LİDERLİK Bülent Gürcan, 3 Mart 2012 1
LİDER deyince Ben size taarruzu değil ölmeyi emrediyorum! Uzak diyarlardan evlatlarını harbe gönderen ANALAR, gözyaşlarınızı dindiriniz, evlatlarınız bizim bağrımızdadır Onlar, bu topraklarda canlarını verdikten sonra bizim evlatlarımız olmuşlardır. Ya İstiklal ya Ölüm! 2
Lider doğulur mu, sonradan olunur mu? 3
Lider Özellikleri Kendi kendimize Hedefleri vardır Hedefini doğru belirleyememiş gemiye, hiçbir rüzgar yardım edemez / Konfüçyüs Dinler. Çalışkandır Hatalardan ders alır İşini iyi bilir, ekibinin yanındadır Bilgiye açıktır, sürekli öğrenmek ister Çalışanlara örnek olur, söz ve davranışları uyumludur İnisiyatif sahibidir, sorumluluk alır Samimi, açık ve içtentir ama rol da yapabilir Güçlü ve zayıf yönlerini iyi bilir 4
Lider Özellikleri Çalışın, kopyalayın, özümseyin Akıllı ve zekidir, hafızası güçlüdür Vizyon sahibidir, büyük resmi görür, gelecek analizi yapar Yaratıcı düşünceye değer verir, ters fikirleri değerlendirir Akıllı adam, aklını kullanır. Daha akıllı adam, başkalarının aklını da kullanır / Bernard Shaw Kendini ve ekibini motive eder İletişim kurar Değişim yaratır Sorgulayıcı, bazen de arızalıdır 5
Lider Özellikleri Veee Mücadeleci Kayaları aşındıran suyun gücü değil, devamlılığıdır Taşı kıran en son darbe değil, ondan öncekilerdir 6
Karizma Açık bir vücut dili İnsanlara değer verdiğini gösteren, keyif duyan, gülümseyen, dokunan İnsanların içindeyken içindeki güveni yansıtan, coşkulu duruş Mesajlarda statükonun dışına çıkıp, ters gelen, düşündüren, yenilikçi mesajlar veren Konuşurken heyecan yaratan, hareket sağlayan tavırlar ve yüksek bir tempo Tarz sahibi 7
Drucker a Göre Liderliğin 7 Ölümcül Günahı 1. Kibir 2. Şehvet 3. Açgözlülük 4. Üşengeçlik 5. Öfke 6. Kıskançlık 7. Pisboğazlık 8
Lider ve Yönetici Arası Farklar Lider Amaçları ve hedefleri kendisi belirler Yönetici Başkalarının hedeflerine hizmet eder İçinde bulunduğu kesim tarafından göreve getirilir Gücünü kendinden ve içinde bulunduğu gruptan alır Başkaları tarafından yönetime getirilir Gücünü prosedür vb. noktalardan alır Doğal Biçimsel 9
4 Daire Modeli Organizasyonların performanslarını etkileyen 4 etken bulunmaktadır. 10
Yetkinlikler-Beceriler Beceri Sosyal rol, değerler Bilgi Özalgı Mizaç Güdüler / Gereksinimler 11
Güdüler Düşünceler Hareketler Hedef 12
Güdülere göre değişkenler Boş vakitler, sporlar, kitaplar Boş Vakitlerinde Neler Yapar? Başarma İlişki Kurma Güç Bireysel projeler ( ör: sıfırdan yaratmak) Bireysel gelişime odaklı projeler Aile ve arkadaşların dahil olduğu aktiviteler Aile ve arkadaşlarla geçirilen zamanı korumaya çalışma Liderlik içeren sosyal faaliyetler Gösterişli sosyal aktiviteler 13
Hangi Sporları Yapar? Başarma İlişki Kurma Güç Hedef standartlara göre başarısını hemen ölçebileceği bireysel sporlar (ör: golf, koşma) Takım oyunları (voleybol, basketbol) Bireysel ya da takım oyunu fark etmez, ancak içinde bahis olan veya kazananın diğerlerini etkileyeceği sporlar Prestij getiren sporlar 14
Hangi Tür Kitap Okur? Başarma İlişki Kurma Güç Çoğunlukla kurgusal olmayan ( ör: teknik dergiler, birşeyin nasıl yapıldığını anlatan bilgi içerikli kitaplar) Gizemli kurgusal Romantik romanlar Politika ve tarih kitapları Karakter yapısı iyi geliştirilmiş kurgusal kitaplar ( ör: Jane Austen) Din, psikoloji ve felsefe kitapları Politik entrika, cinsel sömürü ve şiddet içerikli kurgusal kitaplar 15
Güdüler* / Gereksinimler Başarma ( Achievement) İlişki kurma ( Affiliative) Güç ( Power) * Dr. David C. McClelland ( 1949) 16
Yönetim Stilleri Baskıcı ( Coercive) Yönlendirici ( Authoritative) İlişki Kurma ( Affiliative) Demokratik ( Democratic) Tempo Veren ( Pace Setting) Koçluk Yapan ( Coaching) 17
Organizasyonel İklim Esneklik ( Flexibility ) Sorumluluk ( Responsibility ) Hedeflendirme ( Standarts ) Ödüllendirme ( Rewards ) Açıklık ( Clarity ) Takım Bağlılığı ( Team commitment) 18
TAVSİYELERİM Sevdiğiniz işi yapın Çok çalışın Başkalarına saygı gösterin Başarısızlıktan korkmayın Dürüstlüğünüzü koruyun Hayalleriniz olsun, hedeflerinizi yüksek koyun ve peşinden gidin Açık ve doğal olun Hatalarınızdan ders çıkarın Detayları öğrenin, aşağıdan başlayın Pozitif insanlarla beraber olun Her anın tadını çıkarın, ertelemeyin Spor yapın Sürekli öğrenin Kişilerin farklı özelliklerini kullanmayı öğrenin Dinleyin Sahada olun Tarafsız, önyargısız olun Yabancı dil öğrenin 19
Kaynaklar; Drucker ve Liderlik / William A. Cohen Wisdom for a young CEO / Douglas Barry Ters Açı / Roger Martin CEO luğa Uzanan Yol / Tufan Darbaz HayGroup ( Salt Eğitimi, 2007) 20
TEŞEKKÜRLER 21