35 Aralık 82,7 33 Yıllık 77,90 25,83 Kaynak: Tekirdağ Meteoroloji İstasyonu Verileri Şekil III.11: Nispi Nem Değerleri Grafiği 75 / 137

89 Buharlaşma Durumu Tekirdağ Meteoroloji İstasyonu gözlem kayıtlarına göre yıllık toplam açık yüzey buharlaşması 851 mm dir. Tekirdağ Meteoroloji İstasyonu gözlem kayıtlarına göre en yüksek aylık ortalama açık yüzey buharlaşması 176,6 mm ile Temmuz ayındadır. Günlük maksimum açık yüzey buharlaşması 12,6 mm dir (Bkz. Ek-8). Buharlaşma değerleri Tablo III.15 de ve buharlaşma değerleri grafiği Şekil III.12 de görülmektedir. Tablo III.15: Buharlaşma Değerleri Aylar Ocak Şubat Mart Nisan Mayıs Haziran Temmuz Ağustos Eylül Ekim Kasım Aralık Yıllık Ortalama Açık Yüzey Buharlaşması (mm) Maksimum Açık Yüzey Buharlaşması (mm) Kaynak: Tekirdağ Meteoroloji İstasyonu Verileri 60,1 112, ,6 168, , ,4 12,6 11,2 8,1 6,9 4,7 2,1 12,6 Şekil III.12: Buharlaşma Değerleri Grafiği Sayılı Günler Dağılımı Tekirdağ Meteoroloji İstasyonu gözlem kayıtlarına göre, yıllık ortalama kar yağışlı günler sayısı 2,3; yıllık ortalama kar örtülü günler sayısı 1,6 dır. Yıllık ortalama sisli günler sayısı 0,1; Dolulu günler sayısı 0,0; Kırağılı günler sayısı 3,8 ve Orajlı günler sayısı 1,3 tür (Bkz. Ek-8). Sayılı günler verileri Tablo III.16 da ve kar yağışlı-sisli-dolulu-kırağılı-orajlı günler sayısı grafiği Şekil III.13 te verilmiştir. 76 / 137

90 Tablo III.16: Sayılı Günler Verileri Aylar Ocak Şubat Mart Nisan Mayıs Haziran Temmuz Ağustos Eylül Ekim Kasım Aralık Kar Yağışlı Günler Sayısı 3,9 3,8 1,9 0,1 0,0 0,5 2,3 Kar Örtülü Günler Sayısı 2,5 2,5 0,6 1,6 Sisli Günler Sayısı Ortalaması 1,3 1,2 1,0 0,4 0,1 0,1 0,5 1,3 0,1 Dolulu Günler Sayısı Ortalaması ,1 0 0, ,1 0 Kırağılı Günler Sayısı Ortalaması 4,6 4,2 3,0 0,3 0,1 1,8 3,8 Toplam Orajlı Günler Sayısı Ortalaması 0,9 1,0 1,0 1,7 4,0 5,8 3,3 2,5 2,2 2,3 1,8 1,3 Kaynak: Tekirdağ Meteoroloji İstasyonu Verileri Şekil III.13: Kar Yağışlı-Sisli-Dolulu-Kırağılı-Orajlı Günler Sayısı Grafiği Maksimum kar kalınlığı 26 cm ile Şubat ayında gözlemlenmiştir. Maksimum kar kalınlığı değerleri Tablo III.17 de ve maksimum kar kalınlığı grafiği Şekil III.14 te görülmektedir. Tablo III.17: Maksimum Kar Kalınlığı Aylar Ocak Şubat Mart Nisan Mayıs Haziran Temmuz Ağustos Eylül Ekim Kasım Aralık Maksimum Kar Kalınlığı (cm) 40,0 44,0 30,0 26,0 Kaynak: Tekirdağ Meteoroloji İstasyonu Verileri 77 / 137

91 Şekil III.14: Maksimum Kar Kalınlığı Grafiği Rüzgâr Dağılımı Ortalama ve Maksimum Rüzgâr Hızı Tekirdağ Meteoroloji İstasyonu gözlem kayıtlarına göre ortalama rüzgâr hızı 2,8 m/sn dir (Bkz. Ek-8). Tekirdağ Meteoroloji İstasyonu gözlem kayıtlarına göre maksimum rüzgâr yönü N (güney güneybatı), hızı ise 31,9 m/sn dir (Bkz. Ek-8). Ortalama ve maksimum rüzgâr yönü ve hızı verileri Tablo III.18 de ve grafiği Şekil III.15 de görülmektedir. Tablo III.18: Ortalama ve Maksimum Rüzgar Yönü ve Hızı Verileri Aylar Ocak Şubat Mart Nisan Mayıs Haziran Temmuz Ağustos Eylül Ekim Kasım Aralık Yıllık Ortalama Rüzgâr Hızı (m/s) 3 3,1 2,9 2,4 2,3 2,3 2,7 2,9 2,8 2,9 2,8 3,2 2,8 Maksimum Rüzgâr Hızı (m/s) 31,3 29, ,3 28,7 20,6 25,7 25,4 23,1 25,3 31,9 31,9 Maksimum Rüzgâr Yönü N SSW SSW NNE NNE WSW NNE NNE NW S SSW N N Kaynak: Tekirdağ Meteoroloji İstasyonu Verileri 78 / 137

92 Şekil III.15: Ortalama ve Maksimum Rüzgâr Hızı Grafiği Fırtınalı ve Kuvvetli Rüzgarlı Gün Sayısı Tekirdağ Meteoroloji İstasyonu gözlem kayıtlarına göre yıllık ortalama fırtınalı gün sayısı 9,2 dir. Yıllık ortalama kuvvetli rüzgârlı gün sayısı 73,6 dır (Bkz. Ek-8). Fırtınalı ve kuvvetli rüzgârlı gün sayıları verileri Tablo III.19 da ve fırtınalı ve kuvvetli rüzgârlı günler grafiği Şekil III.16 da görülmektedir. Tablo III.19: Fırtınalı ve Kuvvetli Rüzgârlı Gün Sayıları Verileri Aylar Ocak Şubat Mart Nisan Mayıs Haziran Temmuz Ağustos Eylül Ekim Kasım Aralık Yıllık Fırtınalı Günler Sayısı Ortalaması 1,6 1,6 1,3 0,7 0,3 0,3 0,1 0,2 0,2 0,7 0,7 1,5 9,2 Kuvvetli Rüzgârlı Günler Sayısı Ortalaması 7,8 8 7,2 5,3 4 3,3 5,6 7,2 5,1 6,7 5,7 7,7 73,6 Kaynak: Tekirdağ Meteoroloji İstasyonu Verileri 79 / 137

93 Şekil III.16: Fırtınalı ve Kuvvetli Rüzgarlı Günler Grafiği Yıllık, Mevsimlik, Aylık Rüzgar Yönü Dağılımı Tekirdağ Meteoroloji İstasyonu gözlem kayıtlarına göre yönlere göre rüzgarın esme sayıları toplamı Tablo III.20 de ve esme sayılarına göre yıllık rüzgar diyagramı Şekil III.17 te görülmektedir. Tablo III.20: Yönlere Göre Rüzgârların Esme Sayıları Toplamı Rüzgar Yönü AYLAR Ocak şubat Mart Nisan Mayıs Haziran Temmuz Ağustos Eylül Ekim Kasım Aralık Yıllık N NNE NE ENE E ESE SE SSE S SSW SW WSW W WNW NW NNW Kaynak: Tekirdağ Meteoroloji İstasyonu Verileri 80 / 137

94 Şekil III.17: Esme Sayılarına Göre Yıllık Rüzgar Diyagramı Tekirdağ Meteoroloji İstasyonu gözlem kayıtlarına göre yıllık toplam esme sayısı ile birinci derecede hakim rüzgar yönü WNW (batı-kuzeybatı), yıllık toplam esme sayısı ile ikinci derecede hakim rüzgar yönü NW (kuzeybatı), yıllık toplam esme sayısı ile üçüncü derecede hakim rüzgar yönü NNE (kuzey-kuzeydoğu) dir (Bkz. Ek-8). Yönlere göre rüzgarın mevsimlik esme sayıları toplamları Tablo III.21 de ve esme sayılarına göre mevsimlik rüzgar diyagramları Şekil III.18 te ve esme sayılarına göre aylık rüzgar diyagramları Şekil III.19 da görülmektedir. Tablo III.21: Yönlere Göre Rüzgarın Mevsimlik Esme Sayıları Toplamları Aylar İlkbahar Yaz Sonbahar Kış N 1708, , , ,00 NNE 3754, , , ,67 NE 1989, , , ,00 ENE 2333, , , ,00 E 1096,67 668,17 579,33 553,33 ESE 2160, , ,00 856,00 SE 1211, ,83 712,67 513,00 SSE 2515, , , ,67 S 1023,67 977, , ,00 SSW 971,67 178, , ,00 SW 1090,00 396,17 692,17 941,33 WSW 617,00 284,33 618,00 536,00 WSW 761,67 744,67 824,67 638,00 WNW 4077, , , ,33 NW 3295, , , ,67 NNW 2080, , , ,00 Kaynak: Tekirdağ Meteoroloji İstasyonu Verileri 81 / 137

95 Şekil III.18: Esme Sayılarına Göre Mevsimlik Rüzgar Diyagramları 82 / 137

96 Şekil III.19: Esme Sayılarına Göre Aylık Rüzgar Diyagramları 83 / 137

97 III.11. Koruma Alanları (Proje Sahası ve Etki Alanında Bulunan Duyarlı Yöreler ve Özellikleri, Milli Parklar, Tabiat Parkları, Sulak Alanlar, Tabiat Anıtları, Tabiatı Koruma Alanları, Yaban Hayatı Koruma Alanları, Yaban Hayvanı Yetiştirme Alanları, Kültür Varlıkları, Tabiat Varlıkları, Sit ve Koruma Alanları, Boğaziçi Kanununa Göre Koruma Altına Alınan Alanlar, Biyogenetik Rezerv Alanları, Biyosfer Rezervleri, Özel Çevre Koruma Bölgeleri, Özel Koruma Alanları ve merkezleri, mera kapsamındaki alanlar, içme ve kullanma su kaynakları ile ilgili koruma alanları, Turizm Alan ve merkezleri ve koruma altına alınmış diğer alanlar), Bunların Faaliyet Alanına Mesafeleri, Olası Etkiler, Alınacak Önlemler ve Harita Üzerinde Gösterimi 2873 Sayılı Milli Parklar Kanunu nun 2. Maddesinde Tanımlanan ve Bu Kanunun 3. Maddesi Uyarınca Belirlenen Milli Parklar, Tabiat Parkları, Tabiat Anıtları ve Tabiat Koruma Alanları Milli Parklar: İl de Milli Park Alanı olarak ilan edilmiş saha bulunmamaktadır. Tabiat Parkları: İl de tabiat parkı yoktur. Ancak; Tekirdağ Merkeze bağlı Kumbağ Beldesi ile Uçmakdere Köyü arasında kalan arazinin denize bakan bölümünün tabiat parkı olması için ilgili gruplarca talepler yapılmaktadır. İl deki tabiat anıtları Tablo III.22 de verilmiştir. Tabiatı Koruma Alanı: İl de Tabiatı Koruma Alanı olarak ilan edilmiş saha bulunmamaktadır Tablo III.22: Tabiat Anıtı İlçesi Beldesi Mevkii Cinsi Yaşı Boyu (m) Çapı (cm) Pafta No Merkez Güngoğdu Mah. Hacıilbey İlkokulu Bahçesi Çınar Bandırma G.19.al Merkez Kumbağ Sütlüce Çınar Bandırma G.18.b Sayılı Kara Avcılığı Kanunu Uyarınca Çevre ve Orman Bakanlığı nca Belirlenen Yaban Hayatı Koruma Sahaları ve Yaban Hayvanı Yerleştirme Alanları Tekirdağ İli dahilinde 4915 Sayılı Kara Avcılığı Kanunu çerçevesine belirlenen Yaban Hayatı Koruma Sahası bulunmamaktadır. Ancak; Edirne İli Keşan İlçesi hudutlarında kalan Korudağı Yaban Hayatı Koruma Sahası, Tekirdağ İli Malkara İlçesi Yenidibek (Pişman) Köyü civarı ile sınır oluşturmakta olduğundan ve koruma sahasının korunacak türü olan karacanın yoğun olarak bulunduğu bilinen habitatlardan sayılan bu yerlerin de koruma alanı kriterlerine sahip olduğu bilinmektedir. Tekirdağ İli, Çerkezköy İlçesi, Çerkezköy Barajı Mevkii, Çorlu İlçesi, Esetçe Mevkii, Merkez İlçe, Oğuzlu Mevkileri ne sırasıyla 2001 ve 2002 yıllarında doğaya hayvan salma programı çerçevesinde sülün salınmıştır. Sit Alanları Tekirdağ İl Merkezi, Kültür Bakanlığı Edirne Kültür ve Tabiat Varlıklarını Koruma Kurulu Kararı ile kentsel sit ilan edilmiş, İl Merkezi ve gelişme alanlarında arkeolojik sit kararı alınmış alanlar bulunmaktadır. Sit alanları dört bölümde incelenebilir. Bunlar şehir merkezinin tarihi 84 / 137

98 çekirdeğini oluşturan Ertuğrul ve Turgut Mahalleleri, parçacık olarak Hürriyet ve Değirmenaltı Mahallelerinde dağılmış arkeolojik sitler, İl alanının doğusunda II.konut alanlarının içindeki arkeolojik sit alanları ve tümülüslerdir. Kentsel Sit Tekirdağ İl Merkezinde, kentsel sit alanı içindeki sit alanı 15 ha sit koruma alanı 25.9 ha olarak belirlenmiştir. Kentsel sit ilan edilmiş olan merkezde, önceden yapılmış olan Koruma Amaçlı İmar Planı genel hükümlerine uyulmuştur. Kentsel sit içindeki alanlarda tescilli binalara göre uygulama yapılmaya karar verilmiş, hmax değerleri sit binalarına göre verilmiştir. Tescilli binaların resmi kurum ve ilköğretim tesisi gibi kamu kuruluşlarına verilmesi öngörülmüştür. Diğer arkeolojik sit alanları park ve ekili alan olarak oluşturulması sağlanmıştır. Plan dahilinde yapılacak uygulamalar Edirne Kültür ve Tabiat Varlıklarını Koruma Kurulu kararları doğrultusunda yapılmaktadır. Sit alanlarında her türlü hafriyat ve kazı isleri Tekirdağ Müze Müdürlüğü denetiminde yapılması kararı alınmıştır. Sit alanında koruma altına alınan sivil mimarlık örnekleri geleneksel konut mimarisinin günümüze kadar uzanan kalıntıları büyük ölçüde Osmanlı Türk Kültürünün uzantısıdır. Ancak Batı Trakya ile olan etkileşimi izlerine de rastlanmaktadır. Ahşap Karkas konutlar iki ya da üç katlıdır. Burada ashap yapı düzeni Batı Karadeniz ile Kuzey Marmara da yaygın olan taşıyıcı duvarların ahşap tahtalarla yatay olarak toplanması seklindedir. Ahşap yapılarda çatı katları oldukça yaygındır. Evler genellikle iç sofalı plandadır. Geleneksel Türk evinin giriş katı çoğunlukla taslık, depo yada ahır olarak kullanılırken, Tekirdağ evlerinde yasama birimi olarak düzenlenmiştir. Mimari eserlerden bugün ayakta kalabilmiş olanlar sit kapsamına alınarak korunmaları sağlanmaktadır. Ertuğrul Mahallesi, kısmen Turgut Mahallesi, Hürriyet Mahallesi, Gündoğdu Mahallesi, Aydoğdu Mahallesi, Yavuz Mahallesi, Zafer Mahallesi ve Ortacami Mahallesi de içinde olmakta olup, toplam 300 adet konut ve cami ile birlikte resmi binaları içine almaktadır. Tarihi Sit Dini Yapılar: Eski Camii: 1831 yılında Zahire Nazırı Ahmet Ağa tarafından yaptırılmıştır. Minaresi kesme tastan ve tek şerefelidir. Camiinin son cemaat yeri iki katlı olup yirmi penceresi mevcuttur. Orta Camii: 1855 yılında Kürkçü Sinan Bey in yaptırdığı camii yıkılınca hayırsever vatandaşlar tarafından yeniden inşaat edilmiş olup Eski Camii ile Rüstempaşa Camii arasında olduğu için de bu ismi almıştır. Rüstempaşa Camii: 1554 yılında Sadrazam Damat Rüstempaşa tarafından yaptırılmıştır. Mimar Sinan ın eseridir. Kesme küfesi tasından yapılmıştır. Giriş kapısı ceviz ağacı üzerine fildişi kakmadır. Bahçesinde bulunan yuvarlak beş sütunlu mermer şadırvan Abdülmecit zamanında yapılmıştır. Doğusundaki kütüphane, hamam medrese yıkık olup batısında bulunan 8 kubbeli bedesten sağlamdır. Sohteoğlu Camii: 1777 tarihinde küçük avlusunda gömülü olan Sohte Zade Ahmet tarafından yaptırılmıştır. Hasan Efendi Camii: 1627 tarihinde camiinin bahçesinde gömülü olan Hasan Efendi tarafından yaptırılmıştır. İlçelerdeki camilerden en önemlisi de Çorlu daki Süleymaniye Camii olup Kanuni Sultan Süleyman tarafından Mimar Sinan a yaptırılmıştır. 85 / 137

99 Gazi Ömer Bey Türbesi: Malkara İlçesi nde, Turhanoğlu Ömer Bey Camii bahçesindedir. Fatih zamanında yaşamıştır ve sayısız kahramanlıklar göstermiş bir komutan olarak 1485 te Osmanlı-Mısır savaşlarına katılmıştır. sairlerindendir. Ahmet-i Sarhan Türbesi: Kanuni Sultan Süleyman zamanında yasamıştır. Çağının ünlü Namık Kemal Evi: 1840 yılında Tekirdağ da doğan Namık Kemal in doğduğu ev aslına uygun olarak Tekirdağ Namık Kemal derneği tarafından yaptırılmış ve 1994 yılında hizmete girmiştir. Kaleler: Tekirdağ merkez ve İlçelerden Çorlu, Malkara, Marmara Ereğlisi kalelerinin sınırları ve büyüklükleri belli olmamakla beraber kalıntıları görülmektedir. Ayrıca Semetli- Dağyenicesi ile Çimendere Gözsüz Köyleri yakınlarında da kale kalıntıları görülmektedir. Çeşmeler: İldeki baslıca çeşmeler şunlardır; Tavanlı çeşme, Şabanoğlu çeşmesi, Rakoczy çeşmesi, Soğukkuyu çeşmesi, İskele şadırvanı, Eski camii şadırvanı, Kuru şadırvan, Postane çeşmesi, Çiftlikönü meydan çeşmesi ve Kabançı çeşmesidir. Anıtlar: Hürriyet Abidesi: 1908 yılında Tekirdağ Mutasarrıfı Adanalı Ömer Ali Bey tarafından 2.Meşrutiyetin ilanı sebebiyle bugünkü Halk Eğitim Merkezi ile Belediye binalarının arasında inşa edilmiştir. Şehitler Anıt Çeşmesi: 1949 yılında belediye tarafından İlin fethi sırasında şehit düsen Türk askerleri anısına yaptırılmıştır. Namık Kemal Anıtı: Kalbi, yasadığı sürece Hürriyet ve Vatan askı ile yanan büyük vatan sairimizin doğduğu ev yıkıldığı için yerine Meşrutiyet devrinde halkımızın minnettarlık duygularının simgesi olarak dikilen dört köseli uzun mermer sütundur. Eski Belediye binasının yanındaki bu anıtın bir cephesinde alt alta Hürriyet, Adalet, Müseva, uhuvvet sözleri yazılıdır. Atatürk Anıtı: 1936 yılında Muratlı İlçemizdeki göçmen evlerini görmek üzere gelen Atatürk ün anısına o evin bahçesinde bir anıt yapılmıştır. Atatürk Heykeli: Heykeltıraş Kenan Ali tarafından yapılan mermer heykeldir. Hükümet Konağının önünde bulunan heykel Atatürk ün bası açık redingotlu ve normal duruşlu göstermektedir. Namık Kemal Heykeli: Hükümet Konağı karsısındaki Namık Kemal parkı içinde yer alan heykel Belediye Başkanı Şevket Cicioğlu tarafından heykeltıraş Nusret Suman a yaptırılmıştır. Atatürk Bulvarındaki Anıt: 26 Ekim 1973 yılında Cumhuriyetin 50.yılını kutlama programı çerçevesinde Başöğretmen Atatürk ün harf devrimi ve Tekirdağ a bu amaçla gelişini sembolize etmektedir. Tekirdağ İli kültür envanteri Tablo III.23 de verilmiştir. 86 / 137

100 Tablo III.23: Tekirdağ İli Kültür Envanteri Sıra No Adı Tanımı Mevkii Derecesi 1 Dereağzı Arkeolojik sit alanı Dereağzı III. 2 Değirmenaltı Arkeolojik sit alanı Değirmenaltı III. 3 Menekşe Çatağı Arkeolojik sit alanı I. 4 Karaevli Altı Arkeolojik sit alanı Karaevli I. 5 Karaevli Altı Sarı Meşe Mevkii Arkeolojik sit alanı Karaevli II. 6 Karaevli Tümülüsü Tümülüs Karaevli I. 7 Karaevli Tümülüsü Tümülüs Karaevli II. 8 Karaevli Tümülüsü Tümülüs Karaevli III. 9 Karaevli Tümülüsü Tümülüs Karaevli IV. 10 Harekat Tepe Tümülüsü Tümülüs 11 Naip Tümülüsü Tümülüs Naip Köyü 12 Yarapsanlı Tümülüsü Tümülüs Yarapsanlı 13 Kaşıkçı Tümülüsü Tümülüs Kaşıkçı Köyü 14 Kaletepe Tümülüsü Tümülüs Semetli Köyü 15 Vakifiğdemir Tümülüsü Tümülüs Malkara I. 16 Kermeyan Tümülüsü 1 Tümülüs Malkara I. 17 Kermeyan Tümülüsü 2 Tümülüs Malkara II. 18 Kırıkali Tümülüsü Tümülüs Malkara I. 19 Apri Ören yeri Ören Yeri Malkara II. 20 Yeridibek Kalesi Kale Malkara I. 21 Tekke Köyü Höyük-Kale Malkara 22 Topağaç-Barbaros Madenler Mevkii Arkeolojik Sit Topağaç-Barbaros III. 23 Roma Villi Kalıntıları Arkeolojik Sit Marmara Ereğlisi 24 Antik Perinthos M.Ereğlisi Arkeolojik Sit Marmara Ereğlisi I. 25 Antik Perinthos M.Ereğlisi Arkeolojik Sit Marmara Ereğlisi III. 26 Kalemis Tepe Arkeolojik Sit Marmara Ereğlisi 27 Kunkunar Tepe Arkeolojik Sit Marmara Ereğlisi 28 Nil Tepe Tümülüsü Tümülüs Marmara Ereğlisi 29 Bekçi Tepe Tümülüsü Tümülüs Marmara Ereğlisi 30 Yılma Tepe Tümülüsü Tümülüs Marmara Ereğlisi 31 B.Metris Tümülüsü Tümülüs Marmara Ereğlisi 32 K.Metris Tümülüsü Tümülüs Marmara Ereğlisi 33 Çiçeklitepe Tümülüsü Tümülüs Marmara Ereğlisi 34 Şerefli Tümülüsü Tümülüs Çorlu Yolu I. 35 Aytepe Tümülüsü Tümülüs 36 Büyükyoncalı Tümülüsü-1 Tümülüs Saray I. 37 Büyükyoncalı Tümülüsü-2 Tümülüs Saray I. 38 Perinthos Antik Su Kaynakları Çerkezköy 39 Güneşkaya Mağarası 1 Arkeolojik Sit Saray II. 40 Güneşkaya Mağarası 2 Arkeolojik Sit Saray II. 41 Güneşkaya Mağarası 3 Arkeolojik Sit Saray II. 42 Güneşkaya Mağarası 4 Arkeolojik Sit Saray II. 43 Güngörmez Mağarası Doğal Sit Saray I. 44 Su Kemeri-Ayvacık- Saray 45 Çorlu Kalesi Kale Çorlu I. 46 Bezirci Deresi Ören Yeri Şenköy-Şarköy 47 Çınarçeşme Ören Yeri Burunören Çiftliği Kızılcaterzi Şarköy II. 48 Fener Karadutlar Ören Yeri Kızılcaterzi Şarköy 49 İğdebağları Arkeolojik Sit Araplı Köyü doğusu II. 50 Gaziköy (Ganos) yerleşme alanı Arkeolojik Sit Şarköy/Gaziköy III. 51 Paleor Antik Kenti Hoşköy II. 52 Şarap fabrikası yanındaki çınarlık alan Doğal Sit Uçmakdere-Şarköy 53 Sütlüca Manastırı-Dut Limanı Doğal ve Arkeolojik Sit Kumbağ 54 Hacıllı Köyü Tümülüsü 1 ve 2 Tümülüs Hayrabolu 87 / 137

101 Sıra No Adı Tanımı Mevkii Derecesi 55 İnanlı Tümülüsü Tümülüs Muratlı 56 Uçmakdere Köyünde kale Kale Şarköy/Uçmakdere 57 Beyoğlu Kalesi Kale Beyoğlu Köyü 58 Seymen Tümülüsü Tümülüs Marmara Ereğlisi 59 Ortaca Tümülüsü Hayrabolu Tümülüs 60 Tatarlı Tümülüsü Tümülüs Tatarlı Köyü 61 Sarılar Köyü Tümülüsü 2 adet Tümülüs Çorlu 62 Maksutlu Köyü Tümülüsü 2 adet Tümülüs Çorlu 63 Çeşmeli Köyü Tümülüsü Tümülüs Çorlu 64 Türkmenli Köyü Tümülüsü 1 adet Tümülüs Çorlu 65 Bayramşah Tümülüsü Tümülüs Hayrabolu 66 Dambazlar Köyü Tümülüsü 4 adet Tümülüs Hayrabolu 67 Kabahöyük Köyü Tümülüsü 6 adet Tümülüs Hayrabolu 68 Kabahöyük Höyüğü 1 adet Hayrabolu 69 Pirinççeşme Köyü Tümülüsü 2 adet Tümülüs Malkara 70 Kavakçeşme Köyü Tümülüsü Tümülüs Malkara 71 Sırt Köyü Tümülüsü Tümülüs Muratlı 72 Merkezde 1 Tümülüs Tümülüs Muratlı 73 Kartalkaya Arkeolojik Sit Şarköy I. 74 Çukuryurt Tümülüsü Tümülüs Saray 75 Seymenli-Hacıköy arasında Tümülüs Seymenli-Hacıköy 76 Uçmakdere-Işıklar köyü arasında tümülüs Tümülüs Şarköy 77 Nekropol Alanı-Sultanköy Sultanköy 78 Beylik çayır mevkii Arkeolojik Alan İnecik Merkez 79 Kocahöyük Tümülüsü Arkeolojik Sit Şarköy-Beyoğlu I. 80 Fener Ören Yeri Arkeolojik Sit Şarköy-Hoşköy I. 81 Bakacaktepe Kartal Kaya Kalesi Arkeolojik Sit Şarköy-Uçmakdere I. 82 Taş Köprü Saray-Karabürçak köyü-edirköy Kültür Varlığı 83 Kocatepe Tümülüsü (1 pafta, 13 parsel) Arkeolojik Sit Saray-Karabürçek köyü I. 84 Kocatepe Tümülüsü Arkeolojik Sit Malkara Kocatepe Mev. I. 85 Kanlıhöyül Tümülüsü Arkeolojik Sit Çorlu-Sarılar Köyü I. 86 Muhtarhöyük Tümülüsü(15 pafta,2166 parsel) Arkeolojik Sit Çorlu-Sarılar I. 87 Kabahöyük Tümülüsü (3 pafta, 96 parsel) Arkeolojik Sit Çorlu deregündüzlü Köyü I. 88 Kocahöyük Tümülüsü (6370 parsel) Anıt Eser Malkara-Kocahöyük köyü 89 Yertarla (105 ada, 5 parsel) Arkeolojik Sit Şarköy-Sofuköy I. 90 Veliköy Değirmendere Antik Su Kaynakları Doğal ve Arkeolojik Sit Çerkezköy-Veliköy 91 Tek Höyük (Yalnız Tepe) Anıt Eser Hayrabolu Hacıllı Köyü 92 Generli Tümülüsü Anıt Eser Merkez-Generli Köyü 93 Yahudi Mezarlığı (65 pafta,1497 ada,4 parsel) Mezarlık alanı olarak tecillendi Hürriyet Mah. 94 Perçemtepe Tümülüsü (1628 parsel de) Anıt Eser Malkara-Kültürlü köyü 95 Alibey Tümülüsü Anıt Eser Saray-Osmanlı Köyü 96 Dut Arpalığı Tümülüsü (3 pafta, 107 parsel) Anıt Eser Saray-Edirköy 97 İkiztepe Tümülüsü Anıt Eser Çerkezköy-Domuzdere Mev. 98 Yalnıztepe Tümülüsü Anıt Eser Merkez Karaevli Taşköprü Mev. 99 M.Ereğlisi Körfezi Su altı araştırması Arkeolojik Sit M.Ereğlisi I. 100 İsmail Yazıcı Mesire Yeri Doğal Sit Alanı Merkez, Çiftlikönü 101 Kızılcaterzi Kocaali Doğal Sit Alanı Şarköy-Sofuköy I. 102 Kaynarca Tümülüsü Doğal Sit Alanı Malkara Kaynarcalar Mevkii 103 Tümülüs (Vakıfiğdere) parselde Anıt Eser Malkara-Vakıfiğdere Köyü 88 / 137

102 31/12/2004 Tarihli ve Sayılı Resmi Gazete de Yayımlanarak Yürürlüğe Giren Su Kirliliği Kontrol Yönetmeliği nin 17 nci ve 1/7/1999 Tarihli ve Sayılı Resmi Gazete de Yayımlanan Yönetmelikle Değişik 18.,19. ve 20. Maddelerinde Tanımlanan Alanlar Şarköy; Şarköy Göleti (145.6 da): İçme ve kullanma suyu Hayrabolu; Temrezli Göleti (189 da): Sulama suyu Hayrabolu; Bayramşah Göleti (340 da): Sulama suyu Merkez; Bıyıkali Göleti (626.9 da): Sulama ve Hayvan Sulama suyu Malkara; Balabancık Göleti (45 da): Hayvan sulama suyu Malkara; Karaidemir Barajı (12500 da) Muratlı; İnanlı Gölet (124 da) Çorlu; Ulaş Göleti (8.7 da): sulama ve hayvan sulama suyu Marmara Ereğlisi; Türkmenli Göleti (1940 da): Yeniçiftlik Beldesi içme ve kullanma suyu 2/11/1986 Tarihli ve Sayılı Resmi Gazetede Yayımlanan Hava Kalitesinin Korunması Yönetmeliği nin 49. Maddesinde Tanımlanan Hassas Kirlenme Bölgeleri Yöredeki mevcut hassas kirlenme bölgelerine dair herhangi bir çalışma tespit edilememiştir Sayılı Çevre Kanunu nun 9. Maddesi Uyarınca Bakanlar Kurulu Tarafından Özel Çevre Koruma Bölgeleri Olarak Tespit ve İlan Edilen Alanlar İl sınırları dahilinde ilan edilmiş özel çevre koruma bölgesi bulunmamaktadır Sayılı Orman Kanunu Gereğince Orman Alanı Sayılan Yerler Proje Sahası ve civarında orman alanı yer almamaktadır Sayılı Mera Kanununda Belirtilen Alanlar Kadastro çalışmaları daha önceden tamamlanmış olan İl de Tarım ve Köyişleri Bakanlığınca Ülke Genelinde 4342 ayılı yasa çerçevesinde yürütülen mera tespit, tahdit, tahsis ve ıslah çalışmalarının ilk aşamasında köy mera varlıkları tespit edilmiştir. Çalışmanın başlangıcından bu yana İl de bulunan 291 yerleşim ünitesinin tümünde duyuru ve tespit çalışması tamamlanmış bulunmaktadır. Tespiti yapılan yerleşim ünitelerinde ise; toplam olarak hektar mera varlığı belirlenmiştir. Tespiti yapılan ha mera alanlarının tümünde aplikasyon ihalesi yapılmıştır. Yapılan dört ihale tamamlanmış olup, tamamlanan sahaların ise tahsis çalışmaları devam etmektedir. Tapu kayıtlarında mera varlığı olan Malkara İlçesi İbrice Köyü haricindeki meraların aplikasyonu yapılmıştır. Çorlu İlçesi Karamehmet Köyü ndeki meraların aplikasyon işleri, köyde arazi toplulaştırma çalışması yapıldığından, Edirne Tarım Reformu Bölge Müdürlüğü tarafından yapılmıştır. Mera ıslah ve amenajman çalışmalarında 2001 yılından beri proje uygulanan Hayrabolu Buzağcı ve Çerkezmüsellim köylerinde 2004 sonu itibariyle çalışmalar bitmiştir yılında başlayıp 2009 yılında bitecek olan Tekirdağ Merkez Kaşıkçı Köyünde dekar ve Malkara Karamurat Köyü nde dekar alanda mera ıslah ve amenajman projeleri yürütülmektedir. 89 / 137

103 Tekirdağ İli ne ait köy-mera varlıkları Tablo III.24 de verilmiştir. Tablo III.24: Köy-Mera Varlığı İlan Yapılan Tespiti Yapılan Aplikasyonu İhale Edilen Aplikasyonu Tamamlanan Tahsisi Yapılan İlçeler Köy Sayısı Mera Varlığı (Ha) Köy Sayısı Mera Varlığı (Ha) Köy Sayısı Mera Varlığı (Ha) Köy Sayısı Mera Varlığı (Ha) Köy Sayısı Mera Varlığı (Ha) Tapu Alanı Koordinat Alanı Merkez Çerkezköy Çorlu Hayrabolu Malkara M.Ereğlisi Muratlı Saray Şarköy Toplam Biyogenetik Rezerv Alanları Yasal bir statü ile muhafazası teminat altına alınmış bir veya birden fazla tipik emsalsiz, nadir veya tehlike altında bulunan habitat, biyosonez ve ekosistem ile karakterize olunan alanlarımız bulunmamaktadır. Onaylı Çevre Düzeni Planlarında, Mevcut Özellikleri Korunacak Alan Olarak Tesbit Edilen ve Yapılaşma Yasağı Getirilen Alanlar (Tabii Karakteri Korunacak Alan, Biogenetik Rezerv Alanları, Jeotermal Alanlar vb.) Biyosfer Rezerv Alanları Trakya, Marmara bölgesi içinde coğrafi konumu bakımından stratejik önemi bulunan ve büyük bir kısmı denizlerle kuşatılmış olan Tekirdağ yöremizdir. Tekirdağ yer yüzü şekilleri bakımından, kuzey ve güneyde dağlık kesimler, ortada geniş ovaları içine alır. Dağlık alanlar, kuzey ve kuzey doğudaki Istıranca Dağları, güney ve güney batıdaki Ganos ve Koru Dağlarıdır. Bu dağ toplulukları arasında geniş Ergene Ovası yer alır. Tabii bitki örtüsü, kuzey ve güneyde orman alanları, ortada step alanı yer alır. Tekirdağ da turizme yönelik yukarıda belirtilen ekolojik kaynakları (doğal değerler), yoğun ve bilinçsizce kullanıldığı bazı yerleşimlerin incelenmesi bölgeye yönelik alınacak planlama kararlarına ışık tutacaktır. Zira bu kaynakların turizm ve çevre koruma politikaları kapsamında, bütüncül bir planlama yaklaşımı ile değerlendirilip korunması, kullanılması ve geleceğe aktarılması bir gereklilik sayılmalıdır. Jeolojik ve Jeomorfolojik Oluşumların Bulunduğu Alanlar Tekirdağ İlinde jeolojik yapı oldukça gençtir. I.zamanda İl alanı denizlerle kaplıydı. Bu zamanda aşınmalar nedeniyle denizlerin dibinde karasal kökenli tortular oluşarak, II.zamanda yükselme-alçalma hareketleri başladığından İl alanı su altında kalmış, III.zamanın ilk yarısında Alp kıvrımlaşmasının etkisiyle, Kuzey Anadolu Dağları ile birlikte Tekir Dağları oluşmuştur. Tekirdağ İli, günümüzdeki görüntüsünü IV.zamanda almıştır. Anadolu ve Trakya yükselirken Ege, Marmara ve 90 / 137

104 Karadeniz havzaları alçalmıştır. Tekirdağ İlinde bu zamanda ortaya çıkan Marmara Çukuru ve Ganos Körfezi arasında, Muratlı ve Çorlu dan başlayarak güneybatıya uzanan üç kırık çizgi oluşmuştur. Bu nedenle Tekirdağ Türkiye nin depreme duyarlı bölgelerindendir. Yörenin Doğal Değerleri Bölge dahilinde yer alan doğal turistik değerler içerisinde; Tabiatı Koruma Alanları: Saray İlçe merkezine 32 km. uzaklıkta bulunan Kastro (Çamlıköy) Koyu Trakya nın tek kara çam örtüsüne sahip orman alanıdır. Nesli tükenmekte olan Akdeniz fokunun yaşamasına uygun bir habitat oluşturan yörede plaj, kamping ve orman içi dinlenme yeri bulunmaktadır. Doğal Sit Alanları: Bölge içerisinde üç adet doğal sit alanı bulunmaktadır. Bunlar Saray İlçesi Kastro yolu yakınında bulunan, Göngörmez Mağarası, Şarköy İlçesine bağlı Uçmakdere Köyü, sahil kesimindeki çınarlık, merkez ilçeye bağlı Kumbağ Sütlüce Manastırının bulunduğu Dut Limanıdır. Mesire Alanları: Tekirdağ İli içerisinde yer alan mesire yerleri, orman ve denizin iç içe bulunduğu mahallerde bulunması nedeniyle ayrı bir güzelliğe sahiptir. Bu güzel mahaller, sırasıyla Kumbağ, Barbaros, Değirmenaltı, Atatürk Korusu, Marmara Ereğlisi, Çamlıköy, Şarköy kıyılarında yer almakta olup, iç kesimlerde de Ulaş Çamlığı, Malkara Pişman, Saray Bozoba, Muratlı İnanlı Korusu gibi mesire alanları bulunmaktadır. Mağaralar: Tekirdağ yerleşim alanının coğrafik yapısı itibariyle ova ve plato yapısı içinde dağlık alana sahip olmaması nedeniyle mağara yapısına rastlamak mümkün değildir. Ancak, Saray İlçesinin kuzeydoğusunda bulunan Güngörmez köyü civarındaki Güngörmez Mağarası ile İlçenin 2km. batısında yer alan Güneşkaya Mağaraları arkeolojik sit olarak tescil edilmiştir. Şifalı Sular: Yöre içerisinde ciddi bir şifalı su tesisi olmamakla beraber Merkez İlçe, Barbaros Beldesinde Avşar İçmesi diye adlandırılan doğal bir su kaynağı bulunmakta olup, 0.5 lt/sn debiye sahip olarak 22.5 o C sıcaklıkta kaynak halindedir. Buna ek olarak İl merkezine 7 km. mesafede sazlık bir alan içerisinde Yarapsan Çamur yeri diye adlandırılan mahalde 24 o C sıcaklıkta tabii olarak bulunan balçık alan yer almakta olup, romatizma tedavisinde yöre halkının rağbet ettiği bir yerdir. Plajlar: Tekirdağ İli yerleşim alanının, Marmara Denizine kıyısı oluşu nedeniyle sahil bandındaki kumsalların plaj sahası kullanım avantajını doğurtmaktadır. Bu nedenle yöre içerisinde Kumbağ, Dereağzı, Değirmenaltı, Topağaç, Yeniçiftlik, Uçmakdere, Karaevli, Alkaya, Şarköy, Mürefte, Eriklice, Hoşköy, Gaziköy, M.Ereğlisi ve Kastro plaj sahaları yaz turizminde önemli potansiyele sahip bulunmaktadır. Av Alanları: Bölge içerisinde kara avcılık sahaları mücavir alan sınırları içinde yer alan orman, koru ve sazlık mahallerde bulunmakla beraber genellikle sonbahar ve kış aylarında amatör avcılık açısından kullanılmaktadır. Büyük öneme haiz kara avcılık sahasına dönük av alanı bulunmamakla beraber deniz avcılık sahası Marmara Denizi kuzey bölgesinde önemli bir yer tutmaktadır. Yılın her mevsiminde kıyı bandı içerisinde yer alan deniz sahasında deniz ürünleri avcılık sahası önemli yer tutmaktadır. 91 / 137

105 III.12. Toprak Özellikleri ve Kullanım Durumu (toprağın fiziksel, kimyasal, biyolojik özellikleri, arazi kullanım kabiliyeti sınıflaması, erozyon, toprağın mevcut kullanımı), Orman Alanları Arazi kullanım kabiliyet sınıfları I den VIII e kadar sınıflandırılmış olup, arazinin ekime uygunluğu temel alınmıştır. Tarım ve Köyişleri Bakanlığı tarafından kullanılan sınıfların tanımları Tablo III.25 de sunulmaktadır. Tablo III.25: Arazi Kullanım Kabiliyet Sınıfları ve Ekime Uygunluk Kabiliyet Sınıfı İşlenmeye Elverişliliği Tarımı Kısıtlayan Faktörler I Birçok mahsul tipi için işlemeye uygundur. Çok az ya da hiç sınırlama yoktur. II III IV V VI VII VIII Çeşitli mahsuller için uzun süreli işlemeye elverişlidir. Özel koruma önlemleri sağlayan belirli tipte ürünlerin ekimi için uygundur. Genel olarak tarımsal amaçlar için kullanıldığında özel bakım gerektirir. Uygun sürümle bir kaç özel tarımsal ürünün ekimine elverişlidir. Genel olarak tarımsal amaçlar için kullanıldığında özel bakım gerekir. Düz ya da hafif eğimli, taşlı ya da çok sulu toprak, sürülme ve ekime elverişli değildir. Genellikle çayır ya da orman alanı olarak kullanılır. Sürülme ve işlenmeye elverişli değildir. Çoğunlukla otlak ve orman alanı olarak kullanılır. Tarımsal faaliyetler için ekonomik değildir fakat zayıf otlak yada ağaçlandırma sahası olarak elverişlidir. Bitki örtüsü için uygun değildir. Rekreasyon yada yaban hayatı için koruma alanı olarak kullanılabilir. Kaynak: Köy Hizmetleri genel Müdürlüğü (KHGM) Toprak ve su kaybına karşı özel etki azaltıcı önlemler gerektirir. Erozyona açıktır ve işlendiğinde yapay drenaj gerektirir. Toprak derinliği, taş içeriği, nem ve eğim konusunda ciddi sınırlamalar vardır. Zayıf bir drenajı ve sürülmek için uygun olmayan bir yapısı vardır. Eğim ve sığ toprak açısından çok ciddi sınırlamalar vardır Sığ toprak, taş içeriği, eğim ve erozyon açısından sınırlamalar vardır. Topraktan yoksundur. Tekirdağ İli ndeki arazi varlığı, arazi kullanım yetenek sınıfları açısından değerlendirilecek olursa; toplam ha. arazinin ha. amacı doğrultusunda kullanılan bölümünü oluştururken, ha. arazi, yanlış ve amaç dışı kullanılan arazileri oluşturmaktadır. İl arazisinin yaklaşık %18 i tarım arazilerinde ve tarım dışı arazilerde, sektörler arasında yanlış ve amaç dışı kullanılmaktadır. İyi nitelikli ve yörenin en mahsuldar topraklarını I, II. ve III. arazi kullanım yetenek sınıfına giren araziler oluşturmaktadır. I. arazi kullanım yetenek grubundaki arazilerin %2.6 sı, II. arazi kullanım yetenek grubundaki arazilerin %14.3 ve III. arazi kullanım yetenek grubundaki arazilerin %20 si yanlış değerlendirilmektedir. III. arazi kullanım yetenek grubundaki araziler, arazi kullanım planlama çalışmaları sonunda tarım arazisi veya mera arazisi veya özel plantasyon sınıfında da %46.1 oranında yanlış kullanım mevcuttur. Bu değerlendirmelerin yanında VI. ve VII. arazi kullanım yetenek sınıfına giren arazilerde işlemeli tarım yapılmaması gerekmektedir. Buna karşın, yaklaşık ha. arazi, VI. arazi kullanım yetenek sınıfında ve ha. arazide, VII. arazi kullanım yetenek sınıfına giren araziler de yanlış değerlendirilmekte, üzerlerinde tarım yapılmaktadır. İlçelere göre arazi Tablo III.26 da arazi kullanım yetenek sınıflarına göre sulanan tarım arazileri ile yetersiz sulu tarım arazilerinin dağılımı Tablo III.27 de verilmiştir. 92 / 137

106 Tablo III.26: İlçelere Göre Arazi Sınıflarının Durumu Arazi Sınıfları İLÇELER MERKEZ ÇERKEZKÖY ÇORLU HAYRABOLU MALKARA MURATLI SARAY ŞARKÖY TOPLAM 1. Sınıf Sınıf Sınıf Sınıf Sınıf Sınıf Sınıf Sınıf Su Yüzeyi TOPLAM Kaynak: Tekirdağ İl Çevre Durum Raporu, 2009 Tablo III.27: Arazi Kullanım Yetenek Sınıflarına Göre Sulanan Tarım Arazi Kullanma Yetenek Sınıfları Arazileri ile Yetersiz Sulu Tarım Arazilerinin Dağılımı Sulu Tarım (ha) Yetersiz Sulu Tarım (ha) I. Sınıf II. Sınıf III. Sınıf IV. Sınıf 228 V. Sınıf VI. Sınıf VII. Sınıf Kaynak: Tekirdağ İl Çevre Durum Raporu, 2009 İşlemeli tarıma uygun arazilerden I., II. ve III. sınıf araziler, toplam olarak ha. alanda yayılım göstererek, İl yüzölçümüne göre %80.84 ünü kapsamaktadır. Bu oran Türkiye nin birçok havzasına veya iline oranla yüksek bir değerdir. Tekirdağ İli arazi kullanma yetenek sınıfları Tablo III.28 de verilmiştir. Tablo III.28: Arazi Kullanma Yetenek Sınıfları İşlemeli Tarıma Uygun Arazi (ha) İşlemeye Kısıtlı Uygun Arazi (ha) I II III IV Dağılım % 9, ,75 İşlemeli Tarıma Uygun Olmayan Arazi (ha) V VI VII VIII Dağılım % ,40 4,45 1,43 Kaynak: Tekirdağ İl Çevre Durum Raporu, / 137

107 Proje Alanı nın yer aldığı alan ile boru hattının geçtiği kesimin önemli bir kısmı şimdiki arazi kullanım haritasına göre Arazi Kullanım Kabiliyet Sınıfı I olan, erozyon riski olmayan Kuru Tarım alanı niteliğindeki Kireçsiz Kahverengi Topraklardandır. Bununla beraber boru hattının geçtiği oldukça küçük bir kesim bahçe niteliğindeki III. Sınıf arazi Kullanım Kabiliyet sınıfında yer alan, orta şiddetli erozyon etkisindeki, alüvyal topraklardan geçmektedir. Bu kapsamda hazırlanmış olan Büyük Toprak Gurupları Haritası, Arazi Kullanım Kabiliyet Sınıfı Haritası, Şimdiki Arazi Kullanım Şekli Haritası ile Erozyon Haritası Ek-9 da sunulmuştur. Proje kapsamında inşaat işlemlerine başlanmadan önce proje alanının kullanılmasına ilişkin Toprak Koruma Projesi hazırlanarak alanın tarım dışı kullanım izni alınacaktır. Söz konusu Toprak koruma Proje sinin hazırlanabilmesi için Marmara Ereğlisi Belediyesi tarafından alt ölçekli (1/5000 ve 1/1000) planların onaylanması gerekmekte olup, söz konusu planların onay aşamasında olduğuna dair Belediye Başkanlığı tarafından yazılmış olan yazı Ek- 3 te verilmiştir. Proje kapsamında 5403 sayılı Toprak Koruma ve Arazi Kullanımı Kanunu na göre alanların tarım dışı kullanım izni alınacak, her safhada 4342 sayılı Mera Kanunu, 1380 sayılı Su Ürünleri Kanunu hükümlerine uyulacaktır. III.13. Proje Yeri ve Etki Alanının Hava, Su ve Toprak Açısından Mevcut Kirlilik Yükünün Belirlenmesi, Deniz Suyunun SKKY Tablo 4 e Göre Yapılan Analiz Sonuçları, Analiz Sonuçlarına Göre Yapılacak Çalışmalar Yeraltı Suları ve Kirlilik Tekirdağ İli genelinde bugün 1180 adet sanayi kuruluşu mevcuttur. Havza boyunca yeraltısuyu tüketimine dayalı tekstil, deri, kağıt ve kimya sektörlerine ait tesislerin artması ile birlikte yüzeysel sularda kalite bozulmaya başlamıştır. Çevre kirliliğinin önlenmesine yönelik olarak tarih ve sayılı Resmi Gazete de yayımlanarak yürürlüğe giren Çevre Kanunu ile kirliliğin durdurulmasına yönelik tedbirler getirilmiştir tarih ve sayılı Resmi Gazete de yayımlanarak yürürlüğe giren Su Kirliliği Kontrolü Yönetmeliği ile de su kirliliğinin önlenmesine yönelik yapılacak arıtma tesislerinden deşarj edilecek arıtılmış suların özellikleri sektör bazında belirlenmiştir. Akarsu havzalarında bulunan yerleşim birimlerinin özellikle Çorlu, Çerkezköy, Muratlı ve Saray İlçeleri nin bir kısmı evsel nitelikli atıksuların tehdidi altındadır. Her ne kadar İl in sınırları içerisinde faaliyet gösteren ve atıksuyu olan birçok işletmenin arıtma tesisi mevcut ve faaliyette olsa bile Ergene Havzasında ki kirlilik devam etmektedir. Katı, sıvı ve gaz atıklar alıcı ortama verildikten sonra, iklim durumuna, toprağın yapısına, topoğrafya yapısına, atığın cinsine ve zamana bağlı olarak yeraltısularına taşınmaktadır. Zirai mücadele ilaçlarının da İl de tarımsal alandaki faaliyetlerde aşırı ve yoğun bir şekilde kullanılması, yine kanalizasyon sistemi olmayan yerleşim birimlerinde fosseptik kullanılması ve deterjan tüketiminin bilinçsizce kanalizasyona ve arıtma işlemi olmaksızın alıcı ortama deşarj edilmesi yeraltısularının kirlenmesinde başrolü oynamaktadır. Son yıllarda hızla devam eden katı atık bertaraf ünitelerinin kurulması ve Belediyelerce çöp sorunun önlenmesi çalışmalarının artmasına karşılık yıllarca ilimizde çöp tabir edilen katı atıkların açık alanlarda depolanması ve gelişigüzel seyrine bırakılması sonucu yağmur suları ve çeşitli nedenlerle toprağa ve içme sularına karışması yer altı sularında kirlilik yaratmaktadır.havza üzerindeki ilçe ve belde belediyelerinde nihai arıtma ile sonuçlanan kanalizasyon sisteminin bulunmaması evsel atık suların da direkt olarak Ergene Nehri kollarına deşarj edilmesi su kalitesinin bozulmasını hızlandırmaktadır. Ayrıca, Tekirdağ İli nin kuzey kesiminde yer alan Çerkezköy ve Çorlu İlçelerinde kurulmuş bulunan sanayi tesislerinden kaynaklanan atıksuların, Çerkezköy ve Çorlu Derelerinin kirlenmesini 94 / 137

108 büyük ölçüde etkilemesi sonucunda, her iki derenin kavuştuğu Ergene Nehri ve havzası alarm vermeye başlamış durumdadır. Bu nedenlerle Ergene Havzası kirliliğinin önlenmesi açısından Tekirdağ, Kırklareli ve Edirne Valiliklerince çalışmalar başlatılmıştır. Sanayiden Kaynaklanan Toprak Kirliliği Ergene Havzası içerisinde idari bölünmeye göre dört İl in toprakları bulunmaktadır. Bunun içerisinde Tekirdağ İli nin payı %37,3 ile ( hektar) en fazladır. Havzada yer alan İlçelerin nüfus yoğunluğu dağılımına bakıldığında ise Tekirdağ İli nin sekiz İlçesinden beşi ve Merkez İlçe (Saray, Çorlu, Çerkezköy, Muratlı, Marmara Ereğlisi) havzada yer almaktadır. Tekirdağ da hektar arazi, tüm arazi varlığının %18 i yanlış ve amaç dışı kullanılmakta ve planlanmayı beklemektedir. Trakya da özellikle Tekirdağ İli nde amaç dışı arazi kullanımı ile ilgili olarak yıllar itibariyle sanayi %675,4 gibi çok yüksek bir artış oranında olup, ikinci sorun yazlık ev veya turizm amaçlı yapılanmalardır. (%806,4 artış) Bu sektörü toprak sanayi, kentleşme, kamu yatırımları izlemektedir. Trakya da yitirilen, verimli ve iyi nitelikli tarım topraklarının toplam alanı hektardır. Trakya da en önemli çevre sorunlarının başında gelen, erozyon varlığıdır. Tekirdağ İlinde hafif derecede ve orta derecede erozyon sorunu vardır. Toplam erozyon alanı hektar yayılma göstermektedir ve il arazisi içindeki oranı %90,3 tür. Deniz Suyunun Mevcut Kirlilik Yükü Deniz suyu Çevre ve Şehircilik Bakanlığından Çevre Analizleri Yetki Belgesine ve Akreditasyon Belgesine sahip SEGAL Çevre Laboratuarı tarafından tarihinde örneklenerek, Su Kirliliği Kontrol Yönetmeliği (SKKY) Tablo-4 e göre analizleri yapılmıştır. Analiz sonuçları Tablo III.1 de verilmiştir. Analiz sonuçlarından ve SKKY Tablo 4 de tanımlanan limit değerlerden de anlaşılabileceği üzere, deniz suyu örneğinin analiz sonuçları limit değerlerin altındadır. Deniz suyunun kirletilmemiş olduğu bu sonuçlar ışığında söylenebilir. 95 / 137

109 IV. IV.1. PROJENİN ÖNEMLİ ÇEVRESEL ETKİLERİ VE ALINACAK ÖNLEMLER Arazinin Hazırlanması Aşamasında Yapılacak İşler Kapsamında Nerelerde, Ne Miktarda ve Ne Kadar Alanda Hafriyat Yapılacağı, Hafriyattan Kaynaklanan Toz Hesabının Yapılması, Alınacak Önlemler Depolama tesisi toplam yaklaşık 9,1 ha lık bir alanda inşa edilecektir. Proje kapsamında kara kısmında 3900 metre uzunluğunda 12 ve 14 çapında iki adet boru hattı yaklaşık 1,5 m genişliğinde bir alana ve yaklaşık 1,4 m derinlikte döşenerek üzeri kapatılıp eski haline getirilecektir. Depolama, slop ve su tanklarının temel derinlikleri yaklaşık 2 metre civarında olacaktır. Temel kazı sırasında ortaya çıkacak olan hafriyat miktarı Tablo IV.1 de verilmiştir. Tank Türü Tablo IV.1: Depolama, Su ve Slop Tanklarının Toplam Alanları ve Hafriyat Miktarları Tank Sayısı Kapladığı Alan (m 2 ) Toplam Kapladığı Alan (m 2 ) Temel Derinliği (m) Hafriyat Miktarı (m 3 ) Benzin Motorin Bio Dizel Fuel Oil Su ve Slop Tankı TOPLAM Tesis bünyesinde bulunan diğer binalarının ortalama temel derinlikleri 2 metre civarında olacaktır. Tesis bünyesindeki idari ve diğer binalarının inşaatı öncesi ortaya çıkacak olan hafriyat miktarları Tablo IV.2 de verilmiştir. Tablo IV.2: Tesis Binalarının Toplam Alanları Tank Türü Kapladığı Alan (m 2 ) Temel Derinliği (m) Hafriyat Miktarı (m 3 ) Güvenlik Binası Kantar Binası Tanker Dolum Konopisi Seperatör Trafo Jeneratör Binası Toplam / 137

110 Ortaya çıkacak emisyonlarının hesaplanması amacıyla, SKHKKY Ek-12 de yer alan ve Tablo IV.3 te verilen emisyon faktörleri kullanılmıştır. Tablo IV.3: Toz Hesaplamaları Emisyon Faktörleri Faaliyet Patlatma Sökme Yükleme Nakliye (gidiş-dönüş toplam mesafesi) Boşaltma Depolama Kaynak: Emisyon Faktörü 0,080 kg/ton 0,025 kg/ton 0,010 kg/ton 0,7 kg/km-araç 0,010 kg/ton 5,8 kg toz/ ha gün Arazi hazırlık çalışmaları esnasında yaklaşık m 2 lik alan içerisinde hafriyat çalışması gerçekleştirilecektir. İnşaat faaliyetleri sırasında oluşacak (sökme, yükleme, nakliyat, boşaltma, depolama) hafriyata ilişkin hesaplamalar aşağıda verilmiştir. Tesis in arazi hazırlık aşaması ve inşası aşamasında, ortaya çıkacak toz miktarını hesaplarken, kazılan maddelerin kamyonlara yüklenmesi, taşınması, depolama alanına boşaltılması ve geçici depolama alanından kaynaklanacak toz dikkate alınacaktır. Proje kapsamında inşaat faaliyetlerinin bir yıl içerisinde yılda 12 ay, ayda 30 gün ve günde 2 vardiya olmak üzere 16 saat çalışılması planlanmaktadır. Dolayısıyla birim zamanlarda ki hafriyat miktarları, toprağın yoğunluğu 1,6 ton/m 3 alınarak aşağıda verilmiştir (bkz. Tablo IV.4). Tablo IV.4: Birim Zamanlardaki Hafriyat Miktarları Açıklama Hafriyat Miktarı (m 3 ) Hafriyat Miktarı (ton) Toplam Hafriyat Miktarı Aylık Hafriyat Miktarı Günlük Hafriyat Miktarı Saatlik Hafriyat Miktarı 8,9 14,2 Hafriyat toprağın sıyrılması sırasında oluşacak toz emisyonu: Tozuma Miktarı = Hafriyat Miktarı x Toz Emisyonu Faktörü = 14,2 ton/saat x 0,025 kg/ton = 0,35 kg/saat Hafriyat toprağın yüklenmesi sırasında oluşacak toz emisyonu: Tozuma Miktarı = Hafriyat Miktarı x Toz Emisyonu Faktörü = 14,2 ton/saat x 0,01 kg/ton = 0,14 kg/saat 97 / 137

111 Hafriyat toprağın taşınması sırasında oluşacak toz emisyonu: Arazi hazırlığı aşamasında 40 ton kapasiteli damperli kamyon günlük ortalama 227 ton çıkacak bitkisel toprağı, 6 seferde yaklaşık 100 m mesafe toprak yol kat ederek depo alanına götürecektir. Kalan yol asfalt nitelikte olduğu için bu yoldan herhangi bir toz oluşumu söz konusu olmayacaktır. Tozuma Miktarı = Sefer Sayısı x Mesafe x Toz Emisyon Faktörü = 6 sefer/gün x 0,2 km x 0,7 kg/km-sefer = 0,84 kg/gün = 0,05 kg/saat Hafriyat toprağın boşaltılması sırasında oluşacak toz emisyonu: Tozuma Miktarı = Hafriyat Miktarı x Toz Emisyonu Faktörü = 14,2 ton/saat x 0,01 kg/ton = 0,14 kg/saat Hafriyat toprağın depolanması sırasında oluşacak toz emisyonu: Proje kapsamında çıkacak olan hafriyat toprağı Marmara Ereğlisi İlçesi nin göstereceği m 2 lik alanda depolanacaktır. Tozuma Miktarı = Depolama Alanı x Toz Emisyonu Faktörü = 0,4 ha x 2,9 kg/ha. gün = 1,16 kg/gün / 24 saat = 0,05 kg/saat Proje alanında kazı döneminde oluşacak toz miktarı T İ ; T İ = 0,35 + 0,14 + 0,05 + 0,14 + 0,05 = 0,73 kg / sa dır. Arazi hazırlığı sırasında oluşacak toz emisyonu 0,73 kg/saat olup, bu değer tarih ve sayılı Resmi Gazete de yayımlanarak yürürlüğe giren Sanayi Kaynaklı Hava Kirliliğinin Kontrolü Yönetmeliği (Değişik: tarih ve sayılı R.G), Tablo 2.1. de verilen, baca dışı yerlerden kaynaklanan toz oluşumu sınır değeri olan 1 kg/saat değerinden küçük olduğundan, yönetmelik uyarınca oluşacak toz emisyonu için Hava Kirlenmesine Katkı Değeri nin dağılım modellemesi kullanılarak hesaplanmasına gerek duyulmamaktadır. Dolayısıyla arazi hazırlığı sırasında oluşacak toz emisyonunun çevre üzerine olumsuz etkisinin olması beklenmemektedir. 1 m lik hat boyunca sıyrılacak bitkisel toprak ve toz miktarı Proje kapsamında kara tarafında toplam 3900 m uzunluğunda bir hatta 12 ve 14 çaplarında iki boru döşenecektir. Borular aynı hendek içerisinde yer alacaktır. BOTAŞ Teknik Emniyet ve Çevre Yönetmeliği Ek No:4 e göre; boru hattının çalışma alanı, 12 m (4 m + 4 m + 4 m) dir (Bkz. Ek-10). Dolayısı ile inşaat sadece bu mesafelerdeki koridor içinde yapılacaktır. 98 / 137

112 alınarak; Akaryakıt boru hattı için bitkisel toprağın sıyrılacağı alan toplam boru hattı genişliği 12 m 12 m x 1 m=12 m 2 olarak hesaplanmıştır. Bitkisel toprak kalınlığı ortalama 0,10 m alınarak, 1 m lik güzergah boyunca çıkarılacak toprak hacmi; 12 m 2 x 0,10 m = 1,2 m 3 olarak hesaplanmıştır. Hat boyunca 1 m lik ilerleme yapılarak toprak sıyrıldığında oluşacak toz çıkışı; Toprak yoğunluğu = 1,6 ton / m 3 1,2 m 3 x 1,6 ton/m 3 x 0.01 kg/ton = 0.02 kg olarak hesaplanmıştır. Toprağın sıyrılmasının, 1 saatlik ilerlemesinin geçmiş tecrübelerden 25 m olduğu kabulü ile 1 saatte çıkacak toz miktarı 0,5 kg/saat olarak hesaplanmıştır. Boru hattında 1 m ilerleme sonucu oluşacak toz miktarları (kazı ve dolgu); Kanal genişliği: 1,50 m Kanal derinliği: 120 cm (Boru üstü dolgu) + 60,96 cm (Boru çapı 12 ve 14 ) + 20 cm (Boru yastıklama) =200,96 cm Birim hacmi: 2,0 m x 1,50 m x 1 m = 3,00 m 3 Hafriyatı yapılan malzemenin ortalama yoğunluğu = 1,7 ton / m 3 miktarı; - Kazı esnasında toz emisyon faktörü kg/ton alınarak, 1 m lik kazıda çıkacak toz 3,00 m 3 x 1,7 ton/m 3 x kg/ton = kg olarak hesaplanmıştır. miktarı; -Dolgu esnasında toz emisyon faktörü kg/ton alınarak, 1 m lik dolguda çıkacak toz 3,0 m 3 x 1,7 ton/m 3 x kg/ton = kg olarak hesaplanmıştır. 1 saatlik kazı mesafesi 3 m kabulüyle; çıkacak toz miktarı 0,016 kg/saat 1 saatlik dolgu mesafesi 20 m kabulüyle; çıkacak toz miktarı 0,11 kg/saat olarak hesaplanmıştır. Hesaplamalar sırasında alınan 1 saatlik ilerleme sonuçları zemin cinsi ve hat genişliği göz önüne alınarak ortalama olarak kabul edilmiştir. İnşaat işlemleri sırasında herhangi bir patlatma yapılmayacaktır. 99 / 137

113 İnşaat işlemleri sırasında önce bitkisel toprak sıyrılmakta ve bu işlemler tamamlandıktan sonra kazı işlemleri yapılmaktadır. Kazılan kanallar içine borular yerleştirildikten sonra üstü doldurulmaktadır. Bu işlemlerin hiçbiri aynı anda yapılmadığı için toplam tozluluk hesaplanmamıştır. IV.2. Hafriyat Artığı Toprak, Taş, Kum vb. Maddelerin Nerelere Taşınacakları, Nerelerde Depolanacakları veya Hangi Amaçlar İçin Kullanılacakları, Dolgu İçin Kullanılacaksa Hafriyat ve Dolgu Tabloları İnşaat çalışmaları başlamadan önce, bitkisel toprak sıyrılarak, sahada kullanılmayan bir alanda ve diğer hafriyat malzemelerinden ayrı olarak depolanacaktır. Hafriyat ve bitkisel toprak alanlarının ayrı alanlarda depolanması sağlanacaktır. Bu depolama esnasında bitkisel toprak yığınlarının üzeri naylon örtüler ile örtülecek ve tabanları sudan uzak tutulacak şekilde kaplanacaktır. Böylelikle yağışlara ve erozyona bağlı toprak kaybı önlenebilecektir. İnşaat aşaması sonunda mineral açıdan zengin olan bu toprak peyzaj amaçlı kullanılacaktır. Hafriyat toprağı ise Marmara Ereğlisi Belediyesi tarafından gösterilecek alanda depolanacaktır. Projenin arazi hazırlık ve inşaat aşamalarında yapılacak hafriyat atıkları tarih ve sayılı resmi gazetede yayımlanarak yürürlüğe giren Hafriyat Atıklarının Kontrolü Yönetmeliği ne uygun olarak bertaraf edilecektir. Proje kapsamında akaryakıt depolama tanklarının temel kazıları ve kara kısmındaki boru hattının inşaatı haricinde hafriyat işlemi yapılmayacaktır. Kara kısmında toplam uzunluğu 3900 m olan boru hattının inşaatı sırasında öncelikle bitkisel toprak sıyrılacağından ve çıkan bitkisel toprağın peyzaj amaçlı olarak ayrılmasından sonra, alan kepçe ile kazılacak ve boru açılan hendeğe gömülüp üzeri tekrar çıkan malzeme ile doldurulacaktır. Bu nedenle bitkisel toprak ayrılacağından önemli bir hafriyat malzemesi oluşması beklenmektedir. Oluşacak küçük miktarlı malzemenin de arazi düzenlemesinde kullanılması planlanmaktadır. IV.3. Projenin Yol Açacağı Bitkisel Toprak Kaybı, Bitkisel Toprağın Depolanmasına İlişkin Bilgiler, Projenin Peyzaj Üzerine Etkileri ve Alınacak Önlemler Hafriyat çalışmaları sırasında yüzeyden sıyrılan bitkisel toprağın, inşaat alanının uygun bir bölümünde depolanarak inşaat faaliyetlerinin tamamlanmasına yakın bir peyzaj projesi kapsamında gerekli görülen yerlere yayılmak suretiyle kullanılması planlanmaktadır. Bitkisel toprak humus bakımından zengin, mikroorganizma faaliyetleri yönünden aktif, bitkilerin yetişmesine uygun, yüzeyden itibaren 5-40 cm derinliğinde yüzeysel toprak tabakalarıdır. Yüzeyden kazılan bitkisel toprak, düzenli olarak saha içerisinde depolanacaktır. Bitkisel toprak depolarının üzeri erozyona, kurumaya, yabani ot sarmasına karşı koruması ve toprağın canlılığının sürdürebilmesi için inorganik (polietilen vb. materyal) veya organik (çim, otsu bitki ekimi vb.) materyal ile kapatılacaktır. Bitkisel toprak içinde boyutu 5 cm yi geçen taş, çakıl, kum, kireç, akaryakıt sızıntısı, başka yağlar veya yağlı maddeler, katran vb. moloz ve pislikler bulunmayacaktır. İnşaat aşamasının bitmesinden sonra, doğal vejetasyon ve peyzaj öğeleri göz önünde bulundurularak peyzaj çalışmaları yapılacaktır. 100 / 137

114 IV.4. Arazinin Hazırlanması ve İnşaat Alanı İçin Gerekli Arazinin Temini Amacıyla Elden Çıkarılacak Varsa Tarım Alanlarının Büyüklüğü, Bunların Arazi Kulanım Kabiliyetleri ve Tarım Ürün Türleri, Civardaki Tarım Alanlarına Olabilecek Etkiler ve Alınacak Önlemler Tekirdağ İli Marmara Ereğlisi İlçesi Sultanköy Belediyesi Rakıcıyolu Mevkii, Ek-1 de yer alan 1/ ölçekli topoğrafik haritada F19C3 pafta, 10359, 10360, 10361, ve parsellerde de toplam yaklaşık 9,11 ha lık alan üzerinde İmar İnşaat Taahhüt ve Ticaret Limited Şirketi tarafından yaklaşık m 3 lük Akaryakıt Depolama Tesisi ile Boru Hattı yapılması planlanmaktadır. Adı geçen pafta İmar İnşaat Taahhüt ve Ticaret Limited Şirketi ne ait olup, alana ait tapu belgeleri Ek-1 de yer almaktadır Söz konusu Proje Alanı Tekirdağ İl Genel Meclisi nin tarih ve 125 Nolu kararı ile ve Tekirdağ Belediye Meclisi nin tarih ve 308 sayılı kararı ile onaylanan 1/ ölçekli Tekirdağ İl Çevre Düzeni Planı nda Enerji Depolama ve Üretim Alanı olarak belirlenmiştir (Bkz.Ek-3). Proje sahası ve etrafı planlı depolama alanı olması sebebiyle tesisi civarında tarım yapılmamaktadır. Bu nedenle herhangi bir olumsuz etki söz konusu değildir. IV.5. Proje Faaliyetinin Karayollarına Etkileri, Proje Kapsamında İnşaat ve İşletme Aşamalarında Araç Yükünün Hesaplanması (araç cinsi ve sayısı) ve Araç Yükünün Yola Etkisinin Belirtilmesi, Güncel Trafik Haritası, Yola Giriş Çıkış, Trafik Güvenliği, Alınacak Önlemler, Alınmış/Alınacak İzinler, Konuya İlişkin Açıklamaların Rapor Metninde de Yer Alması İnşaat aşamasında Proje ile ilgili araç trafiği temel olarak personel ve malzeme taşımak amacıyla olacaktır, söz konusu taşıma araçlarının hareketleri mevcut bağlantı yolları ve tesis içi yollar ile sınırlı tutulacaktır. Bu kapsamda projenin inşaat döneminde ilave bir trafik yükü yaratması beklenmemektedir. İşletme döneminde ise kontrol kesim numaralı proje alanının bağlı bulunduğu Marmara Ereğlisi Seğmen İl Yolunun yıllık ortalama günlük araç trafiği 2012 yılı Karayolları 1. Bölge Müdürlüğü verilerine göre ( /Istatistikler/TrafikveUlasimBilgileri/12TrafikUlasimBilgileri.pdf) 1822 otomobil, 145 orta yüklü ticari taşıt, 2 otobüs, 275 kamyon ve 166 çekici/yarı römork olmak üzere toplam 2410 araçtır (bkz. Şekil IV.1). Proje kapsamında yılda ortalama 30 adet tanker (kamyon ve çekici) ile depolama alanından piyasaya akaryakıt nakliye edilmesi öngörülmekte olup 3 adet de binek aracın depolama alanına ulaşımda kullanılması planlanmaktadır. Proje kapsamında akaryakıt nakliyesinde kullanılacak 30 adet tanker sebebiyle hali hazırda yolu kullanan toplam 441 adet kamyon ve çekici sayısında %6,8 lik bir artış olması beklenmektedir. Aynı şekilde proje kapsamında kullanılacak 3 adet binek araç dolayısıyla Marmara Ereğlisi Seğmen İl Yolundaki otomobil trafiğinde %0,16 lık bir artışa sebep olunacaktır. Kümülatif olarak ise proje kapsamında kullanılacak toplam 33 adet araç, hali hazırda yolu kullanan toplam 2410 araçlık trafiğe, %1,4 lük ek yük getirecektir. Bu kapsamda işletme döneminde mevcut trafik yüküne proje dolayısıyla eklenecek ilave trafik yükünün yoldaki genel trafik rejimini olumsuz yönde etkileyecek büyüklükte olmadığı görülmektedir. 101 / 137

115 Şekil IV.1: Trafik Hacim Haritası Proje kapsamında mevcut yollar kullanılacak olup, yeni bağlantı yolu yapılmayacaktır. Proje nin inşaat ve işletme aşamalarında İstanbul-Tekirdağ Karayolu nun kullanımı sırasında ve yapılacak tüm taşımalar sırasında 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu ve Karayolları ile ilgili çıkarılan tüm kanun ve yönetmeliklere uyulacaktır. Proje nin inşaat ve işletme aşamalarında malzemelerin taşınması sırasında karayollarına zarar verilmeyecek olup, verilmesi durumunda zararlar, Karayolları 1. Bölge Müdürlüğü ile yapılacak protokol çerçevesinde İmar İnşaat Taahhüt ve Ticaret Limited Şirketi tarafından karşılanacaktır. İnşaat ve işletme aşamalarında yola giriş ve çıkışlarda trafik güvenliği açısından her türlü önlem Karayolları 1. Bölge Müdürlüğü görüşleri doğrultusunda İmar İnşaat Taahhüt ve Ticaret Limited Şirketi tarafından alınacaktır. Ayrıca projeye ilişkin olarak Karayolları 1. Bölge Müdürlüğü ne görüş sorulmuş olup, Bölge Müdürlüğü nün tarih ve sayılı yazısında belirtilen tüm hususlara uyulacaktır (bkz. Ek-13) 102 / 137

116 IV.6. Boru Hattı, Depolama Tesisi ve Diğer Ünitelerde Zemin Sızdırmazlığının Sağlanması İçin Yapılacak İşlemler, Geçirimsizliği Sağlayacak Malzeme Miktarı, Fiziksel ve Kimyasal Özellikleri, Nereden Temin Edileceği ve Rezerv Kapasitesi Tesiste bulunan akaryakıt depolama tanklarının etrafına TS 4943 Ham Petrol ve Petrol Ürünlerini Depolamaya Mahsus Tank Çiftliklerinde Emniyet Kuralları standardında Bölüm I.I.3 tankları seddeyle korumak başlığı altında verilen seddeyle korunmuş bütün ürün tanklarının kapasitelerinin %30 u, bu kapasite, en büyük tankın hacminden küçük olamaz kaidesine göre beton sedde inşa edilecektir. Tank tabanının yerleştirildiği zemin yüksek yoğunluklu beton ile kaplanacaktır. Sızıntı veya akaryakıt tasmalarına tedbir olarak sedde içine drenaj inşa edilecektir. Yapılacak olan drenaj seperatöre bağlanacak, dökülen akaryakıt seperatöre gönderilecektir. Depolama tanklarında kaçaklar veya henüz terleme aşamasındaki sızıntılar gözden geçirilecektir. Böylece ekonomik kayıplar, personelin maruz kalacağı kazalar, yer altı veya yerüstü sularının kirlenmesi ve çevredeki diğer donatımın hasar olasılıkları önlenecektir. Tankta kaçaklar genellikle korozyondan ileri gelirse de iyi kaynatılmamış veya perçinlenmemiş eklerden, dişli veya contalı boru bağlantılarından, kapakların oturma yüzeylerinden, kaynak dikişlerindeki veya çelik cidardaki çatlaklardan da gelebilir. Çatlak oluşumunun pek çok sebebi arasında sıkça rastlananlar söyle sıralanabilir: 1. Kaynağın hatalı yapılışı 2. Eklentilerin (fittings) çevresinde gerilme yığılması 3. Gövde üzerindeki deliklerin çevresinde yeterince takviye edilmemesi 4. Zeminin oturmasından veya toprak hareketlerinden doğan gerilmeler 5. Titreşim 6. Kötü tamir Çatlağın en sık rastlanabileceği yerler söyle sıralanabilir: a) Gövde - taban titreşimi b) Nozulların ve adam giriş deliklerinin çevresi c) Perçin delikleri d) Genel olarak kaynak dikişleri Bu sayılanlar arasında özellikle ilki, yani gövdeyi taban çevresindeki sınır levhalarına bağlayan kaynak dikişinin durumu kritiktir. Zira büyük ya da sıcaklığı nispeten yüksek olan tanklarda bu nokta bir plastik menteşe gibi çalışır. Bunu önlemek için; kalınlığı artırmak, köse kaynağı yerine alın kaynağı yapmak, taban çevresini ayrı bir levha ile halka şeklinde dönmek gibi önlemler alınacaktır. Nitekim API 650 standardında yüksek gerilmeli tanklar ve yüksek sıcaklıklarda çalışan büyük boyutlu tanklar için bu önlemlerin hepsine yer verilmiştir. Tesiste API 650 standardına uyulacaktır. Depolama tanklarının teknik kontrolü (insception) genellikle onların hali hazır durumlarını, yıpranma hızlarını ve yıpranma nedenlerini ortaya koymak gayesiyle yapılır. Bunların bilinmesi aşağıdaki amaçların veya önlemlerin gerçekleştirilebilmesi için şarttır: a. Yangın olasılığını azaltmak ve dolayısı ile depolama kapasitesi kaybını önlemek b. Güvenli çalışma koşullarını sürdürmek 103 / 137

117 c. Tamir etmek; ya da tamir veya yenileme zamanını belirlemek d. Yıpranmayı durdurmak veya yavaşlatmak e. Yer altı suyunun, çevredeki akarsuların, denizlerin ve havanın hidrokarbonlarla ve kimyasallarla kirlenmesini önlemek Çelik depolama tanklarını ve aksesuarının yıprandıran baslıca sebep korozyondur. Dolayısı ile korozyonu algılamak ve mertebesini ölçmek tank kontrolünün temel hedefidir. Yardımcı donanım muntazam aralarla kontrol edilerek düzgün çalışır hallerini ve tankın korunmasında kendilerinden beklenen işlevi kusursuz sürdürdüklerinde emin olunmalıdır. Depolama Tanklarını hangi sıklıkla kontrol edileceği aşağıdaki faktörlere göre belirlenir. 1. Depolanan ürünün niteliği 2. Gözle yapılan bakım kontrollerin verdiği izlenim 3. Tankın kontrol için isletmeden alıkonulabilme olanağı 4. Mevcut korozyon payları ve korozyon hızları 5. Daha önceki kontrollerde belirlenen durum 6. Yapım ve tamir yöntemleri ve malzemeleri 7. Tankın tesis içindeki konumu 8. Bir arıza halinde hava ve su kirlemesi riskinin mertebesi 9. Yasal zorunluluklar Bir tankın içten ve dıştan ayrıntılı kontrolleri arasındaki zaman fasılası onun geçmişine bakılarak kararlaştırılır. Bir tankta diğerlerinden daha sık kontrolü gerektiren özel sebepler varsa onlara da uyulacaktır. İşletme koşullarının fazla korozif olmaması durumunda kontroller seyrekleştirilebilir. Aksine koşullar korozif ise kontroller sıklaştırılacaktır. Teknik kontrol sıklığının korozyon hızının gerektirdiği biçimde programlanabilmesi ancak tanka ait tüm verilerin elde bulunması ile mümkündür. Tesiste tanklara ait kayıtlar tam ve kesintisiz yapılacaktır. Tanklar seçilirken korozyona karsı dayanıklı olması için standartlara uygun et kalınlıkları seçilecek ve tankların için kumlanarak epoksi boya ile kaplanacaktır. Tankın içinin korozyona uğrama süresi dış kısmının korozyona uğrama süresinden uzun olacaktır. Tesiste tankların et kalınlıkları ve içerisinde yapılacak kumlama, epoksi boya gibi işlemler dikkate alındığında dış yüzeyinin korozyona uğrama süresi minimum 10 yıl olacaktır. İç kısmı ise daha uzun sürecektir. Tankın dış yüzeyinde olacak korozyon gözle tespit edilebilmektedir. Tesiste bulunacak pompa ve diğer makinelerle birlikte tanklarda haftada bir kez kontrol mühendisi tarafından gözlenecektir. İç kısmı ise yılda bir tankların içinin temizlenmesi sırasında kontrol edilecek ve gerektiği takdirde kumlama ve epoksi boya ile yenilecektir. Söz konusu proje kapsamında 3900 m kara hattı boyunca 2 m derinliğinde 1,5 m genişliğinde kanal açılarak boruların döşenmesi gerçekleştirilecektir. Bu işlemler sırasında önce zemine cm kum serilecek sonra etrafı darbelere dayanıklı PVC sıcak kaplama yapılmış 12 ve 14 lik borular döşenecektir. Boruların etrafı ve 5 mm lik üstüne kadar tekrar kum serilecektir. Boru hatları arasında 10 cm lik mesafe bırakılacaktır. Daha sonra kanalın diğer kısmı hafriyattan kalan malzemelerle doldurulacaktır. Bunun yanında kanal açılması sırasında su çıkması durumunda granüler malzeme ile yastıklama yapılacak, sonra kum ve boru yerleştirilecektir. Hat boyunca herhangi bir noktaya vana konulmayacaktır. 104 / 137

118 İsletmeye geçmeden önce sızdırmasızlığın test edilmesi için hat, çalışma basıncının 1,5 katı fazlasına test edilecektir. Boru hatlarının stres analizleri yapılacaktır. Boruların yıpranmasını önlemek amacıyla boru hatlarına akım verilerek metalden suya ve sudan metale iyon transferi geciktirilecektir. Böylece tüm hat katodik koruma ile emniyete alınmış olacaktır. Boru hatlarına basınç deneyleri çeşitli amaçlarla uygulanır. Bunlar yeni döşenmiş hattın sağlamlığının denenmesi, hattın tekrar isletmeye verilmesinden önce sızdırmazlığının kontrolü ve hattın teknik kontrolüdür. Boru hatlarında herhangi bir sızıntı olması durumunda, bu sızıntı basınç düşmesi ile anlaşılacak ve anında müdahale edilecektir. Sızıntı durumuna göre önce transfer işlemi durdurulacak, hattaki petrol ürünü boşaltıldıktan sonra sızıntı noktası genişletilerek tamir edilecektir. IV.7. Taşkın Önleme ve Drenaj İle İlgili İşlemler, Alınacak Drenaj Önlemleri, Dere Yataklarına Olabilecek Etkiler ve Alınacak Önlemler Proje Sahası nın konumu nedeniyle tesiste yağmur suyundan kaynaklı bir taşkın beklenmemektedir. Tesisin etrafına yapılacak drenaj kanalları sayesinde yağmur suyu toplanarak buradan seperatore sevk edilecektir. Seperatorun hacmi 50 m 3 olacağından seperatorde taşkın beklenmemektedir. Tank etrafında oluşabilecek sızıntılardan ayrıştırılan akaryakıt slop tankına gönderilecektir. Atıksular ise paket arıtma tesisinde arıtılacak tarih ve sayılı Resmi Gazetede yayınlanarak yürürlüğe giren Su Kirliliği Kontrol Yönetmeliği hükümlerine göre bertaraf edilecektir. IV.8. Proje Kapsamında, İnşaat ve İşletme Döneminde Su Temini Sistemi Planı, Suyun Nereden Temin Edileceği, Suyun Temin Edileceği Kaynaklardan Alınacak Su Miktarı Ve Bu Suların Kullanım Amaçlarına Göre Miktarları, Proje Kapsamında (inşaat ve işletme safhaları ayrı ayrı) Oluşacak Atıksuların Cins ve Miktarları, Hangi Ünitelerden Kaynaklanacakları, Fiziksel, Kimyasal ve Bakteriyolojik Özellikleri, Hangi İşlemlerle Ne Oranda Bertaraf Edileceği, (tankların periyodik temizliğine ilişkin bilgiler, temizlikte kullanılan su miktarı ve oluşan atıksuların, bertarafı da dahil), Arıtma Tesisi Yapılıp Yapılmayacağı, Yapılacaksa Arıtma Tesisinin Özellikleri, İş Akım Şeması, Arıtma Tesisinin Yerleşim Planında Gösterimi, Arıtılan Suyun Hangi Alıcı Ortama Nasıl Deşarj Edileceği, Arıtım Sonrası Ulaşılacak Değerler, Arıtma Tesisi Verimi, Deşarj Limitlerinin Tablo Şeklinde Verilmesi; Fosseptiğe İlişkin Bilgiler (boyutlandırılması, kapasitesi, boşaltma periyotları), (gerekli izinler alınmalı, izin belgeleri rapora eklenmelidir) Proje kapsamında arazi hazırlık ve inşaat aşamasında çalışacak 20 kişi için gerekli içme suyu ihtiyacı piyasadan satın alınacak damacanalarla sağlanacaktır. Kullanma suyu ihtiyacının ise Sultanköy Belediyesi su şebekesinden karşılanması planlanmaktadır. Çalışanlar için gerekli olacak içme ve kullanma suyu miktarı: Bir kişinin günlük ihtiyaç duyacağı su miktarı 150 L/gün alınarak, 20 kişi x 150 L/gün = 3000 L/gün = 3 m 3 /gün dür. Arazi hazırlık ve inşaat aşamasında ayrıca oluşacak tozlanmayı minimuma indirgemek için yapılacak sulamalarda günlük 20 m 3 su kullanılacağı kabul edilmiş olup, Sultanköy Belediyesi su şebekesinden karşılanması planlanmaktadır. 105 / 137

119 Arazi hazırlık ve inşaat aşamasında oluşacak atıksu; çalışacak personelin içme ve kullanma amacıyla ihtiyaç duyacağı su olan 3 m 3 /gün lük suyun %100 ünün atıksu oluşacağı varsayımıyla 3 m 3 /gün olacaktır. Bu atıksular paket atıksu arıtma sisteminde arıtılarak bertaraf edilecektir. İşletme Aşaması Tesisin işletme aşamasında çalışacak personel için içme ve kullanma suyuna ihtiyaç duyulacaktır. Proje kapsamında gerekli olan içme suyu damacanalarla piyasadan satın alınacaktır. Kullanma suyu ihtiyacının ise Sultanköy Belediyesi su şebekesinden karşılanması planlanmaktadır. Tesisin işletme aşamasında çalışacak personel sayısı 20 kişidir. Personel için gerekli olacak su miktarı: 20 kişi x 150 L/gün- kişi = 3000 L/gün = 3 m 3 /gün dür. İşletme aşamasında oluşacak evsel nitelikli atıksu; personelin kullanacağı içme ve kullanma suyunun %100 ünün atıksuya döneceği varsayımıyla 3 m 3 /gün dür. Tesis içerisinde sızıntı vb. sebeplerden dolayı dökülen akaryakıt seperatöre gönderilecektir. Tesise yapılacak olan yağmur suyu drenaj kanalları seperatöre bağlanacaktır. Dolayısıyla seperatöre gelen su miktarı yağış miktarına göre değişecektir. Seperatörun hacmi 65 m 3 olacağından yağıştan kaynaklı herhangi bir taşkın olması beklenmemektedir. Seperatörde yoğunluk farkından dolayı ayrılacak akaryakıt slop tankına gönderilecektir. Slop tankında biriktirilen akaryakıtın kullanılabilir kısmı türlerine uygun olarak ilgili tanklara tekrar sevk edilecek, kullanılmayan kısmı ise lisanslı geri kazanım tesisine gönderilecektir. Tesiste inşaat ve işletme aşamasında personelden kaynaklı oluşacak evsel atıksular biyolojik arıtma yöntemiyle paket arıtma tesisi aracılığıyla arıtılacaktır. Tesiste yapılması planlanan biyolojik arıtma tesisi genel prensip olarak Şekil IV.2 de yer almaktadır. Arıtma tesisi için, 45 m 2 lik alan ayrılmıştır. 106 / 137

120 ALICI ORTAMA DEŞARJ Şekil IV.2: Paket Arıtma Tesisi Tesis içerisinde sızıntı vb. sebeplerden dolayı dökülen akaryakıt yağ-su fazının ayrılması amacıyla seperatöre gönderilecektir. Tesise yapılacak olan yağmur suyu drenaj kanalları da seperatore bağlanacaktır. Dolayısıyla seperatore gelen su miktarı yağış miktarına göre değişecektir. Seperatorün hacmi 65 m 3 olarak planladığından, yağıştan kaynaklı herhangi bir taşkın olması beklenmemektedir. Seperatorde yoğunluk farkından dolayı ayrılacak akaryakıt slop tankına gönderilecektir. Slop tankında biriktirilen akaryakıtın kullanılabilir kısmı türlerine uygun olarak ilgili tanklara tekrar sevk edilecek, kullanılmayan kısmı ise lisanslı geri kazanım tesisine gönderilecektir. Seperatorde biriken atıksular paket arıtma tesisine gönderilerek arıtılacaktır. Tesis te arıtılmış olan atıksular deşarj kriterlerinin sağlanması durumunda en yakın yüzey suyuna deşarj edilecektir. Bu hususla alakalı olarak tarih ve sayılı Resmi Gazete de yayımlanan ve tarihinde yürürlüğe giren Çevre Kanununca Alınması Gereken İzin ve Lisanslar Hakkında Yönetmelik hükümleri çerçevesinde, Çevre İzin Belgesi alınacaktır. Ayrıca proje kapsamında tarih ve sayılı Resmi Gazete de yayınlanarak yürürlüğe giren Su Kirliliği Kontrolü Yönetmeliği ve ve sayılı Resmi Gazete de yayınlanarak yürürlüğe giren Su Kirliliği Kontrolü Yönetmeliği Teknik Usuller Tebliği hükümlerine uyulacaktır. Seperatörde toplanacak atıksuyun karakteristiğini proje işletmeye geçmeden belirlemek mümkün olmadığından benzer nitelikteki bir tesisin seperatorunden çıkan atıksuyun özellikleri incelenmiştir (OPET, İzmir) (bkz. Tablo IV.5). 107 / 137

121 Tablo IV.5: Benzer Tesisteki Seperator Çıkış Suyu Analiz Sonuçları Parametre Sonuç 1380 Sayılı Kanun Yönetmelik Sınır Değer (2 Saatlik kompozit numune) Yönetmelik Sınır Değer (24 Saatlik kompozit numune) BOİ (mg/l) KOİ (mg/l) AKM (mg/l) Yağ ve Gres (mg/l) 0, Fenolik Madde (mg/l) 0, Siyanür (mg/l) 0,002 0,06 0,5 0,2 Sülfür (mg/l) 0, ph 7, HC Fenol Tablo IV.5 den görüleceği gibi örnek bir akaryakıt depolama tesisinin seperator çıkış suyu analiz değerleri tarih ve sayılı Resmi Gazetede yayımlanarak yürürlüğü giren Su Kirliliği Kontrolü Yönetmeliği Tablo 11.2 Sektör Petrol Sanayi ile 1380 sayılı Su Ürünleri Kanunu Ek 6 da verilen sınır değerlerin altında kalmaktadır. Buna göre, tesiste kurulacak seperatörde oluşacak çıkış suyunun su kalite kriterlerinin de benzer özellikle olması beklenmektedir. Buna göre, seperatör çıkış suyu ve arıtma tesisi çıkış suyundan Çevre İzin Belgesinde belirlenen süreler uyarınca düzenli numuneler alınarak Su Kirliliği Kontrolü Yönetmeliği ile 1380 sayılı Su Ürünleri Kanunu Ek 6 da verilen sınır değerlere uygunluk kontrol edilerek deşarj süreci sürdürülecektir. Yönetmeliklerde belirlenen kriterlere uygunluğun sağlanmaması durumunda sorunun sebebi araştırılarak en kısa sürede çözümlenecek ve kriter sağlanıncaya kadar yüzey suyuna deşarj durdurulacaktır. Tank etrafında oluşabilecek sızıntılardan kaynaklanan atıksular seperatorde toplanarak yoğunluk farkından dolayı ayrıştırılacak, ayrıştırılan akaryakıt slop tankına gönderilecektir. İşletme aşamasında oluşacak evsel nitelikli atıksular ve seperatörden gelen atıksu Marmara Ereğlisi Beledyesi ne ait arıtma tesisinde arıtılacak tarih ve sayılı Resmi Gazetede yayınlanarak yürürlüğe giren Su Kirliliği Kontrol Yönetmeliği hükümlerine göre bertaraf edilecektir. Tank temizlikleri periyodu müşteri taleplerine bağlı olarak değişebilecek olup şu an için yılda bir kez tank temizliği yapılması planlanmaktadır. Tank temizliğinde kimyasal malzeme kullanılmayacaktır. Yalnızca yüksek basınçlı su ile temizlik yapılacaktır Tank temizliğine, tank boşalıp menhol kapakları açıldıktan sonra gas-free işlemi yapılarak başlanacaktır. İçerde gaz kontrolleri yapıldıktan sonra emin giriş izni düzenlenerek yıkama yapılacaktır. Tank temizleme çalışmalarında oluşan tank dibi atıkları ise proje alanında oluşturulacak Geçici Tehlikeli Atık Sahasında depolandıktan sonra tarih ve sayılı Resmi Gazete de yayımlanarak yürürlüğe giren Tehlikeli Atıkların Kontrolü Yönetmeliği kapsamında lisanslı araçlar ile lisanslı tesislere gönderilecektir. 108 / 137

122 IV.9. Proje Kapsamında İnşaat ve İşletme Aşamasında Meydana Gelecek Katı Atık, Tehlikeli Atık, Özel Atık, Ambalaj Atıkları vb. Her Türlü Atığın Cins ve Miktarları, Bu Atıkların Bertaraf Şekilleri, Bu Atıkların Nerelere ve Nasıl Taşınacakları veya Hangi Amaçlar İçin ve Ne Şekilde Değerlendirileceği, (tank dibi çamurlarının temizlenme periyodu, hangi kaynaktan ne miktarda çamur oluşacağı, ne şekilde taşınacağı ve bertaraf edileceği, gemilerden kaynaklı atıklar, miktarları, bertarafı), Atıkların Geçici Depolanmasına İlişkin Bilgiler, (geçici depolama alanları vaziyet planında gösterilmelidir), Atık Kabul Ünitesine Dair Bilgiler Söz konusu proje kapsamında çalışacak personelden kaynaklı evsel nitelikli katı atık oluşumu söz konusudur. Bu atıklar tarih ve sayılı Resmi Gazete de yayımlanarak yürürlüğe girmiş olan Katı Atıkların Kontrolü Yönetmeliği Hükümlerine göre biriktirilecektir. Evsel nitelikli katı atıklar Marmara Ereğlisi Belediyesi katı atık depolama alanında bertaraf edilecektir (Bkz. Ek-12). Arazi hazırlığı ve inşaat aşamalarında oluşacak hafriyat atıkları, tarih ve sayılı Resmi Gazetede yayımlanarak yürürlüğe giren Hafriyat Toprağı, İnşaat ve Yıkıntı Atıklarının Kontrolü Yönetmeliği hususlarına uyularak bertaraf edilecektir. Hafriyat atıklarının bertarafı ile ilgili olarak Marmara Ereğllisi Belediyesi ne görüş sorulmuş olup uygun görüş doğrultusunda depolanacaktır (Bkz. Ek-12). Bitkisel toprak ise hafriyat toprağından ayrı olarak depolanacak ve peyzaj amaçlı olarak kullanılacaktır. Tesiste oluşacak kağıt, karton, cam, plastik, pet şişe vb. atıklar ise tarih ve sayılı Resmi Gazetede yayınlanarak yürürlüğe giren Ambalaj ve Ambalaj Atıklarının Kontrolü Yönetmeliği hükümleri doğrultusunda ayrı olarak biriktirilecektir ve geri kazanımı mümkün olan atıkların değerlendirilmesi sağlanacaktır. Akaryakıt depolama tesisi işletmesi aşamasında evsel katı atıkların yanı sıra, tehlikeli atıklar da oluşacaktır. Bu atıklar akaryakıt depoları ve boru hatlarındaki sızıntılardan kaynaklanacak petrol atıkları ile tesiste bulunan makine ve ekipmanların bakım ve onarımı sırasında meydana gelecek atıklardan ibaret olacaktır. Akaryakıt depolama tankları ve boru hatlarındaki sızıntılardan kaynaklanacak petrol artıkları seperatörde ayrıştırılacak olup, seperatör tankının dibinde kalan ve tank dibi temizlemeleri sırasında çıkan atıklar lisanslı taşıyıcılarla lisanslı bertaraf tesisine gönderilecektir. Tehlikeli atıkların bertarafı tarih ve sayılı Resmi Gazetede yayımlanarak yürürlüğe giren Tehlikeli Atıkların Kontrolü Yönetmeliği hükümlerine uygun olarak sağlanacaktır. Tesisteki makine ve ekipmanın bakım ve onarımı sırasında tarih ve sayılı Resmi Gazetede yayınlanarak yürürlüğe giren Atık Yağların Kontrolü Yönetmeliği hükümlerine uyulacaktır. Öte yandan inşaat ve işletme aşamasında çalışacak araçların bakım, onarım ve yakıt ikmalleri tesis alanında yapılmayacak olup çevredeki tesise yakın benzinlik ve araç bakım istasyonlarında gerçekleştirilecektir. Öngörülen Proje nin inşaatı ve işletmesi sırasında oluşabilecek lastikler ise, tarih ve sayılı Resmi Gazete de yayımlanarak yürürlüğe giren Ömrünü Tamamlamış 109 / 137

123 Lastiklerin Kontrolü Yönetmeliği hükümleri uyarınca bertaraf edilmek üzere lisanslı firmalara verilecektir. İnşaat Aşamasında Oluşacak Evsel Nitelikli Katı Atıklar Proje nin inşaatı sırasında çalışacak olan işçilerden ve inşaatın özelliğine bağlı olarak yapılacak çalışmalardan kaynaklanacak katı atık oluşacaktır. Proje de çalışacak işçilerden kaynaklanacak evsel nitelikli katı atıklar aşağıda hesaplanmıştır. Birim atık miktarı: 1,34 kg/kişi-gün (TUİK - Çevre İstatistikleri, 2004) Çalışan sayısı: 20 kişi Günlük evsel katı atık miktar: 20 x 1,34 = 26,8 kg/gün İnşaat süresince oluşacak toplam katı atık miktarı 26,8 kg/gün olacaktır. İşletme Aşamasında Oluşacak Evsel Nitelikli Katı Atıklar Tesiste çalışacak 20 kişiden kaynaklı evsel nitelikli katı atık miktarı aşağıdaki şekilde hesaplanmaktadır. Birim atık miktarı: 1,34 kg/kişi-gün (TUİK - Çevre İstatistikleri, 2004) Çalışan sayısı: 20 kişi Günlük evsel katı atık miktar: 20 x 1,34 = 26,8 kg/gün Akaryakıt depolama tankları ve boru hatlarındaki sızıntılardan kaynaklanacak petrol artıkları seperatörde ayrıştırılacak olup, seperatör tankının dibinde kalan ve tank dibi temizlemeleri sırasında çıkan çamurlar lisanslı taşıyıcılarla lisanslı bertaraf tesisine gönderilecektir. Tesiste akaryakıt ürünlerinin depolandığı tankların temizliği sonucunda tank dibinden oluşan çamurlar (tortu) endüstriyel nitelikli katı atık olacaktır. Tesiste oluşacak tank dibi çamur miktarı tam olarak tahmin edilememektedir. Ancak benzer faaliyetler için 100 m 3 akaryakıt için 0,5 m 3 tank dibi çamur oluştuğu gözlenmiştir. Bu durumda tesiste her bir temizlikte ortalama 620 m 3 tank dibi çamur oluşacağı öngörülmektedir. Bu atıklar tehlikeli atık sınıfında değerlendirilmekte olup, bu atıklar tankların temizliği sırasında sızdırmaz ve paslanmaz tenekelere alınacak ve tesiste bekletilmeden aynı gün tehlikeli atık tasıma lisansı olan araçlarla lisanslı tehlikeli atık bertaraf etme tesislerine gönderilerek bertaraf edilecektir. Bu atıkların bertarafı esnasında tarih ve sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren Tehlikeli Atıkların Kontrolü Yönetmeliği hususlarına uyulacaktır. Deniz yoluyla gemilerle getirilecek ürünlerin şamandıradan çekilmesi esnasında oluşacak sızıntılara karsı, Akaryakıt transferi bir an önce durdurulacak, Sızan akaryakıtın türü, miktarı ve yayılma hızı tespit edilecektir. Deniz yoluyla gemilerle getirilecek ürünlerin şamandıradan çekilmesi esnasında ve gemilerden çıkabilecek olası yakıt, yağ gibi kimyasal kirleticilere karsı Gemilerden Atık Alınması ve Atıkların Kontrolü Yönetmeliği hükümlerine göre hareket edilecektir. Deniz yoluyla ürünlerin getirilmesi sırasında gemilerden olası yakıt, yağ gibi kimyasal kirleticilerin denize sızmaması için dikkat edilecektir. Sızma olduğu takdirde sızma olan bölgeye 110 / 137

124 bariyer içerisinde kalan kirlilik yaratacak yakıt, yağ gibi kimyasallar toplanarak alınacaktır. Ayrıca gemiden sızma olan bölge hemen onarılarak sızmanın kaynağı kesilecektir. Atıkların Kontrolü Yönetmeliği ve tarih ve sayılı Resmi Gazetede yayınlanarak yürürlüğe giren Atık Yağların Kontrolü Yönetmeliği ne uyularak Tasıma Lisansı olan araçlarla Çevre ve Orman Bakanlığından lisans almış firmalara gönderilerek bertaraf edilecektir. Akaryakıt depolama tankları ve boru hatlarındaki sızıntılardan kaynaklanacak petrol artıkları seperatorde ayrıştırılacak olup, seperator tankının dibinde kalan ve tank dibi temizlemeleri sırasında çıkan çamurlar lisanslı taşıyıcılarla lisanslı bertaraf tesisine gönderilecektir. Şamandıraya yanaşacak olan gemilerden hiçbir şekilde sıvı veya katı atık alınmayacaktır. Şamandıraya yanaşan ve şamandıradan ayrılacak olan gemilerin herhangi bir deniz kazasına karsı gemi kaptanları gerekli önlemleri alacaktır. Bu işlemler yakın çevredeki deniz trafiği göz önüne alınarak yapılacaktır. Akaryakıt transferi sırasında alınacak tedbirler ve acil eylem planı Ek-11 de verilmiştir. Proje kapsamında şamandıra ve boru hattının denizde kalan kısmının inşaatı esnasında denizde dolgu veya hafriyat yapılmayacaktır. Boru hattının inşaatı balık yumurtlama mevsimleri göz önünde bulundurularak yapılacaktır. Deniz ekosisteminde projeden kaynaklı herhangi bir değişim beklenmemektedir. Oluşan tank dibi çamurları ise Proje Sahası nda işlem sırasında oluşturulacak Geçici Tehlikeli Atık sahasında depolandıktan sonra tarih ve sayılı Resmi Gazete de yayımlanarak yürürlüğe giren Tehlikeli Atıkların Kontrolü Yönetmeliği kapsamında lisanslı araçlar ile lisanslı tesislere gönderilmektedir. IV.10. Proje Kapsamında İnşaat ve İşletme Döneminde Kullanılacak Maddelerden, Parlayıcı, Patlayıcı, Tehlikeli ve Toksik Olanların, Taşınmaları, Depolanmaları ve Kullanımları, Bu İşler İçin Kullanılacak Aletler ve Makineler, Tank Temizliğinde Kullanılan Kimyasal Maddeler Dahil Tüm Kimyasal Maddelerin Özellikleri, Miktarı, Risk Durumları, Güvenlik Bilgi Formları Proje nin inşaatı aşamasında herhangi bir patlatma işlemi yapılmayacaktır. Bu nedenle de inşaat aşamasında faaliyet alanında parlayıcı, patlayıcı, tehlikeli ve toksik madde depolanmayacaktır. İş makinelerinin ve ekipmanların yakıt ikmalleri, bakım ve onarımları akaryakıt ya da servis istasyonlarında yapılacaktır. Bu işlemlerin şantiyede yapılması durumunda araçların bakımından oluşacak; atık maddeler, atık yağlar ve benzeri petrol ürünleri kesinlikle alanda açıkta bırakılmayacaktır. Tesiste bulunan akaryakıt depolama tanklarının etrafına TS 4943 Ham Petrol Ve Petrol Ürünlerini Depolamaya Mahsus Tank Çiftliklerinde Emniyet Kuralları standardında Bölüm I.I.3 tankları seddeyle korumak başlığı altında verilen seddeyle korunmuş bütün ürün tanklarının kapasitelerinin %30 u, bu kapasite, en büyük tankın hacminden küçük olamaz kaidesine göre beton sedde inşa edilecektir. 111 / 137

125 Tanklar arası mesafe tarihli Resmi Gazetede yayımlanan Parlayıcı, Patlayıcı, Tehlikeli ve zararlı Maddelerle Çalışan işyerlerinde ve İşlerde Alınacak Tedbirler hakkındaki tüzüğe uygun olarak planlanacaktır. Söz konusu proje akaryakıt depolama tesisi olduğundan dolayı, tesiste depolanan petrol ürünleri için her türlü önlem alınacaktır. İşçi Sağlığı ve İş Güvenliği Tüzüğü nce alınması gerekli tüm önlemlere dikkat edilecek olup, is güvenlik malzemeleri ile ilgili tüm ekipman periyodik olarak gözden geçirilecek ve uyarıcı levha ve tabelalara uyulacaktır. Tesiste, parlayıcı ve patlayıcı maddeler depolanacağından, yangına karsı önlemler alınacaktır. Bu bağlamda gün ve sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Parlayıcı, Patlayıcı, Tehlikeli ve Zararlı Maddelerle Çalışılan İşyerlerinde ve İşlerde Alınacak Tedbirler Hakkında Tüzük hükümlerine uyulacaktır. Tesiste bulunan tüm tanklar, ekipmanlar ve doldurma işlemi yapan tankerlerin topraklanmaları sağlanacaktır. Tesiste kullanılan tüm makine, ekipman ve teçhizat her türlü yangın ve tehlike önleyici nitelikte seçilecektir. IV.11. Proje Kapsamında Oluşabilecek Emisyonlar (gaz, toz vb.), Gerekli Hesaplamalar, Alınacak Önlemler, (emisyon hesap ve modellemeleri planlanan tesisler ve mevcut tesislere göre kümülatif olarak yapılmalıdır) İnşaat Aşaması İnşaat aşamasında çalışacak is makinelerinde yakıt olarak motorin tüketilecek olup, inşaat aşamasında bunun dışında yakıt tüketimi söz konusu olmayacaktır. İnşaat aşamasında aynı anda aynı yerde çalışacak iş makineleri ve tüketecekleri motorin miktarı Tablo IV.6 te verilmiştir. Tablo IV.6: Hesaplamalarda Kullanılan Emisyon Faktörleri (Economopoulos, 1993) Dizel Ağır İş Vasıtaları B R M (U) TSP (kg/u) SO2 (kg/u) NOx (kg/u) CO (kg/u) VOC (kg/u) Şehir İçinde Şehir Dışında km 0,9 4,29 11,8 6 2,6 Ton Yakıt 4, km 0,9 4,15 14,4 2,9 0,8 Ton Yakıt 4, Anayollarda Sürüş km 0,9 4,15 14,4 14 0,8 Günlük 420 lt (365 kg= 0,36 ton) yakıt tüketimi ve yukarıdaki envanter katsayıları dikkate alınarak meydana gelecek emisyonların aşağıdaki gibi olacağı tahmin edilmektedir. TSP : 4,3 kg/ton yakıt x 0,36ton/gün x 1 gün/8 saat = 0,2 kg TSP/saat <1,5 kg/saat SO 2 : 20 kg/ton yakıt x 0,36 ton/gün x 1 gün/8 saat = 0,9 kg SO 2 /saat <6 kg/saat NO x : 70 kg/ton yakıt x 0,36 ton/gün x 1 gün/8 saat = 3,1 kg NO x /saat <4 kg/saat CO : 14 kg/ton yakıt x 0,36 ton/gün x 1 gün/8 saat = 0,6 kg CO/saat <50 kg/saat VOC : 4 kg/ton yakıt x 0,36 ton/gün x 1 gün/8 saat = 0,18 kg VOC/saat <3 kg/saat Hesaplanan saatlik kütlesel debi (kg/saat) değeri tarih ve sayılı Resmi Gazete de yayımlanarak yürürlüğe giren Sanayi Kaynaklı Hava Kirliliği Kontrolü Yönetmeliği Ek-2 Tablo 2.1 de verilen Normal işletme şartlarında ve haftalık iş günlerindeki işletme saatleri için 112 / 137

126 verilen kütlesel debi (kg/saat) (Baca dışındaki yerler) değerleri ile karşılaştırıldığında emisyon kütlesel debilerinin yönetmelikte verilen sınır değerlerin altında kaldığı görülmüştür. Hafriyat çalışmaları sırasında meydana gelecek toz emisyonları ile ilgili hesaplamalar ve modelleme bilgileri Bölüm IV.1 de yer almaktadır. İşletme Aşaması Kaynaklanan Sanayi kaynaklı Hava Kirliliği Kontrolü Yönetmeliği Ek-8 de verilen Emisyon İzne Tabii Tesisler listesinde, Madde 9.2.(a) Ham petrol ve petrol ürünlerinin (Fuel oil, motorin, nafta, benzin vb.) veya mineral yağlar, sıvı mineral yağı ürünlerinin depolandığı ton veya üzerinde ve ton un altında depolama tank kapasitesi olan tesisler sınıfında yer almaktadır. Aynı zamanda söz konusu depolama ve dolum tesisi Sanayi Kaynaklı Hava Kirliliği Kontrolü Yönetmeliği Ek-5 de verilen hava kirliliği açısından Kirletici Vasfı Yüksek olan Tesislerden Yirmiikinci Grup Ham Petrol, Petrol ve Akaryakıt Dolum ve Depolama Tesisleri sınıfında yer almaktadır. Tesis işletmeye geçtiğinde Ek-5 de verilen yirmikinci grup tesisleri için verilen tüm esaslara uyulacaktır. İşletme aşamasında herhangi bir yakıt kullanımı söz konusu değildir. İşletme aşamasında sadece depolama tesisinden kaynaklanabilecek petrol türevli emisyonlar (Volatile Organic Compounds Uçucu organik bileşikler VOC) söz konusudur. VOC Hesabı Akaryakıt dolum ve depolama tesislerinde, uçucu organik emisyonlar ; Tankerlere dolum işleminden, Bağlantı ekipmanlarından, Depolama tanklarının nefesliklerinden, olmak üzere üç ana baca dışı kaynaktan oluşmaktadır. Tesiste yer alan bağlantı ekipmanlarından ve nefesliklerden kaynaklı VOC emisyonları kütlesel debilerinin hesaplanmasında Kasım-1995 tarihinde gerçekleştirilen Protocol for Equipment Leak Emission Estimates (EPA 453-R/ ) adlı çalışmadan faydalanılmıştır. Tankerlere dolum işlemi sırasında meydana gelecek VOC emisyonlarının kütlesel debileri ise Çevre ve Şehircilik Bakanlığı nın Depolama/Dolum tesisleri için öngördüğü ve Sanayi Kaynaklı Hava Kirliliği Kontrolü Yönetmeliği Ek-12 de yer alan formül kullanılmıştır. LL = Dolumu yapılan 1000 gal sıvı basına oluşan dolum kaybı (lb/10 3 gal) S = Doygunluk faktörü P = Dolumu yapılan sıvının gerçek buhar basıncı (lb/inch 2, psia) M = Buharın moleküler ağırlığı (lb/lb-mole) T = Dolumu yapılan sıvının sıcaklığı ( 0 R= 0 F+460) 113 / 137

127 Tankerlere Dolum İşleminden Kaynaklı VOC Hesabı S doygunluk faktörü; dipten dolum işlemi için 0.6, yüzeyden dolum işlemi için 1,45 olarak alınmalıdır. Yüzeyden dolum yapılacağı için S değeri 1,45 alınmıştır. Dolumu yapılacak sıvının 50 0 F sıcaklıktaki buhar basıncı 2,3 psia dır. Dolumu yapılan sıvının sıcaklığı ise 50 0 F alınmıştır. ( 0 R= =510) Buharın moleküler ağırlığı 2,3 psi için 50 lb/lb-mol alınmıştır.(ap-42 Section 5.2 Transportation And Marketing Of Petroleum Liquids) LL = 4,07 lb/1000 ga Tankerlere dolum işleminden kaynaklanan uçucu organik emisyonun kütlesel debisi, denklem sonucu elde edilen değerin, tesiste saatte dolumu yapılan maksimum hacim (gal/saat) ile çarpılarak kg/saat cinsine aşağıdaki gibi hesaplanmıştır. Tesiste yer alan depolama tanklarının yılda m 3 akaryakıt depolanacağı öngörülmektedir. Bu durumda tesisin tahmini maksimum saatlik dolum kapasitesi 73 m 3 /saat olacaktır. Öncelikle lb/1000 gal değerini mg/lt çevrilirse; LL = 0,48 mg/l Dolum esnasında meydana gelecek saatlik VOC miktarı; 0,48 mg/lt x 73 m 3 /saat x 1000 lt/1 m 3 =0,035 kg VOC/saat Bağlantı Ekipmanlarından Kaynaklı VOC Hesabı Akaryakıt dolum ve depolama tesislerinde, uçucu organik emisyonların ikincil kaynağı tesiste bulunan bağlantı ekipmanlarındaki kaçaklardır. Tesiste yer alan bağlantı ekipmanlarından kaynaklı VOC emisyonları kütlesel debilerinin hesaplanmasında Kasım-1995 tarihinde gerçekleştirilen Protocol for Equipment Leak Emission Estimates (EPA 453-R/ ) adlı çalışmadan faydalanılmıştır. Emisyon faktörleri Tablo IV.7 de verilmiştir. 114 / 137

128 Tablo IV.7: Akaryakıt Dolum Ve Depolama Tesislerindeki Çeşitli Ekipmanlar İçin Ortalama Emisyon Faktörleri Ekipman Tipi Adet (max.) Emisyon Faktörü (kg/saat.kaynak) Bağlantı Ekipmanlarından Kaynaklı Toplam Emisyon (kg/saat) Vana 12 0, ,00276 Pompa Kaçakları 12 0,021 0,252 Kompresör Kaçakları 1 0,636 0,636 Basınç Tahliye Vanaları 1 0,16 0,16 Şlank 24 0, ,006 Giriş-Çıkış Hattı 12 0,0023 0,0276 Toplam 1,08 Tesiste maksimum depolama kapasite göz önüne alındığında bağlantı ekipmanlarından kaynaklı toplam 1,08 kg VOC/saat meydana gelecektir. Nefesliklerden Kaynaklı VOC Hesabı Akaryakıt dolum ve depolama tesislerinde, depolama tanklarının nefesliklerinden kaynaklanan uçucu organik emisyonu konsantrasyonu emisyon izni aşamasında anlık olarak ölçülmeden, kütlesel debileri EPA TANKS yazılımı kullanılarak hesaplanmalıdır. Bu aşamada tesiste yer alan tankların nefesliklerinden kaynaklı VOC hesabı için Kasım tarihinde gerçekleştirilen Protocol for Equipment Leak Emission Estimates (EPA 453-R/95-017) adlı çalışmada yer alan 0, kg VOC/saat emisyon faktörü kullanılarak hesaplanmıştır. Nefesliklerden kaynaklı VOC emisyonu; 12 adet akaryakıt tankı x 0, kg VOC/saat =0,00762 kg VOC/saat Yukarıda yapılan hesaplamalar sonucu tesiste maksimum depolama kapasitesi dikkate alınarak meydana gelecek VOC emisyonunun kütlesel debisi; 0,035 kg VOC/saat + 1,08 kg VOC/saat + 0,00762 kg VOC/saat =1,12 kg VOC/saat dir. Yapılan hesaplamalar sonucunda hesaplanan 1,12 kg VOC/saat kütlesel debi, Sanayi kaynaklı Hava Kirliliği Kontrolü Yönetmeliği Ek-2 Tablo 2.1 de verilen Toplam Uçucu Organik Bileşikleri için verilen 3 kg/saat değerinin altında kalmaktadır. Tesis isletmeye geçtiğinde VOC ve diğer emisyon ölçümleri yaptırılarak emisyon izni alınacaktır. Tesis bünyesinde yapılacak işlemlerde açığa çıkacak VOC emisyonları için hava kalitesinde meri mevzuatı sağlayacak şekilde faaliyet gösterilecektir. İşletme aşamasında tarih ve sayılı Resmi Gazete de yayımlanarak yürürlüğe giren Sanayi Kaynaklı Hava Kirliliği Kontrolü Yönetmeliği ve tarih ve sayılı Resmi Gazete de yayımlanarak yürürlüğe giren Hava Kalitesi Değerlendirme ve Yönetimi Yönetmeliği hükümlerine ve tarih ve sayılı Resmi Gazete de yayımlanarak yürürlüğe giren Çevre Kanununca Alınması Gereken İzin ve Lisanslar Hakkında Yönetmelik hükümlerine uyulacaktır. 115 / 137

129 IV.12. Proje Kapsamında, İnşaat ve İşletme Döneminde Ulaşım Altyapısı Planı, Bu Altyapının İnşası İle İlgili İşlemler; Kullanılacak Malzemeler, Kimyasal Maddeler, Araçlar, Makineler; Altyapının İnşaatı Sırasında Kırma, Öğütme, Taşıma, Depolama Gibi Toz Yayıcı Mekanik İşlemler, Alınacak Önlemler Proje kapsamında mevcut ulaşım altyapısı kullanılacağından yeni bir ulaşım altyapısı gerektirecek bir faaliyette bulunulmayacaktır. IV.13. Proje Kapsamında İnşaat ve İşletme Döneminde İşler Nedeni İle Meydana Gelecek Vibrasyon, Gürültü, Alınacak Önlemler, Kıyı Yapılarının İnşası Aşamasında Oluşacak Gürültünün Hesaplanması, İşletme Aşamasında Oluşacak Gürültünün Hesaplanması ve Sınır Değerler İle Karşılaştırılması, Kontrol Tedbirleri (yürürlükte bulunan Yönetmelik kapsamında yapılacak işlemler) İnşaat Aşaması Arazinin hazırlanması ve inşaat aşamasında kullanılacak olan iş makinelerinin çalışması sonucu, gürültü oluşumu söz konusu olacaktır. Faaliyet sahasında kullanılacak ekipmanların adedi ve ses gücü düzeyleri Tablo IV.8 de verilmiştir. Tablo IV.8: Proje Alanında Muhtemel Gürültü Kaynakları Adet ve Ses Gücü Düzeyleri Gürültü Kaynağı Adet Ses Gücü Düzeyleri (db) Ekskavatör Dozer Yükleyici Kamyon Transmikser Vinç Kompresör Şantiye alanlarında yapılan faaliyetten kaynaklanan çevresel gürültünün değerlendirilmesi (07:00 23:00) arasında yapılmaktadır. Alanın hazırlanmasında kullanılacak ekipmanların neden olduğu gürültü seviyesi hesaplamaları aşağıda verilmektedir. Bütün araçların aynı anda çalıştığı varsayıldığında faaliyet alanında oluşacak eşdeğer gürültü seviyesi; Lwt = 10 Log n/1 10 Lwi/10 Lwt = Toplam Ses Gücü Düzeyi Lwi = Ekipmanarın Ses Gücü Düzeyi Lwt = 116,09 dba Her bir kaynaktan oluşan gürültü seviyesinde uzaklığa göre oluşacak azalma miktarı aşağıdaki formülle hesaplanmıştır. Arazi hazırlığı döneminde oluşacak gürültü düzeyinin mesafelere göre dağılımı Tablo IV.9 de ve gürültünün mesafeye göre dağılım grafiği Şekil IV.3 ve Şekil IV.4 de verilmiştir. 116 / 137

130 Lp = Lwt + 10 Log (Q/A) A = 4πr2 Q = Yönelme Katsayısı (Yer Düzeyindeki ses kaynağının yarı küresel dağılımı, Q =1) r = Kaynaktan Uzaklık Lpt = Ses Basınç Seviyesi Tablo IV.9: Arazi Hazırlığı Döneminde Oluşacak Gürültü Düzeyinin Mesafelere Göre Dağılımı Mesafe LpT Lwt 1 105,10 116, ,10 116, ,08 116, ,56 116, ,06 116, ,12 116, ,53 116, ,20 116, ,04 116, ,01 116, ,10 116, ,05 116, ,58 116, ,08 116, ,14 116, ,56 116, ,22 116, ,06 116, ,03 116, ,12 116, ,53 116, ,20 116, ,04 116, ,01 116, ,10 116, ,58 116, ,08 116, ,14 116, ,56 116, / 137

131 Şekil IV.3: Gürültünün Mesafeye Göre Dağılım Grafiği-b Şekil IV.4: Gürültünün Mesafeye Göre Dağılım Grafiği-a Yukarıda bulunan Lgündüz değerleri; Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı tarafından hazırlanan tarih ve sayılı Resmi Gazete de yayımlanan Gürültü Yönetmeliği ile aşağıdaki tabloda verilen Tarih ve Sayılı Resmi Gazete de yayımlanarak yürürlüğe giren Çevresel Gürültünün Değerlendirilmesi ve Yönetimi Yönetmeliği nde verilen şantiye alanı için çevresel gürültü sınır değerleri karşılaştırılmıştır. Yapılan hesaplamalar neticesinde faaliyet alanında inşaat aşamasında 1. metrede oluşacak gürültü seviyesinin 105,1 dba, 10. metrede oluşacak gürültü seviyesinin 85,1 dba, 20. metrede oluşacak gürültü seviyesinin 79,08 dba, 30. metrede oluşacak gürültü seviyesinin 75,56 dba, 40. metrede oluşacak gürültü seviyesinin 73,06 dba ve 10. metrede oluşacak gürültü 118 / 137

132 seviyesinin 85,1 dba, 50. metrede oluşacak gürültü seviyesinin 71,12 dba olacağı belirlenmiştir. Buna göre 1 metre 50 metre arası mesafelerde meydana gelecek gürültü düzeyi yönetmelikte belirlenen sınır değerin üzerinde olup, gürültü seviyesinin personel üzerinde yaratabileceği olumsuz etkileri ortadan kaldırmak üzere tarih ve sayılı İşçi Sağlığı ve İş Güvenliği Tüzüğü nün 22. maddesinde belirtildiği gibi personelin kulaklık, eldiven, gözlük, maske, baret vb. iş elbiselerini kullanmaları sağlanacak ve Madde-78 de belirtilen hükümlere uyulacaktır. Ayrıca çalışacak personelin sürekli bu gürültüye maruz kalmaları engellenecektir. Bununla birlikte iş makinelerinin devamlı bakımlı tutulması sağlanacak ve gürültü konusunda Çevresel Gürültünün Değerlendirilmesi ve Yönetimi Yönetmeliği ve tarih ve sayılı İşçi Sağlığı ve İş Güvenliği Tüzüğü hükümlerine uygun olarak çalışılacaktır tarih ve sayılı Resmi Gazete de yayımlanarak yürürlüğe giren Çevresel Gürültünün Değerlendirilmesi Yönetmeliği sınır değerleri olan sırasıyla Lgündüz 70 dba, Lakşam 65 dba ve Lgece 60 dba sınır değerlerini sağladığı görülmüştür. İnşaat dönemine ilişkin çalışacak iş makinaları ve ekipmanlardan kaynaklanacak gürültünün modellenmesi sonucunda ilk 60 metre mesafede Yönetmelikte belirtilen Lgündüz 70 dba sınır değerini ve 150 metre mesafede aksam zaman diliminde 65 dba sınır değerini sağlamaktadır. Proje Sahası na en yakın yerleşim yeri yaklaşık 1,8 km doğusunda yer alan Sultanköy Belediyesi dir. Dolayısıyla projenin inşaat aşamasında tarih ve sayılı Resmi Gazete de yayımlanarak yürürlüğe giren Çevresel Gürültünün Değerlendirilmesi Yönetmeliği sınır değerlerinin aşılmayacağı modelleme sonucunda ortaya çıkmıştır. Faaliyete geçilmesi ile birlikte, ses seviyesi tarih ve sayılı Resmi Gazete de yayımlanarak yürürlüğe giren Çevresel Gürültünün Değerlendirilmesi ve Yönetimi Yönetmeliği Ek VII Tablo 4'de verilen "Ticari yapılar ile gürültüye hassas kullanımların birlikte bulunduğu alanlardan konutların yoğun olarak bulunduğu alanlar için sınır değeri Gündüz 65 dba ve Laksam 63 dba sınır değerlerini, ilk 200 metre mesafede sağlamaktadır. Lgece sınır değeri olan 55 dba ise ilk 310 metre mesafede sağlayacaktır. Mücavir alan sınırları içerisinde akşam ve gece zaman dilimlerinde ki inşai faaliyetler İl Mahalli Çevre Kurulu Kararı ile sürdürülebilmekte olup, bu zaman dilimlerinde çalışılabilmesi amacıyla faaliyetlere başlanmadan önce gerekli izinler alınacaktır. Proje kapsamında tarih ve sayılı Resmi Gazete de yayımlanarak yürürlüğe giren Çevresel Gürültünün Değerlendirilmesi Yönetmeliği ve tarih ve sayılı Resmi Gazetede yayımlanarak yürürlüğe giren Çevre Kanununca Alınması Gereken İzin ve Lisanslar Hakkında Yönetmelik hükümlerine uyulacak, çevre izin belgesi alınacak, gerekli gürültü ölçümleri yaptırılarak Tekirdağ Çevre ve Şehircilik İl Müdürlüğü ne sunulacaktır. Proje gerçekleşirken, gerek arazinin hazırlanması gerekse de inşaatların faaliyetleri sebebiyle oluşan gürültünün insan sağlığını olumsuz yönde etkilememesi için yönetmelikte öngörülen standartlara uyulacaktır. Teknik olarak makinelerdeki gürültü seviyesini daha aşağılara düşürmek mümkün olmadığından, çalışanlara pratik ve kullanılması kolay kulaklıklar verilecektir. Bunun yanında İşçi Sağlığı ve İş Güvenliği Tüzüğü ile Yapı İşlerinde İşçi Sağlığı ve İş Güvenliği Tüzüğü nde belirtilen hükümlere uyulacaktır. 119 / 137

133 İşletme Aşaması Akaryakıt Ürünleri Depolama-Dolum Tesisi Projesi nin üretim aşamasında yapılacak işlemler sadece akaryakıtın depolanması, dolumu ve dağıtılması işlemleridir. Tesise gelen petrol ürünleri üzerinde herhangi bir fiziksel ya da kimyasal işlem yapılmayacaktır. Bu nedenle tesiste oluşacak başlıca gürültü kaynakları, alanda bulunan pompalar, jeneratör, kompresör ve malzemeleri almaya gelen tankerlerin oluşturacağı gürültüdür. Alanda kullanılacak pompalar, kompresör ve jeneratör kapalı ortamda çalışacak olup, gürültünün çevreye etkisi minimum düzeyde olacaktır. Makinelerin çalışması sürekli değil, kısa süreler halinde olacaktır. IV.14. İnşaat ve İşletme Aşamasında Deniz Ortamına Olabilecek Etkiler ve Alınacak Önlemler Proje kapsamında kıyıda dolgu, iskele ve platform yapımı olmayacaktır. Proje kapsamında inşaat aşamasında deniz ortamında planlanan boru hattı çalışmaları sırasında olabilecek geçici muhtemel çevresel etkiler; Deniz ortamında boru hattı döşenmesi esnasında flora ve fazla hareketli olmayan bentik fauna tahrip olacak, daha hareketli canlılar ise çalışılan alandan geçici olarak uzaklaştırılacaktır Kısmi ve geçici olarak bulanıklık meydana gelecektir. Su yüzeyinde yüzer malzeme artıkları olabilecektir. Deniz ortamında oluşacak bulanıklığa bağlı olarak Askıda Katı Madde (AKM) konsantrasyonunda geçici olarak artış meydana gelecektir. Ancak bu çevresel etkiler belirli zaman aralıklarında ve sınırlı bir alanda olacağından denizin genel özelliklerini bozacak seviyede ve şiddette olmayacaktır. Boru hattının inşaat işlemleri balık yumurtlama mevsimleri göz önünde bulundurularak yapılacaktır. Deniz ekosisteminde projeden kaynaklı herhangi bir değişim beklenmemektedir. IV.15. Projenin Tamamlanması Sonucunda Deniz Ortamında Meydana Gelebilecek Hidrodinamik Değişiklikler, Su Sirkülasyonu Doğal Akışının Nasıl Etkileneceği ve Akıntı Sirkülasyonu Ve Su Kirliliği İlişkisi Proje kapsamında deniz ortamında herhangi bir inşaat çalışması yada kıyı yapısı yapılması planlanmadığından hidrodinamik değişiklikler, su veya akıntı sirkülasyonunun doğal akışı etkilemesi veya su kirliliği oluşması beklenmemektedir. Akaryakıt deniz altına 70 metre aralıklarla yerleştirilecek beton ağırlıklara bağlanmak suretiyle deniz tabanına oturacak ve mevcut durumda ÇED sürecini tamamlamış ve ÇED Olumlu Belgesi almış olan ÇEBİ Metal dolum tesisi ile aynı deniz dibi boru hattını kullanacaktır. Bu çalışmanın denizel ortamda önemli bir çevresel etki yaratması beklenmemektedir. 120 / 137

134 IV.16. Proje Kapsamındaki Elektrifikasyon Planı, Bu Planın Uygulanması İçin Yapılacak İşlemler ve Kullanılacak Malzemeler, Enerji Nakil Hatlarının Geçirileceği Yerler ve trafoların Yerleri, Bunların Güçleri, Elektrik İletim Hatlarının Geçtiği Alan Üzerinde Yapılacak İş ve İşlemler Tesisin içerisine kurulacak 400 kva lık trafo ile tesisin elektrik ihtiyacı karşılanacaktır. Trafonun kurulması için gerekli kurumsal işlemler tamamlanmadan işletmeye geçilmeyecektir. Projeye ait elektrifikasyon planı Ek- 12 de verilmiştir. IV.17. Projenin Mevcut Trafiği (kara, deniz vb.) Ne Şekilde Etkileyeceği, Alınacak Önlemler, Projenin Diğer Kıyı Kullanımlarına Etkileri ve Alınacak Önlemler, (proje alanı ve etrafında bulunan mevcut ve planlanan kıyı yapılarına yanaşması ve ayrılması esnasında mesafenin seyir güvenliği açısından yeterliliği, modelleme ve simülasyon çalışmaları) Projenin faaliyete geçmesiyle günde ortalama 40 kadar tanker ve 5 kadar özel araç farklı saatlerde trafiğe çıkacaktır. Bölgede mevcut karayolları göz önüne bulundurulduğunda projenin bölge trafiği üzerinde büyük artış yapması beklenmemektedir. Proje kapsamında şamandıraya ayda ortalama 2-3 gemi yanaşması beklenmekte olup seyir emniyeti, can, mal ve çevre güvenliği açısından gerekli tedbirler alınacak, gerekli yerlere gece ve gündüz ışıklı markalama işaretleri konulacaktır. Tesis uluslararası sefer yapan yüksek hızlı tekneler de dahil 500 GRT ve üzeri tonaja sahip yük gemilerine hizmet vermesi halinde isletme safhasından önce 1 Temmuz 2004 tarihinde yürürlüğe giren Uluslararası Gemi ve Liman Tesisi Güvenlik Kodu (ISPS Kod) na göre Liman Tesis Güvenlik Sertifikası için Denizcilik Müsteşarlığı na müracaat edecektir. İlgili mevzuata göre, boru hattından transfer edilen ürün miktarının tespit edilmesi amacıyla boru hattına sayaç monte edilecektir. Deniz trafiği açısından yukarıda belirtilen koşullar yerine getirildiğinde herhangi bir olumsuz etki beklenmemektedir. Proje kapsamında herhangi bir kıyı yapısı yapılmayacaktır. IV.18. Proje Kapsamında (karasal ve denizsel) Flora, Fauna, Biyolojik Çeşitlilik, Habitat Kaybı Üzerine Etkiler ve Mevcut Türlerin Korunması İçin Alınacak Önlemler Konu ile ilgili ayrıntılı bilgi Bölüm III.8 ve Bölüm IV.14 te ayrıntılı olarak verilmiştir. IV.19. Proje İçin Önerilen Sağlık Koruma Bandı Mesafesi, İlgili Planlara İşlenmesi ÇED sürecini takiben, yürürlükte bulunan İşyeri Açma ve Çalışma Ruhsatlarına ilişkin Yönetmelik kapsamında Yer Seçimi ve Tesis Kurma İzni ile Açılma izni almak için gerekli müracaatlar yapılacaktır ve belirtilen sağlık koruma bandı mesafelerine uyulacaktır. Söz konusu faaliyet alanında sağlık koruma bandı mesafesi, tanklar ile mülkiyet sınırı arasında 15 metre olarak planlanmaktadır. Tesis içerisinde boru hatlarının etrafına 7+7= 14 m olmak üzere güvenlik mesafesi bırakılacaktır. Bu kapsamda, sağlık koruma bandı mesafeleri ilgili imar müdürlüğü veya ilgili kurum tarafından imar planına işlenerek, korunacak, çevre ve toplum sağlığını olumsuz etkileyecek 121 / 137

135 hususlara karşı her türlü tedbir alınarak, ilgili mevzuatlara uyulacak ve 1/1000 ölçekli planlar ilgili idaresine onaylatılmadan hiçbir çalışma yapılmayacaktır. Tank çiftliğinin tesis sınırına yakın olan tanklarında sabit tavan tipli, soğutma su korumalı olarak motorin depolanacaktır. Proje kapsamında 1593 Sayılı Hıfzısıhha Kanununda belirtilen usul ve esaslara uyulacaktır. IV.20. İnşaat ve İşletme Sırasında Yerleşimlere Olabilecek Etkiler ve Alınacak Önlemler Proje sahası Tekirdağ İli Marmara Ereğlisi İlçesi Sultanköy Belediyesi Rakıcıyolu Mevkii sınırları dahilinde bulunmaktadır. Faaliyet alanın yerleşim yerine göre konumu gösteren 1/25000 ölçekli topoğrafik harita Ek-1 de verilmiştir. Planlanan Akaryakıt depolama ve dolum tesisine en yakın tesis yaklaşık 580 metre kuzeyde bulunan Likit Kimya yer almaktadır. Bunun yanında en yakın yerleşim yeri yaklaşık 1,8 km doğusunda yer alan (Sultanköy) Beldesi dir. Tesisin inşaat aşamasında yapılacak çalışmalardan dolayı bir miktar toz oluşumu söz konusudur. Oluşacak toz miktarı ile ilgili yapılan hesaplar Bölüm IV.I. de verilmiş olup Sanayi Kaynaklı Hava Kirliliği Kontrolü Yönetmeliği nde verilen sınır değerlerin altında kalmaktadır. Sonuç değerlerinin sınır değerlerin altında kalmasına rağmen bile oluşacak tozlanmayı minimuma indirgemek için gerekli önlemler alınacaktır. Bunlar, arazözle sulama yapmak, doldurma ve boşaltma yaparken savurma yapmamak, malzemenin taşınması sırasında üstü kapatılacaktır. İşletme aşamasında ise tesiste depolama tanklarından kaynaklı uçucu organikler söz konusudur. Bunların miktarı yapılacak ölçümlerde belirlenecek ve Sanayi Kaynaklı hava Kirliliği Kontrolü Yönetmeliği nde yer alan hususlara göre emisyon izni alınacaktır. Bölgede benzer tesisler olmasından dolayı bu tesislerden kaynaklı uçucu organikler bu zamana kadar yöre halkına olumsuz etkisi olmamıştır. Tesisin işletme aşamasında yapılacak işlem sadece petrol ürünlerinin depolanması ve dağıtılması işlemidir. Tesise gelen petrol ürünleri üzerinde herhangi bir fiziksel ya da kimyasal işlem yapılmayacaktır. Bu nedenle tesiste oluşan baslıca gürültü kaynakları, alanda bulunacak pompalar, motorlar, kompresör, jeneratör ve petrol ürünlerinin transferinde kullanılacak tankerlerin oluşturacağı gürültüdür. Petrol ürünlerini transfer edecek pompalar elektrik ile çalışacak olup, exproof motorlarla tahrik edilecektir. Alanda kullanılacak pompa, kompresör, jeneratör ve elektrik motorları kapalı ortamda çalışacak olup, gürültünün çevreye etkisinin minimum düzeyde olması beklenmektedir. Tesisin diğer çevresel etkilerinden atıksular arıtma tesisinden geçirilerek Su Kirliliği Kontrolü Yönetmeliği hususlarına uyularak bertaraf edilecektir. Katı atıklar ise türlerine göre ayrı ayrı biriktirilip evsel nitelikli atıklar Marmara Ereğlisi Belediyesi çöp depolama alanına, tehlikeli atıklar ise tehlikeli atik geri kazanım tesisine veya lisanslı tehlikeli atik bertaraf etme tesisine gönderilerek bertaraf edilecektir. Söz konusu tesisin inşaat ve işletme aşamalarında gerekli çevresel önlemler alındığında, tesisin en yakın yerleşim yerine herhangi bir olumsuz etkisi beklenmemektedir. 122 / 137

136 IV.21. Nüfus Hareketleri (inşaat ve işletme döneminde sağlanacak istihdam, ekonomik değişiklikler, göç hareketi) Proje kapsamında inşaat ve işletme aşamasında 20 kişinin istihdam edilmesi planlanmaktadır. İnşaat ve isletme aşamalarında çalışacak personelin yöre halkından sağlanılmasına çalışılacaktır. Proje kapsamında çalıştırılacak personelin yöre halkından temin edileceği düşünüldüğünde bölgeye bir göç beklenmemektedir. Projenin faaliyete geçmesiyle basta Marmara Ereğlisi ve Sultanköy olmak üzere Marmara Bölgesi ve ülkemize ekonomik ve sosyal bir katkı sağlayacaktır. IV.22. Boru Hattı, Depo Sahasının ve Kıyı Yapısının Çevrelerindeki Mevcut Tesislerle Etkileşimi Proje Alanı Tekirdağ İl Genel Meclisi nin tarih ve 125 Nolu kararı ile ve Tekirdağ Belediye Meclisi nin tarih ve 308 sayılı kararı ile onaylanan 1/ ölçekli Tekirdağ İl Çevre Düzeni Planı nda Enerji Depolama ve Üretim Alanı olarak belirlenmiştir. Proje, amacına uygun planlı bir alanda tasarlanmış olduğundan yakınındaki yerleşim yerlerine olumsuz bir etki beklenmemektedir. Akaryakıt Depolama Projesinin inşaatı sırasında tasıma ve kazı işlemleri sırasında toz emisyonu oluşacaktır. Toz çıkışları alüvyonal zeminlerde daha fazla, pekişmiş zeminlerde ise daha az, kayalık zeminlerde ise çok daha az olacaktır. Projenin inşaatı süresince yaz aylarında sürekli olarak arazöz ile spreyleme yapılarak toz emisyonu önlenecektir. Kamyon ve diğer taşıma araçlarının üzerlerinin branda ile örtülü olması sağlanacaktır. Ayrıca projenin inşaatı esnasında Sanayi Kaynaklı Hava Kirliliği Kontrolü Yönetmeliği hükümlerine uyulacaktır. Petrol ürünlerini transfer edecek pompalar elektrik ile çalışacak olup, exproof motorlarla tahrik edilecektir. Alanda kullanılacak pompa, kompresör, jeneratör ve elektrik motorları kapalı ortamda çalışacak olup, gürültünün çevreye etkisinin minimum düzeyde olması beklenmektedir. Proje kapsamında herhangi bir kıyı yapısı bulunmayacaktır. IV.23. Boru Hattının ve Bu Boru Hattına Ait Bakım Onarım Çalışmalarının Mevcut Altyapı Tesislerine Muhtemel Etkileri Boru hattının bakım onarım çalışmaları periyodik olarak İmar İnşaat Taahhüt ve Ticaret Limited Şirketi tarafından ilgili servislere yaptırılacaktır. Yapılacak bakım ve onarım çalışmalarının mevcut altyapı tesislerine olumsuz bir etkisi beklenmemektedir. IV.24. Proje Kapsamında Yüzey Sularına (mevcut su kaynaklarına) ve Yeraltısuyuna Etkiler ve Alınacak Tedbirler Proje kapsamında oluşacak atıksular, inşaat aşamasında çalışacak personelin içme ve kullanma amaçlı ihtiyaç duyacağı suyun kullanımdan sonra oluşacak evsel nitelikli atıksular olup, işletme aşamasında ise evsel nitelikli atıksular ve seperatorden çıkan atıksulardan ibaret olacaktır. İnşaat ve işletme aşamasında oluşacak evsel nitelikli atıksular, paket atıksu arıtma sisteminde arıtılacak sonrada alıcı ortama deşarj edilecektir. Projede 31 Aralık 2004 tarih ve sayılı resmi 123 / 137

137 gazete de yayımlanarak yürürlüğe giren Su Kirliliği Kontrolü Yönetmeliği hükümlerine uygun olarak bertaraf edilecektir. Proje Sahası nın konumu nedeniyle tesiste yağmur suyundan kaynaklı bir taşkın beklenmemektedir. Tesisin etrafına yapılacak drenaj kanalları sayesinde yağmur suyu toplanarak buradan seperatore sevk edilecektir. Seperatorun hacmi 50 m 3 olacağından seperatorde taşkın beklenmemektedir. Tank etrafında oluşabilecek sızıntılardan ayrıştırılan akaryakıt slop tankına gönderilecektir. Atıksular ise paket arıtma tesisinde arıtılacak tarih ve sayılı Resmi Gazetede yayınlanarak yürürlüğe giren Su Kirliliği Kontrol Yönetmeliği hükümlerine göre bertaraf edilecektir. IV.25. Tesisin Faaliyeti Sırasında Çalışacak Personel ve Bu Personele Bağlı Nüfusun Konut ve Diğer Sosyal/Teknik Altyapı İhtiyaçlarının Nerelerde ve Nasıl Temin Edileceği Proje kapsamında inşaat ve isletme aşamasında 20 kişi çalışması beklenmektedir. Çalıştırılacak personelin konut ve sosyo/teknik altyapı ihtiyaçları Sultanköy ve Marmara Ereğlisi İlçesinden karşılanacaktır. Proje kapsamında çalışacak personel ve bu personele bağlı nüfusun kullanması amacıyla lojman inşa edilmeyecektir. Dolayısıyla tesiste çalışacak personel kendi imkanlarıyla konut ihtiyacını karşılayacaktır. IV.26. Proje Kapsamında İnşaat ve İşletme Döneminde İnsan Sağlığı ve Çevre Açısından Riskli ve Tehlikeli Olanlar, Alınacak Önlemler, İnşaat ve İşletme Sırasında Çalışanların Sağlık ve Güvenlik Tedbirleri m 3 kapasiteli Akaryakıt Depolama Tesisinde, inşaat ve isletme aşamasında çalışacak personelin meydana gelebilecek kazalardan korunması amacıyla baret, gözlük, kemer, izole ayakkabı emniyet kemeri vb. kişisel koruyucu malzemeler verilecek ve kullanmaları sağlanacaktır Sayılı İş Kanunu tarih ve sayılı Resmi Gazete de yayımlanarak yürürlüğe giren İş Sağlığı ve Güvenliği Yönetmeliği ile belirtilen hükümlere ve tarihli Resmi Gazete de yayımlanarak yürürlüğe giren Parlayıcı, Patlayıcı, Tehlikeli ve Zararlı Maddelerle Çalışan İşyerlerinde ve İşlerde Alınacak Tedbirler Hakkında Tüzük hükümlerine uyulacaktır. Çalışanların inşaat ve işletme safhalarında kişisel koruyucu malzeme kullanmaları sağlanacaktır. Proje nin inşaat aşamasında olabilecek muhtemel kazalara karşı öncelikle işçilerin eğitilmesi ve bilgilendirilmesi sağlanacaktır. İnşaat alanında personelin ulaşabileceği bir alanda acil durum telefonları hazır bulundurulacaktır. Tehlike ve güvenlik ile ilgili pano ve levhalar hazırlanacaktır. İnşaat alanından kontrolsüz bir şekilde malzeme yer değişikliği gerçekleştirilmeyecektir. Vinç ile yapılan çalışmalar sırasında vinçten kaynaklanabilecek kazaların önlenmesi amacıyla bu alanlarda kontrolsüz geçişler önlenecektir. Ağır is makinalarının herhangi bir acil duruma ne şekilde müdahale edecekleri önceden planlanacak ve is makinalarının park alanları acil durumlar göz önünde bulundurularak tespit edilecektir. İlgili ekipmanın düzenli olarak bakım ve kontrolleri sağlanacaktır. 124 / 137

138 Ek-11 de verilen jenerik acil eylem planı geliştirilerek detaylandırılacak ve tesise özel kapsamlı Acil Müdahale Planı hazırlanacaktır. Acil Müdahale Planı, acil müdahale ekiplerinin listesini, güvenlik araç ve gereçlerinin yerlerini, kaçış prosedürlerini ve yolları kapsayacaktır. İşçilerin olası kazalardan etkilenmesi durumuna tesiste gerekli tüm ilk yardım malzemeleri hazır bulundurulacaktır. Kaza anında kazazedenin proje sahasına en yakın sağlık birimine ulaştırılması sağlanacaktır. İnşaat aşamasında proje alanında bekçi bulundurulacaktır. Olası deprem durumlarında isçilerin can güvenliğini korumaları hususunda gerekli eğitimler verilecektir. Proje kapsamında yapılacak her yapı Deprem Yönetmeliği ne uygun yapılacaktır. İnşaat alanın etrafı koruyucu ve proje sahasında girişin kontrol edilebilmesini sağlayan panolarla çevrili olacaktır. Proje kapsamında makine ve ekipmanların düzenli aralıklarla bakım ve onarımları yapılarak olası kaza riskleri azaltılmış olacaktır. Ayrıca tüm ünitelere gerekli uyarı ve bilgilendirme levhaları asılacaktır. Tesiste acil çıkış ve yangın söndürme teçhizatları bulundurulacaktır. Olası acil durumlara karsı yönetim planı oluşturulacak görev bölümü ve eğitim çalışmaları yapılacaktır. Tehdit altında bulunan alanlarda kişiler tehlike durumunda konu ile ilgili önceden uyarılacaktır. Herhangi bir nedenle ortaya çıkan yangınlarda ilk müdahale için sahada yangından korunma sistemi bulundurulacaktır. Proje Alanı nda inşaat ve işletme dönemlerinde herhangi bir nedenle oluşacak olan alevlenmelerin önüne geçilmesi için ilk olarak sahada çalışacak olan personele gerekli eğitimler verilecektir. Proje kapsamında, çevre ve toplum sağlığını olumsuz etkileyecek hususlar engellenecek olup, yangın ve patlamalara karsı gerekli tedbirler alınacaktır. IV.27. Detaylı Acil Eylem Planı (kıyı hattı, depolama tesisi ve diğer ünitelerde meydana gelebilecek (yükleme-boşaltma dahil) Muhtemel Kaza, Yangın (zemin iyileştirilmesi ve deprem esnasında ortaya çıkabilecek yangın dahil), Patlama, Deprem ve Sabotaja Karşı; Dökülme ve Sızmalara Karşı Alınması Gerekli Önlemler), Alınmış ve Alınacak İzinler İmar İnşaat Taahhüt ve Ticaret Limited Şirketi tarafından yapılması planlanan m 3 kapasiteli Akaryakıt Depolama Tesisi, Boru Hattı Sistemi projesine ait Acil Eylem Planı Ek- 11 de verilmiştir. 125 / 137

139 IV.28. Proje Alanında Peyzaj Öğeleri Yaratmak veya Diğer Amaçlarla Yapılacak Saha Düzenlemelerinin (ağaçlandırmalar, yeşil alan düzenlemeleri vb.) Ne Kadar Alanda Nasıl Yapılacağı Bunu İçin Seçilecek Bitki ve Ağaç Türleri vb. ve Var İse Peyzaj Projesi Ülkemizin de taraf olduğu Avrupa Peyzaj Sözleşmesi nde de belirtildiği üzere Peyzaj Yönetimi sürdürülebilir kalkınma açısından yapılan faaliyetlerdir. Bu faaliyetler, peyzajın düzenli bakımını yaparak sosyal, ekonomik ve çevresel süreçler sonucunda meydana gelen değişikliklere kılavuzluk eder ve uyumlaştırır. Sahada yapılacak olan peyzaj çalışmalarındaki amaç, hem proje alanının görsel perdelenmesini sağlamak, hem de isletme için güzel bir alan yaratmaktır. Bu amaçla bölgenin iklim koşulları dikkate alınarak peyzaj çalışmaları gerçekleştirilecektir. Proje Alanı Tekirdağ İl Genel Meclisi nin tarih ve 125 Nolu kararı ile ve Tekirdağ Belediye Meclisi nin tarih ve 308 sayılı kararı ile onaylanan 1/ ölçekli Tekirdağ İl Çevre Düzeni Planı nda Enerji Depolama ve Üretim Alanı içerisinde kalmaktadır (Bkz.Ek-3). Bu nedenle, faaliyet ömrünü tamamladıktan sonra yeni bir yatırım konusunda veya mevcut tesisin modernizasyonu konusunda yatırımcı tarafından sahanın gelecekteki kullanım sekline karar verilecektir. IV.29. İşletme Faaliyete Kapandıktan Sonra Olabilecek ve Süren Etkiler (arazi ıslahı, rehabilitasyon çalışmaları, mevcut yeraltı ve yüzeysel su kaynaklarına etkileri, olabilecek hava emisyonları) ve Bu Etkilere Karşı Alınacak Önlemler Arazi Islahı İşletme faaliyete kapandıktan sonra tesis yeri, onaylı imar planında sanayi bölgesinde kaldığı için sanayi amaçlı kullanıma devam edilebilir, bu amaçla kullanılmaz ise proje sahasındaki arazi ıslah çalışmaları, faaliyetin durdurulup, tesis ünitelerinin kaldırılmasından hemen sonra başlayacaktır. Ayrıca tesise tankların sökülmesinden önce tanklar içleri yıkanacak ve bu suların yüzey ve yer altı sularına karışmadan slop tankında biriktirilecek. Faaliyetin durdurulup isletme binalarının yıkılmasından sonra arazi ıslah çalışmalarına başlanacaktır. Bu çalışmalar kapsamında, alan tesviyesi, sekilendirilmesi ve teraslama işlemleri yapılacaktır. Yüzey drenajı kontrol edilecek, yağışlar neticesinde, sahada su birikmesini önleyecek şekilde yağmur suyu kanalları açılacaktır. Söz konusu çalışmalar sonunda, saha, yeşillendirme çalışmalarına uygun hale gelmiş olacaktır. Rehabilitasyon Çalışmaları İşletme sona erdiğinde tadilatla tesis yeri başka bir sanayi amaçlı kullanılabilir. Sanayi amaçlı kullanılmaması durumunda proje sahasındaki rehabilitasyon çalışmaları arazi, ıslah edilip stabil bir hale getirildikten hemen sonra başlayacaktır. Arazi ıslah çalışmaları sonunda bitki ekimine uygun hale getirilen saha, yörenin doğal vejetasyonuna uygun bir şekilde yeşillendirilecektir. Mevcut Su Kaynaklarına Etkiler Söz konusu faaliyetin bulunduğu yere en yakın yüzeysel su kaynağı yaklaşık 2,3 km doğusunda yer alan Kınıklı Deresi ve 3,6 km batısındaki Bağlar Deresi dir. Tesis isletmeye kapandıktan sonra bu kaynağa olabilecek herhangi bir etki söz konusu değildir. İşletmeye kapatıldıktan sonra arazide herhangi bir katı ve sıvı atık bırakılamayarak bunların yer altı sularını etkilemesi önlenecektir. 126 / 137

140 Boru hatlarının isletmeye kapatılmasında ise günün mevzuatlarına uygun olarak yapılar kaldırılacaktır. Olabilecek Hava Emisyonları Tesisin isletmeye kapatılması sırasında yapılacak çalışmalardan dolayı bir miktar toz oluşumu söz konusudur. Bu aşamada tozlanmayı önlemek için gerekli her türlü önlem (sulama, doldurma boşaltma esnasında savurma yapılmaması, tasıma esnasında araçların üzerinin branda ile kapatılması vb.) alınacaktır. Tesisin isletmeye kapatılmasından sonra mevcut hava kalitesine olumsuz bir etkinin olması söz konusu değildir. 127 / 137

141 V. HALKIN KATILIMI (Halkın katılımı sonrasında proje kapsamında yapılan değişiklikler, bu konuda verilebilecek bilgi ve belgeler) V.1. Projeden Etkilenmesi Muhtemel Halkın Belirlenmesi ve Halkın Görüşlerinin Çevresel Etki Değerlendirmesi Çalışmasına Yansıtılması İçin Önerilen/Kullanılan Yöntemler tarih ve sayılı Resmi Gazete de yayımlanarak yürürlüğe giren ÇED Yönetmeliği uyarınca, Proje den etkilenmesi olası halkı, yatırım hakkında bilgilendirmek, Proje ye ilişkin görüş ve önerilerini almak üzere proje sahibi tarafından, Çevre ve Şehircilik Bakanlığı ve İl Müdürlüğü ile mutabakat sağlanarak, tarihinde saat da Marmara Ereğlisi Belediyesi Düğün Salonu nda Halkın Katılımı Toplantısı düzenlenmiştir. Toplantı öncesinde Tekirdağ Valiliği İl Çevre ve Şehircilik Müdürlüğü ile toplantı yeri ve saati hakkında görüşmeler yapılmış, Proje Alanı na en yakın, nüfusça en kalabalık ve ilgili halkın kolaylıkla ulaşabileceği Marmara Ereğlisi Belediyesi Düğün Salonu toplantı yeri olarak seçilmiştir. Toplantı yeri, tarihi ve saati hakkında uygun araçlarla duyurular yasal süreler içinde gerçekleştirilmiştir tarihinde Yerel ve Ulusal Gazete de toplantıya ilişkin ilanlar yayımlanmış, ayrıca , ve tarihlerinde Belediye ses yayın cihazı ile ilan yaptırılarak ilgili tüm halk toplantıya davet edilmişlerdir. V.2. Halkın Projeye İlişkin Endişe, Görüş/Önerileri ve Konu İle İlgili Değerlendirmeler Tekirdağ Valiliği Çevre ve Şehircilik İl Müdürlüğü başkanlığında gerçekleştirilen toplantıda, projeni halka anlatılabilmesi, görüş ve önerilerinin alınabilmesi amacıyla öncelikle proje hakkında hazırlanmış olan bir sunum ile bilgilendirme yapılmıştır. Toplantıya komisyon üyesi çeşitli resmi kurum ve kuruluşların temsilcileri ile birlikte kişilik bir halk topluluğu katılarak proje hakkında bilgilendirilmiştir. Gerçekleştirilen toplantıya ilişkin görüntüler Fotoğraf V.I, Fotoğraf V.II ve Fotoğraf V.III te sunulmuştur. 128 / 137

142 Fotoğraf V.I: Halkın Katılımı Toplantısı - 1 Fotoğraf V.II: Halkın Katılımı Toplantısı / 137

143 Fotoğraf V.III: Halkın Katılımı Toplantısı 3 Bilgilendirme amaçlı sunumun bitmesi sonrasında halkın görüş ve önerilerinin alınabilmesi için soru cevap kısmına geçilmiştir. Yörede söz konusu projeye benzer farklı tesislerin olması sebebiyle, yöre halkı projeye aşina olduklarını ancak yangın, sel gibi doğal afetler ve petrol taşıma sisteminin nasıl olacağı konularında sorular yöneltmişler ve proje kapsamında işçi istihdamının yöre halkına öncelik verilmesini istemişlerdir. Yöneltilen sorular ve istekler, Envy Enerji ve Çevre Yatırımları A.Ş ve yatırımcı firma olan İmar İnşaat Taahhüt ve Ticaret Limited Şirketi yetkilileri tarafından yanıtlanmış ve söz konusu soru cevap ve istekler Tekirdağ İl Çevre ve Şehircilik Müdürlüğü tarafından tutanak altına alınmıştır. Toplantı sonrasında komisyon üyesi resmi kurum ve kuruluşların temsilcilerine, projenin gerçekleştirilmesi planlanan alan gösterilmiş ve saha üzerinde bilgiler verilmiştir. V.3. Görüşlerine Başvurulan Proje İlgili Taraflar ve Görüş/Önerileri ve Konu İle İlgili Değerlendirmeler Halkın katılımı toplantısı Tekirdağ Çevre ve Şehircilik İl Müdürlüğü başkanlığında gerçekleştirilmiş olup, toplantıya Orman ve Su İşleri Bakanlığı Doğa Koruma Genel Müdürlüğü, Marmara Ereğlisi Belediye Başkanlığı gibi kurumlar katılmış olup, bu toplantıda herhangi bir görüş ve/veya öneri bildirmemişlerdir. 130 / 137

144 V.4. Görüşlerine Başvurulması Öngörülen Diğer Taraflar Bu konuda eklenecek herhangi bir husus yoktur. V.5. Bu Konuda Verebileceği Diğer Bilgi ve Belgeler Bu konuda eklenecek herhangi bir husus yoktur. 131 / 137

145 VI. YUKARIDA VERİLEN BAŞLIKLARA GÖRE TEMİN EDİLEN BİLGİLERİN TEKNİK OLMAYAN BİR ÖZETİ Batı Marmara bölgesindeki akaryakıt ihtiyacını sürekli ve süratli bir şekilde karşılamak, için Tekirdağ İli Marmara Ereğlisi İlçesi Sultanköy Belediyesi Rakıcıyolu Mevkii nde İmar İnşaat Taahhüt ve Ticaret Ltd. Şti tarafından yaklaşık m3 lük bir akaryakıt depolama tesisi ve boru hattı yapılması planlanmaktadır. Projenin gerçekleştirileceği alan İmar İnşaat Taahhüt ve Ticaret Ltd. Şti ne ait F19C3 paftasında, 10359, 10360, 10361, ve numaralı parsellerde yer almaktadır. Proje yaklaşık 9,11 ha lık bir alan üzerinde gerçekleştirilecektir. Alana ait tapu belgeleri Ek-1 de ve tesise ait genel vaziyet planı Ek-2 de verilmiştir. Söz konusu proje alanı; Tekirdağ İl Genel Meclisi nin tarih ve 125 Nolu kararı ve Tekirdağ Belediye Meclisi nin tarih ve 308 sayılı kararı ile onaylanan 1/ ölçekli Tekirdağ İli Çevre Düzeni Planı nda Enerji Depolama ve Üretim Alanı olarak belirlenmiştir (bkz. Ek-3) tarihinde T.C. Çevre ve Şehircilik Bakanlığı tarafından onaylanan 1/ ölçekli Trakya Alt Bölgesi Ergene Havzası Revizyon Çevre Düzeni Planı nda proje alanı tarım alanı niteliğinde görülmektedir (bkz. Ek-3). Söz konusu proje ile deniz yolu ile gelen akaryakıt şamandıra sistemi ile alınacak ve boru hattı ile akaryakıt türüne göre ilgili tanklarda depolanacaktır. Proje kapsamında yapılması planlanan akaryakıt depolama projesi ile birlikte 12 ve 14 çapında iki adet boru hattı yapılması da planlanmaktadır. Yapılacak olan boru hattı kara tarafında 3900 metre uzunluğunda ve deniz tarafında ise şamandıra ile kara tesisleri arasındaki bağlantıyı sağlamak amacıyla yaklaşık 3000 metre uzunluğunda olacaktır (bkz. Ek-1). Boru hattı ile bağlantı sağlanacak olan şamandıra sistemi Standart Petrol e aittir ve İmar İnşaat Taahhüt ve Ticaret Ltd. Şti ile Standart Petrol arasında şamandıra sistemi ve boru hattı kullanımı ile alakalı bir iş birliği sözleşmesi imzalanmıştır (Bkz. Ek- 7). Tesisin proje ömrü 25 yıl olarak planlanmaktadır. Ancak bakım ve revizyon çalışmaları ile teknolojik gelişmeler takip edilerek hedeflenen proje ömrü uzatılabilecektir. Projenin inşaat aşamasında ihtiyaç duyulan su tankerlerle taşınacaktır. İşletme aşamasında ihtiyaç duyulacak kullanma suyu şebeke suyundan temin edilmesi planlanmaktadır. Tesiste inşaat ve işletme aşamasında personelden kaynaklı oluşacak atık sular, paket arıtma tesisi aracılığıyla arıtılacaktır. Tesis içerisinde sızıntı vb. sebeplerden dolayı dökülen akaryakıt seperatöre gönderilecektir. Slop tankında biriktirilen akaryakıtın kullanılabilir kısmı türlerine uygun olarak ilgili tanklara tekrar sevk edilecek, kullanılmayan kısmı ise lisanslı geri kazanım tesisine gönderilecektir. Seperatorde biriken su atık sular paket arıtma tesisi aracılığıyla arıtılacaktır. Tesis te arıtılmış olan atık sular ile ilgili olarak tarih ve sayılı Resmi Gazete de yayımlanan ve tarihinde yürürlüğe giren Çevre Kanununca Alınması Gereken İzin ve Lisanslar Hakkında Yönetmelik hükümleri çerçevesinde, Çevre İzin Belgesi alınacaktır. 132 / 137

146 Projenin arazi hazırlık ve inşaat aşamalarında yapılacak hafriyat atıkları tarih ve sayılı resmi gazetede yayımlanarak yürürlüğe giren Hafriyat Toprağı, İnşaat ve Yıkıntı Atıklarının Kontrolü Yönetmeliği ne uygun olarak bertaraf edilecektir. İnşaat ve işletme sırasında kullanılan araçların bakım-onarımı, yağ ve filtre değişimi lisanslı servislerde yapılacaktır. İnşaat ve işletme aşamasında çalışacak araçların bakım ve onarımları tesis alanında yapılmayacak olup tesise yakın çevredeki araç bakım istasyonlarında gerçekleştirilecektir. Araçlar ve makineler için bakım ve yakıt ikmallerinin yapılmasında tarih ve sayılı Resmi Gazetede yayınlanarak yürürlüğe giren Atık Yağların Kontrolü Yönetmeliği ne uyulacaktır. ÇEBİ Metal Sanayi Ticaret A.Ş tarafından yapılması planlanan akaryakıt depolama tesisinde bulunan depolama tankları, dolum kolları ve bağlantı kollarından kaynaklanan uçucu organik bileşik (VOC) emisyonları ve proje inşaat aşamasında toz emisyonu oluşması söz konusu olacaktır. Proje kapsamında Endüstri tesislerinden Kaynaklanan Hava Kirliliğinin Kontrolü Yönetmeliği ne uygun olacaktır. Söz konusu proje kapsamında çalışacak personelden kaynaklı evsel nitelikli katı atık oluşumu söz konusudur. Bu atıklar yürürlükte bulunan Katı Atıkların Kontrolü Yönetmeliği hükümlerine göre biriktirilecek olup Sultanköy Belediyesi tarafından bertaraf edilecektir. İnşaat aşamasında oluşacak evsel nitelikli katı atıkların toplanması, depolanması, geri kazanımı ve bertarafı tarih ve sayılı Resmi Gazete de yayımlanarak yürürlüğe giren Katı Atıkların Kontrolü Yönetmeliği nde belirtilen ilgili maddelere göre yapılacaktır. Proje kapsamında oluşacak gürültü arazinin hazırlanması aşamasında çalışacak olan makine ve ekipmanlardan, inşaat ve işletme aşamasında ise araçlardan kaynaklanacaktır. Proje kapsamında gerçekleştirilecek faaliyetler, tarih ve sayılı Resmi Gazete de yayımlanarak yürürlüğe giren Çevresel Gürültünün Değerlendirilmesi ve Yönetimi Yönetmeliği ne uygun olarak gerçekleştirilecektir tarih ve sayılı Resmi Gazete de yayımlanarak yürürlüğe giren 2872 sayılı Çevre Kanunu ve tarih ve sayılı Resmi Gazete de yayımlanarak yürürlüğe giren 5491 sayılı Çevre Kanununda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun ile bu kanuna bağlı olarak çıkmış/çıkacak tüm Yönetmelik hükümlerine uyulacak olup, mer i mevzuat kapsamında ilgili kurum ve kuruluşlardan gerekli izinler alınacaktır. Proje kapsamında yapılacak tüm çalışmalarda tarih ve 644 sayılı Çevre ve Şehircilik Bakanlığının Teşkilat ve Görevleri Hakkında Kanun Hükmünde Kararname hükümlerine uyulacaktır. nin inşaat ve işletme süreci boyunca uyulacak kanun ve yönetmeliklerin bir kısmı aşağıda sıralanmaktadır: 2872 sayılı Çevre Kanunu ( tarih ve sayılı Resmi Gazete de yayımlanarak yürürlüğe girmiştir.) 5491 sayılı Çevre Kanununda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun ( tarih ve sayılı Resmi Gazete de yayımlanarak yürürlüğe girmiştir.) 4857 sayılı İş Kanunu 133 / 137

147 ( tarih ve sayılı Resmi Gazete de yayımlanarak yürürlüğe girmiştir.) İlgili İş Sağlığı ve Güvenliği Mevzuatı 1380 sayılı Su Ürünleri Kanunu ( tarih ve sayılı Resmi Gazete de yayımlanarak yürürlüğe girmiştir.) 5403 sayılı Toprak Koruma ve Arazi Kullanımı Kanunu ( tarih ve Resmi Gazete de yayımlanarak yürürlüğe girmiştir.) Su Kirliliği Kontrolü Yönetmeliği ( tarih ve sayılı Resmi Gazete de yayımlanarak yürürlüğe girmiştir.) Su Kirliliği Kontrolü Yönetmeliğinde Değişiklik Yapılmasına Dair Yönetmelik ( tarih ve sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe girmiştir.) Toprak Kirliliğinin Kontrolü ve Noktasal Kaynaklı Kirlenmiş Sahalara Dair Yönetmelik ( tarih ve sayılı Resmi Gazete de yayımlanarak yürürlüğe girmiştir.) Hafriyat Toprağı, İnşaat ve Yıkıntı Atıklarının Kontrolü Yönetmeliği ( tarih ve sayılı Resmi Gazete de yayımlanarak yürürlüğe girmiştir.) Çevresel Gürültünün Değerlendirilmesi ve Yönetimi Yönetmeliği (2002/49/EC) ( tarih ve sayılı Resmi Gazete de yayımlanarak yürürlüğe girmiştir.) Gemilerden Atık Alınması ve Atıkların Kontrolü Yönetmeliği ( tarih ve sayılı Resmi Gazete de yayımlanarak yürürlüğe girmiştir) Deprem Bölgelerinde Yapılacak Binalar Hakkında Yönetmelik ( tarih ve sayılı Resmi Gazete de yayımlanarak yürürlüğe girmiştir.) Binaların Yangından Korunması Hakkında Yönetmelikte Değişiklik Yapılmasına Dair Yönetmelik ( tarih ve sayılı Resmi Gazete de yayımlanarak yürürlüğe girmiştir.) Atık Pil ve Akümülatörlerin Kontrolü Yönetmeliği ( tarih ve sayılı Resmi Gazete de yayımlanarak yürürlüğe girmiştir.) Ambalaj Atıklarının Kontrolü Yönetmeliği ( tarih ve sayılı Resmi Gazete de yayımlanarak yürürlüğe girmiştir.) Tıbbi Atıkların Kontrolü Yönetmeliği ( tarih ve sayılı Resmi Gazete de yayımlanarak yürürlüğe girmiştir.) Tıbbi Atıkların Kontrolü Yönetmeliğinde Değişiklik Yapılmasına Dair Yönetmelik ( tarih ve sayılı Resmi Gazete de yayımlanarak yürürlüğe girmiştir.) Parlayıcı, Patlayıcı, Tehlikeli ve Zararlı Maddelerle Çalışılan İşyerlerinde ve İşlerde Alınacak Tedbirler Hakkında Tüzük ( tarih ve sayılı Resmi Gazete de yayımlanarak yürürlüğe girmiştir.) Patlayıcı Ortamların Tehlikelerinden Çalışanların Korunması Hakkında Yönetmelik ( tarih ve sayılı Resmi Gazete de yayımlanarak yürürlüğe girmiştir.) İşyeri Açma ve Çalışma Ruhsatlarına İlişkin Yönetmelik ( tarih ve sayılı Resmi Gazete de yayımlanarak yürürlüğe girmiştir.) Tehlikeli Atıkların Kontrolü Yönetmeliği ( tarih ve sayılı Resmi Gazete de yayımlanarak yürürlüğe girmiştir.) Tehlikeli Atıkların Kontrolü Yön. Değişiklik Yapılmasına Dair Yönetmelik ( tarih ve sayılı Resmi Gazete de yayımlanarak yürürlüğe girmiştir.) Çevresel Etki Değerlendirmesi Yönetmeliği ( tarih ve sayılı Resmi Gazete de yayımlanarak yürürlüğe girmiştir.) Su Ürünleri Yönetmeliği ( tarih ve sayılı Resmi Gazete de yayımlanarak yürürlüğe girmiştir.) Toprak Koruma ve Arazi Kullanımı Kanunu Uygulama Yönetmeliği 134 / 137

148 ( tarih ve sayılı Resmi Gazete de yayımlanarak yürürlüğe girmiştir.) Hava Kalitesi Değerlendirme ve Yönetimi Yönetmeliği ( tarih ve sayılı Resmi Gazete de yayımlanarak yürürlüğe girmiştir.) Tehlikeli Maddelerin Su ve Çevresinde Neden Olduğu Kirliliğin Kontrolü Yönetmeliği ( tarih ve sayılı Resmi Gazete de yayımlanarak yürürlüğe girmiştir.) Katı Atıkların Kontrolü Yönetmeliği ( tarih sayılı Resmi Gazete de yayımlanarak yürürlüğe girmiştir.) Katı Atıkların Kontrolü Yönetmeliğinde Değişiklik Yapılmasına Dair Yönetmelik ( tarih ve sayılı Resmi Gazete de yayımlanarak yürürlüğe girmiştir.) Atık Yönetimi Genel Esaslarına Dair Yönetmelik ( tarih ve sayılı Resmi Gazete de yayımlanarak yürürlüğe girmiştir.) Sulak Alanların Korunması Yönetmeliği ( tarih ve sayılı Resmi Gazete de yayımlanarak yürürlüğe girmiştir.) Kentsel Atık Su Yönetmeliği ( tarih sayılı Resmi Gazete de yayımlanarak yürürlüğe girmiştir.) Ömrünü Tamamlamış Lastiklerin Kontrolü Yönetmeliği ( tarih ve sayılı Resmi Gazete de yayımlanarak yürürlüğe girmiştir.) Atık Yönetimi Genel Esaslarına İlişkin Yönetmelik ( tarih ve sayılı Resmi Gazete de yayımlanarak yürürlüğe girmiştir.) Atık Yağların Kontrolü Yönetmeliği ( tarih ve sayılı Resmi Gazete de yayımlanarak yürürlüğe girmiştir.) Atık Yağların Kontrolü Yönetmeliğinde Değişiklik Yapılmasına Dair Yönetmelik ( tarih ve sayılı Resmi Gazete de yayımlanarak yürürlüğe girmiştir.) Egzoz Gazı Emisyonu Kontrolü Yönetmeliği ( tarih ve sayılı Resmi Gazete de yayımlanarak yürürlüğe girmiştir.) Çevre Kanununca Alınması Gereken İzin ve Lisanslar Hakkında Yönetmelik ( tarih ve sayılı Resmi Gazete de yayımlanarak yürürlüğe girmiştir.) Sanayi Kaynaklı Hava Kirliliğinin Kontrolü Yönetmeliği ( tarih ve sayılı Resmi Gazete de yayımlanarak yürürlüğe girmiştir.) Sanayi Kaynaklı Hava Kirliliği Kontrolü Yönetmeliğinde Değişiklik Yapılmasına Dair Yönetmelik ( tarih ve sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe girmiştir.) Atıkların Düzenli Depolanmasına Dair Yönetmelik ( tarih ve sayılı Resmi Gazete de yayımlanarak yürürlüğe girmiştir.) İş sağlığı ve Güvenliği Yönetmeliği ( tarih ve sayılı Resmi Gazete de yayımlanarak yürürlüğe girmiştir.) Yapı İşlerinde İşçi Sağlığı ve Güvenliği Tüzüğü ( tarih ve sayılı Resmi Gazete de yayımlanarak yürürlüğe girmiştir.) Açık Alanda Kullanılan Teçhizat Tarafından Oluşturulan Çevredeki Gürültü Emisyonu İle İlgili Yönetmelik (2000/14/AT) ( tarih ve sayılı Resmi Gazete de yayımlanarak yürürlüğe girmiştir.) Makina Emniyeti Yönetmeliği (2006/42/AT) ( tarih ve sayılı Resmi Gazete de yayımlanarak yürürlüğe girmiştir.) Elektrik Kuvvetli Akım Tesisleri Yönetmeliği ( tarih ve sayılı Resmi Gazete de yayımlanarak yürürlüğe girmiştir.) Bitkisel Atık Yağların Kontrolü Yönetmeliği ( tarih ve sayılı Resmi Gazete de yayımlanarak yürürlüğe girmiştir.) 135 / 137

149 Büyük Yakma Tesisleri Yönetmeliği ( tarih ve sayılı Resmi Gazete de yayımlanarak yürürlüğe girmiştir.) Atıkların Ek Yakıt Olarak Kullanılmasında Uyulacak Genel Kurallar Hakkında Tebliğ ( tarih ve sayılı Resmi Gazete de yayımlanarak yürürlüğe girmiştir.) Risk Değerlendirmesi ve Acil Müdahale Planlarını Hazırlayacak Kurum/Kuruluşların Asgari Özelliklerine Dair Tebliğ ( tarih ve sayılı Resmi Gazete de yayımlanarak yürürlüğe girmiştir.) Su Kirliliği Kontrol Yönetmeliği İdari Usuller Tebliği ( tarih ve sayılı Resmi Gazete de yayımlanarak yürürlüğe girmiştir.) Yenilenebilir Enerji Kaynaklarının Elektrik Enerjisi Üretimi Amaçlı Kullanımına İlişkin Kanun ( tarih ve sayılı Resmi Gazete de yayımlanarak yürürlüğe girmiştir.) 2942 sayılı Kamulaştırma Kanunu ( tarih ve sayılı Resmi Gazete de yayımlanarak yürürlüğe girmiştir.) 6831 sayılı Orman Kanunu ( tarih ve 9402 sayılı Resmi Gazete de yayımlanarak yürürlüğe girmiştir.) 2873 sayılı Milli Parklar Koruma Kanunu ( tarih ve sayılı Resmi Gazete de yayımlanarak yürürlüğe girmiştir.) 5199 sayılı Hayvanları Koruma Kanunu ( tarih ve sayılı Resmi Gazete de yayımlanarak yürürlüğe girmiştir.) 4857 sayılı İş Kanunu ( tarih ve sayılı Resmi Gazete de yayımlanarak yürürlüğe girmiştir.) 3083 sayılı Sulama Alanlarında Arazi Düzenlenmesine Dair Tarım Reformu ( tarih ve sayılı Resmi Gazete de yayımlanarak yürürlüğe girmiştir.) Çevresel Gürültünün Değerlendirilmesi ve Yönetimi Yönetmeliği ( tarih ve sayılı Resmi Gazete de yayınlanarak yürürlüğe girmiştir.) Lağım Mecrası İnşası Mümkün Olmayan Yerlerde Yapılacak Çukurlara Ait Yönetmelik ( tarih ve sayılı Resmi Gazete de yayınlanarak yürürlüğe girmiştir.) Çevre Denetim Yönetmeliği ( tarih ve sayılı Resmi Gazete de yayınlanarak yürürlüğe girmiştir.) İnsani Tüketim Amaçlı Sular Hakkında Yönetmelik ( tarih ve sayılı Resmi Gazete de yayınlanarak yürürlüğe girmiştir.) Tehlikeli Maddelerin ve Müstahzarların Sınıflandırılması, Ambalajlanması ve Etiketlenmesi Hakkında Yönetmelik ( tarihli ve sayılı Resmi Gazete de yayımlanarak yürürlüğe girmiştir.) 136 / 137

150 KAYNAKLAR 2872 Sayılı Çevre Kanunu Baran İ, Atatür MK, 1998, Türkiye Herpetofaunası (Kurbağa ve Sürüngenler), T.C. Çevre Bakanlığı Yayınları, Ankara. Baran, İ. 2005, Türkiye Amfibileri ve Sürüngenleri, TÜBİTAK Popüler Bilim Kitapları, no: 207, Ankara. Bern Sözleşmesi Kayıtları, I-II-III Nolu Listeler. Council of Europe, 2002, Appendices to the Convention on the Conservation of European Wildlife and Natural Habitats, Secretariat Memorandum prepared by the Directorate of Environment and Local Authorities, Strasbourg. Çağlayan A., ve Yurtsever A.,1998,Türkiye Jeoloji Haritaları, M.T.A. Yayınları, Ankara Çevresel Gürültünün Değerlendirilmesi ve Yönetimi Yönetmeliği Endüstri Tesislerinden Kaynaklanan Hava Kirliliğinin Kontrolü Yönetmeliği. Hafriyat Toprağı, İnşaat ve Yıkıntı Atıklarının Kontrolü Yönetmeliği. Katı Atıkların Kontrolü Yönetmeliği. Su Kirliliği Kontrolü Yönetmeliği. Tehlikeli Atıkların Kontrolü Yönetmeliği. Çevre ve Orman Bakanlığı Toprak Kirliliğinin Kontrolü Yönetmeliği. Ambalaj Atıklarının Kontrolü Yönetmeliği Av Dönemi Merkez Av Komisyonu Kararı. Emrullah E. Ve Yıldırım F.K. 2000, Yapı Denetimi ve Deprem Mevzuatı, Teknik Yayınları, Ankara IUCN 2006, 2006 IUCN Red List of Threatened Species. Kasar ve Eren, 1986, Türkiye Jeoloji Haritaları, M.T.A. Yayınları, Ankara Kıvanç, E. 1988, Türkiye Spalax larının Coğrafik Varyasyonları, A.Ü. Fen Fakültesi Biyoloji Bölümü. Kiziroğlu, İ., 1989, Türkiye Kuşları, Orman Genel Müdürülüğü Yayınları, Ankara Kiziroğlu, İ., 1993, The Birds of Türkiye (Species List in Red Data Book), Türkiye Tabiatını Koruma Derneği, Yayın No: 20. Kumbasar V. Ve Kip F., 1998, Zemin Mekaniği Problemleri, Çağlayan Kitabevi, İstanbul. Şekercioğlu E., 1998, Mühendislik Jeolojisi, Jeoloji Mühendisleri Odası, Ankara. T.C Orman ve Su İşleri Bakanlığı, Doğa Koruma ve Milli Parklar Genel Müdürlüğü, Merkez Av Komisyonu Av Sezonu Kararları. Tekirdağ Valiliği, İl Çevre ve Orman Müdürlüğü, Tekirdağ 2005 İl Çevre Durum Raporu, Tekirdağ Ulusay R., 1994, Uygulamalı Jeoteknik Bilgiler, Jeoloji Mühendisleri Odası, Ankara. Uzuner B.A., 1992, Temel Zemin Mekaniği, Teknik Yayınevi, Ankara. Uzuner B.A., 1995, Temel Mühendisliğe Giriş, Derya Kitabevi, Trabzon. 137 / 137