TIBBİ MİKROBİYOLOJİ LABORATUVARI

Transkript

1 T.C. SAĞLIK BAKANLIĞI 4 TÜRKİYE YÜKSEK İHTİSAS HASTANESİ TIBBİ MİKROBİYOLOJİ LABORATUVARI LABORATUVAR TEST REHBERİ HAZIRLAYAN: Uzm.Dr.Hasan KILIÇ EDİTÖR: Nilgün AKAL Kalite Yönetim Birimi Bu rehber, Türkiye Yüksek İhtisas Hastanesi Kalite Yönetim Birimi tarafından Hizmet Kalite Standartları gereği oluşturulmuştur. TYİH-REH-TKY-07

2

3 İÇİNDEKİLER: A. TIBBİ MİKROBİYOLOJİ LABORATUVARI: B. TIBBİ MİKROBİYOLOJİ LABORATUVARI NDA KALİTE KONTROL ÇALIŞMALARI İÇ (İNTERNAL) KALİTE KONTROL: DIŞ (EKSTERNAL) KALİTE KONTROL: C. TIBBİ MİKROBİYOLOJİ LABORATUVARI NDA ÇALIŞILAN TESTLERİN İSTENMESİ: D. TIBBİ MİKROBİYOLOJİ LABORATUVARI NDA TEST SONUÇLARINA ETKİ EDEN FAKTÖRLER: E. TIBBİ MİKROBİYOLOJİ LABORATUVARI NDA ÇALIŞILAN TESTLERE AİT LERİN ALINMASI: ALIM KURALLARI KAN LERİ ALINMA KURALLARI: ACİL SERVİS VE YATAKLI BİRİMLERDE: POLİKLİNİKTEN BAŞVURAN HASTALARDA: KAN LERİ ALIM KURALLARI: KAN LERİ DEN CE DİKKAT EDİLMESİ GEREKEN KONULAR: İDRAR LERİ ALIM KURALLARI: GAİTA LERİ ALIM KURALLARI: VÜCUT SIVISI LERİ ALMA KURALLARI: KÜLTÜR LERİNİN ALIM KURALLARI: KAN KÜL: TEKNİĞİ: ZAMANI: SAYISI VE MİKTARI: BOĞAZ-NAZOFARENKS KÜL: BURUN KÜL: ALT SOLUNUM YOLU KÜLTÜRLERİ: BALGAM TRAKEAL ASPİRAT/BRONŞ ASPİRASYONU: İDRAR KÜL: KNLARDA: ERKEKLERDE: BEBEKLERDE: SONDALI HASTALARDA: DIŞKI KÜL VE PARAZİT ARAMA: VENÖZ KATETER ÖRNEĞİ: YARA/DOKU/ABSE KÜL: F. TIBBİ MİKROBİYOLOJİ LABORATUVARI ALIM KAPLARI: G. TIBBİ MİKROBİYOLOJİ LABORATUVARI NA LERİN TRANSFERİ: H. TIBBİ MİKROBİYOLOJİ LABORATUVARI KABUL VE RET : TIBBİ MİKROBİYOLOJİ LABORATUVARI KABUL : TIBBİ MİKROBİYOLOJİ LABORATUVARI RET : I. TIBBİ MİKROBİYOLOJİ LABORATUVARI NDA ÇALIŞILAN TESTLERE AİT PANİK DEĞERLER: İ. TIBBİ MİKROBİYOLOJİ LABORATUVARI NDA TEST SONUÇLARININ VERİLMESİ: K

4

5 Toplam Kalite Birimi Laboratuvar Test Rehberi TÜRKİYE YÜKSEK İHTİSAS HASTANESİ 121 TIBBİ MİKROBİYOLOJİ LABORATUVARI A. TIBBİ MİKROBİYOLOJİ LABORATUVARI: Laboratuvarımızda; bir laboratuvar sorumlusu uzman, dört uzman, 15 laboratuvar teknisyeni, bir anestezi teknisyeni, bir tıbbi sekreter, bir sekreter ve bir hizmetli görev yapmaktadır. Misyonumuz; laboratuvar hizmetlerini, uluslararası kalite standartlarına uygun olarak, bilimsel veriler ışığında, biz ruhuyla, etik kurallara uygun olarak, güvenilir, kaliteli, verimli bir hizmet sunmaktır. Vizyonumuz; güven, saygınlık konusunda lider, referans ve uluslararası TSEN-ISO standartlar uygun bir laboratuvar olmaktır. Laboratuvarımız, Türkiye Yüksek İhtisas Eğitim ve Araştırma Sağlık İşletmesi nin tüm birimlerinde, muayene ya da tedavi olan hastalara acil ve rutin hizmet vermektedir. Laboratuvarımız bünyesinde; Rutin Mikrobiyoloji Laboratuvarı, ELİZA Laboratuvarı, Seroloji Laboratuvarı ve PCR Laboratuvarı (PCR CMV Virüs, PCR BK Virüs) bulunmakta olup, 24 hizmet verilmektedir. Laboratuvarımızın kalite güvenliği, tüm bölümlerde İç Kalite ve Dış Kalite Kontrol programlarını uygulayarak denetlenmektedir. B. TIBBİ MİKROBİYOLOJİ LABORATUVARI NDA KALİTE KONTROL ÇALIŞMALARI 1. İÇ (İNTERNAL) KALİTE KONTROL: Her gün kontrol örnekleri çalışılarak günlük performans denetlenmektedir. 2. DIŞ (EKSTERNAL) KALİTE KONTROL: Laboratuvarımız kalite güvenliği için; Quality System, Bio-Rad, Labquality, CAP, QCMD gibi uluslararası düzeyde çok sayıda laboratuvarın katıldığı dış kalite kontrol programlarına katılmaktadır. Mikrobiyoloji C. TIBBİ MİKROBİYOLOJİ LABORATUVARI NDA ÇALIŞILAN TESTLERİN İSTENMESİ: Mikrobiyoloji Laboratuvarı ndan test istemleri tüm hastalar için, Hastane Bilgi Yönetim Sistemi (HBYS) ilgili doktor tarafından tetkik adı veya tetkik kodu girilerek yapılır.

6 122 TÜRKİYE YÜKSEK İHTİSAS HASTANESİ Laboratuvar Test Rehberi Testlerin girişinin yapılabilmesi için, servis ve polikliniklerden hekim, HBYS hasta sayfasında yer alan tetkik menüsü seçer. Testlerin tam ve zamanında çıkması için tetkik girişleri tam eksiksiz yapmalıdır. Tetkik girişleri onaylandıktan sonra test eklenmemelidir. Çünkü onay sonrası işaretlenen testler Laboratuvar İşletim Sistemi (LİS) tarafından görülmeyecektir. Onay sonrası her yeni test isteği için yeni bir HBYS girişi ve LİS kaydı yapılması gereklidir. Bu işlemden sonra eğer örnek laboratuvarda ise laboratuvarı telefonla arayarak eklenen test ve yeni giriş hakkında bilgi verilmelidir. D. TIBBİ MİKROBİYOLOJİ LABORATUVARI NDA TEST SONUÇLARINA ETKİ EDEN FAKTÖRLER: 1. Örneğin olarak alınmaması, 2. Örneğin doğru yerden alınmaması, 3. Örneğin olarak taşınmaması, 4. Kültür örneğini hasta antibiyotik kullandıktan sonra alınması, 5. Örnek alındıktan sonra, laboratuvara uygun zamanda ulaştırılmaması, 6. Hasta bilgilerinin eksik ya da olması. E. TIBBİ MİKROBİYOLOJİ LABORATUVARI NDA ÇALIŞILAN TESTLERE AİT LERİN ALINMASI: 1. ALIM KURALLARI: 1.1 KAN LERİ ALINMA KURALLARI: ACİL SERVİS VE YATAKLI BİRİMLERDE: Acil servis ve yataklı birimlerde kimlik doğrulaması yapıldıktan sonra kan alma işlemi gerçekleştirilir. Hekim test taleplerini otomasyon sisteminde yapar. Klinik hemşiresi sistemde talepleri görür. Testlerin barkotlarını basar, lere yapıştırır. Barkotlarda hastanın kimlik tanımlayıcılarıyla birlikte, testin adı, testin hangi servisten istendiği, örneğin alınış tarihi ve i yer alır. Böylece numune alım tarihi ve i Hastane Otomasyon Sistemi nde ve buna entegre çalışan Hastane Bilgi Yönetim Sistemi (HBYS) kaydedilmiş olur POLİKLİNİKTEN BAŞVURAN HASTALARDA: Acil Servis ve yataklı birimlerde kimlik doğrulaması yapıldıktan sonra kan alma işlemi gerçekleştirilir. Hekim test taleplerini otomasyon sisteminde yapar. Klinik hemşiresi sistemde taleplerini görür. Testlerin barkotlarını basar, lere yapıştırır. Barkotlarda hastanın kimlik tanımlayıcılarıyla birlikte, testin adı, testin hangi servisten istendiği, örneğin alınış tarihi ve i yer alır. Böylece numune alım tarihi ve i Hastane Otomasyon Sistemi ne ve buna entegre çalışan Hastane Bilgi Yönetim Sistemi (HBYS) kaydedilmiş olur.

7 Toplam Kalite Birimi Laboratuvar Test Rehberi TÜRKİYE YÜKSEK İHTİSAS HASTANESİ KAN LERİ ALIM KURALLARI: Hasta en az 15 dakika kadar rahat bir pozisyonda Kol, omuz hizasında düz durmalıdır Fistül, damar grefti uygulanmış ya da mastektomili meme tarafındaki kol, ödemli ve skarlı bölgeler, hematom, kan transfüzyonu ile IV sıvı tedavisi uygulanan kolda üst seviyeler zorunlu kalınmadıkça venöz kan alımı için uygun değildir Hematom oluşabileceğinden hastanın kolu kesinlikle bükülmemelidir Hem geniş hem de yüzeye yakın damar seçilmelidir Hastaya IV infüzyon yapılıyorsa infüzyona 5 dakika ara verildikten sonra veya mümkünse diğer koldan kan alınmalıdır Turnike, kan alınacak damardan yaklaşık 10 cm. yukarı bağlanır. Turnike en fazla bir dakika uygulanmalıdır ve iğne damara girdikten sonra hemen gevşetilmelidir , enjektör ile alınmış ise, hemoliz olmaması için iğne çıkarıldıktan sonra yavaşça ve kenarından kaydırılarak e boşaltılmalıdır Damara girilmeden önce yumruk açılıp kapatılmamalıdır; bu hareket, plazma potasyum, fosfat ve laktat konsantrasyonlarını artırır Önce katkı maddesiz, sonra katkı maddeli lere kan alınmalıdır lar 100*13 mm jelli vakumlu steril lere alınır Üzerinde barkot düzenli bir şekilde yapışmış olmalı. Servis, hasta adı-soyadı, dosya numarası, örnek numarası, tarih ve i yazılı Gelen santrifüj edilerek ependorf lerine ayrılır.çalışma gününe kadar örnekler derin dondurucuda C bekletilir KAN LERİ DEN CE DİKKAT EDİLMESİ GEREKEN KONULAR: Laboratuvar testleri için sabah açlık sonrası kan verilmelidir. Test için kan vermeye gelmeden önceki gece 21:00 den sonra hiçbir şey yiyip içmeyiniz Hastaneye gelmeden önce ağır ve zorlayıcı egzersiz yapılmamalıdır vermeden önce, yarım kadar dinlenilmesi önerilir Düzenli olarak kullanılan ilaçlar varsa, kan vermeden önce doktora danışılması gerekmektedir İDRAR LERİ ALIM KURALLARI: Mikrobiyoloji Poliklinikten başvuran hastalara idrar örneği alınmak üzere 120 ml plastik kaplardan verilir. Bu kaplar üzerinde hastanın kimlik tanımlayıcılarının bulunduğu barkot yer alır. Laboratuvar teknisyeni hastaya idrar örneğini nasıl ve ne miktarda vermesi gerektiğinin tarifini yapar. Plastik kaplarda gelen idrar örnekleri daha sonra laboratuvar teknisyeni tarafından idrar analizi için uygun e aktarılır.

8 124 TÜRKİYE YÜKSEK İHTİSAS HASTANESİ Laboratuvar Test Rehberi Acil Servis ve yataklı birimlerde ise hekim tarafından yapılmış test talepleri otomasyon sisteminde, bölüm hemşiresince görülür. Hemşire, 120 ml lik plastik kabın üzerine hastanın barkodunu yapıştırır. Hastaya örneğin nasıl ve ne miktarda vermesi gerektiğinin tarifini yapar GAİTA LERİ ALIM KURALLARI: Dışkı steril veya temiz kaplar içine alınmalıdır Her türlü inceleme için ceviz büyüklüğünde dışkı yeterlidir Dışkı tuvalet kağıdı ile alınmamalıdır. Tuvalet kâğıdında baryum tuzları olabilir ve bu madde, dışkıdaki bazı patojenler için öldürücü etki yapar En az üç gün arka arkaya alınan dışkının incelenmesi protozoonların ortaya çıkarılması için daha uygun olur İçerisinde çok sayıda mikroorganizma bulunduğundan, bekletilen dışkıda çeşitli kimyasal ve ph değişiklikleri oluşarak kısa zamanda patojenlerin yok olmalarına neden olduğundan gaita örnekleri bekletilmeden laboratuvara ulaştırılmalıdır Poliklinik hastalarının numune kapları laboratuvardan alınır ve aynı laboratuvarın numune teslim bölümünde üzerinde kimlik tanımlayıcılarla birlikte numune alım tarihi ve i yazan barkot yapıştırılarak teslim 1.4. VÜCUT SIVISI LERİ ALMA KURALLARI: Vücut sıvısında çalışılacak parametreler için alınacak numune, 13x100 mm veya 16x100 mm lik jelsiz kuru numune lerine alınır ve laboratuvara bekletilmeden gönderilir. 2. KÜLTÜR LERİNİN ALIM KURALLARI: 2.1. İçerdiği patojen mikroorganizma gerçek pozitif sonucu gösterir. Bu nedenle yüksek örnek kalitesi tanıda en kritik aşamadır Numune alınırken doğru anatomik bölge seçilmelidir. Endojen mikrobiyal flora ile kontaminasyonu önlenmelidir Numune uygun teknik ve steril ekipmanla toplanmalıdır. Aseptik teknikler uygulanmalıdır İnfeksiyonun akut safhasında antibiyotik tedavisi başlanmadan örnek alınmalıdır Başlanmış ise numune yeni antibiyotik dozu verilmeden hemen önce alınmalı ve laboratuvar bilgilendirilmelidir Numune etkenin canlılığını koruyacak ve çevrenin biyolojik güvenliğini sağlayacak bir taşıma kabına aktarılmalıdır. Üzerine hasta adı, soyadı, numunenin alındığı tarih ve kaydedilmelidir.

9 Toplam Kalite Birimi Laboratuvar Test Rehberi TÜRKİYE YÜKSEK İHTİSAS HASTANESİ Numunenin kaynağı ve/veya anatomik bölge numune kabının üzerinde açık ve doğru olarak tanımlanmalıdır. Ayrıca hastada bulunan yandaş hastalık (Diabetus mellitus, malignite, immun yetmezlik vb) varsa kullandığı antibiyotik mutlaka not edilmelidir Numunenin laboratuvara hızla ulaşması, saklanacaksa saklama koşullarının uygun olması sağlanmalıdır. Numune miktarı yeterli Aksi halde hatalı negatif sonuçlara neden olabilir KAN KÜL: TEKNİĞİ: alınırken, steril eldiven giymeli ve kültür şişesinin kontamine olmasını önleyici tedbirleri almalıdır Venöz yol yerine katater veya intravasküler aletlerden kan kültürü alınması kontaminasyon riskini 2 kat arttırır Eğer bir girişte kan alınamamış ve tekrar vene girilecekse yeni bir enjektör kullanılmalı ve eldiven değiştirilmelidir. kültürleri alınırken iyi bir cilt antisepsisi uygulanmalıdır. alınacak olan bölge derisi önce %70 lik alkol ile ıslatılan bir tampon ile ve friksiyon yaparak iyice silinerek temizlenir. Kirli deriler için gerekirse 2-3 tampon kullanılır. Sonra yeni bir tampon ile %2 lik iyot eriyiği sürülerek havada kuruması beklenmelidir Alınan kan önce anaerop besiyerinin lastik tıkacı delinerek kanın yarısı bırakılır. Sonra aynı şekilde aerop besiyerine ekim yapılmalıdır Örnekler alındıktan sonra şişe hafifçe çalkalanmalıdır Dışarıda bekleme süresi ne kadar uzarsa bakteri izolasyon şansı o kadar azalmaktadır ZAMANI: Mikroorganizmaların kanda bulunmasından yaklaşık dakika sonra ateş, döküntü gibi bulgular ortaya çıkar ve ateş en yüksek seviyeye ulaştığında ise mikroorganizmanın kandaki seviyesi oldukça düşer En uygun zaman ateş ve döküntü gibi bulguların ortaya çıkmasından dakika öncesidir. Pratikte en uygunu, ateş yükselmeye başladığında kültürlerin alınmasıdır Endokardit, septik trombofilebit, mikotik anevrizmalar gibi sürekli bakteriyemi oluştuğu damar içi infeksiyonlarda zamanlama önemli değildir. Eğer hasta antibiyotik tedavisi alıyorsa bir sonraki dozdan hemen önce alınmasına dikkat edilmelidir. Mikrobiyoloji SAYISI VE MİKTARI: Yetişkinler için en çok 10 ml, çocuklarda ise bakteriyemi daha şiddetli olduğundan kanda bulunan bakteri sayısı fazladır ve yaşına göre 0.5-2ml kan alınması önerilir.

10 126 TÜRKİYE YÜKSEK İHTİSAS HASTANESİ Laboratuvar Test Rehberi Bir ven girişinden alınan kan kaç şişeye inoküle edilirse edilsin tek bir kültür olarak değerlendirilir Bir kan kültür seti; aynı anda iki ven girişiyle alınan kanların 2 veya daha fazla şişeye alınmasıyla oluşur. 24 içerisinde 2 veya 3 kan kültür setinin alınması yeterlidir Akut sepsis hariç, 1 ten daha kısa süre aralıklarla kan kültürü alınmamalıdır Bir hastadan alınan bir set kan örneğinde bakteri ürememesi hemokültür sonucunun olumsuz kabul edilmesi için yeterli değildir BOĞAZ-NAZOFARENKS KÜL: Poliklinik hastaları için hasta laboratuvara gönderilerek burada alınması sağlanır. Eğer hastanın hekimi tarafından alınacaksa; steril pamuklu eküviyonlarla alınır. Dil basacağı ile hastanın diline bastırılır. Eküviyon sıra ile sağ ve sol tonsillalara ve tonsilla fossalarına, farinks mukozasına iyice sürülür. Örnek alınan eküviyonlar dikkatlice ağız mukozasına ve tükürüğe değdirilmeden çekilir. Transport besiyeriyle laboratuvara gönderilir BURUN KÜL: Poliklinik hastaları için hasta laboratuvara gönderilerek burada alınması sağlanır. Eğer hastanın hekimi tarafından alınacaksa; steril pamuklu eküviyonlarla alınır. Transport besiyeriyle gönderilir ALT SOLUNUM YOLU KÜLTÜRLERİ: BALGAM: Özellikle sabahları öksürük ile derinden gelen balgam ağızda fazla oyalandırılmadan, steril, geniş ağızlı bir kap içerisine alınmalıdır. Balgam alınmadan önce steril su ile ağzın çalkalanması ve gargara yapılabilir ancak sınırlı değeri vardır. Numune hemen incelenmelidir. Balgamda bulunan enzimatik etkiler nedeniyle bekletilme esnasında birçok mikroorganizma yok olabilir. Balgam çıkaramayan hastalarda özellikle çocuklarda tuberküloz araştırması için sabah açlık mide suyu kullanılabilir TRAKEAL ASPİRAT/BRONŞ ASPİRASYONU: Uygun teknikle alındıktan sonra steril ağzı kaplarda laboratuvara ulaştırılmalıdır.

11 Toplam Kalite Birimi Laboratuvar Test Rehberi TÜRKİYE YÜKSEK İHTİSAS HASTANESİ İDRAR KÜL: Poliklinik hastaları için hasta laboratuvara gönderilerek idrarın burada alınması sağlanır. İdrar, bakterilerin üremesi için iyi bir ortamdır. Bu nedenle oda sıcaklığında bırakılan idrarın içerisinde üretradan geçen ya da havadan ve çevreden bulaşan bakteriler hızla çoğalırlar. Numune en geç 30 dak içinde laboratuvara ulaştırılmalıdır. İdrar kontaminasyonu önlemek için steril geniş ağızlı şişelerde alınmalıdır. Orta idrar örneği alınmalıdır. Barkot ve numune kontrolü yapıldıktan sonra laboratuvara kabul edilen idrar kültürü. Çalışma gününe kadar küçük ependorf lere alınarak derin dondurucuda ( -20 ) saklanır KNLARDA: Hastaya geniş ağızlı kap ve 3 adet kağıtlara sarılarak steril edilmiş gazlı bezden yapılmış pet verilir. Birinci pet ılık su ile ıslatılır ve üzerine sabun sürülür, ikinci pet sadece ılık su ile ıslatılır. Üçüncü pet kuru olarak bırakılır. İlk olarak sabunlu pet ile labialar diğer elle aralandıktan sonra vulva önden arkaya bir kez silinir. Sonra su ile ıslatılmış petle önden arkaya bir kez silinir. En son kuru pet ile bölge kurulanır. Hasta ilk gelen ml. idrarı tuvalete yaptıktan sonra ml yi idrar kabına, son idrarı yine tuvalete yapar ERKEKLERDE: Hastaya kadınlar için anlatılan aynı gereçler verilir ve aynı şekilde hazırlanması söylenir. Önce sabunlu pet ile glans penis ve üretra ağzı silinir, sonra ıslak petle durulanır ve sonunda kuru pet ile kurulanır. Hasta ilk gelen ml. idrarı tuvalete yaptıktan sonra ml yi idrar kabına, son idrarı yine tuvalete yapar BEBEKLERDE: Erkek çocukta penis, kız çocukta vulva çevresi iyice temizlenir. Kız ve erkek çocuklar için ayrı özellikte ve deriye yapışma özelliği olan steril plastik torbalar, üretrayı içine alacak biçimde yapıştırılır SONDALI HASTALARDA: Mikrobiyoloji Plastik torbada birikmiş idrar kesinlikle kullanılmaz. İdrar almak için kataterin torba ile ilişkili ucu çıkartılıp bu kanaldan da idrar alınmaz. Kateterden idrar akımı bir klample kesilir. 30 dak kadar beklenir. Lastik katater klempin distalinden (üretraya yakın bir noktasından) alkol ile silindikten sonra enjektör yardımıyla idrar alınır.

12 128 TÜRKİYE YÜKSEK İHTİSAS HASTANESİ Laboratuvar Test Rehberi DIŞKI KÜL VE PARAZİT ARAMA: İçerisinde çok sayıda mikroorganizmalar bulunduğundan bekletilen dışkıda çeşitli kimyasal ve ph değişiklikleri oluşarak kısa zamanda patojenlerin yok olmalarına neden olur. Bu nedenle hemen incelenmelidir Dışkı nonsteril temiz kaplar içine alınmalıdır İnceleme için bir ceviz büyüklüğündeki dışkı yeterlidir Dışkı tuvalet kağıdı ile alınmamalıdır. Tuvalet kağıdında baryum tuzları olabilir ve bu madde, dışkıdaki bazı patojenler için öldürücü etki yapar En az üç gün arka arkaya alınan dışkının incelenmesi protozoonların ortaya çıkarılması için daha uygun olur Kültür için dışkı elde edilemeyen durumlarda steril eküviyon ile rektal sürüntü örnekleri alınarak incelenir VENÖZ KATETER ÖRNEĞİ: Katater çıkış yeri sürüntüsü, varsa enjektör ile alınan eksuda örneği, katater içi kan örneğinden ve periferik venden alınan kandan kan kültürü ve eğer katater çıkarılacaksa katater çıkış yeri ve çevresi bir antiseptikle silinip, hem distal uçtan hem de deriye giriş yerinden en az 2cm kesilerek steril kaba konup laboratuvara gönderilmelidir YARA/DOKU/ABSE KÜL: Ülseröz, gangrenöz lezyonlar da dahil tüm yara örneklerinde ve apselerde sürüntü değil, doku örneği veya aspirat gönderilmelidir. F. TIBBİ MİKROBİYOLOJİ LABORATUVARI ALIM KAPLARI: İdrar kültür kabı Plastik Gaita Örnek Kabı

13 Toplam Kalite Birimi Laboratuvar Test Rehberi TÜRKİYE YÜKSEK İHTİSAS HASTANESİ 129 Eküviyon Çubuğu Tek Plastik Saplı, Steril(tüm sürüntü kültürleri eküvyon çubuğu ile alınır.) Kültür Şişeleri Laboratuvara Gelen Boğaz Sürüntüsü G. TIBBİ MİKROBİYOLOJİ LABORATUVARI NA LERİN TRANSFERİ: 1. Servislerden alınan boğaz, burun, yara, mayii, balgam, idrar örnekleri bekletilmeden laboratuvara ulaştırılır (Tüm alınan örnekler maksimum 15 dakika içerisinde laboratuvara ulaştırılmalıdır. Süre uzadıkça sağlıklı sonuç alma durumu azalır). 2. Amip aranması için alınan dışkı örnekleri bekletilmeden laboratuvara (Bu numunenin laboratuvara en yakın ortamda alınıp laboratuvara ulaştırılması gerekmektedir). 3. Örnekler sızdırmaz kaplarda, kapağı iyice kapatılmış olarak, hiçbir şekilde etrafı bulaştırmayacak şekilde transfer Mikrobiyoloji

14 130 TÜRKİYE YÜKSEK İHTİSAS HASTANESİ Laboratuvar Test Rehberi 4. Tüm örnekler üzerinde hastanın adı, soyadı, dosya numarası, servisi mutlaka yazılı 5. kültürleri için ayrıca talimat bulunmaktadır (Bkz kan kültürü alım kuralları). H. TIBBİ MİKROBİYOLOJİ LABORATUVARI KABUL VE RET : 1. TIBBİ MİKROBİYOLOJİ LABORATUVARI KABUL : 1.1. Tüm örneklerin ilgili doktor tarafından otomasyon sistemine eksiksiz olarak kaydedilmiş olması gerekmektedir Amip bakılacak dışkı örneği taze ve baryumsuz olmalıdır ve bekletilmeden incelenmelidir İdrar kültürü için, olarak orta akım idrarı steril kaplara konulmalıdır ve en geç yarım içinde laboratuvara ulaştırılmalıdır Balgam kültürü için verilecek balgam örneği, dişler fırçalandıktan ve ağız iyice su ile çalkalandıktan sonra tercihen sabah verilmeli ve tükürük olmamalıdır AARB bakılacak idrar örnekleri, steril kaba alınmış sabah ilk idrarı 1.6. Tüm örnekler mümkünse antibiyotik alınmadan verilmiş olmalı, antibiyotik alınmış ise belirtilmelidir Örnekler kültür ekimleri ve preparat hazırlamaya yetecek miktarda 1.8. kültürleri için uygun talimat bulunmaktadır.ve buna uygun alınmalıdır. Venöz kanın alınacağı damar palpe Bölge merkezden başlayarak perifere doğru dairesel hareketlerle önce alkol daha sonra iodoforla silinir. 30 sn-1 dak beklenir. İyot artıkları aynı şekilde merkezden perifere doğru alkol ile silinebilir. Ven yeniden palpe edilmeden kan alınır. Enjektör çekilir. amayı durdurmaya yönelik tampon uygulanır. bekletilmeden kan kültür şişesine aktarılır alma ünitelerince alınan kan örnekleri 100*13 mm ebatlarında, vakumlu, steril, jelli lere alınmalıdır İdrar örnekleri steril idrar kaplarına alınmalıdır. 2. TIBBİ MİKROBİYOLOJİ LABORATUVARI RET : 2.1. Servislerden gönderilen etiketsiz, kime ait olduğu belli olmayan, istemi otomasyon üzerinden yapılmamış, hasta bilgileri eksik örnekler redd 2.2. Alındıktan sonra uygunsuz koşullarda bekletilmiş örnekler redd Örneğin; gece alınmış kültürlerin etüve konmuş olması ret kriteridir. Steril vücut sıvıları üç kadar etüvde bekletilebilir. Normal flora içeren örnekler (Burun sürüntüsü ve boğaz sürüntü kültürleri gibi) buzdolabında birkaç bekletilebilir, ancak etüve konmuş olması ret kriteridir.

15 Toplam Kalite Birimi Laboratuvar Test Rehberi TÜRKİYE YÜKSEK İHTİSAS HASTANESİ Hemen ekilemeyecekse idrar kültürü buzdolabında birkaç bekletilebilir. Etüvde bekletilmiş idrar kültür için uygun değildir, redd 2.4. Geç te gelen ve AARB bakılması istenen balgam ve idrar örnekleri buzdolabında bekletilebilir Baryumlu dışkı örnekleri hiçbir işleme alınmadan reddedilir (Parazit, kültür, amip ELISA, Helicobacter pylori antijen testi gibi) Miktar olarak örnekler redd 2.7. Uygun steril kaba alınmamış örnekler (Örn: Evden bir kavanoza konmuş idrar) redd 2.8. Tükürük verilmişse, balgam kültürü için uygun değildir, redd 2.9. ve idrar beraber istendiği durumlarda in ayrı ayrı günlerde gelmesi durumunda materyaller işleme alınmaz Bayanların menstrasyon dönemlerinde idrar i vermeleri uygun değildir. I. TIBBİ MİKROBİYOLOJİ LABORATUVARI NDA ÇALIŞILAN TESTLERE AİT PANİK DEĞERLER: Mikrobiyoloji, ELİZA, Seroloji, Kültür Laboratuvarı Panik Değerleri: ARB HIV HBsAg Anti HCV Anti HIV VDRL POZİTİF ÜREME POZİTİF POZİTİF Pozitif Pozitif Pozitif Pozitif Gaitada Amip Antijeni Gaita kültüründe Salmonella Gaita kültüründe Shigella Gaita kültüründe V. Cholera Pozitif Pozitif Pozitif Pozitif Mikrobiyoloji Gaita kültüründe Campylobacter kültürü/mikroskopisi BOS kültürü/mikroskopisi Kültürde Genital Grup B Streptokok/ Streptokok Antijeni Pozitif Pozitif Pozitif Pozitif

16 132 TÜRKİYE YÜKSEK İHTİSAS HASTANESİ Laboratuvar Test Rehberi Balgam, İdrarda AARB Kalın damla veya ince yayma kan preparatında Malaria MRSA (Metisiline Dirençli Staphylococcus Aureus) VRE (Vankomisine Dirençli Enterokok) Pozitif Pozitif Pozitif Pozitif İ. TIBBİ MİKROBİYOLOJİ LABORATUVARI NDA TEST SONUÇLARININ VERİLMESİ: Poliklinik ve servis hastalarından alınan kıymetli materyaller (mayi, derin trakeal aspirat, kateter vb) hastanın kültür ve antibiyogram sonucu verilinceye kadar materyal bu kapta saklanarak, gerektiği durumlarda kültür ve antibiyogram işlemleri tekrarlanır. Materyaller en az yedi gün süreyle saklanır. Hasta test sonuçları, sorumlu uzman tarafından kontrol edilerek onaylanır ve Hastane Otomasyon Sistemi ne aktarılır. Böylece testi isteyen hekim, sonuçları kendi bilgisayar ekrandan görebilir. Ayrıca bu test sonuçlarına hastanemiz Web sayfası Laboratuvar Test Sonuçları Erişim Bölümü nden iki kimlik tanımlayıcı ile ulaşılabilinir.

17 K. SIRA ÇALIŞ- MA ZAMA- NI MİKTARI ALIMI İLE İLGİLİ KURALLAR KABUL RED HA- ZIR- LIK ME- TOD SONUÇ 1 Boğaz Boğaz Sürüntüsü BİR SÜ- RÜNTÜ STERİL TÜP İÇİNDE EKÜVİ- YON Eküviyon ucu her iki tonsil ve posterior farenkse bastırılarak ve döndürülerek sürülür. Tüp üzerinde barkod olmalıdır ve bu barkodda yer alan hasta bilgileri bilgisayar kaydındaki bilgilerle aynı İsimsiz ler. hastadan aynı gün içinde alınan ikinci örnek. Yok Burun Burun Sürüntüsü BİR SÜ- RÜNTÜ STERİL TÜP İÇİNDE EKÜVİ- YON Her iki burun deliğinin yan duvarlarından ve cm. derinden eküviyon döndürülerek örnek alınır. Tüp üzerinde barkod olmalıdırve bu barkodda yer alan hasta bilgileri bilgisayar kaydındaki bilgilerle aynı İsimsiz ler. hastadan aynı gün içinde alınan ikinci örnek. Yok Kulak Kulak BİR SÜ- RÜNTÜ STERİL TÜP İÇİNDE EKÜVİ- YON Dış kulak yolundan eküviyonla alınır. Tüp üzerinde barkod olmalıdır ve bu barkodda yer alan hasta bilgileri bilgisayar kaydındaki bilgilerle aynı İsimsiz ler. hastadan aynı gün içinde alınan ikinci örnek. Yok Konjonktiva Konjonktiva Sürüntüsü BİR SÜ- RÜNTÜ STERİL TÜP İÇİNDE EKÜVİ- YON Her iki konjunktivadan eküviyonla alınır Tüp üzerinde barkod olmalıdır ve bu barkodda yer alan hasta bilgileri bilgisayar kaydındaki bilgilerle aynı İsimsiz ler. hastadan aynı gün içinde alınan ikinci örnek. Yok Mikrobiyoloji REFERANS ARALIKLARI

18 REFERANS ARALIKLARI Panik değerde olan test sonuçları, servis hastalarında servis sorumlu hemşiresine ya da doktoruna, poliklinik hastalarında poliklinik sorumlu hemşiresine ya da doktoruna en kısa zamanda telefonla bildirilir. Ayrıca, panik test değerleri, istem yapan doktorun dikkatini çekmesi için, Hastane Bilgisayar Sistemi nde koyu pembe renkle gösterilir. SIRA ÇALIŞ- MA ZAMA- NI MİKTARI ALIMI İLE İLGİLİ KURALLAR KABUL RED HA- ZIR- LIK ME- TOD SONUÇ 5 İdrar İdrar En az 0,2 ml STERİL İDRAR Normal yolla orta akım idrarı, suprapubik aspirasyonla ya da steril sondadan alınır. Bebeklerde steril idrar poşeti üretrayı da içine alarak yapıştırıldıktan sonra 45 dk. İçinde alınmalıdır. İdrar kabı üzerinde barkod olmalıdır ve bu barkodda yer alan hasta bilgileri bilgisayar kaydındaki bilgilerle aynı Hastadan aynı gün içinde alınan ikinci örnek, isimsiz ve ağzı tam kapanmamış idrar kapları Yok Balgam Balgam En az 0,5 ml Steril kap Sabah tercihen aç karnına alınır. Balgamın alındığı kap üzerinde barkod olmalıdır ve bu barkod da yer alan hasta bilgileri bilgisayar kaydındaki bilgilerle aynı İsimsiz ve ağzı tam kapanmamış kaplar.aynı hastadan aynı gün içinde alınan ikinci örnek.tükrükle karışık veya saf tükrük ise,24 toplanmış balgam redd Yok 24-48

19 7 Gaita 8 Gaitada veya rektal sürüntüde vankomisine dirençli enterokok aranması 9 Derin Aspirasyon ÇALIŞ- MA ZAMA- NI MİKTARI ALIMI İLE İLGİLİ KURALLAR KABUL RED HA- ZIR- LIK METOD SONUÇ Gaita Ceviz büyüklüğünde Gaita kabı Ceviz büyüklüğünde gaita kabın dışına bulaştırılmadan alınır Kabın üzerinde barkod olmalıdır ve bu barkod da yer alan hasta bilgileri bilgisayar kaydındaki bilgilerle aynı İsimsiz ve ağzı kapanmamış kaplar. hastadan aynı gün içinde alınan ikinci örnek. Baryumlu gaita örneği. Yok Gaita veya rektal sürüntü Ceviz büyüklüğünde gaita ya da rektal sürüntü Gaita kabı veya steril içinde eküviyon Ceviz büyüklüğünde gaita kabın dışına bulaştırılmadan alınır veya steril eküviyonla anal sfinkter içinden rektal sürüntü alınır Kabın üzerinde barkod olmalıdır ve bu barkodda yer alan hasta bilgileri bilgisayar kaydındaki bilgilerle aynı İsimsiz ve ağzı kapanmamış kaplar. hastadan aynı gün içinde alınan ikinci örnek. Baryumlu gaita örneği. Yok Derin Aspirasyon En az 0,5 ml Steril kap Trakeostomi veya endotrakeal ten polietilen kataterle girilir ve materyal aspire edilir Derin aspirasyonun alındığı üzerinde barkot olmalıdır ve bu barkodda yer alan hasta bilgileri bilgisayar kaydındaki bilgilerle aynı İsimsiz ve ağzı kapanmamış kaplar. hastadan aynı gün içinde alınan ikinci örnek. Yok Mikrobiyoloji REFERANS ARALIKLARI

20 10 Abse 11 Plevral Mayi ÇALIŞ- MA ZAMA- NI MİKTARI ALIMI İLE İLGİLİ KURALLAR KABUL RED HA- ZIR- LIK ME- TOD SONUÇ Abse tabanından alınan sürüntü Eküviyon sürüntüsü, doku materyeli, steril enjektör veya steril kap içinde sıvı materyeli Steril içinde eküviyon, steril enjektör içinde sıvı ya da doku materyeli Deri %70 lik alkolle silindikten sonra steril enjektörle abse mayi aspire edilir ve lezyon tabanından steril eküviyonla sürüntü ya da doku alınır. Tüp üzerinde barkod olmalıdır ve bu barkod da yer alan hasta bilgileri bilgisayar kaydındaki bilgilerle aynı İsimsiz ler. hastadan aynı gün içinde alınan ikinci örnek. Yok Plevral Mayi Eküviyon sürüntüsü, Steril enjektör veya steril kap içinde sıvı materyeli Steril içinde eküviyon, steril enjektör içinde sıvı materyel Deri %70 lik alkolle silindikten sonra steril enjektörle abse mayi aspire edilir ve lezyon tabanından steril eküvyonla sürüntü alınır. Tüp üzerinde barkod olmalıdır ve bu barkodda yer alan hasta bilgileri bilgisayar kaydındaki bilgilerle aynı İsimsiz ler. hastadan aynı gün içinde alınan ikinci örnek. Yok REFERANS ARALIKLARI

21 12 Parasentez Mayi 13 PTK Dren Mayi 14 Dren Mayi ÇALIŞ- MA ZAMA- NI MİKTARI ALIMI İLE İLGİLİ KURALLAR KABUL RED HA- ZIR- LIK ME- TOD SONUÇ Parasentez Mayi Eküviyon sürüntüsü, Steril enjektör veya steril kap içinde sıvı materyeli Steril içinde eküviyon, steril enjektör içinde sıvı materyel Deri %70 lik alkolle silindikten sonra steril enjektörle abse mayi aspire edilir ve lezyon tabanından steril eküviyonla sürüntü alınır. Tüp üzerinde barkod olmalıdır ve bu barkodda yer alan hasta bilgileri bilgisayar kaydındaki bilgilerle aynı İsimsiz ler. hastadan aynı gün içinde alınan ikinci örnek. Yok PTK Dren Mayi Steril enjektör veya steril kap içinde sıvı materyeli Steril veya steril enjektör içinde sıvı materyel Dren çevresi %70 lik alkolle silindikten sonra steril enjektörle mayi aspire Tüp üzerinde barkod olmalıdır ve bu barkodda yer alan hasta bilgileri bilgisayar kaydındaki bilgilerle aynı İsimsiz ler. hastadan aynı gün içinde alınan ikinci örnek. Yok Dren Mayi Steril enjektör veya steril kap içinde sıvı materyeli Steril veya steril enjektör içinde sıvı materyel Dren çevresi %70 lik alkolle silindikten sonra streil enjektörle mayi aspire Tüp üzerinde barkod olmalıdır ve bu barkodda yer alan hasta bilgileri bilgisayar kaydındaki bilgilerle aynı İsimsiz ler. hastadan aynı gün içinde alınan ikinci örnek. Yok Mikrobiyoloji REFERANS ARALIKLARI

22 15 Perikard Mayi 16 Safra Mayi 17 Sürüntü veya Doku ÇALIŞ- MA ZAMA- NI MİKTARI ALIMI İLE İLGİLİ KURALLAR KABUL RED HA- ZIR- LIK ME- TOD SONUÇ Perikard Mayi Steril enjektör veya steril kap içinde sıvı materyeli Steril veya steril enjektör içinde sıvı materyel Deri çevresi 70 lik alkolle silindikten sonra streil enjektörle mayi aspire Tüp üzerinde barkod olmalıdır ve bu barkodda yer alan hasta bilgileri bilgisayar kaydındaki bilgilerle aynı İsimsiz ler. hastadan aynı gün içinde alınan ikinci örnek. Yok hergün Safra Mayi Steril enjektör veya steril kap içinde sıvı materyeli Steril veya steril enjektör içinde sıvı materyel Deri çevresi %70 lik alkolle silindikten sonra streil enjektörle mayi aspire Tüp üzerinde barkod olmalıdır ve bu barkodda yer alan hasta bilgileri bilgisayar kaydındaki bilgilerle aynı İsimsiz ler. hastadan aynı gün içinde alınan ikinci örnek. Yok Her türlü sürüntü veya doku materyeli Eküviyon sürüntüsü veya steril kap içinde doku materyeli Eküviyon sürüntüsü veya steril kap içinde doku materyeli Yara çevresi temizlendikten sonra steril eküviyon lezyon üzerine sürülerek sürüntü veya doku örneği alınır. Tüp üzerinde barkod olmalıdır ve bu barkodda yer alan hasta bilgileri bilgisayar kaydındaki bilgilerle aynı İsimsiz ler. hastadan aynı gün içinde alınan ikinci örnek. Yok REFERANS ARALIKLARI

23 18 Kasık 19 Koltukaltı 20 Gonokok (sperm) ÇALIŞ- MA ZAMA- NI MİKTARI ALIMI İLE İLGİLİ KURALLAR KABUL RED HA- ZIR- LIK ME- TOD SONUÇ Kasık Sürüntüsü BİR SÜ- RÜNTÜ Steril içinde eküviyon Steril eküviyonla alınır. Tüp üzerinde barkod olmalıdır ve bu barkodda yer alan hasta bilgileri bilgisayar kaydındaki bilgilerle aynı İsimsiz ler. hastadan aynı gün içinde alınan ikinci örnek. Yok Koltukaltı sürüntüsü BİR SÜ- RÜNTÜ Steril içinde eküviyon Steril eküviyonla alınır. Tüp üzerinde barkod olmalıdır ve bu barkodda yer alan hasta bilgileri bilgisayar kaydındaki bilgilerle aynı İsimsiz ler. hastadan aynı gün içinde alınan ikinci örnek. Yok Sperm Spermin tamamı Steril kap Steril kaba alınmalıdır. Materyalin gönderildiği kabın üzerinde barkod olmalıdır ve bu barkodda yer alan hasta bilgileri bilgisayar kaydındaki bilgilerle aynı İsimsiz kaplar. hastadan aynı gün içinde alınan ikinci örnek. Yok Mikrobiyoloji REFERANS ARALIKLARI

24 21 Gonokok (üretral akıntı) 22 Bronkoalveoler lavaj 23 Kalp kapağı (mitral, aort,trik üspit,pu lmoner) ÇALIŞ- MA ZAMA- NI MİKTARI ALIMI İLE İLGİLİ KURALLAR KABUL RED HA- ZIR- LIK ME- TOD SONUÇ Üretral akıntı materyali veya sürüntüsü Mümkünse, en az iki adet sürüntü veya üretral akıntı materyeli Steril eküviyon veya steril kap Steril eküvyonla üretra ağzından alınır. Doktor tarafından rektal tuşe yapılarak alınır. Tüp üzerinde barkod olmalıdır ve bu barkodda yer alan hasta bilgileri bilgisayar kaydındaki bilgilerle aynı İsimsiz ler. hastadan aynı gün içinde alınan ikinci örnek. Yok Bronkoalveoler sıvı Bronkoalveoler sıvı Steril kap Steril şartlarla klinisyen tarafından alınır. Materyalin gönderildiği kabın üzerinde barkod olmalıdır ve bu barkodda yer alan hasta bilgileri bilgisayar kaydındaki bilgilerle aynı İsimsiz kaplar. hastadan aynı gün içinde alınan ikinci örnek. Yok Kalp kapağı Kalp kapağı Steril kap İçinde steril SF,steril buyyon bulunan steril kaba ya da sadece steril kaba alınarak gönderilir. Materyalin gönderildiği kabın üzerinde barkod olmalıdır ve bu barkodda yer alan hasta bilgileri bilgisayar kaydındaki bilgilerle aynı İsimsiz kaplar. Yok REFERANS ARALIKLARI

25 24 Katater 25 ÇALIŞ- MA ZAMA- NI MİKTARI ALIMI İLE İLGİLİ KURALLAR KABUL RED HA- ZIR- LIK ME- TOD SONUÇ Katater 5 cm katater Steril kap Gönderilecek katater 5 cm. den daha uzun olmayacak şekilde steril kaba alınmalıdır. Materyalin gönderildiği kabın üzerinde barkod olmalıdır ve bu barkodda yer alan hasta bilgileri bilgisayar kaydındaki bilgilerle aynı İsimsiz kaplar. Yok Vakumlu sistemin aldığı kadar kültürü şişesi alınacak venöz damar çevresi merkezdan perifere doğru temizlendikten sonra enjektörle kan alınır ve bekletilmeden kan kültürü şişesine aktarılır. ın gönderildiği şişenin üzerinde barkod olmalıdır ve bu barkodda yer alan hasta bilgileri bilgisayar kaydındaki bilgilerle aynı İsimsiz kan kültürü şişeleri. Yok 2-7 gün sonra Mikrobiyoloji REFERANS ARALIKLARI

26 26 Mantar 27 Ureaplasma urealytıcum ÇALIŞ- MA ZAMA- NI MİKTARI ALIMI İLE İLGİLİ KURALLAR KABUL RED HA- ZIR- LIK ME- TOD SONUÇ Sürüntü veya doku Sürüntü veya doku Steril eküviyon Yara çevresi temizlendikten sonra steril eküviyon lezyon üzerine sürülerek örnek alınır yada steril bistüri ile lezyon kazınarak örnek alınır. Tüp üzerinde barkod olmalıdır ve bu barkodda yer alan hasta bilgileri bilgisayar kaydındaki bilgilerle aynı İsimsiz ler. hastadan aynı gün içinde alınan ikinci örnek. Yok 7-21 gün sonra İdrar, sperm, vajen, üretral akıntı vs İdrar en az 5 ml, spermin tamamı, vajen ve üretral akıntı için bir eküviyon sürüntüsü Steril içinde eküviyon veya steril kap İdrar,sperm, vajen,üretral akıntı kültürü yapılımı gibi steril şartlarda alınır. Materyalin gönderildiği kabın üzerinde barkod olmalıdır ve bu barkodda yer alan hasta bilgileri bilgisayar kaydındaki bilgilerle aynı İsimsiz ler. hastadan aynı gün içinde alınan ikinci örnek. Yok 3-15 gün sonra REFERANS ARALIKLARI

27 28 Her türlü materyalde Direkt Mikroskopik inceleme 29 Her türlü materyalde boyalı Mikroskopik inceleme (gram, metilen mavisi) 30 Beyaz küre sayımı ÇA- LIŞMA ZA- MANI MİKTA- RI ALIMI İLE İLGİLİ KURALLAR KABUL RED HAZIRLIK ME- TOD SONUÇ Balgam, derin aspirasyon, abse, yara, mayi, üretral akıntı vs En az 0,1 ml veya bir eküviyon sürüntüsü Steril içinde eküviyon veya steril kap Kültür yapılacak örnekler direkt mikroskopik inceleme için de kullanılabilir. Materyalin gönderildiği kabın üzerinde barkod olmalıdır ve bu barkodda yer alan hasta bilgileri bilgisayar kaydındaki bilgilerle aynı İsimsiz kaplar. hastadan aynı gün içinde alınan ikinci örnek. Yok 1-2 ssat sonra Balgam, derin aspirasyon, abse, yara, mayi, üretral akıntı vs En az 0,1 ml veya bir eküviyon sürüntüsü Steril içinde eküviyon veya steril kap Kültür yapılacak örnekler direkt mikroskopik inceleme için de kullanılabilir. Materyalin gönderildiği kabın üzerinde barkod olmalıdır ve bu barkodda yer alan hasta bilgileri bilgisayar kaydındaki bilgilerle aynı İsimsiz kaplar. hastadan aynı gün içinde alınan ikinci örnek. Gelen materyal lam yüzeyine homojen bir şekilde yayılır, alevde tespit edilerek boyanmaya hazır hale getirilir. 2-3 sonra Her türlü mayi,bos vs. En az 0,1 ml materyel Steril kap veya steril enjektör Steril şartlarda mayi veya lomber ponksiyon ile steril şartlarda alınan BOS incelenir. Materyalin gönderildiği kabın üzerinde barkod olmalıdır ve bu barkodda yer alan hasta bilgileri bilgisayar kaydındaki bilgilerle aynı İsimsiz kaplar. hastadan aynı gün içinde alınan ikinci örnek. Yok 1-2 sonra Mikrobiyoloji REFE- RANS ARALIK- LARI

28 31 Gaitada direkt mikroskopik muayene yoluyla parazit, parazit yumurtası araştırılması 32 Gaitada lokosit, eritrosit araştırılması 33 Gaitada selofon bant yöntemiyle enterobius vermicularis (kıl kurdu) yumurtası araştırılması ÇA- LIŞMA ZA- MANI MİKTA- RI ALIMI İLE İLGİLİ KURALLAR KABUL RED HAZIRLIK ME- TOD SONUÇ Gaita Ceviz büyüklüğünde gaita Gaita kabı Ceviz büyüklüğünde gaita kabın dışına bulaştırılmadan alınır Materyalin gönderildiği kabın üzerinde barkod olmalıdır ve bu barkodda yer alan hasta bilgileri bilgisayar kaydındaki bilgilerle aynı İsimsiz kaplar. hastadan aynı gün içinde alınan ikinci örnek. Yok 1-2 sonra gaita Ceviz büyüklüğünde gaita Gaite kabı Ceviz büyüklüğünde gaita kabın dışına bulaştırılmadan alınır Materyalin gönderildiği kabın üzerinde barkod olmalıdır ve bu barkodda yer alan hasta bilgileri bilgisayar kaydındaki bilgilerle aynı Yersiz miktarda, baryumlu gaitalar ve barkotsuz örnekler. Yok 1-2 sonra Lam üzerine yapıştırılmış selafon bant İki adet lam üzerine yapıştırılmış selafon bant Lam ve selafon bant Hasta sabah kalkmadan önce selofon bant anüs üzerine yapıştırılır, yaklaşık bir dakika bekledikten sonra bant alınarak hemen lam üzerine yapıştırılır. Hasta barkodu olmalıdır ve bu barkodda yer alan hasta bilgileri bilgisayar kaydındaki bilgilerle aynı İsimsiz kaplar. hastadan aynı gün içinde alınan ikinci örnek. Yok 1-2 sonra REFE- RANS ARALIK- LARI

29 34 Kalın damla yaymada plasmodıum aranması 35 İnce yaymada plasmodium aranması ÇA- LIŞMA ZA- MANI MİKTA- RI ALIMI İLE İLGİLİ KURALLAR KABUL RED HAZIRLIK ME- TOD SONUÇ REFE- RANS ARALIK- LARI dan kalın damla Lam üzerine en az iki adet 10 cm çapında yayılmış kan Lam Parmak ucu merkezden perifere doğru temizlendikten sonra steril lansetle delinir,hafifce sıkılır ve gelen kan lam üzerine yayılır. Laboratuvar personeli tarafından direkt parmaktan alınır. EDTA lı e alınmış kan Yok yok 2 kandan ince yayma Lam üzerine usulüne uygun olarak yayılmış kan Lam Parmak ucu merkezden perifere doğru temizlendikten sonra steril lansetle delinir,hafifce sıkılır ve gelen kan lam üzerine damlatıldıktan sonra üzerine başka bir lam dikey olarak kapatılır ve hızla ters yünde kaydırılarak yayılır. Laboratuvar personeli tarafından direkt parmaktan alınır. EDTA lı e alınmış kan Yok yok 2 Mikrobiyoloji

30 36 Her türlü materyalde AARB aranması 37 Gaitada Helicobacter pylori aranması ÇA- LIŞMA ZA- MANI MİKTA- RI ALIMI İLE İLGİLİ KURALLAR KABUL RED HAZIRLIK ME- TOD SONUÇ REFE- RANS ARA- LIKLA- RI Balgam, derin aspirasyon, idrar,mayi, gaita vs En az 1-2 ml materyel Steril kap Balgam örneği 3 gün arka arkaya sabah verilmeli, idrar örneği de 3 gün arka arkaya sabah ilk idrarı verilmelidir. Materyalin gönderildiği kabın üzerinde barkod olmalıdır ve bu barkodda yer alan hasta bilgileri bilgisayar kaydındaki bilgilerle aynı İsimsiz kaplar. hastadan aynı gün içinde alınan ikinci örnek. AARB bakılacak mayilerde pıhtılaşma ihtimali olanlar içinde antikoagulan (EDTA, sodyum sitrat) olan lere alınmalı.idrar ve mayi örnekleri 3000 devirde 15 dk. Santrifüj edilerek alttaki çökelti alınır. Balgam örneği ise direkt lam üzerine alınır ve homojen bir şekilde yayılıp alevde tespit Gaita Ceviz büyüklüğünde gaita Gaita kabı Ceviz büyüklüğünde gaita kabın dışına bulaştırılmadan alınır Materyalin gönderildiği kabın üzerinde barkod olmalıdır ve bu barkodda yer alan hasta bilgileri bilgisayar kaydındaki bilgilerle aynı İsimsiz kaplar. hastadan aynı gün içinde alınan ikinci örnek. Yok yok 1

31 ÇA- LIŞMA ZA- MANI MİKTA- RI ALIMI İLE İLGİLİ KURALLAR KABUL RED HAZIRLIK ME- TOD SONUÇ REFE- RANS ARALIK- LARI 38 Üretral akıntıda boyalı mikroskopi ile gram negatif diplokok (gonokok) bakılması Üretral akıntı 0,1 ml üretral akıntı ya da lam üzerine yayılmış üretral akıntı steril içinde eküviyon ya da lam Steril eküviyonla üretra ağzından alınır. Materyalin gönderildiği kabın üzerinde barkod olmalıdır ve bu barkodda yer alan hasta bilgileri bilgisayar kaydındaki bilgilerle aynı İsimsiz kaplar. hastadan aynı gün içinde alınan ikinci örnek. Yok yok Spermogram Sperm Spermin tamamı STE- RİL KAP semen steril kaba alınmalıdır. Materyalin gönderildiği kabın üzerinde barkod olmalıdır ve bu barkodda yer alan hasta bilgileri bilgisayar kaydındaki bilgilerle aynı İsimsiz kaplar. hastadan aynı gün içinde alınan ikinci örnek. Yok yok ASO (anti Streptolizin serum 5 ml. olarak alınan kanlar görevli personel tarafından laboratuvara e alınmış, 5 ml. den az olmayan, üzerine barkodu yapışmış kan örnekleri kabul serum, isimsiz- barkodsuz 3000 rpm de 5 dakika santrifüj gün 1-2 Nefelometri IU/ ml Mikrobiyoloji

32 41 CRPH (High Sensitivity C Reactive Protein) 42 RF (Romatoid Faktör) 43 Monotest (Enfeksiyöz Mononükleoz-Ebstein Barr Virus ÇA- LIŞMA ZA- MANI MİKTA- RI ALIMI İLE İLGİLİ KURALLAR KABUL RED HAZIRLIK olarak alınan kanlar görevli personel tarafından laboratuvara e alınmış, 5 ml. den az olmayan, üzerine barkodu yapışmış kan örnekleri kabul serum, isimsiz- barkodsuz 3000 rpm de 5 dakika santrifüj olarak alınan kanlar görevli personel tarafından laboratuvara e alınmış, 5 ml. den az olmayan, üzerine barkodu yapışmış kan örnekleri kabul serum, isimsiz- barkodsuz 3000 rpm de 5 dakika santrifüj olarak alınan kanlar görevli personel tarafından laboratuvara e alınmış, 5 ml. den az olmayan, üzerine barkodu yapışmış kan örnekleri kabul serum, isimsiz- barkodsuz 3000 rpm de 5 dakika santrifüj Serum ayrılır. METOD SONUÇ Nefelometri gün 1-2 Nefelometri gün 1-2 Latex testi gün 5-10 dk. REFE- RANS ARA- LIKLARI mg/l IU/ ml Negatif

33 44 Gruber Widal Testi (Salmonella) 45 Wright Testi (Brucella) 46 Soğuk Aglütinasyon (Mycoplasma pneumoniae) ÇA- LIŞMA ZA- MANI MİKTA- RI ALIMI İLE İLGİLİ KURALLAR KABUL RED HAZIRLIK olarak alınan kanlar görevli personel tarafından laboratuvara e alınmış, 5 ml. den az olmayan, üzerine barkodu yapışmış kan örnekleri kabul serum, 3000 rpm de 5 dakika santrifüj Serum ayrılır. olarak alınan kanlar görevli personel tarafından laboratuvara e alınmış, 5 ml. den az olmayan, üzerine barkodu yapışmış kan örnekleri kabul serum, 3000 rpm de 5 dakika santrifüj Serum ayrılır. olarak alınan kanlar görevli personel tarafından laboratuvara e alınmış, 5 ml. den az olmayan, üzerine barkodu yapışmış kan örnekleri kabul serum, 3000 rpm de 5 dakika santrifüj Serum ayrılır. Mikrobiyoloji METOD SONUÇ REFE- RANS ARA- LIKLARI Tüp aglütinasyon 24 Negatif Tüp aglütinasyon 24 Negatif Tüp aglütinasyon 24 Negatif

34 47 Echinococcus İndirekt Hemaglütinasyon Testi (E. Granülosis) 48 ANA ( Anti Nükleer Antikor) 49 AMA (Anti Mitokondrial Antikor) ÇA- LIŞMA ZA- MANI Salı günleri Salı günleri MİKTA- RI ALIMI İLE İLGİLİ KURALLAR KABUL RED KRİTER- LERİ HAZIRLIK olarak alınan kanlar görevli personel tarafından laboratuvara e alınmış, 5 ml. den az olmayan, üzerine barkodu yapışmış kan örnekleri kabul serum, 3000 rpm de 5 dakika santrifüj Serum ayrılır. olarak alınan kanlar görevli personel tarafından laboratuvara e alınmış, 5 ml. den az olmayan, üzerine barkodu yapışmış kan örnekleri kabul serum, 3000 rpm de 5 dakika santrifüj Serum ayrılır. Çalışma gününe kadar derin dondurucuda saklanır. Çalışma gününde serum derin dondurucudan çıkarılır ve oda ısısında eritilir. olarak alınan kanlar görevli personel tarafından laboratuvara e alınmış, 5 ml. den az olmayan, üzerine barkodu yapışmış kan örnekleri kabul serum, 3000 rpm de 5 dakika santrifüj Serum ayrılır. Çalışma gününe kadar derin dondurucuda saklanır. Çalışma gününde serum derin dondurucudan çıkarılır ve oda ısısında eritilir. METOD SONUÇ İndirekt Hem aglütinasyon Testi gün(2 ) Mikro- ELISA gün 4-5 Mikro- ELISA gün 4-5 REFE- RANS ARA- LIKLARI Negatif <1.0 u/ ml <0.90 U/ml

35 50 Anti ds DNA (Anti Double Strain DNA) 51 LKM-1 Anti Liver Kidney Microsomal Antibodies) 52 SMA (Anti Muscle Antibodies) ÇA- LIŞMA ZA- MANI MİKTA- RI ALIMI İLE İLGİLİ KURALLAR KABUL RED KRİTER- LERİ HAZIRLIK Salı günleri Servislerde ve kan olarak alınan kanlar görevli personel tarafından laboratuvara e alınmış, 5 ml. den az olmayan, üzerine barkodu yapışmış kan örnekleri kabul serum, 3000 rpm de 5 dakika santrifüj Serum ayrılır. Çalışma gününe kadar derin dondurucuda saklanır. Çalışma gününde serum derin dondurucudan çıkarılır ve oda ısısında eritilir. Salı günleri Servislerde ve kan olarak alınan kanlar görevli personel tarafından laboratuvara e alınmış, 5 ml. den az olmayan, üzerine barkodu yapışmış kan örnekleri kabul serum, 3000 rpm de 5 dakika santrifüj Serum ayrılır. Çalışma gününe kadar derin dondurucuda saklanır. Çalışma gününde serum derin dondurucudan çıkarılır ve oda ısısında eritilir. Salı günleri Servislerde ve kan olarak alınan kanlar görevli personel tarafından laboratuvara e alınmış, 5 ml. den az olmayan, üzerine barkodu yapışmış kan örnekleri kabul serum, 3000 rpm de 5 dakika santrifüj Serum ayrılır. Çalışma gününe kadar derin dondurucuda saklanır. Çalışma gününde serum derin dondurucudan çıkarılır ve oda ısısında eritilir. Mikrobiyoloji METOD SONUÇ Mikro- ELISA gün 4-5 Mikro- ELISA gün 4-5 Mikro- ELISA gün 4-5 REFE- RANS ARA- LIKLARI <0.90 U/ml <15 U/ ml <25 U/ ml

36 53 Gliadin Peptide IgA 54 Gliadin Peptide IgG 55 Tissue Transglutaminase IgA ÇA- LIŞMA ZA- MANI Salı günleri Salı günleri Salı günleri MİKTA- RI ALIMI İLE İLGİLİ KURALLAR KABUL RED KRİTER- LERİ HAZIRLIK olarak alınan kanlar görevli personel tarafından laboratuvara e alınmış, 5 ml. den az olmayan, üzerine barkodu yapışmış kan örnekleri kabul serum, 3000 rpm de 5 dakika santrifüj Serum ayrılır.çalışma gününe kadar derin dondurucuda saklanır. Çalışma gününde serum derin dondurucudan çıkarılır ve oda ısısında eritilir. olarak alınan kanlar görevli personel tarafından laboratuvara e alınmış, 5 ml. den az olmayan, üzerine barkodu yapışmış kan örnekleri kabul serum, 3000 rpm de 5 dakika santrifüj Serum ayrılır.çalışma gününe kadar derin dondurucuda saklanır. Çalışma gününde serum derin dondurucudan çıkarılır ve oda ısısında eritilir. olarak alınan kanlar görevli personel tarafından laboratuvara e alınmış, 5 ml. den az olmayan, üzerine barkodu yapışmış kan örnekleri kabul serum, 3000 rpm de 5 dakika santrifüj Serum ayrılır.çalışma gününe kadar derin dondurucuda saklanır. Çalışma gününde serum derin dondurucudan çıkarılır ve oda ısısında eritilir. METOD SONUÇ Mikro- ELISA gün 4-5 Mikro- ELISA gün 4-5 Mikro- ELISA gün 4-5 REFE- RANS ARA- LIKLARI <25 EU/ ml <25 EU/ ml <25 EU/ ml

37 56 Tissue Transglutaminase IgG 57 Toxoplasma IgM 58 Toxoplasma IgG ÇA- LIŞMA ZA- MANI MİKTA- RI ALIMI İLE İLGİLİ KURALLAR KABUL RED KRİTER- LERİ HAZIRLIK Salı günleri olarak alınan kanlar görevli personel tarafından laboratuvara e alınmış, 5 ml. den az olmayan, üzerine barkodu yapışmış kan örnekleri kabul serum, 3000 rpm de 5 dakika santrifüj Serum ayrılır.çalışma gününe kadar derin dondurucuda saklanır. Çalışma gününde serum derin dondurucudan çıkarılır ve oda ısısında eritilir. Perşembe günleri olarak alınan kanlar görevli personel tarafından laboratuvara e alınmış, 5 ml. den az olmayan, üzerine barkodu yapışmış kan örnekleri kabul serum, 3000 rpm de 5 dakika santrifüj Serum ayrılır.çalışma gününe kadar derin dondurucuda saklanır. Çalışma gününde serum derin dondurucudan çıkarılır ve oda ısısında eritilir. Perşembe günleri olarak alınan kanlar görevli personel tarafından laboratuvara e alınmış, 5 ml. den az olmayan, üzerine barkodu yapışmış kan örnekleri kabul serum, 3000 rpm de 5 dakika santrifüj Serum ayrılır.çalışma gününe kadar derin dondurucuda saklanır. Çalışma gününde serum derin dondurucudan çıkarılır ve oda ısısında eritilir. Mikrobiyoloji METOD SONUÇ Mikro- ELISA gün 4-5 Mikro- ELISA gün 4-5 Mikro- ELISA gün 4-5 REFE- RANS ARA- LIKLARI <25 EU/ ml <0.90 U/ ml <0.90 U/ ml

38 59 EBV IgM (Ebstein Barr Virus) 60 EBV IgG (Ebstein Barr Virus) 61 CMV IgM (Cytomegalovirus) ÇA- LIŞMA ZA- MANI Perşembe günleri Perşembe günleri Perşembe günleri MİKTA- RI ALIMI İLE İLGİLİ KURALLAR KABUL RED KRİTER- LERİ HAZIRLIK olarak alınan kanlar görevli personel tarafından laboratuvara e alınmış, 5 ml. den az olmayan, üzerine barkodu yapışmış kan örnekleri kabul serum, 3000 rpm de 5 dakika santrifüj Serum ayrılır.çalışma gününe kadar derin dondurucuda saklanır. Çalışma gününde serum derin dondurucudan çıkarılır ve oda ısısında eritilir. olarak alınan kanlar görevli personel tarafından laboratuvara e alınmış, 5 ml. den az olmayan, üzerine barkodu yapışmış kan örnekleri kabul serum, 3000 rpm de 5 dakika santrifüj Serum ayrılır.çalışma gününe kadar derin dondurucuda saklanır. Çalışma gününde serum derin dondurucudan çıkarılır ve oda ısısında eritilir. olarak alınan kanlar görevli personel tarafından laboratuvara e alınmış, 5 ml. den az olmayan, üzerine barkodu yapışmış kan örnekleri kabul serum, 3000 rpm de 5 dakika santrifüj Serum ayrılır.çalışma gününe kadar derin dondurucuda saklanır. Çalışma gününde serum derin dondurucudan çıkarılır ve oda ısısında eritilir. METOD SONUÇ Mikro- ELISA gün 4-5 Mikro- ELISA gün 4-5 Mikro- ELISA gün 4-5 REFE- RANS ARA- LIKLARI <0.90 U/ ml <0.90 U/ ml <0.90 U/ ml

39 62 CMV IgG (Cytomegalovirus) 63 HSV IgM (Herpes Simplex Virus) 64 HSV IgG (Herpes Simplex Virus) ÇA- LIŞMA ZA- MANI MİKTA- RI ALIMI İLE İLGİLİ KURALLAR KABUL RED KRİTER- LERİ HAZIRLIK Perşembe günleri olarak alınan kanlar görevli personel tarafından laboratuvara e alınmış, 5 ml. den az olmayan, üzerine barkodu yapışmış kan örnekleri kabul serum, 3000 rpm de 5 dakika santrifüj Serum ayrılır.çalışma gününe kadar derin dondurucuda saklanır. Çalışma gününde serum derin dondurucudan çıkarılır ve oda ısısında eritilir. Perşembe günleri olarak alınan kanlar görevli personel tarafından laboratuvara e alınmış, 5 ml. den az olmayan, üzerine barkodu yapışmış kan örnekleri kabul serum, 3000 rpm de 5 dakika santrifüj Serum ayrılır.çalışma gününe kadar derin dondurucuda saklanır. Çalışma gününde serum derin dondurucudan çıkarılır ve oda ısısında eritilir. Perşembe günleri olarak alınan kanlar görevli personel tarafından laboratuvara e alınmış, 5 ml. den az olmayan, üzerine barkodu yapışmış kan örnekleri kabul serum, 3000 rpm de 5 dakika santrifüj Serum ayrılır.çalışma gününe kadar derin dondurucuda saklanır. Çalışma gününde serum derin dondurucudan çıkarılır ve oda ısısında eritilir. Mikrobiyoloji METOD SONUÇ Mikro- ELISA gün 4-5 Mikro- ELISA gün 4-5 Mikro- ELISA gün 4-5 REFE- RANS ARA- LIKLARI <0.90 U/ml <0.10 U/ml <0.10 U/ml

40 ÇA- LIŞMA ZA- MANI 65 Rubella IgM Perşembe günleri 66 Rubella IgG Perşembe günleri 67 Delta Antikoru (Hepatit Delta Virus) 15 günde bir Perşembe günleri MİKTA- RI ALIMI İLE İLGİLİ KURALLAR KABUL RED KRİTER- LERİ HAZIRLIK olarak alınan kanlar görevli personel tarafından laboratuvara e alınmış, 5 ml. den az olmayan, üzerine barkodu yapışmış kan örnekleri kabul serum, 3000 rpm de 5 dakika santrifüj Serum ayrılır.çalışma gününe kadar derin dondurucuda saklanır. Çalışma gününde serum derin dondurucudan çıkarılır ve oda ısısında eritilir. olarak alınan kanlar görevli personel tarafından laboratuvara e alınmış, 5 ml. den az olmayan, üzerine barkodu yapışmış kan örnekleri kabul serum, 3000 rpm de 5 dakika santrifüj Serum ayrılır.çalışma gününe kadar derin dondurucuda saklanır. Çalışma gününde serum derin dondurucudan çıkarılır ve oda ısısında eritilir. olarak alınan kanlar görevli personel tarafından laboratuvara e alınmış, 5 ml. den az olmayan, üzerine barkodu yapışmış kan örnekleri kabul serum, 3000 rpm de 5 dakika santrifüj Serum ayrılır.çalışma gününe kadar derin dondurucuda saklanır. Çalışma gününde serum derin dondurucudan çıkarılır ve oda ısısında eritilir. METOD SONUÇ Mikro- ELISA gün 4-5 Mikro- ELISA gün 4-5 Mikro- ELISA gün 4-5 REFE- RANS ARA- LIKLARI <0.90 U/ml <0.90 U/ml C/S

41 68 Amip Antijeni (Entemoeba hystolytica adhesin) 69 VDRL- RPR(SİFİLİZ TESTİ ÇA- LIŞMA ZA- MANI MİKTA- RI ALIMI İLE İLGİLİ KURALLAR KABUL RED KRİTER- LERİ HAZIRLIK Cuma günleri Gaita Fındık büyüklüğünde Plastik, gaita kabı Servislerde hastalardan gaita kabına alınan örnekler görevli personel tarafından mikrobiylolji laboratuvarına Poliklinikte muayene olan hastalar önce laboratuvardan gaita kabını alır ve uygun şekilde örneği kaba koyarak mikrobiyoloji laboratuvarına getirir. Gaita kabına alınmış, ceviz büyüklüğünde gaita kabul Üzerinde barkodu Yersiz miktarda, baryumlu gaitalar ve barkotsuz örnekler. Laboratuvara gelen örnekler çalışma gününe kadar derin dondurucuda saklanır. Çalışma günüde örnekler derin dondurucudan çıkarılarak oda ısısında erimeye bırakılır. Venöz kan alınır. Hasta 8-12 aç olamlıdır. alımı esnasında hasta yatar veya oturur pozisyonda plastik jelli lere kan alınır. örnekleri laboratuarda 3000 rpm de 5dak. Santrifüj edilerek serumlara ayrılır. Uygun lere alınmış, İstemi yapılmış, barkodu kesilen ve lerde barkod etiketi olan, yeterli miktarda, hemolizsiz örnekler kabul Aşırı hemolizli, barkod etiketi olmayan, uygun e alınmamış, istemi yapılmamış, barkodu silik ve örnekler redd Laboratuara kabul edilen örnekler, laboratuarda 300 rpm de 5 dakika santrifüj edilerek serumlara ayrılır ve çalışmaya hazır hale getirilir. Mikrobiyoloji METOD SONUÇ Monoclonal ELİZA gün 3-4 Aglütinasyon gün 1-2 REFE- RANS ARA- LIKLARI Negatif Negatif

42 ÇA- LIŞMA ZA- MANI 70 Anti-Hbs 71 Hbs-Ag MİKTA- RI ALIMI İLE İLGİLİ KURALLAR KABUL RED KRİTER- LERİ HAZIRLIK Venöz kan alınır. Hasta 8-12 aç olamlıdır. alımı esnasında hasta yatar veya oturur pozisyonda plastik jelli lere kan alınır. örnekleri laboratuarda 3000 rpm de 5dak. Santrifüj edilerek serumlara ayrılır. Uygun lere alınmış, İstemi yapılmış, barkodu kesilen ve lerde barkod etiketi olan, yeterli miktarda, hemolizsiz örnekler kabul Aşırı hemolizli, barkod etiketi olmayan, uygun e alınmamış, istemi yapılmamış, barkodu silik ve örnekler redd Laboratuara kabul edilen örnekler, laboratuarda 300 rpm de 5 dakika santrifüj edilerek serumlara ayrılır ve çalışmaya hazır hale getirilir. Venöz kan alınır. Hasta 8-12 aç olamlıdır. alımı esnasında hasta yatar veya oturur pozisyonda plastik jelli lere kan alınır. örnekleri laboratuarda 3000 rpm de 5dak. Santrifüj edilerek serumlara ayrılır. Uygun lere alınmış, İstemi yapılmış, barkodu kesilen ve lerde barkod etiketi olan, yeterli miktarda, hemolizsiz örnekler kabul Aşırı hemolizli, barkod etiketi olmayan, uygun e alınmamış, istemi yapılmamış, barkodu silik ve örnekler redd Laboratuara kabul edilen örnekler, laboratuarda 300 rpm de 5 dakika santrifüj edilerek serumlara ayrılır ve çalışmaya hazır hale getirilir. METOD SONUÇ Kemilüminesan Mikropartikül İmmunoassay (CMIA) gün 6-8 Kemilüminesan Mikropartikül İmmunoassay (CMIA) gün 6-8 REFE- RANS ARA- LIKLARI Negatif Negatif

43 SIRA ÇA- LIŞMA ZA- MANI MİKTA- RI ALIMI İLE İLGİLİ KURALLAR KABUL RED KRİTER- LERİ HAZIRLIK 72 Anti-HCV Venöz kan alınır. Hasta 8-12 aç olamlıdır. alımı esnasında hasta yatar veya oturur pozisyonda plastik jelli lere kan alınır. örnekleri laboratuarda 3000 rpm de 5dak. Santrifüj edilerek serumlara ayrılır. Uygun lere alınmış, İstemi yapılmış, barkodu kesilen ve lerde barkod etiketi olan, yeterli miktarda, hemolizsiz örnekler kabul Aşırı hemolizli, barkod etiketi olmayan, uygun e alınmamış, istemi yapılmamış, barkodu silik ve örnekler redd Laboratuara kabul edilen örnekler, laboratuarda 300 rpm de 5 dakika santrifüj edilerek serumlara ayrılır ve çalışmaya hazır hale getirilir. 73 Anti-HIV Venöz kan alınır. Hasta 8-12 aç olamlıdır. alımı esnasında hasta yatar veya oturur pozisyonda plastik jelli lere kan alınır. örnekleri laboratuarda 3000 rpm de 5dak. Santrifüj edilerek serumlara ayrılır. Uygun lere alınmış, İstemi yapılmış, barkodu kesilen ve lerde barkod etiketi olan, yeterli miktarda, hemolizsiz örnekler kabul Aşırı hemolizli, barkod etiketi olmayan, uygun e alınmamış, istemi yapılmamış, barkodu silik ve örnekler redd Laboratuara kabul edilen örnekler, laboratuarda 300 rpm de 5 dakika santrifüj edilerek serumlara ayrılır ve çalışmaya hazır hale getirilir. Mikrobiyoloji METOD SONUÇ Kemilüminesan Mikropartikül İmmunoassay (CMIA) gün 6-8 Kemilüminesan Mikropartikül İmmunoassay (CMIA) gün 6-8 REFE- RANS ARA- LIKLARI Negatif Negatif

44 74 Anti-HAV İgG 75 Anti- HAV İgM ÇA- LIŞMA ZA- MANI Pazar- tesi- Perşembe Pazar- tesi- Perşembe MİK- TARI ALIMI İLE İLGİLİ KURALLAR KABUL RED HAZIRLIK Venöz kan alınır. Hasta 8-12 aç olamlıdır. alımı esnasında hasta yatar veya oturur pozisyonda plastik jelli lere kan alınır. örnekleri laboratuarda 3000 rpm de 5dak. Santrifüj edilerek serumlara ayrılır. Uygun lere alınmış, İstemi yapılmış, barkodu kesilen ve lerde barkod etiketi olan, yeterli miktarda, hemolizsiz örnekler kabul Aşırı hemolizli, barkod etiketi olmayan, uygun e alınmamış, istemi yapılmamış, barkodu silik ve örnekler redd Laboratuara kabul edilen örnekler, laboratuarda 300 rpm de 5 dakika santrifüj edilerek serumlara ayrılır ve çalışmaya hazır hale getirilir. gün çalışılamayan örnekler 7 güne kadar 2-8 derecede saklanır. Venöz kan alınır. Hasta 8-12 aç olamlıdır. alımı esnasında hasta yatar veya oturur pozisyonda plastik jelli lere kan alınır. örnekleri laboratuarda 3000 rpm de 5dak. Santrifüj edilerek serumlara ayrılır. Uygun lere alınmış, İstemi yapılmış, barkodu kesilen ve lerde barkod etiketi olan, yeterli miktarda, hemolizsiz örnekler kabul Aşırı hemolizli, barkod etiketi olmayan, uygun e alınmamış, istemi yapılmamış, barkodu silik ve örnekler redd Laboratuara kabul edilen örnekler, laboratuarda 300 rpm de 5 dakika santrifüj edilerek serumlara ayrılır ve çalışmaya hazır hale getirilir. gün çalışılamayan örnekler 7 güne kadar 2-8 derecede saklanır. METOD SONUÇ Kemilüminesan Mikropartikül İmmunoassay (CMIA) gün 6-8 Kemilüminesan Mikropartikül İmmunoassay (CMIA) gün 6-8 REFE- RANS ARA- LIKLARI Negatif Negatif

45 76 Anti-Hbc İgG 77 Anti-Hbc İgM ÇA- LIŞMA ZA- MANI MİK- TARI ALIMI İLE İLGİLİ KURALLAR KABUL RED HAZIRLIK Venöz kan alınır. Hasta 8-12 aç olamlıdır. alımı esnasında hasta yatar veya oturur pozisyonda plastik jelli lere kan alınır. örnekleri laboratuarda 3000 rpm de 5dak. Santrifüj edilerek serumlara ayrılır. Uygun lere alınmış, İstemi yapılmış, barkodu kesilen ve lerde barkod etiketi olan, yeterli miktarda, hemolizsiz örnekler kabul Aşırı hemolizli, barkod etiketi olmayan, uygun e alınmamış, istemi yapılmamış, barkodu silik ve örnekler redd Laboratuara kabul edilen örnekler, laboratuarda 300 rpm de 5 dakika santrifüj edilerek serumlara ayrılır ve çalışmaya hazır hale getirilir. Venöz kan alınır. Hasta 8-12 aç olamlıdır. alımı esnasında hasta yatar veya oturur pozisyonda plastik jelli lere kan alınır. örnekleri laboratuarda 3000 rpm de 5dak. Santrifüj edilerek serumlara ayrılır. Uygun lere alınmış, İstemi yapılmış, barkodu kesilen ve lerde barkod etiketi olan, yeterli miktarda, hemolizsiz örnekler kabul Aşırı hemolizli, barkod etiketi olmayan, uygun e alınmamış, istemi yapılmamış, barkodu silik ve örnekler redd Laboratuara kabul edilen örnekler, laboratuarda 300 rpm de 5 dakika santrifüj edilerek serumlara ayrılır ve çalışmaya hazır hale getirilir. Mikrobiyoloji METOD SONUÇ Kemilüminesan Mikropartikül İmmunoassay (CMIA) gün 6-8 Kemilüminesan Mikropartikül İmmunoassay (CMIA) gün 6-8 REFE- RANS ARA- LIKLARI Negatif Negatif

46 ÇA- LIŞMA ZA- MANI 78 Anti-Hbe 79 Hbe Ag MİK- TARI ALIMI İLE İLGİLİ KURALLAR KABUL RED HAZIRLIK Venöz kan alınır. Hasta 8-12 aç olamlıdır. alımı esnasında hasta yatar veya oturur pozisyonda plastik jelli lere kan alınır. örnekleri laboratuarda 3000 rpm de 5dak. Santrifüj edilerek serumlara ayrılır. Uygun lere alınmış, İstemi yapılmış, barkodu kesilen ve lerde barkod etiketi olan, yeterli miktarda, hemolizsiz örnekler kabul Aşırı hemolizli, barkod etiketi olmayan, uygun e alınmamış, istemi yapılmamış, barkodu silik ve örnekler redd Laboratuara kabul edilen örnekler, laboratuarda 300 rpm de 5 dakika santrifüj edilerek serumlara ayrılır ve çalışmaya hazır hale getirilir. Venöz kan alınır. Hasta 8-12 aç olamlıdır. alımı esnasında hasta yatar veya oturur pozisyonda plastik jelli lere kan alınır. örnekleri laboratuarda 3000 rpm de 5dak. Santrifüj edilerek serumlara ayrılır. Uygun lere alınmış, İstemi yapılmış, barkodu kesilen ve lerde barkod etiketi olan, yeterli miktarda, hemolizsiz örnekler kabul Aşırı hemolizli, barkod etiketi olmayan, uygun e alınmamış, istemi yapılmamış, barkodu silik ve örnekler redd Laboratuara kabul edilen örnekler, laboratuarda 300 rpm de 5 dakika santrifüj edilerek serumlara ayrılır ve çalışmaya hazır hale getirilir. METOD SONUÇ Kemilüminesan Mikropartikül İmmunoassay (CMIA) gün 6-8 Kemilüminesan Mikropartikül İmmunoassay (CMIA) gün 6-8 REFE- RANS ARA- LIKLARI Negatif Negatif

47 TES- TİN ÇA- LIŞMA ZA- MANI 80 BK Perşembe günleri 81 CMV Çarşamba günleri MİKTA- RI ALIMI İLE İLGİLİ KURALLAR KABUL RED KRİTER- LERİ HAZIRLIK Serum ve idrar 5 ml.en az 5 ml.idrar ve steril idrar kabı olarak alınan kan ve idrarlar görevli personel tarafından laboratuvara Uygun lere alınmış,istemi yapılmış, barkodu kesilen ve lerde barkod etiketi olan, yeterli miktarda olan kan örnekleri ile steril idrar kabına,steril şekilde alınan,üzerinde barkot olan idrar örnekleri. serum yada idrar, 3000 rpm de 5 dakika santrifüj serum ayr1l1r.çsl1_ms gününe kadar derin dondurucuda saklan1r.idrarlar ependof lere al1narak çal1_ma gününe kadar derin dondurucuda saklan1r. çal1_ma gününde derin dondurucudan ç1kar1larak oda 1s1s1nda eritilir. kan olarak alınan kanlar görevli personel tarafından laboratuvara Uygun lere alınmış,istemi yapılmış, barkodu kesilen ve lerde barkod etiketi olan, yeterli miktarda olan kan örnekleri. serum barkodsuz 3000 rpm de 5 dakika santrifüj serum ayrılır.çslışms gününe kadar derin dondurucuda saklanır.çalışma gününde derin dondurucudan çıkarılarak oda ısısında eritilir. Mikrobiyoloji METOD SONUÇ Mikro- ELISA 24 sonra Mikro- ELISA 24 sonra REFE- RANS ARA- LIKLARI yok yok