7. BÖÜ TRAFORATÖRER ODE ORU - DEİ ORUARI ÇÖZÜERİ 4.. prmer. I I Transformatör deal olduğundan, I dr. I > olduğundan, transformatör gerlm alçaltıcı olarak kullanılır. > ve I < I dr. Buna göre I ve II yargıları doğru, III. yargı yanlıştır. CEA D I I 4 Transformatör deal olduğundan gerlm, 4 0 & 90 volt CEA B. Trans for ma tör de de ğş tr me ora nı 4 tür. Bu na gö re; 4 00 4 800 I. yargı doğrudur. & 4 4 tü. r II. yargı doğrudur. > olduğundan transformatör gerlm yükseltcdr. III. yargı doğrudur. CEA E. R prmer R s akı mı nı ar tır mak çn, ba ğın tı sı na gö re, I, II ve III ş lem le r tek ba şı na ya pıl ma lı dır. CEA E I 4 I Transformatör deal olduğundan, devrede oluşan akım değer, I I 4 I & I 0 8A CEA C 6. Şe kl de k trans for ma tör ler de al ol du ğu na gö re drencn k ucu arasındak ge r lm, 00 00 400 00 I. yargı doğrudur. Drenç üzernden geçen akım, 00 I A R 40 II. yargı doğrudur. Drencn gücü, I. R (). 40 000 watt III. yargı yanlıştır. CEA C EETRİ E AETİZA 4
. ODE ORU - DEİ ORUARI ÇÖZÜERİ ~ ~ transformatörü çn, 0 0 CEA C. gerlmnn etkn değer,.... 00. 00 00 CEA D 4. 00 00 400 400 400 8 0 CEA D Çıkış gerlm,.. bağıntısına göre, çıkış gerlmn artırmak çn, gerlm artırılmalıdır. azaltılmalıdır. artırılmalıdır. Ι, ΙΙ ve ΙΙΙ şlemler tek başına yapılmalıdır. CEA E.. 00 0 > ve > olduğuna göre,.. bağıntısından, > dr. transformatörü çn, 00 0 0 0 I. yargı kesnlkle doğrudur. ve y karşılaştıramayız. II. yargı çn kesn brşey söylenemez. ve y karşılaştıramayız. III. yargı çn kesn brşey söylenemez. CEA A 4 EETRİ E AETİZA
6. R 9. A C E ~ ~ Z 4 R I. yol:,, Z transformatörler deal ve brbrlerne paralel olarak bağlandığından, ve dr. transformatörü çn, & II. yol: Bobnler üzerndek gerlm sarım sayıları le orantılıdır. 6, 6, ve R 4 Bu durumda, > CEA B B D F tras for ma tö rü ge r lm yük sel t c ol du ğu na gö re, > dr. I. yargı kesnlkle doğrudur. arım sayıları blnmedğnden le ü karşılaştıramayız. II. yargı çn kesn brşey söylenemez. tras for ma tö rü ge r lm düşürücü ol du ğu na gö re, > tür. III. yargı kesnlkle doğrudur. CEA D 7. 0... ba ğın tı sı na gö re, ve değştrlmeden y azalt mak çn; I, II ve III ş lem- 8. le r tek ba şı na ya pıl ma lı dır. 60 CEA E 40 al ter na tf g rş ge r l m de ğş t rl me den, çı kış ge r l m n azalt mak çn,.. bağıntısına göre; I ve II ş lem le r tek ba şı na ya pıl ma lı dır. CEA C.. ba ğın tı sı na gö re, 60 luk grş gerlm değştrlmeden gerlmn 40 volt tan 0 vol ta dü şür mek çn, k ka tı na çı ka rıl ma lı, ya rı ya n d rl me l dr. Bu durumda I ve I şlemler brlkte yapılmalıdır. CEA B EETRİ E AETİZA 4
.. ODE ORU - TEİ ORUARI ÇÖZÜERİ 00 Bobnlerden alınan gerlmler sarım sayıları le orantılıdır. le noktaları arasındak gerlm, 00 & 60 le R noktaları arasındak gerlm, R 00 & R 0 R Bobnlern sarım yönler düz olduğundan, le R noktaları arasındak gerlm, R + R 60 + 0 80 600 6 le noktaları arasındak gerlm, 600 6 & 00 R le noktaları arasındak gerlm 600 6 & R R 00 Bobnlern sarım yönler düz olduğundan, le noktaları arasındak gerlm, + R 00 + 00 00 R CEA D I. ve II. yargılar doğrudur. III. yargı yanlıştır. CEA C R. 4. 00 le noktaları arasındak gerlm, 00 & 80 le noktaları arasındak gerlm, 00 & 40 le noktaları arasında bobnler aynı yönlü sarıldığından, + 80 + 40 0 R le noktaları arasındak gerlm, 00 & 0 olur. R R le noktaları arasında bobnler ters yönlü sarıldığından, R 0 40 80 ve taraf tarafa oranlanırsa, 0 80 CEA D 4 Bobnlerden alınan alternatf gerlm değerler sarım sayıları le orantılıdır. Bu durumda, 4 & 4 4 & Buna göre, > > lşks vardır. R CEA A 44 EETRİ E AETİZA
. 00 0 R ODE ORU - 4 TEİ ORUARI ÇÖZÜERİ. 00 prmer I A I A 00 le noktaları arasındak gerlm, 00 0 & 0 le noktaları arasındak gerlm 00 0 & 0 le noktaları arasında bobnler ters bağlandığından, 0 0 00 R le noktaları arasındak gerlm, 00 0 & 00 Bu durumda, > CEA B. Transformatörün verm,. I erm. I 00. 00. 0,8 % verm 00.0,8 80 00 I 0,A prmer I CEA A 0 6. 60 8 Br bobnden elde edlen çıkış gerlm sarım sayılarıyla orantılıdır. le noktaları arasındak gerlm, 60 8 & 60 le noktaları arasındak gerlm, 60 8 & 40 le R noktaları arasındak gerlm, 60 8 & R 4 R 80, ve gerlmlern tanımlarsak, 60 ve bobnler ters bağlandığından, 60 40 0 ve R bobnler aynı yönlü bağlandığından, + R 40 + 80 0 Buna göre, > > CEA E 4 R. Transformatörün verm %80 olduğuna göre. I erm. I 80 0. I 00 00. 0, 4.I & I 4A prmer I A I 4A Transformatörün verm eştlğnden,. I erm. I 80. 4 00. 4. & Tüm transformatörlerde, olduğundan, CEA D CEA B EETRİ E AETİZA 4
4. prmer 6. prmer I A I A I 4 I Transformatörlerde prmer ve dek gerlm değerler sarım sayılarıyla orantılıdır. 4 ve I I olduğundan, Transformatörün verm,. I. I erm. I. I % verm 00. 0 CEA E rmer devrenn sarım sayısı, devrenn sarım sayısı olduğuna göre, gerlmlern oranı, Transformatörün verm,. I 9 erm.. I 0 %verm 00. 0 9 90 Buna göre prmer devreye 00 J enerj verldğnde devreden 90 J enerj alınır. rmer devreye 00 J verldğnde devreden 80 J enerj alınır. CEA C. Br transformatörde her zaman prmer ve devreler çn, eştlğ vardır. Bu durumda, tür. Transformatörün verm,. I erm. I eştlğnde verm bulablmek çn oranı blndğne göre, I ve I ncelkler de blnrse verm bulunablr. CEA D 46 EETRİ E AETİZA
TET ÇÖZÜER TRAFORATÖRER. 000 800 4. 00 R6Ω 00 0 00 000 & 60 volt 800.R 60.6 0 A CEA E sarımlı bobn gerlm olsun. 00 0 & 0 volt sarımlı bobnn gerlm olsun. 00 0 & 0 volt Çı kış ta k bo bn le rn sa rım yön le r ters ol du ğu ndan voltmetrenn gösterdğ değer, 0 0 0. CEA A A Grfl R0Ω. 00 0. R 00 0. CEA B 00volt + prmer Trans for ma tör ler doğ ru akım kay na ğı le ça lış maz. olt met re sı fır de ğe r n gös te rr. CE A A 6.. prmer gerlmn artırmak çn, bağıntısına göre, gerlm ya da sarım sayısı artırılmalıdır. I ve III şlemler tek başına yapılmalıdır. CEA E bağıntısına göre, artırılırsa, azalır. Ι. yargı yanlıştır. artırılırsa, artar. ΙΙ. yargı yanlıştır. artırılırsa, azalır. ΙΙΙ. yargı doğrudur. CEA C EETRİ E AETİZA 47
7. 4 9. 4 4 6 > olduğuna göre, > Ι. yargı kesnlkle doğrudur. 4 > olduğuna göre, 4 > ve dr. ΙΙ. yargı yanlıştır. le 4 gerlmler karşılaştırılamaz. ΙΙΙ. yargı çn kesn brşey söylenemez. 4 > I. yargı kesnlkle doğrudur. CEA E 6 & I. eştlk doğrudur. 4 6 & II. eştlk doğrudur. 4 4 & III. eştlk yanlıştır. CEA C 8. 4 0. 4 fekl-i + fekl-ii fekl-iii 4 4 & olur. & & 9 Transformatörler doğru akım le çalışmaz. lambası kesnlkle ışık vermez. CEA B Buna göre, > > CEA D 48 EETRİ E AETİZA
TET ÇÖZÜER TRAFORATÖRER. 4. 4 volt 0 0 40 0.. 0. 40 0. 0 CEA D & 4 48 volt Transformatörler deal olsaydı grş ve çıkış güçler eşt olurdu. Transformatörler deal olmadığından > dr. Bu durumda,. >... > 48. > 4 Buna göre, oranı olamaz. CEA A. A C E. > se, alçaltan transformatördür. Ι. yargı doğrudur. İdeal transformatörün verm %00 dür. ΙΙ. yargı yanlıştır. > ΙΙΙ. yargı doğrudur. CEA D e e e B D F bobn çn; e e olamaz. CEA E 6. İde al trans for ma tör ler g rş gü cü, çı kış güç le r nn top la mı na eşt tr. + ΙΙ. yar gı kesnlkle doğ ru dur.,, değerlern karşılaştıramayız. Ι. ve ΙΙΙ. yargılar çn kesn brşey söylenemez. CE A B Çıkış gerlm bağıntısına göre,.. olduğundan gerlm değştrlmeden yarıya ndrlp, k katına çıkartılınca, gerlm 4 katına çıkar. CEA C EETRİ E AETİZA 49
7. 9. ~ ~ 4 6 ve transformatörler paralel bağlı olduklarından 60 volt tur. transformatörü çn; &. 60. 0 transformatörü çn; 6 &. 60 0 ve transformatörler deal olduğundan vermler % 00 Buna göre, I. eştlk kesnlkle doğrudur. blnmedğnden ve y karşılaştıramayız. II. ve III. eştlkler çn kesn brşey söylenemez. CE A A Buna göre, 0, 60, 0 CEA C 8. 0. ~ ~ ~ ~ olduğuna göre,.. Buna göre,.. bağıntısına göre, 600 gerlm değştrlmeden gerlmn 00 volttan volta düşürmek çn yarıya düşürülmel, k katına çıkarılmalıdır. II ve III şlemler brlkte yapılmalıdır. CEA B,,, CEA E 0 EETRİ E AETİZA
TET ÇÖZÜER TRAFORATÖRER. A 0 & 40 olur. 4. p s RΩ ekonder devreden geçen akım şddet, alınan verlen s. R p. p s. 00. s 6 s 4A ekonder devredek potansyel, s I s.r 4. 00 r mer dev re de k bo b nn sa rım sa yı sı nın se kon der dev re de k bo b nn sa rım sa yı sı na ora nı, p s p s p s 00 00 II. yol: Transformatör deal olduğundan akım oranı sarım sayıları oranı le ters orantılıdır. p Is 4 s Ip CEA C 0 4. II. yargı doğrudur. - uç la rı ve - uç la rı ara sın da k sa rım la rın yön le r ters ol du ğun dan, 40 0 0 III. yargı doğrudur. CEA E p 0 prmer dr. 800 600 Tüm transformatörler gerlm sarım sayıları le orantılıdır. p p p p Buna göre,. 600 olur 800 CEA B I II... 0. & 4. 0 0 & 0 olur. I. yargı doğrudur. 4 CEA C. ~ 00 4 ~ olduğundan ve nn sarım sayılarının oranı,.. 4 4 CEA A EETRİ E AETİZA
6. 9. I prmer I.. bağıntısına göre, alternatf grş gerlm değştrlmeden, çıkış gerlmn artırmak çn, ya da azaltılmalıdır. ya da artırılmalıdır. CEA D rmer devrenn sarım sayısının, devrenn sarım sayısına oranı, 0 0 4 I. yargı yanlıştır. 7. g I prmer Br transformatörün verm; erm ı al nan verlen I ç. I le bulunur.. I erm bulablmek çn prmer devrenn akım ve gerlm değerler le devrenn akım ve gerlm değerlern blmek gerekr. Transformatörün verm %60 olduğundan prmer akımı le akımı arasındak lşk, I. erm I. 60 I. 0 00 I. 0 4I I I & 4 I II. yargı doğrudur. Transformatörde verm %60 olduğundan enerj kayıbı %40 tır. III. yargı doğrudur. CEA E Grş ve çıkış gerlmlernn etkn değerler blndğnden akım değerlernn blnmes yeterldr. CEA B 0. prmer prmer ç ç 8. ~ ~ ç 0 ç g 0 fekl-i fekl-ii prmer.. bağıntısına göre, 400 gerlm değştrlmeden gerlmn 00 volttan 0 volta düşürmek çn bobnnn sarım sayısı katına çıkartılmalıdır. I şlem tek başına yapılmalıdır. CEA A fekl-iii ç g 0 Şekl-I dek devre doğru akım le Şekl-II ve III tek devreler se alternatf akımlarla beslenmektedr. Transformatörler alternatf akım le çalıştığından Şekl-I dek devrenn çıkış gerlm sıfırdır ĊEA A ç EETRİ E AETİZA
Adı ve oyadı :... ınıfı :... umara :... Aldığı ot :... Bölüm azılı oruları (Transformatörler) ÇÖZÜER.. A A bobn üzerndek gerlm, 00 0 0 0 Çıkış gerlm, 0 40 00 00 a) Transformatör deal olduğu çn, 00 8 00 A b) ekonder gerlm, 00 00 00 0 4. A R6Ω. alınan verlen.r.. 00. 80 6 s.6 00..4 0 A EETRİ E AETİZA
. 8. A A 4 00 R0Ω.. 4 6.. R % erm. 00. 00.. 4 4. 0 00. 4 & A 0. 6. a) b) 0 0 & 0 A 0 0 00 0 9.. % erm.. 00. 6. 00 00. 90 erm % 90 0. R sarım sayısı, 7. 00 A R0Ω olur.. R 00. 0 & A sarım sayısı, 6 6 ve taraf tarafa oranlanırsa, 6 4 EETRİ E AETİZA