KİMYASAL TEPKİMELERDE HIZ

Ebat: px
Şu sayfadan göstermeyi başlat:

Download "KİMYASAL TEPKİMELERDE HIZ"

Transkript

1 KİMYASAL TEPKİMELERDE IZ TEPKİME IZI Kimyasal bir tepkime sırasında, tepkimeye giren maddelerin miktarı giderek azalırken, ürünlerin miktarı giderek artar. Bir tepkimede, birim zamanda harcanan ya da oluşan bir maddenin miktarındaki (gram, mol, molar derişim ) değişmeye tepkime hızı adı verilir. Gaz Tepkimelerinde Basınç ya da acim Değişmesi ile ız Ölçülmesi Gaz tepkimelerinde, sabit sıcaklıkta basınç.hacim (P.) değeri mol sayısına bağlı olarak değişir. Sabit hacimde basınç değişikliği, sabit basınçta hacim değişikliği ölçüldüğünde, P. = n.r.t bağıntısından yararlanılarak mol sayısındaki değişiklik hesaplanabilir. Örneğin, C + 4O 3 4(gaz) (gaz) 3CO + O (gaz) (gaz) ÖRNEK tepkimesinde, 1 mol C 3 4 gazı harcandığında, 4 mol O gazı harcanır ve 3 mol CO gazı ile mol O gazı oluşur. C 3 4 ün mol türünden harcanma hızı ϑ mol/dakika ise, O nin harcanma hızı 4ϑ mol/dakika, CO nin oluşma hızı 3ϑ mol/dakika, O nun oluşma hızı ϑ mol/dakika olur. ÖRNEK 1 Zn (katı) + + Zn + + (suda) (suda) (gaz) tepkimesinde + iyonlarının derişimi başlangıçta 0,6 mol/l dir. 0. dakikada + iyonlarının derişimi 0,1 mol/l olduğuna göre, + iyonlarının ortalama harcanma hızı kaç mol/l. dak tır? + iyonlarının derişimindeki azalma = 0,6 0,1 = 0,5 mol/l dir. + Derişimindeki değişme iyonlarının harcanma hızı = Zaman 0,5 mol / L = = 0,05 mol/l. dak tır. 0 dak Yanıt : 0,05 mol / L.dak I. (gaz) + O (gaz) O (gaz) II. N (gaz) + O (gaz) NO (gaz) III. C (katı) + O (gaz) CO (gaz) tepkimelerinden hangilerinin hızı, basınç değişikliği ölçülerek hesaplanabilir? (acim ve sıcaklık sabit) acim ve sıcaklık sabit iken, gaz moleküllerinin sayısı değişirse, gaz basıncı da değişir. I. tepkimede 3 mol gaz harcanırken, mol gaz oluşur. Mol sayısı azaldığı için, gaz basıncı azalır. II. tepkimede mol gaz harcanırken, mol gaz oluşur. Mol sayısı değişmediği için, gaz basıncı da değişmez. III. tepkimede, 1 mol gaz harcanırken (C nin katı olduğuna dikkat ediniz), 1 mol gaz oluşur. Mol sayısı değişmediği için gaz basıncı da değişmez Yanıt : Yalnız I Renk Değişikliği ile ız Ölçülmesi Kimyasal bir tepkimede, diğer maddelere göre farklı renkte bir madde harcanıyor ya da oluşuyorsa, renk tonundaki değişme gözlenerek tepkime hızı ölçülebilir. TEPKİME IZININ ÖLÇÜLMESİ Kimyasal tepkimelerin hızını ölçmek için, maddelerin mol sayısına ya da derişimine bağlı olarak değişen basınç, hacim, elektriksel iletkenlik, renk gibi niceliklerin değişmesinden yararlanılır. Ölçülebilen bu değişmeler, birim zamandaki mol sayısı ya da derişim değerlerine dönüştürülerek hız ölçülür. Elektriksel İletkenlik Değişikliği ile ız Ölçülmesi İyon içeren sulu çözeltilerin elektrik akımını ilettiğini biliyoruz. Çözeltinin elektriksel iletkenliği, iyonların molar derişimi ile doğru orantılıdır. Toplam iyon derişimini değiştiren tepkimelerde tepkime hızı, elektriksel iletkenlikteki değişme ölçülerek hesaplanabilir.

2 ÖRNEK 3 Potansiyel enerji Potansiyel enerji I. Ca (katı) + O (sıvı) Ca + + O + (suda) (suda) (gaz) II. C (katı) + O (gaz) CO (gaz) A +B A B (aktifleþmiþ kompleks) AB b a c AB A B (aktifleþmiþ kompleks) a b A +B c III. Zn (katı) + Ag + (suda) Zn + + Ag (suda) (katı) Tepkime koordinatý Tepkime koordinatý Yukarıdaki tepkimelerin hangilerinde tepkime hızı, hem elektriksel iletkenlikteki hem de gaz basıncındaki değişimi ile gözlenebilir? A + B + ısı AB AB A + B + ısı Tepkime sırasında çözeltideki iyon sayısı değiştiği için I. ve III. tepkimelerin hızı elektriksel iletkenlik değişimi ile, gaz moleküllerinin sayısı değiştiği için I. ve II. tepkimelerin hızı basınç değişimi ile gözlenebilir. Yanıt : Yalnız I Yukarıda endotermik ve ekzotermik iki tepkimenin potansiyel enerji (P.E) tepkime koordinatı (T.K) grafiği verilmiştir. Bu grafiklerdeki a, b, c değerlerine şu adlar verilir: a : İleri tepkimenin aktifleşme enerjisi (E ai ) b : Geri tepkimenin aktifleşme enerjisi (E ag ) c : Tepkime entalpisi (Δ) ÇARPIŞMA TEORİSİ E EŞİK ENERJİSİ Kimyasal bir tepkimenin gerçekleşmesi için, tepkimeye girecek olan taneciklerin uygun bir doğrultuda çarpışması gerekir. Bu koşul tek başına yeterli değildir; ayrıca taneciklerin belirli bir kinetik enerji değerinden daha büyük bir enerjide olması gerekir. Çarpışma sonrasında molekül ve atomlar arasındaki kimyasal bağların yeniden düzenlenebilmesi için enerji gereklidir. Moleküllerin sahip olması gerekli olan bu minimum kinetik enerji değerine eşik enerjisi denir. Belirli kinetik enerjili moleküllerin yüzde dağılımı Eşik enerjisi TEPKİME MEKANİZMASI E IZ BAĞINTISI Kimyasal tepkimelerin bir kısmı bir adımda gerçekleşirken, önemli bir çoğunluğu birkaç adımda gerçekleşir. Bu adımlar topluluğuna tepkimenin mekanizması (adımları) adı verilir. Tepkimelerin adımları deneysel olarak tahmin edilir. I. Ag + + Ag (suda) (suda) (katı) II. NO (gaz) + F (gaz) NOF (gaz) tepkimeleri ile bu olayı inceleyelim. I. tepkimenin gerçekleşmesi için iki taneciğin, II. tepkimenin gerçekleşmesi için üç taneciğin birbiri ile uygun doğrultuda çarpışması gerekir. I. tepkime bir adımda gerçekleşen bir tepkimedir. II. tepkimenin adımları, deneysel olarak şöyle tahmin edilmiştir : 0 a Moleküllerin kinetik enerjisi Belirli sıcaklıktaki bir gaz örneğinde moleküllerin kinetik enerji dağılımı, tepkimenin eşik enerjisi ve eşik enerjisinden büyük enerjili moleküllerin (etkin moleküller) yüzde dağılımı (taralı alandaki moleküller) grafikte verilmiştir. Gaz örneğindeki taralı bölgede bulunan moleküllerin çarpışması tepkime ile sonuçlanabilir. Öyleyse, eşik enerjisi ne kadar küçük olursa, tepkimenin o kadar hızlı olacağını söyleyebiliriz. Aktifleşmiş Kompleks Eşik enerjisine sahip moleküller uygun doğrultuda çarpışırsa, moleküller birbiriyle etkileşerek, karmaşık yapılı bir ara hal oluşturur. Kısa ömürlü bu ara hâle aktifleşmiş kompleks denir. Aktifleşmiş kompleks, kısa sürede ya ürünlere ya da girenlere dönüşür. Aktifleşmiş kompleksin potansiyel enerjisine aktifleşme enerjisi denir. NO + F NOF + F NO + F NOF Ana tepkimede yer almayan F ara üründür. Bu tepkimenin potansiyel enerji (P.E) tepkime koordinatı (T.K) grafiği şöyle olmalıdır. a değeri birinci adımın, b değeri ikinci adımın aktifleşme enerjisi, c değeri tepkimenin entalpisi (Δ) dir. P.E (kkal) II I Grafikte a>b olduğu görülüyor. Aktifleşme enerjisi daha büyük olan adım diğerine göre daha yavaş olan bir adımdır ve tepkimenin hızı yavaş adımın hızı ile belirlenir. Öyleyse, bu adımlardan birincisi, ikincisine göre daha yavaştır. a b c T.K

3 ÖRNEK 4 Bir tepkimenin adımları aşağıdaki gibidir: A + B + 48 kkal C + D (yavaş) B + C E + 34 kkal (hızlı) Buna göre, bu tepkime ile ilgili, I. Birinci adımın aktifleşme enerjisi, ikinci adımın aktifleşme enerjisinden büyüktür. II. Tepkime ekzotermiktir. III. C ara ürün, D ile E üründür. açıklamalarından hangileri doğrudur? ÖRNEK 5 I. Fe (katı) + Pb + (suda) II. N (gaz) + O (gaz) NO (gaz) Fe + +Pb (suda) (katı) III. X (gaz) + Y (gaz) XY (gaz) I. Cu (katı) + (gaz) Cu (katı). Fe (katı) + S (katı) FeS (katı) Yukarıdaki tepkimelerin bir adımda gerçekleştiği varsayılırsa hız bağıntıları nasıl yazılır? Yavaş adım (1. adım) tepkimenin hızını belirler ve aktifleşme enerjisi, diğer adımın aktifleşme enerjisinden daha büyüktür. A + B + 48 kkal C + D + B + C E + 34 kkal A + B + 14 kkal D + E dir. A ve B giren maddeler, D ile E üründür. C birinci adımda oluşup ikinci adımda kullanılmıştır. C, ara üründür. Tepkime entalpisi +14 kkal dır ve tepkime ısı alan (endotermik) bir tepkimedir. Yanıt : I ve III ız Bağıntısı Tepkimeye giren maddelerin çarpışma sayısı arttıkça, tepkimelerin hızlandığı deneysel olarak saptanmıştır. Çarpışma sayısı, birim hacimdeki tanecik sayısı (derişim), sıcaklık, katı maddelerin yüzeyi gibi niceliklere bağlıdır (Derişim dışındaki faktörler, o tepkimenin hız sabitinin değerini belirler). I. ϑ = k.[pb + ] II. ϑ = k.[n ].[O ] III. ϑ = k. [X ]. [Y ] I. ϑ = k. [ ] Not : Gaz fazında gerçekleşen tepkimelerin hız bağıntıları, gazların derişimlerine ya da kısmi basınçlarına göre yazılabilir. Örneğin, bir adımda gerçekleşen X (gaz) + Y (gaz) XY (gaz) tepkimesinin hız bağıntısı; ϑ = k. [X ]. [Y ] ya da ϑ = k. P. P dir. X Y ÖRNEK 6. ϑ = k Örneğin, bir adımda gerçekleşen X (gaz) + Y (gaz) XY (gaz) tepkimesinin hızı; ϑ = k. [X ]. [Y ] bağıntısı ile tanımlıdır. Bu bağıntıya, hız bağıntısı denir. Bağıntıdaki k, hız sabitidir. Bir tepkimenin hız bağıntısı yazılırken; Bağıntıda, katı maddeler ve saf sıvılar yer almaz. Gaz fazındaki ve suda çözünmüş maddelerin derişimleri yer alır. Tepkime, bir adımda gerçekleşirse tepkime denklemi kullanılır. Tepkime çok adımlı ise, hız bağıntısı yavaş adımın denklemine göre yazılır. ız bağıntısı için temel alınan tepkime denkleminde girenlerin katsayıları, hız bağıntısında derişimlere üs olarak yazılır. 3X (gaz) + Y (gaz) X 3 Y (gaz) tepkimesinde belirli bir sıcaklıkta farklı derişimler kullanılarak yapılan deneylerden elde edilen sonuçlar aşağıdaki gibidir. Deney [X] [Y] X 3 Y nin oluşma hızı I 0,01 0, II 0,0 0, III 0,0 0, Buna göre, bu tepkimenin, a. ız bağıntısını yazınız. b. ız sabitinin sayısal değerini hesaplayınız.

4 a. I. deney ile II. deneyde, Y nin derişimi sabit iken, X in derişimi iki katına çıkınca tepkime hızı da iki katına çıkıyor. Öyleyse, tepkime hızı, X in derişimi ile doğru orantılıdır. II. deney ile III. deneyde, X in derişimi sabit iken, Y nin derişimi iki katına çıkınca, hız dört katına çıkıyor. Öyleyse, tepkime hızı, Y derişiminin karesi ile doğru orantılıdır. Buna göre, tepkimenin hız bağıntısı; ϑ = k. [X]. [Y] dir. b. erhangi bir deneydeki, örneğin I. deneydeki değerler hız bağıntısında yerine yazılırsa, k değeri hesaplanır = k. 0,01.(0,04) k = 4 = = 500 = 6,5 tir. 8 Tepkimeye Giren Maddelerin Derişimi Bir tepkimede, birim hacimdeki tanecik sayısı (molar derişim) artırılırsa, taneciklerin birim zamandaki çarpışma sayısı artar ve tepkime hızlanır. Derişimi artırmak için, ya madde miktarı artırılmalı ya da hacim küçültülmelidir. Not : Çok adımlı tepkimelerde tepkime hızı, tepkimenin yavaş adımına bağlıdır. Bu nedenle, yavaş adımda yer almayan maddelerin derişimini değiştirmek, tepkime hızını etkilemez. ÖRNEK 7 TEPKİME IZINI ETKİLEYEN ETMENLER Kimyasal tepkimelerde, etkin çarpışma sayısını artıran etmenlerin tümü tepkime hızını da artırır. Bu etmenler, maddelerin türü ve derişimi (gaz tepkimelerinde gazların kısmi basıncı), ortamın sıcaklığı, katı maddelerin dış yüzeyinin büyüklüğü ve katalizördür. Sıcaklık, katalizör ve katı maddenin yüzeyi, hız sabitini etkileyerek tepkime hızını değiştirir. Tepkimeye Giren Maddelerin Türü Farklı kimyasal tepkimelerde, tepkimeye giren maddelerin türü farklıdır. Madde türleri değiştikçe, farklı kimyasal bağların kopması ya da oluşması söz konusu olur. Bu nedenle tepkime hızı da farklılaşır. X (gaz) + Y (gaz) XY (gaz) tepkimesinin adımları şöyledir: X (gaz) X (gaz) X (gaz) + Y (gaz) XY (gaz) Buna göre, bu tepkimenin hızı, (Yavaş) (ızlı) I. X nin mol sayısını artırmak ( ile t sabit) II. Y nin mol sayısını artırmak ( ile t sabit) III. Kap hacmini artırmak (t sabit) işlemlerinden hangileri uygulanırsa artar? Örneğin, molekül yapılı maddeler arasında gerçekleşen tepkimelerde, atomlar arasındaki kovalent bağların kırılması ve yeni kovalent bağların oluşması söz konusu olduğundan, bu tür tepkimelerin hızı genellikle yavaştır. C = C (C ) C + - ( ) ( ) C C (C 4 ) C (C ) 6 Yukarıdaki tepkimeler, kovalent bağların kırılması ve yeniden oluşması sonucunda gerçekleştiğinden yavaştır. Atomlar ya da zıt yüklü iyonlar arasında gerçekleşen tepkimeler ise hızlıdır. Örneğin, Ca + + SO CaSO (suda) 4(suda) 4(katı) tepkimesi, hızlı gerçekleşen bir tepkimedir. Tepkimenin hızını yavaş adım belirler. Bu nedenle tepkimenin hız bağıntısı, ϑ = k. [X ] dir. X eklemek, X derişimini artırır ve tepkimeyi hızlandırır. Y eklemek, X derişimini etkilemez, hız bağıntısında Y bulunmadığından tepkime hızı değişmez. Kap hacmini artırmak, X derişimini azaltır, tepkimeyi yavaşlatır. Yanıt : Yalnız I Sıcaklık Etkisi em endotermik hem de ekzotermik kimyasal tepkimelerde sıcaklık artışı, tepkime hızını artırır. Bunun nedenini şöyle açıklayabiliriz: Sıcaklık artışı, taneciklerin hızını artırır. Bu birim zamandaki çarpışma sayısını artırdığı gibi, aynı zamanda enerjisi, eşik enerjisini (aktifleşme enerjisini) aşan tanecik sayısını da artırır.

5 Zn ve miktarları eşit olduğu için iki kapta da aynı miktar gazı oluşur. B kabında, toz haline getirilmiş Zn nin çözeltisi ile etkileşim yüzeyi, A kabındakinden daha büyüktür. Bu nedenle, B kabında hem hız sabiti hem de tepkime hızı, A kabındakine göre daha büyüktür. Sıcaklığın tepkime hızını nasıl etkilediğini yukarıdaki molekül sayısı kinetik enerji grafiğinden de anlayabiliriz. Grafikte T 1 ve T sıcaklıklarında (T > T 1 ) taneciklerin kinetik enerji dağılımı verilmiştir. T sıcaklığında eşik enerjisinden büyük enerjili moleküllerin sayısı, T 1 sıcaklığındakinden daha fazladır. Öyleyse, sıcaklık artışı etkin çarpışma sayısını artırır ve kimyasal tepkimeleri hızlandırır. Katı Maddelerin Etkileşim Yüzeyi Yanıt : I ve III Katalizör Etkisi Kimyasal katalizörler, tepkime mekanizmasını değiştirerek tepkime hızına etki ederler. Katalizörler, tepkime hızını genellikle artırır. Tepkime hızını azaltan katalizörlere, yavaşlatıcı katalizör ya da inhibitör denir. Katalizörler, tepkimenin başlangıç adımlarında giren madde olarak davranır ve tepkime sonunda hiçbir değişikliğe uğramadan açığa çıkarlar. eterojen fazda gerçekleşen tepkimelerde katı maddenin bir çözelti ya da gaz ile etkileşme yüzeyinin büyümesi ya da sıvı maddenin bir gaz ile olan etkileşme yüzeyinin büyümesi sonucunda etkin çarpışma sayısı artar ve tepkime hızlanır. Örneğin, suda tozşeker, kristal küp şekere göre daha hızlı çözünür, ya da küçük parçalara bölünmüş odun, büyük bir odun parçasına göre daha hızlı yanar. ÖRNEK 8 A kabı 1 molar L çözeltisi B kabı 1 mol Zn katısı 1 mol Zn tozu 1 molar L çözeltisi Tepkimenin mekanizmasını değiştirdikleri için, tepkimenin aktifleşme enerjisini de değiştirirler. E 1 P.E T.K (Katalizörsüz) E P.E T.K (Katalizörlü) Yukarıda katalizörsüz ve katalizörlü bir tepkimenin potansiyel enerji (P.E) - tepkime koordinatı (T.K) grafikleri verilmiştir. Grafiklerden görüldüğü gibi, katalizör tepkimenin eşik enerjisini azaltmıştır. Öyleyse, eşik enerjisini aşan tanecik sayısı artmıştır. Bu durumda, kullanılan katalizör tepkime hızını artıran bir katalizördür. Katalizörler; Tepkime adımlarını Eşik enerjisini ız sabitinin sayısal değerini Tepkime hızını değiştirir. Yukarıdaki kaplarda Zn (katı) + (suda) Zn (suda) (suda) (gaz) tepkimesi gerçekleşiyor. Sistemlerin sıcaklıkları eşit olduğuna göre, A ve B kaplarında, I. Başlangıçta gazının oluşma hızı II. Oluşan toplam gazı miktarı III. Tepkimelerin hız sabiti (k değeri) niceliklerinden hangileri birbirinden farklıdır? Katalizörler, tepkime ürünlerinin türünü ve miktarını, tepkime ısısını değiştirmez ve gerçekleşmesi mümkün olmayan tepkimeleri gerçekleştiremez. Yukarıdaki grafiklerde eşik enerjisinin E 1 değerinden E değerine gelmesinin, etkin çarpışma yapabilen molekül sayısında oluşturduğu değişikliği yandaki grafikte görebiliriz. Molekül sayısı E E 1 Kinetik enerji Koyu renkle gösterilmiş bölge, katalizörsüz bir tepkimedeki etkin moleküllerin sayısını, taranmış bölge ise katalizörlü ortamda gerçekleşen tepkimedeki etkin moleküllerin sayısını göstermektedir. Etkin molekül sayısının artması, katalizörün, hızlandırıcı katalizör olduğunu göstermektedir.

6 LÜ TEST 1. Sabit hacimli bir kapta bulunan SO ve O gazları karışımının basıncı 4 atmosferdir. Bu gazlar arasında SO (gaz) + O (gaz) SO 3(gaz) tepkimesi gerçekleşirken 10 dakika sonunda gaz basıncı,5 atmosfer olmaktadır. Tepkime gerçekleşirken sıcaklık sabit tutulduğuna göre, SO 3 gazının ortalama oluşma hızı kaç atm / dak tır? A) 0,3 B) 0,4 C) 0,6 D) 1, E),0 Tepkimenin hız bağıntısını, yavaş adım belirler. Öyleyse, verilen deneysel sonuçlardan hız bağıntısı bulanarak yavaş adımın girenleri belirlenebilir. III. deney sonucuna göre, Z derişimi tepkime hızını etkilememektedir. II. deney sonucuna göre, Y derişimi tepkime hızını doğru orantılı olarak etkilemektedir. I. deney sonucuna göre, Y nin derişimi değiştirilmese, tepkime hızı 4 katına çıkar. X derişimi katına çıkarılınca, tepkime hızı 4 katına çıktığına göre, X derişimi, tepkime hızını karesiyle doğru orantılı etkilemektedir. Bu durumda tepkimenin hız bağıntısı ϑ = k.[x].[y], tepkimenin yavaş adımının denklemi, X + Y şeklindedir. Yanıt : E Sabit hacim ve sıcaklıkta gaz basıncı, mol sayısı ile doğru orantılıdır. Tepkime denklemini yazarak gaz molekülleri sayısındaki azalmayı belirleyelim mol X 1 mol Y M mol X 1 mol Y M 1 mol X mol Y M SO (gaz) + O (gaz) SO 3(gaz) 3 mol + mol Görüldüğü gibi, 1 mol gaz molekülü azaldığında, mol SO 3 gazı oluşmaktadır. Öyleyse, gaz basıncında 1 atmosferlik azalma olduğunda oluşan, SO 3 gazının basıncı atmosfer olur. 4,5 = 1,5 atm basınç azalması sonunda oluşan SO 3 gazının basıncı, 3 atmosferdir. SO 3 gazının oluşma hızı = 3atmosfer 0,3 atm / dak tır. 10 dakika = Yanıt : A I acimleri ve sıcaklıkları eşit olan yukarıdaki kaplarda, X (gaz) + Y (gaz) Z (gaz) tepkimesi bir adımda gerçekleşmektedir. II Buna göre, kaplardaki tepkimelerin başlangıç hızları için, aşağıdaki karşılaştırmalardan hangisi doğrudur? A) II > I = III B) II = III > I C) II > III > I D) III > II > I E) III > I = II III. X (gaz) + 3Y (gaz) + Z (gaz) T (gaz) + (gaz) tepkimesinde, sabit sıcaklıkta ve hacimde, aşağıdaki deneysel sonuçlar bulunuyor. I. X ve Y gazlarının mol sayıları şer katına çıkarılırsa, tepkime hızı 8 katına çıkıyor. II. Y ve Z gazlarının mol sayıları şer katına çıkarılırsa, tepkime hızı katına çıkıyor. III. Z nin mol sayısı yarıya indirilirse, tepkime hızı değişmiyor. Buna göre, tepkimenin yavaş adımı aşağıdakilerden hangisi olabilir? A) X + Y B) X + Y C) X + Y + Z D) Y + Z E) X + Y X (gaz) + Y (gaz) Z (gaz) tepkimesi bir adımda, gerçekleştiğine göre, tepkimenin hız bağıntısı, ϑ = k.[x].[y] dir. Kaplardaki gazların derişimlerini hız bağıntısına yazarak, tepkime hızlarını hesaplayalım. I. II. III. 1 1 k ϑ = k.. 1 = 1 k ϑ = k.. = 1 k ϑ = k.. 3 = Tepkime hızları, II = III > I dir. Yanıt : B

ELEKTROKİMYA II. www.kimyahocam.com

ELEKTROKİMYA II. www.kimyahocam.com ELEKTROKİMYA II ELEKTROKİMYASAL PİLLER Kendiliğinden gerçekleşen redoks tepkimelerinde elektron alışverişinden yararlanılarak, kimyasal bağ enerjisi elektrik enerjisine dönüştürülebilir. Kimyasal enerjiyi,

Detaylı

KİMYASAL TEPKİMELERİN HIZI

KİMYASAL TEPKİMELERİN HIZI KİMYASAL TEPKİMELERİN HIZI Günlük hayatımızda karşılaştığımız bir çok tepkimede zaman büyük bir önem taşımaktadır. Örneğin yanan bir cismin söndürülmesi, metallerin paslanmasının önlenmesi gibi olaylarda

Detaylı

GAZLAR GAZ KARIŞIMLARI

GAZLAR GAZ KARIŞIMLARI DALTON KISMİ BASINÇLAR YASASI Aynı Kaplarda Gazların Karıştırılması Birbiri ile tepkimeye girmeyen gaz karışımlarının davranışı genellikle ilgi çekicidir. Böyle bir karışımdaki bir bileşenin basıncı, aynı

Detaylı

3.BÖLÜM: TERMODİNAMİĞİN I. YASASI

3.BÖLÜM: TERMODİNAMİĞİN I. YASASI 3.BÖLÜM: TERMODİNAMİĞİN I. YASASI S (k) + O SO + ısı Reaksiyon sonucunda sistemden ortama verilen ısı, sistemin iç enerjisinin bir kısmının ısı enerjisine dönüşmesi sonucunda ortaya çıkmıştır. Enerji sistemden

Detaylı

5.111 Ders 34 Kinetik Konular: Sıcaklığın Etkisi, Çarpışma Teorisi, Aktifleşmiş Kompleks Teorisi. Bölüm

5.111 Ders 34 Kinetik Konular: Sıcaklığın Etkisi, Çarpışma Teorisi, Aktifleşmiş Kompleks Teorisi. Bölüm 34.1 5.111 Ders 34 Kinetik Konular: Sıcaklığın Etkisi, Çarpışma Teorisi, Aktifleşmiş Kompleks Teorisi. Bölüm 13.11-13.13 Tepkime Hızına Sıcaklığın Etkisi Gaz-Fazı Nitel (kalitatif) gözleme göre, sıcaklık

Detaylı

ÇÖZELTİLERİN KOLİGATİF ÖZELLİKLERİ

ÇÖZELTİLERİN KOLİGATİF ÖZELLİKLERİ ÇÖZELTİLERİN KOLİGATİF ÖZELLİKLERİ Çözeltilerin sadece derişimine bağlı olarak değişen özelliklerine koligatif özellikler denir. Buhar basıncı düşmesi, Kaynama noktası yükselmesi, Donma noktası azalması

Detaylı

Gaz hali genel olarak molekül ve atomların birbirinden uzak olduğu ve çok hızlı hareket ettiği bir haldir.

Gaz hali genel olarak molekül ve atomların birbirinden uzak olduğu ve çok hızlı hareket ettiği bir haldir. GAZLAR Maddeler tabiatta katı, sıvı ve gaz olmak üzere üç halde bulunurlar. Gaz hali genel olarak molekül ve atomların birbirinden uzak olduğu ve çok hızlı hareket ettiği bir haldir. Gaz molekülleri birbirine

Detaylı

GENEL KİMYA. 7. Konu: Kimyasal reaksiyonlar, Kimyasal eşitlikler, Kimyasal tepkime türleri, Kimyasal Hesaplamalar

GENEL KİMYA. 7. Konu: Kimyasal reaksiyonlar, Kimyasal eşitlikler, Kimyasal tepkime türleri, Kimyasal Hesaplamalar GENEL KİMYA 7. Konu: Kimyasal reaksiyonlar, Kimyasal eşitlikler, Kimyasal tepkime türleri, Kimyasal Hesaplamalar Kimyasal Reaksiyonlar Kimyasal reaksiyon (tepkime), kimyasal maddelerdeki kimyasal değişme

Detaylı

Çözünürlük kuralları

Çözünürlük kuralları Çözünürlük kuralları Bütün amonyum, bileşikleri suda çok çözünürler. Alkali metal (Grup IA) bileşikleri suda çok çözünürler. Klorür (Cl ), bromür (Br ) ve iyodür (I ) bileşikleri suda çok çözünürler, ancak

Detaylı

a. Yükseltgenme potansiyeli büyük olanlar daha aktifdir.

a. Yükseltgenme potansiyeli büyük olanlar daha aktifdir. ELEKTROKİMYA A. AKTİFLİK B. PİLLER C. ELEKTROLİZ A. AKTİFLİK Metallerin elektron verme, ametallerin elektron alma yatkınlıklarına aktiflik denir. Yani bir metal ne kadar kolay elektron veriyorsa bir ametal

Detaylı

Yrd. Doç. Dr. Atilla EVCİN Afyonkarahisar Kocatepe Üniversitesi Fe 2+ oluşumunun hızı =

Yrd. Doç. Dr. Atilla EVCİN Afyonkarahisar Kocatepe Üniversitesi Fe 2+ oluşumunun hızı = KİMYASAL KİNETİK Kimyasal kinetik, bir reaksiyonunun nasıl yürüdüğü, ne kadar hızlı yürüdüğü, hangi mekanizma ile (yoldan) yürüdüğü ve hızına hangi faktörlerin nasıl etki ettiği hakkında bilgi veren, kimyanın

Detaylı

KĐMYA EĞĐTĐMĐ DERSĐ PROF.DR.ĐNCĐ MORGĐL

KĐMYA EĞĐTĐMĐ DERSĐ PROF.DR.ĐNCĐ MORGĐL KĐMYA EĞĐE ĞĐTĐMĐ DERSĐ PROF.DR.ĐNC NCĐ MORGĐL SINIF:11 DERS SAATĐ:4 KĐMYASAL REAKSĐYONLAR Sulu çözeltilerde olan reaksiyonlar Sulu çözeltilerde çökelme ve çözünme ile ilgili kurallar Gaz çıkışıışı olan

Detaylı

Bölüm 15 Kimyasal Denge. Denge Kavramı

Bölüm 15 Kimyasal Denge. Denge Kavramı Öğrenme hedefleri ve temel beceriler: Bölüm 15 Kimyasal Denge Kimyasal denge ile ne kastedildiğini anlamak ve reaksiyon oranları ile nasıl ilgili olduğunu inceler Herhangi bir reaksiyon için denge sabiti

Detaylı

KİNETİK GAZ KURAMI. Doç. Dr. Faruk GÖKMEŞE Kimya Bölümü Hitit Üniversitesi Fen Edebiyat Fakültesi 1

KİNETİK GAZ KURAMI. Doç. Dr. Faruk GÖKMEŞE Kimya Bölümü Hitit Üniversitesi Fen Edebiyat Fakültesi 1 Kinetik Gaz Kuramından Gazların Isınma Isılarının Bulunması Sabit hacimdeki ısınma ısısı (C v ): Sabit hacimde bulunan bir mol gazın sıcaklığını 1K değiştirmek için gerekli ısı alışverişi. Sabit basınçtaki

Detaylı

KİNETİK GAZ KURAMI. Doç. Dr. Faruk GÖKMEŞE Kimya Bölümü Hitit Üniversitesi Fen Edebiyat Fakültesi 1

KİNETİK GAZ KURAMI. Doç. Dr. Faruk GÖKMEŞE Kimya Bölümü Hitit Üniversitesi Fen Edebiyat Fakültesi 1 Kinetik Gaz Kuramının Varsayımları Boyle, Gay-Lussac ve Avagadro deneyleri tüm ideal gazların aynı davrandığını göstermektedir ve bunları açıklamak üzere kinetik gaz kuramı ortaya atılmıştır. 1. Gazlar

Detaylı

SIVILAR VE ÖZELLİKLERİ

SIVILAR VE ÖZELLİKLERİ SIVILAR VE ÖZELLİKLERİ Sıcaklık düşürüldükçe kinetik enerjileri azalan gaz molekülleri sıvı hale geçer. Sıvı haldeki tanecikler birbirine temas edecek kadar yakın olduğundan aralarındaki çekim kuvvetleri

Detaylı

GAZLAR I. ) gazı, ozon (O 3. Oksijen (O 2. ) gazı, hidrojen (H 2. ) gazı, azot (N 2. ) gazı, klor (CI 2. ) gazı, flor (F 2

GAZLAR I. ) gazı, ozon (O 3. Oksijen (O 2. ) gazı, hidrojen (H 2. ) gazı, azot (N 2. ) gazı, klor (CI 2. ) gazı, flor (F 2 GAZLAR I GAZLARIN GENEL ÖZELLİKLERİ Maddenin üç fiziksel hali (katı, sıvı ve gaz halleri) içinde en düzensiz halinin, gaz hali olduğunu daha önceki konulardan biliyoruz. Gaz halindeki maddenin, katı ve

Detaylı

4.BÖLÜM: ENTROPİ 1.İSTEMLİ VE İSTEMSİZ DEĞİŞMELER

4.BÖLÜM: ENTROPİ 1.İSTEMLİ VE İSTEMSİZ DEĞİŞMELER 4.BÖLÜM: ENROPİ 1.İSEMLİ VE İSEMSİZ DEĞİŞMELER Doğal bir olayın termodinamikteki anlamı istemli değişmedir. İSEMLİ DEĞİŞMELER, bir dış etki tarafından yönlendirmeye ihtiyaç olmaksızın kendiliğinden meydana

Detaylı

DENEY 3. MADDENİN ÜÇ HALİ: NİTEL VE NİCEL GÖZLEMLER Sıcaklık ilişkileri

DENEY 3. MADDENİN ÜÇ HALİ: NİTEL VE NİCEL GÖZLEMLER Sıcaklık ilişkileri DENEY 3 MADDENİN ÜÇ HALİ: NİTEL VE NİCEL GÖZLEMLER Sıcaklık ilişkileri AMAÇ: Maddelerin üç halinin nitel ve nicel gözlemlerle incelenerek maddenin sıcaklık ile davranımını incelemek. TEORİ Hal değişimi,

Detaylı

DERS ÖĞRETĐM TEKNOLOJĐLERĐ VE MATERYAL GELĐŞTĐRME KONU ÇALIŞMA YAPRAĞI HAZIRLAMA (MADDELERĐN AYIRT EDĐCĐ ÖZELLĐKLERĐ)

DERS ÖĞRETĐM TEKNOLOJĐLERĐ VE MATERYAL GELĐŞTĐRME KONU ÇALIŞMA YAPRAĞI HAZIRLAMA (MADDELERĐN AYIRT EDĐCĐ ÖZELLĐKLERĐ) DERS ÖĞRETĐM TEKNOLOJĐLERĐ VE MATERYAL GELĐŞTĐRME KONU ÇALIŞMA YAPRAĞI HAZIRLAMA (MADDELERĐN AYIRT EDĐCĐ ÖZELLĐKLERĐ) DERS SORUMLUSU : PROF. DR. Đnci MORGĐL HAZIRLAYAN Mustafa HORUŞ 20040023 ANKARA/2008

Detaylı

TURUNCU RENGĐN DANSI NASIL OLUR?

TURUNCU RENGĐN DANSI NASIL OLUR? KĐMYA EĞĐE ĞĐTĐM M SEMĐNER NERĐ PROF. DR. ĐNCĐ MORGĐL TURUNCU RENGĐN DANSI NASIL OLUR? HAZIRLAYAN: GÜLÇĐN YALLI KONU: ÇÖZELTĐLER KONU BAŞLIĞI: TURUNCU RENGĐN DANSI NASIL OLUR? ÇÖZELTĐLER Fiziksel özellikleri

Detaylı

ÇÖZÜNME ve ÇÖZÜNÜRLÜK

ÇÖZÜNME ve ÇÖZÜNÜRLÜK ÇÖZÜNME ve ÇÖZÜNÜRLÜK Prof. Dr. Mustafa DEMİR M.DEMİR 05-ÇÖZÜNME VE ÇÖZÜNÜRLÜK 1 Çözünme Olayı Analitik kimyada çözücü olarak genellikle su kullanılır. Su molekülleri, bir oksijen atomuna bağlı iki hidrojen

Detaylı

ÖĞRENME ALANI : FİZİKSEL OLAYLAR ÜNİTE 2 : KUVVET VE HAREKET

ÖĞRENME ALANI : FİZİKSEL OLAYLAR ÜNİTE 2 : KUVVET VE HAREKET ÖĞRENME ALANI : FİZİKSEL OLAYLAR ÜNİTE 2 : KUVVET VE HAREKET A BASINÇ VE BASINÇ BİRİMLERİ (5 SAAT) Madde ve Özellikleri 2 Kütle 3 Eylemsizlik 4 Tanecikli Yapı 5 Hacim 6 Öz Kütle (Yoğunluk) 7 Ağırlık 8

Detaylı

TEMEL KĐMYA YASALARI A. KÜTLENĐN KORUNUMU YASASI (LAVOISIER YASASI)

TEMEL KĐMYA YASALARI A. KÜTLENĐN KORUNUMU YASASI (LAVOISIER YASASI) TEMEL KĐMYA YASALARI A. KÜTLENĐN KORUNUMU YASASI (LAVOISIER YASASI) Kimyasal olaylara giren maddelerin kütleleri toplamı oluşan ürünlerin toplamına eşittir. Buna göre: X + Y Z + T tepkimesinde X ve Y girenler

Detaylı

Kimya Mühendisliği Bölümü, 2014/2015 Öğretim Yılı, Bahar Yarıyılı 0102-Genel Kimya-II Dersi, Dönem Sonu Sınavı

Kimya Mühendisliği Bölümü, 2014/2015 Öğretim Yılı, Bahar Yarıyılı 0102-Genel Kimya-II Dersi, Dönem Sonu Sınavı Kimya Mühendisliği Bölümü, 2014/2015 Öğretim Yılı, Bahar Yarıyılı 0102-Genel Kimya-II Dersi, Dönem Sonu Sınavı 20.05.2015 Soru (puan) 1 (20 ) 2 (20 ) 3 (20 ) 4 (25) 5 (20 ) 6 (20 ) Toplam Alınan Puan Not:

Detaylı

3. KİMYASAL DENGE, (TERSİNİR REAKSİYONLAR)

3. KİMYASAL DENGE, (TERSİNİR REAKSİYONLAR) 3. KİMYASAL DENGE, (TERSİNİR REAKSİYONLAR) Şu ana kadar ele aldığımız tüm değişimlere tek yönlü olaylar gözü ile bakmıştık. Oysa bazı fiziksel ve kimyasal olaylar, gerekirse koşulların da değiştirilmesi

Detaylı

MADDENİN TANECİKLİ YAPISI VE ISI. Maddenin Sınıflandırılması

MADDENİN TANECİKLİ YAPISI VE ISI. Maddenin Sınıflandırılması Maddenin Sınıflandırılması 1.Katı Tanecikler arasında boşluk yoktur. Genleşir. Sıkıştırılamaz 2.Sıvı Tanecikler arasında boşluk azdır. Konulduğu kabın şeklini alır. Azda olsa sıkıştırılabilir. Genleşir.

Detaylı

YAZILI SINAV SORU ÖRNEKLERİ KİMYA

YAZILI SINAV SORU ÖRNEKLERİ KİMYA YAZILI SINAV SORU ÖRNEKLERİ KİMYA SORU 1: 32 16X element atomundan oluşan 2 X iyonunun; 1.1: Proton sayısını açıklayarak yazınız. (1 PUAN) 1.2: Nötron sayısını açıklayarak yazınız. (1 PUAN) 1.3: Elektron

Detaylı

İDEAL GAZ KARIŞIMLARI

İDEAL GAZ KARIŞIMLARI İdeal Gaz Karışımları İdeal gaz karışımları saf ideal gazlar gibi davranırlar. Saf gazlardan n 1, n 2,, n i, mol alınarak hazırlanan bir karışımın toplam basıncı p, toplam hacmi v ve sıcaklığı T olsun.

Detaylı

... ANADOLU L SES 2009-2010 E T M YILI I. DÖNEM 11. SINIF K MYA DERS 1. YAZILI SINAVI SINIFI: Ö RENC NO: Ö RENC N N ADI VE SOYADI:

... ANADOLU L SES 2009-2010 E T M YILI I. DÖNEM 11. SINIF K MYA DERS 1. YAZILI SINAVI SINIFI: Ö RENC NO: Ö RENC N N ADI VE SOYADI: ... ANADOLU L SES 2009-2010 E T M YILI I. DÖNEM 11. SINIF K MYA DERS 1. YAZILI SINAVI SINIFI: Ö RENC NO: Ö RENC N N ADI VE SOYADI: 1. Ca (k) + 2 H + (ag) Ca +2 (ag) + H 2(g) 5 litrelik bir kaba 0,1 mol

Detaylı

ASİT-BAZ DENGESİ ÖSS DE ÇIKMIŞ SORULAR

ASİT-BAZ DENGESİ ÖSS DE ÇIKMIŞ SORULAR 1. Amonyağın, NH 3, baz özelliği gösterdiğini açıklayan denklem aşağıdakilerden hangisidir? A) NH 3(gaz) NH 3(sıvı) B) N 2(gaz) + 3H 2(gaz) 2NH 3(gaz) C) 2NH 3(gaz) +5/2O 2(gaz) 2NO (gaz) + 3H 2 O (gaz)

Detaylı

6. Aşağıdaki tablodan yararlanarak X maddesinin ne olduğunu (A, B,C? ) ön görünüz.

6. Aşağıdaki tablodan yararlanarak X maddesinin ne olduğunu (A, B,C? ) ön görünüz. 1. Lavosier yasası nedir, açıklayınız. 2. C 2 H 4 + 3O 2 2CO 2 + 2 H 2 O tepkimesine göre 2,0 g etilenin yeterli miktarda oksijenle yanması sonucu oluşan ürünlerin toplam kütlesi nedir, hesaplayınız. 3.

Detaylı

KİMYASAL REAKSİYONLAR VE ENERJİ

KİMYASAL REAKSİYONLAR VE ENERJİ KİMYASAL REAKSİYONLAR VE ENERJİ SİSTEMLER VE ENERJİ TÜRLERİ Termokimya: Termodinamik: ısı hareket Fiziksel ve kimyasal değişimlerde meydana gelen ısı değişimlerini inceleyen bilim dalıdır. Enerjiyi ve

Detaylı

PERİYODİK CETVEL-ÖSS DE ÇIKMIŞ SORULAR

PERİYODİK CETVEL-ÖSS DE ÇIKMIŞ SORULAR PERİODİK CETVEL-ÖSS DE ÇIKMIŞ SORULAR 1. Bir elementin periyodik cetveldeki yeri aşağıdakilerden hangisi ile belirlenir? A) Atom ağırlığı B) Değerliği C) Atom numarası D) Kimyasal özellikleri E) Fiziksel

Detaylı

$e"v I)w ]/o$a+ s&a; %p,{ d av aa!!!!aaa!a!!!a! BASIN KİTAPÇIĞI 00000000

$ev I)w ]/o$a+ s&a; %p,{ d av aa!!!!aaa!a!!!a! BASIN KİTAPÇIĞI 00000000 BASIN KİTAPÇIĞI 00000000 AÇIKLAMA 1. Bu kitapç kta Lisans Yerle tirme S nav - Kimya Testi bulunmaktad r.. Bu test için verilen toplam cevaplama süresi 5 dakikadır.. Bu kitapç ktaki testlerde yer alan her

Detaylı

5. ÇÖZÜNÜRLÜK DENGESİ

5. ÇÖZÜNÜRLÜK DENGESİ 5. ÇÖZÜNÜRLÜK DENGESİ Birçok tuz suda çok az çözünür. Tuzların sudaki çözünürlüğünden faydalanarak çökelek oluşumu kontrol edilebilir ve çökme olayı karışımları ayırmak için kullanılabilir. Çözünürlük

Detaylı

Fizik 203. Ders 6 Kütle Çekimi-Isı, Sıcaklık ve Termodinamiğe Giriş Ali Övgün

Fizik 203. Ders 6 Kütle Çekimi-Isı, Sıcaklık ve Termodinamiğe Giriş Ali Övgün Fizik 203 Ders 6 Kütle Çekimi-Isı, Sıcaklık ve Termodinamiğe Giriş Ali Övgün Ofis: AS242 Fen ve Edebiyat Fakültesi Tel: 0392-630-1379 ali.ovgun@emu.edu.tr www.aovgun.com Kepler Yasaları Güneş sistemindeki

Detaylı

KĠMYASAL TEPKĠMELERDE DENGE

KĠMYASAL TEPKĠMELERDE DENGE KĠMYASAL TEPKĠMELERDE DENGE Fiziksel ve kimyasal olaylarda tepkimeye giren maddelerin miktarı zamanla azalırken, ürünlerin miktarı zamanla artar. Tam verimle gerçekleşen tepkimelerde, tepkimeye giren maddelerden

Detaylı

ONDOKUZ MAYIS ÜNİVERSİTESİ MÜHENDİSLİK FAKÜLTESİ KİMYA MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ ORGANİK KİMYA LABORATUVARI DENEY 8 : YÜZEY GERİLİMİNİN BELİRLENMESİ

ONDOKUZ MAYIS ÜNİVERSİTESİ MÜHENDİSLİK FAKÜLTESİ KİMYA MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ ORGANİK KİMYA LABORATUVARI DENEY 8 : YÜZEY GERİLİMİNİN BELİRLENMESİ ONDOKUZ MAYIS ÜNİVERSİTESİ MÜHENDİSLİK FAKÜLTESİ KİMYA MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ ORGANİK KİMYA LABORATUVARI DENEY 8 : YÜZEY GERİLİMİNİN BELİRLENMESİ DENEYİN AMACI Gazlarda söz konusu olmayan yüzey gerilimi sıvı

Detaylı

KİMYASAL DENGE. AMAÇ Bu deneyin amacı öğrencilerin reaksiyon denge sabitini,k, deneysel olarak bulmalarıdır.

KİMYASAL DENGE. AMAÇ Bu deneyin amacı öğrencilerin reaksiyon denge sabitini,k, deneysel olarak bulmalarıdır. KİMYASAL DENGE AMAÇ Bu deneyin amacı öğrencilerin reaksiyon denge sabitini,k, deneysel olarak bulmalarıdır. TEORİ Bir kimyasal tepkimenin yönü bazı reaksiyonlar için tek bazıları için ise çift yönlüdür.

Detaylı

Fen ve Teknoloji 8. 1 e - Ca +2 F -1 CaF 2. 1e - Mg +2 Cl -1. MgCl 2. Bileşik formülü bulunurken; Verilen elementlerin e- dizilimleri

Fen ve Teknoloji 8. 1 e - Ca +2 F -1 CaF 2. 1e - Mg +2 Cl -1. MgCl 2. Bileşik formülü bulunurken; Verilen elementlerin e- dizilimleri KİMYASAL TEPKİMELER Anahtar Kavramlar Kimyasal Tepkime Kimyasal Denklem Yanma Tepkimesi KAZANIM 3.1 Yükü bilinen iyonların oluşturduğu bileşiklerin formüllerini yazar. *Mg ve Cl atomlarının oluşturacağı

Detaylı

1. Giriş 2. Yayınma Mekanizmaları 3. Kararlı Karasız Yayınma 4. Yayınmayı etkileyen faktörler 5. Yarı iletkenlerde yayınma 6. Diğer yayınma yolları

1. Giriş 2. Yayınma Mekanizmaları 3. Kararlı Karasız Yayınma 4. Yayınmayı etkileyen faktörler 5. Yarı iletkenlerde yayınma 6. Diğer yayınma yolları 1. Giriş 2. Yayınma Mekanizmaları 3. Kararlı Karasız Yayınma 4. Yayınmayı etkileyen faktörler 5. Yarı iletkenlerde yayınma 6. Diğer yayınma yolları Sol üstte yüzey seftleştirme işlemi uygulanmış bir çelik

Detaylı

HAZIRLAYAN Mutlu ŞAHİN. Hacettepe Fen Bilgisi Öğretmenliği. DENEY NO: 6 DENEYİN ADI: DOYMUŞ NaCl ÇÖZELTİSİNİN ELEKTROLİZİ

HAZIRLAYAN Mutlu ŞAHİN. Hacettepe Fen Bilgisi Öğretmenliği. DENEY NO: 6 DENEYİN ADI: DOYMUŞ NaCl ÇÖZELTİSİNİN ELEKTROLİZİ HAZIRLAYAN Mutlu ŞAHİN Hacettepe Fen Bilgisi Öğretmenliği DENEY NO: 6 DENEYİN ADI: DOYMUŞ NaCl ÇÖZELTİSİNİN ELEKTROLİZİ DENEYİN AMACI: Doymuş NaCl çözeltisinin elektroliz sonucu elementlerine ayrışmasının

Detaylı

11. SINIF KİMYA YAZ TATİLİ ÖDEV KİTAPÇIĞI

11. SINIF KİMYA YAZ TATİLİ ÖDEV KİTAPÇIĞI 11. SINIF KİMYA YAZ TATİLİ ÖDEV KİTAPÇIĞI Sevgili öğrenciler, oldukça yorucu ve yoğun 11.sınıf kimya programını başarıyla tamamlayarak tatili hak ettiniz. LYS de 30 tane kimya sorusunun 10 tanesi 11.sınıf

Detaylı

Bernoulli Denklemi, Basınç ve Hız Yükleri Borularda Piezometre ve Enerji Yükleri Venturi Deney Sistemi

Bernoulli Denklemi, Basınç ve Hız Yükleri Borularda Piezometre ve Enerji Yükleri Venturi Deney Sistemi Bernoulli Denklemi, Basınç ve Hız Yükleri Borularda Piezometre ve Enerji Yükleri Venturi Deney Sistemi Akışkanlar dinamiğinde, sürtünmesiz akışkanlar için Bernoulli prensibi akımın hız arttıkça aynı anda

Detaylı

ORTAÖĞRETİM 9. SINIF KİMYA 3. ÜNİTE: KİMYASAL DEĞİŞİMLER

ORTAÖĞRETİM 9. SINIF KİMYA 3. ÜNİTE: KİMYASAL DEĞİŞİMLER ORTAÖĞRETİM 9. SINIF KİMYA 3. ÜNİTE: KİMYASAL DEĞİŞİMLER ÜNİTENİN KONU BAŞLIKLARI 1. REAKSİYON NEDİR? 2. REAKSİYON TİPLERİ 3. POLİMERLEŞME VE HİDROLİZ 1. REAKSİYON NEDİR? KİMYASAL TEPKİMELERDE DEĞİŞMEYEN

Detaylı

BÖLÜM 1: TEMEL KAVRAMLAR

BÖLÜM 1: TEMEL KAVRAMLAR Sistem ve Hal Değişkenleri Üzerinde araştırma yapmak üzere sınırladığımız bir evren parçasına sistem, bu sistemi çevreleyen yere is ortam adı verilir. İzole sistem; Madde ve her türden enerji akışına karşı

Detaylı

GAZLAR. Farklı sıcaklıklardaki iki gazın difüzyon hızları GAZLARIN ÖZELLİKLERİ

GAZLAR. Farklı sıcaklıklardaki iki gazın difüzyon hızları GAZLARIN ÖZELLİKLERİ GAZLAR GAZLARIN ÖZELLİKLERİ Aşağıdaki soruları doğru-yanlış olarak kodlayınız. 1. Maddenin en düzenli halidir. 2. Küçük hacimlere kadar sıkıştırılabilirler. 3. Gaz molekülleri arasındaki itme ve çekme

Detaylı

ÖĞRETĐM TEKNOLOJĐLERĐ VE MATERYAL GELĐŞTĐRME DERSĐ GAZLAR KONU ANLATIMI

ÖĞRETĐM TEKNOLOJĐLERĐ VE MATERYAL GELĐŞTĐRME DERSĐ GAZLAR KONU ANLATIMI 2008 ANKARA ÖĞRETĐM TEKNOLOJĐLERĐ VE MATERYAL GELĐŞTĐRME DERSĐ GAZLAR KONU ANLATIMI DERS SORUMLUSU:Prof. Dr. Đnci MORGĐL HAZIRLAYAN:Derya ÇAKICI 20338451 GAZLAR Maddeler tabiatta katı, sıvı ve gaz olmak

Detaylı

Proje Tabanlı Deney Uygulamaları EKZOTERMİK TEPKİME

Proje Tabanlı Deney Uygulamaları EKZOTERMİK TEPKİME Proje Tabanlı Deney Uygulamaları EKZOTERMİK TEPKİME Prof.Dr İnci MORGİL Beyza Ceren ÜNCÜ 20338757 Hacettepe Üniversitesi, Ankara/2007 PROJE HEDEF SORUSU; Ekzotermik Tepkimeler Nasıl Gerçekleşir? HEDEF

Detaylı

Termal Genleşme İdeal Gazlar Isı Termodinamiğin 1. Yasası Entropi ve Termodinamiğin 2. Yasası

Termal Genleşme İdeal Gazlar Isı Termodinamiğin 1. Yasası Entropi ve Termodinamiğin 2. Yasası Termal Genleşme İdeal Gazlar Isı Termodinamiğin 1. Yasası Entropi ve Termodinamiğin 2. Yasası Sıcaklık, bir gaz molekülünün kütle merkezi hareketinin ortalama kinetic enerjisinin bir ölçüsüdür. Sıcaklık,

Detaylı

ÇOKLU DENGELER -1. Prof.Dr.Mustafa DEMİR ÇOKLU DENGE PROBLEMİ ÇÖZÜMÜNDE SİSTEMATİK YAKLAŞIM M.DEMİR 08-ÇOKLU DENGELER-1 1

ÇOKLU DENGELER -1. Prof.Dr.Mustafa DEMİR ÇOKLU DENGE PROBLEMİ ÇÖZÜMÜNDE SİSTEMATİK YAKLAŞIM M.DEMİR 08-ÇOKLU DENGELER-1 1 ÇOKLU DENGELER -1 ÇOKLU DENGE PROBLEMİ ÇÖZÜMÜNDE SİSTEMATİK YAKLAŞIM Prof.Dr.Mustafa DEMİR M.DEMİR 08-ÇOKLU DENGELER-1 1 Kimyasal tepkimelerin bir çoğu, ortamda birden fazla tür olduğu ve bu türler arasında

Detaylı

AKTİVİTE KATSAYILARI Enstrümantal Analiz

AKTİVİTE KATSAYILARI Enstrümantal Analiz 1 AKTİVİTE KATSAYILARI Enstrümantal Analiz Bir taneciğin, aktivitesi, a M ile molar konsantrasyonu [M] arasındaki bağıntı, a M = f M [M] (1) ifadesiyle verilir. f M aktivite katsayısıdır ve birimsizdir.

Detaylı

2+ 2- Mg SO 4. (NH 4 ) 2 SO 4 (amonyum sülfat) bileşiğini katyon ve anyonlara ayıralım.

2+ 2- Mg SO 4. (NH 4 ) 2 SO 4 (amonyum sülfat) bileşiğini katyon ve anyonlara ayıralım. KONU: Kimyasal Tepkimeler Dersin Adı Dersin Konusu İYONİK BİLEŞİKLERİN FORMÜLLERİNİN YAZILMASI İyonik bağlı bileşiklerin formüllerini yazmak için atomların yüklerini bilmek gerekir. Bunu da daha önceki

Detaylı

Kristalizasyon Kinetiği

Kristalizasyon Kinetiği Kristalizasyon Kinetiği İçerik Amorf malzemeler amorf kristal Belirli bir kristal yapısı yoktur Atomlar rastgele dizilir Belirli bir kristal yapısı vardır Atomlar belirli bir düzende dizilir camlar amorf

Detaylı

BÖLÜM 1: TEMEL KAVRAMLAR

BÖLÜM 1: TEMEL KAVRAMLAR BÖLÜM 1: TEMEL KAVRAMLAR Hal Değişkenleri Arasındaki Denklemler Aralarında sıfıra eşitlenebilen en az bir veya daha fazla denklem kurulabilen değişkenler birbirine bağımlıdır. Bu denklemlerden bilinen

Detaylı

TAMPON ÇÖZELTİLER. Prof.Dr.Mustafa DEMİR M.DEMİR 09-TAMPON ÇÖZELTİLER 1

TAMPON ÇÖZELTİLER. Prof.Dr.Mustafa DEMİR M.DEMİR 09-TAMPON ÇÖZELTİLER 1 TAMPON ÇÖZELTİLER Prof.Dr.Mustafa DEMİR M.DEMİR 09-TAMPON ÇÖZELTİLER 1 Tampon çözeltiler Kimyada belli ph larda çözelti hazırlamak ve bunu uzun süre kullanmak çok önemlidir. Ancak bu çözeltilerin saklanması

Detaylı

Sıvılar ve Katılar. Maddenin Halleri. Sıvıların Özellikleri. MÜHENDİSLİK KİMYASI DERS NOTLARI Yrd. Doç. Dr. Atilla EVCİN

Sıvılar ve Katılar. Maddenin Halleri. Sıvıların Özellikleri. MÜHENDİSLİK KİMYASI DERS NOTLARI Yrd. Doç. Dr. Atilla EVCİN Sıvılar ve Katılar MÜHENDİSLİK KİMYASI DERS NOTLARI Yrd. Doç. Dr. Atilla EVCİN Sıcaklık düşürülürse gaz moleküllerinin kinetik enerjileri azalır. Bu nedenle, bir gaz yeteri kadar soğutulursa moleküllerarası

Detaylı

ATOM BİLGİSİ I ÖRNEK 1

ATOM BİLGİSİ I  ÖRNEK 1 ATOM BİLGİSİ I Elementlerin özelliklerini ta ıyan en küçük yapıta ı atomdur. Son çözümlemede, bütün maddelerin atomlar toplulu u oldu unu söyleyebiliriz. Elementler, aynı tür atomlardan, bile ik ve karı

Detaylı

MALZEMENİN İÇ YAPISI: Katılarda Atomsal Bağ

MALZEMENİN İÇ YAPISI: Katılarda Atomsal Bağ MALZEMENİN İÇ YAPISI: Katılarda Atomsal Bağ Bölüm İçeriği Bağ Enerjisi ve Kuvveti Atomlar arası mesafe, Kuvvet ve Enerji İlişkisi Atomlar arası Mesafeyi Etkileyen Faktörler. Sıcaklık, Iyonsallik derecesi,

Detaylı

BASIN KİTAPÇIĞI ÖSYM

BASIN KİTAPÇIĞI ÖSYM BASIN KİTAPÇIĞI 00000000 AÇIKLAMA 1. Bu kitapç kta Lisans Yerle tirme S nav - Kimya Testi bulunmaktad r.. Bu test için verilen toplam cevaplama süresi 5 dakikadır.. Bu kitapç ktaki testlerde yer alan her

Detaylı

Hidroklorik asit ve sodyum hidroksitin reaksiyonundan yemek tuzu ve su meydana gelir. Bu kimyasal olayın denklemi

Hidroklorik asit ve sodyum hidroksitin reaksiyonundan yemek tuzu ve su meydana gelir. Bu kimyasal olayın denklemi KİMYASAL DENKLEMLER İki ya da daha fazla maddenin birbirleri ile etkileşerek kendi özelliklerini kaybedip yeni özelliklerde bir takım ürünler meydana getirmesine kimyasal olay, bunların formüllerle gösterilmesine

Detaylı

Bazı işlemlerde kısaltma olarak (No: Avogadro sayısı) gösterilir. Bir atomun gram türünden miktarına atom-gram (1 mol atom) denir.

Bazı işlemlerde kısaltma olarak (No: Avogadro sayısı) gösterilir. Bir atomun gram türünden miktarına atom-gram (1 mol atom) denir. KİMYASAL HESAPLAMALAR MOL KAVRAMI Mol: 6,02.10 23 taneciğe 1 mol denir. Bu sayıya Avogadro sayısı denir. Bazı işlemlerde kısaltma olarak (No: Avogadro sayısı) gösterilir. 1 mol Mg atomu 6,02.10 23 tane

Detaylı

DİKKAT! SORU KİTAPÇIĞINIZIN TÜRÜNÜ A OLARAK CEVAP KÂĞIDINIZA İŞARETLEMEYİ UNUTMAYINIZ. FEN BİLİMLERİ SINAVI KİMYA TESTİ FEM YAYINLARI 4.

DİKKAT! SORU KİTAPÇIĞINIZIN TÜRÜNÜ A OLARAK CEVAP KÂĞIDINIZA İŞARETLEMEYİ UNUTMAYINIZ. FEN BİLİMLERİ SINAVI KİMYA TESTİ FEM YAYINLARI 4. DİKKAT! SORU KİTAPÇIĞINIZIN TÜRÜNÜ A OLARAK CEVAP KÂĞIDINIZA İŞARETLEMEYİ UNUTMAYINIZ. EN BİLİMLERİ SINAVI KİMYA TESTİ 1. Bu testte 3 soru vardır. 2. Cevaplarınızı, cevap kâğıdının Kimya Testi için ayrılan

Detaylı

ÇÖZELTİLERDE DENGE (Asit-Baz)

ÇÖZELTİLERDE DENGE (Asit-Baz) ÇÖZELTİLERDE DENGE (AsitBaz) SUYUN OTOİYONİZASYONU Saf suyun elektrik akımını iletmediği bilinir, ancak çok hassas ölçü aletleriyle yapılan deneyler sonucunda suyun çok zayıf da olsa iletken olduğu tespit

Detaylı

Bölüm 3 SAF MADDENİN ÖZELLİKLERİ

Bölüm 3 SAF MADDENİN ÖZELLİKLERİ Bölüm 3 SAF MADDENİN ÖZELLİKLERİ 1 Amaçlar Amaçlar Saf madde kavramının tanıtılması Faz değişimi işleminin fizik ilkelerinin incelenmesi Saf maddenin P-v-T yüzeylerinin ve P-v, T-v ve P-T özelik diyagramlarının

Detaylı

SCHRÖDİNGER: Elektronun yeri (yörüngesi ve orbitali) birer dalga fonksiyonu olan n, l, m l olarak ifade edilen kuantum sayıları ile belirlenir.

SCHRÖDİNGER: Elektronun yeri (yörüngesi ve orbitali) birer dalga fonksiyonu olan n, l, m l olarak ifade edilen kuantum sayıları ile belirlenir. . ATOMUN KUANTUM MODELİ SCHRÖDİNGER: Elektronun yeri (yörüngesi ve orbitali) birer dalga fonksiyonu olan n, l, m l olarak ifade edilen kuantum sayıları ile belirlenir. Orbital: Elektronların çekirdek etrafında

Detaylı

AKTİVİTE VE KİMYASAL DENGE

AKTİVİTE VE KİMYASAL DENGE AKTİVİTE VE KİMYASAL DENGE (iyonik türlerin dengeye etkisi) Prof. Dr. Mustafa DEMİR M.DEMİR 11-AKTİVİTE VE KİMYASAL DENGE 1 Denge sabitinin tanımında tanecikler arası çekim kuvvetinin olmadığı (ideal çözelti)

Detaylı

HAZIRLAYAN Mutlu ŞAHİN. Hacettepe Fen Bilgisi Öğretmenliği DENEY NO: 5 DENEYİN ADI: SUYUN ELEKTRİK ENERJİSİ İLE AYRIŞMASI

HAZIRLAYAN Mutlu ŞAHİN. Hacettepe Fen Bilgisi Öğretmenliği DENEY NO: 5 DENEYİN ADI: SUYUN ELEKTRİK ENERJİSİ İLE AYRIŞMASI HAZIRLAYAN Mutlu ŞAHİN Hacettepe Fen Bilgisi Öğretmenliği DENEY NO: 5 DENEYİN ADI: SUYUN ELEKTRİK ENERJİSİ İLE AYRIŞMASI DENEYİN AMACI: ELEKTRİK ENERJİSİNİ KULLANARAK SUYU KENDİSİNİ OLUŞTURAN SAF MADDELERİNE

Detaylı

TEOG-2 DENEMESİ 23 3.

TEOG-2 DENEMESİ 23 3. 1. TEOG-2 DENEMESİ 23 3. Yukarıdaki grafikte X,Y,Z,T,L,Q,R,O elementlerinin grup ve periyot numaraları verilmiştir. Buna göre bu elementler arasındaki kimyasal bağlar aşağıdakilerden hangisinde doğru verilmiştir?

Detaylı

GENEL KİMYA. Yrd.Doç.Dr. Tuba YETİM

GENEL KİMYA. Yrd.Doç.Dr. Tuba YETİM GENEL KİMYA MOLEKÜLLER ARASI KUVVETLER Moleküller Arası Kuvvetler Yüksek basınç ve düşük sıcaklıklarda moleküller arası kuvvetler gazları ideallikten saptırır. Moleküller arası kuvvetler molekülde kalıcı

Detaylı

GENEL KİMYA 101 ÖDEV 3

GENEL KİMYA 101 ÖDEV 3 TOBB EKONOMİ VE TEKNOLOJİ ÜNİVERSİTESİ-27 Kasım 2013 Bütün Şubeler GENEL KİMYA 101 ÖDEV 3 ÖNEMLİ! Ödev Teslim Tarihi: 6 Aralık 2013 Soru 1-5 arasında 2 soru Soru 6-10 arasında 2 soru Soru 11-15 arasında

Detaylı

3) Oksijenin pek çok bileşiğindeki yükseltgenme sayısı -2 dir. Ancak, H 2. gibi peroksit bileşiklerinde oksijenin yükseltgenme sayısı -1 dir.

3) Oksijenin pek çok bileşiğindeki yükseltgenme sayısı -2 dir. Ancak, H 2. gibi peroksit bileşiklerinde oksijenin yükseltgenme sayısı -1 dir. 5.111 Ders Özeti #25 Yükseltgenme/İndirgenme Ders 2 Konular: Elektrokimyasal Piller, Faraday Yasaları, Gibbs Serbest Enerjisi ile Pil-Potansiyelleri Arasındaki İlişkiler Bölüm 12 YÜKSELTGENME/İNDİRGENME

Detaylı

1H: 1s 1 1.periyot 1A grubu. 5B: 1s 2 2s 2 2p 1 2.periyot 3A grubu. 8O: 1s 2 2s 2 2p 4 2.periyot 6A grubu. 10Ne: 1s 2 2s 2 2p 6

1H: 1s 1 1.periyot 1A grubu. 5B: 1s 2 2s 2 2p 1 2.periyot 3A grubu. 8O: 1s 2 2s 2 2p 4 2.periyot 6A grubu. 10Ne: 1s 2 2s 2 2p 6 PERİYODİK CETVEL Periyodik cetvel, benzer kimyasal özellik gösteren elementlerin alt alta gelecek şekilde artan atom numaralarına göre sıralandıkları çizelgelerdir. Periyodik cetveli oluşturan yatay satırlara

Detaylı

TG 8 ÖABT KİMYA. KAMU PERSONEL SEÇME SINAVI ÖĞRETMENLİK ALAN BİLGİSİ TESTİ KİMYA ÖĞRETMENLİĞİ 7 8 Haziran 2014

TG 8 ÖABT KİMYA. KAMU PERSONEL SEÇME SINAVI ÖĞRETMENLİK ALAN BİLGİSİ TESTİ KİMYA ÖĞRETMENLİĞİ 7 8 Haziran 2014 KAMU PERSONEL SEÇME SINAVI ÖĞRETMENLİK ALAN BİLGİSİ TESTİ KİMYA ÖĞRETMENLİĞİ 7 8 Haziran 2014 TG 8 ÖABT KİMYA Bu testlerin her hakkı saklıdır. Hangi amaçla olursa olsun, testlerin tamamının veya bir kısmının

Detaylı

ÖĞRENME ALANI : MADDE VE DEĞĐŞĐM ÜNĐTE 5 : MADDENĐN HALLERĐ VE ISI

ÖĞRENME ALANI : MADDE VE DEĞĐŞĐM ÜNĐTE 5 : MADDENĐN HALLERĐ VE ISI ÖĞRENME ALANI : MADDE VE DEĞĐŞĐM ÜNĐTE 5 : MADDENĐN HALLERĐ VE ISI F- HAL DEĞĐŞĐM ISILARI (ERĐME DONMA VE BUHARLAŞMA YOĞUŞMA ISISI) 1- Hal Değişim Sıcaklıkları (Noktaları) 2- Hal Değişim Isısı 3- Hal Değişim

Detaylı

Modül 8 Kimyasal Kinetik

Modül 8 Kimyasal Kinetik Chemistry, The Central Science, 10th edition Theodore L. Brown; H. Eugene LeMay, Jr.; and Bruce E. Bursten Modül 8 Kimyasal Kinetik Doç.Dr.Levent ÇAVAŞ Dokuz Eylül Üniversitesi Fen Edebiyat Fakültesi Kimya

Detaylı

PERİYODİK CETVEL. Yanıt : D. www.kimyahocam.com. 3 Li : 1s2 2s 1 2. periyot 1A grubu. 16 S : 1s2 2s 2 2p 6 3s 2 3p 4 3.

PERİYODİK CETVEL. Yanıt : D. www.kimyahocam.com. 3 Li : 1s2 2s 1 2. periyot 1A grubu. 16 S : 1s2 2s 2 2p 6 3s 2 3p 4 3. PERİODİK CETVEL Periyodik cetvel, elementlerin atom numaraları temel alınarak düzenlenmiş bir sistemdir. Periyodik cetvelde, nötr atomlarının elektron içeren temel enerji düzeyi sayısı aynı olan elementler

Detaylı

www.kimyahocam.com Bu tepkimede; ile CO 2 konjuge asit baz çiftidir. O ile OH konjuge asit baz çiftidir. CO 3 ÖRNEK 1 HCN (suda)

www.kimyahocam.com Bu tepkimede; ile CO 2 konjuge asit baz çiftidir. O ile OH konjuge asit baz çiftidir. CO 3 ÖRNEK 1 HCN (suda) SULU ÇÖZELT LERDE AS T VE BAZ DENGELER I AS T BAZ TANIMLARI Arrhenius Tanımı Arrhenius a göre, suda çözündüğünde iyonlaşarak H iyonu verebilen maddeler asit, H iyonu verebilen maddeler bazdır. Bu tanım

Detaylı

Hareket halindeki elektrik yüklerinin oluşturduğu bir sistem düşünelim. Belirli bir bölgede net bir yük akışı olduğunda, akımın mevcut olduğu

Hareket halindeki elektrik yüklerinin oluşturduğu bir sistem düşünelim. Belirli bir bölgede net bir yük akışı olduğunda, akımın mevcut olduğu Akım ve Direnç Elektriksel olaylarla ilgili buraya kadar yaptığımız tartışmalar durgun yüklerle veya elektrostatikle sınırlı kalmıştır. Şimdi, elektrik yüklerinin hareket halinde olduğu durumları inceleyeceğiz.

Detaylı

Örneğin; İki hidrojen (H) uyla, bir oksijen (O) u birleşerek hidrojen ve oksijenden tamamen farklı olan su (H 2

Örneğin; İki hidrojen (H) uyla, bir oksijen (O) u birleşerek hidrojen ve oksijenden tamamen farklı olan su (H 2 On5yirmi5.com Madde ve özellikleri Kütlesi, hacmi ve eylemsizliği olan herşey maddedir. Yayın Tarihi : 21 Ocak 2014 Salı (oluşturma : 2/9/2016) Kütle hacim ve eylemsizlik maddenin ortak özelliklerindendir.çevremizde

Detaylı

ELEMENT Aynı tür atomlardan oluşmuş saf maddelere element denir. ELEMENTLERİN ÖZELLİKLERİ 1. Aynı tür atomlardan oluşurlar. 2. Saf ve homojendirler.

ELEMENT Aynı tür atomlardan oluşmuş saf maddelere element denir. ELEMENTLERİN ÖZELLİKLERİ 1. Aynı tür atomlardan oluşurlar. 2. Saf ve homojendirler. SAF MADDE: Aynı cins atom ya da moleküllerden oluşmuş maddelere, saf medde ÖR. Elementler saf maddelerdir. Çünkü; hepsi aynı cins atomlardan oluşmuşlardır. Bileşikler saf maddelerdir. Çünkü; hepsi aynı

Detaylı

Soygazların bileşik oluşturamamasının sebebi bütün orbitallerinin dolu olmasındandır.

Soygazların bileşik oluşturamamasının sebebi bütün orbitallerinin dolu olmasındandır. KİMYASAL BAĞLAR Kimyasal bağ, moleküllerde atomları birarada tutan kuvvettir. Bir bağın oluşabilmesi için atomlar tek başına bulundukları zamankinden daha kararlı (az enerjiye sahip) olmalıdırlar. Genelleme

Detaylı

Kimyasal Reaksiyonlar ve Enerji-1. 4. Açık sistem için, 5. I. İzotermal sistem. 6. I. Mg (k) + 1/2O 2(g) MgO (k) + ısı

Kimyasal Reaksiyonlar ve Enerji-1. 4. Açık sistem için, 5. I. İzotermal sistem. 6. I. Mg (k) + 1/2O 2(g) MgO (k) + ısı KİMYA Kimyasal Reaksiyonlar ve Enerji-1 11. SINIF Sayısal 01 1. Enerji alış verişine açık olmakla beraber madde alış verişi olmayan sisteme verilen ad aşağıdakilerden hangisidir? A) Çevre B) İzole sistem

Detaylı

SULU ÇÖZELTİLERDE DENGE

SULU ÇÖZELTİLERDE DENGE İMYASAL DENGE SULU ÇÖZELTİLERDE DENGE Prof. Dr. Mustafa DEMİR M.DEMİR 06-İMYASAL DENGE 1 SULU ÇÖZELTİLERDE DENGE Bileşikler suda, özelliklerine göre az veya çok oranda ayrışarak iyonlaşırlar. İyon içeren

Detaylı

Hücrelerde gerçekleşen yapım, yıkım ve dönüşüm olaylarının bütününe metabolizma denir.

Hücrelerde gerçekleşen yapım, yıkım ve dönüşüm olaylarının bütününe metabolizma denir. METABOLİZMA ve ENZİMLER METABOLİZMA Hücrelerde gerçekleşen yapım, yıkım ve dönüşüm olaylarının bütününe metabolizma denir. A. ÖZÜMLEME (ANABOLİZMA) Metabolizmanın yapım reaksiyonlarıdır. Bu tür olaylara

Detaylı

ATOM HAREKETLERİ ve ATOMSAL YAYINIM

ATOM HAREKETLERİ ve ATOMSAL YAYINIM ATOM HAREKETLERİ ve ATOMSAL YAYINIM 1. Giriş Malzemelerde üretim ve uygulama sırasında görülen katılaşma, çökelme, yeniden kristalleşme, tane büyümesi gibi olaylar ile kaynak, lehim, sementasyon gibi işlemler

Detaylı

Vakum Teknolojisi * Prof. Dr. Ergun GÜLTEKİN. İstanbul Üniversitesi Fen Fakültesi

Vakum Teknolojisi * Prof. Dr. Ergun GÜLTEKİN. İstanbul Üniversitesi Fen Fakültesi Vakum Teknolojisi * Prof. Dr. Ergun GÜLTEKİN İstanbul Üniversitesi Fen Fakültesi Giriş Bilimsel amaçla veya teknolojide gerekli alanlarda kullanılmak üzere, kapalı bir hacim içindeki gaz moleküllerinin

Detaylı

DENEY FÖYÜ BALIKESİR-2015

DENEY FÖYÜ BALIKESİR-2015 DENEY FÖYÜ BALIKESİR-2015 2 İçindekiler DEVRE ŞEMASI... 3 DENEY SETİNDE KULLANILAN MALZEMELER... 3 TEORİK BİLGİ... 4 BOYLE-MARİOTTE KANUNU... 4 GAY-LUSSAC KANUNU... 7 DENEYLER... 10 Deney TE 680-01...

Detaylı

Sunum ve Sistematik 1. BÖLÜM: SİSTEMLER VE ENERJİ TÜRLERİ

Sunum ve Sistematik 1. BÖLÜM: SİSTEMLER VE ENERJİ TÜRLERİ Sunum ve Sistematik 1. BÖLÜM: SİSTEMLER VE ENERJİ TÜRLERİ KONU ÖZETİ Bu başlık altında, ünitenin en can alıcı bilgileri, kazanım sırasına göre en alt başlıklara ayrılarak hap bilgi niteliğinde konu özeti

Detaylı

5.111 Ders Özeti #23 23.1

5.111 Ders Özeti #23 23.1 5.111 Ders Özeti #23 23.1 Asit/Baz Dengeleri (Devam) Konu: Titrasyon Cuma günü ders notlarından Asidik tampon etkisi: Zayıf asit, HA, protonlarını ortamdaki kuvvetli bazın OH iyonlarına aktarır. Zayıf

Detaylı

Açık hava basıncını ilk defa 1643 yılında, İtalyan bilim adamı Evangelista Torricelli keşfetmiştir. Yaptığı deneylerde Torriçelli Deneyi denmiştir.

Açık hava basıncını ilk defa 1643 yılında, İtalyan bilim adamı Evangelista Torricelli keşfetmiştir. Yaptığı deneylerde Torriçelli Deneyi denmiştir. GAZ BASINCI 1)AÇIK HAVA BASINCI: Dünyanın çevresindeki hava tabakası çeşitli gazlardan meydana gelir. Bu gaz tabakasına atmosfer denir. Atmosferdeki gazlar da, katı ve sıvılarda ki gibi ağırlığından dolayı

Detaylı

YANMA. Derlenmiş Notlar. Mustafa Eyriboyun ZKÜ - 2009

YANMA. Derlenmiş Notlar. Mustafa Eyriboyun ZKÜ - 2009 YANMA Derlenmiş Notlar Mustafa Eyriboyun ZKÜ - 2009 FAZ DENGESĐ Denge çözümlerinde, yanma sonrası ürün konsantrasyonlarının hesaplanmasında üç farklı yöntem kullanılabilir (Pratt and Wormeck, 1976): Bunlar,

Detaylı

Kimyasal Termodinamik

Kimyasal Termodinamik 09.05.2012 08:16 1 Enerji aktarımını gerektiren bir olayda termodinamiğin prensipleri geçerlidir. Enerji bilimsel anlamda, iş yapabilme veya ısı verme yeteneği şeklinde tanımlanır. Sıkıştırılmış bir yay

Detaylı

KARABÜK ÜNİVERSİTESİ Öğretim Üyesi: Doç.Dr. Tamila ANUTGAN 1

KARABÜK ÜNİVERSİTESİ Öğretim Üyesi: Doç.Dr. Tamila ANUTGAN 1 KARABÜK ÜNİVERSİTESİ Öğretim Üyesi: Doç.Dr. Tamila ANUTGAN 1 Elektriksel olaylarla ilgili buraya kadar yaptığımız, tartışmalarımız, durgun yüklerle veya elektrostatikle sınırlı kalmıştır. Şimdi, elektrik

Detaylı

BÖLÜM. Kimyasallardan Elektrik Üretimi 1. ÜNİTE 4 BÖLÜM. İÇERİK Galvanik Piller Bataryalar: Kimyasal Tepkimelerden Elektrik Üretimi

BÖLÜM. Kimyasallardan Elektrik Üretimi 1. ÜNİTE 4 BÖLÜM. İÇERİK Galvanik Piller Bataryalar: Kimyasal Tepkimelerden Elektrik Üretimi 1. ÜNİTE Kimyasallardan Elektrik Üretimi 4. BÖLÜM 4 BÖLÜM İÇERİK 1.4.1 Galvanik Piller 1.4.2 Bataryalar: Kimyasal Tepkimelerden Elektrik Üretimi Kimyasallardan Elektrik Üretimi Kalp rahatsızlığı olan kişilerde

Detaylı

PERİYODİK CETVEL Mendeleev Henry Moseley Glenn Seaborg

PERİYODİK CETVEL Mendeleev Henry Moseley Glenn Seaborg PERİYODİK CETVEL Periyodik cetvel elementleri sınıflandırmak için hazırlanmıştır. İlkperiyodik cetvel Mendeleev tarafından yapılmıştır. Mendeleev elementleri artan kütle numaralarına göre sıralamış ve

Detaylı

Maddeye hareket veren kuvveti, Isaac Newton (1642-1727) aşağıdaki matematiksel ifadeyle tanımlamıştır.

Maddeye hareket veren kuvveti, Isaac Newton (1642-1727) aşağıdaki matematiksel ifadeyle tanımlamıştır. 1 1. TEMEL TARİF VE KAVRAMLAR (Ref. e_makaleleri) Kuvvet Maddeye hareket veren kuvveti, Isaac Newton (1642-1727) aşağıdaki matematiksel ifadeyle tanımlamıştır. F=ma Burada F bir madde parçacığına uygulanan

Detaylı

Faz ( denge) diyagramları

Faz ( denge) diyagramları Faz ( denge) diyagramları İki elementin birbirleriyle karıştırılması sonucunda, toplam iç enerji mimimum olacak şekilde yeni atom düzenleri meydana gelir. Fazlar, İç enerjinin minimum olmasını sağlayacak

Detaylı

BÖLÜM 1: TEMEL KAVRAMLAR

BÖLÜM 1: TEMEL KAVRAMLAR BÖLÜM 1: TEMEL KAVRAMLAR İdeal Gaz Yasaları Gazlarla yapılan deneyler, 17. yüzyılda başlamış olup fizikokimya dalında yürütülen ilk bilimsel nitelikteki araştırmalardır. Gazlar için basınç (p), hacim (v),

Detaylı