Beyaz cevher hastal klar n n teflhisinde MRG bazl bir yaklafl m

Ebat: px
Şu sayfadan göstermeyi başlat:

Download "Beyaz cevher hastal klar n n teflhisinde MRG bazl bir yaklafl m"

Transkript

1 06_ ( ) 5/23/09 12:07 PM Page 161 ÖZEL MAKALE Beyaz cevher hastal klar n n teflhisinde MRG bazl bir yaklafl m Raphael Schiffmann, MD Marjo S. van der Knaap, MD, PhD Yaz flma adresi ve reprint istekleri için Dr. Marjo S. van der Knaap, Department of Child Neurology, VU University Medical Center, De Boelelaan 1117, 1081HV Amsterdam, Hollanda ÖZET Girifl: Kal tsal ve edinsel birçok beyaz cevher hastal vard r ve dolay s ile teflhis süreci zorlu bir süreçtir. Spesifik bir teflhis koyman n duygusal ve mali pahas ço unlukla yüksektir. MRG ile görüntülenen beyin yap paterninin ço unlukla yüksek bir teflhis özgüllü üne sahip oldu u kan tlanm flt r. Yöntemler: Biz, ço unlukla beyin MRG özelliklerine dayal etrafl bir pratik algoritma gelifltirdik. Bulgular: lk karar noktas nda hipomiyelinasyon paterni, T1 a rl kl görüntülerde serebral beyaz cevherin daha belirgin hipointens oldu u di er patolojilere karfl, T1 a rl kl görüntülerde kortekse göre serebral beyaz cevherin hiperintens (normal), izointens veya hafif hipointens olmas ile tan mlan r. Bütün patoloji tiplerinde, T2 a rl kl görüntülerde etkilenmifl beyaz cevher hiperintenstir, ancak bir kural olarak, T2 hiperintensitesi hipomiyelinasyonda di er patolojilere göre daha az belirgindir. Baz hipomiyelinasyon hastal klar nda periferik sinirler tipik olarak tutulurken, di erlerinde periferik sinir tutulumu olmaz. Hipomiyelinasyon haricinde baflka patolojilerle giden hastalarda lezyonlar konfluan (birleflme e ilimi gösteren) ya da izole ve multifokal olabilir. Konfluan lezyonlara neden olan hastal klar aras nda, anormalliklerin da l m yüksek teflhis de eri tafl r. Beyaz cevher rarefaksiyonu (saydamlaflmas ), kistler, kontrast tutulumu ve kalsifikasyonlar n varl gibi ek MRG özellikleri de teflhis olas l klar n daralt r. Sonuç: Beyaz cevher hastal klar n n MRG çekiminde bir sistematik karar a ac n n kullan m, belli etiyolojik antitelerin teflhisini kolaylaflt r r. Neurology 2009;72: SÖZLÜK FLAIR = s v bask lamal inversiyon geri dönüflümü; LBSL = beyin sap ve spinal kord anormalliklerine yol açan lökoensefalopati; T1W = T1 a rl kl ; T2W = T2 a rl kl. Beyaz cevher hastal klar veya lökoensefalopatiler, beynin sadece veya a rl kl olarak beyaz cevherini etkileyen bütün hastal klar içerir. Lökodistrofiler genetik olarak belirlenmifl lökoensefalopatilerdir. Her yaflta meydana gelebilen, ilerleyici veya statik ve genetik veya edinsel olabilen birçok farkl lökoensefalopati vard r. 1,2 Teflhis yöntemleri komplikedir. Mali ve duygusal pahas yüksek birçok test yap l r ve elde edilen sonuç ço unlukla hayal k r kl sebebidir. 3 MRG nin lökoensefalopati hastalar n n teflhisinde önemi çok büyüktür. 2 lk olarak, beyaz cevher anormalliklerinin varl genellikle MRG ile gösterilir. BT de beyaz cevher hipodansitesi gösterilebilir, ama BT kesinlikle MRG den daha hassas de- ildir ve hiçbir ayr nt vermez. kinci olarak, her bir lökoensefalopati farkl MRG anormallik paternleriyle gelir. Paternin hastal ayn olan hastalarda homojen ve farkl hastal olan hastalarda farkl olmas, MRG paternlerinin teflhise yönelik de- erinin yüksek oldu unu gösterir. 2 4 Institute of Metabolic Disease (R.S.), Baylor Research Institute, Dallas, TX ve Department of Child Neurology (M.S.v.d.K.), VU University Medical Center, Amsterdam, Hollanda M.S.v.d.K. Dutch Organization for Scientific Research (ZonMw, TOP grant ) ve the Optimix Foundation for Scientific Research. R.S den maddi destek almaktad rlar. R.S. Intramural Research Program of the National Institute of Neurological Disorders and Stroke (NIH) taraf ndan desteklenmektedir. Beyan: Yazarlar ç kar çat flmas beyan etmemifltir. Copyright 2009 by AAN Enterprises Inc. 161

2 06_ ( ) 5/23/09 12:07 PM Page 162 Şekil 1 MRG algoritması MRG özellikleri Diğer beyaz cevher patolojileri: Gri cevher yapılarına göre etkilenen beyaz cevherde belirgin T2 hiperintansitesi ve T1 hipointansitesi Hipomiyelinasyon: Gri cevher yapılarına göre etkilenen beyaz cevherde hafif T2 hiperintansitesi artı T1 hiper (= normal sinyal), T1 izo veya hafif T1 hipointansitesi Konfluan Multifokal Tipik PNS tutulumu yok Frontal baskınlık Alexander hastalığı Metakromatik lökodistrofi X bağlı adrenolökodistrofi frontal varyant Nöroaksonal distrofi artı sferoit Periventriküler baskınlık Metakromatik lökodistrofi Krabbe hastalığı Sjögren-Larsson sendromu Pariyetooksipital baskınlık Erişkin poliglukozan cisimcik hastalığı Lökoensefalopati artı beyin sapı ve spinal kort tutulumu ve laktat yüksekliği (LBSL) Periventriküler lökomalazi HİV ensefalopatisi Geç başlangıçlı nöronal dejeneratif hastalıklar, örneğin nöronal seroid lipofuskinozis (NB genelde erken serebral atrofi) Krabbe hastalığı X bağlı adrenolökodistrofi Erken başlangıçlı peroksizomal bozukluklar Neonatal hipoglisemi Subkortikal baskınlık Yaygın serebral Megalensefalik lökoensefalopati artı subkortikal kistler (MLC) Çocukluk çağı ataksisi artı santral hipomiyelinasyon/ beyaz madde kaybolması (CACH/WHM) Merozinden yoksun konjenital müsküler distrofi Bazı mitokondriyal defektler Molibden kofaktör eksikliği, sülfit oksidaz eksikliği Tüm ilerleyici beyaz cevher hastalıklarının son evresi L-2-hidroksiglutarik asidüri Kearns-Sayre sendromu Propionik asidemi Canavan hastalığı Üre siklus defektleri Posteriyor fossa baskın veya belirginliği Serebellum + orta serebellar pedinküller Serebrotendinöz ksantomatozis Peroksizomal bozukluklar Histiositoz Alexander hastalığı Lökoensefalopati artı beyin sapı ve spinal kort tutulumu ve laktat yüksekliği (LBSL) Erken akçaağaç şurubu idrar hastalığı Premutasyon frajil X sendromu Erişkin otozomal dominant lökodistrofi Eroin ve kokain toksisitesi Beyin sapı Lökoensefalopati artı beyin sapı ve spinal kort tutulumu ve laktat yüksekliği (LBSL) Peroksizomal bozukluklar Wilson hastalığı Alexander hastalığı Progresif multifokal lökoensefalopati Bruselloz Multipl skleroz (MS) Nöromiyelitis optika (NMO) Akut dissemine ensefalomiyelit (ADEM) Vaskülopatiler (CADASIL, Fabry, arterioloskleroz, vaskülit, Susac sendromu) Kromozomal anormallikler, mozaisizm Bazı mitokondriyal defektler Fabry hastalığı Mukopolisakkaridoz Lowe sendromu Galaktozemi L-2-hidroksiglutarik asidüri Nöroaksonal lökodistrofi artı sferoit Leigh sendromu Dentatorubropallidoluysian atrofi (DRPLA) Erişkin poliglukozan cisimcik hastalığı Erişkin otozomal dominant lökodistrofi Konjenital sitomegalovirüs enfeksiyonu Pelizaeus Merzbacher hastalığı (PNS yi tutabilir) Pelizaeus Merzbacher benzeri hastalık (PNS yi tutabilir) Trikotiodistrofi artı güneş ışığına aşırı duyarlılık (Tay sendromu) Serbest sialik asit depo hastalığı, Salla hastalığı Hipomiyelinasyon artı bazal gangliya ve serebellum atrofisi (HABC) Fukosidoz Serin sentez defektleri Okülodentodijital displazi Galaktozemi 18q sendromu Erken başlangıçlı nöronal dejeneratif hastalıklar, erken başlangıçlı GM1 ve GM2 gangliyosidoz, infantil nöronal seroit lipofuskinoz, Alpers sendromu (NB genelde erken serebral atrofi) gibi Tipik PNS tutulumu Hipomiyelinasyon ve konjenital katarakt (katarakt ve PNS tutulumu zorunlu değil) Hipomiyelinasyon, hipogonadotropik hipogonadizm ve hipodonti (4H sendromu) (PNS tutulumu zorunlu değil) Cockayne sendromu Periferik nöropati + santral hipomiyelinasyon + Waardenburg + Hirschprung (SO X 10) MRG patern tan ma, MR görüntülerinde birçok ayr nt y sistematik olarak analiz etmenin ve bunlar her hastal n paternine entegre etmenin bir yoludur. 3,4 MRG ayr nt lar n n skorlanmas kolayd r, ancak zaman al r ve rutin uygulama- 162 Neurology 72 February 24, 2009

3 06_ ( ) 5/23/09 12:07 PM Page 163 Şekil 2 Normal miyelinasyon Term doğumda (A, E) ve 5 aylık (B, F), 1 yaşında (C, G) ve 5 yaşında (D, H) normal T2 ağırlıklı (A D) ve T1 ağırlıklı (E H) görüntüleme. Miyelin depozisyon T2 ağırlıklı görüntülerde düşük ve T1 ağırlıklı görüntülerde yüksek sinyal ile temsil edilir. Miyelinasyonun T1 ağırlıklı görüntülerde T2 ağırlıklı görüntülerden mütemadiyen daha ileri düzeyde olduğuna dikkat ediniz. da kullan m pratik de ildir. Sistematik MRG patern tan ma, araflt rma amac yla, özellikle yeni hastal klar n tan m veya fenotipik varyasyonun tan mlanmas için önemlidir. 3,5 12 Rutin pratik için MRG patern tan man n ana hatlar yeterlidir. Makul ölçüde k sa bir ay r c tan y oluflturmaya yard m eder. Biz, tan y kolaylaflt rmak için ço unlukla MRG ayr nt lar n temel alan basit bir flema sa lamay denedik (flekil 1). NORMAL MRG Normal, miyelinli beyaz cevher yap lar n n T1 ve T2 si gri cevher yap lar ndan daha k sad r. 13,14 Bu yüzden, miyelinli beyaz cevher yap lar T1 a rl kl (T1W) görüntülerde gri cevher yap lar ndan daha yüksek (flekil 2, D ve H) ve T2 a rl kl (T2W) görüntülerde daha düflük bir sinyal verir. 13,14 Miyelinsiz beyaz cevher yap lar n n T1 ve T2 leri gri cevher yap lar ndan daha uzundur. Sonuç olarak, aradaki fark ters dönmüfltür: miyelinsiz beyaz cevher yap lar T1W görüntülerde gri cevher yap lar ndan daha düflük ve T2W görüntülerde daha yüksek bir sinyal verir (flekil 2, A ve E). 13,14 Miyelin birikimi ve ilgili biyokimyasal ve yap sal de iflikliklerle birlikte, T1 k sal T2 k sal ndan daha erken ve daha bariz gerçekleflir (flekil 2, B, C, F, ve G). 13,14 Sonuç olarak, küçük bir miktarda miyelinin birikimiyle, beyaz cevher yap s T1W görüntülerde gri cevhere k yasla k sa bir sürede izointens veya hiperintens olur, oysa o yap n n sinyali T2W görüntülerde hala daha yüksektir (flekil 2, B, C, F, ve G). Beyaz cevher T2W görüntülerde ancak daha ileri miyelinasyon evrelerinde koyulafl r (flekil 2, D ve H). 13,14 Beyin miyelinasyon süreci ço unlukla ilk 2 yafl nda gerçekleflir ve sabit bir plan izler. 13,14 Ard fl k olarak miyelinize olacak yap lar n kesin bir s ras ve kesin bir zaman çerçevesi vard r. MRG de normal miyelinasyonun özellikleri ve zaman ölçe i iyi belirlenmifltir. 13,14 LK MAJÖR MRG AYIRT ED C S 1.5 yafl n üzerindeki çocuklarda serebral beyaz cevherin T2W görüntülerde yüksek bir sinyal vermesi anormaldir. 13,14 Sorulmas gereken ilk soru yüksek sinyalin yetersiz miyelinasyona m ba l oldu u yoksa beyaz cevherde baflka bir sorun mu oldu udur. O halde, ilk majör MRG ay rt edicisi bir tarafta gecikmifl miyelinasyon veya kal c hipomiyelinasyon ve di er tarafta bütün beyaz cevher patoloji formlar d r (flekil 1). Gecikmifl miyelinasyon ve kal c hipomiyelinasyonun ilk belirteci serebral beyaz cevherin sinyal davran fl nda bulunur. T1W görüntülerde serebral beyaz cevher sinyali biriken miyelin miktar na ba l d r (www.neurology.org Neurology Web sitesinde flekil 2, 3 ve flekil e- 1). 8,14,15 E er çok az miyelin varsa veya hiç yoksa T1W görüntülerde serebral beyaz cevher Neurology 72 February 24,

4 06_ ( ) 5/23/09 12:07 PM Page 164 Şekil 3 Farklı derecelerde hipomiyelinasyon İlk hasta (A, E) 7 yaşındadır, normal bir yenidoğandan daha az miyelini vardır; nedeni bilinmemektedir. Serebral beyaz cevher T1 ağırlıklı görüntülerde düşük bir sinyal intansitesine sahiptir (E). İkinci hasta (B, F) 6 yaşındadır, Pelizaeus Merzbacher hastalığı teşhis edilmiştir, miyelini biraz daha fazladır. T1 ağırlıklı görüntülerde korteksle serebral beyaz cevher izointens gözükmektedir (F). On bir yaşındaki üçüncü hastada da (C, G) Pelizaeus Merzbacher hastalığı teşhis edilmiştir, miyelini daha fazladır. Geniş serebral beyaz cevher alanlarında T1 ağırlıklı görüntülerde korteksten daha yüksek bir sinyal intansitesi izlenmektedir (G). Dört yaşındaki dördüncü hastada (D, H) 18q sendromu teşhis edilmiştir, miyelin yine daha fazladır. T1 ağırlıklı görüntülerde bütün serebral beyaz cevherde korteksten daha yüksek bir sinyal intansitesi izlenirken (H), T2 ağırlıklı görüntülerde (D) serebral beyaz cevherin bir kısmında sinyal intansitesi korteksten biraz daha yüksektir. sinyali gri cevher yap lar n nkinden daha düflüktür (flekil 3E). E er, biraz miyelin varsa, beyaz cevher gri cevher yap lar yla izointens gözükür (flekil 3F). E er, daha fazla miyelin varsa, beyaz cevher sinyali T1W görüntülerde gri cevher yap lar ndan daha yüksek olur (flekil 3, G ve H). Bütün durumlarda, serebral beyaz cevher orta derecede yüksek bir T2W görüntü sinyaline sahiptir (flekil 3, A D). 8,14,15 Sonuç olarak, hipomiyelinasyon ve gecikmifl miyelinasyonda T1W görüntüler daha çok miyelini düflündürecek flekilde T2W görüntülerden genellikle daha iyi görünür. Eksik miyelinasyonun d fl ndaki bütün beyaz cevher patolojilerinde sinyal de ifliklikleri bir kural olarak daha belirgindir: etkilenmifl beyaz cevher T2W görüntülerde gri cevher yap lar ndan çok daha yüksek ve T1W görüntülerde çok daha düflük bir sinyal verir (flekil 4, e-2 ve e-3). Eksik miyelinasyonun ikinci bir göstergesi, fokal lezyonlar olmaks z n T2 sinyal anormalliklerinin yayg n olmas d r (flekil 3). Eksik miyelinasyonun arka plan nda lezyonlar n olmas da mümkündür, ancak eksik miyelinasyon bafll bafl na yayg n bir süreçtir. Eksik miyelinasyonun üçüncü bir göstergesi, MRG nin gerçekte küçük bir çocu un normal MRG sine benzeyebilmesidir (flekil 2 ve 3 ü k yaslay n z). Yukar da aç kland gibi, beyin yap lar nda normal miyelinasyon kesin bir s rayla gerçekleflir. 13,14 Beyin sap term do umundan önce, serebellar beyaz cevher do umdan hemen sonra ve internal kapsül ve korpus kallosum do umdan sonraki ilk birkaç ayda miyelinize olur. 13,14 Yetersiz miyelinasyonu olan hastalarda bu yap lar n ço- unda normal sinyal intansitesi olmas, bu yap larda miyelin içeri inin yüksek oldu unu düflündürür. Gecikmifl miyelinasyon ve kal c hipomiyelinasyon aras ndaki ayr m önemlidir. Gecikmifl miyelinasyon, herhangi bir nedenle geliflmesi gecikmifl neredeyse bütün çocuklarda gözlenen nonspesifik bir özelliktir, 16 oysa kal c hipomiyelinasyon flekil 1 de aç kland gibi özel bir ay r c tan d r. 15 Gecikmifl miyelinasyon ile kal c hipomiyelinasyon aras ndaki ayr m, uzun bir arayla çekilmifl iki MRG ile yap labilir. Normal miyelinasyon ço unlukla ilk 2 yaflta meydana gelir. 13,14 lk 1 yafl içinde, normal bebeklerde o kadar az miyelin vard r ki kal c hipomiyelinasyon teflhisi koymak mümkün de ildir. Dolay s ile kal c hipomiyelinasyon 1 yafl n üzerindeki çocuklarda 6 ay aral kla çekilmifl 2 MRG de de iflmemifl bir eksik miyelinasyon paterni olarak tan mlanabilir. E er 2 yafl n üzerindeki bir çocukta MRG de a r miyelinasyon 164 Neurology 72 February 24, 2009

5 06_ ( ) 5/23/09 12:07 PM Page 165 Şekil 4 Beyaz cevher anormalliklerinin baskınlığı Frontal Parietooksipital Subkortikal Periventriküler Periventriküler Yaygın serebral Serebellar Orta serebellar pedinkül Alexander hastalığı (A) çoğu hastada ağırlıklı olarak frontal beyaz cevher anormallikleriyle gelir. Bazal gangliyonlardaki ek hafif sinyal anormalliklerine dikkat ediniz. X-bağlı adrenolökodistrofi serebral formunun en sık prezentasyonu (B) pariyetooksipital beyaz cevher lezyonudur. Lezyon içinde iki bölgenin ayrılabildiğine dikkat ediniz. Kearns Sayre sendromu (C), ağırlıklı olarak subkortikal beyaz cevher anormallikler ve periventriküler beyaz cevherin göreceli olarak korunması ile karakterize hastalıklardan biridir. Hastalık aynı zamanda talamusta da sinyal anormallikleri gösterir (C). Metakromatik lökodistrofi (D) öncelikle periventriküler ve derin serebral beyaz cevheri etkiler ve U lifleri kısmen korunur. Anormal beyaz cevher içinde daha normal sinyal çizgileri tipik olarak belli lizozomal depo hastalıklarında görülür (D). Kortikal nöronal dejeneratif hastalıklar, infantil nöronal seroid lipofuskinoziste olduğu gibi çoğunlukla iyi tanımlanmamış, geniş, periventriküler hafif anormal sinyal ile gelir (E). Yaygın serebral beyaz cevher anormallikleri, çocukluk çağı ataksi artı merkezi hipomiyelinasyon/beyaz cevher kaybı gibi görülür (F). Serebrotendinöz ksantomatozisde (G) serebellar beyaz cevher genellikle serebral beyaz cevherden daha çok etkilenir. Serebellum çoğunlukla düşük sinyal alanları da içerir (G). LMNB1 duplikasyonuna bağlı otozomal dominant erişkin başlangıçlı lökoensefalopati hastalarında (H) orta serebellar pedinkül tutulumu sıklıkla görülür. eksikli i görüldüyse, çocu un bir daha miyelin kazanma olas l n n çok düflük ve dolay s ile kal c hipomiyelinasyon geliflme olas l n n çok yüksek oldu u tecrübe ile sabittir. Farkl hipomiyelinasyon hastal klar n n MRG özellikleri (flekil 3 ve e-1), spesifik hastal klarda talamus ve bazal gangliyonlardaki sinyal anormallikleri d fl nda, benzerdir. Örne in, bazal gangliyonlar ve serebellum atrofisiyle birlikte hipomiyelinasyonda teflhis, yayg n hipomiyelinasyon d fl nda MRG de çok küçük putamen veya putamen yoklu una, küçük bir kaudat nükleus ve serebelluma, özellikle de vermis atrofisine ba l d r (flekil e-1, A ve E). 8,15 Serebellar atrofi, hipomiyelinasyon ba lam nda tek bafl na spesifik olmayan bir bulgudur. Cockayne sendromunda, serin sentez defektleri, okülodental dijital displazi ve galaktozemi olur ve hipomiyelinasyon tam olmayabilir ve yama tarz nda geliflebilir. 17,18 18q sendromu genellikle hipomiyelinasyon hastal klar aras nda s n fland r l r. MRG de daha ileri yafltaki hastalarda dahi miyelinasyon eksikli i gösterilebilir. 19 Ancak, miyelinasyon bahsedilen di er hipomiyelinasyon hastal klar ndan çok daha ileri düzeydedir. MRG de görülen miyelin defisiti hafiftir ve yama tarz ndad r (flekil 3, D ve H) q sendromu belli bir klinik fenotiple gelir. 19 Herhangi bir tipte erken infantil bafllang çl dejeneratif beyin hastal nda miyelinasyon sürecinin bozuk oldu unu fark etmek önemlidir. Miyelinasyon, oligodendrosit, astrosit ve nöronlar aras nda yak n bir etkileflim gerektirir. Bu hücre tiplerindeki herhangi bir kusur normal miyelinasyon sürecini bozabilir. Krabbe hastal gibi oligodendrositlerin ve Alexander hastal gibi astrositlerin görevini bozan erken bafllang çl hastal klar tipik beyaz cevher hastal klar d r. 20,21 Her ne kadar bu hastal klar n hipomiyelinasyon bilefleni olsa da, serebral beyaz cevherde efl zamanl veya müteakip belirgin sin- Neurology 72 February 24,

6 06_ ( ) 5/23/09 12:07 PM Page 166 yal anormallikleri bu hastalar n basit hipomiyelinasyondan baflka bir beyaz cevher hastal oldu unu aç kça gösterir. Hipomiyelinasyon erken bafllang çl nöronal dejeneratif hastal klarda da mevcuttur (flekil e-1, B D ve F H) Hipomiyelinasyon di er hipomiyelinasyon hastal klar na göre daha inhomojen ve yama tarz nda olabilir. Erken ve belirgin serebral atrofi, altta yatan nöronal hastal n bir göstergesidir (flekil e-1, B ve F) Pelizaeus-Merzbacher hastal, Pelizaeus-Merzbacher benzeri hastal k ve Cockayne sendromu gibi birçok hipomiyelinasyon hastal nda yavafl ilerleyici serebral atrofi y llar içinde gelifliyorken, atrofi nöronal hastal klarda daha erken ve daha a r geliflir. Erken geliflen a r serebral atrofiyle beraber hipomiyelinasyon durumunda, altta yatan bir nöronal dejeneratif hastal k muhtemeldir; ay r c tan da infantil nöronal seroid lipofuskinozis, 22 Menkes hastal 23 ve Alpers sendromu 23 bulunur. Bazal gangliyonlar ve talamus sinyal anormallikleri, altta yatan bir nöronal dejeneratif hastal gösterebilen di er özelliklerdir (flekil e-1, B D ve F H). 2 MRG nin yorumlanmas ndan sonra, hipomiyelinasyon hastalar nda teflhis yöntemlerinde sonraki ad m, periferik sinir tutulum olas l yla ilgilidir. Ancak, periferik sinir tutulumu mükemmel bir ay rt edici de ildir. Hipomiyelinasyon art konjenital katarakt ve hipomiyelinasyon art hipodonti ve hipogonadotropik hipogonadizm (4H sendromu) gibi periferik sinirlerin tipik olarak tutuldu u hastal klarda, periferik nöropati her zaman olmaz veya sinir iletim h zlar normal kalabilir. 10,11,12 Pelizaeus-Merzbacher hastal gibi tipik olarak bir periferik nöropati gözlenmeyen hastal klarda bazen periferik sinir tutulumu olabilir. 24 DNA onar m hastal klar trikotiyodistrofi ve Cockayne sendromu mütemadiyen derinin günefl fl na çok afl r duyarl l ile karakterizedir. 25 4H sendromunda, gecikmifl, eksik ve anormal difl yap s erken bir özelliktir. 11,12 Hipogonadotropik hipogonadizm ilerde ergenli in normal olarak geliflmesini engeller. 12 Son olarak, ço u hastada hipomiyelinasyonun herhangi bir nedeninin bulunamad da belirtilmelidir. Hipomiyelinasyon bilinmeyen bir nedene ba l lökoensefalopati hastalar aras nda en genifl tek kategoriyi oluflturur. 3 K NC MRG AYIRT ED C S kinci MRG ay rt edicisi, beyaz cevher anormalliklerinin konfluan m yoksa izole ve multifokal mi oldu- u sorusudur (flekil 1). Ço u genetik beyaz cevher hastal (lökodistrofiler) konfluan ve bilateral, simetrik beyaz cevher anormallikleriyle gelir; multifokal izole beyaz cevher anormallikleri ço unlukla asimetrik bir da l m gösterir ve ço unlukla edinsel hastal klarla ilgilidir (flekil e-2, A H). Ancak, bu kural n birçok istisnas vard r (flekil 1, e-2, I N). 3 Baz edinsel hastal klar tipik olarak bilateral, simetrik, konfluan beyaz cevher anormallikleriyle karakterizedir. Örnek olarak eroin inhalasyonu gibi ( chasing the dragon ) toksik lökoensefalopatiler, H V ensefalopatisi ve geç posthipoksik demiyelinasyon verilebilir. 2 Di er taraftan, baz genetik hastal klar tipik olarak multifokal beyaz cevher lezyonlar yla birliktedir (afla ya bak n z). Genetik ve edinsel hastal klar hakk nda birkaç laf edilmelidir. Genetik hastal klar Mendelyan kal t m moduna sahip (otozomal resesif, otozomal dominant veya X-ba l ) veya maternal kal t m (baz mitokondriyal hastal klar) gösteren hastal klard r. Edinsel hastal klar, bir d fl etki veya olay n sebep oldu u hastal klard r. fiüphesiz, genetik faktörler bu d fl etkilere olan hassasiyeti belirlemede bir rol oynar ve asl nda genetik ve edinsel ayr m yapayd r. Ayr m halen pratik de ere sahiptir, çünkü bu iki hastal k kategorisi için yap lmas gereken test tipleri farkl d r. Multifokal lezyonlar n sadece hastal n belli bir evresine kadar görülebildi ini bilmek önemlidir. lerleyici hastal klar n çok ileri evrelerinde, (neredeyse) bütün beyaz cevher etkilendi inde beyaz cevher anormallikleri hep konfluan olacakt r. Örne in, çok ileri evre multipl sklerozda serebral beyaz cevher anormallikleri yayg n olabilir ve bir lökodistrofiyi taklit edebilir (flekil e-2g). Tüberoz skleroz gibi beyaz cevher hastal olarak düflünülmeyen baz hastal klar n, belirgin multifokal beyaz cevher de ifliklikleri nedeniyle yanl fll kla beyaz cevher hastal olarak teflhis edildi i belirtilmelidir. Multifokal beyaz cevher anormallikleri, konjenital sitomegalovirüs enfeksiyonu 26 ve bruselloz gibi enfeksiyöz hastal klar (flekil e-2, A ve B); ve akut dissemine ensefalomiyelit (flekil e-2, C ve D), nöromiyelitis optika ve multipl skleroz (flekil e-2, E H) 2 gibi inflamatuvar hastal klar (flekil e-2, E H) gibi spesifik bir ay r c tan yla gelebilirler. Vaskülopatilerde de erken evrelerde multifokal beyaz cevher anormallikleri olabilir, ancak anormallikler ço unlukla daha ileri evrelerde konfluan hale gelir. Vasküler lökoensefalopatiler neredeyse her zaman bazal gangliyonlar, talamus ve beyin sap nda ek multifokal lezyonlar n varl yla karakterizedir (flekil e-2, I ve K). 27,28 Vaskülopatiler ya genetik veya edinsel olabilir ve arterio(lo)sklerozla ilgili, 27 serebral otozomal dominant arteriyopati ile subkortikal infarktlar ve lökoensefalopati, 27 amiloid anjiyopa- 166 Neurology 72 February 24, 2009

7 06_ ( ) 5/23/09 12:07 PM Page 167 ti, 27 kollajen IV A1 defektleri 28 (flekil e-2, I ve J), Fabry hastal 29 (flekil e-2, K ve L), Susac sendromu ve vasküliti 27 içerebilir. Gradient eko görüntülerde mikrokanamalar n varl altta yatan vaskülopati lehinedir (flekil e-2j). 30 Di er baz genetik hastal klar tipik olarak multifokal beyaz cevher anormallikleriyle karakterizedir (flekil 1). Bu hastal klar aras nda baz mitokondriyal defektler, L-2-hidroksiglutarik asidüri, 2 baz beyin sap ve spinal kord anormallikleriyle giden lökoensefalopati vakalar (LBSL) 9 (flekil e-2, M ve N), mukopolisakkaridozlar 2 ve galaktozemi 2 say labilir. Kromozomal anormallikler, e er beyaz cevher anormallikleriyle birlikteyse, genellikle multifokal lezyonlarla gider. Örnekler kromozomal mozaisizm 2 ve 6p sendromudur (flekil e-2, O ve P). 31 ÜÇÜNCÜ MRG AYIRT ED C S E er beyaz cevher anormallikleri konfluansa, en yard mc üçüncü MRG ay rt edici özellik anormalliklerin a rl kl konumudur. S k tercih edilen konumlar frontal, pariyeto-oksipital, periventriküler, subkortikal, yayg n serebral ve posterior fossa konumlar d r (flekil 1). Frontal bask nl k Alexander hastal, 21 X- ba l adrenolökodistrofinin frontal varyant ve metakromatik lökodistrofinin özellikle eriflkin varyant n n 2 bir özelli idir (flekil 4A, e-3, A ve B). Pariyetooksipital bask nl k ise serebral X- ba l adrenolökodistrofinin en s k varyant nda (flekil 4B, e-3, C ve D) beklenir ve Krabbe hastal nda da görülebilir. 2 E er erken bafllang çl peroksizomal hastal klarda ilerleyici demiyelinasyon geliflirse, a rl kl olarak posteriyor fossa ve pariyetooksipital beyaz cevher anormallikleri meydana gelir. 2 Genetik ve edinsel herhangi bir kayna a ba l neonatal hipoglisemiyle ilgili beyin hasar nda genellikle polikistik beyaz cevher dejenerasyonuyla birlikte pariyetooksipital bask nl k görülür. 32 U liflerinin korundu u periventriküler bask nl k birçok hastal kta görülebilir ve teflhise yönelik faydas s n rl d r (flekil 4D, e-3). 2 nfantil dönem sonras bafllayan nöronal seroid lipofuskinozis gibi kortikal dejeneratif hastal klar n genellikle düzgün olmayan s n rl, genifl bir periventriküler hafif sinyal de iflikli i halkas ile birlikteli i dikkate de er (flekil 4E, e-3f). 33 Subkortikal bask nl k ise çok daha ola and fl - d r ve flekil 1 de bahsedilen özel hastal klarda beklenir (flekil 4C, e-3, G ve H). 2 Yayg n serebral beyaz cevher sinyal anormallikleri hipomiyelinasyonun bir özelli idir. Hipomiyelinasyon daha önce tart fl lm flt r. Yayg n serebral beyaz cevher sinyal anormallikleri (flekil 4F, e-3, I ve J) ayn zamanda flekil 1 de bahsedilen baz hastal klar n erken döneminin bir özelli idir. lerleyici serebral beyaz cevher hastal klar n n son evresinin her zaman yayg n anormalliklerle karakterize oldu u da belirtilmelidir (flekil e-2g). 2,3,5 7 Beyin sap ve/veya serebellar beyaz cevher sinyal anormallikleri ço unlukla daha yayg n lökoensefalopatilerin birer parças d r. 2 Nadiren supratentoriyel anormallikler kadar belirgindirler. E er öyleyseler, beyin sap ve/veya serebellar beyaz cevheri etkileyebilirler. Çarp c serebellar beyaz cevher anormalliklerine ço unlukla serebrotendinöz ksantomatoziste (flekil 4G, e-3, K ve L), 34 baz peroksizomal hastal klarda, Alexander hastal nda (flekil e-3n), 35 LBSL de (flekil e-2, M ve N) 9 ve erken bafllang çl akça a aç flurubu idrar hastal nda 2 rastlan r. Ayn zamanda, histiyositozda da bir paramalign sendrom olarak geliflebilirler. 2 Belirgin beyin sap anormallikleri genellikle Alexander hastal 35 (flekil e-3, B, M ve N), LBSL 9 (flekil e-2, M ve N) ve eriflkin poliglukozan hastal 36 gibi flekil 1 de bahsedilen hastal klarda beklenir. Premutasyon Frajil X sendromu 37 ve lamin B1 duplikasyonuyla iliflkili otozomal dominant lökodistrofide 38 (flekil 4H, e-3, O ve P) orta serebellar pedinküller belirgin bir flekilde etkilenir. ÖZEL MRG ÖZELL KLER Özel MRG özellikleri tipik olarak baz spesifik hastal klarda tespit edilebilir ve yüksek bir teflhis de erine sahip olanlar 1) kistik beyaz cevher dejenerasyonu, 2) anteriyor temporal kistler, 3) megalensefali, 4) genifllemifl perivasküler boflluklar veya küçük kistler, 5) ek gri cevher lezyonlar (kortikal displazi, kortikal lezyonlar, bazal gangliyon lezyonlar ), 6) kontrast tutulumu, 7) kalsiyum depozitleri, 8) mikrokanamalar, 9) spinal kord tutulumu ve 10) zaman içinde geliflimdir. Tablo e-1 de, bu özel özelliklerin tipik olarak görülebildi i hastal klar listelenmifltir. Beyaz cevherde saydamlaflma ve kistik dejenerasyon en iyi fluid-attenuated inversion recovery (FLAIR) görüntüleriyle gösterilebilir. Anormal beyaz cevher T2W görüntülerde yüksek ve T1W görüntülerde düflük sinyal verir. E er anormal beyaz cevher seyrekse, FLAIR görüntülerde orta düzeyde bir sinyale sahiptir; e er kistikse, BOS gibi çok düflük bir sinyal intansitesi vard r. Çocukluk ça ataksisinde merkezi hipomiyelinasyon/kaybolan beyaz cevherle birlikte beyaz cevher saydamlaflmas ve kistik dejenerasyonu yayg n, yok olma tarz nda gerçekleflir, arkas nda daha iyi korunmufl bir doku stant a b - rak r. 6 Genelde hiçbir düzgün s n rl izole kist yoktur. Mitokondriyal defektlerde anormal beyaz cevher k smen kistik olabilir, ancak burada Neurology 72 February 24,

8 06_ ( ) 5/23/09 12:07 PM Page 168 kistler genellikle izole ve düzgün s n rl d r. 2 Alexander hastal nda özellikle frontal beyaz cevherde kistler meydana gelebilir. 21 Neonatal serebral enerji deplesyonunda, kistik serebral beyaz cevher dejenerasyonu meydana gelebilir. Jeneralize hipoksi-iskemide yayg n veya orta serebral arter infarkt nda fokal olabilirler. Neonatal hipoglisemide, kistik beyaz cevher dejenerasyonu ço unlukla pariyetooksipital beyaz cevheri etkiler. 32 Tablo e-1 de belirtildi i gibi, anterior temporal kistler, megalensefali ve genifllemifl perivasküler boflluklar n her biri spesifik beyaz cevher hastal klar n n birer özelli idir. Lökoensefalopatiye ek olarak, gri cevher anormallikleri kortikal displazi formu, kortikal lezyonlar ve bazal gangliyon lezyonlar yla gelebilir. Bunlardan her biri tablo e-1 de özetlenen spesifik bir ay r c tan ya sahiptir. Kontrast tutulumunun da spesifik bir ay r c tan s vard r. Nedeni bilinmeyen bir lökoensefalopatisi olan bütün hastalarda en az 1 kez bir kontrastl MRG çekimi yap lmaya de er, çünkü tutulum tamamen sürpriz olabilir. MRG nin kalsiyum depozitlerini tespit etme hassasiyeti düflüktür. Gradient eko ve susceptibility weighted görüntüler bu depozitlerin bulunmas nda yard mc d r. BT taramas ço unlukla daha üstündür. Ancak, gradient eko ve susceptibility weighted görüntüler, altta yatan bir vaskülopati için kuvvetli kan tlar sa layan mikrokanamalar n tespitinde daha üstündür (flekil e-2j). 30 Spinal kord anormalliklerinin gösterilmesi, baz hastal klarda yüksek bir teflhis de erine sahiptir. Fokal veya multifokal lezyonlar tipik olarak akut dissemine ensefalomiyelit, nöromiyelitis optika, multipl skleroz, brusella, vitamin B12 eksikli i, Alexander hastal ve mitokondriyal defektlerde görülür. 2 LBSL de, spinal kord boyunca sinyal anormalliklerine rastlanabilir. 9 TARTIfiMA Mevcut makale, bilinen bir MRG patern tan ma program n n nöroloji ve nöroradyolojide uygulanabilen k sa bir versiyonunu tan mlar ) Di er beyaz cevher patoloji tiplerinden hipomiyelinasyonun ayr m n ; 2) konfluan ile multifokal, izole beyaz cevher anormallikleri aras ndaki ayr m ; 3) konfluan beyaz cevher anormalliklerinin öncelikli konumunun de erlendirilmesini ve 4) tablo e-1 de detayl olarak verilen spesifik özelliklerin bir de erlendirmesini içerir. Ço u durumda, MRG patern tan ma program ndaki tek bir maddenin analizine güvenilemez. MRG patern tan ma program n n farkl parçalar nda bulunan özellikleri birlefltirmek, MRG yorumunun gücünü artt r r. Algoritman n uygulanmas uzun süre almaz ve göreceli olarak k sa bir ay r c tan sa lar. Ay r c tan y daha da k saltmak için klinik ayr nt lar kullan lmal d r. Bir beyaz cevher hastal n n h zl teflhisi hasta ve ailesinin endiflelerini azalt r ve e er varsa, uygun tedavinin h zla bafllat lmas na izin verir. 39 fiüpheli bir lökoensefalopati hastas nda görüntüleme protokolü yukar daki dört maddeyi cevaplamak için yeterli olmal d r. Minimum görüntüleme protokolü, beynin T1W, T2W ve FLAIR görüntülerini kapsar. Do ru bir teflhis bu görüntülemeler tamamlanmadan nadiren konulabilir. Bilinmeyen bir nedene ba l lökoensefalopatisi olan bütün hastalarda en az 1 kez kontrastl T1W, gradient eko ve susceptibility-weighted, difüzyon a rl kl görüntüler, MR spektroskopi ve spinal kord MRG yap lmaya de er. Bu patern tan ma algoritmas, bu makalenin yazarlar n n tecrübesine dayal d r. Ancak, bilinmeyen bir nedene ba l lökoensefalopatisi olan büyük bir hasta grubuyla bir çal flma yap lm fl, MRG patern tan ma yaklafl m n n istatistiksel geçerlili i sa lanm flt r. 3 Ayr ca, MRG patern tan ma farkl klinik fenotiplerle birlikte olan baz yeni paternlerin de tan mlanmas n sa lam flt r Efllik eden hastal k genlerinin müteakip teflhisi de MRG patern tan ma yaklafl m n n geçerli ini desteklemifltir. 10,40 42 Teflhis yöntemleri aç s ndan bak ld nda, nörologlar lökoensefalopatilerin standart bir ay r c tan s olmad n ve standart bir test bataryas kullanmalar gerekti ini bilmelidirler. Lökoensefalopatiler için günümüzde standart olan kabul edilen vücut s v lar n n metabolik taramas, lizozomal enzim tetkiki ve çok uzun zincirli ya asitlerinin ölçümü gibi testler ço u bireysel vakalarda gereksizdir, ancak hangi testlerin gereksiz oldu u özel MRG paternine ba l d r. Baz teflhisler asla bu testlerle konulamaz ve standart bataryan n d - fl nda özel testler gerekir. Mevcut uygulamada, MRG paterniyle uyumsuz olan teflhis testleri için yo un zaman ve para harcanmakta, bu nedenle de do ru test için zaman kaybedilmektedir. Birçok hastal kta teflhis sadece MRG özellikleriyle konulabilmektedir. Örne in, subkortikal kistli megaloensefalik lökoensefalopati ve LBSL teflhisleri yaln zca MRG ölçütleriyle konur. 40,41 MRG patern tan ma bütün beyaz cevher anormallik hastalar nda spesifik bir teflhis sa lamaz. Birinci sebep, bütün hastal klarda spesifik bir MRG anormallik paterni olmamas d r. kincisi, paternin özelli i hastal n evresine ba l d r. Bir hastal n erken evrelerindeki minör serebral beyaz cevher lezyonlar genellikle nonspesifiktir. Ço u ilerleyici hastal n son evresi bütün serebral beyaz cevherin tutulumu ile karakterizedir, ki bu da nonspesifik bir MRG paterniyle sonuçlanabilir. Üçüncü olarak, bir hastada gözlenen patern spesifik bir hastal kla birlikte olmayabilir. Halen spesifik bir teflhis olmadan MRG de be- 168 Neurology 72 February 24, 2009

9 06_ ( ) 5/23/09 12:07 PM Page 169 yaz cevher anormallikleriyle gelen bütün yafllardaki hastalar n yüzdesini de erlendiren hiçbir çal flma yoktur. Bizim tahminimiz, bu yüzdenin %30 40 oldu udur. Ancak, MRG paterni bütün vakalarda spesifik bir teflhis koydurmasa da, her zaman birçok teflhisin d fllanmas n sa lar, gereksiz laboratuar taramas n engeller. K sa MRG patern tan man n dezavantaj flüphesiz ki küçük ayr nt lara, MRG patern de- iflkenli ine ve istisnalara dikkat edilmemesidir. Bu tür istisnalar hastalar n küçük ancak önemli bir k sm nda anlaml olabilir. Bu vakalarda bir uzmana dan flmak gerekebilir. TEfiEKKÜR Yazarlar ikinci görüfl için MRG lerini yollayan ve kesin tan y bildiren meslektafllara teflekkür ederler. Yazarlar ayn zamanda University of Rochester, NY den Dr. James M. Powers e taslak hakk ndaki yorumlar ndan ve Han Poels e flekilleri haz rlamas ndan dolay teflekkür ederler. 20 A ustos 2008 de al nd. Son hali ile 18 Kas m 2008 de yay na kabul edildi. KAYNAKLAR 1. van der Voorn JP, Pouwels PJ, Hart AA, et al. Childhood white matter disorders: quantitative MR imaging and spectroscopy. Radiology 2006;241: Van der Knaap MS, Valk J. Magnetic Resonance of Myelination and Myelin Disorders, 3rd ed. Berlin: Springer; van der Knaap MS, Breiter SN, Naidu S, Hart AA, Valk J. Defining and categorizing leukoencephalopathies of unknown origin: MR imaging approach. Radiology 1999; 213: van der Knaap MS, Valk J, de Neeling N, Nauta JJ. Pattern recognition in magnetic resonance imaging of white matter disorders in children and young adults. Neuroradiol 1991;33: Schiffmann R, Moller JR, Trapp BD, et al. Childhood ataxia with diffuse central nervous system hypomyelination. Ann Neurol 1994;35: van der Knaap MS, Barth PG, Gabreels FJ, et al. A new leukoencephalopathy with vanishing white matter. Neurology 1997;48: van der Knaap MS, Barth PG, Stroink H, et al. Leukoencephalopathy with swelling and a discrepantly mild clinical course in eight children. Ann Neurol 1995;37: van der Knaap MS, Naidu S, Pouwels PJ, et al. New syndrome characterized by hypomyelination with atrophy of the basal ganglia and cerebellum. AJNR Am J Neuroradiol 2002;23: van der Knaap MS, van der Voorn P, Barkhof F, et al. A new leukoencephalopathy with brainstem and spinal cord involvement and high lactate. Ann Neurol 2003;53: Zara F, Biancheri R, Bruno C, et al. Deficiency of hyccin, a newly identified membrane protein, causes hypomyelination and congenital cataract. Nat Genet 2006;38: Wolf NI, Harting I, Boltshauser E, et al. Leukoencephalopathy with ataxia, hypodontia, and hypomyelination. Neurology 2005;64: Timmons M, Tsokos M, Asab MA, et al. Peripheral and central hypomyelination with hypogonadotropic hypogonadism and hypodontia. Neurology 2006;67: Barkovich AJ, Kjos BO, Jackson DE, Norman D. Normal maturation of the neonatal and infant brain: MR imaging at 1.5 T. Radiology 1988;166: Barkovich AJ. Concepts of myelin and myelination in neuroradiology. AJNR Am J Neuroradiol 2000;21: van der Knaap MS, Linnankivi T, Paetau A, et al. Hypomyelination with atrophy of the basal ganglia and cerebellum: follow-up and pathology. Neurology 2007;69: van der Knaap MS, Valk J, Bakker CJ, et al. Myelination as an expression of the functional maturity of the brain. Dev Med Child Neurol 1991;33: Dabbagh O, Swaiman KF. Cockayne syndrome: MRI correlates of hypomyelination. Pediatr Neurol 1988;4: De Koning TJ, Jaeken J, Pineda M, et al. Hypomyelination and reversible white matter attenuation in 3-phosphoglycerate dehydrogenase deficiency. Neuropediatrics 2000;31: Loevner LA, Shapiro RM, Grossman RI, Overhauser J, Kamholz J. White matter changes associated with deletions of the long arm of chromosome 18 (18q syndrome): a dysmyelinating disorder? AJNR Am J Neuroradiol 1996; 17: Van der Voorn JP, Pouwels PJ, Kamphorst W, et al. Histopathologic correlates of radial stripes on MR images in lysosomal storage disorders. Am J Neuroradiol 2005;26: van der Knaap MS, Naidu S, Breiter SN, et al. Alexander disease: diagnosis with MR imaging. AJNR Am J Neuroradiol 2001;22: Vanhanen SL, Raininko R, Autti T, Santavuori P. MRI evaluation of the brain in infantile neuronal ceroid-lipofuscinosis: part 2: MRI findings in 21 patients. J Child Neurol 1995;10: Barkovich AJ, Good WV, Koch TK, Berg BO. Mitochondrial disorders: analysis of their clinical and imaging characteristics. AJNR Am J Neuroradiol 1993;14: Vaurs-Barriere C, Wong K, Weibel TD, et al. Insertion of mutant proteolipid protein results in missorting of myelin proteins. Ann Neurol 2003;54: Kraemer KH, Patronas NJ, Schiffmann R, Brooks BP, Tamura D, DiGiovanna JJ. Xeroderma pigmentosum, trichothiodystrophy and Cockayne syndrome: a complex genotype-phenotype relationship. Neuroscience 2007;145: Van der Knaap MS, Vermeulen G, Barkhof F, et al. Pattern of white matter abnormalities at MR imaging: use of polymerase chain reaction testing of Guthrie cards to link pattern with congenital cytomegalovirus infection. Radiology 2004;230: Ringelstein EB, Nabavi DG. Cerebral small vessel diseases: cerebral microangiopathies. Curr Opin Neurol 2005;18: Van der Knaap MS, Smit LME, Barkhof F, et al. Neonatal porencephaly and adult stroke related to mutations in collagen IV A1. Ann Neurol 2006;59: Moore DF, Ye F, Schiffmann R, Butman JA. Increased signal intensity in the pulvinar on T1-weighted images: a Neurology 72 February 24,

10 06_ ( ) 5/23/09 12:07 PM Page 170 pathognomonic MR imaging sign of Fabry disease. Am J Neuroradiol 2003;24: Imaizumi T, Horita Y, Hashimoto Y, Niwa J. Dotlike hemosiderin spots on T2*-weighted magnetic resonance imaging as a predictor of stroke recurrence: a prospective study. J Neurosurg 2004;101: van der Knaap MS, Kriek M, Overweg-Plandsoen WC, et al. Cerebral white matter abnormalities in 6p25 deletion syndrome. AJNR Am J Neuroradiol 2006;27: Yalnizoglu D, Haliloglu G, Turanli G, Cila A, Topcu M. Neurologic outcome in patients with MRI pattern of damage typical for neonatal hypoglycemia. Brain Dev 2007;29: Autti T, Raininko R, Santavuori P, Vanhanen SL, Poutanen VP, Haltia M. MRI of neuronal ceroid lipofuscinosis: II: postmortem MRI and histopathological study of the brain in 16 cases of neuronal ceroid lipofuscinosis o uvenile or late infantile type. Neuroradiology 1997;39: Dotti MT, Federico A, Signorini E, et al. Cerebrotendinous xanthomatosis (van Bogaert-Scherer-Epstein disease): CT and MR findings. AJNR Am J Neuroradiol 1994;15: van der Knaap MS, Ramesh V, Schiffmann R, et al. Alexander disease: ventricular garlands and abnormalities of the medulla and spinal cord. Neurology 2006;66: BerkhoffM, Weis J, Schroth G, Sturzenegger M. Extensive white-matter changes in case of adult polyglucosan body disease. Neuroradiology 2001;43: Brunberg JA, Jacquemont S, Hagerman RJ, et al. Fragile X premutation carriers: characteristic MR imaging findings of adult male patients with progressive cerebellar and cognitive dysfunction. Am J Neuroradiol 2002;23: Melberg A, Hallberg L, Kalimo H, Raininko R. MR characteristics and neuropathology in adult-onset autosomal dominant leukodystrophy with autonomic symptoms. AJNR Am J Neuroradiol 2006;27: Mahmood A, Raymond GV, Dubey P, Peters C, Moser HW. Survival analysis of haematopoietic cell transplantation for childhood cerebral X-linked adrenoleukodystrophy: a comparison study. Lancet Neurol 2007;6: Scheper GC, van der Klok T, van Andel2 RJ, et al. Mitochondrial aspartyl-trna synthetase deficiency causes leukoencephalopathy with brain stem and spinal cord involvement and lactate elevation. Nat Genet 2007;39: Leegwater PAJ, Yuan BQ, van der Steen J, et al. Mutations of MLC1 (KIAA0027), encoding a putative membrane protein, cause megaloencephalic leukoencephalopathy with subcortical cysts. Am J Hum Genet 2001;68: Leegwater PAJ, Vermeulen G, Könst AAM, et al. Subunits of the translation initiation factor eif2b are mutated in leukoencephalopathy with vanishing white matter. Nature Genet 2001;29: Neurology 72 February 24, 2009

NÖROMETABOLİK BEYİN HASTALIKLARINDA GENEL RADYOLOJİK YAKLAŞIM

NÖROMETABOLİK BEYİN HASTALIKLARINDA GENEL RADYOLOJİK YAKLAŞIM NÖROMETABOLİK BEYİN HASTALIKLARINDA GENEL RADYOLOJİK YAKLAŞIM Prof.Dr. Handan Güleryüz DOKUZ EYLÜL ÜNİVERSİTESİ TIP FAKÜLTESİ ÇOCUK RADYOLOJİSİ BİLİM DALI İZMİR Metabolik beyin hastalıklarında çeşitli

Detaylı

Serebral Kortikal malformasyonlar

Serebral Kortikal malformasyonlar Serebral Kortikal malformasyonlar Nöronal Migrasyon Anomalileri Dr. Cem Calli Ege University Medical Faculty Dept. of Radiology Neuroradiology Section SINIFLAMA Nöronal proliferasyon Nöronal migrasyon

Detaylı

Van der Knaap ve ark. taraf ndan 1995 y l nda infantil başlang çl

Van der Knaap ve ark. taraf ndan 1995 y l nda infantil başlang çl Tan sal ve Giriflimsel Radyoloji (2001) 7:446-451 NÖRORADYOLOJ ARAfiTIRMA YAZISI Van der Knaap lökoensefalopatisi: T, MRG, MR spektroskopi ve difüzyon MRG bulgular Faz l Gelal, Melda Apayd n, Cem Çall,

Detaylı

Demansta görüntülemenin rolü Dr.Ercan Karaarslan Acıbadem Üniversitesi

Demansta görüntülemenin rolü Dr.Ercan Karaarslan Acıbadem Üniversitesi Demansta görüntülemenin rolü Dr.Ercan Karaarslan Acıbadem Üniversitesi Ana başlıklar Demans nedenleri Normal yaşlanma bulguları Radyolojik görüntüleme yöntemleri Demansta radyolojik belirleyici bulgular

Detaylı

Akdeniz Üniversitesi, Tıp Fakültesi, Radyoloji Ana Bilim Dalı, Antalya. Demans, bilişsel (kognitif) kapasitenin edinsel ve ilerleyici kaybı şeklinde

Akdeniz Üniversitesi, Tıp Fakültesi, Radyoloji Ana Bilim Dalı, Antalya. Demans, bilişsel (kognitif) kapasitenin edinsel ve ilerleyici kaybı şeklinde 1 Demans ve Nörodejeneratif süreçler Prof. Dr. Kamil Karaali Akdeniz Üniversitesi, Tıp Fakültesi, Radyoloji Ana Bilim Dalı, Antalya Demans, bilişsel (kognitif) kapasitenin edinsel ve ilerleyici kaybı şeklinde

Detaylı

Romatizmal Ateş ve Streptokok Enfeksiyonu Sonrası Gelişen Reaktif Artrit

Romatizmal Ateş ve Streptokok Enfeksiyonu Sonrası Gelişen Reaktif Artrit www.printo.it/pediatric-rheumatology/tr/intro Romatizmal Ateş ve Streptokok Enfeksiyonu Sonrası Gelişen Reaktif Artrit 2016 un türevi 1. ROMATİZMAL ATEŞ NEDİR? 1.1 Nedir? Romatizmal ateş, streptokok adı

Detaylı

Nörometabolik Hastalıklar

Nörometabolik Hastalıklar Nörometabolik Hastalıklar Çocukluk çağı nörometabolik hastalıklar biyokimyasal patolojiler sonucu biyokimyasal maddelerin sentezlenememesi, anormal birikimi veya toksik metabolitlerin birikimi sonucu beyin

Detaylı

KONJEN TAL ADRENAL H PERPLAZ

KONJEN TAL ADRENAL H PERPLAZ Hasta Rehberi Say 6 KONJEN TAL ADRENAL H PERPLAZ Orta kolayl kta okunabilir rehber Konjenital Adrenal Hiperplazi - Say 6 (A ustos 2006 da güncellenmifltir) Bu rehber Reading Üniversitesi, Sa l k Bilimleri

Detaylı

BEYAZ CEVHER HASTALIKLARINDA İLERİ MR GÖRÜNTÜLEME

BEYAZ CEVHER HASTALIKLARINDA İLERİ MR GÖRÜNTÜLEME BEYAZ CEVHER HASTALIKLARINDA İLERİ MR GÖRÜNTÜLEME Prof Dr. Handan Güleryüz DOKUZ EYLÜL ÜNİVERSİTESİ TIP FAKÜLTESİ ÇOCUK RADYOLOJİSİ BİLİM DALI MR-DİFÜZYON MR-TRAKTOGRAFİ MR-SPEKTROSKOPİ OLGU ÖRNEKLERİ

Detaylı

Hasta Rehberi Say 14. NTRAÜTER N BÜYÜME GER L Orta kolayl kta okunabilir rehber

Hasta Rehberi Say 14. NTRAÜTER N BÜYÜME GER L Orta kolayl kta okunabilir rehber Hasta Rehberi Say 14 NTRAÜTER N BÜYÜME GER L Orta kolayl kta okunabilir rehber ntraüterin Büyüme Gerili i - Say 14 (A ustos 2006 da güncellenmifltir) Bu rehber Reading Üniversitesi, Sa l k Bilimleri Enstitüsü,

Detaylı

GİRİŞ MULTİPL SKLEROZDA GÖRÜNTÜLEME. MS ve MRG. 2010 McDonald Kriterleri. 2010 McDonald Kriterleri 01.03.2015. Dr. A.Yusuf Öner

GİRİŞ MULTİPL SKLEROZDA GÖRÜNTÜLEME. MS ve MRG. 2010 McDonald Kriterleri. 2010 McDonald Kriterleri 01.03.2015. Dr. A.Yusuf Öner GİRİŞ MULTİPL SKLEROZDA GÖRÜNTÜLEME Dr. A.Yusuf Öner GAZI ÜNİVERSİTESİ TIP FAKÜLTESİ RADYOLOJİ A.D. MS Batılı ülkelerde genç erişkinlerde SSS de en sık görülen kronik enflamatuar demiyelinizan hastalıktır.

Detaylı

Hasta Rehberi Say 11. ÇO UL H POF Z HORMONU EKS KL Orta kolayl kta okunabilir rehber

Hasta Rehberi Say 11. ÇO UL H POF Z HORMONU EKS KL Orta kolayl kta okunabilir rehber Hasta Rehberi Say 11 ÇO UL H POF Z HORMONU EKS KL Orta kolayl kta okunabilir rehber Ço ul Hipofiz Hormonu Eksikli i - Say 11 (A ustos 2006 da güncellenmifltir) Bu rehber Reading Üniversitesi, Sa l k Bilimleri

Detaylı

Veri Toplama Yöntemleri. Prof.Dr.Besti Üstün

Veri Toplama Yöntemleri. Prof.Dr.Besti Üstün Veri Toplama Yöntemleri Prof.Dr.Besti Üstün 1 VERİ (DATA) Belirli amaçlar için toplanan bilgilere veri denir. Araştırmacının belirlediği probleme en uygun çözümü bulabilmesi uygun veri toplama yöntemi

Detaylı

Hasta Rehberi Say 6. KONJEN TAL ADRENAL H PERPLAZ Kolay okunabilir rehber

Hasta Rehberi Say 6. KONJEN TAL ADRENAL H PERPLAZ Kolay okunabilir rehber Hasta Rehberi Say 6 KONJEN TAL ADRENAL H PERPLAZ Kolay okunabilir rehber Konjenital Adrenal Hiperplazi - Say 6 (A ustos 2006 da güncellenmifltir) Bu rehber Reading Üniversitesi, Sa l k Bilimleri Enstitüsü,

Detaylı

Hart Walker, gövde deste i ve dengeli tekerlek sistemi sayesinde, geliflim düzeyi uygun olan çocuklar n, eller serbest flekilde yürümesini sa lar.

Hart Walker, gövde deste i ve dengeli tekerlek sistemi sayesinde, geliflim düzeyi uygun olan çocuklar n, eller serbest flekilde yürümesini sa lar. Cerebral palsi gibi hareket ve postüral kontrol bozukluklar na yol açan hastal klar olan çocuklar, hastal klar n n derecesine ba l olarak yürüme güçlü ü çekmekte veya hiç yürüyememektedir. Hart Walker,

Detaylı

Böbrek kistleri olan hastaya yaklaşım

Böbrek kistleri olan hastaya yaklaşım Böbrek kistleri olan hastaya yaklaşım Dr. Ayşegül Örs Zümrütdal Başkent Üniversitesi-Nefroloji Bilim Dalı 20/05/2011-ANTALYA Böbrek kistleri Genetik ya da genetik olmayan nedenlere bağlı olarak, Değişik

Detaylı

fiekers Z D YABET (Diyabet nsipit)

fiekers Z D YABET (Diyabet nsipit) Hasta Rehberi Say 12 fiekers Z D YABET (Diyabet nsipit) Kolay okunabilir rehber Diyabet nsipid - Say 12 (A ustos 2006 da güncellenmifltir) Bu rehber Reading Üniversitesi, Sa l k Bilimleri Enstitüsü, Reading,

Detaylı

LENFOMA NEDİR? Lenfoma lenf dokusunun kötü huylu tümörüne verilen genel bir isimdir.

LENFOMA NEDİR? Lenfoma lenf dokusunun kötü huylu tümörüne verilen genel bir isimdir. LENFOMA LENFOMA NEDİR? Lenfoma lenf dokusunun kötü huylu tümörüne verilen genel bir isimdir. LENF SİSTEMİ NEDİR? Lenf sistemi vücuttaki akkan dolaşım sistemidir. Lenf yolu damarlarındaki bağışıklık hücreleri,

Detaylı

Adrenolökodistrofinin Manyetik Rezonans Görüntüleme Bulguları: Spektroskopi ve Difüzyon Ağırlıklı Görüntülemenin Tanıya Katkısı

Adrenolökodistrofinin Manyetik Rezonans Görüntüleme Bulguları: Spektroskopi ve Difüzyon Ağırlıklı Görüntülemenin Tanıya Katkısı İnönü Üniversitesi Tıp Fakültesi Dergisi 15 (2) 103-107 (2008) drenolökodistrofinin Manyetik Rezonans Görüntüleme ulguları: Spektroskopi ve Difüzyon ğırlıklı Görüntülemenin Tanıya Katkısı Deniz Yakar Mutlu*,

Detaylı

Okumufl / Mete (Ed.) Anne Babalar için Do uma Haz rl k / Sa l k Profesyonelleri için Rehber 16.5 x 24 cm, XIV + 210 Sayfa ISBN 978-975-8882-31-1

Okumufl / Mete (Ed.) Anne Babalar için Do uma Haz rl k / Sa l k Profesyonelleri için Rehber 16.5 x 24 cm, XIV + 210 Sayfa ISBN 978-975-8882-31-1 Deomed Medikal Yay nc l k Okumufl / Mete (Ed.) Anne Babalar için Do uma Haz rl k / Sa l k Profesyonelleri için Rehber 16.5 x 24 cm, XIV + 210 Sayfa ISBN 978-975-8882-31-1 Birinci bask Deomed, 2009. 62

Detaylı

SSS Enfeksiyonlarının Radyolojik Tanısı. Dr. Ömer Kitiş Ege Üniversitesi Tıp Fakültesi Radyoloji Anabilim Dalı Nöroradyoji

SSS Enfeksiyonlarının Radyolojik Tanısı. Dr. Ömer Kitiş Ege Üniversitesi Tıp Fakültesi Radyoloji Anabilim Dalı Nöroradyoji SSS Enfeksiyonlarının Radyolojik Tanısı Dr. Ömer Kitiş Ege Üniversitesi Tıp Fakültesi Radyoloji Anabilim Dalı Nöroradyoji Nöroradyoloji de;doku kontrast mekanizmaları T1/T2/PD; T1-T2 relaksasyon zamanları

Detaylı

ÇOCUK ve ERGENL KTE GUATR

ÇOCUK ve ERGENL KTE GUATR ÇOCUK ve ERGENL KTE GUATR GUATR NED R? Bu kitapç n içeri i Çocuk Endokrinolojisi ve Diyabet Derne i nin web sitesinden faydalan larak haz rlanm flt r. www.cocukendokrindiyabet.org Tiroid bezi Guatr Tiroid

Detaylı

Tablo 3.3. TAKV YES Z KANAL SAC KALINLIKLARI (mm)

Tablo 3.3. TAKV YES Z KANAL SAC KALINLIKLARI (mm) 3. KANAL KONSTRÜKS YONU Türk Standart ve fiartnamelerinde kanal konstrüksiyonu üzerinde fazla durulmam flt r. Bay nd rl k Bakanl fiartnamesine göre, bas nç s - n fland rmas na ve takviye durumuna bak lmaks

Detaylı

Süreç Verimliliğinde Araç ve Yöntemler

Süreç Verimliliğinde Araç ve Yöntemler Süreç Verimliliğinde Araç ve Yöntemler Dr. Hişam Alahdab Anadolu Sağlık Departman Merkezi Tıbbi Direktör Yardımcısı Tarih Sunum Planı Sağlıkta verimliliğin her düzeydeki önemi Verimsizliğin sebepleri Verimliğiliği

Detaylı

OTİZM NEDİR? becerilerinin oluşmasını etkileyen gelişim bozukluğudur.

OTİZM NEDİR? becerilerinin oluşmasını etkileyen gelişim bozukluğudur. OTİZM NEDİR? Otizm, sosyal ve iletişim Otizm, sosyal ve iletişim becerilerinin oluşmasını etkileyen gelişim bozukluğudur. GÖRÜLME SIKLIĞI Son verilere göre 110 çocuktan birini etkilediği kabul edilmektedir

Detaylı

BALIK YAĞI MI BALIK MI?

BALIK YAĞI MI BALIK MI? BALIK YAĞI MI BALIK MI? Son yıllarda balık yağı ile ilgili kalp damar hastalıklarından tutun da romatizma, şizofreni, AIDS gibi hastalıklarda balık yağının kullanılmasının yararları üzerine çok sayıda

Detaylı

Hipofiz adenomu; Prolaktin salgılayan hipofiz adenomu;

Hipofiz adenomu; Prolaktin salgılayan hipofiz adenomu; PROLAKTİNOMA Hipofiz adenomu; Prolaktin salgılayan hipofiz adenomu; Prolaktinoma beyinde yer alan hipofiz bezinin prolaktin salgılayan tümörüdür. Kanserleşmez ancak hormonal dengeyi bozar. Prolaktin hormonu

Detaylı

KAVRAMLAR. Büyüme ve Gelişme. Büyüme. Büyüme ile Gelişme birbirlerinden farklı kavramlardır.

KAVRAMLAR. Büyüme ve Gelişme. Büyüme. Büyüme ile Gelişme birbirlerinden farklı kavramlardır. KAVRAMLAR Büyüme ve Gelişme Büyüme ile Gelişme birbirlerinden farklı kavramlardır. Büyüme Büyüme, bedende gerçekleşen ve boy uzamasında olduğu gibi sayısal (nicel) değişikliklerle ifade edilebilecek yapısal

Detaylı

YENİ ÇALIŞMALAR IŞIĞINDA PROFİLAKSİ

YENİ ÇALIŞMALAR IŞIĞINDA PROFİLAKSİ YENİ ÇALIŞMALAR IŞIĞINDA PROFİLAKSİ Dr Nur Kır İstanbul Tıp Fakültesi 1. RETİNA GÜNLERİ İSTANBUL 2013 AREDS I Çalışması (2001) Amaç: Farklı evrelerdeki YBMD hastalarında yüksek doz antioksidan ve minerallerin

Detaylı

Merkezi Sterilizasyon Ünitesinde Hizmet çi E itim Uygulamalar

Merkezi Sterilizasyon Ünitesinde Hizmet çi E itim Uygulamalar Merkezi Sterilizasyon Ünitesinde Hizmet çi E itim Uygulamalar Hmfl. Sevgili GÜREL Emekli, Ac badem Sa l k Grubu Ac badem Hastanesi, Merkezi Sterilizasyon Ünitesi, STANBUL e-posta: sgurkan@asg.com.tr H

Detaylı

Hepatit B Virüs Testleri: Hepatit serolojisi, Hepatit markırları

Hepatit B Virüs Testleri: Hepatit serolojisi, Hepatit markırları HEPATİT B TESTLERİ Hepatit B Virüs Testleri: Hepatit serolojisi, Hepatit markırları Hepatit B virüs enfeksiyonu insandan insana kan, semen, vücut salgıları ile kolay bulaşan yaygın görülen ve ülkemizde

Detaylı

Uygulama Önerisi 1110-2: ç Denetim Yöneticisi- Hiyerarflik liflkiler

Uygulama Önerisi 1110-2: ç Denetim Yöneticisi- Hiyerarflik liflkiler Uygulama Önerileri 59 Uygulama Önerisi 1110-2: ç Denetim Yöneticisi- Hiyerarflik liflkiler Uluslararas ç Denetim Meslekî Uygulama Standartlar ndan Standart 1110 un Yorumu lgili Standart 1110 Kurum çi Ba

Detaylı

Serebral Palsi li Olgularda Kranyal Manyetik Rezonans Görüntüleme Bulguları. Magnetic Resonance Imaging Findings in Patients with Cerebral Palsy

Serebral Palsi li Olgularda Kranyal Manyetik Rezonans Görüntüleme Bulguları. Magnetic Resonance Imaging Findings in Patients with Cerebral Palsy Serebral Palsi li Olgularda Kranyal Manyetik Rezonans Görüntüleme Bulguları Nuri TASALI 1, Rahmi ÇUBUK 1, Kemal ŞAHİN 2, Mümtaz ÖZARAR 2, Ayşegül ÇUBUK 3, Bülent SAYDAM 2, Abdulkadir KOÇER 4 1 Maltepe

Detaylı

NÖROMUSKÜLER HASTALIKLAR TEZSİZ YÜKSEK LİSANS PROGRAMI

NÖROMUSKÜLER HASTALIKLAR TEZSİZ YÜKSEK LİSANS PROGRAMI NÖROMUSKÜLER HASTALIKLAR TEZSİZ YÜKSEK LİSANS PROGRAMI Dersin Kodu ve Adı NMH 501 Musküler Distrofiler Dersin ECTS Kredisi 5 Prof.Dr.Haluk Topaloğlu Musküler distrofilerin sınıflaması, çocukluk çağında

Detaylı

GENÇ YET fik NLERDE BÜYÜME HORMONU EKS KL

GENÇ YET fik NLERDE BÜYÜME HORMONU EKS KL Hasta Rehberi Say 7 GENÇ YET fik NLERDE BÜYÜME HORMONU EKS KL Orta kolayl kta okunabilir rehber Genç Yetiflkinlerde Büyüme Hormonu Eksikli i - Say 7 (A ustos 2006 da güncellenmifltir) Bu rehber Reading

Detaylı

ÇOCUKLUK ve ERGENL KTE D YABETLE YAfiAM

ÇOCUKLUK ve ERGENL KTE D YABETLE YAfiAM ÇOCUKLUK ve ERGENL KTE D YABETLE YAfiAM D YABETLE YAfiAMAK Bu kitapç n içeri i Çocuk Endokrinolojisi ve Diyabet Derne i nin web sitesinden faydalan larak haz rlanm flt r. www.cocukendokrindiyabet.org Diyabet,

Detaylı

OYUNCU SAYISI Oyun bir çocuk taraf ndan oynanabilece i gibi, farkl yafl gruplar nda 2-6 çocuk ile de oynanabilir.

OYUNCU SAYISI Oyun bir çocuk taraf ndan oynanabilece i gibi, farkl yafl gruplar nda 2-6 çocuk ile de oynanabilir. OYUNCA IN ADI Akl nda Tut YAfi GRUBU 4-6 yafl OYUNCU SAYISI Oyun bir çocuk taraf ndan oynanabilece i gibi, farkl yafl gruplar nda 2-6 çocuk ile de oynanabilir. GENEL KURALLAR Çocuklar n görsel belle inin

Detaylı

Multipl Myeloma da PET/BT. Dr. N. Özlem Küçük Ankara Üniv. Tıp Fak. Nükleer Tıp ABD

Multipl Myeloma da PET/BT. Dr. N. Özlem Küçük Ankara Üniv. Tıp Fak. Nükleer Tıp ABD Multipl Myeloma da PET/BT Dr. N. Özlem Küçük Ankara Üniv. Tıp Fak. Nükleer Tıp ABD İskelet sisteminin en sık görülen primer neoplazmı Radyolojik olarak iskelette çok sayıda destrüktif lezyon ve yaygın

Detaylı

Prof.Dr. Ayşe Sağduyu Kocaman Acibadem Üniversitesi Tıp Fakültesi Nöroloji AD

Prof.Dr. Ayşe Sağduyu Kocaman Acibadem Üniversitesi Tıp Fakültesi Nöroloji AD Prof.Dr. Ayşe Sağduyu Kocaman Acibadem Üniversitesi Tıp Fakültesi Nöroloji AD Santral sinir sisteminde farklı zamanlarda farklı bölgelerde ortaya çıkan belirti ve bulguların varlığı 1868 Charcot 1936 Marburg

Detaylı

BUĞDAY RUŞEYMİ (WHEAT GERM)

BUĞDAY RUŞEYMİ (WHEAT GERM) BUĞDAY RUŞEYMİ (WHEAT GERM) Buğday rüşeymi buğday başağının alt kısmında bulunan embriyodur. Buğdayın 1 tonundan sadece 1 kilogram rüşeym elde edilebilmektedir. Rüşeym özel yöntemlerle elde edilmediği

Detaylı

28.02.2015. Alzheimer YAŞLANAN BEYİN NORMAL VE PATOLOJİK DURUMLAR. 2030; 5 amerikalıdan 1 >65. 2030; >85 9 milyon. 2050; yaklaşık 1 milyon >100

28.02.2015. Alzheimer YAŞLANAN BEYİN NORMAL VE PATOLOJİK DURUMLAR. 2030; 5 amerikalıdan 1 >65. 2030; >85 9 milyon. 2050; yaklaşık 1 milyon >100 YAŞLANAN BEYİN NORMAL VE PATOLOJİK DURUMLAR BEKLENEN YAŞAM SÜRESİ Dr. Gazanfer Ekinci Marmara Üniversitesi Tıp Fakültesi ŞUBAT 1015 Hayflick L. How and Why We Age. 1994 BEKLENEN YAŞAM SÜRESİ 90 80 70 60

Detaylı

HEPATİT C SIK SORULAN SORULAR

HEPATİT C SIK SORULAN SORULAR HEPATİT C SIK SORULAN SORULAR Hepatit C nedir? Hepatit C virüsünün neden olduğu karaciğer hastalığıdır. Hepatit C hastalığı olarak bilinir ve %70 kronikleşir, siroz, karaciğer yetmezliği, karaciğer kanseri

Detaylı

KISA ÜRÜN BİLGİSİ. 1. BEŞERİ TIBBİ ÜRÜNÜN ADI MEDOTİLİN 1000 mg/4ml İ.M./İ.V. enjeksiyonluk çözelti içeren ampul

KISA ÜRÜN BİLGİSİ. 1. BEŞERİ TIBBİ ÜRÜNÜN ADI MEDOTİLİN 1000 mg/4ml İ.M./İ.V. enjeksiyonluk çözelti içeren ampul KISA ÜRÜN BİLGİSİ 1. BEŞERİ TIBBİ ÜRÜNÜN ADI MEDOTİLİN 1000 mg/4ml İ.M./İ.V. enjeksiyonluk çözelti içeren ampul 2. KALİTATİF VE KANTİTATİF BİLEŞİM Etkin Madde: Her bir ampul 1000 mg Kolin alfoskerat a

Detaylı

Araştırma Notu 15/177

Araştırma Notu 15/177 Araştırma Notu 15/177 02 Mart 2015 YOKSUL İLE ZENGİN ARASINDAKİ ENFLASYON FARKI REKOR SEVİYEDE Seyfettin Gürsel *, Ayşenur Acar ** Yönetici özeti Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK) tarafından yapılan enflasyon

Detaylı

Nörolojik Hastalıklarda Depresyon ve Sitokinler

Nörolojik Hastalıklarda Depresyon ve Sitokinler 46.ULUSAL PSİKİYATRİ KONGRESİ, 2010 Nörolojik Hastalıklarda Depresyon ve Sitokinler Dr.Canan Yücesan Ankara Tıp Fakültesi Nöroloji Anabilim Dalı Akış Sitokinler ve depresyon Duygudurum bozukluklarının

Detaylı

6 MADDE VE ÖZELL KLER

6 MADDE VE ÖZELL KLER 6 MADDE VE ÖZELL KLER TERMOD NAM K MODEL SORU 1 DEK SORULARIN ÇÖZÜMLER MODEL SORU 2 DEK SORULARIN ÇÖZÜMLER 1. Birbirine temasdaki iki cisimden s cakl büyük olan s verir, küçük olan s al r. ki cisim bir

Detaylı

HEMORAJİK İNME. Yrd. Doç. Dr. Aysel MİLANLIOĞLU Yüzüncü Yıl Üniversitesi Tıp Fakültesi Nöroloji ABD

HEMORAJİK İNME. Yrd. Doç. Dr. Aysel MİLANLIOĞLU Yüzüncü Yıl Üniversitesi Tıp Fakültesi Nöroloji ABD HEMORAJİK İNME Yrd. Doç. Dr. Aysel MİLANLIOĞLU Yüzüncü Yıl Üniversitesi Tıp Fakültesi Nöroloji ABD İntraserebral kanamalar inmelerin %10-15 ini oluşturmaktadır. İntraparenkimal, subaraknoid, subdural ve

Detaylı

Akdeniz Anemisi; Cooley s Anemisi; Talasemi Majör; Talasemi Minör;

Akdeniz Anemisi; Cooley s Anemisi; Talasemi Majör; Talasemi Minör; TALASEMİ Akdeniz Anemisi; Cooley s Anemisi; Talasemi Majör; Talasemi Minör; Talasemi kırmızı kan hücrelerinin üretimini bozan genetik hastalıklardır. Ülkemizde çok sık görülmektedir. Hastaların kırmızı

Detaylı

Demansta görüntüleme; Nörodejeneratif hastalıklarda atrofi paternleri ve ileri görüntüleme yöntemleri Dr.Ercan Karaarslan Acıbadem Üniversitesi

Demansta görüntüleme; Nörodejeneratif hastalıklarda atrofi paternleri ve ileri görüntüleme yöntemleri Dr.Ercan Karaarslan Acıbadem Üniversitesi Demansta görüntüleme; Nörodejeneratif hastalıklarda atrofi paternleri ve ileri görüntüleme yöntemleri Dr.Ercan Karaarslan Acıbadem Üniversitesi Görüntülemenin rolü Ana başlıklar Demansiyel hastalıkların

Detaylı

Ders 3: SORUN ANAL Z. Sorun analizi nedir? Sorun analizinin yöntemi. Sorun analizinin ana ad mlar. Sorun A ac

Ders 3: SORUN ANAL Z. Sorun analizi nedir? Sorun analizinin yöntemi. Sorun analizinin ana ad mlar. Sorun A ac Ders 3: SORUN ANAL Z Sorun analizi nedir? Sorun analizi, toplumda varolan bir sorunu temel sorun olarak ele al r ve bu sorun çevresinde yer alan tüm olumsuzluklar ortaya ç karmaya çal fl r. Temel sorunun

Detaylı

PowerLogic Sistem Güç Ölçüm Cihaz PM700 Serisi

PowerLogic Sistem Güç Ölçüm Cihaz PM700 Serisi Güç Yönetimi PowerLogic Sistem Güç Ölçüm Cihaz PM700 Serisi 2005 Müflteri Yard m Hatt 444 30 30 TR-Hotline@schneider-electric.com www.schneider-electric.com.tr Schneider Electric markas Fonksiyonlar ve

Detaylı

C. MADDEN N ÖLÇÜLEB L R ÖZELL KLER

C. MADDEN N ÖLÇÜLEB L R ÖZELL KLER C. MADDEN N ÖLÇÜLEB L R ÖZELL KLER 1. Patates ve sütün miktar nas l ölçülür? 2. Pinpon topu ile golf topu hemen hemen ayn büyüklüktedir. Her iki topu tartt n zda bulaca n z sonucun ayn olmas n bekler misiniz?

Detaylı

Hücre zedelenmesi etkenleri. Doç. Dr. Halil Kıyıcı 2015

Hücre zedelenmesi etkenleri. Doç. Dr. Halil Kıyıcı 2015 Hücre zedelenmesi etkenleri Doç. Dr. Halil Kıyıcı 2015 Homeostaz Homeostaz = hücre içindeki denge Hücrenin aktif olarak hayatını sürdürebilmesi için homeostaz korunmalıdır Hücre zedelenirse ne olur? Hücre

Detaylı

BEBEK VE ÇOCUK ÖLÜMLÜLÜĞÜ 9

BEBEK VE ÇOCUK ÖLÜMLÜLÜĞÜ 9 BEBEK VE ÇOCUK ÖLÜMLÜLÜĞÜ 9 Attila Hancıoğlu ve İlknur Yüksel Alyanak Sağlık programlarının izlenmesi, değerlendirilmesi ve ileriye yönelik politikaların belirlenmesi açısından neonatal, post-neonatal

Detaylı

CO RAFYA. TÜRK YE DE YERfiEK LLER VE ETK LER

CO RAFYA. TÜRK YE DE YERfiEK LLER VE ETK LER CO RAFYA TÜRK YE DE YERfiEK LLER VE ETK LER ÖRNEK 1 : 1990 nüfus say m na göre nüfus yo unluklar Türkiye ortalamas n n alt nda olan afla daki illerin hangisinde, nüfus yo unlu unun azl yüzey flekillerinin

Detaylı

BÜYÜME HORMONU EKS KL

BÜYÜME HORMONU EKS KL Hasta Rehberi Say 2 BÜYÜME HORMONU EKS KL Kolay okunabilir rehber Büyüme Hormonu Eksikli i - Say 2 (A ustos 2006 da güncellenmifltir) Bu rehber Reading Üniversitesi, Sa l k Bilimleri Enstitüsü, Reading,

Detaylı

KONGENİTAL KALP HASTALIKLARINDAN KORUNMA. Doç. Dr. Kemal Nişli İTF Pediatrik Kardiyoloji

KONGENİTAL KALP HASTALIKLARINDAN KORUNMA. Doç. Dr. Kemal Nişli İTF Pediatrik Kardiyoloji KONGENİTAL KALP HASTALIKLARINDAN KORUNMA Doç. Dr. Kemal Nişli İTF Pediatrik Kardiyoloji Doğumsal kalp hastalığının sıklığı % 0.9 Ciddi anomali % 0.3 Her yıl 1.2 milyon kalp hastası bebek dünyaya gelmekte

Detaylı

Çocuklarda işitme kaybı-azlığı ve nörolojik hastalıklar. Prof. Dr. Yüksel Yılmaz Marmara Üniv. Tıp Fak. Çocuk Nörolojisi BD.

Çocuklarda işitme kaybı-azlığı ve nörolojik hastalıklar. Prof. Dr. Yüksel Yılmaz Marmara Üniv. Tıp Fak. Çocuk Nörolojisi BD. Çocuklarda işitme kaybı-azlığı ve nörolojik hastalıklar Prof. Dr. Yüksel Yılmaz Marmara Üniv. Tıp Fak. Çocuk Nörolojisi BD. Çocuklarda işitme kaybı sıklığı ve nörolojik hastalıklarla ilişkisi Çocuklarda

Detaylı

Bu yaz girifle gereksinmiyor. Do rudan, kan tlayaca m z

Bu yaz girifle gereksinmiyor. Do rudan, kan tlayaca m z Yoksulun fians Bu yaz girifle gereksinmiyor. Do rudan, kan tlayaca m z sonuca geçelim: Teorem. Yoksulun zengine karfl flans yoktur. Bu çok bilinen teorem i kan tlayabilmek için her fleyden önce önermeyi

Detaylı

DEĞERLENDİRME NOTU: Mehmet Buğra AHLATCI Mevlana Kalkınma Ajansı, Araştırma Etüt ve Planlama Birimi Uzmanı, Sosyolog

DEĞERLENDİRME NOTU: Mehmet Buğra AHLATCI Mevlana Kalkınma Ajansı, Araştırma Etüt ve Planlama Birimi Uzmanı, Sosyolog DEĞERLENDİRME NOTU: Mehmet Buğra AHLATCI Mevlana Kalkınma Ajansı, Araştırma Etüt ve Planlama Birimi Uzmanı, Sosyolog KONYA KARAMAN BÖLGESİ BOŞANMA ANALİZİ 22.07.2014 Tarihsel sürece bakıldığında kalkınma,

Detaylı

Tarifname SARKOPENİ NİN TEDAVİSİNE YÖNELİK BİR KOMPOZİSYON

Tarifname SARKOPENİ NİN TEDAVİSİNE YÖNELİK BİR KOMPOZİSYON 1 Tarifname SARKOPENİ NİN TEDAVİSİNE YÖNELİK BİR KOMPOZİSYON Teknik Alan Buluş, sarkopeni nin tedavisine yönelik oluşturulmuş bir kompozisyon ile ilgilidir. Tekniğin Bilinen Durumu Günümüzde sarkopeni,

Detaylı

08.11.2008 VİTAMİN D VE İMMÜN SİSTEM VİTAMİN D

08.11.2008 VİTAMİN D VE İMMÜN SİSTEM VİTAMİN D VİTAMİN D VE İMMÜN SİSTEM VİTAMİN D Vitamin D ve İmmün Sistem İnsülin Sekresyonuna Etkisi Besinlerde D Vitamini Makaleler Vitamin D, normal bir kemik gelişimi ve kalsiyum-fosfor homeostazisi için elzem

Detaylı

Öğrencilerimiz TED Kayseri Kolejinde Ulusal Sorunları ve Çözümleri Tartıştılar

Öğrencilerimiz TED Kayseri Kolejinde Ulusal Sorunları ve Çözümleri Tartıştılar 2013 / 2014 SAYI: 04 Öğrencilerimiz TED Kayseri Kolejinde Ulusal Sorunları ve Çözümleri Tartıştılar Haftanın Bazı Başlıkları Sağ ve Sol Beynin Şifreleri Öğrencilerimiz TED Kayseri Kolejinde Ulusal Sorunları

Detaylı

Alsecco Hafif D fl Cephe S valar

Alsecco Hafif D fl Cephe S valar Alsecco Hafif D fl Cephe S valar Mineral Esasl Malzemelerle Oluflturulmufl Yap lar çin Alsecco Ürünleri Alsecco haz r s va bir Ytong ürünüdür. 2 Mineral Esasl Yüzeyler için alsecco Ürünleri Yap larda Komple

Detaylı

www.mercedes-benz.com.tr Mercedes-Benz Orijinal Ya lar

www.mercedes-benz.com.tr Mercedes-Benz Orijinal Ya lar www.mercedes-benz.com.tr Mercedes-Benz Orijinal Ya lar Kazand ran Güç Mercedes-Benz orijinal ya lar arac n z üreten uzmanlar taraf ndan, gelifltirilmifltir. Mercedes-Benz in dilinden en iyi Mercedes-Benz

Detaylı

Parasagital serebral hasar (PSH) ve periventriküler lökomalazi

Parasagital serebral hasar (PSH) ve periventriküler lökomalazi Tan sal ve Giriflimsel Radyoloji (2001) 7:315-320 NÖRORADYOLOJ ARAfiTIRMA YAZISI Parasagital serebral hasar ve periventriküler lökomalazi Nuri Erdo an, Sefer Kumandafl, Abdülhakim Coflkun, fierif Ifl n

Detaylı

KORELASYON VE REGRESYON ANALİZİ

KORELASYON VE REGRESYON ANALİZİ KORELASON VE REGRESON ANALİZİ rd. Doç. Dr. S. Kenan KÖSE İki ya da daha çok değişken arasında ilişki olup olmadığını, ilişki varsa yönünü ve gücünü inceleyen korelasyon analizi ile değişkenlerden birisi

Detaylı

Mak-204. Üretim Yöntemleri II. Vida ve Genel Özellikleri Kılavuz Çekme Pafta Çekme Rayba Çekme

Mak-204. Üretim Yöntemleri II. Vida ve Genel Özellikleri Kılavuz Çekme Pafta Çekme Rayba Çekme Mak-204 Üretim Yöntemleri II Vida ve Genel Özellikleri Kılavuz Çekme Pafta Çekme Rayba Çekme Kubilay ASLANTAŞ Afyon Kocatepe Üniversitesi Teknik Eğitim Fakültesi Makine Eğt. Bölümü Üretim Yöntemleri 1

Detaylı

2007 YILI VE ÖNCES TAR H BASKILI HAYVANCILIK B LG S DERS K TABINA L fik N DO RU YANLIfi CETVEL

2007 YILI VE ÖNCES TAR H BASKILI HAYVANCILIK B LG S DERS K TABINA L fik N DO RU YANLIfi CETVEL 2007 YILI VE ÖNCES TAR H BASKILI HAYVANCILIK B LG S DERS K TABINA L fik N DO RU YANLIfi CETVEL NOT: Düzeltmeler bold (koyu renk) olarak yaz lm flt r. YANLIfi DO RU 1. Ünite 1, Sayfa 3 3. DÜNYA HAYVAN POPULASYONU

Detaylı

Epileptik bir nöbet, beyindeki anormal elektrik deşarj n n neden

Epileptik bir nöbet, beyindeki anormal elektrik deşarj n n neden Tan sal ve Giriflimsel Radyoloji (2003) 9:427-431 NÖRORADYOLOJ ARAfiTIRMA YAZISI Epilepsili çocuklarda kranyal MRG bulgular Mustafa Özatefl, Murat Acar, F rat Baflak AMAÇ Serebral patoloji düflünülen çocukluk

Detaylı

KAPLAMA TEKNİKLERİ DERS NOTLARI

KAPLAMA TEKNİKLERİ DERS NOTLARI KAPLAMA TEKNİKLERİ DERS NOTLARI PVD Kaplama Kaplama yöntemleri kaplama malzemesinin bulunduğu fiziksel durum göz önüne alındığında; katı halden yapılan kaplamalar, çözeltiden yapılan kaplamalar, sıvı ya

Detaylı

Nörofibromatozisli Dört Olgunun Değerlendirilmesi. The Evaluation of four Cases with Neurofibromatosis

Nörofibromatozisli Dört Olgunun Değerlendirilmesi. The Evaluation of four Cases with Neurofibromatosis Dicle Tıp Dergisi 2004 Cilt:31, Sayı:4, (42-47) Nörofibromatozisli Dört Olgunun Değerlendirilmesi Selahattin Katar*, Sultan Ecer*, Mehmet Kervancıoğlu*, Ahmet Yaramış*, M.Nuri Özbek**, Celal Devecioğlu*

Detaylı

Adet Yokluğu; Adet Kesilmesi; Menstruasyon un Kesilmesi; Adetlerin Durması;

Adet Yokluğu; Adet Kesilmesi; Menstruasyon un Kesilmesi; Adetlerin Durması; AMENORE Adet Yokluğu; Adet Kesilmesi; Menstruasyon un Kesilmesi; Adetlerin Durması; Genç kızlarda menstruasyon 9 ila 18 yaş arasında başlar. 12 yaş averaj yaşıdır ve birçoğu bu yaşta başlar. Adetin olmamasına

Detaylı

MULTİPL SKLEROZ(MS) Multipl Skleroz (MS) genç erişkinleri etkileyerek özürlülüğe en sık yolaçan nörolojik hastalık

MULTİPL SKLEROZ(MS) Multipl Skleroz (MS) genç erişkinleri etkileyerek özürlülüğe en sık yolaçan nörolojik hastalık MULTİPL SKLEROZ(MS) Multipl Skleroz (MS) genç erişkinleri etkileyerek özürlülüğe en sık yolaçan nörolojik hastalık MS Hasta Okulu 28.05.2013 Multipl skleroz (MS) hastalığını basitçe, merkezi sinir sistemine

Detaylı

SB Sakarya E itim ve Araflt rma Hastanesi Asinetobakterli Hastalarda DAS Uygulamalar ve yilefltirme Çabalar

SB Sakarya E itim ve Araflt rma Hastanesi Asinetobakterli Hastalarda DAS Uygulamalar ve yilefltirme Çabalar SB Sakarya E itim ve Araflt rma Hastanesi Asinetobakterli Hastalarda DAS Uygulamalar ve yilefltirme Çabalar Hmfl. Özlem SANDIKCI SB Sakarya E itim ve Araflt rma Hastanesi, nfeksiyon Kontrol Hemfliresi,

Detaylı

EPİLEPSİ: GÖRÜNTÜLEME

EPİLEPSİ: GÖRÜNTÜLEME EPİLEPSİ: GÖRÜNTÜLEME Dr. Cem ÇALLI Ege University Medical Faculty Dept. of Radiology Neuroradiology Section Nöbet Tanımı: Geçici ve istemsiz: motor aktivite, bilinç kaybı, his değişiklikleri, otonomik

Detaylı

Buzağılarda Protein Beslemesi ve Buzağı Mamasının Önemi. Sayı:2013/Rm-37 Sayfa:205-210

Buzağılarda Protein Beslemesi ve Buzağı Mamasının Önemi. Sayı:2013/Rm-37 Sayfa:205-210 Buzağılarda Protein Beslemesi ve Buzağı Mamasının Önemi Sayı:2013/Rm-37 Sayfa:205-210 KONU İLGİ Buzağılarda Protein Beslemesi ve Buzağı Mamasının Önemi Besleme TERCÜME VE DERLEME Ürün Müdürü Esra ÇINAR

Detaylı

Tarifname PARKĠNSON HASTALIĞININ SEMPTOMATĠK TEDAVĠSĠNE YÖNELĠK BĠR FORMÜLASYON

Tarifname PARKĠNSON HASTALIĞININ SEMPTOMATĠK TEDAVĠSĠNE YÖNELĠK BĠR FORMÜLASYON 1 Tarifname PARKĠNSON HASTALIĞININ SEMPTOMATĠK TEDAVĠSĠNE YÖNELĠK BĠR FORMÜLASYON Teknik Alan Buluş, parkinson hastalığının semptomatik tedavisine yönelik oluşturulmuş bir formülasyon ile ilgilidir. Tekniğin

Detaylı

S STEM VE SÜREÇ DENET M NDE KARfiILAfiILAN SORUNLAR VE ÇÖZÜM ÖNER LER

S STEM VE SÜREÇ DENET M NDE KARfiILAfiILAN SORUNLAR VE ÇÖZÜM ÖNER LER S STEM VE SÜREÇ DENET M NDE KARfiILAfiILAN SORUNLAR VE ÇÖZÜM ÖNER LER Erol LENGERL / Akis Ba ms z Denetim ve SMMM A.fi. 473 474 2. Salon - Paralel Oturum VIII - Sistem ve Süreç Denetiminde Karfl lafl lan

Detaylı

Yrd. Doç. Dr. Olcay Bige AŞKUN. İşletme Yönetimi Öğretim ve Eğitiminde Örnek Olaylar ile Yazınsal Kurguları

Yrd. Doç. Dr. Olcay Bige AŞKUN. İşletme Yönetimi Öğretim ve Eğitiminde Örnek Olaylar ile Yazınsal Kurguları I Yrd. Doç. Dr. Olcay Bige AŞKUN İşletme Yönetimi Öğretim ve Eğitiminde Örnek Olaylar ile Yazınsal Kurguları II Yay n No : 2056 Hukuk Dizisi : 289 1. Bas Kas m 2008 - STANBUL ISBN 978-975 - 295-953 - 8

Detaylı

Anne baba olmaya. Evde Pedagog. ile haz rlan n

Anne baba olmaya. Evde Pedagog. ile haz rlan n Anne baba olmaya Evde Pedagog ile haz rlan n Bebek bekliyorsunuz ve çok yo un duygular içindesiniz. Bebe inizin geliflimini en iyi flekilde sa lamak istiyorsunuz. flte tam bu durumdaki anne baba adaylar

Detaylı

EGZERSİZ TEST SONUÇLARININ YORUMLANMASI. Doç.Dr.Mitat KOZ

EGZERSİZ TEST SONUÇLARININ YORUMLANMASI. Doç.Dr.Mitat KOZ EGZERSİZ TEST SONUÇLARININ YORUMLANMASI Doç.Dr.Mitat KOZ Fiziksel Uygunluk Test Sonuçları Klinik Egzersiz Test Sonuçları Fiziksel Uygunluk Test Sonuçlarının Yorumlanması Bireyler arası karşılaştırmalar

Detaylı

YAPISAL BÜYÜME ve ERGENL K GEC KMES

YAPISAL BÜYÜME ve ERGENL K GEC KMES Hasta Rehberi Say 10 YAPISAL BÜYÜME ve ERGENL K GEC KMES Orta kolayl kta okunabilir rehber Yap sal Büyüme ve Ergenlik Gecikmesi - Say 10 (A ustos 2006 da güncellenmifltir) Bu rehber Reading Üniversitesi,

Detaylı

Sağlık Bakanlığından Muaf Hekimin Ünvanı - Adı Soyadı. Bildiriyi Sunacak Kişi Ünvanı - Adı Soyadı. Bildiriyi Sunacak Kişi Kurumu

Sağlık Bakanlığından Muaf Hekimin Ünvanı - Adı Soyadı. Bildiriyi Sunacak Kişi Ünvanı - Adı Soyadı. Bildiriyi Sunacak Kişi Kurumu Sağlık Bakanlığından Muaf Hekimin Ünvanı - Adı Soyadı Dr. Asım Armağan Aydın Bildiriyi Sunacak Kişi Ünvanı - Adı Soyadı Dr. Asım Armağan Aydın Bildiriyi Sunacak Kişi Kurumu antalya EAH Çalışmaya Katılan

Detaylı

TRD KIŞ OKULU KURS 1, Gün 5. Sorular

TRD KIŞ OKULU KURS 1, Gün 5. Sorular TRD KIŞ OKULU KURS 1, Gün 5 Sorular Soru 1 T1 ve T2 ağırlıklı spin eko sekanslarda hiperintens görülen hematom kavitesinin evresini belirtiniz? a) Akut dönem b) Hiperakut dönem c) Subakut erken dönem d)

Detaylı

ÜN TE II L M T. Limit Sa dan ve Soldan Limit Özel Fonksiyonlarda Limit Limit Teoremleri Belirsizlik Durumlar Örnekler

ÜN TE II L M T. Limit Sa dan ve Soldan Limit Özel Fonksiyonlarda Limit Limit Teoremleri Belirsizlik Durumlar Örnekler ÜN TE II L M T Limit Sa dan ve Soldan Limit Özel Fonksiyonlarda Limit Limit Teoremleri Belirsizlik Durumlar Örnekler MATEMAT K 5 BU BÖLÜM NELER AMAÇLIYOR? Bu bölümü çal flt n zda (bitirdi inizde), *Bir

Detaylı

Uzay Keflfediyoruz. Günefl Sistemi Nerede? Her Yer Gökada Dolu! n yaln zca biri! evrendeki sonsuz Dünya bizim evimiz ve

Uzay Keflfediyoruz. Günefl Sistemi Nerede? Her Yer Gökada Dolu! n yaln zca biri! evrendeki sonsuz Dünya bizim evimiz ve uzayi kesfet 13/2/6 19:35 Page 34 Uzay Keflfediyoruz n yaln zca biri! de in is kc gö da y sa evrendeki sonsuz Dünya bizi eviiz ve ister isiniz? ak n ta z r la flu renek, ko Evrendeki adresiizi ö Her Yer

Detaylı

Öğrenci A. 16PF - KİM Kişilik ve Meslek Yönlendirme Envanteri Kısa 2004-01. Uygulama: Doğum Tarihi: 16PF-KİM (2003)_ Türk Normu.

Öğrenci A. 16PF - KİM Kişilik ve Meslek Yönlendirme Envanteri Kısa 2004-01. Uygulama: Doğum Tarihi: 16PF-KİM (2003)_ Türk Normu. Öğrenci A Lütfen, raporu yazıcıya göndermeden önce, tarayıcınız İnternet Explorer 6.0 ise Araçlar > İnternet Seçenekleri > İleri sekmesi Yazıcı kısmının altındaki, İnternet Explorer 7.0 ve üzeri ise Dosya

Detaylı

5.2 CEPHE PANEL 5.2.1 K YÜZÜ METAL M NERAL YÜN YALITIMLI SANDV Ç PANEL. 5.2.1.1 DÜfiEY CEPHE PANEL UYGULAMASI

5.2 CEPHE PANEL 5.2.1 K YÜZÜ METAL M NERAL YÜN YALITIMLI SANDV Ç PANEL. 5.2.1.1 DÜfiEY CEPHE PANEL UYGULAMASI 5.2 CEPHE PANEL Resim 5.16 Mineral yün cephe paneli 5.2.1 K YÜZÜ METAL M NERAL YÜN YALITIMLI SANDV Ç PANEL Is, su, ses yal t m ve yang n güvenli i özelliklerini bünyesinde bar nd ran mineral yün yal t

Detaylı

ERGENL K ve BÜYÜME HORMONU EKS KL

ERGENL K ve BÜYÜME HORMONU EKS KL Hasta Rehberi Say 3 ERGENL K ve BÜYÜME HORMONU EKS KL Orta kolayl kta okunabilir rehber Ergenlik ve Büyüme Hormonu Eksikli i - Say 3 (A ustos 2006 da güncellenmifltir) Bu rehber Reading Üniversitesi, Sa

Detaylı

Sporadik Creutzfeldt Jakob hastal nda MRG lezyon profilleri

Sporadik Creutzfeldt Jakob hastal nda MRG lezyon profilleri Sporadik Creutzfeldt Jakob hastal nda MRG lezyon profilleri B. Meissner, MD K. Kallenberg, MD P. Sanchez-Juan, PhD D. Collie, MD D.M. Summers, MD S. Almonti, MD S.J. Collins, MD P. Smith, MD P. Cras, MD

Detaylı

28.02.2015. Sarkoidoz. MSS granülomatozları. Sarkoidoz. Sarkoidoz. Granülom / Granülomatoz reaksiyon

28.02.2015. Sarkoidoz. MSS granülomatozları. Sarkoidoz. Sarkoidoz. Granülom / Granülomatoz reaksiyon Granülom / Granülomatoz reaksiyon Non-enfektif granülomatozlar: Sinir sistemi tutulumu ve görüntüleme Küçük nodül Bağışıklık sisteminin, elimine edemediği yabancı patojenlere karşı geliştirdiği ve izole

Detaylı

Çocuğum Krup Oldu! Türkischer Elternratgeber Krupp. Doktorunuzla birlikte çocuğunuza nasıl yardımcı olabilirsiniz.

Çocuğum Krup Oldu! Türkischer Elternratgeber Krupp. Doktorunuzla birlikte çocuğunuza nasıl yardımcı olabilirsiniz. Türkischer Elternratgeber Krupp Çocuğum Krup Oldu! Doktorunuzla birlikte çocuğunuza nasıl yardımcı olabilirsiniz. Anne babalar için yararlı ipuçları: Bir krupnöbetinde ne yapmalı? Krupa karşı hangi ilaçlar

Detaylı

HAF F T CAR ARAÇ LAST KLER ÜRÜN KATALO U

HAF F T CAR ARAÇ LAST KLER ÜRÜN KATALO U KONTROLSÜZ GÜÇ, GÜÇ DE LD R www.pirelli.com.tr HAF F T CAR ARAÇ LAST KLER ÜRÜN KATALO U 2008 Hafif ticari araç geliflimi Hafif ticari araç kategorisi çok genifl yelpazedeki araçlar kapsamaktad r: Ticari

Detaylı

TEŞVİK SİSTEMİNDE TARIM YATIRIMLARI VE KONYA

TEŞVİK SİSTEMİNDE TARIM YATIRIMLARI VE KONYA TEŞVİK SİSTEMİNDE TARIM YATIRIMLARI VE KONYA 2009/15199 sayılı Yatırımlarda Devlet Yardımları Hakkında Karar 16/07/2009 tarih ve 27290 sayılı Resmi Gazete de yayımlanarak yürürlüğe girmiştir. Bu Karar

Detaylı

Kendimiz Yapal m. Yavuz Erol* 16 Sütunlu Kayan Yaz

Kendimiz Yapal m. Yavuz Erol* 16 Sütunlu Kayan Yaz Kendimiz Yapal m Yavuz Erol* 16 Sütunlu Kayan Yaz Bu yaz da 8 sat r, 16 sütundan oluflan LED li kayan yaz projesi anlat l yor. Projenin en önemli özelli i gerek donan m gerekse yaz l m olarak basit olmas.

Detaylı

AFRİKA HASTALIĞI -SIĞIRLARIN NODÜLER EKZANTEMİ -LUMPY SKIN DISEASE (LSD)

AFRİKA HASTALIĞI -SIĞIRLARIN NODÜLER EKZANTEMİ -LUMPY SKIN DISEASE (LSD) AFRİKA HASTALIĞI -SIĞIRLARIN NODÜLER EKZANTEMİ -LUMPY SKIN DISEASE (LSD) 1 GÜNDEM Tanım Epidemiyoloji (Hastalığın Yayılımı) Mücadele Soru-Cevap 2 Afrika Hastalığı Nedir? Sivrisinek, kene ve sokucu sineklerle

Detaylı

NIR Analizleri için Hayvansal Yem ve G da Numunelerinin Haz rlanmas

NIR Analizleri için Hayvansal Yem ve G da Numunelerinin Haz rlanmas NIR Analizleri için Hayvansal Yem ve G da Numunelerinin Haz rlanmas Çiftlik hayvanlar yeti tiricili inde yem kalitesinin belirleyici etkisi vard r. Ancak, yüksek kaliteli yem besicilik maliyetlerini önemli

Detaylı

Karadeniz Teknik Üniversitesi Orman Fakültesi. Orman Endüstri Mühendisliği Bölümü PROJE HAZIRLAMA ESASLARI

Karadeniz Teknik Üniversitesi Orman Fakültesi. Orman Endüstri Mühendisliği Bölümü PROJE HAZIRLAMA ESASLARI Karadeniz Teknik Üniversitesi Orman Fakültesi Orman Endüstri Mühendisliği Bölümü PROJE HAZIRLAMA ESASLARI Yrd.Doç.Dr. Kemal ÜÇÜNCÜ Orman Endüstri Makinaları ve İşletme Anabilim Dalı 1. Proje Konusunun

Detaylı

1.6.1. Performans Yönetimi Hakkında Ulusal Mevzuatın Avrupa Standartlarıyla Uyumlaştırılmasına Yönelik Tavsiyeler

1.6.1. Performans Yönetimi Hakkında Ulusal Mevzuatın Avrupa Standartlarıyla Uyumlaştırılmasına Yönelik Tavsiyeler 1.6.1. Performans Yönetimi Hakkında Ulusal Mevzuatın Avrupa Standartlarıyla Uyumlaştırılmasına Yönelik Tavsiyeler 5. Sonuçlar ve reform teklifleri 5.1 (Kamu Mali yönetimi ve Kontrol Kanunu) 5.1.1 Performans

Detaylı