YARGITAY 3. HUKUK DA RES

YARGITAY 3. HUKUK DA RES

YARGITAY 3. HUKUK DA RES E: 2004/12861 K: 2004/13674 T: 9.12.2004 PAYDAfiLARIN HAKLARI ECR M S L KÖTÜN YETL Z LYET ZARARIN TÜMÜNDEN SORUMLULUK (TMK m. 2, 693, 993, 995) Özet: Payl bir mal, di er paydafllar n haklar yla ba daflmayan bir biçimde kullanan paydafllar, kullanmayan n haklar n rayiç kira üzerinden ve onun pay oran nda ödemekle yükümlüdürler. Kötüniyetli zilyet, tafl nmaz n haks z olarak al konulmas ndan do an tüm zarardan sorumludur. Dava dilekçesinde 1.617.085.000 lira ecrimisilin faiz ve masraflarla birlikte daval taraftan tahsili istenilmifltir. Mahkemece davan n k smen kabulü ve k smen reddi cihetine gidilmifl, hüküm davac vekili taraf ndan temyiz edilmifltir. YARGITAY KARARI Temyiz isteminin süresi içinde oldu u anlafl ld ktan sonra dosyadaki bütün ka tlar okunup gere i düflünüldü. Davac Vak flar daresi, Befliktafl Ortaköy'de kain 16 parselin daval - lar taraf ndan kullan m nedeniyle 1.6.1996-31.5.2001 dönemi için 1.617.085.000 lira ecrimisilin tahsilini talep ve dava etmifltir. Daval ise eskiden beri tapu ile malik oldu unu ileri sürerek haks z kullanma ve fuzuli iflgali olmad ndan davan n reddine karar verilmesini istemifltir. Mahkemece, davaya konu 16 parselde 504/1680 pay Sultan Beyaz t Vakf ad na kay tl oldu u ancak daval lar n 521.48 m 2 tapulu yerleri bulundu u halde zeminde 666 m 2 yeri iflgal ettikleri gerekçesi ile davan n k smen kabulü ile 144.52 m 2 'ye tekabül eden ecrimisil miktar _ ( * ) Dergimizin 2006/2. Say s n n 783 sayfas nda yay mlanan Yarg tay 3. Hukuk Dairesi Karar na bak n z. * * ) Dergimizin 2007/1. Say s n n 209. sayfas nda yay mlanan Yarg tay 3. Hukuk Dairesi Karar na bak n z.

728 STANBUL BAROSU DERG S Cilt: 81 Say : 2 Y l 2007 236.334.176 liran n tahsili cihetine gidilmifltir. Hükmü, süresinde davac vekili temyiz etmifltir. TMK. mad. 693'e göre: "Paydafllardan her biri, di erlerinin haklar ile ba daflt ölçüde payl maldan yararlanabilir ve onu kullanabilir". Buna göre, her paydafl n, müflterek mülkiyet konusu fleyin tamam (veya bir k sm ) üzerinde yararlanma hakk bulunmaktad r. Bu hak, ne mekân (yer), ne de zaman itibariyle s n rland r lm flt r. Fakat paydafllar, bu hususta de iflik düzenlemeler getirebilirler. Zira, yasa, yaln zca her paydafl n kullanma ölçüsünü belirtmifltir. Kullanma olana s n rs z de ilse (müflterek mülkiyet konusu bir apartmandaki asansörden yararlanma gibi), paydafllar n örne in yerce bölünmüfl ya da zamanla de iflen bir kullanma anlaflmas yla kullanman n biçiminde uyuflmalar gerekir. Aç kt r ki, sözkonusu yararlanma, ancak, di er paydafllar n haklar - na sayg gösterildi i oranda hukuksal himaye görecektir. Nitekim, Medeni Kanun da, yararlanma hakk n n, "di er paydafllar n haklar ile ba daflt ölçüde" mevcut bulundu unu kesin bir biçimde belirtmifltir (TMK. mad. 693). Kald ki TMK. mad. 2 hükmü gere ince de bu sonuca ulafl lacakt r. Paya uyan bir belirtme ve s n rland rma olmad takdirde, her paydafl n, öbürlerine zarar vermemesi kayd yla tafl nmaz kullanma hakk vard r. Bu hakk n ölçüsü ise, her somut olayda durumun özelli ini gözönünde tutarak araflt r lmak gerekir. Payl mal, di er paydafllar n haklan ile ba daflmayan bir biçimde kullanan paydafllar (daval lar), kullanmayan (davac ) haklar n, rayiç kira üzerinden ve onun pay oran nda ödemekle yükümlüdür. Kötüniyetli zilyet, tafl nmaz n (nesnenin) haks z olarak al konulmas ndan kaynaklanan tüm zararlardan sorumludur. TMK n n 993-995 madde hükümleri taraf ndan düzenlenmifl ve uygulamada " e c r i m i s i l " olarak isimlendirilen bir istemin de bulundu u kabul edilen yasal tasfiye rejimi, halihaz r zilyedin, iadesi istenen tafl nmaz (nesne) üzerinde, iadeyi engelleyecek bir hakka sahip olmamas n g e r e k t i r i r. Davac, yukar daki ilke ve yasal düzenlemeler karfl s nda, daval n n (paydafl n) tafl nmaz n bir bölümünü kullanmas ndan ötürü zarara u rad n ispat etti i takdirde tüm zarar karfl l kadar tazminat istemeye hak kazan r. Mahkemece yukar da anlat lanlar fl nda bir araflt rma yap lmaks z n, daval n n kendi pay ndan fazla kulland yer için davac n n hissesine isabet eden miktar kadar ecrimisile hükmedilmesi do ru görülmemifltir. Bu itibarla yukar da aç klanan esaslar gözönünde tutulmaks z n yaz l flekilde hüküm tesisi isabetsiz, temyiz itirazlar bu nedenlerle yerinde

Yarg tay Kararlar 729 oldu undan kabulü ile hükmün HUMK nun 428. maddesi gere ince BO- ZULMASINA, peflin al nan temyiz harc n n istek halinde temyiz edene iadesine, 9.12.2004 tarihinde oybirli iyle karar verildi. YARGITAY 3. HUKUK DA RES E: 2004/14172 K: 2004/13789 T: 13.12.2004 BOfiANMA DAVASI TEDB R NAFAKASININ ARTIRILMASI EfiLER N PARASAL KATKILARI YARGICIN MÜDAHALES (TMK m. 169, 196/1) Ö z e t : Boflanma davas n n aç lmas yla kad n ayr yaflamaya hak kazanm fl olup, davan n aç lmam fl say lmas na iliflkin karar kesinleflmedi ine göre, yeni bir dava ile mevcut tedbir nafakas n n art r lmas istenebilir. Öte yandan, efller birlikte yaflarken de; ailenin geçimi için her birinin yapaca parasal katk n n mahkemeden belirlenmesini isteyebilirler. Taraflar aras nda görülen nafaka davas n n yap lan muhakemesi sonunda mahalli mahkemece verilen hüküm davac vekili taraf ndan temyiz edilmifltir. YARGITAY KARARI Temyiz isteminin süresi içinde oldu u anlafl ld ktan sonra dosyadaki bütün ka tlar okunup gere i düflünüldü. Davac vekili dilekçesi ile müvekkilinin kendisi ve o lu için Fatih 2. Asliye Hukuk Mahkemesinin 2000/776 say l dosyas ile ayl k 50'fler milyon lira nafakaya hükmedildi ini, günün ekonomik koflullar nda bu miktar nafakan n ihtiyaçlar n karfl lamad n iddia ederek; nafakan n art r - larak toplam 1.000.000.000 liraya ç kart lmas na karar verilmesini talep ve dava etmifltir. Mahkemece; " toplanan deliller ve tüm dosya kapsam na göre, taraflar n halen ayn evde birlikte kar -koca olarak yaflad klar, ayr yaflama sözkonusu olmad ndan, subuta ermeyen davan n reddi gerekmifltir, gerekçesi ile" davan n reddi cihetine gidilmifl, hüküm davac vekili taraf ndan süresinde temyiz edilmifltir.

730 STANBUL BAROSU DERG S Cilt: 81 Say : 2 Y l 2007 Fatih 2. Asliye Hukuk Mahkemesinin 2000/776 Esas say l dava dosyas n n incelenmesinde; daval (koca) taraf ndan, evlilik birli inin temelinden sars lmas nedeniyle, boflanma davas aç ld ; mahkemece, davan n aç lmam fl say lmas na karar verildi i, karar n taraflara tebli edilmedi i dolay s yla kesinleflmedi i anlafl lmaktad r. Davada; boflanma davas nda ara karar ile davac (kad n) ve müflterek çocuk lehine hükmedilen ayl k 50 'fler milyon lira tedbir nafakas n n, art r lmas istenilmektedir. Boflanma davas aç lmakla (TMK'n n 169. maddesi) davac (kad n) ayr yaflamaya hak kazanm flt r. Aç lmam fl say lmas na iliflkin karar kesinleflmemifl oldu una göre, davac kendisi ve çocuk lehine hükmedilen tedbir nafakas n n art r lmas n yeni bir dava ile mahkemeden isteyebilir. Mahkemece, taraflar n halen ayn evde birlikte yaflad klar ndan söz edilerek istemin reddine karar verilmifl olmas do ru görülmemifltir. Kald ki, efller birlikte yaflarken de; TMK'n n 196/1. maddesi gere ince ailenin geçimi için her birinin yapaca parasal katk n n belirlenmesini mahkemeden talep edebilirler. Bu itibarla yukar da aç klanan esaslar gözönünde tutulmaks z n yaz l flekilde hüküm tesisi isabetsiz, temyiz itirazlar bu nedenlerle yerinde oldu undan kabulü ile hükmün HUMK un 428. maddesi gere ince BO- ZULMASINA, peflin al nan temyiz harc n n istek halinde temyiz edene iadesine, 13.12.2004 tarihinde oybirli iyle karar verildi.

Yarg tay Kararlar 731 YARGITAY 3. HUKUK DA RES E: 2004/14834 K: 2005/408 T: 31.1.2005 S TE ADI ALTINDA OLUfiAN B RL KLER UYGULANACAK YASA MAHKEMEN N GÖREV Özet: Kat Mülkiyeti Kanununa göre, kat mülkiyeti veya kat irtifak ancak tek parsel üzerindeki yap veya yap larda tesis edilebilir. Birden fazla parsel malikinin bir araya gelerek müflterek kat mülkiyeti veya kar irtifak kurmalar yasal yönden olanaks zd r. Site nam alt nda birden fazla parsel malikinin bir araya gelerek oluflturduklar birliklerde Yönetim Plan olarak nitelendirilen belge ba ms z bölüm malikleri aras nda düzenlenmifl bir sözleflme niteli inde olup, bundan do an uyuflmazl klar genel hükümlere göre çözümlenir. Dava dilekçesinde 1.128.881.059 lira alacak için takibe vaki itiraz n iptali, inkar tazminat n n masraflarla birlikte daval taraftan tahsili istenilmifltir. Mahkemece davan n kabulü cihetine gidilmifl, hüküm daval taraf ndan temyiz edilmifltir. YARGITAY KARARI Temyiz isteminin süresi içinde oldu u anlafl ld ktan sonra dosyadaki bütün ka tlar okunup gere i düflünüldü. Davada; site yönetimi oldu unu bildiren davac taraf ndan, ayn sitede ba ms z bölüm maliki olan daval dan, sitenin tamam n ilgilendiren iflletme giderlerinden oluflan ortak gider alaca olarak 1.128.881.059 liran n tahsili için bafllat lan ilams z takibe vaki haks z itiraz n iptali istenilmifltir. Mahkemece davan n kabulü cihetine gidilmifl, hüküm daval taraf ndan temyiz edilmifltir. Dosya içinde bulunan tapu kayd ve yönetim plan ndan anlafl ld na göre site iki parselden oluflmaktad r. Kat Mülkiyeti Kanununa göre; kat mülkiyeti veya kat irtifak ancak bir parsel üzerindeki yap veya yap larda tesis edilebilir. Birden çok parsel malikinin bir araya gelerek müflterek kat mülkiyeti veya kat irtifak kurmalar na yasal olanak bulunmamaktad r. Bu nedenle Kat Mülkiyeti kanunu hükümleri bu gibi müflterek yönetimlerde uygulanmaz.

732 STANBUL BAROSU DERG S Cilt: 81 Say : 2 Y l 2007 Bu flekilde site nam alt nda birden fazla parsel malikinin bir araya gelerek kurduklar birliklerde yönetim plan tabir edilen belge ba ms z bölüm malikleri aras nda bir sözleflme niteli inde olup, bundan do acak ihtilaflar genel hükümlere göre çözümlenir. Mahkemenin görevi de müddeabihin miktar na göre saptan r. O halde mahkemece yukar daki esaslar dikkate al narak davaya genel hükümler dairesinde müddeabihe göre Asliye Hukuk Mahkemesinde bak lmak üzere görevsizlik karar verilmesi gerekirken esas hakk nda hüküm kurulmas do ru görülmemifltir. Bu itibarla yukar da aç klanan esaslar göz önünde tutulmaks z n yaz l flekilde hüküm tesisi isabetsiz, temyiz itirazlar bu nedenlerle yerinde oldu undan kabulü ile hükmün HUMK nun 428. maddesi gere ince BO- ZULMASINA ve flimdilik di er yönlerin incelenmesine mahal bulunmad - na, peflin al nan temyiz harc n n istek halinde temyiz edene iadesine, 31.1.2005 tarihinde oybirli iyle karar verildi.

Yarg tay Kararlar 733 YARGITAY 3. HUKUK DA RES E: 2005/13785 K: 2005/14587 T: 29.12.2005 K RA PARASININ ÖDENMEMES K RA PARALARININ MUACCEL HALE GELMES K RACILIK L fik S N N VARLI I KOfiULU* Özet: Kiralardan birinin süresinde ödenmemesi halinde kalan kiralar n muaccel hale gelece ine yönelik koflul kirac l k iliflkisinin devam flart na ba l d r. E er davac kiralayan tahliye davas açarak tahliye karar alm fl ise, tahliyenin gerçekleflti i tarihe kadar olan dönem için ifllemifl kiralar n tahsiline karar verilmelidir. Dava dilekçesinde tahliye, 58.225.050.000 lira alaca n ayl k %10 gecikme tazminat ile birlikte masraflarla daval taraftan tahsili istenilmifltir. Mahkemece davan n kira alaca yönünden kabulü cihetine gidilmifl, hüküm daval lar taraf ndan temyiz edilmifltir. YARGITAY KARARI Temyiz isteminin süresi içinde oldu u anlafl ld ktan sonra dosyadaki bütün ka tlar okunup gere i düflünüldü. Davac 11.4.2005 tarihli dilekçesi ile kendisine ait iflyerini 5 y l süre ile kiralayan daval kirac Ocak 2005 kiras n vaktinde ödemedi inden, sözleflme uyar nca kalan 37 ay n kiras muaccel hale gelmekle, daval n n temerrüt nedeniyle tahliyesi ile 43.290 USD karfl l 58.225.050.000 lira kira alaca n n ayl k %10 gecikme tazminat ile birlikte tahsilini talep ve dava etmifltir. Daval kirac ; tafl nmaz yak nda tahliye edece ini, kiray düzenli ödedi ini, birkaç aydan beri ifller sebebiyle ödeyemedi ini, 5.000.000.000 lira depozito alaca bulundu unu savunmufltur. Daval kefil, kefaletin devam etmedi ini savunarak davan n reddini dilemifltir. Mahkemece, taraflara delillerini bildirmek üzere süre verilmeden, ilk celse davan n tahliye talebi yönünden reddi, alacak yönünden kabulü cihetine gidilmifl, hüküm daval taraf ndan temyiz edilmifltir. Taraflar aras nda kira sözleflmesi 1.4.2003 bafllang ç tarihli olup, 5 y l sürelidir. Davac Ocak 2005 kiras n n süresinde ödenmemesinden (*) Gönderen: Av. Güner Aflk n

734 STANBUL BAROSU DERG S Cilt: 81 Say : 2 Y l 2007 ötürü sözleflmenin 5.maddesi uyar nca kalan 37 ay n kiras n n muaccel oldu u iddia edilmifl ve tahsili talep edilmifltir. O nedenle öncelikle kiralar n yat r ld banka hesap ekstresi getirtilerek ödemede gecikme olup olmad somutlaflt r larak sonucuna göre karar verilmelidir. Ayr ca, kira sözleflmesindeki kiralardan birinin süresinde ödememesi halinde kalan kiralar n muaccel hale gelece i koflulu kira iliflkisinin devam flart na ba l d r. Bu nedenle ayr ca tahliye davas aç p, tahliyeyi sa layan davac ya tahliye sonras aylara ait kiran n ödenmesi kiralayan n sebepsiz zenginleflmesine yol açar. Bu durumda tahliye karar n n kesinleflmesi ve infaz bekletici mesele kabul edilerek, davan n tahliye tarihine kadar olan k s m için kabulü gerekece i de gözönünde tutulmal d r. Bu itibarla yukar da aç klanan esaslar gözönünde tutulmaks z n yaz l flekilde hüküm tesisi isabetsiz, temyiz itirazlar bu nedenlerle yerinde oldu undan kabulü ile hükmün HUMK un 428. maddesi gere ince BO- ZULMASINA ve peflin al nan temyiz harc n n istek halinde temyiz edene iadesine, 29.12.2005 tarihinde oybirli iyle karar verildi.

Yarg tay Kararlar 735 YARGITAY 3. HUKUK DA RES E: 2006/10217 K: 2006/12417 T: 5.10.2006 K YIL SÜREL K RA SÖZLEfiMES ÜÇ YIL ENDEKS UYGULAMASINA L fik N KURALDAN SÖZ ED LEMEYECE Özet: Kira sözleflmesinin iki y ldan fazla süreli olarak yap lmas özel neden kabul edilmeli ve sözleflmeden sonra üç y l endeks uygulanaca na iliflkin kural dikkate al nmayarak, uygulamada benimsenmifl olan yöntem do rultusunda hak ve nasafet kurallar gere ince yeni dönem kira paras tespit edilmelidir. Dava dilekçesinde kira paras n n 1.7.2005 gününden bafllayarak ayl k, 5.500 YTL olarak tesbiti istenilmifltir. Mahkemece davan n k smen kabulü ile ayl k kira paras n n 3.818,55 YTL olarak tesbiti cihetine gidilmifl, hüküm davac vekili taraf ndan temyiz edilmifltir. YARGITAY KARARI Temyiz isteminin süresi içinde oldu u anlafl ld ktan sonra dosyadaki bütün ka tlar okunup gere i düflünüldü. Davada, 1.7.2005 tarihinden bafllayan döneme iliflkin ayl k kira paras n n tesbiti istenilmifltir. Mahkemece, kira sözleflmesindeki dönem bafllang c ndan itibaren üç y l geçmedi i gerekçe gösterilerek, endeks uygulanmas na göre ayl k 3.818,55 YTL kira paras na hükmedilmifltir. Dava konusu tafl nmaza iliflkin kira sözleflmesi 1.1.2002 bafllang ç tarihli olup 30 ay sürelidir. Tesbiti istenen dönem, sözleflmenin sona ermesinden sonra yenilenen ikinci dönemdir. Yarg tay Hukuk Genel Kurulunun 1997/3-204-351 say l karar nda da kabul edildi i gibi sözleflmenin iki y ldan fazla süreli olarak yap lmas özel neden kabul edilerek yeni dönem kira paras 18.11.1964 gün ve 2/4 say l Yarg tay çtihad Birlefltirme Karar na göre hak ve nasafet kurallar gere ince tesbit edilmelidir. Bunun için dava konusu yerin yeniden kiralanmas halinde getirebilece i kira paras bilirkifliler taraf ndan belirlenmelidir. Böyle bir belirleme yap l rken öncelikle benzer yerlerin kira sözleflmeleri incelenmeli, dava konusu yer ile ayr ayr karfl laflt r lmal, kira paras na etki eden hususlar üzerinde de ayr ca durulmal d r.

736 STANBUL BAROSU DERG S Cilt: 81 Say : 2 Y l 2007 Dava konusu tafl nmaz n yukar da aç kland üzere getirebilece i kira paras usulünce saptand ktan sonra bu husus dikkate al nmak suretiyle hak nasafet kurallar na göre hakimce bir kira paras takdir edilerek hüküm alt na al nmal d r. Bu itibarla yukar da aç klanan esaslar gözönünde tutulmaks z n yaz l flekilde hüküm tesisi isabetsiz, temyiz itirazlar bu nedenlerle yerinde oldu undan kabulü ile hükmün HUMK un 428. maddesi gere ince BO- ZULMASINA ve peflin al nan temyiz harc n n istek halinde temyiz edene iadesine, 05.10.2006 tarihinde oybirli iyle karar verildi.

Yarg tay Kararlar 737 YARGITAY 3. HUKUK DA RES E: 2006/11630 K: 2006/13613 T: 19.10.2006 PAYDAfiLAR ARASINDA ECR M S L NT FADAN MEN KOfiULU KANIT YÖNTEM Özet: Kural olarak paydafllar intifadan men edilmedikçe birbirlerinden ecrimisil isteyemezler. ntifadan men koflulunun gerçekleflti ine yönelik iddia yemin dahil her türlü delille kan tlanabilir. Dava dilekçesinde 4000 YTL ecrimisilin faiz ve masraflarla birlikte daval taraftan tahsili istenilmifltir. Mahkemece davan n k smen kabulü (3.061 YTL) cihetine gidilmifl, hüküm daval lar taraf ndan temyiz e d i l m i fl t i r. YARGITAY KARARI Temyiz isteminin süresi içinde oldu u anlafl ld ktan sonra dosyadaki bütün ka tlar okunup gere i düflünüldü. Davac, murisi babas n n 29.12.1997 tarihinde vefat ndan beri muris ad na kay tl dairede daval lar n (annesi F ve kardefli D'nin) oturdu unu, kendisine herhangi bir kira bedelinin ödenmedi ini beyanla hissesine düflen 4000 YTL ecrimisilin daval lardan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmifltir. Daval lar murisin vefat ndan önce de bu dairede oturduklar n tüm kardefllerin bu kullan m na r za gösterdiklerini savunarak davan n reddine karar verilmesini istemifllerdir. Mahkemece, davan n k smen kabulüyle 3.061 YTL ecrimisilin tahsili cihetine gidilmifl olup hükmü daval lar temyiz etmektedir. Ecrimisile konu tafl nmazda taraflar paydaflt r. Paydafllar kural olarak intifadan men edilmedikçe birbirlerinden ecrimisil isteyemezler. ntifadan men koflulunun gerçekleflmesi de; ecrimisil istenen süreden önce davac paydafl n davaya konu tafl nmazdan ya da gelirinden yararlanmak iste inin daval paydafllara bildirilmifl olmas na ba l d r. ntifadan men koflulunun gerçekleflti i iddias yemin dahil her türlü delille ispatl a n a b i l i r. Daval lar murisin ölümünden önce ve sonra tafl nmaz n kendileri taraf ndan kullan lmas na davac n n aç k ya da örtülü r zas bulundu unu

738 STANBUL BAROSU DERG S Cilt: 81 Say : 2 Y l 2007 savunmufltur. Bu nedenle savunma ve gerçekleflen maddi olgular karfl - s nda intifadan men koflulunun araflt r lmas gerekmektedir. Bu itibarla yukar da aç klanan esaslar gözönünde tutulmaks z n yaz l flekilde hüküm tesisi isabetsiz, temyiz itirazlar bu nedenlerle yerinde oldu undan kabulü ile hükmün HUMK un 428. maddesi gere ince BO- ZULMASINA ve peflin al nan temyiz harc n n istek halinde temyiz edene iadesine, 19.10.2006 tarihinde oybirli iyle karar verildi.