Türkiye Acil Tıp Derneği Asistan Oryantasyon Eğitimi KOAH ALEVLENME VE ASTIM ATAK SB İzmir Tepecik Eğitim ve Araştırma Hastanesi İzmir, 24-27 Mart 2011
Sunumu Hazırlayan Uzm. Dr. Nurettin Özgür DOĞAN Gazi Üniversitesi Tıp Fakültesi Acil Tıp Anabilim Dalı Son Güncellenme Tarihi: Şubat 2011
Olgu 1 65 yaşında KOAH alevlenmeyle acil servise başvuran bir hastada, aşağıdaki değişkenlerden hangisi antibiyotik başlanması için en önemli gerekçeyi oluşturur? a. Öksürük miktarında artış b. Balgam pürülansında artış c. Bilinç bulanıklığı gelişmesi d. Hastanın akciğer bazallerinde duyulan raller e. Ciddi nefes darlığı ve takipne gelişmesi
Olgu 2 Acil servise nefes darlığı ve öksürük yakınmalarıyla gelen ve astımı olduğu bilinen 45 yaşındaki kadın hastaya uygulanacak tedavide, hangi ilacın başlanması öncelikli değildir? a. Kısa etkili inhale β₂ agonist b. İnhale antikolinerjik c. Sistemik steroid d. Oksijen e. Teofilin
Olgu 3 Aşağıdaki hastalardan hangisi acil servisten taburcu olabilir? a. Takipnesi olmayan, saat başı nebulizatörle bronkodilatör ihtiyacı olan KOAH lı hasta b. Kliniği stabil, fakat acil serviste tuvalete yürürken nefesi daralıp sıkışan KOAH lı hasta c. Astım atakla başvuran, hiperkapnisi saptanan hasta d. Yeni saptanan atrial fibrilasyonu olan KOAH lı hasta e. KOAH alevlenme tablosuyla başvuran, tedavi sonrası halen ekspiryumu uzun olan hasta
Kaynaklar
KOAH ALEVLENME
Giriş Tüm dünya ülkelerinde yaygın morbidite ve mortalite Türkiye de.. En sık 3. ölüm nedeni 2010 yılında 40.000 ölüm bekleniyor
Giriş Kronik bronşit Kronik öksürüğe yola açan diğer etkenleri dışlayarak, en az 2 ardışık yıl boyunca, yılın 3 ayında olan kronik produktif öksürük Amfizem Bronşiol ve alveollerin geri dönüşümsüz yıkımı KOAH lı hastalar %85 oranda kronik bronşit ağırlıklı, %15 oranda amfizem ağırlıklı tabloya sahiptirler
KOAH alevlenme Hastalığın seyri sırasında; -nefes darlığı -öksürük -ve/veya balgamdaki değişiklikle karakterize olan Tedavide değişiklik gerektirecek kadar belirgin akut kötüleşme dönemleridir Alevlenmelerin mortalite ve morbidite üzerinde olumsuz etkileri vardır Sık alevlenme KOAH lı hastanın yaşam kalitesini bozar
Alevlenme etyolojisi Trakeobronşial infeksiyonlar (%50 70) Bakteriyel etkenler (%40 50) Viral etkenler (%30 40) Atipik bakteriyel etkenler (%5 10) Hava kirliliği / Solunum irritanları (%10) Diğer / Bilinmeyen (%30) Hipoksi, soğuk hava, β blokerler, narkotik ajanlar, sedatif-hipnotik ajanlar
KLİNİK Semptom/Bulgular hipoksemi ve SaO₂ < %90 olmasıyla belirginleşir: Nefes darlığı, takipne Taşikardi Sistemik hipertansiyon Siyanoz Bilinçte değişiklik Solunum yükünün artışı Kaslarda artmış CO₂ üretimi Artmış CO₂ retansiyonu Solunumsal asidoz
TANISAL YAKLAŞIMLAR I. Hasta neden akut atakla başvurdu? Öyküden ipuçları.. II. Fizik muayene III. Oksijenizasyon ve asit-baz dengesi değerlendirilmeli IV. Yatakbaşı solunum fonksiyon testi (mümkünse) V. Diğer testler TANISAL YAKLAŞIMLAR, ASLA TEDAVİYİ GECİKTİRMEMELİ!!
I. Hasta neden akut atakla başvurdu? Öyküden ipuçları Ateş Öksürük miktarında artış Balgam miktar ve pürülansında artış,renk değişikliği Eşlik eden hastalıklar Evde Uzun Süreli O2 Tedavisi nde (USOT) sorunlar Mevsimsel özellik (sonbahar kış ayları)
I. Hasta neden akut atakla başvurdu? Bazı durumlar KOAH akut atağı.. Taklit edebilir Atakla eşzamanlı bulunabilir Atağın bir komplikasyonu olarak ortaya çıkabilir Araştırın ve tedavi edin: Pnömoni Pnömotoraks Pulmoner emboli Akut koroner sendrom Astım atak Konjestif kalp yetmezliği Akut batın Aritmiler Metabolik hastalıklar İntoksikasyonlar (sedatifler, metilksantinler..)
II. Fizik Muayene KOAH ta fizik muayene bulguları, stabil ve alevlenme dönemlerinde hastalığa özgül değildir, tanıya yardımcı olurlar İnspeksiyon Göğüs ön arka çapının artması Yardımcı solunum kaslarının kullanımı Hızlı ve yüzeyel solunum Ortopne Büzülmüş dudak solunumu Paradoksal abdominal solunum Kaşeksi Siyanoz Oskültasyon Solunum seslerinde azalma Ekspiryumda uzama Hışıltılı solunum (wheezing) Ronküs Ral Sessiz akciğer (ciddi havayolu obstruksiyonunda)
III. Oksijenizasyon / Asit-Baz Durumu Pulse oksimetre.. Hipokseminin derecesi hakkında bilgi verir Hiperkapni için fikir vermez Asit-baz bozukluğunu gösteremez Arteryel kan gazı analizi.. İncelemenin köşe taşı Alevlenmenin ciddiyeti ve gidişatını gösterir Kan gazı almaya çalışmak hastayı tedavi etmez!! (Kritik hastalarda, AKG analizini tedavi sonrasına erteleyin)
III. Oksijenizasyon / Asit-Baz Durumu Solunum yetmezliği: PaO₂<60mmHg ve SaO₂<%90 Solunumsal asidoz PaCO₂>44mmHg olunca belirginleşir ph<7.35; Akut veya kronik respiratuar veya metabolik asidoz Respiratuar asidoz ph CO₂ HCO₃ BE Normal Metabolik asidoz ph CO₂ HCO₃ BE
III. Oksijenizasyon / Asit-Baz Durumu Akut solunumsal asidozda böbrekler, CO₂ artışına hızla HCO₃ artışıyla yanıt veremezler Akut hiperkapnide, 10 mmhg lık PaCO₂ artışında 1 meq/l lik HCO₃ artışı olurken, Kronik hiperkapnide, 10 mmhg lık PaCO₂ artışında 3.5 meq/l lik HCO₃ artışı izlenir
III. Oksijenizasyon / Asit-Baz Durumu Örnek Respiratuar 1: Nefes asidoz darlığı ve bilinç bulanıklığı Beklenen oranda HCO₃ artışı şikayetleriyle getirilen gerçekleşmiş (HCO₃ 10/3.5 KOAH lı hastanın Kronik arteryel respiratuar kan gazı: asidoz oranında artmış ) Diğer hastayla aynı CO₂ değerlerine ph: 7.26 sahip olmasına karşın, po₂: bilinç 44 bulanıklığı mmhg yok Hasta hiperkapniyi tolere edebiliyor pco₂: 58 mmhg Noninvaziv HCO₃: 27 meq/l mekanik ventilasyon düşünülmeli Respiratuar asidoz Örnek 2: Öksürük ve nefes darlığı gerçekleşmemiş yakınmaları (HCO₃ olan 10/1 oranında KOAH lı artmış hastanın ) Akut arteryel respiratuar kan asidoz gazı: Beklenen oranda HCO₃ artışı Tablo akut olduğu için hasta hiperkapniyi ph: 7.25 tolere edemiyor Bilinç bulanıklığı po₂: 51 mmhg buna bağlı olabilir pco₂: 58 mmhg İnvaziv mekanik HCO₃: 32 meq/l ventilasyon düşünülmeli
IV. Solunum Fonksiyonlarının Değerlendirilmesi Solunum Fonksiyon Testleri: Hastalar, genellikle bu testlere koopere olamayacak kadar dispneik durumdadırlar (Yapılmayabilir) PEFR (peak expiratory flow rate) < 100 L/dk veya FEV₁ < 1 L olan hastalar ağır atak kabul edilirler Balgam İncelemesi: Miktarındaki ve rengindeki değişiklikler dikkate alınmalıdır, bakteriyel infeksiyon için uyarıcı olabilir Acil servisten balgam kültürü gönderilmesi önerilmez (Genellikle kontaminasyonla sonuçlanır ve tedaviyi yönlendirmez)
V. Radyoloji Akciğer Radyografisi: Tüm hastalardan istenmeli % 16-21 oranında tedaviyi değiştirir Alevlenmenin sebebini aydınlatabilir (pnömoni, pnömotoraks, eşlik eden kalp yetmezliği..) EKG: Tüm hastalardan istenmeli İskemik değişiklikler, sinüs taşikardisi, multifokal atrial taşikardi Hemogram, elektrolitler, KOAH? Kalp Yetmezliği? d-dimer, Pnömoni? BNP, göğüs CT anjiyografisi hasta bazında özelleştirilerek KOAH. Solda interstisyel istenmeli tutulum, pnömoni
YÖNETİM ABC Mekanik ventilasyon gereksiniminin değerlendirilmesi Non invaziv mekanik ventilasyon / invazivmv Oksijen β₂ adrenerjik agonistler Antikolinerjikler Kortikosteroidler Antibiyotikler (endikeyse)
Ne zaman noninvaziv mekanik ventilasyon? Yardımcı solunum kaslarının kullanıldığı ciddi nefes darlığı Orta / şiddetli asidoz (ph < 7.35) veya hiperkapni (PaCO₂ > 45 mmhg) Solunum hızı > 25/dk CPAP / BiPAP Dikkat!!! Koopere olmayan, sekresyonlarını kontrol edemeyen, aspirasyon riski yüksek olan, hemodinamisi stabil olmayan, solunum arresti olan hastalara noninvaziv mekanik ventilasyon uygulanamaz!!
Non-invaziv MV kimlere uygulanamaz Koopere olmayan, Sekresyonlarını kontrol edemeyen, Aspirasyon riski yüksek olan, Hemodinamisi stabil olmayan, Solunum arresti olan hastalara noninvaziv mekanik ventilasyon uygulanamaz
Ne zaman invaziv mekanik ventilasyon? Yardımcı solunum kaslarının kullanıldığı ciddi nefes darlığı Solunum hızı > 35/dk Hayatı tehdit eden hipoksemi (PaO₂ < 50 mmhg veya PaO₂/FiO₂ oranı < 200 mmhg) Ciddi asidoz (ph<7.25) veya hiperkapni (PaCO₂ > 60 mmhg) Solunum arresti Somnolans, bilinç bulanıklığı Hipotansiyon, şok, kalp yetmezliği Noninvaziv mekanik ventilasyonu tolere edememe
Oksijen Kontrollü uygulanmalı Hiperkapniyi artırabilir Hedef: PaO₂ > 60 mmhg, SaO₂ > %90 Farklı yollarla uygulanabilir Nazal kanül Yüz maskesi Venturi maskesi Rezervuarlı maske
Uzun Süreli Oksijen Tedavisi (USOT) Oksijen Konsantratörü Yaşadığı yerde USOT u olan hastaların, oksijeni kaç litreden kullandıkları bilinmelidir Acil servisteki kan gazı değerlendirmesi, hastanın almakta olduğu bazal oksijen miktarına göre yapılmalıdır
İnhale β₂ agonistler Aerosol yoluyla verilen (nebülizatör veya ölçülü doz inhalerle) ilk sıra ilaçtır Hasta tolere edebildiği ölçüde, her 30 60 dakikada bir uygulanmalı Nebül yoluyla 20 dakika arayla uygulanırsa daha hızlı sonuç alınır Yan etkiler: Tremor, anksiyete, çarpıntı Kardiyak monitorizasyon uygulanmalı Salbutamol (Ventolin, 2.5 mg/2.5 ml)
İnhale Antikolinerjikler Aerosol yoluyla verilen (nebülizatör veya ölçülü doz inhalerle) ilk sıra ilaçtır Ipratropium bromide (Atrovent 250-500 mcg/2ml) Salbutamol + Ipratropium bromide (Combivent 100 mcg + 20 mcg) Tiotropium gibi uzun etkili antikolinerjikler acil servisteki atak tedavisi için kullanılmaz
Sistemik Steroidler Acil serviste sistemik steroid uygulaması, hastane yatış oranlarını etkilememesine rağmen, tekrar başvuru oranını azaltır Etki başlangıcı > 6 saat Taburculukta 7-14 günlük idame steroid tedavisi verilmesi önerilir Günlük 60 mg üstünde oral prednizonun yararı gösterilememiştir
Antibiyotikler Antibiyotik endikasyonu için temel kriter Balgam pürülansı Başlanacak antibiyotik rejimi, en sık izlenen mikroorganizmalardan S. pneumonia, H. influenza ve M. catarrhalis i içermelidir Antibiyotik kullanımı alevlenme nüksünü azaltır
Antibiyotik önerileri Hafif alevlenme: Risk yok: Solunum yetmezliği yok, komorbid hastalık yok, yılda 3 ten az alevlenme, son 3 ayda antibiyotik kullanımı yok Beta-laktam+Beta-laktamaz inh, 2. kuşak sefalosporin, makrolid Orta derecede alevlenme: Risk var: Komplike alevlenme Beta-laktam+Beta-laktamaz inh, 2.-3. kuşak sefalosporin, solunum yolu kinolonları Ağır derecede alevlenme: Ağır solunum yetmezliği, pseudomonas riski Antipseudomonal antibiyotikler
Antibiyotikler www.bestbets.org KOAH akut alevlenmeyle başvuran hangi hastalara antibiyotik başlanmalı? Sonuçlar: 3 ünden 2 si varsa başlanmalı: Artmış nefes açlığı, balgam miktarında artış, balgam pürülansında artış Balgam pürülansında artış, antibiyotik başlanması için en önemli gerekçe olmalı
Metilksantinler Cochrane Review: KOAH akut alevlenmeyle başvuran hastalarda metilksantinlerin faydası var mı? Sonuçlar: Metilksantinler(teofilin,aminofilin) tedavide önerilmiyor Akciğer fonksiyonlarında geçici bir düzelmeye yol açıyor Buna karşın yan etki profili çok geniş: Bulantı, kusma, çarpıntı, tremor, aritmi..
Yatış / Konsültasyon Endikasyonları Yeni ortaya çıkan siyanoz, periferik ödem, bilinç düzeyinde bozulma Tedaviye kötü yanıt Yüksek risk oluşturan akciğer (pnömoni..) veya akciğer dışı eşlik eden hastalık varlığı (KKY, DM..) Yeni ortaya çıkan aritmiler (A. Fibrilasyon) Tanıda belirsizlik
Yatış / Konsültasyon Endikasyonları Sık alevlenme olması Evde tedavi koşullarının kötü olması Arteryel kan gazlarında ph<7.35 veya PaO₂<60 mmhg veya SaO₂< %90 bulunması İstirahat halinde ani nefes darlığı gelişmesi yada yaşamsal bulgularda değişiklik gibi Semptomların yoğunluğunda belirgin artış
Yoğun Bakıma Yatış Endikasyonları Başlangıçtaki acil tedaviye yanıtsız şiddetli nefes darlığı Mental durum değişiklikleri (konfüzyon, letarji, koma) İnvaziv mekanik ventilasyon gereksinimi Hemodinamik dengesizlik Vazopressör gereksinimi Oksijen desteğine ve NIMV ye rağmen yanıt alınamayan: Belirgin hipoksemi (PaO₂ <40mmHg) Hiperkapni (PaCO₂ >60mmHg) Solunumsal asidoz (ph < 7.25)
Taburculuk Kriterleri İnhale bronkodilatatör tedavinin 4 saatte birden daha sık uygulanması gerekmiyor Başlangıçta yatağa bağımlı hasta, odada dolaşabiliyor Hasta yemek yiyebiliyor ve uyuyabiliyor Hastanın kliniği ve arteryel kan gazları stabil Hasta ilaçlarını uygun şekilde kullanabilecek Evde bakım olanakları yeterli (Oksijen, beslenme) Hasta, ailesi ve hekim hastanın evde başarıyla tedavi edilebileceği düşüncesinde
Taburculukta.. Evinde USOT u olan hastaların cihazlarının çalışıp çalışmadığı sorgulanmalı Hastanın ihtiyacı halinde kullandığı kısa etkili β₂ inhaleri yanında olmalı Kısa süreli (7-14 günlük) oral steroid tedavisi düzenlenmeli Endikeyse antibiyotik tedavisi düzenlenmeli Steroid/Antibiyotik tedavisinin bitiminde takip eden doktoruna başvurmalı Hastalığıyla ilgili aciller anlatılarak taburcu edilmeli
Sonuçlar Akut alevlenmeyle başvuran hastada tanısal girişimlerle tedavi PARALEL / EŞZAMANLI yürütülmelidir Alevlenmelerin sebebi ortaya konmalı, eşlik edebilecek durumlarla ayırıcı tanı yapılmalıdır Non invaziv / invaziv MV endikasyonları bilinmelidir Noninvaziv mekanik ventilasyon, hastayı mekanik ventilasyonundan kurtarabilir Balgam pürülansı, KOAH akut atakta antibiyotik başlanması için en önemli endikasyondur
ASTIM ATAK
Giriş Astım, nöbetler halinde gelen nefes darlığı, hışıltılı solunum (wheezing) ve öksürükle karakterize, hava akımı kısıtlamasıyla giden kronik havayolu inflamasyonudur. Özellikle gece veya sabahın erken saatlerinde meydana gelen Nefes darlığı Hışıltılı solunum Göğüste sıkışma hissi Öksürük atakları Ataklar kendiliğinden veya tedaviyle düzelebilir, havayolu obstruksiyonu değişken ve geri dönüşlüdür
Atak Tanısı Öykü Hastalığın başlangıcı Kullanmakta olduğu ilaçlar (özellikle steroid kullanımı) Atak sıklığı (Acil servise başvuru / entübasyon öyküsü) Allerjen maruziyeti, sigara kullanımı Semptomlar ve semptomların sıklığı sorgulanmalı
Atak Tanısı Fizik Muayene Nefes darlığı Öksürük Hışıltı (atak ağırlaşırsa) Göğüste baskı hissi Yardımcı solunum kaslarının kullanımı Paradoks abdominal solunum (ciddi solunum yetmezliği)
Atak Tanısı Astım atak tanısı Semptomların sıklığında artış SFT bozuklukları: PEF ve FEV₁ de düşme (En objektif gösterge) Atak tanısı, öykü ve fizik muayene ile konur
Astım atağını tetikleyen nedenler 1. Tetikleyicilerle karşılaşma Viral infeksiyonlar Allerjenler 2. Kullanılan tedavinin yetersiz kalması İlaçlar (ASA, NSAID, β blokerler) Egzersiz Soğuk hava Emosyonel faktörler Hızlı gelişen ataklar Yavaş gelişen ataklar
Astım Atağının Ağırlık Derecesi Hafif Orta Ağır Ölümcül Nefes Darlığı Efor sonrası Konuşurken Dinlenmede Pozisyon Yatabilir Oturur Öne eğilir Konuşma Cümleler Kısa cümleler Kelimeler Bilinç N / Huzursuz Huzursuz Huzursuz Konfüze Solunum hızı Artmış Artmış > 30/dk Hışıltı Ekspiryum sonu Belirgin Belirgin Sessiz akciğer Nabız (Dakika) <100 100 120 >120 Bradikardik PEF (beklenenin) >%80 %60 80 <%60 PaO₂ Normal >60 mmhg <60 mm Hg PaCO₂ <45 mmhg <45 mm Hg >45 mm Hg SaO₂ >%95 %91 95 <%90
Astımı taklit edenler Konjestif kalp yetmezliği: Kardiyak astım Üst havayolu tıkanıklığı Yabancı cisim veya mide asidi aspirasyonu Vokal kord disfonksiyonu Hiperventilasyon sendromu Çoklu pulmoner emboli (nadiren) Endobronşial tıkanıklık: Bronkojenik karsinom Metastatik karsinom Sarkoidoz KOAH hastaları, hastalıklarını astım olarak tanımlayabilirler
Solunum Fonksiyon Testleri Objektif değerlendirme ve tedavi cevabını gösterir Havayolu obstruksiyonunu gösteren iki parametre FEV₁: 1 sn deki zorlu ekspiratuar volüm PEF: Ekspiryum zirve akımı Önceki en iyi FEV₁ ve PEF değerleri esas alınmalı Pefmetreler, acil serviste kullanılabilirler Hastanın koopere olması şarttır Pefmetre - dijital pefmetre
TANISAL DEĞERLENDİRME Pulse oksimetre Oksijen monitorizasyonu için yeterlidir Çoğu zaman gerekmez Arteryel Kan Gazları Başlangıç O₂ tedavisine yanıtsız veya PEF %30-50 olan hastalardan ölçüm yapılmalıdır Hiperkapni Beklenen bir bulgu değildir Ağır ve ciddi astım atağının göstergesidir Solunum yetmezliğinin habercisidir
TANISAL DEĞERLENDİRME Akciğer Radyografisi Rutin olarak önerilmez Pnömoni ve pnömotoraks ayırıcı tanısı için kullanılabilir 6 12 saatte düzelme görülmeyen hastalara çekilebilir Yatış gerektiren hastalara çekilebilir. Hemogram Rutin olarak önerilmez β₂ agonist ve steroid tedavisine bağlı lökositoz görülebilir EKG Kalp hastalığı olan, yaşlı hastalara çekilebilir
TEDAVİ ABC Mekanik ventilasyon gereksiniminin değerlendirilmesi Oksijen İnhale β₂ agonistler İnhale antikolinerjikler Sistemik steroidler Alternatif tedaviler
Oksijen SaO₂>%90 tutacak şekilde uygulanmalıdır Nazal kanül veya maskeyle 1-3 L/dk KOAH hastalarına göre daha yüksek akım hızında verilebilir Ağır havayolu obstrüksiyonunda hiperkapniyi artırabilir
İnhale β₂ Agonistler Atak tedavisinde ilk seçilecek ilaçlardır Etkileri hızlı başlar Nebülizatör veya spacer ile verilebilirler Salbutamol (Ventolin, 2.5 mg/2.5 ml) Akut atakta 2.5-5 mg 20 dk arayla 3 kez verilmeli
İnhale Antikolinerjikler İpratropium, bronkodilatör yanıtta artış sağlar Kısa etkili β₂ agonistlerle kombine antikolinerjiklerin (ipratropium bromür + salbutamol) PEF ve FEV₁ i artırdığı ve hastaneye yatışları azalttığı gösterilmiştir Ipratropium bromide (Atrovent 250-500 mcg/2ml) Salbutamol + Ipratropium bromide (Combivent 100 mcg + 20 mcg) Başlangıçta her 20 dk.da bir 3 kez verilmeli
Sistemik Steroidler Atak düzelmesini belirgin hızlandırır, Hafif ataklar dışında tüm hastalarda kullanılmalı Olabildiğince erken verilmeli (etki başlangıcı geç) Steroidlerin hemen başlanması gereken olgular: Başlangıçta verilen β₂ agoniste yanıtsızlık Sistemik steroid alırken atağın ortaya çıktığı hastalar Önceki ataklarında sistemik steroid gerekmiş hastalar
Sistemik Steroidler Oral yol, iv yol kadar etkili Atakta doz: 40-80 mg/gün prednizolon İdame: 0.5 mg/kg prednizolon (7-10 gün)
Sistemik Steroidler Cochrane Review: Astım atakla acil servise başvuran hastalarda steroid tedavisinin erken başlanması faydalı mı? Sonuçlar: Steroidlerin acil servise başvurudan sonraki ilk 1 saat içinde başlanması, hastaneye yatış oranlarını düşürür Plasebo grubuyla tedavi grubu arasında yan etkiler açısından ciddi fark yok
Atakta Alternatif Tedaviler Rutin kullanımları için daha fazla miktarda veriye ihtiyaç vardır İnhale steroidler: Ataktan kullanılabilir Maliyet-etkinlliği kötü Mg sülfat: Kullanımı rutin önerilmez Düz kas spazmını çözer FEV₁ değeri %25-30 unun altında olan hastalara önerilebilir İntravenöz teofilin: Akut atakta önemi az Yan etki potansiyeli yüksek Heliox: Helyum ve Oksijen karışımı Tedaviye yanıtsız hastalarda düşünülebilir
Astım Atak Tedavisi - Özet Türk Toraks Derneği Astım Tanı ve Tedavi Rehberi 2009
Astım Atak Tedavisi - Özet Türk Toraks Derneği Astım Tanı ve Tedavi Rehberi 2009
Yoğun Bakıma Yatış ve MV Endikasyonları Tedaviye yanıtsız veya gittikçe bozulan hastalar Oksijene rağmen hipoksemi ve hiperkapni (PaO₂ < 60 mmhg / PaCO₂ > 45 mmhg) Bilinç bozukluğu, siyanoz ve sessiz akciğer, uzamış nefes darlığı ve bitkin düşmüş hasta Kardiyopulmoner arrest Astım hastaları için non-invaziv mekanik ventilasyonu, mekanik ventilasyon yerine rutin kullanımı önerilmez
Astım Atak Taburculuk Kriterleri Kısa etkili β₂ agonistlere 3-4 saatten daha kısa aralıklarla gereksinim olmaması SaO₂ > %90 olması (oda havasında) Hastanın rahatça yürüyebilmesi Fizik muayenenin normal ya da normale yakın olması PEF veya FEV₁ değerinin %70 in üzerinde olması (kısa etkili β₂ agonistten sonra) İnhalerleri düzgün kullanabiliyor olması
Taburculukta.. En az 7-10 günlük sistemik steroid tedavi düzenlenmeli İnhaler kullanım teknikleri gözden geçirilmeli, atağa götüren nedenlerden korunma öğretilmeli
Sonuçlar Ataklar genellikle viral infeksiyonlarca tetiklenir Kalp yetmezliği ve bronşial tıkanıklık, astımı taklit edebilir PEFmetre, tanı ve tedavi takibinde etkilidir Rutin tam kan sayımı ve görüntüleme gereksizdir Hiperkapni kötü prognostik kriterdir: dikkat β₂ agonistler, antikolinerjikler ve steroidler tedavide etkindir Antibiyotiklerin kullanımı çok nadiren endikedir