Bölüm 4 Ardışıl Komular Bu bölümde göserilen FBs-PLC' nin ardışıl komuları Bölüm 3.1 de liselenmişir. Bu komuların uygulanmasında kodlama kuralları için Bölüm 1'deki "PLC Ladder Diyagram ve Mnemonic Komuların Kodlama Kuralları na bakınız. Bu bölümde, elemanların uygulanabilirliği, aralıkları, karakerisikleri ve işlevsellikleri anıılacak. 4.1 Ardışıl Komuların Geçerli Operandleri Eleman X Y M SM S T C TR Açık Kısa Aralıklar M M1912 S T C TR Komu X255 Y255 M1911 M21 S999 T255 C255 TR39 ORG ORG NOT ORG TU ORG TD LD LD NOT LD TU LD TD AND AND NOT AND TU AND TD OR OR NOT OR TU OR TD OUT OUT NOT OUT L ANDLD ORLD TU TD NOT SET RST 4-1
Özel röleler ablosundaki (bölüm 2.3'e bakınız) sembolü ile eikelenmiş anaharlar için yazılması yasaklanmışır. Ek olarak, TU ve TD konakları bile bu röleler için deseklenmemekedir. Üse göserilen ablodaki * sembolü ile işarelenmiş elemanları bu rölelerin dışındadır. 4.2 Eleman Tanımları 4.2.1 A,B,TU ve TD Konaklarının Karakerisikleri Giriş Terminal Bloğundan Girişine ON OFF A Konak elemanının durumu 1 B konak elemanının durumu TU konak elemanının durumu 1 : arama zamanı TD konak elemanının durumu 1 1 Üseki şekildeki dalga formu harici giriş 'ı OFF'dan ON'a sonra ekrar OFF'a döndürerek A,B,TU ve TD elemanlarının fonksiyonlarını örneklemişir. TU (Yükselen Kenar): Bu "Yükselen kenar Konağı"'dır. Sadece referans sinyalinin yükselen kenarı ( zamanı için bu elemanı açacakır. 1) bir arama TD (Düşen Kenar): Bu "Düşen kenar Konağı"'dır. Sadece referans sinyalinin düşen kenarı ( 1 ) bir arama zamanı için bu elemanı açacakır. Eğer "Dizi Komularının Elemanlarının Geçerli Aralığı" ablosundaki liselenmiş geçerli referans operandlerinin durumlarının değişimi ise, üse anımlandığı gibi normal olarak çalışacakır. Açıklama: TU(TD) elemanları için uygun röle 'dan 1 konumuna geirildiken sonra açılacakır. Daha sonra uygun röle 1'den 1 ('dan ) konumuna geirildiğinde TU(TD) elemanları kapanacakır. Ladder programda bulunan çoklu konak kullanım durumu dikkae alınmalıdır. Bu durum al kısımda göserilmekedir. Aşağıdaki dalga formunda; basamak 1 ve basamak 2 haricinde diğer TU elemanları yükselen kenarı farkemeyecekken, basamak 1 ve basamak 2 arasında oluşan yükselen kenarı b ve e zamanları arasında görebilmekeyiz. Röleler ladder programda çoklu konak kullanımına uygun değildir. Uygun TU veya TD' nin ON durumu bi algılama zamanı için aynı seviyede olabilmekedir ama röleler için bunun aksine urn on zamanı alaki şekilde göserildiği gibi 1 arama zamanından daha kısa olacakır. 4-2
Ladder Diagram Mnemonic Kod ORG X --------------------- a OUT OUT Y --------------------- b Y 1 --------------------- c ORG OUT X 1 --------------------- d Y --------------------- e N imes scan N+1 imes scan Scan Time a b c d e a b c d e A A : The inernal accumulaor of PLC TU/TD komularının yanısıra referans operandlerinin durum değişimi algılanabilmekedir, FBs-PLC aynı zamanda düğüm nokasının değişimini algılamayı komularla sağlar. Bölüm 7'de FUN4 (DIFU) ve FUN5 (DIFD) komularının açıklamaları anlaılmışır. 4.2.2 AÇIK ve KISA Devre Konak AÇIK ve KISA devre konaklarının durumu sabiir ve ladder programda değişmemekedir. Bu iki konak Ladder diyagram yerleşiminde emel olarak kullanılmakadırlar. Burada sabi konak durumları gerekmekedir. Yerleşimdeki gibi Uygulama komularının giriş modu seçiminde de kullanılmışlardır. Kısa devre konak kullanılarak Yukarı/aşağı sayıcının yukarı sayıcı olarak kullanılmasının örneği alaki gibidir. 7.UDCTR CK CV : R CUP LD SHORT U/D CLR PV : R 1 LD X 1 FUN 7 CV: R PV: R 1 4-3
FUN7 UDCTR fonksiyonudur. CK yükselen kenarında oraya çıkar, FUN7 eğer U/D durumu 1 ise yukarı sayıcı olacak veya U/D durumu O ise aşağı sayıcı olacakır. Alaki örnek göserimde, U/D durumları, kısa devre konağına başlama-haından direk olarak bağlandığından dolayı 1'de sabilenmişir. Bu yüzden FUN7 bir yukarı sayıcıdır. Aksine, eğer FUN7'nin U/D girişi başlama-haından AÇIK konak ile bağlanmışsa, FUN7 bir aşağı sayıcıdır. 7.UDCTR CK CV : R CUP LD OPEN LD X 1 U/D PV : R 1 FUN 7 CLR CV: R PV: R 1 4.2.3 Çıkış Bobini ve Ters Çıkış Bobini Çıkış bobini, düğüm nokasını bobin komuu arafından belirlenmiş bir elemana yazar. Ters çıkış bobini, düğüm nokasının ümleyen durumunu bobin komuu arafından belirlenmiş bir elemana yazarlar. Karakerisiği aşağıda göserilmişir. OUT Y OUT NOT Y 1 4.2.4 Kalıcı Çıkış Bobini Bobin elemanı iki ipe kaegorize edilmişir, bunlar kalıcı ve kalıcı olmayan şeklinde adlandırılmışlardır. Örneğin, M~M799 kalıcı bobinler ve M8~M1399 ise kalıcı olmayan bobinler olarak ayarlanabilmekedir. Röle ipinin kaegorize edilmesinin ek yolu grupların içindeki röleleri bölmekir. Bu yönem basiir ama gerekli bobin uygulamalarının çoğunda kalıcı olması esadüfi olabilir. FBs-PLC kullanıcıya bobinin durumunu kalıcı ayarlamaya izin verir. Mnemonik komular ile program girişinde, eğer çıkış komuundan sonra bir "L" konuyorsa bu özel röle kalıcı çıkış gibi anımlanabilir. L OR Y AND NOT X 1 OUT L Y 4-4
Üseki örneke, eğer "ON" daha sonra "OFF" oluyorsa, "ON"'da uulacakır. PLC durumu, RUN' dan STOP' a sonra RUN' a veya kapanıp ekrar açıldığında, hala ON durumunda kalacakır. Ama eğer OUT L 'nin yerine OUT komuu kullanılıyorsa, durumu OFF olacakır. 4.2.5 Bobini Selemek ve Reselemek Bobini se ederken belirlenen operandın içine 1 yazılır. Bobini reselerken belirlenmiş operandın içine yazılır. Karakerisikler ala arif edilmişir. P EN SET Y P EN RST Y SET P Y ORG X 1 RST P Y SET RST 4.3 Düğüm İşlemi Komuları Düğüm ardışık komu elemanlarından oluşan bir ladder diyagramdaki elemanlar arasındaki bağlanıdır (Bölüm 1,2 ye bakınız). FBs-PLC' deki düğüm noka işlemleri için dör komu aanmışır. Komuların ikisi OUT TR ve LD TR dir ve kullanımları bölüm 1,6 da anımlanmışır. Ala diyagramda NOT, TU ve TD düğüm işlem komuları göserilmişir. Node B AND X 1 NOT OUT TR TU OUT Y Node A LD TR TD OUT Y 1 4-5
Düğüm A Düğüm B Ters Ters diferansiyel düşüş diferansiyel yükseliş : Tarama zamanı 4-6