Ergen suçlulu unda baz kiflisel ve ailesel özelliklerin incelenmesi

Ebat: px
Şu sayfadan göstermeyi başlat:

Download "Ergen suçlulu unda baz kiflisel ve ailesel özelliklerin incelenmesi"

Transkript

1 156 Orijinal Araflt rma Original Article Ergen suçlulu unda baz kiflisel ve ailesel özelliklerin incelenmesi Investigation of the some personal and familial characteristics of juvenile delinquency Gülümser Gültekin Akduman, Bar fl Akduman, Gürol Cantürk Ankara Üniversitesi T p Fakültesi Adli T p Anabilim Dal Çocuk stismar Araflt rma Birimi, Ankara, Türkiye Özet Amaç: Suçluluk, kifliyi toplum halinde yaflayan öteki bireylerin karfl s na ç karan bir çat flman n ürünüdür. Ergenleri suça yönelten nedenler, bireysel ve çevresel nedenler olmak üzere iki temel gruba ayr l r. Bireysel nedenler, ergenlerin iflledi i suçlar n, ancak oldukça küçük bir k sm n aç klayabilmektedir. Ergenlerin suça yönelmesinde esas önemli etmen çevresel nedenlerdir. Bunlar n bafl nda, ergenin hayat n geçirdi i aile, okul, ifl, kent ve arkadafl çevresi gelmektedir. Ergen suçlulu unun önlenmesinde ilk basamak risk etmenlerini saptay p bunlar ortadan kald rmak veya azaltmakt r. Bu çal flma suça kar flan ergenlerin genel özellikleri, suç tipleri, aile özellikleri ve ergen suçlulu una etki eden etmenleri belirlemek amac yla yap ld. Gereç ve Yöntem: Çal flma Ankara da suça kar flt iddias ile Cumhuriyet Savc l na getirilen 114 ergen ile yürütülmüfltür. Veriler genel bilgi formu kullan larak toplanm flt r. Araflt rmada veriler SPSS (sosyal bilimler istatistik paketi) sürümü kullan larak incelenmifl, önce yüzdeler belirlenmifl, ard ndan da de iflkenlerin da l mlar aras nda anlaml bir farkl l k olup olmad n belirlemek için tek örneklem ki-kare testi kullan lm flt r. Bulgular: Ergenleri81,6 s erkek, %18,4 ü k z ve %54,4 ü 15 yafl ndad r. Ergenleri36 s öz anne ve babas ile yaflamakta ve %42,1 i ö rencidir. Ergenleri71,9 u suç iflleme (isnad ) nedeni ile birden çok kez güvenlik birimine getirilmifl olup, % 88.6' s n n suçu birden çok kifli ile iflledi i saptanm flt r. Ç kar mlar: Suça itilmifl ergenin yeniden topluma kazand r lmas için; yarg sal ifllemlerin en k sa sürede sonuçlanmas, iyilefltirme sisteminin ergenin demografik ve biyo-psiko-sosyal özelliklerine uygun olarak yap land r lmas, ayr ca ergen ile birlikte ailenin de e itimine yard mc olunmas gereklidir. (Türk Ped Arfl 2007; 42: ) Anahtar kelimeler: Aile özellikleri, ergen, ergen suçlulu u, suç Summary Aim: Delinquency is the product of individual versus society conflict. The causes of juvenile delinquency are divided into two main groups: individual causes, and environmental causes. Individual causes can explain only a small part of all delinquency problems. The most important factors causing juvenile delinquency are environmental causes that include family, school, working place, city and friends. The first step of preventing juvenile delinquency is determining risk factors and then eliminating or reducing them. The aim of this study was to identify the general characteristics of accused children, the crime types and family characteristics. Material and Method: The study sample included 114 adolescents who were admitted to Ankara Courthouse, Child Department. The data were collected via the general information form. The data were assessed using SPSS (Statistical Package For Social Science) and analyzed via chi-square test for one sample. Results: Eighty one point six percent of adolescents were males, 18.4% were females and 54.4% of them were 15 years old. Thirty six percent of adolescents the lived with their own families and 42.1% of them were students. 71.9% of the adolescents had been brought to the security unit for incrimination before and 88.6% of the adolescents commited alleged crime with more than one person. Conclusions: In order to gain the adolescents into society, all judicial procedures should be completed as soon as possible and the correction units should be able to respond their biological, psychological, educational and social requirements. While these are being arranged, demographic features of this population and their families' needs should be considered. () Key words: Adolescent, crime, family characteristics, juvenile delinquency Girifl Ergenlik dönemi, çocukluk ve yetiflkinlik aras nda yer alan, belirgin ve h zl fizyolojik, psikolojik ve sosyal geliflimin bir arada görüldü ü, yetiflkinli e geçifli ifade eden bir yaflam dönemidir. Ergenler bu dönemde fizyolojik de iflikliklere uyum sa lamak, yaflam deneyimleriyle gelen biliflsel yetenekteki art flla bütünleflmek, kendi cinsiyeti ve karfl cinsiyetle sosyal roller gelifltirmek, akademik gereklilikleri gerçeklefltirmek, meslek seçimi ve yetiflkin rollerine haz rlanmak gibi pek çok stresli durumla karfl karfl yad r (1,2). Bu dönemde ergenin bir grup taraf ndan kabul görmesi; onun kimli ini bulabilmesinde, Yaz flma Adresi/Address for Correspondence: Dr. Gülümser Gültekin Akduman, Ankara Üniversitesi T p Fakültesi Adli T p Anabilim Dal, Çocuk stismar Araflt rma Birimi, Cebeci, Ankara, Türkiye Tel.: /6122 Faks: E-posta:

2 Türk Ped Arfl 2007; 42: Ergen suçlulu unda kiflisel-ailesel özellikler 157 toplumda yer edinebilmesinde geçirece i aflamalar için gereklidir. Bu ça ergenin hem toplumsal nitelik kazand, hem de kiflili ini kazand bir aray fl dönemidir. Ergen, de iflen ve geliflen kiflili i içinde çevrede yeni de erler aramaya, kiflili inin olgunlaflmas nda rol oynayan özdeflleflme, özerklik, sorumluluk kavramlar na yan t bulmaya çal fl r. Bu aray fl n özünde topluma uyum sa lama iste i ve onay görme gereksinimi yatmaktad r. Toplumsal uyumun ölçüsü ise, bireyin çevresindeki kiflilerle iliflkiler kurup sürdürebilmesi, grup çal flmas na kat labilmesi, yap c olmas, sorumluluk yüklenebilmesi ve birlikte yaflam n getirdi i kurallara uyabilmesidir (1). Ergenlerde suç davran fl n anlayabilmek için, hem bireysel hem de toplumsal yönlerinin incelenmesi, ergenlerin kiflisel özelliklerinin yan s ra ailesel ve çevresel özelliklerinin de belirlenmesi önemlidir. Ergenli in ilk y llar nda kimlik aray fl ve buna ba l olarak ba ms zl k gereksinimi ergenin anne-baba yetkesine (otoritesine) direnmesine ve ailesinden uzaklaflmas na neden olabilir (3). Suç davran fl görülen ergenlerin ailesel özellikleri incelendi inde; aile iliflkilerinin yetersiz oldu u, parçalanm fl ailelerden geldikleri (4-6), ailelerinde alkol ya da madde kullanan aile bireylerinin (7,8), sab kal aile üyelerinin (4,8,9) bulundu u saptanm flt r. Bunlara ek olarak olumsuz anne-baba tutumlar, ailenin denetiminin ve deste inin az olmas (10,11), ergenin ihtiyaçlar n n zaman nda karfl lanmamas, aile üyeleri taraf ndan duygusal istismara (12) u ramas da suç davran fl yla iliflkili bulunmufltur. Ergenlik döneminde arkadafl grubu ile iliflkiler, aile iliflkilerinin önüne geçer ve bu dönemde kimlik aray fl içinde olan ergen için akran grubu taraf ndan onay ve kabul görmek oldukça önemlidir. Bu nedenle ergen; kendini akran grubuna kabul ettirebilmek, bir gruba dahil olabilmek için (4,13,14), akran bask s ve akran n kötüye kullanmas (4,5), tekrarlayan suç iflleyen arkadafllara sahip olma (4,15), arkadafl iliflkilerinin zay f olmas (7), okul baflar s zl (4), okul uyumsuzlu u (16), okuldan ayr lma ve okuldan kaçma (4,5) nedeniyle suça kar flabilmektedir. Ülkemizde suça kar flan ergenlerin say s her geçen gün artmaktad r. Ergenleri suça iten nedenlerin belirlenmesi, suç davran fl ile iliflkili bireysel ve çevresel etmenlerin ortaya koyulmas, gerekli önlemlerin al nmas nda ve ergen suçlulu unu önleme programlar n n gelifltirilmesinde son derece önemlidir. Bu nedenle çal flmam zda; suça kar flan ergenlerin genel özellikleri, suç tipleri, aile özelliklerini belirlemek ve ergen suçlulu una etki eden etmenleri ortaya koymak amaçland. Gereç ve yöntem Bu çal flma Ankara Adliyesi Cumhuriyet Savc l na tarihleri aras nda suç iflledi i iddias yla getirilen, 114 ergen ile görüflülerek gerçeklefltirildi. Araflt rmada araflt rmac lar taraf ndan gelifltirilen genel bilgi formu kullan lm flt r. genel bilgi formu; çocu un yafl, cinsiyeti, anne e itim düzeyi, baba e itim düzeyi, aile durumu, çocu un kardefl say s, iflledi i suç türü, iflledi i suçta yaln z olma durumu, daha önce suç iflleme durumu, okula devam etme durumu ve göç etme durumu sorular n içermektedir. Veri toplama aflamas nda öncelikle görevli Cumhuriyet Savc s taraf ndan çocuklara, çocuk polisine ve çocuklar n avukatlar na ön bilgi verildi. Bu aç klaman n ard ndan çocuklar n avukatlar, sonra da çocuklar getiren çocuk polisleri ile görüflülerek; araflt rman n konusu, amac, yöntemi ve ne kadar zaman alaca ile ilgili bilgi verildi. Ard ndan çocuklarla bireysel olarak görüflüldü, isminin herhangi bir flekilde bu çal flma içerisinde kullan lmayaca, yap lacak olan bu çal flman n yarg sürecine bir etkisi olmayaca konusunda çocuklar rahatlat lmaya çal fl ld, çocuklar n soru sormas na izin verildi. Çocuklara çal flma hakk nda bilgi verildi ve samimi olarak verilecek yan tlar n araflt rmadan elde edilecek sonuçlar n güvenirli i aç s ndan büyük önem tafl d belirtildi. Görüflmeler çocuklar n ve avukatlar n n sözlü onam al narak, gönüllülük esas na dayal olarak gerçeklefltirildi. Araflt rmada veriler SPSS sürümü kullan larak incelendi, önce yüzdeler belirlendi, ard ndan da de iflkenlerin da l mlar aras nda anlaml bir farkl l k olup olmad n belirlemek için tek örneklem ki-kare testi kullan ld (17). Bulgular Çal flmam zda 114 ergen ile yüz yüze görüflülerek formlar doldurulmufl, yüzdeler belirlenmifl, ard ndan da de iflkenlerin da l mlar aras nda anlaml bir farkl l k olup olmad belirlenmifl ve bulgular tablolar halinde verilmifltir. Tablo 1. Araflt rmaya dahil edilen çocuklar n yafllar na göre da l m , , , ,4 (X 2 (3): 56,63 p<0,01) Tablo 1 incelendi inde; suça kar flan ergenlerin yafl gruplar da l mlar aras nda anlaml bir farkl l k oldu u görülmektedir (X 2 (3): 56,63 p<0,01). Yafl gruplar içerisinde en fazla suça kar flan yafl grubunun 15 yafl oldu u ( %54,4) ve çocuklar n yafllar artt kça daha fazla suça kar flt klar göze çarpmaktad r. Tablo 2. Araflt rmaya dahil edilen çocuklar n cinsiyetlerine göre da l m K z 21 18,4 Erkek 93 81,6 (X 2 (1): 45,47 p<0,01) Tablo 2 incelendi inde; cinsiyet de iflkeni da l mlar aras nda anlaml bir farkl l k oldu u görülmektedir (X 2 (1): 45,47 p<0,01). Tabloda erkek ergenlerin daha fazla suça kar flt (%81,6) dikkati çekmektedir.

3 158 Ergen suçlulu unda kiflisel-ailesel özellikler Türk Ped Arfl 2007; 42: Tablo 3. Araflt rmaya dahil edilen çocuklar n anne-baba ö renim düzeylerine göre da l m Anne E itim Baba E itim Düzeyi Düzeyi Okur-yazar- ilkokul 81 71, ,4 Ortaokul 23 20, ,6 Lise 8 7, ,7 Üniversite 21,8 7 6, ,0 Anne E. Düz: (X 2 (3): 57,14 p<0,01), Baba E. Düz: (X 2 (3): 72,14 p<0,01) Tablo 3 incelendi inde hem anne ö renim durumu (X 2 (3): 57,14 p<0,01), hem de baba ö renim durumu (X 2 (3): 72,14 p<0,01) de iflkenlerinin da l mlar aras nda anlaml bir farkl l k oldu u görülmektedir. Anne ve baba ö renim durumuna iliflkin bulgular incelendi inde anne ve baban n ö renim düzeyi yükseldikçe, ergenlerin daha az suça kar flt klar görülmektedir. Tablo 4. Araflt rmaya dahil edilen çocuklar n aile durumlar na göre da l m Anne-baba sa birlikte 41 36,0 Anne ölü- baba sa 7 6,1 Baba ölü- anne sa 23 20,2 Ayr -boflanm fl 43 37,7 (X 2 (3): p<0.01) Tablo 4 incelendi inde aile durumu de iflkeninin da l mlar aras nda anlaml bir farkl l k oldu u görülmektedir (X 2 (3): 30,14 p<0,01). Ergenleri64 ünün parçalanm fl aileye sahip oldu u dikkati çekmektedir. Tablo 5. Araflt rmaya dahil edilen çocuklar n göç durumlar na göre da l m ç Anadolu Bölgesi nden göç 3228,1 Do u Anadolu Bölgesi nden göç 3228,1 Güneydo u Anadolu Bölgesi nden göç 22 19,3 Akdeniz Bölgesi nden göç 14 12,3 Marmara Bölgesi nden göç 8 7,0 Do ma büyüme Ankara 6 5,3 (X 2 (5): 34,84 p<0,01) Tablo 5 de ergenlerin göç etme durumu de iflkeninin da- l m aras nda anlaml bir farkl l k oldu u görülmektedir (X 2 (5): 34,84 p<0,01). Suça kar flan ergenleri94,7 sinin Türkiye nin çeflitli bölgelerinden göç ile Ankara ya gelen çocuklar oldu u dikkati çekmektedir. Çocuklar n en fazla ç Anadolu, Do u Anadolu ve Güneydo u Anadolu Bölgesi nden göç ile Ankara ya geldi i göze çarpmaktad r. Tablo 6. Araflt rmaya dahil edilen çocuklar n suçu ifllerken yan nda bulunan kiflilere göre da l m Suçu yaln z iflleyen 13 11,4 Suçu aile üyeleri ile birlikte iflleyen 8 7,0 Suçu arkadafllar ile birlikte iflleyen 93 81,6 (X 2 (2): 119,74 p<0,01) Tablo 6 incelendi inde; ergenlerin suçu ifllerken yan nda bulunan kiflilere göre da l mlar aras nda anlaml bir farkl l k oldu u görülmektedir (X 2 (2): 119,74 p<0,01). Ergenlerin %7 sinin suçu aile üyeleriyle, %81,6 s n n ise arkadafllar yla birlikte iflledi i görülmektedir. Bunlara ek olarak araflt rmam za kat lan ergenleri69 unun üç ve fazla kardefli oldu u, 43 ünün kifliye karfl, %57 sinin ise mala karfl suç iflledi i, % 71,9 unun daha önce baflka suçlar nedeniyle güvenlik birimlerine getirildi i, %57,6 s n n okula devam etmedi i belirlenmifltir. Tart flma Onsekiz yafl na kadar birey çocuk olarak de erlendirilmekte ve çocuk suçlulu u konusundaki yasal düzenlemeler, tarihinde yürürlü e giren Çocuk Koruma Kanunu ve tarihinde yürürlü e giren Türk Ceza Kanunu nda yer almaktad r. Çocuk Koruma Kanunu nun 12. maddesinde; Suça sürüklenen çocu un ayn zamanda ak l hastas olmas halinde, Türk Ceza Kanunu nun 31. maddesinin birinci ve ikinci f kralar kapsam na giren çocuklar hakk nda, çocuklara özgü güvenlik tedbirleri uygulan r denilirken, Türk Ceza Kanunu nun 31. maddesinin birinci f kras nda Fiili iflledi i s rada on iki yafl n doldurmam fl olan çocuklar n ceza sorumlulu u yoktur, bu kifliler hakk nda, ceza kovuflturmas yap lamaz; ancak, çocuklara özgü güvenlik tedbirleri uygulanabilir, ikinci f kras nda Fiili iflledi i s rada 12 yafl n doldurmufl olup da 15 yafl n doldurmam fl olanlar n iflledi i fiilin hukuki anlam ve sonuçlar n alg layamamas veya davran fllar n yönlendirme yetene inin yeterince geliflmemifl olmas halinde ceza sorumlulu u yoktur, ancak bu kifliler hakk nda çocuklara özgü güvenlik tedbirlerine hükmolunur ifadesi yer almaktad r. 31. maddenin üçüncü f kras nda ise yafl aras ndaki çocuklar n iflledikleri suçlardaki ceza indirimi tan mlanmaktad r (18). Oniki yafl n bitirmifl olup da 15 yafl n bitirmemifl çocuklar n ruhsal ve fiziksel gelifliminin bu önemli evresinde ifl- Tablo 7. Araflt rmaya dahil edilen çocuklar n daha önce suç iflleme durumlar na göre da l m Hay r ilk suç iflleyiflim 3228,1 Evet 1-5 kez suça kar flt m 40 35,1 Evet 6+ suça kar flt m 4236,8 (X 2 (2): 1,42 p>0,05)

4 Türk Ped Arfl 2007; 42: Ergen suçlulu unda kiflisel-ailesel özellikler 159 ledi i suçlar nedeniyle ceza sorumlulu unun de erlendirilmesi özel bir dikkat gerektirmektedir. Çal flmam zda suça kar flan ergenlerin yafllar artt kça, say lar ndaki art fl dikkati çekmektedir. Bu durum ebeveyn denetiminin giderek azalmas, ergenlerin arkadafllar yla daha yak n bir iliflki içine girmesi, arkadafl çevresinin daha fazla önem kazanmas, çevreye kendini kabul ettirme gereksinimi, çevrenin daha küçük yafl grubuna gösterdi i hoflgörüyü bu gruba göstermemesi gibi nedenleri akla getirmektedir. Literatür incelendi inde farkl y llarda yap lan birçok çal flmada çocuk suçlulu unda yaflla birlikte art fl oldu una dikkat çeken ve ergenlik döneminin önemini vurgulayan pek çok araflt rma bulgusu vard r (19-26). Çal flmam zda suça kar flan ergenler aras nda erkeklerin fazlal dikkati çekmektedir. Toplumumuzun sosyal yap s n n k z ve erkek çocuklar farkl yetifltirmeyi beraberinde getirmesi ve bu ba lamda erkek ergenlerin, aile içinde ve ev d fl nda daha serbest olabilmeleri ve çeflitli akran gruplar na kat l p, onlardan olumsuz etkilenmeleri, erkeklerin daha fazla suça kar flmalar na neden olabilmektedir. Literatürde erkek ergenlerin k zlara göre daha fazla suça kar flt na dair bulgular vard r (20, 25-29). Çal flmam zda hem anne, hem de baba e itim düzeyi yükseldikçe ergenlerin suça kar flma oranlar n n azald dikkati çekmektedir. Birey yaflam n n en önemli y llar n evde, annebabas ve kardeflleriyle birlikte geçirir. Kiflili inin önemli bir bölümü de ailesiyle birlikte oldu u süre içinde oluflur. Bireylerin kendilerine özgü gibi gördükleri birçok tutum, düflünce ve de- erleri ailenin ve yak n çevrenin etkileri sonucunda oluflur. Duygular n yaflanmas ve ifade edilmesi de ço unlukla ailede ö renilir. nsanlar, sald rgan e ilimlere sahip olarak dünyaya gelirler ve bu tepkileri nas l ifade edeceklerini de aile ortam nda ö renirler. Çocuklar di er birçok davran fl gibi anne-babas n n öfkeli ve sald rgan davran fllar n örnek alarak benzemeye çal fl rlar. Ayr ca, anne- baban n sergiledi i yetkeli (otoriter) ve kat tutum da çocu un suça kar flmas üzerinde etkili olabilir. Bulgular m z anne ve babalar n e itimlerindeki art fl ile kazand klar deneyim ve bak fl aç s n n, olumlu çocuk yetifltirme konusundaki tutum ve davran fllar n etkiledi ini düflündürmektedir. E itimli anne ve babalar n her türlü sorunla bafl etmede çocuklar na daha olumlu yaklafl mda bulunmas n ö rettikleri akla gelmektedir. Çal flmam za kat lan ergenlerin ço unun parçalanm fl ailelerden geldi i dikkat çekmektedir. Ölüm ya da boflanma sebebiyle; parçalanm fl aile deneyimi, çocuklar n toplumsallaflma sürecini kesintiye u rat r. Bu da hatal ve eksik sosyalleflmeye yol açabilir. Bu çocuklar çevrelerine uyum sa lamada ve insanlarla iletiflim kurmada zorluklar yaflayabilirler. Bu durum anne ya da baba yoksunu olan ergenlerde, birçok ruhsal bozuklu un ortaya ç kmas na neden olabilir. Anne yoksunlu- u yaflayan ergenler; iliflki kurdu u insanlar kaybetme korkusu içerisindedirler ve kendisine yap lan her engellemeye karfl afl r hassast rlar. Bu durum ergenin arkadafllar na uyumunu güçlefltirebilir. Baba yoksunu olan ergenler ise kendine güvensizdir. Akranlar ile iliflkilerinde zorlan rlar ve çeflitli sosyal uyum sorunlar yaflayabilirler (30-32). Tüm bu durumlar ergenlerin daha fazla suça kar flmas na neden olabilir. Çal flmam zda suça kar flan ergenlerin ço unun iç göç ile Ankara ya gelen ergenler olmas dikkat çekicidir. Göç olay sonras nda yaflanan kültür çat flmas en çok genç kuflaklar etkilemektedir. Kent yaflam na haz r olmayan ergenler bir yandan da d flar dan göç edenlere karfl kentlilerin önyarg lar yüzünden soyutlanmaktad r. Bu soyutlanma akran iliflkilerine de yans yabilmekte, bu kültürel uyumsuzluklara tepki olarak kendini kan tlama, kentli yafl tlar na özenme ve yetkeye (otoriteye) bafl kald rma gibi etkenler özellikle ergenleri suça yöneltebilmektedir. Göçlerin ve gecekondulaflman n büyük flehirlerde sosyal gerilimlere, sosyal gruplar aras çat flmalara, sonuç olarak ergen suçlar n n özellikle mala yönelik suçlar n artmas na neden oldu u belirtilmektedir (1, 33, 34). Ailenin kalabal k olmas, ergeni do rudan ve dolayl olarak etkileyebilir. Çocuk say s n n fazla oldu u ailelerde sosyoekonomik düzey düflmekte, çocuklara yap lan yat r m azalmakta, buna ba l olarak çocuklar n e itim düzeyi düflmektedir. Bu durum aile üyelerinin gelir getirme zorunlulu unu da beraberinde getirebilmektedir. Yafl tlar okula devam ederken, çal flmak zorunda kalan ergenler hiçbir zaman duygusal ya da biliflsel yönden tam ve sa l kl olarak geliflemezler. Çünkü, ço- unlukla, kendilerinden çok daha büyüklerin yan nda, aile denetiminden uzak, alkol, uyuflturucu, sigara, küfür, kötüye kullan lma ya da suç gibi olumsuz davran fllara aç k ve korumas zd rlar. fl imkan bulamad nda ise ergen h rs zl k, gasp gibi suçlara kar flabilmektedir (35). Kardefl say s n n fazla olmas, ailenin sosyo-ekonomik düzeyini, çocuklarla ilgilenme düzeyini, ailenin çocu a sa lad e itim f rsatlar n ve çocuklar n akademik baflar lar n olumsuz olarak etkileyebilir. Ayr ca anne babalar ile çocuklar aras nda daha fazla çat flma yaflanmas na ve belki de ailede daha fazla fiziksel cezalara baflvurulmas na neden olabilir. Az ilgi gördü ünü zanneden çocu- un, aile içinde ikinci planda kald n, kendisine karfl ilgisiz davran ld n, kabul edilmedi ini fark etti i anda kendini fark ettirmek için yanl fl yollara baflvurmas na, arkadafl grubunda uyum ve davran fl sorunlar yaflamas na ve suça kar flmas na neden olabilmektedir (36, 37). Okulun çocu a, sosyalleflme, akran grubuyla etkileflim kurma, özdeflim kurabilece i örneklerle karfl laflma, meslek ö renme, toplum içinde yaflaman n genel kural ve gereklerini ö renme, toplumun huzur ve dinginli i için konulmufl kurallar n bozulmamas gerekti ini ö renme gibi bir çok katk lar vard r (13). Çal flmam za kat lan suça kar flan ergenlerin yar dan fazlas okula devam etmemektedir ve bunlar n bir k sm da hayat nda hiç okula gitmeyen ergenlerdir. E itim kurumlar ndan uzak kalma, bu ergenlerin baflar s n, geliflimini, çevresine uyumunu ve ruh sa l n olumsuz yönde etkileyebilir ve özellikle okula devam etmeyen ergenler, akranlar yla daha fazla zaman geçirebilir ve e itimleri yar m kald için; e itimle kazan lan olumlu davran fl özelliklerini yeterince kazanamaz ve suça kar flmaya daha aç k olabilirler. Ergenlik döneminde gençler ebeveynlerinden uzaklaflmaya ve akranlar yla daha fazla zaman geçirmeye bafllarlar ve akran gruplar n n etkisi ebeveyn etkisinin önüne geçer. Ergenin bir grup taraf ndan kabul görmesi; onun kimli ini bulabilmesinde, toplumda yer edinebilmesinde geçirece i aflamalar için gereklidir. Bu nedenle birlikte bulunulan akran

5 160 Ergen suçlulu unda kiflisel-ailesel özellikler Türk Ped Arfl 2007; 42: gruplar n n özellikleri, ergenin davran fllar n n yönünü belirlemesi aç s ndan önemlidir. Ergenlerin akranlar taraf ndan sürekli duygusal veya ruhsal sa l n tehlikeye sokacak biçimde afl r sözel tehditlere u ramalar, alay edilmeleri, küçük düflürücü elefltiriler ve yorumlar; bireyin kendisine yönelik alg - s n n ve de erlendirmelerinin olumsuz olmas na (38-40) neden olaca için ergen kendini ispat çabas yla suça kar flabilmektedir. Bununla birlikte özellikle tekrarlayan suçlarda ergenler; kendilerine olumsuz bak lmas gibi nedenlerle kendilerine sayg lar n n tehdit alt nda oldu unu düflünebilir ve akranlar yla birleflerek koruyucu bir sosyal düzen gelifltirebilirler. Oluflturulan bu sosyal düzen ergenlerin daha fazla suça kar flmalar na neden olabilir. Mala karfl ifllenen suçlar, son y llarda ülkemizde büyük bir h zla artmaktad r. Çal flmam za kat lan ergenlerin ço unun mala karfl suç iflledi i dikkati çekmektedir. Ülkemizde mala karfl ifllenen suçlarda birinci s rada h rs zl k, daha sonra gasp, kapkaç ve yankesicilik yer almaktad r. Mala karfl suçlar n en fazla ifllendi i yerler kalabal k kent merkezleridir. Bu tür suçlar n en önemli özelli i suçun planl ya da plans z birlikte ifllenmesidir. Bu tür suçlar n artmas nda ülkenin içinde bulundu u ekonomik koflullar etkili olabilir. Bununla birlikte çete dedi imiz kendi içinde ast-üst yap s na sahip, organize suç gruplar bu suç türünde yayg nd r. Mala karfl ifllenen suçlarda ekonomik zorluklar ve ihtiyaçlar karfl lamak kadar, heyecan aray fl da önemlidir. Çal flmam zda ergenleri71,9 unun birden fazla suça kar flmas dikkati çekmektedir. Bu durum baz ergenlerin suçu meslek olarak alg lamas n akla getirmektedir. Bununla birlikte özellikle bir kez suç davran fl olufltuktan sonra ergenler etiketlenme nedeniyle kendilerine sayg lar n n tehdit alt nda oldu unu düflünebilir ve akranlar yla birleflerek koruyucu bir sosyal sistem gelifltirebilir ve bu flekilde de kendilerine olan sayg lar n yükseltebilirler. Dolay s yla ergenlerin benlik sayg - lar n sürekli yükseltme e iliminde olduklar ; bunu suç davran fl göstererek veya kendi aralar nda bir sosyal düzen gelifltirerek gerçeklefltirdikleri düflünülebilir. Sonuç ve öneriler Çocuk suçlulu unu kiflisel bir olgu olarak ele almak yerine, toplumsal yönlerine de inmek çok önemlidir. Baz çocuklar suç say labilecek etkinlikleri grubun kurallar na uymak amac yla iflleyebilmektedir. Çocuk suçlar n önleme çal flmalar nda baflar, suçlular n bireysel de il grup davran fllar yla iliflkili olarak düflünülmesine ba l d r. Ülkemizde son y llarda artan çocuk suçlulu u olgular nda uzman çetelerin yer almaya bafllamas konunun genifl çapl düflünülmesi gerekti ini göstermektedir. Çocuk merkezli suç önleme programlar n n oluflturulmas için kamu yat r m yap lmal, sivil toplum kurulufllar n n deste i al nmal d r. Çocu un sosyalizasyonunda aile kadar önemli bir yere sahip olan kitle iletiflim araçlar nda fliddet özendirilmemelidir. ç göçlerin nedenleri araflt r lmal, göçe neden olan koflullar iyilefltirilmeye çal fl lmal ve böylece büyük flehirlerin göç almas yavafllat lmal d r. Suç davran fllar aç s ndan ergenler daha büyük bir risk tafl maktad rlar. Bu nedenle ergenlerin sosyal becerileri, iletiflim becerileri ve öfke kontrolü konusunda kendilerini gelifltirebilecekleri etkinlikler düzenlenebilir, okullarda resim, spor, müzik, tiyatro gibi etkinlikler arac l yla ö rencilerin olumlu arkadafl iliflkileri gelifltirmesi desteklenebilir. Teflekkür Ankara Çocuk fiube Cumhuriyet Savc s Sn. Cengiz Köksal a çal flmam z s ras nda göstermifl oldu u yard m ve anlay fl nedeniyle çok teflekkür ederiz. Kaynaklar 1. Gültekin G, Baran G. The self- perception of delinquent children in Turkey. Pakistan Journal of Social Sciences 2007; 4: Balkaya A., Ceyhan E. Lise ö rencilerinin suç davran fl düzeylerinin baz kiflisel ve ailesel nitelikler bak m ndan incelenmesi. Aile ve Toplum Dergisi 2007; 3: K l çç Y yafl ö rencilerinin geliflimsel güçleri ve kiflilik geliflimini kolaylaflt rma. çinde: Kuzgun Y (ed). lkö retimde rehberlik. Ankara: Nobel Yay n Da t m, 2003: Gültekin AG. Suça kar flan yafl grubundaki çocuklarda akran istismar ve kendilik alg s n n karfl laflt rmal olarak incelenmesi. Doktora tezi, Ankara Üniversitesi, Delikara E. Ergenlerin akran iliflkileri ile suç kabul edilen davran fllar aras ndaki iliflkinin incelenmesi. 1. Ulusal Çocuk ve Suç: Nedenler ve Önleme Çal flmalar Sempozyumu, Tisamat Bas m Sanayi, 2001: Baflar F. Ankara Kalaba Islah Evi nde kalan yafl grubu ergenlerin suça yönelmelerinde ailenin etkisi üzerine karfl laflt rmal bir araflt rma. Yüksek lisans tezi (bas lmam fl). Ankara Üniversitesi, 1992: Cottle C, Ria, JL, Kirk H. The prediction of criminal recidivism in juveniles: a meta-analysis. Crim Justice Behav 2001: 28: Zimmerman G. Delinquency an male adoles-cents: The role of alexithymia and family structure. J Adolesc 2006: 29: Özen fi, Ayd n E, Oto R, T raflç,y, Gören S. Juvenile delinquency in a developing country: A province example in Turkey. International. Int J Law Psychiatry 2005: 28: Ardelt M, Laurie D. Parents, siblings, and peers: close social relationships and adolescent deviance. J Early Adolesc 2002: 22: Sim H. Relationship of daily hassles and social support to depression and antisocial behavior among early adolescents. Journal of Youth & Adolescence 2000: 29: K r msoy E. Adalet Bakanl n n gözetimi alt nda bulunan ergenler ile liseli ergenlerin alg lad klar duygusal istismar n ve benlik sayg lar n n karfl laflt r lmal olarak incelenmesi. 3. Ulusal Çocuk ve Suç: Bak m, Gözetme ve E itim Sempozyumu. Yorum Matbaac l k, 2003: Ulu tekin S. Hükümlü çocuk ve yeniden toplumsallaflma. 1. Bas m, Ankara: Bizim Büro Yay nevi, 1991: çli TG. Kriminoloji. Ankara: Bizim Büro Bas mevi, 1994: Cottle C, Ria JL., Kirk H. The prediction of criminal recidivism in juveniles a meta-analysis. Criminal Justice and Behavior 2001: 28: Miner MH., Munns R. Isolation and normlessness: attitudinal comparisons of nonde-linquents. Int J Offender The Comp Criminol 2005: 49: Büyüköztürk fi. Veri analizi el kitab. Ankara: Pegem Yay mc l k 2002: Anayasa-TCK-CMK- nfaz Kanunu. Ankara: Seçkin Yay nc l k 2005: 99, Çoltu A, Hanc H, Ege B, Demirçin S y llar aras nda Bursa'da farik-mümeyyizlik muayenesine gönderilen çocuklar n demografik özellikleri. 7.Ulusal Adli T p Günleri. Antalya. Dilek Ofset stanbul, 1993; 51-8.

6 Türk Ped Arfl 2007; 42: Ergen suçlulu unda kiflisel-ailesel özellikler Hanc H, Ege B. zmir'de suç iflleyen çocuklar n sosyolojik özellikleri. Adli T p Dergisi 1993: 9: Gürp nar S, Hanc H, Aktafl EÖ, Gündüz M, Yücel S. Trabzon'da çocuk suçlulu u. Karadeniz T p Dergisi 1994; 7: Özkara E, Katk c U, Hanc H, Özkök MS, Aktafl EÖ, Ild z E. Sivas'ta çocuk suçlulu u. Cumhuriyet Üniversitesi T p Fakültesi Dergisi 1995: 17: Karagöz YM, Demircin S. Antalya'da çocuk suçlulu u. Akdeniz Üniversitesi T p Fakültesi Dergisi 1996; 13: Günay Y. Çocuk suçlulu u: demografik veriler. Çal flma Ortam Dergisi 1998; 37: Oto R, Özen fi, T raflç Y. Çocuklarda suç davran fllar, farik mümeyyizlik ve sosyo demografik özellikler. 2. Ulusal Çocuk ve Suç Sempozyumu: Yarg Öncesi ve Yarg lama Süreci. Ankara: Kuban Matbaas, 2002: Ayd n B, Turla A, Kocakaya M, Kararslan B. Samsun da suç iflledi i iddias ile Emniyet Müdürlü ü ne gelen/getirilen çocuklar. Adli Psikiyatri Dergisi 2004: 1: Rantakillio P, Myhrman A, Koiranen M. Juvenile offender, with special reference to sex differences. Soc Psychiatry Psychiatr Epidemiol 1995: 30: Farrington DP, Loeber R. Epidemiology of juvenile violence. Child Adolesc Psychiatr Clin N Am 2000: 9: Dülger HE, Hanc H, Ertürk S, Coflkunal H y llar aras nda suç iflledikleri iddias yla elaz da farik-i mümeyyizlik muayenesi için gönderilen çocuklar n demografik özellikleri. Adli T p Dergisi 1992: 8 : Aktafl Y. Baba yoksunlu unun çocu un geliflimi üzerine etkileri. 9. Ya-Pa Okul Öncesi E itim ve Yayg nlaflt r lmas Semineri. stanbul: Ya-Pa yay nlar, 1993: Güngörmüfl O. Baba-çocuk iliflkisi. Ana-Baba Okulu. 1. Bas m. stanbul: Remzi Kitabevi, 2001: Dizman H., Gültekin G., Cantürk G. Aile iliflkilerinin çocuk suçlulu una etkisi. Adli Psikiyatri Dergisi 2005: 2: Hanc H, Ege B, Demirçin S, Coflkunol H, Ertürk S, Yemiflcigil A. Göçlerin zmir ilindeki çocuk suçlar na etkisi. Ege T p Dergisi 1993: 32: Hanc H, Aktafl EÖ, Akçiçek E. ç göçlerin çocuk suçlulu una etkisi. E itim Dergisi, Ege Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Yay n 1996: 1: Özyan k A. Sokakta çal flan çocuklar sorunu, Ankara sokaklar nda çal flan çocuklar projesi. Emniyet Genel Müdürlü ü Yay nlar, Ankara, 1994: Aral N. Fiziksel istismar ve çocuk. 1. Bas m. Ankara: Tek fl k Yay nc l k, 1997: Dizman H. Anne-babas ile yaflayan ve anne yoksunu olan çocuklar n sald rganl k e ilimlerinin incelenmesi. Yüksek lisans tezi (yay nlanmam fl). Ankara Üniversitesi, 2003: Dubonoski RA, Inaba M, Gerkewicz K. Corporal punishment in schools: myths, problems and alternatives. Child Abuse Negl 1983: 7: Tafldelen N. Examination of the effects of perceived psychological maltreatment of mothers on adolescent's self concept, emotional and behavioral problems, and academic achievement. Yüksek lisans tezi (yay nlanmam fl). Bo aziçi Üniversitesi, 1995: Fantuzzo J, Brouch R, Beriama A, Atkins M, Marcus S. Domestic violence and children: prevalence and risk in five major U.S. cities. Child Adolesencent Psychiatry 1997: 36:

Merkezi Sterilizasyon Ünitesinde Hizmet çi E itim Uygulamalar

Merkezi Sterilizasyon Ünitesinde Hizmet çi E itim Uygulamalar Merkezi Sterilizasyon Ünitesinde Hizmet çi E itim Uygulamalar Hmfl. Sevgili GÜREL Emekli, Ac badem Sa l k Grubu Ac badem Hastanesi, Merkezi Sterilizasyon Ünitesi, STANBUL e-posta: sgurkan@asg.com.tr H

Detaylı

önce çocuklar Türkiye için Önce Çocuklar önemlidir

önce çocuklar Türkiye için Önce Çocuklar önemlidir önce çocuklar Türkiye için Önce Çocuklar önemlidir 2002 May s ay nda yap lan Birleflmifl Milletler Çocuk Özel Oturumu öncesinde tüm dünyada gerçeklefltirilen Çocuklar çin Evet Deyin kampanyas na Türkiye

Detaylı

YÖNTEM 1.1. ÖRNEKLEM. 1.1.1. Örneklem plan. 1.1.2. l seçim ölçütleri

YÖNTEM 1.1. ÖRNEKLEM. 1.1.1. Örneklem plan. 1.1.2. l seçim ölçütleri BÖLÜM 1 YÖNTEM Bu çal flma 11, 13 ve 15 yafllar ndaki gençlerin sa l k durumlar ve sa l k davran fllar n saptamay hedefleyen, kesitsel tan mlay c ve çok uluslu Health Behavior in School Aged Children,

Detaylı

Ders 3: SORUN ANAL Z. Sorun analizi nedir? Sorun analizinin yöntemi. Sorun analizinin ana ad mlar. Sorun A ac

Ders 3: SORUN ANAL Z. Sorun analizi nedir? Sorun analizinin yöntemi. Sorun analizinin ana ad mlar. Sorun A ac Ders 3: SORUN ANAL Z Sorun analizi nedir? Sorun analizi, toplumda varolan bir sorunu temel sorun olarak ele al r ve bu sorun çevresinde yer alan tüm olumsuzluklar ortaya ç karmaya çal fl r. Temel sorunun

Detaylı

Yrd. Doç. Dr. Olcay Bige AŞKUN. İşletme Yönetimi Öğretim ve Eğitiminde Örnek Olaylar ile Yazınsal Kurguları

Yrd. Doç. Dr. Olcay Bige AŞKUN. İşletme Yönetimi Öğretim ve Eğitiminde Örnek Olaylar ile Yazınsal Kurguları I Yrd. Doç. Dr. Olcay Bige AŞKUN İşletme Yönetimi Öğretim ve Eğitiminde Örnek Olaylar ile Yazınsal Kurguları II Yay n No : 2056 Hukuk Dizisi : 289 1. Bas Kas m 2008 - STANBUL ISBN 978-975 - 295-953 - 8

Detaylı

Animasyon Tabanl Uygulamalar n Yeri ve Önemi

Animasyon Tabanl Uygulamalar n Yeri ve Önemi Otomasyon Sistemleri E itiminde Animasyon Tabanl Uygulamalar n Yeri ve Önemi Murat Ayaz Kocaeli Üniversitesi Teknik E itim Fakültesi, Elektrik E itimi Koray Erhan Kocaeli Üniversitesi, Teknoloji Fakültesi,

Detaylı

MESLEK MENSUPLARI AÇISINDAN TÜRK YE DENET M STANDARTLARININ DE ERLEND R LMES

MESLEK MENSUPLARI AÇISINDAN TÜRK YE DENET M STANDARTLARININ DE ERLEND R LMES MESLEK MENSUPLARI AÇISINDAN TÜRK YE DENET M STANDARTLARININ DE ERLEND R LMES Ahmet AKIN / TÜRMOB Yönetim Kurulu Üyesi 387 388 Genel Oturum III - Meslek Mensuplar Aç s ndan Türkiye Denetim Standartlar n

Detaylı

Hart Walker, gövde deste i ve dengeli tekerlek sistemi sayesinde, geliflim düzeyi uygun olan çocuklar n, eller serbest flekilde yürümesini sa lar.

Hart Walker, gövde deste i ve dengeli tekerlek sistemi sayesinde, geliflim düzeyi uygun olan çocuklar n, eller serbest flekilde yürümesini sa lar. Cerebral palsi gibi hareket ve postüral kontrol bozukluklar na yol açan hastal klar olan çocuklar, hastal klar n n derecesine ba l olarak yürüme güçlü ü çekmekte veya hiç yürüyememektedir. Hart Walker,

Detaylı

9. Uluslararas Ceza Hukuku Kongresi (Lahey, 23-30 A ustos 1964)

9. Uluslararas Ceza Hukuku Kongresi (Lahey, 23-30 A ustos 1964) 9. Uluslararas Ceza Hukuku Kongresi (Lahey, 23-30 A ustos 1964) Çeviren Av. Aysun Dalk l ç * Konular: 1. Tekerrür ve birden fazla suç ifllenmesi d fl ndaki a rlat c nedenler 2. Aileye ve cinsel dokunulmazl

Detaylı

Parçalanm fl Aile ve Gençlerde Sapm fl Davran fllar: Lise Son S n f Gençli i Örne i

Parçalanm fl Aile ve Gençlerde Sapm fl Davran fllar: Lise Son S n f Gençli i Örne i Hacettepe Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Dergisi 2005 / Cilt : 22 / Say : 2 / ss. 61-66 Parçalanm fl Aile ve Gençlerde Sapm fl Davran fllar: Lise Son S n f Gençli i Örne i Demet ULUSOY*, Nilüfer ÖZCAN

Detaylı

TÜRK YE DE A LE Ç fi DDET Ülke Çap nda Kriminolojik-Viktimolojik Alan Araflt rmas ve De erlendirmeler

TÜRK YE DE A LE Ç fi DDET Ülke Çap nda Kriminolojik-Viktimolojik Alan Araflt rmas ve De erlendirmeler 1 TÜRK YE DE A LE Ç fi DDET Ülke Çap nda Kriminolojik-Viktimolojik Alan Araflt rmas ve De erlendirmeler stanbul Üniversitesi Hukuk Fakültesi Ceza Hukuku ve Kriminoloji Araflt rma ve Uygulama Merkezi 2003

Detaylı

202 Türk ve Afrikal Sivil Toplum Kurulufllar / Turkish and African Civil Society Organizations

202 Türk ve Afrikal Sivil Toplum Kurulufllar / Turkish and African Civil Society Organizations 201 B RLEfiM fi M LLETLER ÇOCUKLARA YARDIM FONU (UNICEF) Ertan KARABIYIK UNICEF Türkiye Türkiye Temsilcili i E itim Bölümünün Çal flmalar Türkiye nin E itimle lgili Temel Göstergeleri Okul Öncesi E itim

Detaylı

Araflt rma modelinin oluflturulmas. Veri toplama

Araflt rma modelinin oluflturulmas. Veri toplama 21 G R fi Araflt rman n amac na ba l olarak araflt rmac ayr ayr nicel veya nitel yöntemi kullanabilece i gibi her iki yöntemi bir arada kullanarak da araflt rmas n planlar. Her iki yöntemin planlama aflamas

Detaylı

HEMŞİRE İNSANGÜCÜNÜN YETİŞTİRİLMESİ VE GELİŞTİRİLMESİ

HEMŞİRE İNSANGÜCÜNÜN YETİŞTİRİLMESİ VE GELİŞTİRİLMESİ HEMŞİRE İNSANGÜCÜNÜN YETİŞTİRİLMESİ VE GELİŞTİRİLMESİ Doç. Dr. Ülkü TATAR BAYKAL İÜ Florence Nightingale Hemşirelik Fakültesi Hemşirelikte Yönetim Anabilim Dalı ve Yönetici Hemşireler Derneği Yönetim Kurulu

Detaylı

EVOK Güvenlik in hedefi daima bu kalite ve standartlarda hizmet sunmakt r. Hasan ERDEM R. Mustafa AL KOÇ. Yönetim Kurulu Baflkan.

EVOK Güvenlik in hedefi daima bu kalite ve standartlarda hizmet sunmakt r. Hasan ERDEM R. Mustafa AL KOÇ. Yönetim Kurulu Baflkan. EVOK Güvenlik, ülkemizde büyük ihtiyaç duyulan güvenlik hizmetlerine kalite getirmek amac yla Mustafa Alikoç yönetiminde profesyonel bir ekip taraf ndan kurulmufltur. Güvenlik sektöründeki 10 y ll k bilgi,

Detaylı

Lima Bildirgesi AKADEM K ÖZGÜRLÜK VE YÜKSEK Ö RET M KURUMLARININ ÖZERKL

Lima Bildirgesi AKADEM K ÖZGÜRLÜK VE YÜKSEK Ö RET M KURUMLARININ ÖZERKL D ü n y a Ü n i v e r s i t e l e r S e r v i s i Lima Bildirgesi AKADEM K ÖZGÜRLÜK VE YÜKSEK Ö RET M KURUMLARININ ÖZERKL BAfiLANGIÇ nsan Haklar Evrensel Beyannamesinin 40. y ldönümünde 6-10 Eylül tarihleri

Detaylı

STRATEJ K V ZYON BELGES

STRATEJ K V ZYON BELGES STRATEJ K V ZYON BELGES BEYAZ K TAP S UNUfi Sivil toplum; demokrasi, insan haklar ve hukuk devleti kavramlar n n yerleflmesiyle ilgili taleplerden ekonomiyle ilgili endiflelere kadar sosyal yaflama dair

Detaylı

Genel Yay n S ra No: 178 2010/20. Yay na Haz rlayan: Av. Celal Ülgen / Av. Coflkun Ongun

Genel Yay n S ra No: 178 2010/20. Yay na Haz rlayan: Av. Celal Ülgen / Av. Coflkun Ongun Genel Yay n S ra No: 178 2010/20 ISBN No: 978-605-5614-56-0 Yay na Haz rlayan: Av. Celal Ülgen / Av. Coflkun Ongun Tasar m / Uygulama Referans Medya ve Reklam Hiz. Ltd. Tel: +90.212 347 32 47 e-mail: info@referansajans.com

Detaylı

Uygulama Önerisi 1110-2: ç Denetim Yöneticisi- Hiyerarflik liflkiler

Uygulama Önerisi 1110-2: ç Denetim Yöneticisi- Hiyerarflik liflkiler Uygulama Önerileri 59 Uygulama Önerisi 1110-2: ç Denetim Yöneticisi- Hiyerarflik liflkiler Uluslararas ç Denetim Meslekî Uygulama Standartlar ndan Standart 1110 un Yorumu lgili Standart 1110 Kurum çi Ba

Detaylı

S STEM VE SÜREÇ DENET M NDE KARfiILAfiILAN SORUNLAR VE ÇÖZÜM ÖNER LER

S STEM VE SÜREÇ DENET M NDE KARfiILAfiILAN SORUNLAR VE ÇÖZÜM ÖNER LER S STEM VE SÜREÇ DENET M NDE KARfiILAfiILAN SORUNLAR VE ÇÖZÜM ÖNER LER Erol LENGERL / Akis Ba ms z Denetim ve SMMM A.fi. 473 474 2. Salon - Paralel Oturum VIII - Sistem ve Süreç Denetiminde Karfl lafl lan

Detaylı

İlkadım Birey Tanıma Envanteri

İlkadım Birey Tanıma Envanteri İlkadım Birey Tanıma Envanteri İLKADIM Birey Tanıma Envanteri; Birey tanıma teknikleri kapsamında hazırlanmıştır. İlkokul 3. ve 4. sınıf ve Ortaokul 5.6.7.8.sınıf, ile Lise Haz.9.10.11. ve 12.sınıf aralığındaki

Detaylı

Anne baba olmaya. Evde Pedagog. ile haz rlan n

Anne baba olmaya. Evde Pedagog. ile haz rlan n Anne baba olmaya Evde Pedagog ile haz rlan n Bebek bekliyorsunuz ve çok yo un duygular içindesiniz. Bebe inizin geliflimini en iyi flekilde sa lamak istiyorsunuz. flte tam bu durumdaki anne baba adaylar

Detaylı

OYUNCU SAYISI Oyun bir çocuk taraf ndan oynanabilece i gibi, farkl yafl gruplar nda 2-6 çocuk ile de oynanabilir.

OYUNCU SAYISI Oyun bir çocuk taraf ndan oynanabilece i gibi, farkl yafl gruplar nda 2-6 çocuk ile de oynanabilir. OYUNCA IN ADI Akl nda Tut YAfi GRUBU 4-6 yafl OYUNCU SAYISI Oyun bir çocuk taraf ndan oynanabilece i gibi, farkl yafl gruplar nda 2-6 çocuk ile de oynanabilir. GENEL KURALLAR Çocuklar n görsel belle inin

Detaylı

Uluslararası Durum. rkiye nin Dikkate Alması Gereken. Prof.Dr.Giray. .Giray Berberoğlu Orta Doğu u Teknik Üniversitesi

Uluslararası Durum. rkiye nin Dikkate Alması Gereken. Prof.Dr.Giray. .Giray Berberoğlu Orta Doğu u Teknik Üniversitesi Uluslararası Durum Belirleme Çalışmaları Kapsamında TürkiyeT rkiye nin Dikkate Alması Gereken Sonuçlar Prof.Dr.Giray.Giray Berberoğlu Orta Doğu u Teknik Üniversitesi Eğitim Fakültesi Türkiye nin Katıld

Detaylı

Mehmet TOMBAKO LU* * Hacettepe Üniversitesi, Nükleer Enerji Mühendisli i Bölümü

Mehmet TOMBAKO LU* * Hacettepe Üniversitesi, Nükleer Enerji Mühendisli i Bölümü Nükleer Santrallerde Enerji Üretimi ve Personel E itimi Mehmet TOMBAKO LU* Girifl Sürdürülebilir kalk nman n temel bileflenlerinden en önemlisinin enerji oldu unu söylemek abart l olmaz kan s nday m. Küreselleflen

Detaylı

ELLE SÜT SAĞIM FAALİYETİNİN KADINLARIN HAYATINDAKİ YERİ ARAŞTIRMA SONUÇLARI ANALİZ RAPORU

ELLE SÜT SAĞIM FAALİYETİNİN KADINLARIN HAYATINDAKİ YERİ ARAŞTIRMA SONUÇLARI ANALİZ RAPORU ELLE SÜT SAĞIM FAALİYETİNİN KADINLARIN HAYATINDAKİ YERİ ARAŞTIRMA SONUÇLARI ANALİZ RAPORU Hazırlayan Sosyolog Kenan TURAN Veteriner Hekimi Volkan İSKENDER Ağustos-Eylül 2015 İÇİNDEKİLER Araştırma Konusu

Detaylı

GEKA NİHAİ RAPOR TEKNİK BÖLÜM. 1. Açıklama

GEKA NİHAİ RAPOR TEKNİK BÖLÜM. 1. Açıklama GEKA NİHAİ RAPOR TEKNİK BÖLÜM 1. Açıklama 1.1.Proje Ortaklarının Adları: Uzman Klinik Psikolog Özge Yaren YAVUZ ERDAN, Uzman Klinik Psikolog Elvan DEMİRBAĞ, Uzman Klinik Psikolog Nilay KONDUZ 1.2.Nihai

Detaylı

DEĞERLENDİRME NOTU: Mehmet Buğra AHLATCI Mevlana Kalkınma Ajansı, Araştırma Etüt ve Planlama Birimi Uzmanı, Sosyolog

DEĞERLENDİRME NOTU: Mehmet Buğra AHLATCI Mevlana Kalkınma Ajansı, Araştırma Etüt ve Planlama Birimi Uzmanı, Sosyolog DEĞERLENDİRME NOTU: Mehmet Buğra AHLATCI Mevlana Kalkınma Ajansı, Araştırma Etüt ve Planlama Birimi Uzmanı, Sosyolog KONYA KARAMAN BÖLGESİ BOŞANMA ANALİZİ 22.07.2014 Tarihsel sürece bakıldığında kalkınma,

Detaylı

Veri Toplama Yöntemleri. Prof.Dr.Besti Üstün

Veri Toplama Yöntemleri. Prof.Dr.Besti Üstün Veri Toplama Yöntemleri Prof.Dr.Besti Üstün 1 VERİ (DATA) Belirli amaçlar için toplanan bilgilere veri denir. Araştırmacının belirlediği probleme en uygun çözümü bulabilmesi uygun veri toplama yöntemi

Detaylı

DR. NA L YILMAZ. Kastamonulular Örne i

DR. NA L YILMAZ. Kastamonulular Örne i I DR. NA L YILMAZ HEMfiEHR K ML Kastamonulular Örne i II Yay n No : 2039 Sosyoloji : 1 1. Bas - Ekim 2008 - STANBUL ISBN 978-975 - 295-936 - 1 Copyright Bu kitab n Türkiye deki yay n haklar BETA Bas m

Detaylı

MADEN HUKUKU İLE İLGİLİ İDARİ YARGI KARARLARI VE MEVZUAT

MADEN HUKUKU İLE İLGİLİ İDARİ YARGI KARARLARI VE MEVZUAT I MADEN HUKUKU İLE İLGİLİ İDARİ YARGI KARARLARI VE MEVZUAT HARUN HAKAN BAŞ Ankara 2009 II Yay n No : 2195 Hukuk Dizisi : 1031 1. Bas Eylül 2009 - STANBUL ISBN 978-605 - 377-113 - 5 Copyright Bu kitab n

Detaylı

YETİŞKİNLER DİN EĞİTİMİ Akdeniz Müftülüğü

YETİŞKİNLER DİN EĞİTİMİ Akdeniz Müftülüğü YETİŞKİNLER DİN EĞİTİMİ Akdeniz Müftülüğü YETİŞKİNLER DİN EĞİTİMİNİN TANIMI Yetişkinler din eğitimi kavramını tanımlayabilmek için önce yetişkinler eğitimini tanımlayalım. En çok kullanılan ifade ile yaygın

Detaylı

3 9 12 13 14 29 2 5 Tablo-2: Kat l m Öncesi Mali Yard m Kapsam nda Uygulanan Hibe Programlar (devam ) Tablo-2: Kat l m Öncesi Mali Yard m Kapsam nda Uygulanan Hibe Programlar (devam ) Tablo-4:

Detaylı

Kocaeli Üniversitesi ktisadi ve dari Bilimler Fakültesi Ö retim Üyesi. 4. Bas

Kocaeli Üniversitesi ktisadi ve dari Bilimler Fakültesi Ö retim Üyesi. 4. Bas 1 Prof. Dr. Yunus Kishal Kocaeli Üniversitesi ktisadi ve dari Bilimler Fakültesi Ö retim Üyesi Tekdüzen Hesap Sistemi ve Çözümlü Muhasebe Problemleri 4. Bas Tekdüzen Muhasebe Sistemi Uygulama Tebli leri

Detaylı

TÜRK YE B L MSEL VE TEKNOLOJ K ARAfiTIRMA KURUMU DESTEK PROGRAMLARI BAfiKANLIKLARI KURULUfi, GÖREV, YETK VE ÇALIfiMA ESASLARINA L fik N YÖNETMEL K (*)

TÜRK YE B L MSEL VE TEKNOLOJ K ARAfiTIRMA KURUMU DESTEK PROGRAMLARI BAfiKANLIKLARI KURULUfi, GÖREV, YETK VE ÇALIfiMA ESASLARINA L fik N YÖNETMEL K (*) TÜRK YE B L MSEL VE TEKNOLOJ K ARAfiTIRMA KURUMU DESTEK PROGRAMLARI BAfiKANLIKLARI KURULUfi, GÖREV, YETK VE ÇALIfiMA ESASLARINA L fik N YÖNETMEL K (*) Amaç ve Kapsam Madde 1- Bu Yönetmelik, Türkiye Bilimsel

Detaylı

T.C AĞRI İBRAHİM ÇEÇEN ÜNİVERSİTESİ SAĞLIK YÜKSEKOKULU HEMŞİRELİK BÖLÜMÜ DÖNEM İÇİ UYGULAMA YÖNERGESİ BİRİNCİ BÖLÜM. Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar

T.C AĞRI İBRAHİM ÇEÇEN ÜNİVERSİTESİ SAĞLIK YÜKSEKOKULU HEMŞİRELİK BÖLÜMÜ DÖNEM İÇİ UYGULAMA YÖNERGESİ BİRİNCİ BÖLÜM. Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar T.C AĞRI İBRAHİM ÇEÇEN ÜNİVERSİTESİ SAĞLIK YÜKSEKOKULU HEMŞİRELİK BÖLÜMÜ DÖNEM İÇİ UYGULAMA YÖNERGESİ BİRİNCİ BÖLÜM Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar Amaç MADDE 1- (1)Yönergenin Amacı, Ağrı İbrahim Çeçen

Detaylı

Sürdürülebilir sosyal güvenli in önündeki zorluklar

Sürdürülebilir sosyal güvenli in önündeki zorluklar Sürdürülebilir sosyal güvenli in önündeki zorluklar Konular Geçmi ten önemli trendler Esneklik ve esnek güvence Bireyselcilik ve azalan dayan ma Silikle en toplum 2 Toplumsal: Daha az evlilik Daha fazla

Detaylı

Mesle imizin ve hukuk devletinin teminat olan genç avukatlara arma and r. stanbul Barosu SEM Yürütme Kurulu

Mesle imizin ve hukuk devletinin teminat olan genç avukatlara arma and r. stanbul Barosu SEM Yürütme Kurulu Mesle imizin ve hukuk devletinin teminat olan genç avukatlara arma and r. stanbul Barosu SEM Yürütme Kurulu Cumhuriyeti ve onun gereklerini yüksek sesle anlat n z. Bunu yüreklere yerlefltirmek için elveriflli

Detaylı

Aile flirketleri, kararlar nda daha subjektif

Aile flirketleri, kararlar nda daha subjektif Dr. Yeflim Toduk Akifl Aile flirketleri, kararlar nda daha subjektif flirket birleflmeleri ve sat nalmalar, türkiye deki küçük iflletmelerden, dev flirketlere kadar her birinin gündeminde olmaya devam

Detaylı

1 OCAK 31 ARALIK 2009 ARASI ODAMIZ FUAR TEŞVİKLERİNİN ANALİZİ

1 OCAK 31 ARALIK 2009 ARASI ODAMIZ FUAR TEŞVİKLERİNİN ANALİZİ 1 OCAK 31 ARALIK 2009 ARASI ODAMIZ FUAR TEŞVİKLERİNİN ANALİZİ 1. GİRİŞ Odamızca, 2009 yılında 63 fuara katılan 435 üyemize 423 bin TL yurtiçi fuar teşviki ödenmiştir. Ödenen teşvik rakamı, 2008 yılına

Detaylı

Prof. Dr. Neslihan OKAKIN

Prof. Dr. Neslihan OKAKIN I Prof. Dr. Neslihan OKAKIN Marmara Üniversitesi..B.F. Çal flma Ekonomisi ve Endüstri liflkileri Bölümü Yönetim ve Çal flma Psikolojisi Anabilim Dal Ç a l fl m a Y a fl a m n d a nsan Kaynaklar Yönetimi

Detaylı

Kaynaştırma Uygulamaları Yrd. Doç. Dr. Emre ÜNLÜ. eskemre@gmail.com

Kaynaştırma Uygulamaları Yrd. Doç. Dr. Emre ÜNLÜ. eskemre@gmail.com Kaynaştırma Uygulamaları Yrd. Doç. Dr. Emre ÜNLÜ eskemre@gmail.com Kaynaştırma Özel Gereksinimli Bireylerin Eğitim Ortamları Tam zamanlı genel eğitim sınıfı Öğretmene danışmanlık sağlandığı tam zamanlı

Detaylı

4/A (SSK) S GORTALILARININ YAfiLILIK AYLI INA HAK KAZANMA KOfiULLARI

4/A (SSK) S GORTALILARININ YAfiLILIK AYLI INA HAK KAZANMA KOfiULLARI 4/A (SSK) S GORTALILARININ YAfiLILIK AYLI INA HAK KAZANMA KOfiULLARI Resul KURT* I. G R fi Ülkemizde 4447 say l Kanunla, emeklilikte köklü reformlar yap lm fl, ancak 4447 say l yasan n emeklilikte kademeli

Detaylı

KDU (Kazanım Değerlendirme Uygulaması) nedir?

KDU (Kazanım Değerlendirme Uygulaması) nedir? KDU (Kazanım Değerlendirme Uygulaması) nedir? Kazanım Değerlendirme Uygulaması (KDU), Vitamin Ortaokul Kurumsal üyesi olan özel okullarda, öğrencilerin bilgi ve beceri düzeylerinin bilişsel süreçler çerçevesinde

Detaylı

hükümet tabibi olarak görev yaptıktan sonra, 1988 yılında Bakırköy Ruh ve Sinir Hastalıkları Hastanesi nde başladığım

hükümet tabibi olarak görev yaptıktan sonra, 1988 yılında Bakırköy Ruh ve Sinir Hastalıkları Hastanesi nde başladığım 1961 yılında Malatya da doğdum. İlk-orta ve lise öğrenimimi Malatya da tamamladım.1978 yılında girdiğim Dicle Üniversitesi Tıp Fakültesi'ni 1984 yılında bitirdim. 1984-1987 yılları arasında Çanakkale ve

Detaylı

30 > 35. nsan Kaynaklar. > nsan Kaynaklar Yönetimi > Personel E itimleri > Personel Otomasyonu

30 > 35. nsan Kaynaklar. > nsan Kaynaklar Yönetimi > Personel E itimleri > Personel Otomasyonu 30 > 35 nsan Kaynaklar > nsan Kaynaklar Yönetimi > Personel E itimleri > Personel Otomasyonu > nsan Kaynaklar Personele Göre fl De il, fle Göre Personel. stanbul Büyükflehir Belediyesi, Personele Göre

Detaylı

CMK 135 inci maddesindeki amir hükme rağmen, Mahkemenizce, sanığın telekomünikasyon yoluyla iletişiminin tespitine karar verildiği görülmüştür.

CMK 135 inci maddesindeki amir hükme rağmen, Mahkemenizce, sanığın telekomünikasyon yoluyla iletişiminin tespitine karar verildiği görülmüştür. Mahkememizin yukarıda esas sayısı yazılı dava dosyasının yapılan yargılaması sırasında 06.05.2014 günlü oturum ara kararı uyarınca Telekomünikasyon İletişim Başkanlığı ndan sanık... kullandığı... nolu,

Detaylı

Kurbanlar & Failler. Kurban-Fail Bölünmesinin Psikodinamiği. Istanbul, 6 Nisan 2013. www.franz-ruppert.de. 02.04.2013 (c) Prof. Dr.

Kurbanlar & Failler. Kurban-Fail Bölünmesinin Psikodinamiği. Istanbul, 6 Nisan 2013. www.franz-ruppert.de. 02.04.2013 (c) Prof. Dr. Kurbanlar & Failler Kurban-Fail Bölünmesinin Psikodinamiği Istanbul, 6 Nisan 2013 www.franz-ruppert.de 02.04.2013 (c) Prof. Dr. Franz Ruppert 1 Kurbanlar ve Failler Tanımlar Hayatta Kalma Stratejileri

Detaylı

İKİNCİ BÖLÜM EKONOMİYE GÜVEN VE BEKLENTİLER ANKETİ

İKİNCİ BÖLÜM EKONOMİYE GÜVEN VE BEKLENTİLER ANKETİ İKİNCİ BÖLÜM EKONOMİYE GÜVEN VE BEKLENTİLER ANKETİ 120 kinci Bölüm - Ekonomiye Güven ve Beklentiler Anketi 1. ARAfiTIRMANIN AMACI ve YÖNTEM Ekonomiye Güven ve Beklentiler Anketi, tüketici enflasyonu, iflsizlik

Detaylı

YÖNETMELİK. a) Çocuk: Daha erken yaşta ergin olsa bile 18 yaşını doldurmamış kişiyi,

YÖNETMELİK. a) Çocuk: Daha erken yaşta ergin olsa bile 18 yaşını doldurmamış kişiyi, 27 Mart 2012 SALI Resmî Gazete Sayı : 28246 Bingöl Üniversitesinden: YÖNETMELİK BİNGÖL ÜNİVERSİTESİ ÇOCUK ARAŞTIRMA VE REHBERLİK UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ YÖNETMELİĞİ BİRİNCİ BÖLÜM Amaç, Kapsam, Dayanak

Detaylı

YENİ DÜNYA DÜZENİNDE İNSANIN ÖRGÜTTE DEĞİŞEN ROLÜ

YENİ DÜNYA DÜZENİNDE İNSANIN ÖRGÜTTE DEĞİŞEN ROLÜ I Doç. Dr. Yonca Deniz GÜROL YENİ DÜNYA DÜZENİNDE İNSANIN ÖRGÜTTE DEĞİŞEN ROLÜ II YENİ DÜNYA DÜZENİNDE İNSANIN ÖRGÜTTE DEĞİŞEN ROLÜ Yay n No : 2377 flletme-ekonomi Dizisi : 447 1. Bask Ocak 2011 - STANBUL

Detaylı

Yaşam Dönemleri ve Gelişim Görevleri Havighurst'un çeşitli yaşam dönemleri için belirlediği gelişim görevleri

Yaşam Dönemleri ve Gelişim Görevleri Havighurst'un çeşitli yaşam dönemleri için belirlediği gelişim görevleri Yaşam Dönemleri ve Gelişim Görevleri Havighurst'un çeşitli yaşam dönemleri için belirlediği gelişim görevleri Gelişim psikolojisi, bireylerin yaşam boyunca geçirdiği bedensel, zihinsel, duygusal, sosyal

Detaylı

OTİZM NEDİR? becerilerinin oluşmasını etkileyen gelişim bozukluğudur.

OTİZM NEDİR? becerilerinin oluşmasını etkileyen gelişim bozukluğudur. OTİZM NEDİR? Otizm, sosyal ve iletişim Otizm, sosyal ve iletişim becerilerinin oluşmasını etkileyen gelişim bozukluğudur. GÖRÜLME SIKLIĞI Son verilere göre 110 çocuktan birini etkilediği kabul edilmektedir

Detaylı

Genel Yay n S ra No:148 2009/14 Cep Kitapl : XLV. Yay na Haz rlayan Av. Celal Ülgen - Av. Coflkun Ongun. Kapak Can Eren

Genel Yay n S ra No:148 2009/14 Cep Kitapl : XLV. Yay na Haz rlayan Av. Celal Ülgen - Av. Coflkun Ongun. Kapak Can Eren Genel Yay n S ra No:148 2009/14 Cep Kitapl : XLV ISBN No: 978-99-44-234-22-1 Yay na Haz rlayan Av. Celal Ülgen - Av. Coflkun Ongun Kapak Can Eren Tasar m / Uygulama Referans Ajans Tel: +90.212 347 32 47

Detaylı

Ara rma, Dokuz Eylül Üniversitesi Strateji Geli tirme Daire Ba kanl na ba

Ara rma, Dokuz Eylül Üniversitesi Strateji Geli tirme Daire Ba kanl na ba 1.1 Ara rman n Amac Ara rmada, Dokuz Eylül Üniversitesi Strateji Geli tirme Daire Ba kanl na ba olarak hizmet vermekte olan; 1. Bütçe ve Performans Program ube Müdürlü ü 2. Stratejik Yönetim ve Planlama

Detaylı

Degisimi_Yonetmek 4/19/10 5:12 PM Page 1 De iflimi Yönetmek

Degisimi_Yonetmek 4/19/10 5:12 PM Page 1 De iflimi Yönetmek De iflimi Yönetmek Cep Yönderi Dizisi Cep Yönderi Dizisi yöneticilerin ifl yaflam nda her gün karfl laflt klar en yayg n meydan okumalara ivedi çözümler öneriyor. Dizi içinde yer alan her kitapta, güçlü

Detaylı

YARGITAY 2. HUKUK DA RES

YARGITAY 2. HUKUK DA RES YARGITAY 2. HUKUK DA RES 2674 STANBUL BAROSU DERG S Cilt: 81 Say : 6 Y l 2007 YARGITAY 2. HUKUK DA RES E: 2005/20742 K: 2006/5715 T: 18.04.2006 M RASÇILIK SIFATI M RASIN NT KAL ZAMAN YÖNÜNDEN UYGULANACAK

Detaylı

T ürk Gelir Vergisi Sisteminde, menkul sermaye iratlar n n ve özellikle de

T ürk Gelir Vergisi Sisteminde, menkul sermaye iratlar n n ve özellikle de KURUMLARDAN ELDE ED LEN KAR PAYLARININ VERG LEND R LMES VE BEYANI Necati PERÇ N Gelirler Baflkontrolörü I.- G R fi T ürk Gelir Vergisi Sisteminde, menkul sermaye iratlar n n ve özellikle de flirketlerce

Detaylı

CO RAFYA. TÜRK YE DE YERfiEK LLER VE ETK LER

CO RAFYA. TÜRK YE DE YERfiEK LLER VE ETK LER CO RAFYA TÜRK YE DE YERfiEK LLER VE ETK LER ÖRNEK 1 : 1990 nüfus say m na göre nüfus yo unluklar Türkiye ortalamas n n alt nda olan afla daki illerin hangisinde, nüfus yo unlu unun azl yüzey flekillerinin

Detaylı

AR-GE YETENE DE ERLEND R LMES ESASLARI (*)

AR-GE YETENE DE ERLEND R LMES ESASLARI (*) AR-GE YETENE DE ERLEND R LMES ESASLARI (*) Amaç Madde 1. Bu Esaslar, kurulufllar n teknolojik AR-GE yapma yetene inin TÜB TAK taraf ndan de erlendirilmesine iliflkin usul ve esaslar belirlemektedir. Kapsam

Detaylı

Tema Sonu De erlendirme. erlendirme. A.3.1, B.3.13, B.3.31, C.3.5 kazan mlar. Temiz yaz lmam fl yaz l belgeler, 11 ders saati EL ELE, HEP B RL KTE

Tema Sonu De erlendirme. erlendirme. A.3.1, B.3.13, B.3.31, C.3.5 kazan mlar. Temiz yaz lmam fl yaz l belgeler, 11 ders saati EL ELE, HEP B RL KTE Ü N T E L E N D R L M fi Y I L L I K P L A N ARAÇ GEREÇLER, YÖNTEM VE Temiz yaz lmam fl yaz l belgeler, proje ve performans formlar, resim kâ - d, boya, sözlük, yaz m k lavuzu Gözlem ve inceleme, tart

Detaylı

Hasta Rehberi Say 6. KONJEN TAL ADRENAL H PERPLAZ Kolay okunabilir rehber

Hasta Rehberi Say 6. KONJEN TAL ADRENAL H PERPLAZ Kolay okunabilir rehber Hasta Rehberi Say 6 KONJEN TAL ADRENAL H PERPLAZ Kolay okunabilir rehber Konjenital Adrenal Hiperplazi - Say 6 (A ustos 2006 da güncellenmifltir) Bu rehber Reading Üniversitesi, Sa l k Bilimleri Enstitüsü,

Detaylı

KOOPERAT F GENEL KURUL TOPLANTISINA KATILMA VE OY HAKKI BULUNAN K MSELER

KOOPERAT F GENEL KURUL TOPLANTISINA KATILMA VE OY HAKKI BULUNAN K MSELER KOOPERAT F GENEL KURUL TOPLANTISINA KATILMA VE OY HAKKI BULUNAN K MSELER Merdan ÇALIfiKAN* I. G R fi 1163 say l Kooperatifler Kanunu na göre kooperatiflerin zaruri 3 organ bulunmaktad r. Bunlardan en yetkili

Detaylı

.. 95. Çeviren: Dr. Almagül sina

.. 95. Çeviren: Dr. Almagül sina .. 95 Türkiye ile Kazakistan: Karfl l kl Kazan mlara Dayal Bir flbirli i Bektas Mukhamejanov * Çeviren: Dr. Almagül sina Kazakistan ba ms zl n kazand ndan itibaren, d fl politika stratejisinde çok yönlü

Detaylı

İÇİNDEKİLER. Duygusal ve Davranışsal Bozuklukların Tanımı 2

İÇİNDEKİLER. Duygusal ve Davranışsal Bozuklukların Tanımı 2 İÇİNDEKİLER Bölüm 1 Giriş 1 Duygusal ve Davranışsal Bozuklukların Tanımı 2 Normal Dışı Davramışları Belirlemede Öznellik 2 Gelişimsel Değişimlerin Bir Bireyin Davranışsal ve Duygusal Dengesi Üzerindeki

Detaylı

2. Projelerle bütçe formatlar n bütünlefltirme

2. Projelerle bütçe formatlar n bütünlefltirme 2. Projelerle bütçe formatlar n bütünlefltirme Proje bütçesi haz rlarken dikkat edilmesi gereken üç aflama vard r. Bu aflamalar flunlard r: Kaynak belirleme ve bütçe tasla n n haz rlanmas Piyasa araflt

Detaylı

HALK EĞİTİMİ MERKEZLERİ ETKİNLİKLERİNİN YÖNETİMİ *

HALK EĞİTİMİ MERKEZLERİ ETKİNLİKLERİNİN YÖNETİMİ * HALK EĞİTİMİ MERKEZLERİ ETKİNLİKLERİNİN YÖNETİMİ * Doç. Dr. Meral TEKİN ** Son yıllarda halk eğitimi, toplumdaki öneminin giderek artmasına koşut olarak, önemli bir araştırma alanı olarak kabul görmeye

Detaylı

2007 YILI VE ÖNCES TAR H BASKILI HAYVANCILIK B LG S DERS K TABINA L fik N DO RU YANLIfi CETVEL

2007 YILI VE ÖNCES TAR H BASKILI HAYVANCILIK B LG S DERS K TABINA L fik N DO RU YANLIfi CETVEL 2007 YILI VE ÖNCES TAR H BASKILI HAYVANCILIK B LG S DERS K TABINA L fik N DO RU YANLIfi CETVEL NOT: Düzeltmeler bold (koyu renk) olarak yaz lm flt r. YANLIfi DO RU 1. Ünite 1, Sayfa 3 3. DÜNYA HAYVAN POPULASYONU

Detaylı

T.C. Hitit Üniversitesi. Sosyal Bilimler Enstitüsü. İşletme Anabilim Dalı

T.C. Hitit Üniversitesi. Sosyal Bilimler Enstitüsü. İşletme Anabilim Dalı T.C. Hitit Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü İşletme Anabilim Dalı X, Y, Z KUŞAĞI TÜKETİCİLERİNİN YENİDEN SATIN ALMA KARARI ÜZERİNDE ALGILANAN MARKA DENKLİĞİ ÖĞELERİNİN ETKİ DÜZEYİ FARKLILIKLARININ

Detaylı

SUÇA YÖNLEND R LEN VE YÖNLEND R LMEYEN ÇOCUKLARIN A LE L fik LER LE SALDIRGANLIK DAVRANIfiLARININ KARfiILAfiTIRILMASI

SUÇA YÖNLEND R LEN VE YÖNLEND R LMEYEN ÇOCUKLARIN A LE L fik LER LE SALDIRGANLIK DAVRANIfiLARININ KARfiILAfiTIRILMASI SUÇA YÖNLEND R LEN VE YÖNLEND R LMEYEN ÇOCUKLARIN A LE L fik LER LE SALDIRGANLIK DAVRANIfiLARININ KARfiILAfiTIRILMASI M. Yüksel ERDOĞDU* ÖZET Amaç: Bu araflt rman n temel amac ; suça yönlendirilmifl ve

Detaylı

MOTORLU TAfiIT SÜRÜCÜLER KURSLARINDA KATMA DE ER VERG S N DO URAN OLAY

MOTORLU TAfiIT SÜRÜCÜLER KURSLARINDA KATMA DE ER VERG S N DO URAN OLAY MOTORLU TAfiIT SÜRÜCÜLER KURSLARINDA KATMA DE ER VERG S N DO URAN OLAY brahim ERCAN * 1- GENEL B LG : Motorlu tafl t sürücüleri kurslar, 5580 say l Özel Ö retim Kurumlar Kanunu kapsam nda motorlu tafl

Detaylı

Akaryakıt Fiyatları Basın Açıklaması

Akaryakıt Fiyatları Basın Açıklaması 23 Aralık 2008 Akaryakıt Fiyatları Basın Açıklaması Son günlerde akaryakıt fiyatları ile ilgili olarak kamuoyunda bir bilgi kirliliği gözlemlenmekte olup, bu durum Sektörü ve Şirketimizi itham altında

Detaylı

ÇOCUKLUK ve ERGENL KTE D YABETLE YAfiAM

ÇOCUKLUK ve ERGENL KTE D YABETLE YAfiAM ÇOCUKLUK ve ERGENL KTE D YABETLE YAfiAM D YABETLE YAfiAMAK Bu kitapç n içeri i Çocuk Endokrinolojisi ve Diyabet Derne i nin web sitesinden faydalan larak haz rlanm flt r. www.cocukendokrindiyabet.org Diyabet,

Detaylı

TÜRK DÜNYASI TRANSPLANTASYON DERNE

TÜRK DÜNYASI TRANSPLANTASYON DERNE Prof. Haberal dan Yeni Bir Uluslararas At l m: TÜRK DÜNYASI TRANSPLANTASYON DERNE Dünyan n dört bir yan ndan yüzlerce biliminsan Prof. Dr. Mehmet Haberal taraf ndan kurulan Türk Dünyas Transplantasyon

Detaylı

SOSYAL S GORTALAR VE GENEL SA LIK S GORTASI KANUNLARI VE GERÇEKLER SEMPOZYUMU

SOSYAL S GORTALAR VE GENEL SA LIK S GORTASI KANUNLARI VE GERÇEKLER SEMPOZYUMU SOSYAL S GORTALAR VE GENEL SA LIK S GORTASI KANUNLARI VE GERÇEKLER SEMPOZYUMU 26-27.01.2007 stanbul Üniversitesi Merkez Bina Doktora Salonu stanbul Barosu stanbul Üniversitesi Hukuk Fakültesi STANBUL BAROSU

Detaylı

1.2.1. Varolmak... 7 1.2.2. Ö renmek...7 1.2.3. Paylaflmak...7 1.2.4. Etkilemek ve Yönlendirmek...7 1.2.5. Mutlu Olmak...7

1.2.1. Varolmak... 7 1.2.2. Ö renmek...7 1.2.3. Paylaflmak...7 1.2.4. Etkilemek ve Yönlendirmek...7 1.2.5. Mutlu Olmak...7 V Ç NDEK LER BÖLÜM I TEMEL LET fi M B LG LER 1. LET fi M N KAVRAMSAL ÇERÇEVES, AMAÇ, TÜR VE ÖZELL KLER...2 1.1. letiflim Kavram...2 1.2. letiflimde Amaç...6 1.2.1. Varolmak... 7 1.2.2. Ö renmek...7 1.2.3.

Detaylı

dan flman teslim ald evraklar inceledikten sonra nsan Kaynaklar Müdürlü ü/birimine gönderir.

dan flman teslim ald evraklar inceledikten sonra nsan Kaynaklar Müdürlü ü/birimine gönderir. TÜB TAK BAfiKANLIK, MERKEZ VE ENST TÜLERDE ÇALIfiIRKEN YÜKSEK L SANS VE DOKTORA Ö REN M YAPANLARA UYGULANACAK ESASLAR (*) Amaç ve Kapsam Madde 1- Bu Esaslar n amac ; Türkiye Bilimsel ve Teknolojik Araflt

Detaylı

SÜREKL MESLEK GEL fi M E T M PROGRAMI N SAN MAYIS HAZ RAN

SÜREKL MESLEK GEL fi M E T M PROGRAMI N SAN MAYIS HAZ RAN SÜREKL MESLEK GEL fi M E T M PROGRAMI N SAN MAYIS HAZ RAN 2007 SÜREKL MESLEK GEL fi M E T MLER VE KRED LEND RME ESASLARINA L fik N B LG LEND RME Sürekli Mesleki Geliflim çerçevesinde Odam z bünyesinde

Detaylı

BYazan: SEMA ERDO AN. ABD ve Avrupa Standartlar nda Fact-Jacie Akreditasyon Belgesi. Baflkent Üniversitesi nden Bir lk Daha

BYazan: SEMA ERDO AN. ABD ve Avrupa Standartlar nda Fact-Jacie Akreditasyon Belgesi. Baflkent Üniversitesi nden Bir lk Daha Baflkent Üniversitesi nden Bir lk Daha ABD ve Avrupa Standartlar nda Fact-Jacie Akreditasyon Belgesi Baflkent Üniversitesi T p Fakültesi Adana Eriflkin Kemik li i Nakil ve Hücresel Tedavi Merkezi, Türkiye

Detaylı

Üstün Yetenekli Çocuklara Verilen De erler E itiminde Ö retmenin Rolü

Üstün Yetenekli Çocuklara Verilen De erler E itiminde Ö retmenin Rolü Üstün Yetenekli Çocuklara Verilen De erler E itiminde Ö retmenin Rolü Murat GÖKDERE, Uzm. Karadeniz Teknik Üniversitesi E itim Fakültesi Salih ÇEPN, Doç. Dr. Karadeniz Teknik Üniversitesi E itim Fakültesi

Detaylı

Proje Yönetiminde Toplumsal Cinsiyet. Türkiye- EuropeAid/126747/D/SV/TR_Alina Maric, Hifab 1

Proje Yönetiminde Toplumsal Cinsiyet. Türkiye- EuropeAid/126747/D/SV/TR_Alina Maric, Hifab 1 Proje Yönetiminde Toplumsal Cinsiyet Türkiye- EuropeAid/126747/D/SV/TR_Alina Maric, Hifab 1 18 Aral k 1979 da Birle mi Milletler Genel cinsiyet ayr mc l n yasaklayan ve kad n haklar n güvence alt na alan

Detaylı

KAVRAMLAR. Büyüme ve Gelişme. Büyüme. Büyüme ile Gelişme birbirlerinden farklı kavramlardır.

KAVRAMLAR. Büyüme ve Gelişme. Büyüme. Büyüme ile Gelişme birbirlerinden farklı kavramlardır. KAVRAMLAR Büyüme ve Gelişme Büyüme ile Gelişme birbirlerinden farklı kavramlardır. Büyüme Büyüme, bedende gerçekleşen ve boy uzamasında olduğu gibi sayısal (nicel) değişikliklerle ifade edilebilecek yapısal

Detaylı

MUĞLA ÜNİVERSİTESİ GÜNDÜZ BAKIMEVİ YÖNERGESİ BİRİNCİ BÖLÜM. Amaç, Kapsam, Dayanak

MUĞLA ÜNİVERSİTESİ GÜNDÜZ BAKIMEVİ YÖNERGESİ BİRİNCİ BÖLÜM. Amaç, Kapsam, Dayanak MUĞLA ÜNİVERSİTESİ GÜNDÜZ BAKIMEVİ YÖNERGESİ BİRİNCİ BÖLÜM Amaç, Kapsam, Dayanak Amaç Madde 1- Bu Yönergenin amacı, Muğla Üniversitesinde görevli personelin çocuklarının bakım ve eğitimi için açılan "Gündüz

Detaylı

Dünyada ve Türkiye de Güncel Verilerle HIV/AIDS. Hacettepe Üniversitesi AIDS Tedavi ve Araflt rma Merkezi (HATAM)

Dünyada ve Türkiye de Güncel Verilerle HIV/AIDS. Hacettepe Üniversitesi AIDS Tedavi ve Araflt rma Merkezi (HATAM) Dünyada ve Türkiye de Güncel Verilerle /AIDS Dr. Aygen Tümer Hacettepe Üniversitesi AIDS Tedavi ve Araflt rma Merkezi (HATAM) Dünyada /AIDS Dünya Sa l k Örgütü (DSÖ)/UNAIDS taraf ndan Aral k 2010 tarihinde

Detaylı

S on y llarda özel e itim kurumlar na sa lanan vergisel teflviklerin artmas yla

S on y llarda özel e itim kurumlar na sa lanan vergisel teflviklerin artmas yla mali ÇÖZÜM 171 E T M TES SLER VE REHAB L TASYON MERKEZLER NE L fik N KURUMLAR VERG S ST SNASI Fatih GÜNDÜZ* I-G R fi S on y llarda özel e itim kurumlar na sa lanan vergisel teflviklerin artmas yla birlikte

Detaylı

Schindler Grup nsan Kaynaklar Politikas

Schindler Grup nsan Kaynaklar Politikas Schindler Grup nsan Kaynaklar Politikas Girifl Schindler Kurumsal nsan Kaynaklar ( K) politikas, Schindler'in çal flanlar ile ilgili önceliklerini tan mlamaktad r. Bu belge, Navigator kitapç nda anlat

Detaylı

SOSYAL ŞİDDET. Süheyla Nur ERÇİN

SOSYAL ŞİDDET. Süheyla Nur ERÇİN SOSYAL ŞİDDET Süheyla Nur ERÇİN Özet: Şiddet kavramı, çeşitli düşüncelerden etkilenerek her geçen gün şekillenip gelişiyor. Eskiden şiddet, sadece fiziksel olarak algılanırken günümüzde sözlü şiddet, psikolojik

Detaylı

2.000 SOSYOLOG İLE YAPILAN ANKET SONUÇLARINA DAİR DEĞERLENDİRMEMİZ. Anayasa nın 49. Maddesi :

2.000 SOSYOLOG İLE YAPILAN ANKET SONUÇLARINA DAİR DEĞERLENDİRMEMİZ. Anayasa nın 49. Maddesi : 2.000 SOSYOLOG İLE YAPILAN ANKET SONUÇLARINA DAİR DEĞERLENDİRMEMİZ Anayasa nın 49. Maddesi : A. Çalışma Hakkı ve Ödevi Çalışma, herkesin hakkı ve ödevidir. Devlet, çalışanların hayat seviyesini yükseltmek,

Detaylı

MİLLİ EĞİTİM BAKANLIĞI PERSONEL GENEL MÜDÜRLÜĞÜ NE

MİLLİ EĞİTİM BAKANLIĞI PERSONEL GENEL MÜDÜRLÜĞÜ NE Sayı :2010/800/ 25.11.2010 Konu : Yönetici ve Öğretmenlerin Ders ve Ek Ders Saatlerine İlişkin Kararla ilgili görüşlerimiz hk. MİLLİ EĞİTİM BAKANLIĞI PERSONEL GENEL MÜDÜRLÜĞÜ NE İlgi: 9.11.2010 gün ve

Detaylı

II. AMAÇ ve HEDEFLER 6-STRATEJ K ALAN: B L fi M TEKNOLOJ LER 6.1.STRATEJ K AMAÇ: Hizmetlerin kaliteli, güvenli, verimli, h zl ve düflük maliyetle sunulmas d r. STRATEJ K HEDEF 6.1.a) Birimler aras tam

Detaylı

BİREYSEL SES EĞİTİMİ ALAN ÖĞRENCİLERİN GELENEKSEL MÜZİKLERİMİZİN DERSTEKİ KULLANIMINA İLİŞKİN GÖRÜŞ VE BEKLENTİLERİ

BİREYSEL SES EĞİTİMİ ALAN ÖĞRENCİLERİN GELENEKSEL MÜZİKLERİMİZİN DERSTEKİ KULLANIMINA İLİŞKİN GÖRÜŞ VE BEKLENTİLERİ BİREYSEL SES EĞİTİMİ ALAN ÖĞRENCİLERİN GELENEKSEL MÜZİKLERİMİZİN DERSTEKİ KULLANIMINA İLİŞKİN GÖRÜŞ VE BEKLENTİLERİ Dr. Ayhan HELVACI Giriş Müzik öğretmeni yetiştiren kurumlarda yapılan eğitim birçok disiplinlerden

Detaylı

GENEL HUKUK B LG S (Hukuka Gir ifl)

GENEL HUKUK B LG S (Hukuka Gir ifl) I Dr. Leyla ÇAKICI GERÇEK Zonguldak Karaelmas Üniversitesi Alapl MYO Ö retim Üyesi GENEL HUKUK B LG S (Hukuka Gir ifl) II Yay n No : 2323 Hukuk Dizisi : 1151 1. Bas - Eylül 2007 - STANBUL 2. Bas - Ekim

Detaylı

Girifl Marmara Üniversitesi Eczac l k Fakültesi Farmakoepidemiyoloji Araflt rma Birimi (MEFEB) Ecz. Neslihan Güleno lu

Girifl Marmara Üniversitesi Eczac l k Fakültesi Farmakoepidemiyoloji Araflt rma Birimi (MEFEB) Ecz. Neslihan Güleno lu G R fi Girifl Bu kitapç k Marmara Üniversitesi Eczac l k Fakültesi Farmakoepidemiyoloji Araflt rma Birimi (MEFEB) taraf ndan, befleri t bbi ürünlerin güvenlili inin izlenmesi ve de erlendirilmesi hakk

Detaylı

Ankara'daki Halk Eğitimi Merkezlerinde Açılan Kurslara Katılanların Özellikleri, Katılmalarını Güdüleyen Etmenler ve Programlara İlişkin Görüşleri

Ankara'daki Halk Eğitimi Merkezlerinde Açılan Kurslara Katılanların Özellikleri, Katılmalarını Güdüleyen Etmenler ve Programlara İlişkin Görüşleri Halk Eğitiminde Katılma: Ankara'daki Halk Eğitimi Merkezlerinde Açılan Kurslara Katılanların Özellikleri, Katılmalarını Güdüleyen Etmenler ve Programlara İlişkin Görüşleri Yrd. Doç. Dr. Serap AYHAN* Bilim

Detaylı

Otizm lilerin eğitim hakkı var mıdır? Nedir ve nasıl olmalıdır?

Otizm lilerin eğitim hakkı var mıdır? Nedir ve nasıl olmalıdır? Nisan, 01.04.2013 OTĠZM, EĞĠTĠM HAKKI VE UYGULAMALARI Nisan ayı otizm farkındalık ayı olarak belirlenmiştir. Gün, ay ve yıl olarak belli amaçlara hasredilen tema lar, toplumda dikkat çekmek, konunun önemini

Detaylı

MALAT SANAY N N TEMEL GÖSTERGELER AÇISINDAN YAPISAL ANAL Z

MALAT SANAY N N TEMEL GÖSTERGELER AÇISINDAN YAPISAL ANAL Z MALAT SANAY N N TEMEL GÖSTERGELER AÇISINDAN YAPISAL ANAL Z Nisan 2010 ISBN 978-9944-60-631-8 1. Bask, 1000 Adet Nisan 2010 stanbul stanbul Sanayi Odas Yay nlar No: 2010/5 Araflt rma fiubesi Meflrutiyet

Detaylı