1. Bölüm TIP HUKUKUNA GİRİŞ

Benzer belgeler
Hakan HAKERİ Selçuk Üniversitesi Hukuk Fakültesi Öğretim Üyesi Ondokuz Mayıs Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dekanı. 3. Baskı

YENİ TIBBİ YÖNTEMLERİN HUKUKA UYGUNLUĞU

Dr. SALİH OKTAR. TÜRK CEZA KANUNUNDA ÇOCUK DÜŞÜRTME VE ÇOCUK DÜŞÜRME SUÇLARI (TCK. m )

Yrd. Doç. Dr. Meral EKİCİ ŞAHİN Erzincan Üniversitesi Hukuk Fakültesi Öğretim Üyesi. Ceza Hukukunda Rıza

İÇİNDEKİLER ÖNSÖZ...VII İÇİNDEKİLER...IX KISALTMALAR...XVII GİRİŞ...1

İÇİNDEKİLER BİRİNCİ BÖLÜM

SAĞLIK MESLEĞİ MENSUPLARININ SUÇU BİLDİRME YÜKÜMLÜLÜĞÜ

SAĞLIK HİZMETİNDEN KAYNAKLANAN SUÇLARDA YARGI SÜRECİ. Hasan Tahsin Gökcan. Yargıtay Üyesi

CEZA HUKUKU ÖZEL HÜKÜMLER

AV. VEDAT CANBOLAT AV. ELİF CANBOLAT GÖKTEPE

SERMAYE PİYASASINDA GERÇEĞE AYKIRILIKTAN DOĞAN SUÇLAR

Bu doküman Kâtip Çelebi tarafından 1632 de yazılan ve İbrahim Müteferrika nın eklemeleri ile Matbaa-ı Amire de basılan Kitabı-ı Cihannüma nın

REKABET HUKUKUNDA TAZMİNAT TALEPLERİ

Emre Can BASA MÜKELLEFLERİN ÖZEL İŞLERİNİ YAPMA SUÇU

ETİK.

KABAHAT GENEL TEORİSİ AÇISINDAN VERGİ KABAHATLERİ İSTANBUL ARŞİVİ

REKABET HUKUKUNDA TAZMİNAT TALEPLERİ

Yrd. Doç. Dr. Zeynel T. KANGAL Kadir Has Üniversitesi Hukuk Fakültesi Ceza ve Ceza Muhakemesi Hukuku Öğretim Üyesi KABAHATLER HUKUKU

HEMŞİRELİKTE TIBBİ MÜDAHALEDEN DOĞAN HAK VE YÜKÜMLÜLÜKLER SORUMLULUKLARI. Av. Halide SAVAŞ Sağlık Kurumları Yönetimi Bilim Uzmanı

3. SUÇ POLİTİKASININ TEMEL İLKELERİ I. HUKUK DEVLETİ İLKESİ II. KUSUR İLKESİ III. HÜMANİZM İLKESİ

BORÇLAR HUKUKU PRATİK ÇALIŞMALARI

YRD. DOÇ. DR. ULAŞ KARAN. Uluslararası İnsan Hakları Hukuku ve Anayasa Hukuku Işığında EŞİTLİK İLKESİ VE AYRIMCILIK YASAĞI

ERBİL BEYTAR İŞÇİNİN KİŞİLİĞİNİN VE KİŞİSEL VERİLERİNİN KORUNMASI

İÇİNDEKİLER ÖNSÖZ...V İÇİNDEKİLER...VII KISALTMALAR...XV GİRİŞ...1

Doç. Dr. Zeynel T. KANGAL. Bursa Uludağ Üniversitesi Hukuk Fakültesi Ceza ve Ceza Muhakemesi Hukuku Anabilim Dalı Öğretim Üyesi KABAHATLER HUKUKU

ŞİRKETLER TOPLULUĞUNA GÜVENDEN DOĞAN SORUMLULUK

BORÇLAR HUKUKU PRATİK ÇALIŞMALARI

BANKA VEYA KREDİ KARTLARININ KÖTÜYE KULLANILMASI

AĞIR CEZA MAHKEMESİNİN GÖREVİNE GİREN SUÇLAR 1- SOYKIRIM 23 I. GENEL OLARAK 25 II. KORUNAN HUKUKİ DEĞER 27 III. SUÇUN KONUSU 27 IV.

Kusurlu İfa İmkânsızlığı

GERÇEK OLMAYAN VEKÂLETSİZ İŞ GÖRME VE MENFAAT DEVRİ YAPTIRIMI

SEVGİ USTA VELAYET HUKUKU

İÇİNDEKİLER. Birinci Bölüm KAVRAM-TANIM, KART ÇEŞİTLERİ, TARİHİ GELİŞİM, GENEL BİLGİLER

Yrd. Doç. Dr. A. KÜRŞAT ERSÖZ İLAÇ HUKUKU BAĞLAMINDA İDARENİN SORUMLULUĞU

HASTANIN KENDİ GELECEĞİNİ BELİRLEME HAKKI

Hekim Hakları U Z M. D R. M. R A Ş I T Ö Z E R

KİŞİSEL VERİLERİN KAYDEDİLMESİ SUÇU

İÇİNDEKİLER 2. BASIYA ÖNSÖZ... VII SUNUŞ -I-...IX SUNUŞ -II-...XI ÖNSÖZ...XIII İÇİNDEKİLER... XV KISALTMALAR... XXV GİRİŞ...1

KİŞİLİK HAKKI İHLALİ KAPSAMINDA İNSAN ÜZERİNDE YAPILAN DENEYLER VE HUKUKİ SONUÇLARI

Dr. Mükerrem Onur BAŞAR

I. Bölüm YARGIYA YANSIYAN TIBBİ MÜDAHALE HATALARI

ÖZEL HAYATIN VE HAYATIN GİZLİ ALANININ CEZA HUKUKUYLA KORUNMASI (TCK m )

CEZA HUKUKU GENEL HÜKÜMLER

CEZA HUKUKU GENEL HÜKÜMLER

TÜRK SÖZLEŞME HUKUKUNDA KİŞİSEL VERİLERİN KORUNMASI

İÇİNDEKİLER BEŞİNCİ BASKIYA ÖNSÖZ... VII DÖRDÜNCÜ BASKIYA ÖNSÖZ... IX ÜÇÜNCÜ BASKIYA ÖNSÖZ... XI İÇİNDEKİLER... XIII

I. Bölüm YARGIYA YANSIYAN TIBBİ MÜDAHALE HATALARI

Yrd. Doç. Dr. Safiye Nur BAĞRIAÇIK. ÜRETİM VE İŞ SIRLARININ KORUNMASI (Özellikle Haksız Rekabet Hukuku Açısından)

Sağlık Hizmetlerinden Kaynaklanan Özel Hukuk Sorumluluğu. Prof.Dr. Fulya İlçin GÖNENÇ Medipol Üniversitesi Hukuk Fakültesi

HASTA HAKLARI VE SORUMLULUKLARI. Bir Sağlık Kuruluşuna, Sağlık Hizmeti Almak İçin Başvurduğunuzda;

Etkin Soruşturma Yükümlülüğü (CMK m. 172/3)

içindekiler KISALTMALAR...XXI GİRİŞ...1 I. BÖLÜM SPOR KAVRAMI, TARİHSEL GELİŞİMİ, BOYUTLARI, SÜJELERİ VE HUKUK İLE İLİŞKİSİ

HUKUKA ve AHLÂKA AYKIRILIK UNSURLARI ÇERÇEVESİNDE SALT MALVARLIĞI ZARARLARININ TAZMİNİ

KLİNİK ARAŞTIRMALAR ve HUKUKİ TEMELLERİ

Zarar Görenin Kusuru (Müterafik Kusur)

TÜRK SÖZLEŞME HUKUKUNDA KİŞİSEL VERİLERİN KORUNMASI

Salih AKYÜZ Hasta ve Çalışan Hakları ve Güvenliği Derneği Başkanı

TÜRK SÖZLEŞME HUKUKUNDA KİŞİSEL VERİLERİN KORUNMASI

Yrd. Doç. Dr. Ali DEMİRBAŞ. Fikir ve Sanat Eserleri Kanunu nda ESER SAHİBİNİN MALİ HAKLARINA TECAVÜZ HALİNDE HAK SAHİBİNE SAĞLANAN HUKUKİ KORUMA

İÇİNDEKİLER ÖNSÖZ...V ÜÇÜNCÜ BASKIYA SUNUŞ... VII İKİNCİ BASKIYA SUNUŞ... IX SUNUŞ... XI İÇİNDEKİLER... XIII KISALTMALAR...XIX

Arabuluculukta Gizliliğin Korunması

ACĐL TIP VE HUKUK SAĞLIK PERSONELİ OLMA ŞARTI. PROF. DR. HAKAN HAKERİ

Ceza İnfaz Hukuku Sayılı Ceza ve Güvenlik Tedbirlerinin İnfazı Hakkında Kanunun Düzenlemesi Işığında. Yard. Doç. Dr. Fatma KARAKAŞ DOĞAN

ÖZEL CEZA HUKUKU Cilt II KİŞİLERE KARŞI SUÇLAR -1- (TCK m )

KİŞİLİK HAKKI İHLÂLİNDEN DOĞAN VEKÂLETSİZ İŞGÖRME

İÇİNDEKİLER. ÖN SÖZ... iii GİRİŞ...1 ÖRGÜTLERDE İNSAN KAYNAKLARI VE YÖNETİMİ...9

İÇİNDEKİLER ÖNSÖZ... VII SUNUŞ...IX İÇİNDEKİLER...XI KISALTMALAR... XVII

ÖZEL CEZA HUKUKU Cilt I ULUSLARARASI SUÇLAR

İÇİNDEKİLER. Bölümler ve Bölüm Yazarları Ön Söz Teşekkür İçindekiler Editörlerin Öz Geçmişleri Yazarların Öz Geçmişleri I. BÖLÜM ADLİ SOSYAL HİZMET 1

TAYFUN ERCAN TÜRK HUKUKUNDA GÜMRÜK KABAHATLERİ

SUÇA İŞTİRAKTE YARDIM EDENİN CEZA SORUMLULUĞU

SAĞLIK HUKUKU VE MEVZUATI. Ders 3. Sağlık Hukukunda Sorumluluk ve Sözleşmeler. Öğr. Gör. Hüseyin ARI

ADİL YARGILANMA HAKKININ TÜRK MİLLETLERARASI USÛL HUKUKU ÜZERİNDEKİ ETKİLERİ

Yrd. Doç. Dr. Pınar ALTINOK ORMANCI Bilkent Üniversitesi Hukuk Fakültesi Medeni Hukuk Anabilim Dalı Öğretim Üyesi ZARARI AZALTMA KÜLFETİ

İŞ HUKUKUNDA YAŞ AYIRIMCILIĞI

ÖZEL CEZA HUKUKU Cilt III Hürriyete, Şerefe, Özel Hayata, Hayatın Gizli Alanına Karşı Suçlar (TCK m )

Bilgilendirilmiş Onam Alımı ve Hukuki Anlamı

DOÇ.DR. FULYA İLÇİN GÖNENÇ

Hasta Hak Ve Sorumlulukları Hasta Mahremiyeti Hasta Memnuniyeti

Prof. Dr. Nusret İlker ÇOLAK Kocaeli Üniversitesi Hukuk Fakültesi İdare Hukuku Anabilim Dalı Başkanı KİTLE İLETİŞİM HUKUKU

İÇİNDEKİLER ÖNSÖZ...VII İÇİNDEKİLER... IX KISALTMALAR...XV

KKTC DE HASTA HAKLARI. Yrd. Doç. Dr. Şölen Külahçı UKÜ Hukuk Fakültesi/ Evrensel Hasta Hakları Derneği

Dr. Tamer BOZKURT SİGORTA HUKUKU

SİGORTA ARACILARI HUKUKU I

TÜRK CEZA HUKUKUNDA AKIL HASTALIĞI

İÇİNDEKİLER BİRİNCİ BÖLÜM 14-99

Yard. Doç. Dr. Ali Hakan EVİK TÜRK CEZA HUKUKU NDA HİLELİ VE TAKSİRLİ İFLAS SUÇLARI

Dr. H. Zeynep NALÇACIOĞLU ERDEN MİLLETLERARASI YATIRIM HUKUKUNDA DOLAYLI KAMULAŞTIRMA

Telekomünikasyon Yoluyla Yapılan İletişimin Denetlenmesi

Hasta Hakları ve Uygulamaları Hasta Sorumlulukları. Özgül GÖKÇE ÜNGÜR Sosyal Hizmet Uzmanı Hasta Hakları Birim Sorumlusu

Sermaye Piyasası Hukuku nda ÖRTÜLÜ KAZANÇ AKTARIMI ve Türk Ticaret Kanunu Açısından Değerlendirilmesi

BELİRSİZ ALACAK DAVASI

PSİKOLOJİK DANIŞMADA ETİK VE HUKUK

Dr. MUHAMMED GÖÇGÜN İDARİ İŞLEMİN KONU UNSURU

Dr. SEYİTHAN GÜNEŞ Emekli Hakim HÜKMÜN AÇIKLANMASININ GERİ BIRAKILMASI

İÇİNDEKİLER İÇİNDEKİLER...V KISALTMALAR... XIII GİRİŞ... 1

İÇİNDEKİLER KASTEN ÖLDÜRME

İÇİNDEKİLER BİRİNCİ BÖLÜM GENEL OLARAK EVLİLİK BİRLİĞİNİN KORUNMASI VE EVLİLİK BİRLİĞİNDE EŞLERİN YÜKÜMLÜLÜKLERİ

Av. MAHCEMAL SEYHAN VERGİ MÜKELLEFLERİNİN DEFTER TUTMA YÜKÜMLÜLÜĞÜ

Transkript:

İçindekiler Önsöz ^ Kısaltmalar 2 5 Giriş 2 7 1. Bölüm TIP HUKUKUNA GİRİŞ 1.ÖN AÇIKLAMALAR 2 9 2. KAVRAM 30 3. HUKUKSAL KAYNAKLAR 35 4. HASTA İLE HEKİM ARASINDAKİ İLİŞKİNİN HUKUKSAL NİTELİĞİ 39 5. HASTA HAKLARI 45 I. Adalet ve Hakkaniyete Uygun Olarak Faydalanma 48 II. Bilgi İsteme 49 III. Sağlık Kuruluşunu Seçme ve Değiştirme 49 IV. Personeli Tanıma, Seçme ve Değiştirme 50 V. Öncelik Sırasının Belirlenmesini İsteme 5"! VI. Tıbbi Gereklere Uygun Teşhis, Tedavi ve Bakım 51 VII. Tıbbi Gereklilikler Dışında Müdahale Yasağı 52 VIII. Ötenazi Yasağı 5 2 IX. Tıbbi Özen Gösterilmesi 53 X. Genel Olarak Bilgi İsteme 53 XI. Kayıtları İnceleme 54 XII. Mahremiyete Saygı Gösterilmesi 55 XIII. Bilgilerin Gizli Tutulması 5 6 XIV. Tıbbi Müdahalede Hastanın Rızası 57 XV. Alışılmış Olmayan Tedavi Usullerinin Uygulanması 0 0 XVI. Aile Planlaması Hizmetleri ve Gebeliğin Sona Erdirilmesi 59 XVII. Tıbbi Araştırmalarda Hasta Hakları 5 9 XVIII. Güvenliğin Sağlanması 60

14 Tıp Hukuku XIX. Dini Vecibeleri Yerine Getirebilme ve Dini Hizmetlerden Faydalanma 60 XX. İnsani Değerlere Saygı Gösterilmesi ve Ziyaret 61 XXI. Refakatçi Bulundurma 62 XXII. Hizmetin Sağlık Kurum ve Kuruluşu Dışında Verilmesi 62 XXIII. Hastaya Yeterli Vakit Ayrılması ve Hastanın Vaktine Riayet Edilmesi 62 XXIV. Müracaat, Şikâyet ve Dava Hakkı 63 6. MESLEK ETİĞİ 64 I. Genel Olarak 64 II. Hekim ve Özel Şirket İlişkileri 75 III. Kamu Görevlileri Etik Davranış İlkeleri 79 7. MESLEK KURULUŞLARI VE MESLEKİ DİSİPLİN 81 I. Meslek Kuruluşları 81 A. Tabip Odası 81 B. Türk Tabipleri Birliği 81 C. Uzmanlık Derneği 82 II. Mesleki Disiplin 85 2. Bölüm TIP HUKUKUNUN TEMEL KAVRAMLARI 1. TIBBİ MÜDAHALENİN HUKUKA UYGUNLUĞUNUN KOŞULLARI 93 I. Giriş 93 II. Tıbbi Müdahalenin Bir Sağlık Personeli Tarafından Yapılması 94 A. Genel Olarak 94 B. Hekim Olma ve Uzmanlık Şartı 96 III. Aydınlatma ve Rıza 103 A. Temel Kurallar 103 B. Aydınlatma Çeşitleri 109 1. Tedavi Aydınlatması (Güvenlik Aydınlatması) 109 a. Kavram b. Teşhise Yönelik Aydınlatma. c. ilaç ve Profilaks d. Araç Kullanmama Uyarısı 2. Otonomi (Karar) Aydınlatması a. Temel Sorunlar

içindekiler 15 b. Otonomi Aydınlatmasının Çeşitleri 1 1 5 aa. Genel Olarak 1 1 5 bb. Teşhis Aydınlatması " 1 1 cc. Süreç Aydınlatması ' 1 dd. Alternatifler Konusunda Aydınlatma 1, 8 3. Riziko Aydınlatması " 9 C. Özel Durumlarda Aydınlatma 1 2 3 1. Kısırlaştırma ve Özürlü Cenin 1 2 3 2. Tıptaki Yeni Teşebbüsler 1 2 4 3. Hekim Hatası 1 2 5 4. Masraflar ve Ekonomik Zorunluluklar 1 2 7 5. Kalite Aydınlatması 1 2 7 D. Aydınlatılacak Kişi 1 2 8 E. Aydınlatma Yükümlüsü 1 2 9 F. Aydınlatmanın Zamanı ^ 3 u G. Aydınlatmanın Kapsamı 1 3 1 H. Aydınlatmanın Şekli 1 3 3 I. Aydınlatmanın Mümkün Olmaması ve Ameliyat Sırasında Aydınlatma 137 J. Aydınlatma Zorunluluğunun Bulunmadığı Durumlar 1 3 8 1. Aydınlatmadan Vazgeçme 1 3 2. Hastanın Bilgisinin Bulunması 1 3 9 3. Aydınlatmanın Olumsuz Etkide Bulunması 1 4^ 4. Acil Haller 1 4 1 5. Aydınlatmanın Hasta Bakımından Anlamını Yitirmiş Olması 1 4 2 6. Psikiyatri Hastalarının Aydınlatılması K. Aydınlatmanın Geri Alınması, Düzeltilmesi 1 L. Hukuka Aykırı Aydınlatmanın Sonuçları 1 4 3 1. Tedavi Aydınlatmasının İhlali Durumunda ^ 4 4 2. Otonomi Aydınlatmasının İhlali Durumunda 1 4 4 M. Yanılgı ve İspat Sorunları N. Rıza 1 4 6 1. Genel Olarak 1 4 7 2. Rıza Açıklaması 149 3. Rıza Verme Yetkisi (Rıza Ehliyeti) lb 1 a. Genel Olarak b. Çocuklar Bakımından Rıza Ehliyetinin Belirlenmesi c. Kanuni Temsilcinin Tıbbi Müdahaleye Rıza Göstermemesi 4. Rızanın Kapsamı 5. Rızanın Aranmadığı Haller 6. Tıbbi Müdahalenin Rızaya Rağmen Hukuka Aykırılığı 1 6 4 14? 142 151 153 159 ICO 1 P>â

16 Tıp Hukuku 7. Varsayılan Rıza 165 a. Genel Olarak 165 b. Ameliyatın Genişletilmesi 168 c. Önceki İrade Açıklamalarının Geçerliliği 171 8. Rızayı Sakatlayan Haller 174 0. Aydınlatma ve Rıza Konusundaki Yanılgının Sonuçları 175 1. Hukuka Uygunluk Sebeplerinde Yanılma 175 2. Hukuksal Yanılgı 177 IV. Tıp Biliminin Verilerine Göre Zorunlu ve Bu Verilere Uygun Tıbbi Müdahale 178 A. Endikasyon (Zorunluluk) 178 1. Kavram 178 2. Endikasyonsuz Müdahaleler 180 B. Özenli Tıbbi Müdahale 185 2. HEKİMLİK MESLEĞİNİN İCRASI (TEDAVİ ÖZGÜRLÜĞÜ) 186 3. HEKİMİN YÜKÜMLÜLÜKLERİ 196 I. Genel Olarak 196 II. Hekimin Kişisel Edim Yükümlülüğü 198 A. Kişisel Edim Kavramı 198 B. Temsil Edilebilir Edimler 200 C. Temsil Edilemeyen Edimler 201 III. Öykü Alma Yükümlülüğü 202 A. Kavram 202 B. Hekimin Öykü Alma Yükümlülüğü 203 IV. Muayene Yükümlülüğü 204 A. Muayene Kavramı 204 B. Hekim Muayenesinin Özel Şekilleri 205 1. Teşhis Muayenesi 205 2. Önleyici ve Erken Tanı Muayenesi 205 3. Kontrol Muayenesi 205 4. AİDS Muayenesi 206 V. Teşhis Yükümlülüğü 207 A. Teşhis Kavramı 207 B. Teşhis Türleri 207 C. Hekimin Teşhis Yükümlülüğü 208 D. Doğum Öncesi Teşhis 210 E. Teşhisi Kontrol Yükümlülüğü 210

içindekiler F. Uzaktan Teşhis Yasağı 211 G. Teşhisi Bildirme Yükümlülüğü 211 VI. Hekimin Tedavi Yükümlülüğü 212 A. Hekimin Tedavisi 212 B. Tedavi Yükümlülüğü ve Hukuksal Temelleri 213 C. Zamanında Tedavi Yükümlülüğü 214 D. Uzaktan Tedavi Yasağı 214 E. Hekimin Tedavi Yükümlülüğünün Sınırları 215 1. Hastanın Kendi Geleceğini Belirleme Hakkı 2 1 5 2. Tedaviyi Ret Hakkı 2 1 6 a. Genel Olarak 2 1 6 b. Tedaviyi Ret Hakkının içeriği 2 1 9 c. Zorla Tıbbi Müdahale 2 2 1 aa. Kamu Sağlığının Korunmasına ilişkin Düzenlemeler 221 bb. Ceza Hukukunun Öngörmüş Olduğu Düzenlemeler 224 (1) Ceza Hukuku Yaptırımları "4 (2) Ceza Yargılamasından Kaynaklanan Tıbbi Müdahaleler "4 (3) Ceza infaz Kurumlarındaki Tıbbi Müdahaleler ^25 (a) Karşılaştırmalı Hukuk 225 ih) Türk Hukuku 2 2 9 cc. Diğer Hukuk Dallarındaki Düzenlemeler 231 d. Hekimin Ölüm Yardımı Konusunda Özel Hukuk Yükümlülüğü 2^ 1 3. Ağır Özürlü Yeni Doğan Çocuklar Bakımından Tedavi Yükümlülüğünün Sınırları 232 4. AİDS Hastasını Tedavi Yükümlülüğü 2 3 3 5. Hekimin Kürtajı Ret Hakkı 2 3 3 VII. Reçete Yazma Yükümlülüğü 234 A. Kavram 234 B. Reçetenin Hukuksal Niteliği 234 C. Reçete Düzenlemenin Hukuksal Dayanağı 234 D. Reçetenin Şekli 2 3 5 E. Reçete Düzenleme Yükümlülüğünün içeriği 236 VIII. Tıbbi Teknik Kullanma Yükümlülüğü 2 3 7 A. Tıbbi Teknik Standardın Uygulanması Yükümlülüğü 237 B. Tıbbi Teknik Araçların Bakımı ve Kontrolü 238 IX. Tedaviyi Kesme Yükümlülüğü A. Tedaviyi Kesme ve Sözleşmeyi Sona Erdirme 2 3 B. Tedaviyi Kesme Nedenleri 239 C. Ağır Özürlü Yeni Doğanlarda Tedavinin Kesilmesi 239 D. Ölmekte Olan Hastalarda Tedavinin Kesilmesi 240

18 Tıp Hukuku X. Kayıt Tutma Yükümlülüğü 240 A. Genel Olarak 240 B. Kayıt Tutma Yükümlülüğünün Türü, İçeriği ve Kapsamı 243 1. Kayıt Tutma Yükümlülüğünün Amacı 243 2. Kayıt Tutma Yükümlülüğünün İçerik ve Kapsamı 246 3. Kayıtların Şekli 247 4. Kaydın Zamanı 247 5. Kayıt Tutma Yükümlülüğünün ihlalinin Sonuçları 249 C. Kayıtları İnceleme Hakkı 250 1. Hukuksal Dayanak 250 2. Kayıtları inceleme Hakkının Çeşitleri 251 a. Dava Dışı İnceleme Hakkı 251 b. Dava Dolayısıyla inceleme Hakkı 253 3. Kayıt İnceleme Hakkına İlişkin Diğer Hususlar 253 4. Kayıtların Düzeltilmesini İsteme 255 XI. Sır Saklama Yükümlülüğü 255 XII. Organizasyon Yükümlülükleri 258 3. HASTANIN YÜKÜMLÜLÜKLERİ 259 I. İşbirliği Yükümlülüğü 259 II. Hastanın Hekimin Tavsiyelerine Uyma Yükümlülüğü 261 III. Katlanma Yükümlülüğü 262 A. Kavram 262 B. Yasal Katlanma Yükümlülükleri 262 C. Diğer Katlanma Yükümlülükleri 263 IV. Hastanın Bildirme Yükümlülüğü 263 V. Ücret Ödeme Yükümlülüğü 265 4. DİKEY VE YATAY İŞBİRLİĞİ 265 I. Genel Olarak 265 II. Sorumluluk Alanlarının Bölünebilirliği: Bağımsız Sorumluluk Prensibi 269 III. Güven İlkesi 270 IV. Sorumlunun Belirlenmesindeki Güçlükler 271 A. Ayakta Tedavi Halinde Sorumlunun Belirlenmesi 271 1. Tek Hekimin Çalıştığı Muayenehanelerde 271 2. Birden Fazla Hekimin Müştereken Çalıştığı Polikliniklerde 272 3. Danışma 272 4. Başka Yerde Yaptırılan Tetkik ve Tahlil Sonuçlarına Güvenilmesi 272 B. Ücretsiz Tedavilerde Sorumlunun Belirlenmesi 273

içindekiler 3. Bölüm TIP CEZA HUKUKU 1. TIBBİ MÜDAHALENİN CEZA HUKUKU BAKIMINDAN DEĞERLENDİRİLMESİ 275 I. Temel Tartışma: Hekimin Tıbbi Müdahalesinin Cezasızlığının Hukuksal Dayanağı Nedir? 275 A. Tipikliğin Bulunmaması 276 B. Maddi Unsurun Gerçekleşmemesi 279 C. Manevi Unsurun Gerçekleşmemesi 279 D. Tıbbi Müdahalenin Hukuka Uygun Olması 279 1. Hakkın Kullanılması 2 8 0 2. Hastanın Rızası 2 8 1 3. Birden Fazla Hukuka Uygunluk Nedeni Kabul Eden Görüşler 2 85 II. Görüşüm 286 III. Özel Düzenlemeler 288 2. HEKİMLER TARAFINDAN İŞLENEBİLECEK SUÇLAR VE KABAHATLER 289 I. Kasten Öldürme ve Yaralama Suçları 290 A. Genel Olarak 290 B. Aydınlatma, Rıza ve Kasten Öldürme/Yaralama Suçları 295 1. Genel Olarak 2 9 5 2. Ceza Mahkemesi Kararlarında Aydınlatma Zorunluluğu ve Sonuçları 29 & C. Hekimin Hastanın Ölümüne Yardımı (Ötenazi) 301 1. Sorun 3 0 1 2. Hayatta Tutma Yükümlülüğü ve Kendi Geleceğini Belirleme Hakkı 3 u 2 3. Çeşitli Ötenazi Türleri ve Hukuksal Sonuçlan 3 u 4 a. Aktif Ötenazi 3 0 4 b. Dolaylı Ötenazi 3 0 5 c. Pasif Ötenazi 3 0 6 D. Kasten Öldürme ve Yaralama Suçlarının Nitelikli Halleri ve Kovuşturma 3 0 8 II. Kasten Öldürmenin İhmali Davranışla İşlenmesi 3^9 III. Taksirle Öldürme ve Yaralama Suçları 316 A. Taksirle Öldürme ve Yaralama Suçlarına ilişkin Müşterek Açıklamalar 3 1 7 1. Ön Açıklama: Aydınlatma, Rıza ve Malpraktis ilişkisi 3 1 7 2. Taksir Kavramı 3 1 8 3. Hareket 3 1 9 4. Neticenin Öngörülebilir Olması ve Bilinçli-Basit Taksir Ayırımı 3^ 9 5. Özen Yükümlülüğünün ihlali ' 3 2 a. Genel Olarak 3 2 1

20 Tıp Hukuku b. Tıbbi Standart 327 aa. Kavram 327 bb. Tıbbi Standarttan Sapma: Yeni Yöntemler 334 c. Uygulama Hatası (Tıbbi Hata) 337 aa. Kavram 337 bb. Hata (Malpraktis) Örnekleri 339 (1) Teşhis Hatası 343 (2) Tedavi Hatası 348 (a) Müdahalenin Yapılmaması 350 (h) Hasta Vücudunda Yabancı Madde Unutulması 352 (cj Eksik Ön Muayene ve Yetersiz Hasta Öyküsü Alma 353 İd) Teşhise Yönelik Gerekli Tetkiklerin Yapılmaması 354 le) Yanlış Tedavi Yöntemi Seçme 356 (f) Kontrol ve Gözetim Hatası 357 (g) Tedavi Sonrası Danışma ve Tavsiye Hataları 359 Ih) Yanlış ilaç, Hasta Karıştırma 360 (i) Ölçüsüz Tıbbi Müdahale 362 (j) Bir Komplikasyonun Fark Edilememesi 363 (k) Hatalı Ameliyat Tekniği. 363 (I) Teknik Aletlerin Kullanılmasında Yapılan Hatalar 363 (m) Derhal Hastaneye Yapılması Gereken Şevkin Yapılmaması, Uzman Hekime Çok Geç Danışılması 364 İn) Enfeksiyon ve Hijyen Kurallarına Uyulmaması 364 (3) Organizasyon Kusuru 365 (4) Üstlenme Kusuru 374 la) Genel Olarak 374 fh) ilk Ameliyat 377 (5) Tedavi Sonrası Yükümlülüklerin ihlali 379 (6) Uygulamadan Ağır Hata Örnekleri 379 (7) Hekimin Uygulama Hatasını Hastaya Bildirme Yükümlülüğü 38 i d. Özen Yükümlülüğü ihlalinin Tespiti 381 6. Nedensellik Bağı 388 B. Taksirle Öldürme Suçu 394 C. Taksirle Yaralama Suçu 395 1. Korunan Hukuksal Yarar ve Suçun Konusu 395 2. Yaralama Kavramı 397 3. Nitelikli Haller 398 4. Soruşturma ve Kovuşturma 399 IV. Netice Sebebiyle Ağırlaşmış Yaralama 399 V. Klinik Araştırma (İnsan Üzerinde Deney ve Deneme) 401 A. Giriş 401 B. Kavram 403 C. İnsan Üzerinde Deney ve Denemenin Hukuka Uygunluğuna İlişkin Koşullar 406 1. İnsan Üzerinde Deneyin Koşulları 407 a. Yetişkinler Üzerinde Deneyin Koşulları 407 b. Çocuklar Üzerinde Deneyin Koşulları 411 2. İnsan Üzerinde Denemenin Koşulları 414 a. Yetişkinler Üzerinde Denemenin Koşullan 414

içindekiler 21 b. Çocuklar Üzerinde Denemenin Koşulları 4 1 6 D. İnsan Üzerinde Deney ve Denemenin Cezalandırılabilirliği 4 1 7 E. Etik Kurullar 4 2 0 1. Genel Olarak 4 2 0 2. Bakanlık Etik Kurulu 4 2 0 3. Yerel Etik Kurulları 4 2 1 4. Etik Kurulların Kararlarına Karşı Kanun Yolları 4 2 2 F. İnsan Dokusu veya Ceset Üzerinde Yapılacak Araştırmalar 4 2 2 VI. Organ veya Doku Ticareti Suçu 4 2 2 A. Genel Olarak Organ ve Doku Nakli 4 2 2 1. Kavram 4 2 2 2. Hukuksal Temel ve Kapsam 4 2 4 3. Organ ve Doku Nakli Çeşitleri 4 2 5 a. Ölülerden Organ Nakli 4 2 5 aa. Ölüm Halinin Belirlenmesi 4 2 5 bb. Ölünün Kendi Geleceğini Belirleme Hakkına Saygı Gösterilmesi 4 2 7 b. Canlılardan Organ Nakli 4 2 8 B. Organ veya Doku Naklinin ve Ticaretinin Cezalandırılabilirliği 430 1. Organ ve Doku Nakli Kanunu ve Türk Ceza Kanunu ilişkisi 4 3 u 2. Nakil Eyleminin Niteliği ve Ceza Hukuku Yönünden Sonuçları 434 3. Organ ve Doku Ticaretinin Cezalandırılabilirliği 4 3 7 4. Zorunluluk Hali 4 3 8 5. Etkin Pişmanlık 4 3 9 C. Hayvanlardan Organ Nakli 4 4 0 VII. Çocuk Düşürtme 4 4 2 A. Genel Olarak 4 4 2 B. Korunan Hukuksal Yarar 4 4 2 C. Suçun Konusu 4 4 3 D. Maddi Unsur 4 4 5 E. Manevi Unsur 4 5 0 F. Hukuka Uygunluk Nedenleri 4 5 0 1. Süre Esaslı isteğe Bağlı Rahim Tahliyesi 4 5 1 2. Çocuk ile Onu Takip Edecek Nesiller Açısından Ağır Maluliyet (Özürlülük Endikasyonu).452 3. Zorunluluk Hali 4 5 6 G. Nitelikli Haller 4 5 8 H. Teşebbüs 4 5 8 I. İştirak 4 5 9 i. içtima 4 6 0 J. Yanılgı 4 6 1

22 Tıp Hukuku K. Cezasızlık Sebebi 462 L. Yaptırım 465 VIII. Kısırlaştırma ve Hadımlaştırma 465 A. Kısırlaştırma 466 1. Genel Olarak 466 2. Kısırlaştırmanın Cezalandırılabilirliği 468 B. Hadımlaştırma 471 1. Genel Olarak 471 2. Hadımlaştırmanın Cezalandırılabilirliği 471 IX. Verileri Hukuka Aykırı Olarak Verme (Sır Saklama Yükümlülüğünün İhlali) Suçu 472 A. Genel Olarak 472 B. Korunan Hukuksal Yarar 473 C. Suçun Unsurları 473 1. Maddi Unsur 473 2. Manevi Unsur 481 3. Hukuka Uygunluk Nedenleri 482 a. Hastanın Rızası 482 aa. Genel Olarak 482 bb. Varsayılan Rıza 484 b. Zorunluluk Hali 484 c. Bildirme Yükümlülüğü 487 d. Basının Haber Verme Hakkı 490 D. Nitelikli Haller 490 E. Yanılgı 490 F. Bazı Hekim Faaliyetleri Açısından Kişisel Verileri Açıklama Suçu 492 1. Resmi Bilirkişi Hekim 492 2. İşyeri Hekimi 492 3. Cezaevi Hekimi 493 4. Adli Tabip 493 5. Tıbbi Araştırmalar 493 6. Bilimsel Çalışmalar 493 7. Kovuşturma Organlarının Bilgi Talebi 494 X. Belgede Sahtecilik 495 A. Suçun Unsurları 496 B. Nitelikli Haller 500 XI. İrtikap Suçu 503 XII. Görevi Kötüye Kullanma 508 A. Görevin Gereklerine Aykırı Hareket Etmek Suretiyle, Kişilerin Mağduriyetine veya Kamunun Zararına Neden Olmak ya da Kişilere Haksız Bir Kazanç Sağlamak 508

içindekiler B. Görevin Gereklerini Yapmakta ihmal veya Gecikme Göstererek, Kişilerin Mağduriyetine veya Kamunun Zararına Neden Olmak ya da Kişilere Haksız Bir Kazanç Sağlamak 509 C. Kişilerin Mağduriyetine veya Kamunun Zararına Neden Olmak ya da Kişilere Haksız Bir Kazanç Sağlamak Koşulu 5 1 3 D. Yükümlülüklerin Çatışması XIII. Kamu Görevlisinin Ticareti Suçu 5 1 6 XIV. Bilirkişi Olarak Hekim ve Bilirkişinin Cezai Sorumluluğu 5 1 7 A. Bilirkişi Olarak Hekim 5 1 7 B. Bilirkişi-Mahkeme ilişkisi 5 1 8 C. Bilirkişiliği Üstlenme Yükümlülüğü 519 D. Bilirkişinin Yükümlülüklerini ihlalinin Sonuçları 5 1 9 1. Bilirkişilik Görevinin Yapılmaması 5 2 0 2. Gerçeğe Aykırı Bilirkişilik 5 2 0 XV. Sağlık Mesleği Mensuplarının Suçu Bildirmemesi 522 XVI. Genital Muayene 5 2 7 XVII. Hekim Olmadığı Halde Hasta Tedavi Etme veya Hekim Unvanını Takınma 530 XVIII. Kök Hücre Çalışmalarının Ceza Hukuku Açısından Değerlendirilmesi 533 A. Genel Olarak 5 3 3 B. Kök Hücre Organ mıdır? 5 3 4 C. Kök Hücre İlaç mıdır? 5 3 4 D. Yetişkin Kök Hücre Çalışmaları 5 3 5 E. Embriyonik Kök Hücre Çalışmaları ^35 F. İnsan Üzerinde Deney ve Deneme ^ 3 7 G. Sağlık Bakanlığı Genelgesi 5 3 8 H. Değerlendirme 5 4 0 XIX. Kabahatler 5 4 1 A. Yetkisiz Hekimlik 5 4 1 B. Bazı Normlara Aykırılık 5 4 2 C. Yetkisiz Diş Hekimliği Yapmak 5 4 3 D. Hastanın Rızası Olmaksızın Tıbbi Müdahale Yapmak 5 4 4 Sonuç 5 4 7 Yararlanılan Kaynaklar 3 3 Kanunlar Dizini 5 6 9 Kavramlar Dizini Yazarın Diğer Çalışmaları 5 9 7