I Harun BULUT Bak rköy Hâkimi A LE HUKUKUNDA VELAYET (ÇOCUKLA K fi SEL L fik KURULMASI) VE NAFAKA DAVALARI
II Harun BULUT Yay n No : 1765 Hukuk Dizisi : 797 1. Bas Haziran 2007 - STANBUL ISBN 978-975 - 295-659 - 9 Copyright Bu kitab n bu bas s n n Türkiye deki yay n haklar BETA Bas m Yay m Da t m A.fi. ye aittir. Her hakk sakl d r. Hiçbir bölümü ve paragraf k smen veya tamamen ya da özet halinde, fotokopi, faksimile veya baflka herhangi bir flekilde ço alt lamaz, da t lamaz. Normal ölçüyü aflan iktibaslar yap lamaz. Normal ve kanunî iktibaslarda kaynak gösterilmesi zorunludur. Dizgi Bask -Cilt Kapak Tasar m Editör : Beta Bas m A.fi. : Yaz n Matbaac l k Bayrampafla/ stanbul (0-212) 565 01 22 : Evren Kayhan : Celal Ülgen Beta BASIM YAYIM DA ITIM A.fi. Himaye-i Etfal Sokak Talas Han No. 13-15 Ca alo lu - STANBUL Tel : (0-212) 511 54 32-519 01 77 Fax: (0-212) 511 36 50 e-mail: betakitap@betakitap.com www.betakitap.com
III Annem Nazire Bulut ve Babam Mülazim Bulut a
IV Harun BULUT
V SUNUM nsanl k tarihinin en eski ve sayg n kurumu olan ailenin ba r nda tafl d yüksek de erler dolay s yla her toplumda hukukun himayesi alt na al nd n görürüz. Bir yanda sevgi, sayg ve sorumluluk gibi bireysel ve toplumsal de erlerin yo un biçimde yafland, di er yanda insano lunun geliflip yetiflmesindeki öncü kurum olmas, ailenin sa l kl bir hukuki alt yap ya sahip olmas gere inin tart fl lmaz nedenidir. Türk Hukuk Sistemi de ailenin bu özelli ine özen gösteren bir anlay fl içindedir. Önce Kanun Koyucu toplumun temeli konumundaki aileyi ve aileyi oluflturan bireyleri zaman n ve olaylar n ak fl içinde karfl laflabilecekleri tehlikelerden korumak maksad ile yasal bir çerçevede çizer. Yarg lamalar gerek eflleri gerek çocuklar korumak gerekse aileyi yaflatmak amac n güden uzmanl k mahkemelerinde yap l r. Yarg ç, takdiri delilleri de göz önünde tutmak suretiyle kanun, hukuk, vicdan üçgeninde karar verir. Yüce Yarg tay bir yandan ülkedeki uygulama birli ini sa lar. Bir yandan da sosyal ve ekonomik de iflim ve geliflmeleri dikkate alarak yeni içtihatlar üretir. Elimizdeki bu kitap (1. Kitap: Aile Hukukunda Boflanma Davalar ve Yabanc Unsurlu Davalar, II. Kitap: Aile Hukukunda Maddi ve Manevi Tazminat Davalar Niflan n Bozulmas ndan Kaynaklanan Davalar Yabanc Unsurlu Davalar, III. Kitap: Aile Hukukunda Velayet -Çocukla Kiflisel liflki Kurulmas - ve Nafaka Davalar, IV. Kitap: Aile Konutu ve Aile Mahkemeleri Yarg lama Yöntemi) bu boyutlar ile yasa/aile mahkemeleri/yarg ç/yüce Yarg tay dörtgeninde cereyan eden aile hukuku ile ilgili yarg lama sürecinde baflvurulacak bir eser olarak planlanm flt r. Özellikle aile hukuku davalar n n aç klamalar, dava dilekçeleri örnekleri, yerel mahkeme ve Yüce Yarg tay karar örnekleri ile tüm hukukçular için bir baflvuru kitab haz rlad m z düflünüyoruz.
VI Harun BULUT Ayr ca yabanc unsurlu davalar n ço almas ile ortaya ç kan çeflitli sorunlar n hukuki karfl l klar ilk kez bu ölçüde genifl flekilde araflt r larak de erlendirilmifltir. Çal flmalar m z n tüm hukuk camiam za yararl olmas dilekleriyle... Ocak 2007 / Ataköy
VII TEfiEKKÜR Bu çal flmamda büyük özveri ile deste ini esirgemeyen Eflim ve Çocuklar m baflta olmak üzere, manevi destek ve örnek mahkeme kararlar temininde katk da bulunan Bak rköy Hukuk Hakimleri Ekrem Y ld z, Serhan Gürsoy, Nurcan Gürses, E. U ur K l ç, Refika Cihangir Bahad r, Sadiye Akdarma, Gürsel Çamur ve özellikle Küçükçekmece Aile Mahkemesi Hakimi De erli Kardeflim Hilmi Temiz ile çal flman n bilgisayar ortam na aktar lmas nda büyük eme i geçen Mahkeme Katibi Hamza Kaya ya, kitab n redaksiyonunu büyük bir özveri ve emek harcayarak yapan de erli meslektafl m Av. Celal Ülgen e ve çal flman n bas m nda eme i geçen Yay nevi sahibi sevgili kardeflim Seyhan Satar ile de erli personeline teflekkürlerimi sunar m. Harun Bulut Ocak, 2007
IX Ç NDEK LER ÖNSÖZ...V TEfiEKKÜR...VII B R NCi BÖLÜM I- VELAYET DAVALARI...1 GENEL OLARAK...3 1- VELAYET N DE fit R LMES DAVASI...8 a- ANA YA DA BABANIN BAfiKASIYLA EVLENMES - BAfiKA B R YERE G TMES...9 b- VELAYET HAKKI KEND S NE TEVD ED LEN ANA YA DA BABANIN ÖLÜMÜ...10 c- YEN OLGULARIN ZORUNLU KILMASI NEDEN YLE VEYALET N DE T R LMES DAVASI...12 2- VELAYET N KALDIRILMASI DAVASI...13 a- ANA VEYA BABANIN ÇOCUK ÜZER NDE VELAYET GÖREV N GERE G B YER NE GET REMEMES NEDEN YLE VELAYET N KALDIRILMASI DAVASI...14 b- ANA YA DA BABANIN ÇOCU A KARfiI YETERL LG Y GÖSTERMEMES VEYA ÇOCU A KARfiI YÜKÜMLÜLÜKLER N A IR B Ç MDE SAVSAKLAMASI...16 II- VELAYET DAVALARI LE LG L EMSAL YARGITAY KARARLARI...21 K NCi BÖLÜM I- K fi SEL L fik DAVALARI...45 GENEL OLARAK...47 II- K fi SEL L fik DAVALARI LE LG L EMSAL YARGITAY KARARLARI...53 ÜÇÜNCÜ BÖLÜM I- NAFAKA DAVALARI...69 GENEL OLARAK...71 1- BOfiANMA DAVASI SIRASINDA TALEP OLUNAB LECEK TEDB R NAFAKALARI...72
X Harun BULUT II- 2- BOfiANMA DAVASI OLMADAN EfiLER N B RL KTE YAfiARKEN TALEP EDEB LECEKLER TEDB R NAFAKASI DAVASI...77 3- BOfiANMA DAVASI OLMAKSIZIN EfiLER N B RL KTE YAfiAMAYA ARA VERD KLER DÖNEMDE B RB RLER NDEN KEND LER VE VARSA ÇOCUKLARI Ç N STEYEB LECEKLER TEDB R NAFAKASI, A LE KONUTUNDAN VE EV EfiYASINDAN YARARLANMA, EfiLER N MALLARININ YÖNET M NE L fik N TEDB R TALEPLER...80 a- BOfiANMA DAVASI OLMAKSIZIN EfiLER N B RL KTE YAfiAMAYA ARA VERD KLER DÖNEMDE B RB RLER NDEN KEND LER VE VARSA ÇOCUKLARI Ç N STEYEB LECEKLER TEDB R NAFAKASI DAVASI...81 b- KONUT VE EV EfiYALARINDAN YARARLANMA, EfiLER N MALLARININ YÖNET M NE L fik N TALEPLER...84 4- fit RAK NAFAKASI DAVASI...86 a- BABALIK DAVASI LE B RL KTE VEYA BABALIK HÜKMÜNDEN SONRA TALEP ED LECEK fit RAK NAFAKASI DAVASI...94 b- EVLENMEN N PTAL DAVASI Ç NDE VEYA EVLENMEN N PTAL NDEN SONRA TALEP ED LECEK NAFAKALAR...96 c- NAFAKA YÜKÜMLÜLÜ Ü HUSUSUNDA GÜVENCE VER LMES STEM NE L fik N DAVA...99 5- YOKSULLUK NAFAKASI DAVASI...101 6- YARDIM NAFAKASI DAVASI...110 NAFAKA DAVALARI LE LG L EMSAL YARGITAY KARARLARI...115 DÖRDÜNCÜ BÖLÜM I- YABANCI UNSURLU DAVALAR...191 GENEL OLARAK...193 1- YABANCILIK DURUMU VE BUNUN TESP T KURALLARI...194 2- YABANCILIK UNSURU TAfiIYAN DAVALARDA TÜRK MAHKEMELER N N YETK S...195 3- YABANCI UNSURLU DAVALARDA UYGULANACAK HUKUKLA LG L KURALLAR...196 3. a- VATANDAfiLIK ESASINA GÖRE YETK L HUKUKUN BEL RLENMES...196 3. b- KAMETGAH VE MUTAD MESKEN ESASINA GÖRE YETK L HUKUKUN TESP T...198
XI II- 4- TEM NAT YÜKÜMLÜLÜ Ü...199 5- YABANCI UNSURLU VELAYET DAVALARI...201 a- TÜRK MAHKEMELER N N M LLETLERARASI YETK S...201 b- DAVADA UYGULANACAK HUKUK...202 6- YABANCI UNSURLU K fi SEL L fik DAVALARI...207 a- TÜRK MAHKEMELER N N M LLETLERARASI YETK S...207 b- DAVADA UYGULANACAK HUKUK...207 7- YABANCI UNSURLU NAFAKA DAVALARI...208 a- TÜRK MAHKEMELER N N M LLETLERARASI YETK S...208 b- UYGULANACAK HUKUK...208 YABANCI UNSURLU DAVALAR LE LG L EMSAL ÇT HATLARI...213 III- KARAR ÖZETLER...221 IV- DAVA D LEKÇES ÖRNEKLER...421