ARK KAYNAĞININ ESASLARI

Save this PDF as:
 WORD  PNG  TXT  JPG

Ebat: px
Şu sayfadan göstermeyi başlat:

Download "ARK KAYNAĞININ ESASLARI"

Transkript

1 ARK KAYNAĞININ ESASLARI Metallerin birleştirilmesinin, bir elektrod ile parça arasındaki elektrik arkının ısısı ile oluşturulduğu bir ergitme kaynak yöntemidir. Bu yöntemde arkın ürettiği elektrik enerjisi, herhangi bir metali ergitmek için yeterli miktarda sıcaklıklar (~ 5500 C ) oluşturur. Çoğu ark kaynak yöntemlerinde kaynaklı bağlantının hacmini ve dayanımını arttırmak için dolgu (ilave) metal eklenir. Bazı temel yöntemler, arkla kesmede de kullanılmaktadır. Kaynak işlemi esnasında üzerinden kaynak akımının geçmesini sağlayan, iş parçasına bakan ucu ile iş parçası arasında kaynak arkını oluşturan ve gerektiğinde ergiyerek kaynak ağzını dolduran kaynak malzemesine elektrod denir. Elektrik arkı; bir devredeki aralıktan geçen elektrik akım deşarjıdır. Akımın aktığı bir iyonize gaz demeti (plazma) tarafından sürdürülür. Kaynak sırasında hareketli iletken çubuk (elektrod), akım devresini kapatır (tamamlar). Arkın tutuşturulması ve sürdürülmesi için bir akım üreteci gereklidir. Akım üreteci, gerekli yüksek akım şiddetini ve düşük gerilimi sağlar. Uygulamada, ark kaynağında arkı başlatmak için, elektrod parça ile temas haline getirilir ve hemen ayrılarak kısa bir mesafede tutulur. Elektrotla parçanın belirli mesafede tutularak elektron geçişi sağlanmalıdır. Ark oluşturma iki yolla yapılabilir. 1. Vurarak Ark Oluşturma: Birinci yöntem, elektrotun iş parçasına vurulmasıdır. Kaynak işleminin yapılacağı yerden yaklaşık 5 mm. uzaklığa, elektrotun ucu ile vurulur. Vurma şiddeti, elektrot örtüsünün kırılmasına neden olmayacak biçimde olmalıdır. Genelde bu tür ark oluşturma daha çok kullanılmış (ara verilmiş) elektrotlarda kullanılır. Çünkü elektrot metali gizlemiş ve akım geçişini kesmiştir. 2. Sürterek Ark Oluşturma: İkinci yöntemde ise, yine ilk etapta kaynak ile kapanacak bir alana elektrotun ucu sürtülür ve aradaki havanın ısınması, dolayısıyla da arkın oluşması sağlanır. Bu iki yöntemin uygulanışı, iş parçasının cinsine göre farklılık gösterebilir. Elektrotun yakılışı çok kısa bir süreç içerisinde gerçekleştirilir. Elde edilen ark, sonradan kaynağın başlangıç kısmına taşınır.

2 Hava, normal şartlar altında kötü bir elektrik iletkenidir. Arkın tutuşturulması ve sürdürülmesi için ilk olarak elektrik iletkenliğinin sağlanması gerekir. Bu durum iyonizasyon olarak adlandırılır. Bu durumda elektrod ile parça arasındaki boşlukta bulunan havanın molekülleri ve diğer gazlar, ilk olarak dissosiye (iyonize olma özelliği) olur ve daha sonra da elektronlar ve iyonlar açığa çıkar. Ark içindeki elektronlar ve iyonlar, yük taşıyıcı olarak görev yaparlar. Pozitif ve negatif yük taşıyıcılar, ark içinde kendilerine uygun kutba doğru hareket ederler; diğer bir deyişle elektronlar anoda (pozitif kutba) doğru giderken iyonlar katoda (negatif kutba) doğru hareket eder (Şekil 6). Şekil 6. Ark akım akışı

3 ARK KAYNAĞI Elektrod ucunun yakınında bir ergimiş metal banyosu oluşturulur. Elektrod bağlantı boyunca ilerlerken, ergimiş metal kendi kanalında katılaşır. Şekil: Bir ark kaynak yönteminin temel konfigürasyonu ve elektrik devresi Güç Kaynağı (Kaynak Makinesi) Güç kaynağının amacı, ana malzemeyle elektrod arasında oluşturulan elektrik arkı için yeterli miktardaki çıkış akımının, akım beslemesini sağlamaktadır. Güç kaynağının imalat prensibi; ark uzunluğunun (kaynak esnasındaki, ana malzeme ile elektrodun ergimemiş ucu arasındaki uzaklık) değişiklik göstermesine rağmen kaynak akımının sabit kalması şeklindedir. Elektrod kaynağının çalışması sabit akım prensibindedir. Güç kaynağından sağlanan akım, kaynak işlemi esnasında operatörün el kontrolündeki elektrod ile ana malzeme arasındaki mesafenin değişmesine göre değişiklik göstermez. Akımın sabit tutulması kararlı bir ark sağlar ve operatörün çalışmasını kolaylaştırır.

4 kaynakları akım çıkış kutuplama özelliklerine göre ikiye ayrılır: Güç a) Alternatif akım (AC) güç kaynakları: Güç kaynağı akım çıkış karakteristiği sinüs dalga şeklindedir. Zamana göre şiddetini ve yönünü değiştiren bu akım saniyede 50 veya 60 kez tekrarlanır. Transformatörler şebeke akımını, kaynak akımına dönüştüren elektromekanik kaynak makineleridir. b) Doğru akım (DC) güç kaynakları: Güç kaynağı akım çıkış karakteristiği sürekli (sabit) dalga şeklindedir. Bu karakteristik redresör tarafından şebeke alternatif akımının (AC), doğru akıma (DC) çevrilmesiyle edilir. Bu inverter güç kaynaklarının tipik çıkışıdır.

5 Şayet doğru akım (DC) güç kaynağı kullanılıyorsa, bundan sonraki sınıflandırma kaynak edilecek malzemenin kutuplama şekline göredir. i) Düz kutuplama: Bu kutuplamada kaynak kablosu ve elektrod pensesi güç kaynağının negatif (-) çıkışına, şase kablosu ve şase pensesi güç kaynağının pozitif (+) çıkışına bağlanır. Elektrik arkı, ısının malzeme üzerinde yoğunlaşarak ergimesini (2/3 ısı ana

6 malzemede) sağlar. Böylelikle elektrod ergiyerek kaynak ağzını doldurur ve ana malzemeye nüfuz eder. ii) Ters kutuplama: Bu kutuplamada kaynak kablosu ve elektrod pensesi güç kaynağının pozitif (+) çıkışına, şase kablosu ve şase pensesi güç kaynağının negatif (- ) çıkışına bağlanır. Elektrik arkı ısının elektrod ucunda yoğunlaşmasını (2/3 ısı elektrodda) ve ergimesini sağlar. Elektrod çeşidine göre akım karakteristiği alternatif akım (AC) veya doğru akım (DC) ve doğru akımda kutuplamalar değişir. Yanlış akım karakteristiği veya kutuplamalarda; elektrodun tutuşturulamaması, ark kararlılığının sağlanamaması veya kaynak kalitesinin uygun olmaması gibi problemler yaşanır. Arkta akımın ve gerilimin değişimi, arkın karakteristik eğrisi ile gösterilir. Düşük akım bölgesinde (Ayrton Bölgesi) artan akımla gerilim çok fazla düşerken, kaynağa uygun Ohm bölgesinde ark geriliminin artmasıyla akım da artar (Şekil 7). Uzun bir ark, kısa arka göre aynı akım şiddetinde ancak daha yüksek gerilimde yanar. Şekil 7. Ark karakteristiği Ark Boyu Mesafesi Ark boyu, kaynak esnasında ergimiş kaynak banyosunun yüzeyi ile elektrod telinin ucu arasındaki uzaklıktır. Ark boyu uzadıkça ark gerilimi de yükselir (Şekil 7). Ark boyunun uzaması, yani ark geriliminin artması geniş ve yaygın bir kaynak dikişinin ortaya çıkmasına neden olur ve ark üfleme tehlikesi artar; ark boyunun daha fazla artması düzgün olmayan, çok az nüfuziyetli kaynak dikişine ve aşırı sıçramaya neden olur. Normal olarak bazik karakterli elektrodlar hariç, bütün örtülü elektrod türlerinde ark boyu, elektrot tel çapı kadar,

7 bazik elektrodlarda ise tel çapının yarısı kadar tutulmalıdır. Ark Boyu Kısa Olursa; elektrot çoğu kez iş parçasına yapışır. Dikiş çok dar ve yüksek olur. Ayrıca arkı da kesebilir (Şekil). Ark Boyu Uzun Olursa; önce, kaynak sırasında düzensiz çıtırtılı ses çıkar. Ergimiş metal sıçramaları aşırı ölçüde olur. Dikişin yüzeyi düzensiz ve dikiş fazla geniş olur. Ayrıca arkın oluşması kesilebilir (Şekil). Şekil: Kısa ark boyu aralığı, elektrot çapından küçük olduğunda oluşur. Şekil: Uzun ark boyu aralığı, elektrot çapından büyük olduğunda oluşur.

8 Manyetik Ark Üflemesi Burada akım, elektroddan ark yoluyla parçaya geçer ve parça kutuplama klemensine doğru ilerler. Akım taşıyan her iletkenin çevresinde olduğu gibi arkın çevresinde de bir manyetik alan oluşur. Bu manyetik alan kaynak sırasında ergimiş haldeki metali etkiler. Manyetik alan ark bölgesinde bükülür ve başka bir yöne doğru genişler (Şekil 8). Azalan manyetik kuvvet hatları yoğunluğunun bulunduğu bu alanda ark, bir saptırma etkisiyle karşılaşır. Bu olaya ark üflemesi denir. Ark üflemesi kaynak esnasında yetersiz birleşme kusuruna neden olur. Şekil 8. Çevresindeki manyetik alan nedeniyle arkın sapması Diğer bir manyetik sapma nedeni, demirin manyetik iletkenliğinin havanınkinden daha fazla olmasıdır. Büyük ferromanyetik demir kütleleri, bu nedenle arkı kendisine çeker (Şekil 8-b). Aynı durum, ferromanyetik bir sacın kenarının kaynağı sırasında da gerçekleşir (Şekil 8-c). Bu durumda ark içeriye doğru sapar. Arkın sapması nedeniyle birleşme hataları oluşabilir. Bu nedenle kaynakçının elektroda uygun bir eğim vererek ark sapmasını doğrultması gerekir.

9 Parça kutup klemensinin ark üzerindeki etkisi de aşağıdaki durumlarda olduğu gibi pozitif yönde kullanılabilir: a) Cürufun yeteri kadar kalın olmadığı yüksek kaynak hızlarında, parça kutup klemensi uzaklaştırılmalıdır. b) Kaynak banyosu ve cürufun birlikte akma tehlikesinin olduğu düşük kaynak hızlarında parça kutup klemensine doğru kaynak yapılmalıdır. c) Büyük demir kütlelerin çekme etkisi, kütlelerin uygun şekilde yerleştirilmesiyle giderilebilir. Alternatif akımla kaynakta üfleme etkisi, doğru akımla kaynağa göre oldukça düşüktür. Ağır üfleme koşulları altında alternatif akımın kullanılması tavsiye edilir. Örneğin çok telli tozaltı kaynağı gibi uygulamalarda, tellerin tümü doğru akımla kaynak yapıyorsa, arkın üfleme etkisi, her bir arkın kendi etkisi nedeniyle şiddetlenebilir. Böyle durumlarda, iki telli tozaltı kaynağında, öndeki telin doğru akımla arkadaki telin alternatif akımla yüklenmesi uygun olacaktır. Üç telli uygulamalarda ise, öndeki tel doğru akımla ortadaki ve arkadaki tellerin alternatif akımla yüklenmesi üfleme etkisinin şiddetini oldukça azaltır.

10 KAYNAK AMPER AYARI: Kaynakta en çok değişikliğin yapıldığı kısım, akım ayarlarıdır. Kaynak makineleri A arasında kaynak akımı üretebilirler. İşte kaynak akımının ayarlanması, bu değerler içerisinde mümkündür. Doğal olarak ayar aralığı, makinenin cinsine göre farklılıklar gösterir. Büyük ve güçlü makinelerde üst sınır olarak 600 Amper verilirken, daha küçük makinelerde bu değer daha aşağılara kadar düşebilir. Mühim olan kaynak makinesinin beklenen akım ayarlarında gerçek değerlere ulaşması ve bu aralığın kademeli olarak elde edilmesidir. Böylece değişik çapa sahip elektrotlar ile değişik kalınlığa sahip metallerin kaynağı gerçekleşmektedir. Elektrik ark kaynak makineleri, aldığı elektriğin voltunu düşürüp amperini yükseltirler. Elektrod çekirdek kısmının her bir milimetresi için 40 Amperlik değer herkes tarafından kabul görmüştür. Buna göre 3,25 mm çapındaki bir elektrotun kaynaklı birleştirmede kullanılması sırasında akım ayarının, 40x3,25= 130 Amper olması önerilir. Ancak bu değerlerin örtü çeşidine göre farklılıklar gösterdiği, aksi belirtilmedikçe bu formüle sadık kalınması gerektiği gözardı edilmemelidir. Tablo 1 de parça kalınlığı ve elektrot çapına göre seçilecek kılavuz değerler verilmiştir. Tablo.1: Parça kalınlığı ve elektrot çapına göre amper ayarı yapımı Elektrod Çapı Parça Kalınlığı (mm) Oksit Elektrod Bazik Elektrod Rutil Elektrod 2,

11 3. Ark Kaynağında Malzeme Geçişi Ark kaynak elektrodları iki şekildedir: Ergiyen kaynak sırasında tüketilen; böylece ark kaynağında ilave metal oluşumu vardır. Ergimeyen kaynak işlemi sırasında tüketilmeyen; herhangi bir ilave metalin ayrıca eklenmesi gerekir. Ark içinde kaynak ilave malzemelerinin geçişi damlalar şeklinde gerçekleşir. Damlanın elektrod ucundan ergimesi ve kopması, değişik kuvvetlerin etkisi altında meydana gelmektedir. ERGİYEN ELEKTRODLARIN BİÇİMİ: (Örtülü elektrod olarak da bilinen) Kaynak çubukları, 22,5 mm den 45 mm ye kadar uzunlukta ve 9,5 mm veya daha küçük çaplıdır ve periyodik olarak değiştirilmeleri gerekir. Kaynak telleri, sık sık kesintilerden kaçınmak üzere, uzun tel boylarına sahip makaralardan sürekli olarak beslenebilir. Hem tel hem de çubuk formundaki elektrod, ark içinde tüketilir ve ilave metal olarak kaynağa eklenir. Şekil. Ergiyen elektrodla ark kaynağında üç metal transfer modu

12 Arkta Metal Transferi Malzeme geçişi, her kaynak yönteminde ve bir yöntem içinde örtü, toz veya koruyucu gaz türüne göre farklılıklar gösterir. Asit veya rutil örtülü çubuk elektrodlar halinde damlalar, elektrod örtüsünün iç kraterindeki elektrodun sıvı ucunda yapışık gaz patlamaları şeklinde gerçekleşir (Şekil 9).

13 Şekil 9. İçten patlamalı damlalar. Bazik örtülü elektrodlarda malzeme geçişi iri damlalıdır ve belirli zaman aralıklarında, elektrod ucu ile ergimiş kaynak banyosu arasında kısa devre oluşur (Şekil 10). Kısa devrenin çözülmesi, damlanın elektrodun ucundan emilmesini sağlayan ergimiş banyonun yüzey gerilimi tarafından gerçekleştirilir. Şekil 10. Kısa devrede damla geçişi Benzer bir malzeme geçişi MAG-kısa ark kaynağında görülür. Şekil 11'de gösterilen kısa devre sırası, düzenli aralıklarla tekrarlanır. Damla büyüklüğü ve damla frekansı, malzeme ve koruyucu gaz türüne bağlıdır. Şekil 11. Kısa arkta devre çevrimindeki aşamalar. a) elektrod ucunda bir damla oluşur. b) kısa devrenin parça tarafındaki ergimiş banyoda başlaması c) sıvı elektrod malzemesi akar d) sıvı köprü incelir

14 e) ark tekrar tutuşur. MIG/MAG kaynağında üst güç bölgesi, her bir koruyucu gaz türüne göre uzun ark veya sprey ark şeklinde gerçekleşebilir. Sprey arkta malzeme geçişi, esas olarak Pinch etkisi altında meydana gelir. Pinch etkisi, elektromanyetik bir kuvvettir. Şekil 12'de gösterildiği gibi, çevredeki manyetik alanın radyal bileşeni, damlayı büzer ve kopmaya zorlar. Yeteri kadar şiddetli Pinch etkisi, fiziksel olarak sadece inert gazlar veya argonca zengin karışım gazlar halinde oluşur. Karbondioksit veya CO 2 ce zengin karışım gazlar halinde, bu yüzden iri küresel taneli, bazen kısa devreli de olabilen malzeme geçişli uzun ark oluşur. Şekil 12. Pinch etkisinin şeması ELEKTRİK ARK KAYNAĞI Elektrik ark kaynağı gönümüzde MIG/MAG kaynağından sonra en yaygın uygulamaya sahip kaynak yöntemidir. Bu yöntemde ark, ergiyen bir çubuk elektrod ile iş parçası arasında yanar. Ark ve kaynak banyosu, havanın zararlı etkilerinden, elektrod tarafından sağlanan gazlar ve/veya cüruf ile korunur. Şekil 13'de elektrik ark kaynağının prensip şeması verilmiştir. Hem ark taşıyıcı hem de kaynak ilave malzemesi olarak görev yapan çubuk elektrod, elektrod pensesi ile kaynak kablosu aracılığıyla akım üretecinin bir kutbuna bağlanır. Diğer kutup, parça kablosu ve parça klemensi aracılığıyla iş parçasına tutturulur. Elektrik ark kaynağında hem doğru hem de alternatif akım kullanılabilir.

15 Şekil 13. Elektrik ark kaynağının çalışma prensibi Elektrodlar ve Elektrod Tutucu Kaynak işlemi esnasında üzerinden kaynak akımının geçmesini sağlayan, iş parçasına bakan ucu ile iş parçası arasında kaynak arkını oluşturan ve gerektiğinde ergiyerek kaynak ağzını dolduran kaynak malzemesine elektrod denir. Elektrodları ergiyen ve ergimeyen tip diye önce iki ana gruba ayırmak mümkündür. a) Ergiyen tip elektrodlar: Örtülü elektrodlar Çıplak elektrodlar (MAG kaynağında kullanılan masif kaynak telleri) Özlü elektrodlar b) Ergimeyen tip elektrodlar Bu tip elektrodlar kaynak esnasında ergiyerek kaynak ağzını doldurmazlar. Sadece ucu ile iş parçası arasında kaynak arkı oluşur.

16 Doldurulması gereken bir kaynak ağzı varsa, oksi-asetilen kaynak yöntemin de olduğu gibi ark içinde ergiyen bir kaynak teline ihtiyaç vardır. Elektrik ark kaynak yönteminde kullanılan elektrodlar; kaynağın gayesine göre de iki ana gruba ayrılır. Bunlar: a) Birleştirme kaynağı elektrodları b) Dolgu kaynağı elektrodları Birleştirme kaynağında kullanılacak elektrodlarda: - Yüksek dayanma mukavemeti - Tokluk, süneklilik Dolgu kaynağında kullanılacak elektrodların özellikleri ise: - İstenen yüzey sertliğini verebilmeli - Aşınmaya dayanıklı olmalı Kaynak yöntemlerinin çoğunluğunda elektrik arkı ergime için gerekli ısıyı sağlarken bir flux-dekapan da koruma ve temizleme ve bunlarla birlikte metalürjik kontrol işlevlerin yerine getirir. Flux korumalı ark kaynağının en yaygın şekli, elle metal-ark kaynağıdır. Bu örtülü elektrod çekirdek ve örtü gibi iki kısımdan oluşur: 1. Çekirdek: Kaynak metalini teşkil eden bu orta silindirik kısımdan arkı meydana getiren akım geçer. Çekirdek metal iletken çubuktur aynı zamanda ergiyerek kaynak ağzını dolduran ilave metaldir. Çekirdek olarak kullanılan malzeme ana malzemeye bağlıdır. Karbonlu çelikler için çekirdek malzemesi düşük karbonlu çeliktir. Kaynak sırasında çekirdek örtüden önce ergir. 2. Örtü: Değişik kalınlıkta, çekirdekle tamamen eşmerkezli olması gereken bu kılıf taşıyıcı maddeler (kalsiyum karbonat, Rutil vs.), aktif maddeler (ferro - alaşımlar) ve bağlayıcı vazifesi gören silikatların kompleks bir karışımından meydana gelir. Örtünün bileşiminde genellikle bulunan sodyum ve potasyum tuzları, metalik oksitler, karbonatlar vs. gibi maddelerin iyonlaştırıcı etkisi elektrod ucu ve kaynak edilecek parça arasında, yani anodla katod arasında, alternatif, akım geçişini çok kolaylaştırır. Tutuşturma esnasında aradaki hava tabakası kaynak makinesinin E 0 boşta gerilimi tarafından "delinir".

17 Her elektrod tipi kendine özgü bir iyonlaşma potansiyeline, yani E t tutuşma gerilimine sahiptir. Arkın kararlılığını sürdürecek şekilde ergime sürekliliğinin temin edilmesi için; E 0 >E t olmalıdır. Bu itibarla örtü, arkın kararlılığını temin etmenin yanı sıra alternatif akımda voltluk, doğru akımda da voltluk bir boşta çalışma geriliminin kullanılmasını mümkün kılar. Örtüyü teşkil eden malzemeler, anodla katod arasındaki toplam enerji dağıtımını etkiler. Anodla katod arasında ark enerjisine eşit şekilde bölecek her malzeme veya karışım elektrodun alternatif akımda kullanılma imkânlarını artırır. Örtü bir çok özellik bakımından elektrodun en önemli kısmıdır. Ana fonksiyon olarak kaynak banyosunu atmosferin kötü etkisinden korur. Örtü, gaz haline geçerek kaynak bölgesinde atmosferin yerini alır, böylelikle kaynak banyosunu ve elektrodun ucundaki ergiyen bölgeyi atmosferin kötü etkisinden korur. Ergiyerek kaynak banyosunun üzerini kaplayarak yüzer ve katılaşır. Kaynak metalinin karakteristiklerine göre örtü tipinin seçimi önemlidir. Örtü bazen metal parçacıklarını da içerir, bunlar ergiyerek kaynak banyosuna geçer ve kaynak banyosuna geçen metal miktarı artmış olur. Bu elektrodlar yüksek verimli elektrodlar olarak adlandırılır. Ergimiş metali istenmeyen kirliliklerden (elementlerden) temizleme özelliği vardır. Örtü içinde, malzeme içindeki istenmeyen elementlerle bileşke oluşturarak cürufa geçen elementler vardır. Böylece kaynak banyosu istenmeyen elementlerden temizlenmiş olur.

18 ELEKTROD ÖRTÜ MALZEMELERİ Bir elektrodun kaynak karakteristikleri tümüyle bu örtünün bileşiminin etkisi altındadır. Yığılan kaynak metali miktarı, kaynak dikişinin nüfuziyeti ile bir dereceye kadar da bileşimi, bu örtü bileşimi ile kontrol altında alınabilir. Kaynak dikişinin formu, konkav veya konveksliği, yüzey düzgünlüğü gibi özelikler yine örtü bileşimi değiştirilerek istenen yönde ayarlanabilmektedir. Elektrod örtüsünün sağladığı yararları şu şekilde sıralayabiliriz; Arkın tutuşmasını ve oluşumunu kolaylaştırır. Kaynağın hem doğru hem de alternatif akımla yapılmasını sağlar, Ergiyen metal damlalarının yüzey gerilimlerine ve viskozitelerine etkiyerek, gerek tavan ve gerekse düşey kaynaklarda çalışmayı kolaylaştırır, Koruyucu bir gaz atmosferi oluşturarak kaynak dikişini atmosferin olumsuz etkilerinden korur, Kaynaktan sonra dikişin üzerini bir cüruf tabakası ile örterek dikişin yavaş soğumasını sağlar, Erimiş kaynak banyosunu deokside eder. Gerektiği hallerde kaynak dikişini alaşımlandırır. Elektrod örtüsünü oluşturan maddelerin türleri oldukça karışıktır. Bugün artık elektrod örtüsü, babadan oğula geçen ve sır olarak saklanan sanat olmaktan çıkmış, çelik üretim yöntemleri ile yakından ilgili bir bilim dalı haline gelmiştir. Ancak, her örtü formülü gerek üretim ve gerekse kaynak teknolojisi yönünden en az aşağıdaki gereksinimleri sağlayabilmelidir. Üretim kolaylığı, Depolama ve taşıma uygunluğu, Kaynak karakteristiği, Cürufun kolay temizlenmesi, Kaynak metaline metalürjik olarak etkimesi. Elektrod standartları, elektrodun kullanılma karakteristiğini, kaynak metalinin mekanik özeliklerini ve bazen de kaynak metalinin analiz sınırlarını belirtir. Elektrod örtüsü formülü ise üreticiye bırakılmıştır. Günümüzde, bazen alaşımlı kaynak dikişleri elde etmek için, alaşımlı tel yerine normal tel ve alaşım elementi içeren bir örtü kullanmak çok daha ekonomik olmaktadır. Bu tür örtülü elektrodlara sentetik elektrod adı verilmektedir.

19 ÖRTÜ TÜRLERİ TS EN 499'a göre dört temel örtü türü vardır. Bunlar selülozik, asit, rutil ve bazik'tir. Şekil 16, bu örtülerin bileşimlerini ve damla geçiş türlerini vermektedir. Şekil 16. Önemli örtü türlerinin analizleri ve damla geçişleri Esas örtü türleri yanında TS EN 499 'da bazı karışım örtü türleri de tanımlanmaktadır: A B C R RR RC RA RC Asit örtülü Bazik örtülü Selülozik örtülü Rutil örtülü Kalın rutil örtülü Rutil selülozik örtülü Rutil asit örtülü Rutil bazik örtülü Günümüzde örtülü çubuk elektrodlar kullanılmakta olup, çıplak örtüsüz elektrodlar terk edilmiştir. Elektrodlar mekanik veya hidrolik tahrikli ekstrüzyon preslerinde üretilirler. Bağlayıcı olarak camsuyu kullanılır. Presten çıkan elektrodlar bir kurutma fırınında kurutulur. Elektrodların örtüleri ince, orta kalın veya kalın olabilir. İmalat işlerinde piyasada en çok tercih edilen elektrot 350 mm boyuna sahip olandır. Elektrotun bölümleri şekilde görülmektedir.

20 Rutil Tip Elektrodlar Bu tip elektrodlarla çok kolay kaynak yapılabildiğinden geniş bir kullanım alanına sahiptir. Bu yüzden acemi kaynakçı elektrodu diye de anılırlar. Elektrodun örtüsünün büyük bir kısmını Rutil (titandioksit) teşkil eder. İnce, orta ve kalın örtülü olarak imal edilirler. Kaynak yaparken ergiyen metalin geçişi örtü kalınlığına göre değişir. Elektrodun örtüsü kalınlaştıkça ergiyen metalin geçişi ince damlalar halinde olur ve kaynak metalinin mekanik özellikleri de yükselir. Kaynak dikişinin mekanik özellikleri bir çok yapı çeliği için uygun seviyededir ancak yüksek çekme dayanımlarına ulaşmak mümkün değildir. Örtü kurutulabilir, ancak içinde daima örtüyü bir arada tutan kimyasal olarak bağlı su bulunur. Eğer bu su giderilirse örtünün bağları hasar görür. Kaynak metalinin yayınabilir hidrojen içeriği yüksek olup, bu değer yüksek mukavemetli çelikler için kabul edilebilen sınırların üzerindedir. Rutil tip örtülü elektrodların özellikleri: - Kaynak işlemi kolaydır. - Çok yönlü kullanım imkanına sahiptir. - Yumuşak bir arkla yanar ve sıçraması azdır. - Yukarıdan aşağı hariç her pozisyonda kaynağa müsaittir. - AC ve DC kaynak makinelerinde uygulanabilir. - Kaynak dikişinin görünümü güzel olur ve cüruf kendiliğinden kalkar. - Rutubete karşı hassas değildir. - Dikiş metali dövülebilir. - St42 ye kadar olan genel yapı çeliklerin kaynağında kullanılabilir. NOT: Kalın malzemelerin kaynağında, kök pasoda bazik tip elektrodun kullanılması tavsiye edilir.

21 Bazik Tip Elektrodlar Bir ülkede bazik tip elektrod tüketim oranı, o ülkenin "makine imalat endüstrisi" seviyesinin önemli bir göstergesidir. Gelişmiş, endüstrileşme sürecini tamamlamış ülkelerde bu oran %50'nin üzerindedir. Günümüz teknolojisinde karşılaşılan en önemli sorunlardan bir tanesi gevrek kırılmadır. Gevrek kırılmaya karşı en dayanıklı kaynak dikişleri bazik tip elektrodlarla elde edilir. Özellikleri: - Yüksek mukavemetli kaynak dikişleri verir. - Mekanik özellikleri diğer tiplere nazaran daha üstündür. - Sıcak ve soğuk çatlamaya meyli yoktur. - Değişken yüklere maruz ve yüksek mukavemet aranan yerlerde kullanılır. - Dikişe cüruf girme ihtimali zayıftır. - DC Kaynak makinelerinin (+) kutbunda yanar. - Cürufun oksijen içeriği düşük olduğundan uzaklaştırılması zordur. Kullanılırken dikkat edilecek hususlar: 1. Bazik tip elektrodların örtüsü rutubete karşı çok hassastır. Bu bakımdan bu tip elektrodlar kullanılmadan önce 2 veya 3 saat süreyle ºC de kurutulduktan sonra yakılmalıdır. Bu sayede yayılabilir hidrojen içeriği 10 ml/100 gr seviyesine düşürülebilir. 2. DC Kaynak makinelerin da yakılması daha uygundur. 3. Bazik tip elektrodların yakılması özel bir tecrübeyi gerektirir. Uygulama Alanları: - Dinamik zorlamalar etkisinde kalan çelik konstrüksiyonlar. - Makine parçaları - Gemi inşa endüstrisi - Basınçlı kap ve kazan üretimi - Boru hatları ve çinko kaplı saclar. Kaynak Edilen çelikler: - Yapı çelikleri: st33, st37, st44, st42 - İnce taneli çelikler: ste255, ste355, ste420, wste255, wste355, wste420 - Kazan saçları: HI, HII, HIII, 17Mn4 - Boru çelikleri: ste2107, den ste360.7 ye kadar - Makine yapım çelikleri: st50, st60, c55, ck55 - Boru çelikleri: st35.8, st45.8, st Gemi sacları: A, BD, E - Dökme çelikler: GS-38, GS-45, GS-52, GS-60, GS-62

22 Selülozik Tip Elektrodlar Selülozik elektrodların örtü formülünün %30 kadarını selüloz ve diğer organik maddeler oluşturur. Bunların ark içinde yanması CO ve CO 2 koruyucu gazlarını oluşturur. Ark güçlüdür, nüfuziyet diğer Elektrodlara oranla fazladır. Organik maddelerin tam yanması için su yardımına gerek vardır, bu nedenle selülozik elektrodların örtüsünde % 5 e kadar bir nem oranı aranır. Bu nem ihtiyacı elektrodun depolanmasında bir avantaj oluşturur, tekrar fırınlamak gerekmez, hatta zararlı olabilir. Selülozik elektrodlar güçlü ark nedeniyle, yukarıdan aşağı dahil, her pozisyonda rahat kaynak yaparlar, derin nüfuziyet de güçlü bir kaynak dikişi oluşturur. Ancak bu elektrodların kaynağı sıçramalıdır ve çok duman çıkarır, kaynağın hareleri de kaba olur. Kök pasosu ustalık gerektirir. Selülozik elektrodlar açık havada gemi inşa sanayi ve petrol boru hatları (pipe-line) kaynaklarında güvenle kullanılır. Özellikle röntgen kontrolü istenen kaynaklarda tercih edilir. NOT: Selülozik tip elektrodlar D.C. Kaynak makinelerinin (+) kutbunda yakılmalıdır. Kök paso kaynakların da elektrodun (-) kutupta yakılması tavsiye edilir.

23 4.Elektrot Paketlerinin Üzerindeki Bilgilerin İncelenmesi Elektrot paketlerinin üzerinde elektroda ait bilgilerin tümü bulunmaktadır. Firmalar ayrıca üretimini yaptıkları elektrotların özel ad ve numaralarının bulunduğu kataloglar çıkararak kaynakçıya elektrotlar hakkında geniş bilgiler vermektedir. Ancak bilgilerin çoğu eğitimli bir kaynakçının anlayabileceği rakamsal ifadeler ile anlatıldığı için bu sembol ve ifadeleri bilmek gerekir. Bu kapsamında rutil elektrotlar kullanılacaktır. Sembol ve rakamsal ifadelerin anlamı aşağıda TS 563 e göre verilmiştir, dikkatle inceleyiniz! TS 563 E RR 3 TSE Numarası Elle yapılan elektrik ark kaynağı Mekaniksel özellikleri (çekme dayanımı, akma dayanımı, % uzama paket üzerinde verilir) açıklayan tanıtım sayısı Darbe dayanımı (Paket üzerinde ısı ve vurma enerjisi verilir) Elektrot örtü tipini açıklayan sembol Asit örtülü (İnce-kalın) A Rutil örtülü (İnce-orta) R Rutil örtülü (Kalın) RR Rutil -Asit (Kalın) AR Bazik örtülü (Kalın) B Selülozik örtülü (Orta) C Rutil- Selülozik örtülü (Orta) R(C) Rutil- Selülozik örtülü (Kalın) [RR(C)] Bazik örtülü (Rutilkatkılı-kalın) B(R) Rutil- Bazik örtülü (Kalın) [RR(B)] Elektrod örtü tipi numarası (1 den 12 ye kadardır numara arttıkça örtü kalınlığı artar)

24 Yukarıda kısa gösterilişi verilen Elektrot TS 563 e göre ifade edilmiştir. Elektroda ait sembollerin ve rakamların anlamları paket üzerinde verilir. Sıra ile verilen rakamların neye karşılık geldiğini bilmek yeterlidir. Aşağıda bir firmaya ait elektrot etiketi görülmektedir: Etikette verilen bilgileri dikkatle inceleyin, TS 563 E RR 8 le ifade edilen rakamsal değerlerin karşılığını etiket üzerinde bulunur. Üretici firmanın elektroda verdiği özel ad Kullanıldığı yerler ve özellikleri: Her türlü makine, vagon, gemi, tank kazan yapımında demir doğrama işlerinde karoseri şasi, çelik mobilya ve çelik konstrüksiyon işleri ile boru kaynaklarında kullanılır. Her pozisyonda kaynak yapmaya elverişlidir. TİP : Rutil TS 563 : E RR 8 DIN1913 : E RR 8 ISO2560 : E 51 3 RR 22 Dikişin Mekaniksel Özellikleri: Akma dayanımı : 480 N/mm 2 Çekme dayanımı : 550 N/mm 2 Çentik dayanımı : 0 C de 60 j : -20 C de 40 j Uzama (L=5d) : % 25 Kaynak edilebilen çelikler: Elektrotla kaynak edilebilen çelikler belirtilir. ADRES: Üretici firma adı ve üretim yeri Amerikan ASTM-AWS A 233 normuna göre örtülü yumuşak çelik elektrodları başta E harfi "elektrod" olmak üzere dört rakama işaretlenir. İlk iki rakam kaynak edilmiş halde kaynak metalinin (kaynak dikişinin) 1000 psi cinsinden (1000 psi = 0,703 g/mm 2 ) asgarî kopma mukavemetini, üçüncü rakam, elektrodun başarı ile kullanılabileceği kaynak pozisyonlarını ifade eder: Exxlx bütün pozisyonlarıexx2x de sadece yatay ve yatay köşe kaynaklarını gösterir. Dördüncü rakam da örtü tipini ve uygun akım karakteristiklerini verir. Bunlar aşağıdaki tabloda sıralanmıştır.

25 ÖRTÜLÜ ELEKTROD ARK KAYNAĞI : Örtülü elektrod ark kaynağı sahip olduğu avantajları nedeniyle metallerin birleştirilmesinde en çok kullanılan kaynak yöntemidir. Avantajları: 1. Örtülü elektrod ark kaynağı açık ve kapalı alanlarda uygulanabilir. 2. Elektrod ile ulaşılabilen her noktada ve pozisyonda kaynak yapmak mümkündür. 3. Diğer kaynak yöntemleri ile ulaşılamayan dar ve sınırlı alanlarda kaynak yapmak mümkündür. 4. Kaynak makinesinin güç kaynağı uçları uzatılabildiği için uzak mesafedeki bağlantılarda kaynak yapılabilir. 5. Kaynak ekipmanları hafif ve taşınabilir. 6. Pek çok malzemenin kimyasal ve mekanik özelliklerini karşılayacak örtülü elektrod türü mevcuttur. Bu nedenle kaynaklı birleştirmeler de ana malzemenin sahip olduğu özelliklere sahip olabilir. Dezavantajları : 1. Örtülü elektrod ark kaynağının metal yığma hızı ve verimliliği pek çok ark kaynak yönteminden düşüktür. Elektrodlar belli boylarda kesik çubuklar şeklindedir, bu nedenle her elektrod tükendiğinde kaynağı durdurmak gerekir. 2. Her kaynak pasosu sonrasında kaynak metali üzerinde oluşan cürufu temizlemek gerekir. Elektrodun anma çapı elektrot çekirdeğinin kesitine karşılık gelir ve piyasada o çapa göre anılır. Piyasada bulunan elektrotlar anma çapı ve elektrot boyu: Elektrod çapı: mm, Elektrod boyu: mm dir

26 5. Kaynak Tekniği Elektrod, kaynakçı tarafından tam izole edilmiş kaynak pensesine takılır. Seçilen elektrod pensesinin, uygulanacak akım şiddeti büyüklüğüne uygun olması gerekir. Akım şiddeti (amperaj), akım üretecinde uygun karakteristik eğrisi seçilerek ayarlanır. Ark gerilimi, kaynakçı tarafından ark boyu tespit edilerek ayarlanır. Burada ark boyu arttıkça ark gerilimi artar. Arkın tutuşturulması, elektrod ile iş parçası arasında kısa devre oluşturularak sağlanır. Daha sonra elektrod hemen yukarıya uygun ark boyuna kaldırılır ve ark tutuşturulmuş olur. Bu tutuşturma işlemi, hiçbir zaman kaynak ağzı dışında yapılmamalı ve kaynağa devam edildiğinde hemen üzerinden geçilecek bir noktada yapılmalıdır. Bazik elektrodlar gibi başlangıç gözeneği eğilimli elektrodlar halinde tutuşturma işlemi, bir önceki pasonun bittiği yerin birkaç milimetre önünde yapılmalı ve ark hemen başlangıç noktasına getirilmelidir. Böylelikle ilk damlaların düştüğü tutuşturma yeri tekrar eritilmiş olur ve başlangıç gözeneklerinin bertaraf edilmesi sağlanır.

27 İş parçaları, bir pozisyoner veya fikstür düzeneğinde kaynak yapılacakları pozisyona getirilmiyorsa, kaynaktan önce çoğunlukla puntalanmaları gerekir. Puntalamada tekrar tutuşma özelliği iyi olan elektrodlar kullanılmalıdır. Bu tür elektrodlar öncelikle R, RR ve RC türündedir. Punta dikişleri, esas kaynak sırasında kırılmayacak derecede kalın olmalıdır. ince saçlarda distorsiyondan (çarpılma, kasılma, büzülme vs. şeklindeki şekil bozuklukları) kaçınmak için sadece nokta şeklinde puntalama yapılmalıdır. Şekil 17 de elektrod hareketleri, parçaların pozisyonlarına göre verilmiştir. Şekil 17.Elektrik ark kaynağında parça pozisyonuna göre elektrod hareketleri DİKİŞ ÇEKME Kaynak akımının meydana getirdiği ark, iş parçası yüzeyindeki kaynak nüfuziyetinden etkilenen bölgenin ergimesine neden olur. Bu arada elektrotun ergimesiyle, elektrot metali ve parçanın nüfuziyetten etkilenen bölgesindeki ergimiş kütle birleşir. Bu birleşmede elektrot metali ergiyerek o bölgede bir kaynak metalinin oluşmasına neden olur. Kaynak metalinin büyük çoğunluğu, elektrot çekirdek metalinden meydana gelmiştir. Arkın ilk başlangıcında meydana gelen kaynak metali, sıcaklığın etkisiyle akışkan bir hâldedir ve buna kaynak banyosu adı verilir. Elektrot iş parçasının üzerinde tutuşturulup sürekli aynı yerde tutulursa, kaynak banyosu gittikçe büyür ve çevreye yayılır. Elektrot kaynak yönünde ilerletilirse kaynak banyosu da bu harekete uygun olarak ilerleyecektir. Kaynak banyosunun ölçülerini belirleme görevi kaynakçıya verilmiştir. Kaynakçı, bu ölçülerde değişiklikler yapabilir. Bir bakıma elektrot iş parçasının neresine tutulursa kaynak banyosu, dolayısıyla da kaynak metali yığılması orada meydana gelecektir (Şekil ).

28 Şekil: Elektrik Ark Kaynak Bölgesi Elektrotun yakılması için sürtme ya da vurma uygulanabilir. Her iki uygulamada da yakılma işlemi, dikiş başlangıç noktasında gerçekleştirilmez. Genellikle başlangıç noktasının 5-10 mm uzağında, sonradan kaynak dikişi ile örtülecek bir alan, bu işlem için uygundur. Bu kısımda ark meydana getirildikten sonra dikişin başlangıcına taşınır. Bu işlem yapılırken elektrot ile iş parçası arasındaki aralığın, gereğinden bir miktar fazla tutulması sağlanmalıdır. (Şekil.3.2) Şekil 3.2 : Elektrotun Yakılması Aşamaları Elektrotun kaynak dikişlerinin bitiminde de anî olarak ve dik bir biçimde çekilmesi, krater boşluklarına yol açar. Anî elektrot çekmenin kaynak dikişi bitimlerinde yol açtığı bir başka sorun, dikişin bitim yerlerinde diğer bölgelere göre daha az şişkinliğe sahip olmasıdır. Şekil 3.3:Dikiş Bitiminde Elektrota Verilecek Hareket

29 Şekil 3.4: Dikiş Bitim Yerinde Yapılan İlerleme Hızı Elektrot hareketleriyle kaynak banyosunun biçimi, kaynak metalinin miktarı ayarlanabilir. Bu işlemlerden biri, elektrotun belli bir düzen içerisinde ilerletilmesi olup, buna kaynak hızı (ilerleme hızı ) adı verilir. Kaynak hızı, kaynak dikişinin nüfuziyetini ve biçimini etkiler. Kaynağın iş parçasında etkili olması ve düzgün bir kaynak yüzeyi elde etmek önemlidir. Bu sebeple, elektrot hızı ile yanma hızı orantılı olmalı ve elektrot, yaklaşık 150 mm/dak olacak şekilde bir hızla ilerlemelidir. Bu hız düz dikiş çekmek için belirlenmiş olup yapılan kaynak çeşidi, kaynatılacak parça kalınlığı ve elektrot çapı ile akım ayarına göre değişir.

30 ELEKTRİK ARK KAYNAĞINDA KAYNAK HATALARI Elektrik ark kaynağında görülen en önemli kaynak hataları, yanma oluğu, cüruf kalıntıları, gözenek ve uç krater lunkeridir. Yetersiz nüfuziyet veya kökte ergime azlığı gibi hatalar, yönteme özgü olmayıp kaynakçının becerisiyle ilgilidir. Benzer şekilde çatlak oluşumu da malzemeyle yakından ilgilidir. Şekil 18 de bazı temel hataların nedenleri açıklanmaktadır. Şekil 18. Kaynak dikiş hataları ve muhtemel nedenleri

B. KAYNAK DEVRESİ. 1. Güç Kaynağı (Kaynak Makinesi) 2. Elektrot Pensesi ve Kablosu. 3. Örtülü elektrot. 4. Şase Pensesi ve Kablosu

B. KAYNAK DEVRESİ. 1. Güç Kaynağı (Kaynak Makinesi) 2. Elektrot Pensesi ve Kablosu. 3. Örtülü elektrot. 4. Şase Pensesi ve Kablosu Örtülü elektrot ile ark kaynağı, elektrik arkını ısı kaynağı olarak kullanan elle yapılan ( manuel ) bir kaynak yöntemidir. Örtülü elektrot ( elektrot pensesi ile tutulan ) ile ana malzeme ( kaynak edilecek

Detaylı

ELEKTROD NEDİR? Kaynak işlemi sırasında ; Üzerinden kaynak akımının geçmesini sağlayan, İş parçasına bakan ucu ile iş parçası arasında kaynak arkını

ELEKTROD NEDİR? Kaynak işlemi sırasında ; Üzerinden kaynak akımının geçmesini sağlayan, İş parçasına bakan ucu ile iş parçası arasında kaynak arkını ELEKTROD NEDİR? Kaynak işlemi sırasında ; Üzerinden kaynak akımının geçmesini sağlayan, İş parçasına bakan ucu ile iş parçası arasında kaynak arkını oluşturan, Gerektiğinde ergiyerek kaynak ağzını dolduran

Detaylı

ELEKTROD NEDİR? Kaynak işlemi sırasında ; Üzerinden kaynak akımının geçmesini sağlayan, İş parçasına bakan ucu ile iş parçası arasında kaynak arkını

ELEKTROD NEDİR? Kaynak işlemi sırasında ; Üzerinden kaynak akımının geçmesini sağlayan, İş parçasına bakan ucu ile iş parçası arasında kaynak arkını ELEKTROD NEDİR? Kaynak işlemi sırasında ; Üzerinden kaynak akımının geçmesini sağlayan, İş parçasına bakan ucu ile iş parçası arasında kaynak arkını oluşturan, Gerektiğinde ergiyerek kaynak ağzını dolduran

Detaylı

ÇELİK YAPILARDA BİRLEŞİM ARAÇLARI

ÇELİK YAPILARDA BİRLEŞİM ARAÇLARI ÇELİK YAPILARDA BİRLEŞİM ARAÇLARI Çelik yapılarda kullanılan birleşim araçları; 1. Bulon ( cıvata) 2. Kaynak 3. Perçin Öğr. Gör. Mustafa EFİLOĞLU 1 KAYNAKLAR Aynı yada benzer alaşımlı metallerin yüksek

Detaylı

Kaynak nedir? Aynı veya benzer alaşımlı maddelerin ısı tesiri altında birleştirilmelerine Kaynak adı verilir.

Kaynak nedir? Aynı veya benzer alaşımlı maddelerin ısı tesiri altında birleştirilmelerine Kaynak adı verilir. 1 Kaynak nedir? Aynı veya benzer alaşımlı maddelerin ısı tesiri altında birleştirilmelerine Kaynak adı verilir. 2 Neden Kaynaklı Birleşim? Kaynakla, ilave bağlayıcı elemanlara gerek olmadan birleşimler

Detaylı

GAZALTI TIG KAYNAĞI A. GİRİŞ

GAZALTI TIG KAYNAĞI A. GİRİŞ A. GİRİŞ Soy gaz koruması altında ergimeyen tungsten elektrot ile yapılan ark kaynak yöntemi ( TIG veya GTAW olarak adlandırılır ) kaynak için gerekli ergime ısısının ana malzeme ile ergimeyen elektrot

Detaylı

HOŞGELDİNİZ MIG-MAG GAZALTI KAYNAKNAĞINDA ARK TÜRLERİ. K ayna K. Sakarya Üniversitesi Teknik Eğitim Fakültesi. Teknolojisi.

HOŞGELDİNİZ MIG-MAG GAZALTI KAYNAKNAĞINDA ARK TÜRLERİ. K ayna K. Sakarya Üniversitesi Teknik Eğitim Fakültesi. Teknolojisi. MIG-MAG GAZALTI KAYNAKNAĞINDA ARK TÜRLERİ K ayna K K ayna K Teknolojisi Teknolojisi HOŞGELDİNİZ Doç. Dr. Hüseyin UZUN Kaynak Eğitimi Ana Bilim Dalı Başkanı 1 /47 ELEKTRİK ARKI NASIL OLUŞUR MIG-MAG gazaltı

Detaylı

http://www.oerlikon.com.tr/rutil_ve_bazik_elektrodlar.html

http://www.oerlikon.com.tr/rutil_ve_bazik_elektrodlar.html Sayfa 1 / 5 Oerlikon Language Kaynak ESR 11 EN ISO 2560 - A E 380 RC 11 TS EN ISO 2560-A E 380 RC 11 DIN 1913 E 4322 R(C) 3 E 4322 R(C) 3 HER POZİSYONDA KAYNAK İÇİN UYGUN RUTİL ELEKTROD. Özellikle 5 mm'den

Detaylı

YTÜMAKiNE * A305teyim.com

YTÜMAKiNE * A305teyim.com YTÜMAKiNE * A305teyim.com KONU: Kalın Sacların Kaynağı BİRLEŞTİRME YÖNTEMLERİ ÖDEVİ Kaynak Tanımı : Aynı veya benzer cinsten iki malzemeyi ısı, basınç veya her ikisini birden kullanarak, ilave bir malzeme

Detaylı

1. Güç Kaynağı (Kaynak Makinesi)

1. Güç Kaynağı (Kaynak Makinesi) Sürekli tel ile koruyucu atmosfer altında yapılan gazaltı kaynağı M.I.G (metal inter gaz), M.A.G (metal aktif gaz) veya G.M.A.W (gaz metal ark kaynağı) olarak tanımlanır. Sürekli tel ile gazaltı kaynağında,

Detaylı

METAL KAYNAĞI METALİK MALZEMELERİ,

METAL KAYNAĞI METALİK MALZEMELERİ, METAL KAYNAĞI METALİK MALZEMELERİ, ISI, BASINÇ veya HERİKİSİ BİRDEN KULLANILARAK, AYNI yada FAKLI BİR MALZEMEDEN ANCAK KAYNATILACAK MALZEME İLE YAKIN ERGİME SICAKLIĞINDA İLAVE BİR METAL KULLANARAK veya

Detaylı

ÖĞRENME FAALİYETİ 1 ÖĞRENME FAALİYETİ - 1 1.TOZALTI KAYNAĞI

ÖĞRENME FAALİYETİ 1 ÖĞRENME FAALİYETİ - 1 1.TOZALTI KAYNAĞI ÖĞRENME FAALİYETİ 1 ÖĞRENME FAALİYETİ - 1 AMAÇ Bu faaliyet sonucunda uygun ortam sağlandığında tekniğe uygun olarak tozaltı kaynağı ile çeliklerin yatayda küt-ek kaynağını yapabileceksiniz. ARAŞTIRMA Toz

Detaylı

Uygulanan akım şiddeti, ark gerilimi koruyucu gaz türü ve elektrod metaline bağlı olarak bu işlem saniyede 20 ilâ 200 kere tekrarlanır.

Uygulanan akım şiddeti, ark gerilimi koruyucu gaz türü ve elektrod metaline bağlı olarak bu işlem saniyede 20 ilâ 200 kere tekrarlanır. ARK TİPLERİ KISA ARK Kısa ark yöntemi ince elektrodlarla (0.6 ilâ 1.2 mm) kısa ark boyu yani düşük ark gerilimi ve düşük akım şiddeti ile kaynak yapıldığında karşılaşılan bir ark türüdür. Burada ark oluşunca

Detaylı

HOŞGELDİNİZ MIG-MAG GAZALTI KAYNAK PARAMETRELERİ. K ayna K. Sakarya Üniversitesi Teknik Eğitim Fakültesi. Teknolojisi. Teknolojisi

HOŞGELDİNİZ MIG-MAG GAZALTI KAYNAK PARAMETRELERİ. K ayna K. Sakarya Üniversitesi Teknik Eğitim Fakültesi. Teknolojisi. Teknolojisi MIG-MAG GAZALTI KAYNAK PARAMETRELERİ K ayna K K ayna K Teknolojisi Teknolojisi HOŞGELDİNİZ Doç. Dr. Hüseyin UZUN Kaynak Eğitimi Ana Bilim Dalı Başkanı 1 /27 KAYNAK PARAMETRELERİ VE SEÇİMİ Kaynak dikişinin

Detaylı

MIG-MAG GAZALTI KAYNAĞINDA KAYNAK PAMETRELERİ VE SEÇİMİ

MIG-MAG GAZALTI KAYNAĞINDA KAYNAK PAMETRELERİ VE SEÇİMİ MIG-MAG GAZALTI KAYNAĞINDA KAYNAK PAMETRELERİ VE SEÇİMİ Prof. Dr. Ramazan YILMAZ Sakarya Üniversitesi, Teknoloji Fakültesi, Metalurji ve Malzeme Mühendisliği Bölümü Esentepe Kampüsü, 54187, SAKARYA Kaynak

Detaylı

İMAL USULLERİ

İMAL USULLERİ 20.12.2017 MAK 2952 DERS SUNUMU 12 20.12.2017 Bu sunumun hazırlanmasında ulusal ve uluslararası çeşitli yayınlardan faydalanılmıştır 2 YRD.DOÇ.DR. MURAT KIYAK 1 20.12.2017 3 BİRLEŞTİRME YÖNTEMLERİNDE İŞLEM

Detaylı

TIG GAZALTI KAYNAK YÖNTEMİNDE KULLANILAN GAZLAR VE ÖZELLİKLERİ PROF. DR. HÜSEYİN UZUN HOŞGELDİNİZ

TIG GAZALTI KAYNAK YÖNTEMİNDE KULLANILAN GAZLAR VE ÖZELLİKLERİ PROF. DR. HÜSEYİN UZUN HOŞGELDİNİZ TIG GAZALTI KAYNAK YÖNTEMİNDE KULLANILAN GAZLAR VE ÖZELLİKLERİ PROF. DR. HÜSEYİN UZUN HOŞGELDİNİZ 1 NİÇİN KORUYUCU GAZ KULLANILIR? 1- Ergimiş kaynak banyosunu, havada mevcut olan gazların zararlı etkilerinden

Detaylı

formülü zamanı da içerdiği zaman alttaki gibi değişecektir.

formülü zamanı da içerdiği zaman alttaki gibi değişecektir. Günümüz endüstrisinde en yaygın kullanılan Direnç Kaynak Yöntemi en eski elektrik kaynak yöntemlerinden biridir. Yöntem elektrik akımının kaynak edilecek parçalar üzerinden geçmesidir. Elektrik akımına

Detaylı

MIG-MAG KAYNAK METODUNDA KULLANILAN KAYNAK ELEKTROTLARI VE ELEKTROT SEÇİMİ

MIG-MAG KAYNAK METODUNDA KULLANILAN KAYNAK ELEKTROTLARI VE ELEKTROT SEÇİMİ MIG-MAG KAYNAK METODUNDA KULLANILAN KAYNAK ELEKTROTLARI VE ELEKTROT SEÇİMİ Prof. Dr. Ramazan YILMAZ Sakarya Üniversitesi, Teknoloji Fakültesi, Metalurji ve Malzeme Mühendisliği Bölümü Esentepe Kampüsü,

Detaylı

İMPLUSLU ARKA MIG/MAG KAYNAĞI

İMPLUSLU ARKA MIG/MAG KAYNAĞI İMPLUSLU ARKA MIG/MAG KAYNAĞI MİG/MAG Kaynağı oldukça yeni olmasına rağmen bu konuda birçok gelişmeler ortaya çıkmaktadır. Kaynak olayının kendisi ise çok karmaşıktır. Elektrik Enerjisi arkta ısıya dönüşür

Detaylı

TOZALTI KAYNAĞI Tozaltı kaynağı kaynak için gerekli ısının tükenen elektrod iş parçası ark kaynak Ark bölgesi kaynak tozu tabakası kaynak metali

TOZALTI KAYNAĞI Tozaltı kaynağı kaynak için gerekli ısının tükenen elektrod iş parçası ark kaynak Ark bölgesi kaynak tozu tabakası kaynak metali TOZALTI KAYNAĞI Tozaltı kaynağı, kaynak için gerekli ısının, tükenen elektrod (veya elektrodlar) ile iş parçası arasında oluşan ark (veya arklar) sayesinde ortaya çıktığı bir ark kaynak yöntemidir. Ark

Detaylı

TIG KAYNAK YÖNTEMİNDE KARŞILAŞILAN KAYNAK HATALARI PROF. DR. HÜSEYİN UZUN HOŞGELDİNİZ

TIG KAYNAK YÖNTEMİNDE KARŞILAŞILAN KAYNAK HATALARI PROF. DR. HÜSEYİN UZUN HOŞGELDİNİZ TIG KAYNAK YÖNTEMİNDE KARŞILAŞILAN KAYNAK HATALARI PROF. DR. HÜSEYİN UZUN HOŞGELDİNİZ Prof. Dr. Hüseyin UZUN-Metalurji ve Malzeme Mühendisliği Bölümü 1 /94 Tungsten Kalıntıları Tungsten elektrot kaynak

Detaylı

EN ISO 9606-1 KAYNAKÇILARIN YETERLİLİK SINAVI ERGİTME KAYNAĞI - BÖLÜM 1: ÇELİKLER. Özlem Karaman Metalurji ve Malzeme Mühendisi Kaynak Mühendisi

EN ISO 9606-1 KAYNAKÇILARIN YETERLİLİK SINAVI ERGİTME KAYNAĞI - BÖLÜM 1: ÇELİKLER. Özlem Karaman Metalurji ve Malzeme Mühendisi Kaynak Mühendisi EN ISO 9606-1 KAYNAKÇILARIN YETERLİLİK SINAVI ERGİTME KAYNAĞI - BÖLÜM 1: ÇELİKLER Özlem Karaman Metalurji ve Malzeme Mühendisi Kaynak Mühendisi İçerik Giriş Semboller ve Kısaltmalar Temel Değişkenler Kaynakçının

Detaylı

GAZ ALTI KAYNAK YÖNTEMİ MIG/MAG

GAZ ALTI KAYNAK YÖNTEMİ MIG/MAG GENEL KAVRAMLAR Metalleri, birbirleri ile çözülemez biçimde birleştirme yöntemlerinden biri kaynaklı birleştirmedir. Kaynak yöntemiyle üretilmiş çelik parçalar, döküm ve dövme yöntemiyle üretilen parçalardan

Detaylı

Prof. Dr. HÜSEYİN UZUN KAYNAK KABİLİYETİ

Prof. Dr. HÜSEYİN UZUN KAYNAK KABİLİYETİ KAYNAK KABİLİYETİ Günümüz kaynak teknolojisinin kaydettiği inanılmaz gelişmeler sayesinde pek çok malzemenin birleştirilmesi artık mümkün hale gelmiştir. *Demir esaslı metalik malzemeler *Demirdışı metalik

Detaylı

6. ÖZEL UYGULAMALAR 6.1. ÖZLÜ ELEKTRODLARLA KAYNAK

6. ÖZEL UYGULAMALAR 6.1. ÖZLÜ ELEKTRODLARLA KAYNAK 6. ÖZEL UYGULAMALAR 6.. ÖZLÜ ELEKTRODLARLA KAYNAK Örtülü elektrodlarýn tersine, gazaltý kaynak tellerindeki alaþým elemanlarý sadece bu tellerin üretiminde baþlangýç malzemesi olarak kullanýlan ingotlarýn

Detaylı

KURS VE SERTİFİKALANDIRMA FAALİYETLERİ

KURS VE SERTİFİKALANDIRMA FAALİYETLERİ KURS VE SERTİFİKALANDIRMA FAALİYETLERİ İTÜ Makine Fakültesi tarafından, Uluslar arası standartlara (EN 287-1; AWS; MIL-STD 1595) göre kaynakçı ve sert lehimci sertifikaları verilmektedir. Sertifika verilen

Detaylı

MIG/MAG Kaynağında Kaynak Ekipmanları

MIG/MAG Kaynağında Kaynak Ekipmanları MIG/MAG Kaynak Yöntemi MIG/MAG Kaynağında Kaynak Ekipmanları Doç.Dr. Murat VURAL İ.T.Ü. Makina Fakültesi vuralmu@itu.edu.tr Küçük çaplı, sürekli bir dolu tel, tel besleme ünitesi tarafından, torç içinden

Detaylı

ELEKTRİK AKIMI. ISI Etkisi. IŞIK Etkisi. MANYETİK Etki. KİMYASAL Etki

ELEKTRİK AKIMI. ISI Etkisi. IŞIK Etkisi. MANYETİK Etki. KİMYASAL Etki ELEKTRİK AKIMI Elektrik akımı görünmez veya doğrudan fark edilemez. Ancak etkileri ile kendini belli eder. ISI Etkisi MANYETİK Etki IŞIK Etkisi KİMYASAL Etki PİL + - AKÜ AKIM ŞİDDETİ Bir iletkenden geçen

Detaylı

SATIŞLARIMIZ KAYNAK MAKİNELERİ

SATIŞLARIMIZ KAYNAK MAKİNELERİ SATIŞLARIMIZ KAYNAK MAKİNELERİ NUR İŞ NURİŞ ELEKTRİK VE KAYNAK MAKİNALARI SAN. TİC. A.Ş. Türkiye ve dünya genelinde 100 den fazla bayisi, 70 in üzerinde servisi bulunan NURİŞ, müşteri memnuniyeti ilkesi

Detaylı

İMALAT YÖNTEMLERİ I Prof.Dr. İrfan AY KAYNAK ELEKTROTLARI. Erimeyen Elektrotlar

İMALAT YÖNTEMLERİ I Prof.Dr. İrfan AY KAYNAK ELEKTROTLARI. Erimeyen Elektrotlar KAYNAK ELEKTROTLARI Erimeyen Elektrotlar Tungsten Elektrotlar Karbon Elektrotlar ELEKTROTLAR Tanım : Kaynaklı birleştirmenin en önemli elemanlarından birisidir. İki parçanın birleştirilmesinde dolgu metali

Detaylı

METAL KAYNAĞI METALİK MALZEMELERİ,

METAL KAYNAĞI METALİK MALZEMELERİ, METAL KAYNAĞI METALİK MALZEMELERİ, ISI, BASINÇ veya HERİKİSİ BİRDEN KULLANILARAK, AYNI yada FAKLI BİR MALZEMEDEN ANCAK KAYNATILACAK MALZEME İLE YAKIN ERGİME SICAKLIĞINDA İLAVE BİR METAL KULLANARAK veya

Detaylı

HOŞGELDİNİZ MIG-MAG GAZALTINDA KAYNAĞINADA KULLANILAN KAYNAK AĞIZLARI VE HAZIRLANMASI. K ayna K. Teknolojisi. Teknolojisi

HOŞGELDİNİZ MIG-MAG GAZALTINDA KAYNAĞINADA KULLANILAN KAYNAK AĞIZLARI VE HAZIRLANMASI. K ayna K. Teknolojisi. Teknolojisi MIGMAG GAZALTINDA KAYNAĞINADA KULLANILAN KAYNAK AĞIZLARI VE HAZIRLANMASI K ayna K K ayna K Teknolojisi Teknolojisi HOŞGELDİNİZ Doç. Dr. Hüseyin UZUN Kaynak Eğitimi Ana Bilim Dalı Başkanı 1 /27 KAYNAK AĞZI

Detaylı

İçindekiler BÖLÜM 1.0 KAPAK 1 BÖLÜM 2.0 TELİF HAKKI 2 BÖLÜM 3.0 GİRİŞ 4

İçindekiler BÖLÜM 1.0 KAPAK 1 BÖLÜM 2.0 TELİF HAKKI 2 BÖLÜM 3.0 GİRİŞ 4 İçindekiler BÖLÜM 1.0 KAPAK 1 BÖLÜM 2.0 TELİF HAKKI 2 BÖLÜM 3.0 GİRİŞ 4 3.1 Elektrod Özellikleri 5 3.2 Kullanım Alanları 6 3.3 Sorun Giderme Teknikleri 7 DÜŞÜK HİDROJENLİ ELEKTRODLAR Hazırlayan: A. Tolga

Detaylı

MAK-205 Üretim Yöntemleri I. (6.Hafta) Kubilay Aslantaş

MAK-205 Üretim Yöntemleri I. (6.Hafta) Kubilay Aslantaş MAK-205 Üretim Yöntemleri I Gazaltı Kaynağı ğı, Tozaltı Kaynağı Direnç Kaynağı (6.Hafta) Kubilay Aslantaş Gazaltı Ark Kaynağı Kaynak bölgesinin bir koruyucu gaz yardımıyla korunduğu kaynak yöntemler gurubudur.

Detaylı

Kaynak Hataları Çizelgesi

Kaynak Hataları Çizelgesi Kaynak Hataları Çizelgesi Referans No Tanıtım ve Açıklama Resimli İzahı 1 2 3 Grup No: 1 Çatlaklar 100 Çatlaklar Soğuma veya gerilmelerin etkisiyle ortaya çıkabilen katı halde bir mevzii kopma olarak meydana

Detaylı

GAZALTI KAYNAK YÖNTEMLERİ GİRİŞ ve DONANIMLARI

GAZALTI KAYNAK YÖNTEMLERİ GİRİŞ ve DONANIMLARI GAZALTI KAYNAK YÖNTEMLERİ GİRİŞ ve DONANIMLARI Prof. Dr. Ramazan YILMAZ Sakarya Üniversitesi, Teknoloji Fakültesi, Metalurji ve Malzeme Mühendisliği Bölümü SAKARYA MIG-MAG KAYNAĞI 2 MIG-MAG KAYNAĞI 3 4

Detaylı

BÖLÜM 3 DİFÜZYON (YAYINIM)

BÖLÜM 3 DİFÜZYON (YAYINIM) BÖLÜM 3 DİFÜZYON (YAYINIM) 1 Mürekkebin suda yayılması veya kolonyanın havada yayılması difüzyona örnektir. En hızlı difüzyon gazlarda görülür. Katılarda atom hareketleri daha yavaş olduğu için katılarda

Detaylı

Kaynak Metali ve Ana Malzeme Süreksizlikleri. Prof. Dr. Vural CEYHUN Kaynak Teknolojisi Eğitim, Muayene, Uygulama ve Araştırma Merkez

Kaynak Metali ve Ana Malzeme Süreksizlikleri. Prof. Dr. Vural CEYHUN Kaynak Teknolojisi Eğitim, Muayene, Uygulama ve Araştırma Merkez Kaynak Metali ve Ana Malzeme Süreksizlikleri Prof. Dr. Vural CEYHUN Kaynak Teknolojisi Eğitim, Muayene, Uygulama ve Araştırma Merkez Süreksizlik Malzemenin form bütünlüğünü bozucu herhangi bir kusur anlamına

Detaylı

Yüksek Mukavemetli Düşük Alaşımlı Çeliklerin Kaynağı. Özlem Karaman Metalurji ve Malzeme Mühendisi Kaynak Mühendisi

Yüksek Mukavemetli Düşük Alaşımlı Çeliklerin Kaynağı. Özlem Karaman Metalurji ve Malzeme Mühendisi Kaynak Mühendisi Yüksek Mukavemetli Düşük Alaşımlı Çeliklerin Kaynağı Özlem Karaman Metalurji ve Malzeme Mühendisi Kaynak Mühendisi Yüksek Mukavemetli Düşük Alaşımlı Çelikler Yüksek mukavemetli ince taneli çelikler, yani

Detaylı

ELEKTRİK ARK KAYNAĞI TEMEL EĞİTİM REHBERİ (UYGULAMA 15-22)

ELEKTRİK ARK KAYNAĞI TEMEL EĞİTİM REHBERİ (UYGULAMA 15-22) ELEKTRİK ARK KAYNAĞI TEMEL EĞİTİM REHBERİ (UYGULAMA 15-22) UYGULAMA 15 TAVAN POZİSYONUNDA T BİRLEŞMESİ KÖŞE KAYNAĞI (KIRMA DENEYİ) GEREKLİ MALZEME: 6 mm KALINLIKTA 2 YUMUŞAK ÇELİK SAC. 3,25 mm ÇAPINDA

Detaylı

MIG-MAG GAZALTI KAYNAK ELEKTROTLARI. K ayna K. Teknolojisi. Teknolojisi HOŞGELDİNİZ. Doç. Dr. Hüseyin UZUN Kaynak Eğitimi Ana Bilim Dalı Başkanı 1 /27

MIG-MAG GAZALTI KAYNAK ELEKTROTLARI. K ayna K. Teknolojisi. Teknolojisi HOŞGELDİNİZ. Doç. Dr. Hüseyin UZUN Kaynak Eğitimi Ana Bilim Dalı Başkanı 1 /27 K ayna K MIG-MAG GAZALTI KAYNAK ELEKTROTLARI K ayna K Teknolojisi Teknolojisi HOŞGELDİNİZ Doç. Dr. Hüseyin UZUN Kaynak Eğitimi Ana Bilim Dalı Başkanı 1 /27 KAYNAK ELEKTROTLARI 1- MASİF MIG-MAG GAZALTI

Detaylı

Makine Elemanları. Sökülemeyen Bağlantı Elemanları

Makine Elemanları. Sökülemeyen Bağlantı Elemanları Makine Elemanları Sökülemeyen Bağlantı Elemanları Perçin En az iki parçayı sökülemeyecek şekilde birleştirmek için kullanılan bir ucu hazır diğer ucu ise birleştirme sırasında oluşturulan makine elamanlarına

Detaylı

TAHRİBATSIZ MUAYENE (NON DESTRUCTIVE TEST) HAZIRLAYAN: FATMA ÇALIK

TAHRİBATSIZ MUAYENE (NON DESTRUCTIVE TEST) HAZIRLAYAN: FATMA ÇALIK TAHRİBATSIZ MUAYENE (NON DESTRUCTIVE TEST) TAHRİBATSIZ MUAYENE YÖNTEMLERİ 1) Görsel Kontrol ( VT) 2) Sıvı Penetrant ( PT) 3) Magnetik Parçacık( MT) 4) Radyografik-Radyoskopik Kontrol( RT) 5) Girdap Akımları(

Detaylı

ELEKTRİK ARK KAYNAĞI TEMEL EĞİTİM REHBERİ (UYGULAMA 8-14)

ELEKTRİK ARK KAYNAĞI TEMEL EĞİTİM REHBERİ (UYGULAMA 8-14) ELEKTRİK ARK KAYNAĞI TEMEL EĞİTİM REHBERİ (UYGULAMA 8-14) UYGULAMA 8 DÜŞEY POZİSYONDA BİNDİRME KÖŞE KAYNAĞI (AŞAĞIDAN YUKARI) GEREKLİ MALZEME: 5 mm KALINLIKTA 2 YUMUŞAK ÇELİK SAC. 3,25 mm ÇAPINDA OVERCORD

Detaylı

ÇELİK YAPILAR. Hazırlayan: Doç. Dr. Selim PUL. KTÜ İnşaat Müh. Bölümü

ÇELİK YAPILAR. Hazırlayan: Doç. Dr. Selim PUL. KTÜ İnşaat Müh. Bölümü ÇELİK YAPILAR Hazırlayan: Doç. Dr. Selim PUL KTÜ İnşaat Müh. Bölümü BİRLEŞİM ARAÇLARI SÖKÜLEBİLİR BİRLEŞİMLER : CIVATALI BİRLEŞİMLER SÖKÜLEMEZ BİRLEŞİMLER : KAYNAK LI BİRLEŞİMLER CIVATALAR (BULONLAR) Cıvata

Detaylı

Güven Veren Mavi MMA (ÖRTÜLÜ ELEKTROD) KAYNAK MAKİNELERİ MIG/MAG (GAZALTI) KAYNAK MAKİNELERİ TIG AC/DC (ARGON) KAYNAK MAKİNELERİ

Güven Veren Mavi MMA (ÖRTÜLÜ ELEKTROD) KAYNAK MAKİNELERİ MIG/MAG (GAZALTI) KAYNAK MAKİNELERİ TIG AC/DC (ARGON) KAYNAK MAKİNELERİ Güven Veren Mavi w w w. v e g a m a k. c o m MMA (ÖRTÜLÜ ELEKTROD) KAYNAK MAKİNELERİ MIG/MAG (GAZALTI) KAYNAK MAKİNELERİ TIG DC (ARGON) KAYNAK MAKİNELERİ TIG AC/DC (ARGON) KAYNAK MAKİNELERİ PLAZMA KESME

Detaylı

3.KABARTILI DİRENÇ KAYNAĞI. 05.05.2015 Dr.Salim ASLANLAR 1

3.KABARTILI DİRENÇ KAYNAĞI. 05.05.2015 Dr.Salim ASLANLAR 1 3.KABARTILI DİRENÇ KAYNAĞI 05.05.2015 Dr.Salim ASLANLAR 1 KABARTILI DİRENÇ KAYNAĞI Kabartılı direnç kaynağı, seri imalat için ekonomik bir birleştirme yöntemidir. Uygulamadan yararlanılarak, çoğunlukla

Detaylı

T.C. MİLLÎ EĞİTİM BAKANLIĞI MEGEP (MESLEKÎ EĞİTİM VE ÖĞRETİM SİSTEMİNİN GÜÇLENDİRİLMESİ PROJESİ) METAL TEKNOLOJİSİ

T.C. MİLLÎ EĞİTİM BAKANLIĞI MEGEP (MESLEKÎ EĞİTİM VE ÖĞRETİM SİSTEMİNİN GÜÇLENDİRİLMESİ PROJESİ) METAL TEKNOLOJİSİ T.C. MİLLÎ EĞİTİM BAKANLIĞI MEGEP (MESLEKÎ EĞİTİM VE ÖĞRETİM SİSTEMİNİN GÜÇLENDİRİLMESİ PROJESİ) METAL TEKNOLOJİSİ SELÜLOZİK VE BAZİK ELEKTROTLA KAYNAK ANKARA, 2006 Milli Eğitim Bakanlığı tarafından geliştirilen

Detaylı

Pik (Ham) Demir Üretimi

Pik (Ham) Demir Üretimi Pik (Ham) Demir Üretimi Çelik üretiminin ilk safhası pik demirin eldesidir. Pik demir için başlıca şu maddeler gereklidir: 1. Cevher: Demir oksit veya karbonatlardan oluşan, bir miktarda topraksal empüriteler

Detaylı

3. DONANIM. Yarý otomatik ve otomatik kaynaktaki temel elemanlar Þekil-2 ve Þekil-16'da gösterilmiþtir.. Þekil-16. Otomatik Kaynak Makinasý

3. DONANIM. Yarý otomatik ve otomatik kaynaktaki temel elemanlar Þekil-2 ve Þekil-16'da gösterilmiþtir.. Þekil-16. Otomatik Kaynak Makinasý 3. DONANIM Daha öncede belirtildiði gibi gazaltý kaynak yöntemi yarý otomatik veya otomatik olarak kullanýlabilir. Her iki halde de yöntemin temel elemanlarý aþaðýdaki gibidir : a) Kaynak torcu (hava veya

Detaylı

HOŞGELDİNİZ MIG-MAG GAZALTI KAYNAK TEKNİĞİ SUNUSUNA. K ayna K. Teknolojisi. Teknolojisi

HOŞGELDİNİZ MIG-MAG GAZALTI KAYNAK TEKNİĞİ SUNUSUNA. K ayna K. Teknolojisi. Teknolojisi MIG-MAG GAZALTI KAYNAK TEKNİĞİ SUNUSUNA K ayna K K ayna K Teknolojisi Teknolojisi HOŞGELDİNİZ Prof. Dr. Hüseyin UZUN Kaynak Eğitimi Ana Bilim Dalı Başkanı 1 /29 KAYNAĞIN GELİŞİM TARİHÇESİ Prof. Dr. Hüseyin

Detaylı

BAZI KAYNAK PARAMETRELERİNİN SIÇRAMA KAYIPLARINA ETKİSİ

BAZI KAYNAK PARAMETRELERİNİN SIÇRAMA KAYIPLARINA ETKİSİ BAZI KAYNAK PARAMETRELERİNİN SIÇRAMA KAYIPLARINA ETKİSİ ÖZET CO 2 kaynağında tel çapının, gaz debisinin ve serbest tel boyunun sıçrama kayıpları üzerindeki etkisi incelenmiştir. MIG kaynağının 1948 de

Detaylı

ÖĞRENME ALANI : FĐZĐKSEL OLAYLAR ÜNĐTE 3 : YAŞAMIMIZDAKĐ ELEKTRĐK (MEB)

ÖĞRENME ALANI : FĐZĐKSEL OLAYLAR ÜNĐTE 3 : YAŞAMIMIZDAKĐ ELEKTRĐK (MEB) ÖĞENME ALANI : FZKSEL OLAYLA ÜNTE 3 : YAŞAMIMIZDAK ELEKTK (MEB) B ELEKTK AKIMI (5 SAAT) (ELEKTK AKIMI NED?) 1 Elektrik Akımının Oluşması 2 Elektrik Yüklerinin Hareketi ve Yönü 3 ler ve Özellikleri 4 Basit

Detaylı

I GENEL TARİFLER. ARK KAYNAĞI EL KİTABI, Burhan Oğuz, OERLIKON Yayını, 1975 1. Şek. 1

I GENEL TARİFLER. ARK KAYNAĞI EL KİTABI, Burhan Oğuz, OERLIKON Yayını, 1975 1. Şek. 1 I GENEL TARİFLER Kaynak etmek : Bu işlem, aralarında malzemenin devamlılığını sağlayarak iki veya daha fazla parçayı birbirleriyle birleştirmekten ibarettir. Bunu başka türlü de ifade edebiliriz. Evvela

Detaylı

İŞ MAKİNALARI HİDROLİK TESİSATI BORULARININ BİRLEŞTİRİLMESİNDE SERT LEHİM İLE TIG KAYNAĞININ KARŞILAŞTIRILMASI

İŞ MAKİNALARI HİDROLİK TESİSATI BORULARININ BİRLEŞTİRİLMESİNDE SERT LEHİM İLE TIG KAYNAĞININ KARŞILAŞTIRILMASI İŞ MAKİNALARI HİDROLİK TESİSATI BORULARININ BİRLEŞTİRİLMESİNDE SERT LEHİM İLE TIG KAYNAĞININ KARŞILAŞTIRILMASI Volkan ÖZTÜRKLER 1, Mehmet ZEYBEK 1, Tufan ATEŞ 1 1 HİDROMEK AŞ. Ekskavatör Fabrikası Ayaş

Detaylı

Bir cismin içinde mevcut olan veya sonradan oluşan bir çatlağın, cisme uygulanan gerilmelerin etkisi altında, ilerleyerek cismi iki veya daha çok

Bir cismin içinde mevcut olan veya sonradan oluşan bir çatlağın, cisme uygulanan gerilmelerin etkisi altında, ilerleyerek cismi iki veya daha çok Bir cismin içinde mevcut olan veya sonradan oluşan bir çatlağın, cisme uygulanan gerilmelerin etkisi altında, ilerleyerek cismi iki veya daha çok parçaya ayırmasına "kırılma" adı verilir. KIRILMA ÇEŞİTLERİ

Detaylı

VE UYGULAMALARI ELEKTRİK ARK KAYNAK YÖNTEMİ PROF. DR. HÜSEYİN UZUN KAYNAK TEKNİKLERİ KAYNAK

VE UYGULAMALARI ELEKTRİK ARK KAYNAK YÖNTEMİ PROF. DR. HÜSEYİN UZUN KAYNAK TEKNİKLERİ KAYNAK KAYNAK TEKNİKLERİ VE UYGULAMALARI KAYNAK KAYNAK TEKNİKLERİ TEKNİKLERİ PROF. DR. HÜSEYİN UZUN Prof. Dr. Hüseyin UZUN-Metalurji ve Malzeme Mühendisliği Bölümü 1 /94 TANIMLAMA: Kaynak için gerekli ısının,

Detaylı

Düzce Üniversitesi Bilim ve Teknoloji Dergisi

Düzce Üniversitesi Bilim ve Teknoloji Dergisi Düzce Üniversitesi Bilim ve Teknoloji Dergisi, 1 (2013) 32 38 Düzce Üniversitesi Bilim ve Teknoloji Dergisi Araştırma Makalesi Örtülü Elektrot Ark Kaynağında Farklı Kutuplamanın Kaynak Nüfuziyetine Etkisinin

Detaylı

Elektron ışını ile şekil verme. Prof. Dr. Akgün ALSARAN

Elektron ışını ile şekil verme. Prof. Dr. Akgün ALSARAN Elektron ışını ile şekil verme Prof. Dr. Akgün ALSARAN Elektron ışını Elektron ışını, bir ışın kaynağından yaklaşık aynı hızla aynı doğrultuda hareket eden elektronların akımıdır. Yüksek vakum içinde katod

Detaylı

ALÜMİNYUM ALAŞIMLARININ KAYNAĞI İÇİN İLÂVE METALLAR

ALÜMİNYUM ALAŞIMLARININ KAYNAĞI İÇİN İLÂVE METALLAR ALÜMİNYUM ALAŞIMLARININ KAYNAĞI İÇİN İLÂVE METALLAR Kaynak banyosunda hasıl olan metal, uygulamanın gerektirdiği mukavemet, süneklik, çatlamaya dayanıklılık ve korozyona mukavemeti haiz olmasının gerektiği

Detaylı

ATOM HAREKETLERİ ve ATOMSAL YAYINIM

ATOM HAREKETLERİ ve ATOMSAL YAYINIM ATOM HAREKETLERİ ve ATOMSAL YAYINIM 1. Giriş Malzemelerde üretim ve uygulama sırasında görülen katılaşma, çökelme, yeniden kristalleşme, tane büyümesi gibi olaylar ile kaynak, lehim, sementasyon gibi işlemler

Detaylı

Ç l e i l k i l k e l r e e e Uyg u a l na n n n Yüz ü ey e y Ser Se tle l ş e t ş ir i me e İ şl ş e l m l r e i

Ç l e i l k i l k e l r e e e Uyg u a l na n n n Yüz ü ey e y Ser Se tle l ş e t ş ir i me e İ şl ş e l m l r e i Çeliklere Uygulanan Yüzey Sertleştirme İşlemleri Bazı uygulamalarda kullanılan çelik parçaların hem aşınma dirençlerinin, hem de darbe dayanımlarının yüksek olması istenir. Bunun için parçaların yüzeylerinin

Detaylı

MADDENİN YAPISI VE ÖZELLİKLERİ ATOM

MADDENİN YAPISI VE ÖZELLİKLERİ ATOM MADDENİN YAPISI VE ÖZELLİKLERİ ATOM ATOMUN YAPISI Elementlerin tüm özelliğini gösteren en küçük parçasına atom denir. Atomu oluşturan parçacıklar farklı yüklere sa-hiptir. Atomda bulunan yükler; negatif

Detaylı

YAŞAMIMIZDAKİ ELEKTRİK

YAŞAMIMIZDAKİ ELEKTRİK YAŞAMIMIZDAKİ ELEKTRİK DURGUN ELEKTRİK Atomda proton ve nötrondan oluşan bir çekirdek ve çekirdeğin çevresinde yörüngelerde hareket eden elektronlar bulunur. Elektrik yüklerinin kaynağı atomun yapısında

Detaylı

KAYNAK METALURJİSİ. Prof.Dr. Hüseyin ÇİMENOĞLU. İ.T.Ü. Metalurji ve Malzeme Mühendisliği Bölümü

KAYNAK METALURJİSİ. Prof.Dr. Hüseyin ÇİMENOĞLU. İ.T.Ü. Metalurji ve Malzeme Mühendisliği Bölümü KAYNAK METALURJİSİ Prof.Dr. Hüseyin ÇİMENOĞLU İ.T.Ü. Metalurji ve Malzeme Mühendisliği Bölümü BÖLÜM 3 KAYNAK TEKNOLOJİSİ KAYNAK Malzemenin sınırlandırılmış bölgesini ısı veya basınç altında, yada her ikisini

Detaylı

KALIP KUMLARI. Kalıp yapımında kullanılan malzeme kumdur. Kalıp kumu; silis + kil + rutubet oluşur.

KALIP KUMLARI. Kalıp yapımında kullanılan malzeme kumdur. Kalıp kumu; silis + kil + rutubet oluşur. KALIPLAMA Modeller ve maçalar vasıtasıyla, çeşitli ortamlarda (kum, metal) kalıp adı verilen ve içerisine döküm yapılan boşlukların oluşturulmasına kalıplama denir. KALIP KUMLARI Kalıp yapımında kullanılan

Detaylı

Günümüzde bilinen 117 element olmasına rağmen (92 tanesi doğada bulunur) bu elementler farklı sayıda ve şekilde birleşerek ve etkileşerek farklı

Günümüzde bilinen 117 element olmasına rağmen (92 tanesi doğada bulunur) bu elementler farklı sayıda ve şekilde birleşerek ve etkileşerek farklı Günümüzde bilinen 117 element olmasına rağmen (92 tanesi doğada bulunur) bu elementler farklı sayıda ve şekilde birleşerek ve etkileşerek farklı kimyasal özelliklere sahip milyonlarca yani madde yani bileşik

Detaylı

KAYNAK EĞĠTĠM NOTLARI

KAYNAK EĞĠTĠM NOTLARI KAYNAK EĞĠTĠM NOTLARI Kaynak, ısı veya basınç veya her ikisini birden kullanarak, bir ilave kaynak malzemesi katarak veya katmadan esas malzemeyi birleştirmek veya esas malzemenin üzerine bir tabaka kaplamaktır.

Detaylı

KAYNAK TÜKETİM MALZEMELERİ Oerlikon Kaynak Elektrodları ve Sanayi A.Ş.

KAYNAK TÜKETİM MALZEMELERİ Oerlikon Kaynak Elektrodları ve Sanayi A.Ş. www.ercelikhirdavat.com KAYNAK TÜKETİM MALZEMELERİ Oerlikon Kaynak Elektrodları ve Sanayi A.Ş. 02 / 2015 İÇİNDEKİLER Kaynak Elektrodları Alaşımsız Çelikler Hafif Alaşımlı Çelikler Paslanmaz Çelikler Alüminyum

Detaylı

İMAL USULLERİ PROJESİ

İMAL USULLERİ PROJESİ İMAL USULLERİ PROJESİ KAYNAK 1.1 Kaynak Kabiliyeti 1.2 Gaz Kaynağı 1.3 Ark Kaynağının Esasları 1.4 Elektrik Ark Kaynağı 1.5 Gazaltı Ark Kaynağı 1.6 Tozaltı Kaynağı 1.7 Direnç Kaynağı 1.8 Özel Kaynak Yöntemleri

Detaylı

BAŞKENT ÜNİVERSİTESİ MAKİNE MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ MAK - 402 MAKİNE MÜHENDİSLİĞİ LABORATUVARI DENEY 4

BAŞKENT ÜNİVERSİTESİ MAKİNE MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ MAK - 402 MAKİNE MÜHENDİSLİĞİ LABORATUVARI DENEY 4 BAŞKENT ÜNİVERSİTESİ MAKİNE MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ MAK - 0 MAKİNE MÜHENDİSLİĞİ LABORATUVARI DENEY İÇİNDE SABİT SICAKLIKTA SİLİNDİRİK ISITICI BULUNAN DİKDÖRTGEN PRİZMATİK SAC KUTU YÜZEYLERİNDEN ZORLANMIŞ TAŞINIM

Detaylı

www.oerlikon.com.tr 444 93 53 KAYNAK TÜKETİM MALZEMELERİ Oerlikon Kaynak Elektrodları ve Sanayi A.Ş.

www.oerlikon.com.tr 444 93 53 KAYNAK TÜKETİM MALZEMELERİ Oerlikon Kaynak Elektrodları ve Sanayi A.Ş. www.oerlikon.com.tr 444 93 53 KAYNAK TÜKETİM MALZEMELERİ Oerlikon Kaynak Elektrodları ve Sanayi A.Ş. 04 / 2015 www.oerlikon.com.tr 444 93 53 MAGMAWELD BİR TÜRK MARKASIDIR Kaynak ustası, sanatını icra ederken

Detaylı

ALAN ETKİLİ TRANSİSTÖR

ALAN ETKİLİ TRANSİSTÖR ALAN ETKİLİ TRANİTÖR Y.oç.r.A.Faruk BAKAN FET (Alan Etkili Transistör) gerilim kontrollu ve üç uçlu bir elemandır. FET in uçları G (Kapı), (rain) ve (Kaynak) olarak tanımlanır. FET in yapısı ve sembolü

Detaylı

ATOMİK YAPI. Elektron Yükü=-1,60x10-19 C Proton Yükü=+1,60x10-19 C Nötron Yükü=0

ATOMİK YAPI. Elektron Yükü=-1,60x10-19 C Proton Yükü=+1,60x10-19 C Nötron Yükü=0 ATOMİK YAPI Elektron Yükü=-1,60x10-19 C Proton Yükü=+1,60x10-19 C Nötron Yükü=0 Elektron Kütlesi 9,11x10-31 kg Proton Kütlesi Nötron Kütlesi 1,67x10-27 kg Bir kimyasal elementin atom numarası (Z) çekirdeğindeki

Detaylı

7. KAYNAKTA ORTAYA ÇIKAN PROBLEMLER ve KAYNAK HATALARI

7. KAYNAKTA ORTAYA ÇIKAN PROBLEMLER ve KAYNAK HATALARI 7. KAYNAKTA ORTAYA ÇIKAN PROBLEMLER ve KAYNAK HATALARI Gaz kaynaðýnda ortaya çýkan problemler ve kaynak hatalarý diðer kaynak yöntemlerindekilere oldukça benzer olup konuyla ilgili açýklamalar aþaðýda

Detaylı

Sakarya Üniversitesi Teknoloji Fakültesi, Metalurji ve Malzeme Mühendisliği

Sakarya Üniversitesi Teknoloji Fakültesi, Metalurji ve Malzeme Mühendisliği 1 Kaynak için gerekli ısının biri yanıcı, diğeri yakıcı olan gazların yakılmasıyla elde edilen yüksek sıcaklıktaki alev ile yapılan kaynağa "gaz ergitme kaynağı" adı verilir. 1892-1900 yılları arasında

Detaylı

TOZ ALTI KAYNAK YÖNTEMİ

TOZ ALTI KAYNAK YÖNTEMİ TOZ ALTI KAYNAK YÖNTEMİ 1. TARİHÇESİ Toz altı kaynak yöntemi ilk defa 1933 yılında Amerika Birleşik Devletlerinde uygulanmaya başlamıştır. Yöntem daha sonraları 1937 yılında Avrupa'da kullanılmaya başlamış

Detaylı

MMT209 Çeliklerde Malzeme Bilimi ve Son Gelişmeler 3 Çelik üretimi. Yrd. Doç. Dr. Ersoy Erişir Güz Yarıyılı

MMT209 Çeliklerde Malzeme Bilimi ve Son Gelişmeler 3 Çelik üretimi. Yrd. Doç. Dr. Ersoy Erişir Güz Yarıyılı MMT209 Çeliklerde Malzeme Bilimi ve Son Gelişmeler 3 Çelik üretimi Yrd. Doç. Dr. Ersoy Erişir 2013-2014 Güz Yarıyılı Fırın Ön hadde Nihai hadde Soğuma Sarma Hadde yolu koruyucusu 1200-1250 ºC Kesme T >

Detaylı

1. GAZ ERGİTME KAYNAĞI

1. GAZ ERGİTME KAYNAĞI 1. GAZ ERGİTME KAYNAĞI Oksi-asetilen kaynağı olarak da bilinen gaz kaynağında ısı menbaı olarak bir alev kullanılır. Alevin oluşturulması ve sürdürülmesi için oksijen gibi bir yakıcı gaz gerekir. Alev,

Detaylı

Yarışma Sınavı. 4 Soyunma dolaplarının standart ölçüleri, A ) 540 mm B ) 525 mm C ) 520 mm D ) 550 mm E ) 610 mm

Yarışma Sınavı. 4 Soyunma dolaplarının standart ölçüleri, A ) 540 mm B ) 525 mm C ) 520 mm D ) 550 mm E ) 610 mm 1 TİG kaynak ile paslanmaz çeliklerin kaynağında kullanılan elektrotlar hangisidir? ) Saf tunsgten elektot B ) Toryum, seryum ve lantan ile alaşımlı tungsten elektrot C ) Örtülü elektrot D ) Özlü elektrot

Detaylı

METALURJİ VE MALZEME MÜH. LAB VE UYG. DERSİ FÖYÜ

METALURJİ VE MALZEME MÜH. LAB VE UYG. DERSİ FÖYÜ METALURJİ VE MALZEME MÜH. LAB VE UYG. DERSİ FÖYÜ ALIN KAYNAKLI LEVHASAL BAĞLANTILARIN ÇEKME TESTLERİ A- DENEYİN ÖNEMİ ve AMACI Malzemelerin mekanik davranışlarını incelemek ve yapılarıyla özellikleri arasındaki

Detaylı

MIG-MAG KAYNAK YÖNTEMİNDE KULLANILAN KORUYUCU GAZLAR

MIG-MAG KAYNAK YÖNTEMİNDE KULLANILAN KORUYUCU GAZLAR MIG-MAG KAYNAK YÖNTEMİNDE KULLANILAN KORUYUCU GAZLAR Prof. Dr. Ramazan YILMAZ Sakarya Üniversitesi, Teknoloji Fakültesi, Metalurji ve Malzeme Mühendisliği Bölümü Esentepe Kampüsü, 54187, SAKARYA KORUYUCU

Detaylı

TAHRİBATLI MALZEME MUAYENESİ DENEYİ

TAHRİBATLI MALZEME MUAYENESİ DENEYİ TAHRİBATLI MALZEME MUAYENESİ DENEYİ MAK-LAB15 1. Giriş ve Deneyin Amacı Bilindiği gibi malzeme seçiminde mekanik özellikler esas alınır. Malzemelerin mekanik özellikleri de iç yapılarına bağlıdır. Malzemelerin

Detaylı

Buna göre, bir devrede yük akışı olabilmesi için, üreteç ve pil gibi aygıtlara ihtiyaç vardır.

Buna göre, bir devrede yük akışı olabilmesi için, üreteç ve pil gibi aygıtlara ihtiyaç vardır. ELEKTRİK AKIMI Potansiyelleri farklı olan iki iletken cisim birbirlerine dokundurulduğunda potansiyelleri eşit oluncaya kadar birinden diğerine elektrik yükü akışı olur. Potansiyeller eşitlendiğinde yani

Detaylı

Kaynak İşleminde Isı Oluşumu

Kaynak İşleminde Isı Oluşumu Kaynak İşleminde Isı Oluşumu Kaynak tekniklerinin pek çoğunda birleştirme işlemi, oluşturulan kaynak ısısı sayesinde gerçekleştirilir. Kaynak ısısı, hem birleştirilecek parçaların yüzeylerinin hem de ilave

Detaylı

Eczacıbaşı - Lincoln Electric ASKAYNAK. Düşük Alaşımlı Yüksek Dayanımlı Çelikler İçin MIG/TIG Kaynak Telleri

Eczacıbaşı - Lincoln Electric ASKAYNAK. Düşük Alaşımlı Yüksek Dayanımlı Çelikler İçin MIG/TIG Kaynak Telleri Eczacıbaşı - Lincoln Electric ASKAYNAK Düşük Alaşımlı Yüksek Dayanımlı Çelikler İçin MIG/TIG Kaynak Telleri Düşük Alaşımlı Yüksek Dayanımlı Kaynak Teli Ürün Ailesi Genel Ürün Özellikleri Kararlı ark ve

Detaylı

Atomlar birleştiği zaman elektron dağılımındaki değişmelerin bir sonucu olarak kimyasal bağlar meydana gelir. Üç çeşit temel bağ vardır:

Atomlar birleştiği zaman elektron dağılımındaki değişmelerin bir sonucu olarak kimyasal bağlar meydana gelir. Üç çeşit temel bağ vardır: Atomlar birleştiği zaman elektron dağılımındaki değişmelerin bir sonucu olarak kimyasal bağlar meydana gelir. Üç çeşit temel bağ vardır: İyonik bağlar, elektronlar bir atomdan diğerine aktarıldığı zaman

Detaylı

ÜRÜN KATALOĞU 06/2014. www.oerlikon.com.tr

ÜRÜN KATALOĞU 06/2014. www.oerlikon.com.tr ÜRÜN KATALOĞU 06/2014 www.oerlikon.com.tr FİRMA TANITIMI MAGMAWELD BİR TÜRK MARKASIDIR ustası, sanatını icra ederken kaynak elektrodunun makinesinin onu yarı yolda bırakmamasını, fabrikalar ise üretimlerinin

Detaylı

3. 3 Kaynaklı Birleşimler

3. 3 Kaynaklı Birleşimler 3. 3 Kaynaklı Birleşimler Aynı ya da benzer alaşımlı metallerin ısı etkisi yardımıyla birleştirilmesine kaynak denir. Lehimleme ile karıştırılmamalıdır. Kaynakla birleştirmenin bazı türlerinde, benzer

Detaylı

MALZEME BİLGİSİ. Katı Eriyikler

MALZEME BİLGİSİ. Katı Eriyikler MALZEME BİLGİSİ Dr.- Ing. Rahmi ÜNAL Konu: Katı Eriyikler 1 Giriş Endüstriyel metaller çoğunlukla birden fazla tür eleman içerirler, çok azı arı halde kullanılır. Arı metallerin yüksek iletkenlik, korozyona

Detaylı

TOKLUK VE KIRILMA. Doç.Dr.Salim ŞAHĠN

TOKLUK VE KIRILMA. Doç.Dr.Salim ŞAHĠN TOKLUK VE KIRILMA Doç.Dr.Salim ŞAHĠN TOKLUK Tokluk bir malzemenin kırılmadan önce sönümlediği enerjinin bir ölçüsüdür. Bir malzemenin kırılmadan bir darbeye dayanması yeteneği söz konusu olduğunda önem

Detaylı

Talaş oluşumu. Akış çizgileri plastik deformasyonun görsel kanıtıdır. İş parçası. İş parçası. İş parçası. Takım. Takım.

Talaş oluşumu. Akış çizgileri plastik deformasyonun görsel kanıtıdır. İş parçası. İş parçası. İş parçası. Takım. Takım. Talaş oluşumu 6 5 4 3 2 1 Takım Akış çizgileri plastik deformasyonun görsel kanıtıdır. İş parçası 6 5 1 4 3 2 Takım İş parçası 1 2 3 4 6 5 Takım İş parçası Talaş oluşumu Dikey kesme İş parçası Takım Kesme

Detaylı

Buna göre, bir devrede yük akışı olabilmesi için, üreteç ve pil gibi aygıtlara ihtiyaç vardır.

Buna göre, bir devrede yük akışı olabilmesi için, üreteç ve pil gibi aygıtlara ihtiyaç vardır. ELEKTRİK AKIMI ve LAMBALAR ELEKTRİK AKIMI Potansiyelleri farklı olan iki iletken cisim birbirlerine dokundurulduğunda potansiyelleri eşit oluncaya kadar birinden diğerine elektrik yükü akışı olur. Potansiyeller

Detaylı

TEDAŞ-MLZ(GES)/2015-060 (TASLAK) TÜRKİYE ELEKTRİK DAĞITIM A.Ş. GENEL MÜDÜRLÜĞÜ FOTOVOLTAİK SİSTEMLER İÇİN DC ELEKTRİK KABLOLARI TEKNİK ŞARTNAMESİ

TEDAŞ-MLZ(GES)/2015-060 (TASLAK) TÜRKİYE ELEKTRİK DAĞITIM A.Ş. GENEL MÜDÜRLÜĞÜ FOTOVOLTAİK SİSTEMLER İÇİN DC ELEKTRİK KABLOLARI TEKNİK ŞARTNAMESİ TÜRKİYE ELEKTRİK DAĞITIM A.Ş. GENEL MÜDÜRLÜĞÜ FOTOVOLTAİK SİSTEMLER İÇİN DC ELEKTRİK KABLOLARI TEKNİK ŞARTNAMESİ.. - 2015 İÇİNDEKİLER 1. GENEL 1.1. Konu ve Kapsam 1.2. Standartlar 1.3. Çalışma Koşulları

Detaylı

MAKİNE VE TEÇHİZAT İŞLERİNDE İSG

MAKİNE VE TEÇHİZAT İŞLERİNDE İSG MAKİNE VE TEÇHİZAT İŞLERİNDE İSG 10.HAFTA Hazırlayan: Öğr. Gör. Tuğberk ÖNAL MALATYA 2017 KAYNAKLA BİRLEŞTİRME YÖNTEMLERİ Bilindiği gibi bütün kaynaklı birleştirmelerde bir ısıya ihtiyaç vardır ve bu ısı

Detaylı

METALİK MALZEMELERİN GENEL KARAKTERİSTİKLERİ BAHAR 2010

METALİK MALZEMELERİN GENEL KARAKTERİSTİKLERİ BAHAR 2010 METALİK MALZEMELERİN GENEL KARAKTERİSTİKLERİ BAHAR 2010 WEBSİTE www2.aku.edu.tr/~hitit Dersler İÇERİK Metalik Malzemelerin Genel Karakteristiklerİ Denge diyagramları Ergitme ve döküm Dökme demir ve çelikler

Detaylı

Deneyin Yapılışı: Deneyin Adı Çentik Darbe (Vurma) Deneyi

Deneyin Yapılışı: Deneyin Adı Çentik Darbe (Vurma) Deneyi 1 Deneyin Adı Çentik Darbe (Vurma) Deneyi Deneyin Amacı : Yavaş ve sürekli artan tek eksenli gerilme altında sünek veya tok olarak davranan bir malzeme değişik koşullarda gevrekleştirilebilir.malzemelerin

Detaylı

24.10.2012. Öğr.Gör.Alkan AKSOY. Hazırlayan: Öğr.Gör. Alkan AKSOY -Sürmene

24.10.2012. Öğr.Gör.Alkan AKSOY. Hazırlayan: Öğr.Gör. Alkan AKSOY -Sürmene Öğr.Gör.Alkan AKSOY Elektrik enerjisini ileten bir veya birden fazla telden oluşan yalıtılmamış tel veya tel demetlerine iletken eğer yalıtılmış ise kablo denir. Ülkemizde 1kV altında genellikle kablolar

Detaylı