Kapasite Belirleme Yöntemleri

Benzer belgeler
Endüstri Mühendisliğine Giriş

STRATEJİK YÖNETİM UYGULAMA MODELİ

MADEN İŞLETME EKONOMİSİ MADEN İŞLETME EKONOMİSİ

2018/1. Dönem Deneme Sınavı.

ÇALIŞMA SORULARI TOPLAM TALEP I: MAL-HİZMET (IS) VE PARA (LM) PİYASALARI

Yasin ÇOBAN İŞLETME İKTİSADI

Önemli Not unuz varsa, buraya yazınız. Versiyon: [Gün Ay Yıl] [İletişim Bilgileri]

İçindekiler kısa tablosu

Rekabetçi Üretim Yönetimi

meydana gelen değişmedir. d. Ek bir işçi çalıştırıldığında sabit maliyetlerde e. Üretim ek bir birim arttığında toplam

Sürdürülebilir büyüme için inovasyon ve risk yönetimi

3 KESİKLİ RASSAL DEĞİŞKENLER VE OLASILIK DAĞILIMLARI

SORU SETİ 10 MALİYET TEORİSİ - UZUN DÖNEM MALİYETLER VE TAM REKABET PİYASASINDA ÇIKTI KARARLARI - TEKEL

Hastane Yönetimi-Ders 10 Hastane ve Sağlık Kurumlarında Lojistik ve Depo-Stok Yönetimi. Öğr. Gör. Hüseyin ARI

Makro İktisat II Örnek Sorular. 1. Tüketim fonksiyonu ise otonom vergi çarpanı nedir? (718 78) 2. GSYİH=120

Selçuk Üniversitesi İnşaat Mühendisliği Bölümü

PAZARLAMA FİNANS KURUMSAL YÖNETİM

Gazi Üniversitesi, Kimya Mühendisliği Bölümü KM 378 Mühendislik Ekonomisi

İÇİNDEKİLER. ÖNSÖZ... vii BÖLÜM I TURİZM İŞLETMELERİNDE MALİYET KONTROLÜ: TEMEL KAVRAMLAR GİRİŞ... 22

Talep ve arz kavramları ve bu kavramları etkileyen öğeler spor endüstrisine konu olan bir mal ya da hizmetin üretilmesi ve tüketilmesi açısından

Bursa Yenileşim Ödülü Başvuru Raporu

Veriye Dayalı Karar Verme (Bölüm 2) Can Akkan

GİRİŞİMCİLİKTE FİNANSMAN (Bütçe - Anapara - Kredi) FINANCING IN ENTREPRENEURSHIP (Budget - Capital - Credit)

Yönetim Bilgi Sistemleri. Maliye Bakanlığı Strateji Geliştirme Başkanlığı Yönetim Bilgi Sistemleri Dairesi

A ALAN BİLGİSİ TESTİ İŞLETME VE MUHASEBE

2. REGRESYON ANALİZİNİN TEMEL KAVRAMLARI Tanım

2.BÖLÜM ÇOKTAN SEÇMELİ

ENM 525 İleri Üretim Planlama ve Kontrolü PAÜ Fen Bilimleri Enstitüsü Endüstri Mühendisliği Ana Bilim Dalı

İşletmelerin Özel Hedefleri Müşteri/Çalışan memnuniyeti - eğitimi ve kariyer gelişimi

İÇİNDEKİLER. BÖLÜM 1 Değişkenler ve Grafikler 1. BÖLÜM 2 Frekans Dağılımları 37

Ekonomide Uzun Dönem. Bilgin Bari İktisat Politikası 1

MİLLİ GELİRİ BELİRLEYEN FAKTÖRLER: TÜKETİM, TASARRUF VE YATIRIM FONKSİYONLARI

Rekabet Avantajının Kaynağı: Satış

WEIBULL DAĞILIMI WEIBULL DAĞILIMI ANADOLU ÜNİVERSİTESİ

ARA DÖNEM FAALIYET RAPORLARI BEKLENTİLER VE SORUNLAR. Uğur Saçmacıoğlu SPK Uzmanı -

Ücret Sistemleri. Performansa Dayalı Ücret Sistemleri

Mikro Final. ĐKTĐSAT BÖLÜMÜ MĐKROĐKTĐSAT 1 FĐNAL-SINAVI SORULARI Saat: 10:45

İşlevsel veya Bölümsel Stratejiler. İş Yönetim Stratejileri : İşlevsel Stratejiler. Pazarlama: İşlevsel/Bölümsel Stratejiler

MATEMATİK-II dersi. Bankacılık ve Finans, İşletme, Uluslararası Ticaret. Bölümleri için FİNAL Çalışma Soruları

Tedarik Zinciri Yönetimi

ÇALIŞMA SORULARI. S a y f a 1 / 6

MATEMATiKSEL iktisat

İÇİNDEKİLER BİRİNCİ BÖLÜM GENEL OLARAK YATIRIM VE YATIRIM PROJELERİ

Doğal Gaz Dağıtım Sektöründe Kurumsal Risk Yönetimi. Mehmet Akif DEMİRTAŞ Stratejik Planlama ve Yönetim Sistemleri Müdürü İGDAŞ

1.58 arasındaki her bir değeri alabileceği için sürekli bir

SORU SETİ 7 IS-LM MODELİ

SIMÜLASYON DERS SORUMLUSU: DOÇ. DR. SAADETTIN ERHAN KESEN. Ders No:5 Rassal Değişken Üretimi

PINAR ENTEGRE ET VE UN SAN. A.Ş Y Finansal Sunumu

1 TEMEL İKTİSADİ KAVRAMLAR

Ders içeriği (7. Hafta)

Bölüm 10. İşlevsel Stratejiler (Fonksiyonel/Bölümsel Stratejiler) İşlevsel veya Bölümsel Stratejiler. İşlevsel Stratejiler KURUMSAL STRATEJİLER

STRATEJİ FORMÜLASYONU

KAPASİTE PLANLAMASI ve ÖLÇME KRİTERLERİ

İŞLETMENİN GELİR- GİDER VE KÂR HEDEFLERİ

2. HAFTA DERS NOTLARI İKTİSADİ MATEMATİK MİKRO EKONOMİK YAKLAŞIM. Yazan SAYIN SAN

MÜHENDİSLİK EKONOMİSİ 1. HAFTA DERS NOTLARI

İÇİNDEKİLER BİRİNCİ BÖLÜM GİDER MÜHENDİSLİĞİ VE DEĞER MÜHENDİSLİĞİ

DSK nın Ortaya Çıkışı ve Gelişimi

Prof. Dr. Güven SAYILGAN Ankara Üniversitesi Siyasal Bilgiler Fakültesi İşletme Bölümü Muhasebe-Finansman Anabilim Dalı Öğretim Üyesi

1. KEYNESÇİ PARA TALEBİ TEORİSİ

3SİSTEMLERİN YÖNETİMİ (1-14)

1 ÜRETİM VE ÜRETİM YÖNETİMİ

Para Yönetimi ve Paranın Zaman Değeri

IE 303T Sistem Benzetimi DERS 4 : O L A S I L I K T E K R A R

2016 YILI I.DÖNEM AKTÜERLİK SINAVLARI EKONOMİ

BAŞABAŞ NOKTASI ANALİZİ

KONU 3: DOĞRUSAL PROGRAMLAMA PROBLEMLERİ İLE İLGİLİ ÖRNEKLER

YATIRIMCI SUNUMU 02 MAYIS 2017

İNSAN KAYNAKLARI YÖNETİMİNE GİRİŞ VE İK PLANLAMASI ERKUT HIZ PROVUS BİLİŞİM

Sistem Analizi ve Tasarımı

HALKA ARZ FĠYAT TESPĠT RAPORUNA ĠLĠġKĠN DEĞERLENDĠRME RAPORU

1.2. İLERİ GÖRÜŞ, GÖREV VE AMAÇLAR ÖĞRENME VE DENEYİM EĞRİLERİ

FİNANS FONKSİYONU VE FİNANSAL YÖNETİM

Chapter 4 Spesifik faktörler ve Gelir Dağılımı

YATIRIM. Ders 19: Menkul Kıymet Analizi. Bahar 2003

Ders içeriği (9. Hafta)

KOÇTAŞ YAPI MARKETLERİ TİC. A. Ş. 31 ARALIK 2014 TARİHİ İTİBARİYLE HAZIRLANAN FİNANSAL TABLOLAR

ÜNİTE 4: FAİZ ORANLARININ YAPISI

İÇİNDEKİLER. ÖNSÖZ... iii GİRİŞ... 1 BİRİNCİ BÖLÜM YİYECEK İÇECEK İŞLETMELERİNDE GELİR YÖNETİMİ

rasgele değişkeninin olasılık yoğunluk fonksiyonu,

Sürelerine Göre Tahmin Tipleri

Ödev TeslimTarihi 12.Ocak 2010 KAR PLANLAMASI

Tedarik Zinciri Yönetimi

Alternatif Karşılaştırma Metotları

HAFTA 4. P: Bugünkü Değer (Present Value), herhangi bir meblağın belirli bir faiz oranı ile bugüne indirgenmiş değeridir.

Üretim/İşlemler Yönetimi 3. Yrd. Doç. Dr. Mert TOPOYAN

Bir Normal Dağılım Ortalaması İçin Testler

SORU SETİ 11 MİKTAR TEORİSİ TOPLAM ARZ VE TALEP ENFLASYON KLASİK VE KEYNEZYEN YAKLAŞIMLAR PARA

PINAR SU SANAYİ VE TİCARET A.Ş.

KOÇTAŞ YAPI MARKETLERİ TİC. A. Ş. 31 ARALIK 2013 TARİHİ İTİBARİYLE HAZIRLANAN FİNANSAL TABLOLAR

Optimizasyon İçin Kök(Generic) Model (Doğrusal-Olmayan Programlama Modeli)

PINAR ENTEGRE ET VE UN SAN. A.Ş Yılı 3. Çeyrek Sunumu

Zaman Serileri. IENG 481 Tahmin Yöntemleri Dr. Hacer Güner Gören

FİNANSAL YÖNETİM. Finansal Planlama Nedir?

Mikroiktisat Final Sorularý

Sunu planı. Sunu Planı. Slayt No 3-6 Tekstil ve Hazır Giyim Sektörlerinin Brüt Katma Değeri. 7-8 Sektörlerin Büyüme Eğilimleri

Temel Finans Matematiği Örnek Soru Çözümleri Sayfa. 1 Eylül 2009

Transkript:

Kapasite Belirleme Yöntemleri

Kapasite kararlarında karar ağaçlarının kullanımı Belirsiz talep için başarılı kapasite planlama kararları vermek için kullanılan bir teknik karar teorisidir ve karar ağaçlarının kullanımı bu kapsamda değerlendirilir. Karar ağaçları incelenecek bir karar olayının olabilecek çeşitli durumlarının ve alternatiflerinin belirlenmesine ihtiyaç duyar. Kapasite planlama durumunda dikkate alınacak şey genellikle gelecek talep veya pazarın yapısıdır. Bu olaya ilişkin olarak olabilecek çeşitli durumlara olasılık değerleri atayarak alternatiflerin beklenen değerini enbüyükleyen kararlar alabiliriz.

Başa baş Analizi Süreç& ekipman alternatiflerini değerlendirme tekniğidir BBN analizi beklenen satış hacimleri için en düşük maliyetli sürecin belirlenmesinde süreç seçimi için kullanılabilir BBN değerlendirmeleriyle ihtiyaç duyulan ekipmana ilişkin kararlar alınabilir Amaç: Toplam maliyetin toplam gelire eşit olduğu noktayı ($ veya birim) bulmaktır

Başa baş Analizi Varsayımlar Gelir & maliyetler hacimle doğrusal ilişkilidir Ancak sabit ve değişken maliyetler doğrusal olmayabilir. Sabit maliyetler daha fazla sermaye, ekipman, depo alanı kullanılırsa değişir.işgücü maliyetleri, fazla mesai veya marjinal daha becerikli işçiler kullanıldığında değişken maliyetler değişir. Diğer taraftan gelir fonksiyonu miktar indirimi gibi faktörlerle değişir Tüm bilgiler kesin olarak bilinir Sabit, değişken maliyetler, satış fiyatı Paranın zaman değeri yoktur

Başa baş Analizi Sabit maliyetler: hiçbir birim üretilmezse bile maliyetler devam eder:vergiler, borç, yapsat ödemeleri Değişken maliyetler: maliyetler üretilen birim sayısı ile değişir : işgücü, malzemeler, kullanım oranları Satış fiyatı ve değişken maliyet arasındaki fark katkıyı verir. Sadece toplam katkı toplam sabit maliyeti aştığında kazanç ortaya çıkar

Parasal olarak maliyetler (Bin) Başabaş Grafiği Başabaş noktası Toplam maliyet = Toplam gelir Toplam gelir çizgisi Değişken maliyet Kar Toplam maliyet çizgisi Kayıp Sabit maliyet Hacim (birim/dönem)

Çok seçenekli diyagram Süreç A: düşük hacim, yüksek çeşitlilik Süreç B: Tekrarlı Süreç C: Yüksek hacim, düşük çeşitlilik Sabit maliyet - Süreç C Sabit maliyet - Süreç B Sabit maliyet Süreç A Süreç A Süreç B Süreç C En düşük maliyet süreci

Başabaş Analizi ile bulunan yanlış sürecin maliyeti $ Sabit maliyet Değişken maliyet Düşük hacim, yüksek Çeşitli süreç $ Sabit maliyet Tekrarlı süreç Değişken maliyet Düşük hacim Yüksek çeşit için toplam maliyet Tekrarlı süreç için toplam maliyet B1 B3 B2 $ Değişken maliyet Sabit maliyet Yüksek hacim, düşük Çeşitli süreç Yüksek hacim, düşük Çeşitli süreç için toplam maliyet A B Hacim

Strateji süren yatırım Koordineli stratejik bir planın bir parçası olarak yatırımların seçimi Rekabet avantajı sağlamak için yatırımların seçimi Ürün hayat çevrimlerinin göz önüne alınması Çeşitli işletme faktörlerinin finansal geri dönüş analizine dahil edilmesi Birçok gelir projeksiyonlarının ışığı altında yatırımların test edilmesi

Süreç seçim kararları Potansiyel yatırımların stratejik özellikleri göz önüne alındıktan sonra geleneksel yatırım analizi uygun olur Yöneticiler süreç alternatifleri kadar farklı finansal seçenekler arasından seçim yapmak zorundadır. Başlangıçta alternatif sayısı çok geniş olabilir. Maliyet, hacim, insan kaynakları kısıtları, teknoloji, kalite ve güvenilirlikten oluşan altı ana faktörün analizi ile alternatif sayısı bir kaça iner. Analiz ile her alternatifin net bugünkü değeri kadar nakit akışları,değişken maliyetler, sermaye yatırımını göstermelidir.

Net Bugünkü Değerin Kapasite Kararlarına Uygulanması Aynı bugünkü değere sahip yatırımlar önemli derecede farklı proje ömrüne ve farklı amortisman değerine sahip olabilirler Aynı net bugünkü değerlere sahip yatırımlar farklı nakit akışına sahip olabilirler Gelecekteki faiz oranlarını bildiğimiz farz edilir Her zaman ödemelerin dönemin sonunda yapılacağı farz edilir

ÖĞRENME Öğrenme: tekrardan dolayı davranıştaki sürekli nispi değişim Öğrenme tipleri Kişisel Organizasyonel Öğrenme eğrisi etkisinde sonuçlar İlk kez 1936 da uçak endüstrisinde gözlenmiştir

Öğrenme eğrisi etkisi Her ilave bir birim üretmek için ihtiyaç duyulan zaman Kümülatif üretim artarken ihtiyaç duyulan zamandaki düşüş oranı Zamandaki düşüş üstel bir eğri takip eder öğrenme veya gelişme eğrisi olarak tanımlanır

Öğrenme Eğrisi Grafiği Her birim saat, T N 120 100 80 60 40 20 0 T N = (100)(N log.90/log2 ) 0 100 200 300 400 Birikimli birimler, N

Öğrenme Eğrisi Etkileri Örnekleri Model T Ford Üretim Uçak montajı Ekipman bakımı GE de Çelik Üretimi Fiyat Parametereler Örnek Gelişme Birikimli Her birimin işçi saatmaliyeti ortalama zaman bir parça grubunu Yerleştirmek için üretilen herbirimin işçi saatmaliyeti Üretilen Birimler Üretilen Birimler Yenilenme sayısı üretilen birimler Eğim % 86 1910-1926 80 1925-1957 76 Around 1957 Zaman ekseni 79 1920-1955 Baskı devre kartları Hesap makinesi Disk memory drives Her birimin Ortalama fiyatı Ortalama Fabrika satış fiyatı Her bit için Ortalama fiyat üretilen birimler üretilen birimler bits sayısı 72 1964-1972 74 1975-1978 76 1975-1978

Öğrenme Eğrilerini Etkileyen Faktörler Malzeme İşçilerin becerileri İş yöntemleri Ürün Tasarımı Öğrenme Eğrisi Araçlar Sürekli iyileştirme Yöntemleri Süreç Tasarımı

Öğrenme Eğrileri ürün ve Endüstriyle değişir Uçak montajı (1925-57): 80% Hesap makinesi (1975-78): 74% 1995 Corel Corp. Kalp Nakli (1985-88): 79% 1995 Corel Corp.

Öğrenme Eğrisi Uygulamaları İçsel İşçi standartlarını belirlemek İşçi maliyetlerini ve bütçeyi kurmak Çizelgeleme Dışsal Satın alma Yan sanayi kullanımında Stratejik Hacim-maliyet değişimlerini belirlemek Şirket ve endüstri performansının değerlendirilmesi

Öğrenme Eğrilerinin Kritiği Güçlü teorik doğrulama eksikliği Birbirine karışmış değişkenler Öğrenme etkileri Ekonomik ölçek Teknolojik gelişmeler Karlılığa değil maliyete odaklanma 1984-1994 T/Maker Co.

Öğrenme Eğrilerinin geliştirilmesi Aritmetik Yaklaşım T 2N = L * T N: ilişkisini kullanır L=öğrenme eğrisi oranı Sadece değerler iki misline çıktığında kullanılır Logaritmik analiz T N = T 1 N log L / log 2 : ilişkisini kullanır N = istenile birim; T 1 = ilk birimin zamanı Herhangi N için zaman hesaplanabilir Öğrenme eğrisi katsayılar yaklaşımı T N = T 1 C (Tablo dan): ilişkisini kullanır

Öğrenme Eğrisi Katsayılar Tablosu Birim 80% 85% (N) Birim Zaman Toplam Zaman Birim Zaman Toplam Zaman 1 1.000 1.000 1.000 1.000 2.800 1.800.850 1.850 3.702 2.502.773 2.623 4.640 3.142.723 3.345 : : : : : :

Öğrenme Eğrileri Örnek 1 Viking Gemileri için siz bir planlayıcısınız. İlk gemiyi yapmak 125,000 işçi saat alır. 2 & 3 gemileri 85% öğrenme faktörüyle üretilir. Öğrenme aynı şekilde olursa 4. birimin üretimi ne kadar süre alır. 1995 Corel Corp.

Aritmetik Yaklaşım Formül: T 2N = L * T N 1 birim: T 1 = 125,000 saat. 2 birim: T 2 = L * T 1 =.85 * 125,000 = 106,250 saat. 4 birim: T 4 = L * T 2 =.85 * 106,250 = 90,312 saat.

Logaritmik Yaklaşım Formul: T N = T 1 (N log L / log 2 ) N = İstenilen birim T 1 = Birinci birimin zamanı L = Öğrenme oranı T 1 = 125,000 saat. 4. birim: T 4 = T 1 (N log L / log 2 ) = 125,000 (4 log.85 / log 2 ) = 90,312 saat.

Katsayılar Yaklaşımı Formül: T N = T 1 C N = İstenilen birim T 1 = Birinci birimin zamanı C = Tablodan öğrenme eğrisi katsayısı T 1 = 125,000 saat.; C =.723 Table E3 4 th birim: T 4 = T 1 C = 125,000 * (.723) = 90,375 saat. (yuvarlatılmış C)

Öğrenme Eğrileri ve Strateji Birim saatler 120 100 80 60 40 20 0 Düşük fiyat için, yüksek hacim stratejisi, bir şirket karlılık marjını sürdürmek için daha düşük birim saat maliyetleri için (i.e., daha keskin eğri). 0 100 200 300 400 Birikimli birimler

Öğrenme eğrilerinin Stratejik uygulamaları Operasyon yöneticileri Öğrenme eğrileri yardımı ile ürün için işgücü saat ihtiyaçlarını tahmin edebilir. Satın alma bölümü tedarik maliyetlerini fiyat soruşturması ile belirleyebilir. Öğrenme eğrilerinin bir diğer uygulanma sahası stratejik planlamadır.

Öğrenme eğrilerinin Stratejik uygulamaları Takip eden şekilde şirket maliyeti ve endüstri fiyatı etiketlenmiştir. Şekilde hem dikey eksen hem de yatay eksen log ölçeğinde gösterilmiştir. Bu log-log grafiği olarak bilinir. Değişim oranı sabit olduğunda log-log grafiği doğru bir hattı verir. Eğer organizasyonun maliyet hattı şekilde görülen şirket maliyet hattı olursa ve eğer endüstri fiyatı da kesikli hat olursa şirketin fiyatı a ve b noktaları altında olmalı yoksa c noktasında kayıp ortaya çıkar Daha düşük maliyetler otomatik gerçekleşmez. Firmanın stratejisi endüstri ortalamasından daha dik bir eğri olmalıdır

Öğrenme eğrilerinin Stratejik uygulamaları Endüstrinin daha dik öğrenme eğrisini sağlayabilmesi için bir şirket; Agresif fiyat politikasını izlemeli Sürekli maliyet indirgemesi ve verimlilik iyileşmesine odaklanmalı Deneyim paylaşımını sağlamak Talebin önünde kapasite büyümesini sürdürmeli

Figure E2

Öğrenme eğrilerinin sınırlamaları Öğrenme eğrileri şirketten şirkete, endüstriden endüstriye farklıdır. Her organizasyonun başka birisinin uyguladığı öğrenme eğrisi kullanmaktan ziyade kendisi tahminlerini geliştirmelidir. Öğrenme eğrileri erken tamamlanan birimlerin zamanına bağlı olarak tayin edildiği için bu zamanlar doğru ve kesin olmalıdır.yeni bir bilgi mevcut olduğunda yeniden değerlendirme uygundur. Personel, tasarım, veya yöntemde herhangi bir değişiklik olduğunda öğrenme eğrisinin değişeceğini beklemek gerekir. Çalışanlar ve süreç gelişebilirken, aynı öğrenme eğrilerini indirek işgücü ve malzemeye her zaman uygulanmaz Kaynak mevcudiyeti, ve süreç deki değişimler kadar işyeri kültürü de öğrenme eğrisini değiştirebilir.örneğin proje sona yaklaşırken işçi ilgisi ve çabası düşebilir ve azalan ilerleme eğriyi geriletir.