Mobil Ortamlar çin Anlamsal Eleme Tabanlı ve Konuma Duyarlı Bir Servis Arama Sistemi

Ebat: px
Şu sayfadan göstermeyi başlat:

Download "Mobil Ortamlar çin Anlamsal Eleme Tabanlı ve Konuma Duyarlı Bir Servis Arama Sistemi"

Transkript

1 Mobil Ortamlar çin Anlamsal Eleme Tabanlı ve Konuma Duyarlı Bir Servis Arama Sistemi Özgür GÜMÜ 1 Geylani KARDA 2 Rıza Cenk ERDUR 3 Ouz DKENELL 4 Ata ÖNAL 5 Özgün BAYRAK 6 Yusuf Engin TETK Ege Üniversitesi, Bilgisayar Mühendislii Bölümü, 35100, Bornova, zmir 2 Ege Üniversitesi, Uluslararası Bilgisayar Enstitüsü, 35100, Bornova, zmir 1 e-posta: 2 e-posta: 3 e-posta: 4 e-posta: 5 e-posta: 6 e-posta: 7 e-posta: Özet Bu bildirinin hedefi anlamsal eleme yeteneini mobil ortamlarla birletirmektir. Bu balamda, mobil kullanıcılara anlamsal eleme tabanlı bilgi arama yetenei sunan bir ortam gelitirilmitir. Bu ortamın en önemli özellii alandan baımsız olmasıdır. Bu, herhangi bir zamanda yeni alanların eklenebilecei ve kullanıcı arayüzlerinin bundan etkilenmeyecei anlamına gelir. Bunu salamak için, arayüzler çalıma zamanında dinamik olarak oluturulmaktadır. Anlamsal eleme motorunun genel tasarımı da alandan baımsızlıı desteklemektedir. Çünkü, genel eleme motoru herhangi bir ontolojide yer alan kavramlara dayalı girdiler alıp, çıktılar verebilmektedir. Mimarinin etkinliini göstermek amacıyla, kampüs ortamında mobil kullanıcıların yemek yemek ya da kalmak için en yakın yerleri bulabildikleri bir durum çalıması gerçekletirilmitir. Abstract The main motivation of this paper is to integrate the semantic matching capability into the pervasive computing environments. In this context, we have developed an environment that provides a semantic matching based service information gathering capability for mobile users. An important feature of the developed environment is its domain independence that new domains can be added at any time. The generic design of the semantic matching engine also contributes to domain independence, since a generic matching engine can accept inputs and return outputs using concepts from any ontology. To show the effectiveness of the architecture, a case study was implemented in a campus area. In this case study, mobile users can find closest places to reside or eat something. 1. Giri Mobil biliimi etkin kılan gelimeler [1], mobil kullanıcıların her zaman ve her yerden bilgiye erimelerini salayan altyapıyı oluturmutur. Bu altyapı üzerinde, mobil ortamlarda bilgiye eriim ve servis sunma için farklı uygulamalar gelitirilmitir. Dier taraftan, anlamsal web [2], bilginin ontolojiler kullanılarak anlamsal olarak gösterildii ve ilendii yeni bir web vizyonu tarif etmektedir. Bir ontoloji, bir alandaki kavramları tanımlar, her kavramın özelliklerini (niteliklerini) tarif eder, kavramlar arasındaki ilikileri tanımlar. Kavramlar hakkında muhakeme yapmak (reasoning) için kurallar tanımlanabilir. Anlamsal eleme, ontoloji tabanlı bir tür bilgi arama sürecidir. Bir anlamsal eleme motoru, belirli bir ontolojide tanımlanmı kavram(lar)ı girdi olarak

2 alır ve girdi kavramlarıyla anlamsal olarak eletirilen bilgiyi geri döndürür. Anlamsal elemenin avantajı, tam bir eleme bulunamadıında, anlamsal olarak ilikili sonuçların kullanıcıya döndürülebilmesidir. Bu bildiride, ana hedef mobil ortamlarda anlamsal eleme tabanlı bilgi aramanın yararlarını göstermektir. Mobil biliim ve anlamsal web literatüründe, anlamsal web teknolojilerini kullanan bazı önemli çalımalar mevcuttur. Örnein, balam (context) bilgisi modelleme ya da anlamsal servis bulunması için ontolojileri kullanan mobil uygulamalar vardır. Aaıda, önceki çalımalar, gelitirilen sistem ile karılatırmalı olarak özetlenecek ve bu çalımanın onlardan farkı gösterilmeye çalıılacaktır. Varolan servis bulma altyapılarını, anlamsal web teknolojileri kullanarak gelitiren çalımaların örnekleri unlardır: Chakraborty ve arkadaları [3], servisleri tanımlamak için DAML (Darpa Agent Markup Language) kullanan bir anlamsal servis bulma altyapısı gerçekletirmilerdir. Bu altyapı, Prolog tabanlı bir akıl yürütme (reasoning) motoru içermektedir. Masuka ve arkadaları [4], mobil ortamlardaki anlamsal servis bulmayı bir adım ileriye taıyarak, anlamsal olarak bulunmu servislerin daha karmaık görevleri yerine getirmek için birletirilmelerini salayan bir uygulama gelitirmilerdir. Anlamsal servis bulmaya ek olarak, balam (context) bilgisini modellemek için ontolojileri kullanan çalımalar da mevcuttur. Wang ve arkadaları [5], mobil ortamlar için OWL (Web Ontology Language) ile gösterilen balam ontolojisi önererek, temel balam bilgisi modellemeyi gelitirmilerdir. Chen ve arkadaları [6], SOUPA (Standard Ontology for Ubiqutious and Pervasive Applications) adında bir ontoloji tanımlamılardır. SOUPA, OWL kullanarak akıllı etmenlerin inanı (belief), istek (desire) ve amaçlarını (intention) göstermek; zaman, uzay, olaylar, kullanıcı profilleri ve eylemleri ile güvenlik amaçlı politikalar için sözlükler tanımlar. Bu çalımalar, hem anlamsal servis bulma hem de balam bilgisi modelleme için ontolojileri kullansa da, bu sistemlerde anlamsal eleme yetenei yoktur. Dier taraftan, mobil ortamlar için birçok konum-tabanlı klasik bilgi arama servisleri vardır [7]. Örnein, mobil telefonları olan kullanıcıların en yakın restoran, dükkan v.b. gibi yerlere yönlendirilebildii sistemler gelitirilmitir. Bu sistemler, mobil kullanıcılar için standart bilgi arama servisleri olarak düünülebilir. Bu çalımada önerilen sistemi bunlardan ayıran iki özellik vardır. lk özellik, alandan baımsız ya da açık olmasıdır. Bu, herhangi bir zamanda yeni alanların eklenebilecei anlamına gelmektedir. Bu alanları sorgulamak için isteklerin girilecei görsel kullanıcı arayüzleri, bu alan ontolojisine ait kavramları içeren XML dosyasının transfer edilmesi ve ayrıtırılması ile çalıma zamanında dinamik olarak oluturulmaktadır. Farklılıı oluturan ikinci özellik ise anlamsal elemenin desteklenmesidir. Anlamsal eleme ile, kullanıcının isteine cevap olarak, anlamsal eleme derecesine göre sıralı bir sonuç listesi sunulur ve kullanıcının anlamsal olarak en yakın bilgiye erimesi salanır. Sonuç olarak, bu çalımada, önceki çalımalar bir adım öteye götürülerek, mobil ortamlarda bilgiye eriim sürecine anlamsal eleme yetenei kazandırılmı ve sistem alandan baımsızlıı destekleyecek ekilde modellenmitir. 2. Örnek Bir Senaryo Bu bildiride önerilen sistemin kullanımını göstermek amacıyla aaıda örnek bir senaryo verilmitir: Ankara da yaamakta olan Ali, üniversite giri sınavı sonucunda zmir de Ege Üniversitesi Bilgisayar Mühendislii Bölümü nü kazanmıtır. Onun yeni yaama alanı olan Ege Üniversitesi kampüsü ve yakın çevrelerinde yemek yemek, kalmak ya da alıveri yapmak gibi farklı alanlarda

3 hizmet sunan yerlerin aranabilecei bir mobil sistem altyapısı mevcuttur. Ali kampüse ilk ulatıında, mobil cihazını kullanarak mobil kullanıcılara sunulan hizmetleri listelemesini ister ve önceden kalacak yer ayarlamadıı için kalacak bir yer bulmak amacıyla kalacak yer alanını seçer. Sonra kendisinin kalacak yer ile ilgili isteklerini girebilmesi amacıyla dinamik olarak bir görsel arayüz oluturulur. O, arayüzden özel yurt kavramını seçer. Ayrıca, ücret ve oda kapasitesi gibi (mesela tek kiilik odada kalmak istemektedir) filtreleme kriterleri de seçer. Fakat, kalacak yer bulmakta geç kalmıtır ve dönen sonuçlara baktıında hiç özel yurt göremez. Ancak, anlamsal eleme motoru, Ali nin belirttii özelliklere uyan ve kendisinden olan uzaklıklarına göre sıralı bir biçimde bazı pansiyonların isim ve adreslerini döndürmütür. Dolayısıyla, bu pansiyonları dolaarak kendisine kalmak için uygun bir yer bulur. Bu arada akam olmu ve karnı acıkmıtır. Hemen mobil cihazından yemek yeri alanını seçer ve karısına yemek yeme yerleri ile ilgili kavramları içeren isteini girmesi için bir görsel arayüz dinamik olarak oluturulur. O da arayüzden Pizzaci kavramını seçer ve anlamsal eleme motoru listenin baında iki adet pizzacı ve bir tane de kuru yemekli yer döndürür. Çünkü Pizzaci ve KuruYemekliYer kavramları yemek yeri ontolojisinde anlamsal olarak ilikilidir. Ali çok acıkmıtır ve dönen kuru yemekli yerin pizzacılara göre daha yakın olduunu fark ederek oraya gitmeye karar verir. Alıveri, kültürel etkinlikler gibi dier hizmet alanlarında da aynı ekilde yer bulunabilir. Son olarak, sadece kampüs alanında deil, bir kenti ziyaret eden turistler ya da kiralama/satın alma amacıyla emlak arayan v.b. kiiler için de belirli bir ehirde benzer senaryolar uygulanabilir. Bu bildiride, yukarıdaki örnek senaryonun gereksinimlerini salayacak bir sistem gelitirmek için tasarlanan bir yazılım mimarisi tanıtılmaktadır. Örnek senaryonun en önemli noktaları, mimarinin yeni hizmet alanlarının eklenmesine olanak verecek ekilde açık bir sistem olması ve isteklere karılık anlamsal olarak ilikili yerlerin bulunabilmesidir. 3. Sistem Mimarisi Gelitirilen uygulama üç temel bileenden olumaktadır. Bunlar, mobil istemci, sunucu ve anlamsal eleme motoru bileenleridir. Bu bileenlerin iç birimleri ekil 1 de gösterilmitir ve izleyen alt bölümlerde daha detaylı olarak anlatılacaktır. ekil 1. stemci ve sunucu bileenlerinin iç birimleri

4 3.1 Mobil stemci Bileeni Mobil istemci bileeninin görevleri unlardır: GPS verisini almak, kullanıcı isteklerini almak ve sonuçları görüntülemek için gereken arayüzü oluturmak, kullanıcı isteini XML formatında sunucuya göndermek ve XML formatında gelen sonuçları ayrıtırmak. GPS verisi, GPS alıcı cihazıyla elde edilir. Mobil cihaz ile GPS alıcı arasındaki balantı Bluetooth alıcı/verici ile salanır. GPS Verisi Ayrıtırıcı birimi, GPS alıcısından gelen konum verisini ayrıtırmaktan sorumludur. GPS alıcı ile mobil cihaz arasında Bluetooth aracılııyla bir balantı kurulmasının ardından Bluetooth un seri portu üzerinden bir GPS verisi akıı balar. stemcinin en güncel konumunu elde edebilmek için GPS Verisi Ayrıtırıcı birimi, saniyede bir güncellenen GPS mesajlarını periyodik olarak okur. Bu birim GPS verisini okuduktan sonra bu veriyi ayrıtırır ve enlem (Latitude) ve boylam (Longitude) koordinatlarını elde eder. Kullanıcı Arayüzü Üretici birimi, görsel arayüzlerin çalıma sırasında dinamik olarak oluturulmasından sorumlu olduu için çok önemlidir. Öncelikle, belirli bir alan ontolojisine ait kavramları içeren XML dosyası sunucudan transfer edilir. Daha sonra bu dosya ayrıtırılarak bir görsel arayüz yaratılır. Sonuç olarak, kullanıcıların isteklerini girebilecekleri arayüz, çalıma sırasında alandan baımsız olarak yaratılır. Gerçekte, ontolojiler anlamsal eleme motoru bileeninde OWL dilinde tutulmaktadır. Ancak, mobil cihazlar sınırlı kaynaklara sahip oldukları için ve mobil cihazda ayrıtırma ilemini etkin kılmak için bu ontolojiler basitletirilerek XML formatına çevrilmilerdir. Dier türlü, mobil cihazın OWL dokümanlarını ayrıtırmak için gereken kodu iletebilmesi gerekecekti. ekil 2. Bir alanda hizmet sunan yerlerin hiyerarisini gösteren örnek bir yemek yeri ontolojisi Kullanıcı anlamsal elemeye tabi tutulacak yer tipini seçtikten sonra sigara içilmesi, park yeri ve çocuk oyun alanı gibi ek tercihlerini de belirtebilir. Kullanıcı seçenekleri alındıktan sonra, bunlar GPS verisi ile birlikte XML Mesajı Üretici birimi tarafından XML formatına dönütürülür ve GPRS-HTTP a balantısı aracılııyla sunucuya gönderilir. XML standart bir veri gösterim dili olduu için, isteklerin ve sonuçların XML formatında iletilmesi tercih edilmitir. Örnein, kullanıcı

5 Kebapci kavramını seçer ve çocuk oyun alanı olmasını tercih ederse, buna karılık üretilen XML formatındaki istek aaıdaki gibi olacaktır: <istek> <YerTipi>Kebapci</YerTipi> <OyunAlani>Var</OyunAlani> <GPSVerisi> <Enlem>22.333</Enlem> <Boylam>52.444</Boylam> </GPSVerisi> </istek> Sonuç Üretici birimi, HTTP sunucudan cevap olarak gelen XML formatındaki sonuçları ayrıtırır. Bu sonuçlar, XML dokümanı olarak düzenlenmi bir koleksiyon eklindedir. Ayrıtırıcı, bu koleksiyon üzerinde dolaarak her bir sonuç verisini ekrana basması için Kullanıcı Arayüzü Üretici birimine geçirir. Örnein, sonuç XML dokümanının bir kısmı aaıda verilmitir: <EslemeSonuclari> <sonuc> <isim>antep Sofrası</isim> <EslemeDerecesi>Tam</EslemeDerecesi> <Sigara>Yok</Sigara> <Parkyeri>Var</Parkyeri> <OyunAlani>Var</OyunAlani> <Adres>Üniversite Cad. No:5 Bornova</Adres> <Tel> </Tel> <CalismaSaatleri>09:00-24:00</CalismaSaatleri> <GPSVerisi> <Enlem>27.223</Enlem> <Boylam>38.544</Boylam> </GPSVerisi> <Uzaklik>450m</Uzaklik> </sonuc> : : </EslemeSonuclari> Bu sonuç, Antep Sofrası isimli yerin kullanıcının isteiyle tam olarak eletirildiini söylemektedir. Ayrıca, yer hakkındaki sigara içilmesi, park yeri, çocuk oyun alanı, adres, telefon, çalıma saatleri, corafi konum (GPS verisi) ve kullanıcıya olan uzaklıı gibi detay bilgileri de sonuçta yer almaktadır. 3.2 Sunucu Bileeni Bir Java Servlet bileeni olan sunucu programı, kullanıcı isteini alır ve Anlamsal Eleme Motoru Arayüzü birimine geçirir. Bu birimin XML Sorgu Ayrıtırıcı alt birimi, istei anlamsal eleme motorunun anlayacaı formata dönütürür ve ekil 1 de gösterildii gibi anlamsal eleme motoruna gönderir. Daha sonra, anlamsal eleme motorundan gelecek sonuçları bekler. Eleme sonuçları, eleme derecesine ve konum bilgisine göre sıralı olarak bir koleksiyon içerisinde gelir. Bu koleksiyon, XML Cevap Üretici alt birimi tarafından yine bir XML mesajına dönütürülür. Sonra, oluturulan XML mesajı, HTTP cevabı olarak istemciye gönderilebilmesi için Servlet bileenine iletilir.

6 3.3 Anlamsal Eleme Motoru Bileeni Anlamsal eleme motoru, belirli bir alanda hizmet sunan kayıtlı yerler hakkında bilgileri tutan bir kayıt kütüüdür. Bu kütük, bir eyler yemek, kalmak veya alıveri yapmak için en yakın yeri bulmak amacıyla alana özel bilgi kullanılarak aranabilir. Sonuç olarak, belirli bir alanda hizmet sunan bir yerin, önceden belirlenmi alan ontolojisindeki kavramları kullanarak kendini eleme motoruna kaydettirmesi gerekir. Örnein, bir kebapçı, ekil 2 de verilen yemek yeri ontolojisinde tanımlı olan Kebapci kavramını kullanarak kendini kaydettirmelidir. Eleme sürecindeki temel düünce, kayıtlı kavramlar arasından istenilen kavramla aynı olanı bulmaktır. Ancak, kayıtlı olan ve istenilen kavramlar dorudan doruya aynı olmayıp anlamsal olarak ilikili olabilir. Bu durumda, anlamsal eleme sürecine ihtiyaç duyulur. Anlamsal eleme süreci, kayıtlı olan ve istenilen kavramlar arasındaki anlamsal ilikiyi tanımlayabilen bir eleme sürecidir. Anlamsal eleme motoru da bu süreci ileten yazılım bileenidir ve iç birimleri ekil 1 de görülmektedir. Örnein, bir yer kendisini Tatlıcı kavramını kullanarak eleme motoruna kaydettirmise, Tatlıcı arayan bir istek, bu kayıtlı yer ile eletirilir. Anlamsal eleme süreci ile, eer Tatlıcı ile Dondurmacı kavramları arasında bir iliki varsa, Dondurmacı arayan bir istek te aynı kayıtlı yer ile eletirilir. Literatürde, özellikle anlamsal web servislerinin bulunmasına yönelik algoritmalar sunan bazı çalımalar [8, 9] mevcuttur. Bu çalımada, önceki çalımalarda web servisleri için önerilen eleme algoritmaları, yeniden tasarlanarak belirli bir alanda hizmet sunan yerleri bulmak için uyarlanmıtır. ekil 1 de sunulan sistemle, mobil kullanıcılar kendi istekleri ve global konumlarına balı olarak en uygun yerlerin bir listesini alabilmektedirler. Belirli bir alanda istenilen yer tipi ve global konum, anlamsal elemeyi gerçekletirmek için motora verilen girdilerdir. Her yer, sunduu hizmet tipini belirtmek için önceden tanımlanmı alan ontolojisini ve konumunu belirtmek için ise GPS verisini kullanarak kendisinin motora kaydettirir. Bu kayıtlar, Yer Kayıtları Veritabanı biriminde tutulur. Yer tipleri, tanımlı isim uzayı (namesapce) URI lerine sahip ontoloji sınıflarıdır. Bu çalımada, farklı alanlarda hizmet sunan yerleri eleme motoruna kaydetmek için Yer isimli bir kavram tanımlanmıtır. Bu kavramın sahip olduu niteliklerden en önemlisi, farklı alan ontolojilerinden deer alan ve kayıtlı yerin alana özel verisini belirten Yer Tipi niteliidir. Dier önemli iki nitelik, kayıtlı yerin corafi konumunu belirten GPS Enlem ve GPS Boylam nitelikleridir. Dier nitelikler ise unlardır: isim, adres, telefon, çalıma saatleri, sigara içilmesi, park yeri ve çocuk oyun alanı. stenilen ve kayıtlı olan yerlerin tipleri sırasıyla K 1 ve K 2 kavramları ile gösterilsin. Eleme algoritmasına göre, Eleme Motoru birimi bu kavramlar arasında dört farklı eleme derecesi bulabilir: K 2 ve K 1 aynı ya da K 1, K 2 nin alt sınıfı ise, Tam (Exact) eleme K 2, K 1 den daha genelse (K 2, K 1 i kapsıyorsa), Uyumlu (Plug-in) eleme K 2, K 1 den daha özelse (K 1, K 2 yi kapsıyorsa), Kapsanan (Subsumed) eleme Yukarıdaki koulların hiçbirine uymuyorsa, Baarısız (Fail) Eleme Motoru biriminin puanlama ilevi u sıradadır: Tam > Uyumlu > Kapsanan > Baarısız. Motor, kayıtlı yerleri istenilen yer tipi ile olan anlamsal eleme derecelerine göre sıralar. Yerlerin GPS verisi, aynı eleme dercesine sahip yerleri kendi aralarında sıralamak için kullanılır.

7 Akıl Yürütücü (Reasoner) birimi, URI leri verilen iki ontoloji sınıfı arasındaki üst sınıf ilikilerine bakarak hiyerarik sınıf uzaklıını bulur. Örnein, ekil 2 de verilen basit ontoloji sınıf aacına göre, (Kebapci, Cayevi), (Kebapci, Kebapci), (Kebapci, KuruYemekliYer) ve (Kebapci, ServisliYer) ontoloji sınıf çiftleri için hiyerarik sınıf uzaklıklarını sırasıyla -1, 0, 1, ve 2 olarak bulur. Çoklu kalıtım olması durumunda, bir alt sınıftan üst sınıfa farklı yollar olacaı için en kısa olanı hiyerarik sınıf uzaklıı olarak kabul edilir. Eleme Motoru birimi, ontoloji sınıfları arasında bulunan bu hiyerarik sınıf uzaklıklarını kullanarak, istenilen ve kayıtlı olan yerler arasındaki eleme derecesini tespit eder. Bu, aaıda verilen kod parçası ile gerçekletirilir: If uzaklik = 0 or uzaklik = 1 then TAM eleme If uzaklik > 1 then UYUMLU eleme If uzaklik < 0 then ters_uzaklik hesapla (ters_uzaklik, parametrelerin yer deitirmesi anlamındadır) If ters_uzaklik > 0 then KAPSANAN eleme Else eleme BASARISIZ Eleme dereceleri bulunduktan sonra, anlamsal olarak eit olan sonuçlar, bunların kullanıcıya olan uzaklıklarına göre sıralanır. Gerçekletirimin basit olması amacıyla, GPS verisinin sadece enlem ve boylam deerleri hesaba katılmakta ve iki nokta arasındaki uzaklık, bu noktaların enlem ve boylam deerlerini kullanan bir formül [10] ile hesaplanmaktadır. 4. Durum Çalıması Bölüm 2 de anlatılan örnek senaryoya benzer bir senaryo, örnek bir durum çalıması olarak gerçekletirilmitir. Test senaryosunu gerçekletirebilmek için, kampüste ve kampüse yakın yerlerde GPS alıcı ile dolaarak yemek yemek ve kalmak için mevcut yerlerin GPS verileri toplanmıtır. Sonra, bu yerler Yer kavramı kullanılarak anlamsal eleme motoruna kaydedilmitir. Bu kavramın Yer Tipi nitelii için, yemek hizmeti sunan yerlerin (ekil 2) ve kalacak yerlerin tiplerine karılık olarak iki örnek ontoloji OWL ile tanımlanmıtır. Ayrıca, bu ontolojilerin basitletirilmi XML formatındaki dosyaları da hazırlanarak sunucuda depolanmıtır. Bu XML dosyaları çalıma sırasında görsel arayüzün dinamik olarak oluturulması için mobil cihaza gönderilir. Son olarak, mobil cihaz aracılııyla kampüsün farklı yerlerinde farklı istekler oluturularak eleme motorunun döndürdüü sonuçlar incelenmitir. Mobil cihazlarda ekranlar genellikle kısıtlı olduu için yaratılan kullanıcı arayüzleri çok karmaık deildir. Balıca kullanıcı arayüz penceresi, sunucudan alınan verilerin, kullanıcının uygulamayı kontrol etmesi için seçebilecei menü seçenekleri eklinde listelenmesini salar. Kullanıcı uygulamayı balattıktan sonra öncelikle bir hizmet alanı ve bu alanda yer alan yerlerin hiyerarisini kullanarak bir yer tipi seçer. Sonra sistem sonuçları eleme derecesine göre sıralı olarak döndürür. Ayrıca, kullanıcı dönen sonuçlardan birisini seçerse, sistem o yer ile ilgili detaylı bilgi de verir. Senaryoya paralel olarak kullanıcının yemek yeri alanını seçtiini düünelim. Bu alandaki yerlerin hiyerarisini takip ederek kullanıcı Tatlici kavramını seçsin. Daha sonra, yemek yemek istedii yerin sigara içilmeyen ve park yeri olan bir tatlıcı olduunu belirten ek tercihlerini de girsin. Kullanıcının isteini belirtmek için yaptıı seçimlerin ekran görüntüleri ekil 3 te görülmektedir. Sonuç olarak, Tatlıcı kavramı, sigara içilmemesi ve park yeri istekleri ile kullanıcının konumu sunucuya ve anlamsal eleme motoruna gönderilir.

8 ekil 3. Kullanıcının isteini belirtmek için yaptıı seçimlerin ekran görüntüleri Anlamsal eleme sürecinden sonra, motor, eleme derecesine ve kullanıcıya olan uzaklıklarına göre sıralı olarak üç adet tatlıcının olduu bir liste döndürür. Sonra, kullanıcı dönen sonuçları seçerek onların daha detaylı bilgilerini görür. Eleme sonuçları listesini ve dönen her yerin detaylı bilgisini gösteren ekran görüntüleri ekil 4 te görülmektedir. ekil 4. Eleme sonuçları listesini ve dönen her yerin detaylı bilgisini gösteren ekran görüntüleri ekil 4 te de görüldüü gibi, dönen tatlıcılardan ilki kullanıcı isteiyle Tam, dier ikisi ise Kapsanan eleme derecesine sahiptir. kinci ve üçüncü tatlıcılar kullanıcıya olan uzaklıklarına göre sıralıdırlar. Kullanıcı, Tam eleme dercesine sahip ilk tatlıcıyı ya da Kapsanan eleme derecesine sahip ama kendisine en yakın olan ikinci tatlıcıyı seçebilir. 5. Sonuç Anlamsal web teknolojilerinin mobil ortamlara entegrasyonu, mobil kullanıcılar için daha iyi servisler gerçekletirilmesine yardımcı olacaktır. Bununla ilgili olarak, mobil kullanıcılar için anlamsal eleme tabanlı bir bilgi arama servisi gerçekletirilmitir. Gelitirilen bu uygulama kullanılarak anlamsal olarak ilikili bilginin bulunabilmesi salanmı ve anlamsal eleme sürecinin kullanıcıya sunulan bilginin kalitesini ve ilgisini artırdıı gözlenmitir. Gelecekte, eleme sonuçlarının bir harita üzerinde ve eleme derecelerine göre farklı renklerde sunulmasına çalıılacaktır. Ayrıca, kullanıcının dönen sonuçlardan istedii birisini tek tua basarak arayıp rezervasyon yaptırabilmesine ve haritayı ve yönlendirme talimatlarını takip ederek istedii yere ulamasının salanmasına çalıılacaktır. Bu amaçla kampüsün bir haritasının oluturulması çalımalarına balanmıtır.

9 Kaynakça [1]. Satyanarayanan, M., Pervasive Computing: Vision and Challenges, IEEE Personal Communications, vol.8, no.4, Austoa 2001, s [2]. Berners-Lee, T., Hendler, J. ve Lassila, O., The Semantic Web, Scientific American, 284(5), s [3]. Chakraborty, D., Perich, F., Avancha, S. ve Joshi, A., Dreggie: Semantic Service Discovery for M- commerce Applications, 20th Symposiom on Reliable Distributed Systems, [4]. Masuoka, R., Labrou, Y., Parsia, B. ve Sirin, E., Ontology-Enabled Pervasive Computing Applications, IEEE Intelligent Systems, Vol.18, No.5, Eylül-Ekim 2003, s [5]. Wang, X. H., Zhang, D. Q., Gu, T. ve Pung, H. K., Ontology based Context Modeling and Reasoning using OWL, Proceedings of the Second IEEE Annual Conference on Pervasive Computing and Communications Workshops, Mart [6]. Chen, H., Perich, F., Finin, T. ve Joshi, A., SOUPA:Standard Ontology for Ubiquitous and Pervasive Applications, Proceedings of the First Annual Conference on Mobile and Ubiqutious Systems: Networking and Services, Boston, MA, [7]. Deitel, Wireless Internet and Mobile Business: How to Program, Prentice Hall, [8]. Paolucci, M., Kawamura, T., Payne, T. R. ve Sycara, K., Semantic Matching of Web Services Capabilities, Proceedings of the First International Semantic Web Conference (ISWC), Sardunya, talya, Haziran [9]. Li, L. ve Horrocks, I., A Software Framework for Matchmaking based on Semantic Web Technology, Proceedings of WWW 2003, Budapete, Macaristan, s [10]. Green, R. M., Textbook on Spherical Astronomy, 6. Basım, Cambridge University Press, ngiltere, 1985.

WEB SERVS TABANLI GELTRLEN MOBL UYGULAMALAR: ODTÜ MOBL ÖRENC LER BLG SSTEM (MOBS)

WEB SERVS TABANLI GELTRLEN MOBL UYGULAMALAR: ODTÜ MOBL ÖRENC LER BLG SSTEM (MOBS) WEB SERVS TABANLI GELTRLEN MOBL UYGULAMALAR: ODTÜ MOBL ÖRENC LER BLG SSTEM (MOBS) Hale ALTINOVA, Yasemin YALÇIN, ve Serdar ARSLAN Orta Dou Teknik Üniversitesi, Bilgi lem Daire Bakanlıı, ANKARA altinova@metu.edu.tr,

Detaylı

Mobil Cihazlardan Web Servis Sunumu

Mobil Cihazlardan Web Servis Sunumu Mobil Cihazlardan Web Servis Sunumu Özlem Özgöbek Ege Üniversitesi Bilgisayar Mühendisliği Bölümü 2010 İnternet erişiminin yaygınlaşması ve artık mobil cihazlar üzerinden bile yüksek hızlı veri iletişimine

Detaylı

Bileen Yönelimli Yazılım Gelitirme çin Süreç Modeli

Bileen Yönelimli Yazılım Gelitirme çin Süreç Modeli Yönelimli Yazılım Gelitirme çin Süreç Modeli Vedat BAYAR Havelsan A.. Eskiehir yolu 7.km ANKARA vbayar@havelsan.com.tr Özet Yönelimli Yazılım Mühendislii (BYYM) yaklaımı için bir süreç modeli gelitirildi.

Detaylı

Java Tabanlı Akıı Sisteminin Gelitirilmesi

Java Tabanlı Akıı Sisteminin Gelitirilmesi Java Tabanlı Akıı Sisteminin Gelitirilmesi Deniz KARATOPRAK 1 Meltem Turhan YÖNDEM 2 1 Meteksan Sistem, Simülasyon ve Görsel Sistemler 1,2, Orta Dou Teknik Üniversitesi, Bilgisayar Mühendislii, Ankara,

Detaylı

HLA Tabanlı Bileenler ile Otomatik Uygulama Gelitirme

HLA Tabanlı Bileenler ile Otomatik Uygulama Gelitirme HLA Tabanlı Bileenler ile Otomatik Uygulama Gelitirme Cengiz TOAY Bilgisayar Mühendislii Bölümü Orta Dou Teknik Üniversitesi e-posta: ctogay@ceng.metu.edu.tr Özet Bu çalıma, belirli bir alanda birbirlerinin

Detaylı

1. Satı ve Daıtım lemleri " # $ "!!

1. Satı ve Daıtım lemleri  # $ !! 1. Satı ve Daıtım lemleri " " " " " %& % ' (& " & ' ( Stok kartı ilemlerine girmeden pratik bir ekilde ilem ) " & * + (& ", ) (& Satı Fatura ilemlerinde bu alan tıklayarak veya F 2 - " '"(& ". / 0 " &

Detaylı

BELEDYELERDE NORM KADRO ÇALIMASI ESASLARI

BELEDYELERDE NORM KADRO ÇALIMASI ESASLARI BELEDYELERDE NORM KADRO ÇALIMASI ESASLARI Belediyelerin görevlerini etkin ve verimli bir ekilde yerine getirebilmeleri için ihtiyaç duydukları optimal (ihtiyaçtan ne fazla ne de az) kadronun nicelik ve

Detaylı

BYS. T.C. Ulatırma Bakanlıı Biliim Belge Yönetim Sistemi Çözümü

BYS. T.C. Ulatırma Bakanlıı Biliim Belge Yönetim Sistemi Çözümü BYS T.C. Ulatırma Bakanlıı Biliim Belge Yönetim Sistemi Çözümü Sunu Planı E-Ulatırma Projesinin Amacı, Konusu biliimbys nin Projedeki Yeri biliimbys nin Kapsamı biliimbys Nasıl Çalııyor? Saladıı Yararlar

Detaylı

Kullanım kılavuzunuz ESET MOBILE ANTIVIRUS http://tr.yourpdfguides.com/dref/3823108

Kullanım kılavuzunuz ESET MOBILE ANTIVIRUS http://tr.yourpdfguides.com/dref/3823108 Bu kullanım kılavuzunda önerileri okuyabilir, teknik kılavuz veya ESET MOBILE ANTIVIRUS için kurulum kılavuzu. Bu kılavuzdaki ESET MOBILE ANTIVIRUS tüm sorularınızı (bilgi, özellikler, güvenlik danışma,

Detaylı

Farklı Mobil Platformlar Üzerinde Servis Tabanlı Mimari(SOA) Yaklaşımı: Elektronik Uçuş Çantası Vaka Çalışması

Farklı Mobil Platformlar Üzerinde Servis Tabanlı Mimari(SOA) Yaklaşımı: Elektronik Uçuş Çantası Vaka Çalışması Farklı Mobil Platformlar Üzerinde Servis Tabanlı Mimari(SOA) Yaklaşımı: Elektronik Uçuş Çantası Vaka Çalışması Emre Barış Aksu, STM A.Ş eaksu@stm.com.tr Cem Gündüz, STM A.Ş cgunduz@stm.com.tr Emrah Ayanoğlu,

Detaylı

Semantik Bilgi Yönetimi

Semantik Bilgi Yönetimi Semantik Bilgi Yönetimi Yaşar ar Tonta Hacettepe Üniversitesi Bilgi ve Belge Yönetimi Bölümü tonta@hacettepe.edu.tr yunus.hacettepe.edu.tr/~tonta/ 1 Plan Memex ten Semantik Web e... Semantik Bilgi Yönetimi

Detaylı

TOPLU HAVALE EFT PROGRAMI

TOPLU HAVALE EFT PROGRAMI TOPLU HAVALE EFT PROGRAMI Toplu Havale EFT programı ile kurumlar, piyasa ve maa ödemelerine ilikin bilgileri hazırlayabilmekte ve bu bilgileri dosyalar halinde Garanti Bankası'na transfer edebilmektedirler.

Detaylı

EL PARMAKLARINA DEERLER VEREREK KOLAY YOLDAN ÇARPMA ÖRETM YÖNTEMYLE ZHN ENGELL ÖRENCLERE ÇARPIM TABLOSU ÖRETM UYGULAMASI

EL PARMAKLARINA DEERLER VEREREK KOLAY YOLDAN ÇARPMA ÖRETM YÖNTEMYLE ZHN ENGELL ÖRENCLERE ÇARPIM TABLOSU ÖRETM UYGULAMASI Bu aratırma 2005 yılında 1. Uluslararası zmir Özel Eitim ve Otizm Sempozyumu'nda poster bildiri olarak sunulmutur. EL PARMAKLARINA DEERLER VEREREK KOLAY YOLDAN ÇARPMA ÖRETM YÖNTEMYLE ZHN ENGELL ÖRENCLERE

Detaylı

Bilgi Servisleri (IS)

Bilgi Servisleri (IS) Bilgi Servisleri (IS) GRID Kullanıcı Eğitimi Boğaziçi Üniversitesi 2007, İstanbul Emrah AKKOYUN Konu Başlığı Neden ihtiyaç duyulur? Kullanıcılar kimlerdir? Bilgi Servisi türleri MDS ve BDII LDAP Bilgi

Detaylı

SINIF ÖRETMEN ADAYLARININ NTERNET KULLANIMINA LKN TUTUMLARININ DEERLENDRLMES

SINIF ÖRETMEN ADAYLARININ NTERNET KULLANIMINA LKN TUTUMLARININ DEERLENDRLMES Ahi Evran Üniversitesi Kırehir Eitim Fakültesi Dergisi (KEFAD) Cilt 8, Sayı 1, (2007), 209-222 209 SINIF ÖRETMEN ADAYLARININ NTERNET KULLANIMINA LKN TUTUMLARININ DEERLENDRLMES Erturul USTA Ahi Evran Üniversitesi,

Detaylı

Liste Yükleme Ekranı Kullanım Kılavuzu

Liste Yükleme Ekranı Kullanım Kılavuzu - SAMBA Uygulaması - Liste Yükleme Ekranı Kullanım Kılavuzu Türkçe İstanbul, 12.10.2010 Doküman Değişim Takibi Tarih Versiyon Değişikliği Yapan Değişiklik Tanımı 12.10.2010 1 Açelya Atilla Belge Yaratıldı

Detaylı

PORTER MODEL: ULUSLARARASI REKABET ÖZLEM ÖZ ODTÜ LETME BÖLÜMÜ

PORTER MODEL: ULUSLARARASI REKABET ÖZLEM ÖZ ODTÜ LETME BÖLÜMÜ : ULUSLARARASI REKABET ÖZLEM ÖZ ODTÜ LETME BÖLÜMÜ Genel Çerçeve Makroekonomik, Politik ve veyasal Çevre Rekabet Edebilirliliin Mikroekonomik Temelleri irket irket Stratejisi Stratejisi Mikroekonomik Mikroekonomik

Detaylı

- 1. www.f1teknoloji.net. ... tarafından hazırlanan bu iyeri yönetmelii tüm irket çalıanları için geçerlidir.

- 1. www.f1teknoloji.net. ... tarafından hazırlanan bu iyeri yönetmelii tüm irket çalıanları için geçerlidir. - 1 Bilgisayar Kullanma Taahütnamesi AMAÇ Bu i talimatının amacı aaıdaki gibidir : -- Çalıanlara irket bilgisayarlarının kullanımı için gerekli yol gösterici bilgiyi salamak. -- irkete ait bilgisayar ve

Detaylı

,$( -./(,$( 0$0$ 1 2 134(,$(

,$( -./(,$( 0$0$ 1 2 134(,$( !"#$ %& '()*' ' + -./( 0$0$ 1 2 134( 5(/ 4 2 " $#56L = {a n b n c n : n 0}222 #.(.)", #22(# 7# 2", #6,489: 7", #24$62.. ' # #2(; 7 #", #2, #2.24$;7" $.7 2# < #44 )" -2 # 22)#( #4# 7 #7= 8"- 2 " >"",.'#

Detaylı

PHP 1. Hafta 1. Sunum

PHP 1. Hafta 1. Sunum PHP 1. Hafta 1. Sunum PHP101: PHP nedir? Bu dersten sonra bilecekleriniz PHP nedir? PHP ye neden ihtiyaç vardır? PHP nin gelişimi HTML, HTTP ve JS nedir? PHP yle alakası nedir? PHP nin uygulama alanları

Detaylı

Yrd. Doç. Dr. Övünç ÖZTÜRK

Yrd. Doç. Dr. Övünç ÖZTÜRK Yrd. Doç. Dr. Övünç ÖZTÜRK ÖĞRENİM DURUMU Derece Üniversite Bölüm / Program Yıllar Lisans Orta Doğu Teknik Üniversitesi Bilgisayar Mühendisliği 99-00 Y. Lisans Ege Üniversitesi Bilgisayar Mühendisliği

Detaylı

Bu model ile çalımayı öngören kuruluların (servis ve içerik salayıcılar),.nic.tr sistemi ile uyumlu, XML tabanlı yazılım gelitirmeleri gerekmektedir.

Bu model ile çalımayı öngören kuruluların (servis ve içerik salayıcılar),.nic.tr sistemi ile uyumlu, XML tabanlı yazılım gelitirmeleri gerekmektedir. .tr alan adlarını tescili, 1991 yılından itibaren, Türkiye'yi ilk olarak nternet'e balayan Üniversitemiz bünyesinde devam etmektedir. Bu kapsamda, bugün itibarı ile, toplam yaklaık 70,000 adet.tr uzantılı

Detaylı

Compiere Açık kodlu ERP + CRM yazılımı. Hüseyin Ergün Önsel Armağan Serkan Demir

Compiere Açık kodlu ERP + CRM yazılımı. Hüseyin Ergün Önsel Armağan Serkan Demir Compiere Açık kodlu ERP + CRM yazılımı Hüseyin Ergün Önsel Armağan Serkan Demir ERP Nedir? ERP = Kurumsal Kaynak Planlama Organizasyonların farklı fonksiyonlarının ve departmanlarının kullandığı enformasyonu

Detaylı

Trimble icapture Mobil Yazılımı. Ömer ALPORAL

Trimble icapture Mobil Yazılımı. Ömer ALPORAL Trimble icapture Mobil Yazılımı Ömer ALPORAL Rev A May 2009 Trimble icapture Mobile Yazılımı İstenilen şekilde form oluşturma. Her tür öznitelik ve öznicelik tarifi, nesting, seçim listeleri oluşurma Lazer

Detaylı

ELEKTRK MÜHENDSLER ODASI MESLEK Ç SÜREKL ETM MERKEZ YÖNETMEL

ELEKTRK MÜHENDSLER ODASI MESLEK Ç SÜREKL ETM MERKEZ YÖNETMEL ELEKTRK MÜHENDSLER ODASI MESLEK Ç SÜREKL ETM MERKEZ YÖNETMEL Amaç Madde 1: Bu Yönetmeliin amacı; meslekteki bilimsel, teknolojik gelimelerle ve uygulama alanları ile ilgili olarak Üye Mühendislere verilecek

Detaylı

Grid Bilgi Sistemleri (Grid Information Systems)

Grid Bilgi Sistemleri (Grid Information Systems) Grid Bilgi Sistemleri (Grid Information Systems) TR-Grid Kullanıcı Eğitimi (9-10 Temmuz 2007) Hakan Bayındır Bu Sunumda Grid Bilgi Sistemleri glite Bilgi Sistemi GLUE Şeması Grid Elemanları LCG Bilgi Sistemi

Detaylı

2. Bölgesel Kalkınma ve Yönetiim Sempozyumu 25-26 Ekim 2007, zmir

2. Bölgesel Kalkınma ve Yönetiim Sempozyumu 25-26 Ekim 2007, zmir Yönetiim, Bölgesel Kalkınma ve Kalkınma Ajansları: Çukurova Kalkınma Ajansı Uygulaması A. Celil Öz 1 1- Giri Son çeyrek yüzyılda küresellemenin ve uluslar arası ve uluslar üstü kurumların da etkisiyle

Detaylı

Anahtar Kelimeler: Yazılım Etmenleri, Çoklu Etmen Sistemler, Yazılım Mimarisi.

Anahtar Kelimeler: Yazılım Etmenleri, Çoklu Etmen Sistemler, Yazılım Mimarisi. FİPA Uyumlu Bir Çoklu Etmen Sistem Çerçevesi İçin İletişim Altyapısı Geliştirimi Emrah KAHRAMAN, Ali Murat TİRYAKİ Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi, Bilgisayar Mühendisliği Bölümü, ÇANAKKALE emrahkahraman50@gmail.com,

Detaylı

Kullanım kılavuzunuz HP IPAQ 316 TRAVEL COMPANION http://tr.yourpdfguides.com/dref/893269

Kullanım kılavuzunuz HP IPAQ 316 TRAVEL COMPANION http://tr.yourpdfguides.com/dref/893269 Bu kullanım kılavuzunda önerileri okuyabilir, teknik kılavuz veya HP IPAQ 316 TRAVEL COMPANION için kurulum kılavuzu. Bu kılavuzdaki HP IPAQ 316 TRAVEL COMPANION tüm sorularınızı (bilgi, özellikler, güvenlik

Detaylı

E-Beyanname* *connectedthinking

E-Beyanname* *connectedthinking E-Beyanname* Neden E-beyanname? Maliye Bakanlıı, Tüm dünyada hızla gelien bilgi ilem teknolojilerinden yararlanmak, Vergi beyannameleri ile bildirim ve eklerinin hızlı, kolay bir ekilde beyanını salamak,

Detaylı

AMER KA B RLE K DEVLETLER SAYI TAYI

AMER KA B RLE K DEVLETLER SAYI TAYI AMERKA BRLEK DEVLETLER SAYITAYI Yazan: Dawid M. WALKER Çeviren: Müslüm PARLAK Amerika Birleik Devletleri Sayıtayı, Birleik Devlet yönetiminin yasama bölümü içerisinde yer alan baımsız bir kurumdur. Genellikle

Detaylı

Çok Katmanlı WEB Tabanlı Uygulamalarda Yetkilendirme Problemi

Çok Katmanlı WEB Tabanlı Uygulamalarda Yetkilendirme Problemi Çok Katmanlı WEB Tabanlı Uygulamalarda Yetkilendirme Problemi Yenal Göebakan cybersoft, Ankara, TURKEY yenal.gogebakan@cs.com.tr Abstract Yetkilendirme amaçlı gelitirilmi bulunan çeitli çözümler kaynaa

Detaylı

Internet Robot Sistemi: Web tabanlı veriler, uygulamalar ve servisler için bir entegrasyon aracı

Internet Robot Sistemi: Web tabanlı veriler, uygulamalar ve servisler için bir entegrasyon aracı Internet Robot Sistemi: Web tabanlı veriler, uygulamalar ve servisler için bir entegrasyon aracı Taner KÖRPE Siemens Business Services, Sistem Entegrasyonu Bölümü ODTÜ Teknokent ANKARA taner.korpe@sbs.com.tr

Detaylı

Yrd. Doç. Dr. Tuğba ÖZACAR ÖZTÜRK

Yrd. Doç. Dr. Tuğba ÖZACAR ÖZTÜRK Yrd. Doç. Dr. Tuğba ÖZACAR ÖZTÜRK ÖĞRENİM DURUMU Derece Üniversite Bölüm / Program Yıllar Lisans Dokuz Eylül Üniversitesi Bilgisayar Mühendisliği 99-00 Y. Lisans Ege Üniversitesi Bilgisayar Mühendisliği

Detaylı

GEZİNME ADAPTASYONU: NEDEN VE NASIL?

GEZİNME ADAPTASYONU: NEDEN VE NASIL? GEZİNME ADAPTASYONU: NEDEN VE NASIL? S İ BEL SOMYÜREK B İLAL ATASOY İçerik Neden gezinme adaptasyonuna ihtiyaç duyulur? Gezinme adaptasyonu nedir? Gezinme adaptasyonu nasıl gerçekleştirilir? Sonuç ve öneriler

Detaylı

1. Tanım ve Özellikler. 1.1. Tanım

1. Tanım ve Özellikler. 1.1. Tanım 1. Tanım ve Özellikler 1.1. Tanım Modbus protokolü ile OmniCon, Bilgisayar, PLC ve dier cihazlarla haberleerek topladıı bilgileri göstermek üzere tasarlanmı Info Panel kontrol ve haberleme ünitesidir.

Detaylı

Akıllı Ortamlarda Sensör Kontrolüne Etmen Tabanlı Bir Yaklaşım: Bir Jadex Uygulaması

Akıllı Ortamlarda Sensör Kontrolüne Etmen Tabanlı Bir Yaklaşım: Bir Jadex Uygulaması Akıllı Ortamlarda Sensör Kontrolüne Etmen Tabanlı Bir Yaklaşım: Bir Jadex Uygulaması Özlem Özgöbek ozlem.ozgobek@ege.edu.tr Ege Üniversitesi Bilgisayar Mühendisliği Bölümü İZMİR Sunum Planı - Giriş - Benzer

Detaylı

Ç NDEK LER G R fi 1 Bafllamadan Önce 1 Kitab Kimler Okumal? 1 Kitap çerisindeki Örnekler 2 Örneklerin Kullan m 3 Çekinmeden Yaz n 7

Ç NDEK LER G R fi 1 Bafllamadan Önce 1 Kitab Kimler Okumal? 1 Kitap çerisindeki Örnekler 2 Örneklerin Kullan m 3 Çekinmeden Yaz n 7 +AS3-icindekiler 4/13/10 10:51 PM Page ix Ç NDEK LER G R fi 1 Bafllamadan Önce 1 Kitab Kimler Okumal? 1 Kitap çerisindeki Örnekler 2 Örneklerin Kullan m 3 Çekinmeden Yaz n 7 1 PROGRAMLAMAYA G R fi 9 Programlama

Detaylı

KOÇ ÜNVERSTES SOSYAL BLMLER (KÜSB) KULÜBÜ TÜZÜÜ

KOÇ ÜNVERSTES SOSYAL BLMLER (KÜSB) KULÜBÜ TÜZÜÜ KOÇ ÜNVERSTES SOSYAL BLMLER (KÜSB) KULÜBÜ TÜZÜÜ YAPI Madde 1. Koç Üniversitesi Sosyal Bilimler Kulübü, kısa adıyla K.Ü.S.B., Koç Üniversitesi örenci kulüpleri tüzüüne balı ve Koç Üniversitesi örencilerinin

Detaylı

INTOSAI KAMU KES M Ç KONTROL STANDARTLARI REHBER. Özet Çeviri Baran Özeren Sayı tay Uzman Denetiçisi

INTOSAI KAMU KES M Ç KONTROL STANDARTLARI REHBER. Özet Çeviri Baran Özeren Sayı tay Uzman Denetiçisi INTOSAI KAMU KESMÇ KONTROL STANDARTLARI REHBER Özet Çeviri Baran Özeren Sayıtay Uzman Denetiçisi 2 Haziran 2004 Çevirenin Notu Denetim meslei ile ilgili kamu ve özel sektör organizasyonları, son yirmi

Detaylı

OTSTK ÇOCUKLARDA TEACCH PROGRAMININ GELMSEL DÜZEYE ETKS: OLGU SUNUMU

OTSTK ÇOCUKLARDA TEACCH PROGRAMININ GELMSEL DÜZEYE ETKS: OLGU SUNUMU Bu aratırma 2005 yılında 1. Uluslararası zmir Özel Eitim ve Otizm Sempozyumu'nda poster bildiri olarak sunulmutur. OTSTK ÇOCUKLARDA TEACCH PROGRAMININ GELMSEL DÜZEYE ETKS: OLGU SUNUMU Psk. Deniz VARIR

Detaylı

Taıt alımlarının ette tüketim endeksi kapsamında izlenmesi hakkında bilgi notu

Taıt alımlarının ette tüketim endeksi kapsamında izlenmesi hakkında bilgi notu Taıt alımlarının ette tüketim endeksi kapsamında izlenmesi hakkında bilgi notu ette tüketim endeksi, ekonomideki tüketim eilimlerini kartla yapılan tüketimi baz alarak incelemektedir. Bu nedenle, endeks

Detaylı

TÜBTAK UEKAE Gebze/KOCAEL, ihasircioglu@uekae.tubitak.gov.tr

TÜBTAK UEKAE Gebze/KOCAEL, ihasircioglu@uekae.tubitak.gov.tr TÜBTAK UEKAE Gebze/KOCAEL, ihasircioglu@uekae.tubitak.gov.tr ÖZET : Bu bildiride ETSI standardında tanımlanan Elektronik mza yapısı ve farklı kullanım amaçları için oluturulabilecek imza formatları incelenecek,

Detaylı

IP Aları Üzerinden Telefon Hizmetlerinde Gecikme Latency

IP Aları Üzerinden Telefon Hizmetlerinde Gecikme Latency IP Aları Üzerinden Telefon Hizmetlerinde Gecikme Latency IP aları üzerinden telefon hizmetlerinin yaygınlaması ile, kurulan sistemlerdeki gecikmenin sebeplerinin ve etkilerinin anlaılması önem kazanmaktadır.

Detaylı

Deneyimler, KOBİ lere Öneriler.. Leyla Arsan, TAGES leyla.arsan@tages.biz

Deneyimler, KOBİ lere Öneriler.. Leyla Arsan, TAGES leyla.arsan@tages.biz Deneyimler, KOBİ lere Öneriler.. Leyla Arsan, TAGES leyla.arsan@tages.biz TAGES www.tages.biz Teknoloji Araştırma Geliştirme Endüstriyel Ürünler Bilişim Teknolojileri A.Ş. 1996 yılında kuruldu, 2002 den

Detaylı

BRSA BRDGESTONE SABANCI LASTK SANAY VE TCARET A. BLGLENDRME POLTKASI

BRSA BRDGESTONE SABANCI LASTK SANAY VE TCARET A. BLGLENDRME POLTKASI BRSA BRDGESTONE SABANCI LASTK SANAY VE TCARET A. BLGLENDRME POLTKASI Amaç Brisa, hissedarlarıyla effaf ve yakın bir iletiim içinde olmayı ilke edinmitir. Bu kapsamda Brisa yönetimi stratejik planları uygulayıp,

Detaylı

Model Güdümlü Geliştirme ile Gömülü Kaynakların Yönetimi

Model Güdümlü Geliştirme ile Gömülü Kaynakların Yönetimi Model Güdümlü Geliştirme ile Gömülü Kaynakların Yönetimi Can Öz EGE ÜNİVERSİTESİ FEN BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ BİLGİSAYAR MÜHENDİSLİĞİ A.B.D. 1 İçerik Kaynak Yönetimi Problemi Kaynak Yönetimi Modellemesinin

Detaylı

WOLVOX Veri Transfer. AKINSOFT WOLVOX Veri Transfer Yardım Dosyası. Doküman Versiyon : 1.02.01

WOLVOX Veri Transfer. AKINSOFT WOLVOX Veri Transfer Yardım Dosyası. Doküman Versiyon : 1.02.01 AKINSOFT Yardım Dosyası Doküman Versiyon : 1.02.01 Tarih : 19.11.2014 1 1.ÇALIŞMA ŞEKLİ HAKKINDA BİLGİ AKINSOFT Veri Transferi hali hazırda kullanmakta olduğunuz 3. parti yazılımlardan veri almak ve bu

Detaylı

Bilgi lem Müdürlüü Görev ve Çalıma Yönetmelii

Bilgi lem Müdürlüü Görev ve Çalıma Yönetmelii Bilgi lem Müdürlüü Görev ve Çalıma Yönetmelii Amaç Madde 1. Bu Yönetmeliin amacı; Bilgi lem Müdürlüünün tekilat yapısını, hukukî statüsünü, görev, çalıma usul ve esaslarını belirleyerek, hizmetlerin daha

Detaylı

Akıllı Yazılım Etmenleri ile Anlamsal Web Servislerinin Tümleşimi

Akıllı Yazılım Etmenleri ile Anlamsal Web Servislerinin Tümleşimi Akıllı Yazılım Etmenleri ile Anlamsal Web Servislerinin Tümleşimi Tuğba Külahcıoğlu 1, Asil Yardımcı 2 1 Ege Üniversitesi, Bilgisayar Mühendisliği Bölümü, Bornova, İzmir 2 TÜBİTAK UEKAE, Gebze, Kocaeli

Detaylı

BİH 605 Bilgi Teknolojisi Bahar Dönemi 2015

BİH 605 Bilgi Teknolojisi Bahar Dönemi 2015 BİH 605 Bilgi Teknolojisi Bahar Dönemi 2015 Ders- 13 World Wide Web (WWW) Yrd. Doç. Dr. Burcu Can Buğlalılar Bilgisayar Mühendisliği Bölümü Bilgisayar Katmanları İçerik World Wide Web (WWW) Anlık Mesajlaşma

Detaylı

POP3 ve IMAP e-mail kurulumu

POP3 ve IMAP e-mail kurulumu POP3 ve IMAP e-mail kurulumu Nokia E71 iniz Google Mail gibi mevcut internet e-posta hesaplarının birçoğuna kolaylıkla erişme olanağı sunan bir E-posta istemcisi içerir. Diğer e-posta servislerinin birçoğu

Detaylı

DGridSim Gerçek Zamanlı Veri Grid Simülatörü. Yazılım Tasarımı Dokümanı v 1.0.1 01.08.2011. Mustafa Atanak Sefai Tandoğan Doç. Dr.

DGridSim Gerçek Zamanlı Veri Grid Simülatörü. Yazılım Tasarımı Dokümanı v 1.0.1 01.08.2011. Mustafa Atanak Sefai Tandoğan Doç. Dr. DGridSim Gerçek Zamanlı Veri Grid Simülatörü Yazılım Tasarımı Dokümanı v 1.0.1 01.08.2011 Mustafa Atanak Sefai Tandoğan Doç. Dr. Atakan Doğan 1. Sistem Mimarisi DGridSim katmanlı bir yapı göz önünde bulundurularak

Detaylı

WINDESKCONCENTO. sıgnum. Kurumsal İş Süreçleri Uygulamaları. windesk.com.tr

WINDESKCONCENTO. sıgnum. Kurumsal İş Süreçleri Uygulamaları. windesk.com.tr windesk.com.tr WINDESKCONCENTO Kurumsal İş Süreçleri Uygulamaları Kurumsal İş & Operasyonel süreçlerin performans tabanlı otomasyonu ile hizmet verimliliği ve kalitesinde artış sağlanır. sıgnum WINDESK

Detaylı

Anlamsal Web Servisleri Temelinde Örnek Bir Servis Tanımı

Anlamsal Web Servisleri Temelinde Örnek Bir Servis Tanımı Anlamsal Web Servisleri Temelinde Örnek Bir Servis Tanımı Ege Üniversitesi, Bilgisayar Mühendisliği Bölümü, İzmir yasemin.yuksek@ege.edu.tr Özet: Şu anda kullanılmakta olan web servis teknolojileri anlamsal

Detaylı

Uygulamada Yazılım Mimarisi Kararlarını Etkileyen Etmenler ve Kritik Fayda-Maliyet Öeleri

Uygulamada Yazılım Mimarisi Kararlarını Etkileyen Etmenler ve Kritik Fayda-Maliyet Öeleri Uygulamada Yazılım Mimarisi Kararlarını Etkileyen Etmenler ve Kritik Fayda-Maliyet Öeleri Dr. Özlem ALBAYRAK e-posta: ozlem.albayrak@gmail.com Özet Tanımı konusunda 1960 sonlarından günümüze kadar gelen

Detaylı

Konular. Sequential File Organization. Direct File Organization #$% &'#(# Binary Search Interpolation Search Self-Organizing Sequential Search

Konular. Sequential File Organization. Direct File Organization #$% &'#(# Binary Search Interpolation Search Self-Organizing Sequential Search !" #$% &'#(# Konular Sequential File Organization Binary Search Interpolation Search Self-Organizing Sequential Search Locating Information Hashing Functions Collision Resolution Sequential File Organization

Detaylı

SMB Select Kayıt Bavurusu KULLANICI REHBER. Cisco Systems

SMB Select Kayıt Bavurusu KULLANICI REHBER. Cisco Systems SMB Select Kayıt Bavurusu KULLANICI REHBER Cisco Systems 1 çindekiler SMB Select kayıt ve onay süreçleri SMB Select Programı iortaı bavurusu ortaı konumu belirleme Davet programını seçme Görev atamaları

Detaylı

İNTERNET TABANLI TEST HAZIRLAMA VE DEĞERLENDİRME PROGRAMLAMA ARAYÜZÜ

İNTERNET TABANLI TEST HAZIRLAMA VE DEĞERLENDİRME PROGRAMLAMA ARAYÜZÜ İNTERNET TABANLI TEST HAZIRLAMA VE DEĞERLENDİRME PROGRAMLAMA ARAYÜZÜ Öğr Grv. M. Emin MUTLU (Açıköğretim Fakültesi) Arş. Grv. Ruşen YILMAZ (Açıköğretim Fakültesi) Prof. Dr. B. Fethi ŞENİŞ (İşletme Fakültesi)

Detaylı

GPS NAVI GASYON SI STEMI

GPS NAVI GASYON SI STEMI GPS NAVI GASYON SI STEMI NAV HIZLI BAS LANGIÇ KILAVUZU MOTOR ANA SAYFA TÜRK Başlarken Navigasyon yazılımı ilk kez kullanıldığında otomatik olarak bir ilk kurulum işlemi başlar. Aşağıdaki işlemleri yapın:

Detaylı

MATEMATK ÖRETMNDE BULMACA ETKNLNN ÖRENC BAARISINA ETKS

MATEMATK ÖRETMNDE BULMACA ETKNLNN ÖRENC BAARISINA ETKS MATEMATK ÖRETMNDE BULMACA ETKNLNN ÖRENC BAARISINA ETKS THE EFFECT OF PUZZLE EXPERINCE TO THE STUDENTS SUCCESS IN MATHS TEACHING Yrd.Doç.Dr. EMN AKKAN ÖZET Bu çalımanın amacı; bulmaca etkinliinin, ilköretim

Detaylı

Vakko Tekstil ve Hazır Giyim Sanayi letmeleri A.. 30.06.2013 Tarihi tibarıyla Sona Eren Hesap Dönemine likin Yönetim Kurulu Yıllık Faaliyet Raporu

Vakko Tekstil ve Hazır Giyim Sanayi letmeleri A.. 30.06.2013 Tarihi tibarıyla Sona Eren Hesap Dönemine likin Yönetim Kurulu Yıllık Faaliyet Raporu Sayfa No: 1 Vakko Tekstil ve Hazır Giyim Sanayi letmeleri A.. 30.06.2013 Tarihi tibarıyla Sona Eren Hesap Dönemine likin Yönetim Kurulu Yıllık Faaliyet Raporu Sayfa No: 2 Vakko Tekstil ve Hazır Giyim Sanayi

Detaylı

Kültür Varlıklarının Web Otomasyonu

Kültür Varlıklarının Web Otomasyonu Kültür Varlıklarının Web Otomasyonu SUNUM İÇERİĞİ PROJE GEREKLİLİĞİ PROJE İHTİYAÇLARI SİSTEM TASARIMINA GÖRE TEKNOLOJİK ALT YAPI DÜZENLENEN SİSTEMİN GETİRDİĞİ AVANTAJLAR PROJE GEREKLİLİĞİ Taşınmaz kültür

Detaylı

MOBİL ARAÇLARDA ETMEN TEKNOLOJİSİNİN KULLANIMI

MOBİL ARAÇLARDA ETMEN TEKNOLOJİSİNİN KULLANIMI MOBİL ARAÇLARDA ETMEN TEKNOLOJİSİNİN KULLANIMI Rıza Cenk Erdur cenk.erdur@ege.edu.tr Ayşegül Alaybeyoğlu aysegul.alaybeyoglu@ege.edu.tr Güneş Kabukçu gunes.kabukcu@cabot.com.tr ÖZET Gelecek yıllarda mobil

Detaylı

Üst Düzey Programlama

Üst Düzey Programlama Üst Düzey Programlama Struts Framework Üst Düzey Programlama-ders08/ 1 JSP MODEL 1 ve MODEL 2 Mimarileri Bu mimariler bir web uygulaması geliştirilirken kullanılan yöntemlerdir. Bu yöntemler arasındaki

Detaylı

Fırat Üniversitesi Hastanesi Dinamik Web Sayfası

Fırat Üniversitesi Hastanesi Dinamik Web Sayfası Akademik Bilişim 09 - XI. Akademik Bilişim Konferansı Bildirileri 11-13 Şubat 2009 Harran Üniversitesi, Şanlıurfa Fırat Üniversitesi Hastanesi Dinamik Web Sayfası Ayhan Akbal 1, Erhan Akbal 2 1 Fırat Üniversitesi,

Detaylı

Sosyo-Ekonomik Gelimilik Aratırması

Sosyo-Ekonomik Gelimilik Aratırması Giri Sosyo-Ekonomik Gelimilik Aratırması Taner Kavasolu Devlet Planlama Tekilatı Kalkınma Planlarımızda, ülke corafyasında ve kesimler arasında dengeli bir gelime salanması hedefi, ülke ekonomisi için

Detaylı

TÜİK e-vt Teknik Kılavuz

TÜİK e-vt Teknik Kılavuz TÜİK e-vt Teknik Kılavuz Genel Açıklamalar Mayıs 2015 ANKARA Versiyon: 1.1 1/6 Versiyon Yayım Tarihi Eklenen/Silinen/Değişen Bölüm Açıklama 1.0 20.02.2014 ---- Kılavuzun ilk sürümü. 1.1 04.05.2015 Sayfa

Detaylı

PHP I PHP I. E. Fatih Yetkin. 26 Eylül 2011

PHP I PHP I. E. Fatih Yetkin. 26 Eylül 2011 PHP I E. Fatih Yetkin 26 Eylül 2011 Outline Temel Tanımlar HTML e Giriş PHP ye Giriş MySQL ve PHP Temel Tanımlar Web Sunucu Nedir? Teknik detaylar bir kenara bırakılacak olursa, hazırlanan web sayfasını

Detaylı

Firma Kullanıcı Kılavuz Dokümanı

Firma Kullanıcı Kılavuz Dokümanı MOS BİLİŞİM TEKNOLOJİLERİ YAZILIM VE DANIŞMANLIK HİZMETLERİ LTD.ŞTİ. Firma Kullanıcı Kılavuz Dokümanı Sayfa 1 / 13 İçindekiler Tablosu 1 Giriş... 3 1.1 Belgenin Amacı... 3 1.2 Belgenin Kapsamı... 3 1.3

Detaylı

Gezgin Etmen Sistemlerinin Başarım Ölçümü: Benzetim Tekniği

Gezgin Etmen Sistemlerinin Başarım Ölçümü: Benzetim Tekniği Gezgin Etmen Sistemlerinin Başarım Ölçümü: Benzetim Tekniği Gürol Erdoğan 1, Mustafa Yıldız 1, Mehmet Erdem Türsem 2, Selahattin Kuru 1 1 Enformatik Uygulama ve Araştırma Merkezi, Işık Üniversitesi, İstanbul

Detaylı

Proceedings/Bildiriler Kitabı. kriptografik anahtarlar, onay me -posta takibi, I. G. 20-21 September /Eylül 2013 Ankara / TURKEY 6.

Proceedings/Bildiriler Kitabı. kriptografik anahtarlar, onay me -posta takibi, I. G. 20-21 September /Eylül 2013 Ankara / TURKEY 6. - -posta -posta e- e- - Outlook ulamaya da entegre edilerek kurumsal e- -posta lanm. Her iki uygulamada Anahtar Kelimeler E- Secure Email Application Using an Original Encryption Algorithm Abstract In

Detaylı

Üst Düzey Programlama

Üst Düzey Programlama Üst Düzey Programlama Servlet Üst Düzey Programlama-ders08/ 1 Servlet Nedir? Internetin ilk zamanlarında geliştirilen web sayfaları durağan bilgiler içeriyordu. Zaman geçtikçe web sayfaları daha değişken,

Detaylı

JAVA RMI ve Hibernate teknolojileri kullanılarak çok amaçlı bir yazılım altyapısı hazırlanması

JAVA RMI ve Hibernate teknolojileri kullanılarak çok amaçlı bir yazılım altyapısı hazırlanması JAVA RMI ve Hibernate teknolojileri kullanılarak çok amaçlı bir yazılım altyapısı hazırlanması Hakan ALBAĞ Tahsin Barış AKAN Bitirme Projesi 05.06.2006 Giriş Ticari yazılımlarda ortak ihtiyaçlar Birden

Detaylı

Kullanım kılavuzunuz SHARP AR-5726 http://tr.yourpdfguides.com/dref/3874068

Kullanım kılavuzunuz SHARP AR-5726 http://tr.yourpdfguides.com/dref/3874068 Bu kullanım kılavuzunda önerileri okuyabilir, teknik kılavuz veya için kurulum kılavuzu. Bu kılavuzdaki tüm sorularınızı (bilgi, özellikler, güvenlik danışma, boyut, aksesuarlar, vb) cevaplarını bulacaksınız.

Detaylı

Öğr.Gör. Gökhan TURAN www.gokhanturan.com.tr. Gölhisar Meslek Yüksekokulu

Öğr.Gör. Gökhan TURAN www.gokhanturan.com.tr. Gölhisar Meslek Yüksekokulu Öğr.Gör. Gökhan TURAN www.gokhanturan.com.tr Gölhisar Meslek Yüksekokulu İnternet Nedir? Internet, birçok bilgisayar sisteminin birbirine bağlı olduğu, dünya çapında yaygın olan ve sürekli büyüyen bir

Detaylı

1.Mailbox Server Role:

1.Mailbox Server Role: Exchange Server 2007 Role bazlı mimarisi ile organizasyonda ki mail trafiğini sağlamak için farklı sunucular üzerine farklı işlevselliğin dağıtılması ile karşımıza çıkıyor.daha önceki Exchange Server 2003

Detaylı

Android Telefonlarla Yol Bozukluklarının Takibi: Kitle Kaynaklı Alternatif Çözüm

Android Telefonlarla Yol Bozukluklarının Takibi: Kitle Kaynaklı Alternatif Çözüm Galatasaray Üniversitesi Android Telefonlarla Yol Bozukluklarının Takibi: Kitle Kaynaklı Alternatif Çözüm Mustafa Tekeli, Özlem Durmaz İncel İçerik Giriş Literatür Özeti Sistem Mimarisi / Metodoloji Öncül

Detaylı

Kullanım kılavuzunuz HP PAVILION DV2750EN http://tr.yourpdfguides.com/dref/4149062

Kullanım kılavuzunuz HP PAVILION DV2750EN http://tr.yourpdfguides.com/dref/4149062 Bu kullanım kılavuzunda önerileri okuyabilir, teknik kılavuz veya için kurulum kılavuzu. Bu kılavuzdaki tüm sorularınızı (bilgi, özellikler, güvenlik danışma, boyut, aksesuarlar, vb) cevaplarını bulacaksınız.

Detaylı

stanbul Depreme Nasıl Hazırlanıyor?

stanbul Depreme Nasıl Hazırlanıyor? Sayıtay Dergisi Sayı: 44-45 Performans Denetimi Raporu: stanbul Depreme Nasıl Hazırlanıyor? stanbul Depreme Nasıl Hazırlanıyor Raporu, Sayıtay Bakanlıınca 6.5.2002 tarihinde TBMM Bakanlıına gönderilmitir.

Detaylı

Toplu İleti Gönderimi

Toplu İleti Gönderimi Toplu İleti Gönderimi İK ve Bordro Plus ürünlerinde; personelin doğum günü, işe giriş kutlaması gibi özel tarihlerde çalışanlara e-posta ile kutlama mesajları otomatik olarak gönderilebilir. Bu işlem Sicil

Detaylı

Üzerinde. Y.Müh.Mehmet ERBAŞ, mehmet.erbas@hgk.msb.gov.tr. Y.Müh.Hakan ŞAHİN, hakan.sahin@hgk.msb.gov.tr. Y.Müh.Emre SOYER, emre.soyer@hgk.msb.gov.

Üzerinde. Y.Müh.Mehmet ERBAŞ, mehmet.erbas@hgk.msb.gov.tr. Y.Müh.Hakan ŞAHİN, hakan.sahin@hgk.msb.gov.tr. Y.Müh.Emre SOYER, emre.soyer@hgk.msb.gov. Sanal Küre K Üzerinde Yürüyüş Analizi Y.Müh.Mehmet ERBAŞ, mehmet.erbas@hgk.msb.gov.tr Y.Müh.Hakan ŞAHİN, hakan.sahin@hgk.msb.gov.tr Y.Müh.Emre SOYER, emre.soyer@hgk.msb.gov.tr Y.Müh.Feyzi KANTAR, feyzi.kantar@hgk.msb.gov.tr

Detaylı

Yrd. Doç. Dr. Ayşegül ALAYBEYOĞLU

Yrd. Doç. Dr. Ayşegül ALAYBEYOĞLU Yrd. Doç. Dr. Ayşegül ALAYBEYOĞLU ÖĞRENİM DURUMU Derece Üniversite Bölüm / Program Lisans Sakarya Üniversitesi Bilgisayar Mühendisliği 00-00 Y. Lisans Doktora Ege Üniversitesi Bilgisayar Mühendisliği 00-009

Detaylı

Hakkımızda. Vizyon & Misyon

Hakkımızda. Vizyon & Misyon 25 USD + KDV Hakkımızda Vizyon & Misyon Firmamız 5188 sayılı yasa kapsamındadır ve ALARM SİSTEMİ KURMA YETERLİLİK BELGESİ ALARM MERKEZİ KURMA VE İZLEME İZİN BELGESİ ne sahiptir. Verdiğimiz hizmet ve firmamızın

Detaylı

Maltego Nedir? Maltego Nedir? - 1

Maltego Nedir? Maltego Nedir? - 1 Maltego Nedir? Maltego önemli bir bilgi toplama aracıdır. Maltego ile domain adlarının whois bilgilerini, dns bilgilerini, network altyapısını hatta insanlar ile ilgilide bilgi toplayabilirsiniz. Maltego

Detaylı

Assist. Prof. Dr. Övünç ÖZTÜRK

Assist. Prof. Dr. Övünç ÖZTÜRK Assist. Prof. Dr. Övünç ÖZTÜRK EDUCATION Degree University Department / Program Undergrad Middle East Technical University Computer Engineering 99-00 M.S. Ege University Computer Engineering 00-00 Ph.D.

Detaylı

ELEKTRONİK İMZALI BAŞVURU ARAYÜZÜ TALİMATI

ELEKTRONİK İMZALI BAŞVURU ARAYÜZÜ TALİMATI Doküman Kodu Yayın Numarası Yayın Tarihi 02 Uyarı : Yalnız dosya sunucudan erişilen elektronik kopyalar güncel ve kontrollü olup, elektronik ortamdan alınacak kağıt 1/19 DEĞİŞİKLİK KAYITLARI Yayın No Yayın

Detaylı

2. Bölgesel Kalkınma ve Yönetiim Sempozyumu 25-26 Ekim 2007, zmir

2. Bölgesel Kalkınma ve Yönetiim Sempozyumu 25-26 Ekim 2007, zmir Türkiye de Bölgesel Kalkınmanın Aracı Olarak Kalkınma Ajansları: zmir Kalkınma Ajansı Örnei Ergüder Can zmir Kalkınma Ajansı Giri: Türkiye de dier ülkeler gibi bölgelerarası hatta bölgeler içinde kalkınma

Detaylı

Mobil Cihazlardan Web Servis Sunumu Özlem Özgöbek 1, R. Cenk Erdur 2 1,2

Mobil Cihazlardan Web Servis Sunumu Özlem Özgöbek 1, R. Cenk Erdur 2 1,2 Mobil Cihazlardan Web Servis Sunumu Özlem Özgöbek 1, R. Cenk Erdur 2 1,2 Ege Üniversitesi Bilgisayar Mühendisliği Bölümü, İzmir ozlem.ozgobek@ege.edu.tr, cenk.erdur@ege.edu.tr Özet: İnternet erişiminin

Detaylı

AB Uyum Sürecinde Türkiye nin Rekabet Gücü lerleme Raporu Üzerine Tespitler

AB Uyum Sürecinde Türkiye nin Rekabet Gücü lerleme Raporu Üzerine Tespitler AB Uyum Sürecinde Türkiye nin Rekabet Gücü lerleme Raporu Üzerine Tespitler Avrupa Komisyonu tarafından Türkiye hakkında hazırlanan lerleme Raporu, Türkiye ile müzakerelerin balaması yönünde olumlu bir

Detaylı

Dousan Boru Sanayi ve Ticaret A.. 30.09.2009 Tarihli Faaliyet Raporu. irket Merkezi Erzincan Sivas Karayolu 14 Km Pk 74 Erzincan

Dousan Boru Sanayi ve Ticaret A.. 30.09.2009 Tarihli Faaliyet Raporu. irket Merkezi Erzincan Sivas Karayolu 14 Km Pk 74 Erzincan Dousan Boru Sanayi ve Ticaret A.. 30.09.2009 Tarihli Faaliyet Raporu Dousan Boru Sanayi ve Ticaret A.. Ödenmi Sermaye: 11.173.366 YTL. irket Merkezi Erzincan Sivas Karayolu 14 Km Pk 74 Erzincan Sayfa No:

Detaylı

Anlamsal Web Politika Dillerinin Karşılaştırılması

Anlamsal Web Politika Dillerinin Karşılaştırılması Anlamsal Web Politika Dillerinin Karşılaştırılması Ege Üniversitesi Bilgisayar Mühendisliği Bölümü 35100 Bornova / İzmir - Türkiye ozgu.can@ege.edu.tr 2 İçindekiler Giriş Politika Kavramları Anlamsal Web

Detaylı

TĐGEM CBS Projesi Harita Sayfası Yardım Dokumanı

TĐGEM CBS Projesi Harita Sayfası Yardım Dokumanı TĐGEM CBS Projesi Harita Sayfası Yardım Dokumanı 1. Haritalama Özellikleri: Ana sayfada yer alan işletmeye ait genel katmanların görüntülendiği ve temel sorguların bulunduğu harita tüm birim ve kullanıcılar

Detaylı

LOGO için Online Mutabakat Kullanım Kılavuzu

LOGO için Online Mutabakat Kullanım Kılavuzu LOGO için Online Mutabakat Kullanım Kılavuzu LOGO Windows Ürünleri için Online Mutabakat LOGO Java Ürünleri için Online Mutabakat Microsoft Excel veri kaynağı için Online Mutabakat Microsoft SQL Server

Detaylı

! "#$ % %&%' (! ) ) * ()#$ % (! ) ( + *)!! %, (! ) - )! ) ) +.- ) * (/ 01 ) "! %2.* ) 3."%$&(' "01 "0 4 *) / )/ ( +) ) ( )

! #$ % %&%' (! ) ) * ()#$ % (! ) ( + *)!! %, (! ) - )! ) ) +.- ) * (/ 01 ) ! %2.* ) 3.%$&(' 01 0 4 *) / )/ ( +) ) ( ) ! "#$ % %&%' (! ) ) * ()#$ % (! ) ( + *)!! %, (! ) - )! ) ) +.- ) * (/ 01 ) "! %2.* ) 3."%$&(' "01 "0 4 *) / )/ ( +) ) ( )! )! ) 1 87 Seri No'lu Gider Vergileri Genel Teblii Resmi Gazete Sayısı 27737 Resmi

Detaylı

Dr. Hidayet Takçı. Veri Madencilii Dersi GYTE Dr. Hidayet Takçı 10/05/2008 1

Dr. Hidayet Takçı. Veri Madencilii Dersi GYTE Dr. Hidayet Takçı 10/05/2008 1 Dr. Hidayet Takçı Veri Madencilii Dersi GYTE Dr. Hidayet Takçı 10/05/2008 1 Sayısal veya mantıksal her türlü deer bir veridir. Öznitelik Bir nesneye ait özellik veya onun bir karakteristiidir Örnek: bir

Detaylı

Sade ve tam ekran masaüstü kullanımının temel çıkış noktası, aranılan özelliğe çabuk erişimi sağlayan yenilikçi kullanıcı deneyimidir.

Sade ve tam ekran masaüstü kullanımının temel çıkış noktası, aranılan özelliğe çabuk erişimi sağlayan yenilikçi kullanıcı deneyimidir. Netsis 3 Netsis 3 Netsis 3, Netsis ERP ürün ailesinin 3. Boyuta taşınmış yeni arayüz ve işlevleriyle karşımıza çıkan yeni yüzüdür. 3. Boyut, Logo ürün ailesi için ortak bir hedefi işaret eder, çünkü yapılan

Detaylı

Maltepe Üniversitesi Bilgisayar Mühendisliği Bölümü Internet ve Bilgi Teknolojileri (BİL 309) Dersi

Maltepe Üniversitesi Bilgisayar Mühendisliği Bölümü Internet ve Bilgi Teknolojileri (BİL 309) Dersi Maltepe Üniversitesi Bilgisayar Mühendisliği Bölümü Internet ve Bilgi Teknolojileri (BİL 309) Dersi GENEL DERS BİLGİLERİ Öğretim Elemanı Ofis : MUH 312 : Öğr. Gör. Dr. T.Tugay BİLGİN Ofis Saatleri : Pazartesi:

Detaylı

TÜLN OTBÇER. Seminer Raporu Olarak Hazırlanmıtır.

TÜLN OTBÇER. Seminer Raporu Olarak Hazırlanmıtır. TÜLN OTBÇER Seminer Raporu Olarak Hazırlanmıtır. Ankara Hacettepe Üniversitesi Mayıs, 2004 ! - " $ - "%%&%$ - "%' $ - "(%' $ - "( ) (* $+,( $ - ") (',( $ - "- %./$ 0 1*&/1(2, %("%. 3/1(4""3%(/1-( /32 $$

Detaylı