TEMİZLİK KAĞIDI SEKTÖR RAPORU

TEMİZLİK KAĞIDI SEKTÖR RAPORU ORTA ANADOLU İHRACATÇI BİRLİKLERİ GENEL SEKRETERLİĞİ TEMİZLİK KAĞIDI SEKTÖR RAPORU / 2014 1

ORTA ANADOLU İHRACATÇI BİRLİKLERİ GENEL SEKRETERLİĞİ TEMİZLİK KAĞIDI SEKTÖR RAPORU / 2014 2

İÇİNDEKİLER I- TEMİZLİK KAĞIDI SEKTÖRÜNÜN SINIFLANDIRMASI 06 II- TEMİZLİK KAĞIDI ÜRETİM YÖNTEMİ 09 III- TEMİZLİK KAĞIDI STANDARTLARI 10 IV- DÜNYADA TEMİZLİK KAĞIDI SEKTÖRÜ IV.I- Dünya Temizlik Kağıdı İhracatı IV.II- Dünya Temizlik Kağıdı İthalatı 21 25 28 V- TÜRKİYE DE TEMİZLİK KAĞIDI SEKTÖRÜ V.I- Türkiye de Temizlik Kağıdı Üretim, Tüketim ve Dağıtımı V.II- Türkiye nin Temizlik Kağıdı İhracatı V.III- Türkiye de Temizlik Kağıdı İthalatı 30 30 33 34 VI- TEMİZLİK KAĞIDI SEKTÖRÜNÜN SWOT ANALİZİ 36 VII- TEMİZLİK KAĞIDI SEKTÖRÜNÜN SORUNLARI 37 VIII- SONUÇ 38 ORTA ANADOLU İHRACATÇI BİRLİKLERİ GENEL SEKRETERLİĞİ TEMİZLİK KAĞIDI SEKTÖR RAPORU / 2014 3

GİRİŞ Temizlik kağıdı düşük gramajlı (14-40 gr/m²) krepli kağıtlara verilen genel bir tanımdır. Temizlik kağıdını oluşturan başlıca ürün grupları; Tuvalet kağıdı, Kağıt havlu, Peçete, Mendil, Kutu mendil olarak ifade edilebilir. 4

Yani tüm temizlik kağıtlarının ana bileşeni tissue dir. Bu kelime gramajı düşük, kuru krepleme ile yapılan (bazen yaş krepli ya da krepsiz) tuvalet kağıdı, kağıt havlu, mendil, peçete gibi kağıt çeşitlerini ifade eder. Düşük gramajından dolayı temizlik kağıtları birkaç tabakadan üretilir. Son yıllarda kağıt üretim teknolojisinde yaşanan yeni teknolojik gelişmeler, bu ürün gruplarına ıslak mendil ve ıslak tuvalet kağıdı gibi yeni çeşitlerin eklenmesine neden olmuştur. Islak mendiller; bebek temizleme mendilleri ile el, yüz ve makyaj temizliğinde kullanılan cep tipi paket ıslak mendil olmak üzere iki grupta ele alınmaktadır. ORTA ANADOLU İHRACATÇI BİRLİKLERİ GENEL SEKRETERLİĞİ TEMİZLİK KAĞIDI SEKTÖR RAPORU / 2014 5

I. Temizlik kağıdı sektörüne giren ürünlerin adı ve G.T.İ.P. numaraları GTİP NO ÜRÜN TANIMI Tuvalet ve yüz temizliği için ince kağıt, havlu veya kağıt peçete ve ev işlerinde veya sağlık amaçlarıyla 4803.00 kullanılan benzeri kağıtlar, selüloz vatka ve selüloz elyaf tabakaları ( krepe edilmiş, kıvrımlı, kabartılmış, perfore edilmiş, yüzeyleri boyanmış, yüzleri dekore edilmiş veya basılmış olsun olmasın) (rulo veya tabaka halinde): 4803.00.10.00.00 Selüloz vatka Krepe edilmiş kağıtlar ve selüloz elyaf tabakaları: 4803.00.31.00.00 Her bir katının m2. ağırlığı 25 gr. veya daha az olanlar 4803.00.39.00.00 Her bir katının m2. ağırlığı 25 gr dan fazla olanlar 4803.00.90.00.00 Diğerleri Tuvalet kağıtları ve ev işlerinde veya sağlık amacıyla kullanılan türden benzeri kağıt, selüloz vatka veya selüloz liflerden tabakalar (genişliği 36 cm.yi geçmeyen rulolar halinde veya ölçüsüne göre kesilmiş); 48.18 kağıt hamurundan, kağıttan, selüloz vatkadan veya selüloz lif tabakalardan kağıt mendiller, kurutma kağıtları, havlular, masa örtüleri, sofra peçeteleri, bebek bezleri, tamponlar, yatak çarşafları ve benzeri ev eşyası, hijyenik ve hastane eşyası, giyim eşyası ve aksesuarı: 4818.10 Tuvalet Kağıtları Bir katının m2. ağırlığı 25 gr. veya daha az olanlar: 4818.10.10.10.00 Kraft kağıdından 4818.10.10.90.00 Diğerleri Bir katının m2. ağırlığı 25 gr. dan fazla olanlar: 4818.10.90.10.00 Kraft kağıdından 4818.10.90.90.00 Diğerleri 4818.20 Mendiller, kurulama veya yüz silme kağıt ve havluları 4818.20.10.00.00 Mendiller, kurulama veya yüz silme kağıtları EI havluları: 4818.20.91.00.00 Rulo halinde olanlar 4818.20.99.00.00 Diğerleri 4818.30.00.00.00 Masa örtüleri ve sofra peçeteleri Hijyenik havlular ve tamponlar, bebek bezleri ve benzeri hijyenik eşya: Hijyenik havlu, tampon ve benzeri eşya: 4818.40.11.00.00 Hijyenik havlular 4818.40.13.00.00 Tamponlar 4818.40.19.00.00 Diğerleri 6

Bebek bezleri ve benzeri hijyenik eşya: Bebek bezleri: 4818.40.91.00.11 Perakende satılacak hale getirilmemiş 4818.40.91.00.19 Diğerleri 4818.40.99.00.00 Diğerleri (örneğin, inkontinans bakım ürünleri) 4818.50.00.00.00 Giyim eşyası ve aksesuarı 4818.90 Diğerleri 4818.40.99.00.00 Tıbbi, cerrahi veya hijyenik amaçlarla kullanılmaya mahsus eşya (perakende satılacak hale getirilmemiş) Diğerleri Rulo veya tabakalar halinde diğer kağıt ve kartonlar 4818.90.90.11.00 Kağıtlar 4818.90.90.12.00 Kartonlar 4818.90.90.90.00 Diğerleri 9619.00 Hijyenik havlular ve tamponlar, bebek bezleri ve benzeri hijyenik eşya (hangi maddeden olursa olsun): Kağıt hamurundan, kağıttan, selüloz vatka veya selüloz liflerden olanlar: Hijyenik havlular, tamponlar ve benzeri eşya: 9619.00.11.00.00 Hijyenik havlular 9619.00.13.00.00 Tamponlar 9619.00.19.00.00 Diğerleri Bebek bezleri ve benzeri hijyenik eşya: Bebek bezleri: 9619.00.21.00.11 Perakende satılacak hale getirilmemiş 9619.00.21.00.19 Diğerleri 9619.00.29.00.00 Diğerleri (örneğin inkontinans bakım ürünleri) Dokumaya elverişli maddelerden yapılmış vatkadan olanlar: 9619.00.71.10.00 Kağıt hamurundan, kağıttan, selüloz vatka veya selüloz liflerden olan hijyenik havlular 9619.00.75.10.00 Kağıt hamurundan, kağıttan, selüloz vatka veya selüloz liflerden olan tamponlar 9619.00.79.10.00 Kağıt hamurundan, kağıttan, selüloz vatka veya selüloz liflerden olanlar 9619.00.81.10.00 Kağıt hamurundan, kağıttan, selüloz vatka veya selüloz liflerden olan bebek bezleri 9619.00.89.10.00 Kağıt hamurundan, kağıttan, selüloz vatka veya selüloz liflerden olan diğer bakım ürünleri ORTA ANADOLU İHRACATÇI BİRLİKLERİ GENEL SEKRETERLİĞİ TEMİZLİK KAĞIDI SEKTÖR RAPORU / 2014 7

8

II- TEMİZLİK KAĞIDI ÜRETİM YÖNETİMİ Temizlik kağıdı üretiminde hammadde olarak %100 kimyasal beyazlatılmış selüloz kullanılabildiği gibi; atık kağıtlar da mürekkebi giderilmek suretiyle (DIP) kullanılabilir. Ayrıca, matbaa atığı kenar kırpıntılar da selüloz ile karıştırılmak suretiyle kullanılabilir. Bu hammaddeler tek başına ya da karışım olarak hidropulper de su ile açılarak hamur haline getirilir. Yapılacak kağıt cinsine göre (mendil, yüz temizlik kağıdı, tuvalet kağıdı, havlu, peçete gibi) istenilen derecede öğütülerek harman yapılır. Temizleme ve eleme kademelerinden geçirilerek kağıt makinesine gönderilir. Kağıt makinesi, elek, pres ve kurutma kısımlarından oluşur. Elek ve pres kısımları değişik konstrüksüyon ve tiplerde olabilir. Kurutma kısmı yankee silindiri ve hood dan oluşur. Yankee silindiri içten verilen basınçlı buhar ile ısıtılır. Kağıt silindir üzerine yapışarak hareket ederken içten verilen buharla ısınır, dıştan sıcak hava verilir ve kağıttan çıkan su haharı emilerek dışarı atılır. Silindir yüzeyine yapışık kağıt yüzeyden bir raspa ile kazınarak ayrılır. Bu esnada kağıt kreplenmiş de olur. Silindirden ayrılan kağıt ürün sarıcıya sarılır. Silindir hızı ile ürün sarıcı hızı arasında istenilen krep oranına göre hız farkı yaratılır. Örneğin; %20 krepli 17 gr/ m² tuvalet kağıdı üretimi yapılacak ve makine hızı 1.300 m/dk ise; ürün sarıcı hızı 1.300x0,80=1.040 m/dk ya ayarlanmalıdır. Bu şekilde ürün sarıcıya sarılan kağıt %20 krepli olacaktır. Ürün sarıcıdan sonra kağıt bobin makinesinde istenilen kat sayısı ve bobin ebatlarına uygun şekilde kesilir ve sarılır. Bu bobinler konverting makinelerinde istenilen nihai ürüne dönüştürülür, ambalajlanır ve tüketici hizmetine sunulur. Temizlik kağıdı üretim makinesi, kağıdın üretiminde önemli rol oynamaktadır. Elek eni 3 m ve daha düşük makineler Batı Avrupa, Asya ve Latin Amerika da bulunmaktadır. Kuzey Amerika daki makinelerin çoğu ile Avrupa daki en son makinelerin enleri 3-5,90 m arasındadır. Türkiye deki temizlik kağıdı makineleri ise 2,45-5,90 m arasında elek enine sahiptir. ORTA ANADOLU İHRACATÇI BİRLİKLERİ GENEL SEKRETERLİĞİ TEMİZLİK KAĞIDI SEKTÖR RAPORU / 2014 9

III- TEMİZLİK KAĞIDI STANDARTLARI Genel olarak kağıt-karton sektöründe uygulanan test metotları şu anda TAPPI (Technical Association of Pulp and Paper) standart metotlardır. Şüphesiz TAPPI haricinde SCAN, DIN ve ISO gibi dünyaca bilinen ve kullanılan standartlar mevcuttur. Türkiye nin dışarıya daha açık bir ekonomi politikası izlemeye başlamasıyla kalite ön plana çıkmış ve önemini göstermiştir. Dolayısıyla, kaliteyi ilgilendiren her türlü test metodu, ölçüm sistemi ve analiz yöntemleri gibi unsurlar gelişmiş ülke teknolojileri ile aynı olmak durumundadır. Sektör için kullanılan test metotlarının zamana uyarlanması çalışmaları sürekli devam etmektedir. Türkiye de temizlik kağıdında kullanılan standartlar şu şekilde sıralanabilir; 10

TS 11668-Kağıt Havlular: Bu standard krepli kağıttan yapılmış havluları kapsar. Diğer amaçlar için kullanılan temizlik kağıtları ile örülerek veya dokunarak üretilmiş kumaş havluları kapsamaz. TS No : TS 11668 Kabul Tarihi : 10.04.1995 Hazırlık Grubu : Doküman Tipi : Yürürlük Durumu : Başlık : Başlık (İng) : Türü : Ambalaj ve Kırtasiye Özel Daimi Komitesi ST U (Yürürlükteki Standard/Standard) Kağıt havlular Paper Towels Madde-Mamul Kapsam : Bu standard krepli kağıttan yapılmış havluları kapsar. Diğer amaçlar için kullanılan temizlik kağıtları ile örülerek veya dokunarak üretilmiş kumaş havluları kapsamaz. Kapsam (İng) : This standard covers paper towels mode of craped tissue paper. It doesn t cover other tissue papers and towels mode of textured and knitted fabrics. Tadil Eden : TS 11668/T1 :2009; tst 11668 :; Yararlanılan Kaynak : ASTM D 4431-1987, SABS 707-1987, BS 1439-1992, Fed. Spec. UU -T-591d, NF Q 34-003-1984, CAN/CGSB-9;14-92 ICS Kodu : 85.080 Kağıt Ürünleri ; 85.080.01 Kağıt ürünleri (genel) Atıf Yapılan STD : TS 3122 :1978; TS 4331 :1985; TS 5163 :1987; TS 5735 :1988; TS 5792 :1988; TS 5828 :1988; : (ISO 1924/2-1985);; : (ISO 2470:1977);; Cen/Cenelec : - Dili : Uygulama Durumu : tr Sayfa Sayısı : 13 Fiyatı : Yürürlükte 30,00 TL + %8 Kdv ORTA ANADOLU İHRACATÇI BİRLİKLERİ GENEL SEKRETERLİĞİ TEMİZLİK KAĞIDI SEKTÖR RAPORU / 2014 11

TS 12278-Çevre Etiketi-Ekoloji Kıstasları-Tuvalet Kağıtları İçin: Bu standard, tuvaletlerde kişisel temizlik amacına yönelik, düz veya sargı (rulo) halindeki tuvalet kağıtlarını kapsar. Bu kağıtlar, normal olarak pütürlü, kıvrımlı bir veya daha çok tabakadan oluşur. Bu kıstaslar, ıslakken etkili olan madde ihtiva eden kağıtlara uygulanmaz. Peçete, mendil gibi yumuşak kağıttan yapılmış ürünler bu standardın kapsamı dışındadır. TS No : TS 12278 Kabul Tarihi : 15.04.1997 Hazırlık Grubu : Doküman Tipi : Yürürlük Durumu : Başlık : Başlık (İng) : Türü : Kapsam : Kapsam (İng) : Yararlanılan Kaynak : ICS Kodu : Atıf Yapılan STD : Dili : Uygulama Durumu : Çevre İhtisas Grubu ST Sayfa Sayısı : 14 Fiyatı : U (Yürürlükteki Standard/Standard) Çevre etiketi-ekoloji kıstasları-tuvalet kağıtları için Environmental label-ecological criteria for toilet paper Kural Bu standard, tuvaletlerde kişisel temizlik amacına yönelik, düz veya sargı (rulo) halindeki tuvalet kağıtlarını kapsar. Bu kağıtlar, normal olarak pütürlü, kıvrımlı bir veya daha çok tabakadan oluşur. Bu kıstaslar, ıslakken etkili olan madde ihtiva eden kağıtlara uygulanmaz. Peçete, mendil gibi yumuşak kağıttan yapılmış ürünler bu standardın kapsamı dışındadır. The product group talet paper shall meani rolls or sheets of paper intended for personal hygine in toilets. The paper normally consists of crape or embossed paper in one are several plies the eriteria do not apply to pager control ning wet strength agents related products based on soft paper, such as napkins and wipes, are paper, such as napkins and wipes are excluded from the product group. 94/924/EEC 13.020.50 Çevre Etiketi TS 12278 :1997 (TS 4845 (1986)*TS 2789 (1977)*ISO 9562*TS EN 45001 (1995)*TS ISO 9001 (1994)*TS ISO 9002 (1994));; tr Yürürlükte 30,00 TL + %8 Kdv 12

TS 12384-Kağıt Mendil: Bu standard, kağıttan yapılmış mendilleri kapsar. Diğer amaçlar için kullanılan temizlik kağıtları ile kumaştan yapılmış mendilleri ve kolonyalı mendilleri kapsamaz. TS No : TS 12384 Kabul Tarihi : 03.03.1998 Hazırlık Grubu : Doküman Tipi : Yürürlük Durumu : Başlık : Başlık (İng) : Türü : Kapsam : Kapsam (İng) : Ambalaj Özel Daimi KomitesiÖDK ST U (Yürürlükteki Standard/Standard) Kağıt mendil Paper Handkerchief Madde-Mamul Bu standard, kağıttan yapılmış mendilleri kapsar. Diğer amaçlar için kullanılan temizlik kağıtları ile kumaştan yapılmış mendilleri ve kolonyalı mendilleri kapsamaz. This standard covers heandkerchiefies made oa papers. It doesn t cover facial tissues used for other purposes and handkerchiefies made of fabric and handkerchiefies with equ de cologne. Yararlanılan Kaynak : SABS 792 Fed.Spec.44-P-151.e Iran Standard TAPPI T 432 om-82 AFNOR NF Q 34-005 ICS Kodu : Atıf Yapılan STD : Dili : Uygulama Durumu : 85.080 Kağıt Ürünleri TS 636 EN 20187 :1996; TS 5735 :1988; TS 5792 :1988; TS 5828 :1988; TS 11668 :1995; TS pren 12625-2 :1998; TS pren 12625-4:1998; TS pren 12625-5 :1998; : (ISO 2470);; tr Sayfa Sayısı : 11 Fiyatı : Yürürlükte 30,00 TL + %8 Kdv ORTA ANADOLU İHRACATÇI BİRLİKLERİ GENEL SEKRETERLİĞİ TEMİZLİK KAĞIDI SEKTÖR RAPORU / 2014 13

TS 12439-Kağıt Peçeteler: Bu standard, kağıttan yapılmış peçeteleri kapsar. Diğer amaçlar için kullanılan temizlik kağıtları ile kumaştan yapılmış paçeteleri kapsamaz. TS No : TS 12439 Kabul Tarihi : 13.04.1998 Hazırlık Grubu : Doküman Tipi : Yürürlük Durumu : Başlık : Başlık (İng) : Türü : Kapsam : Kapsam (İng) : Yararlanılan Kaynak : ICS Kodu : Atıf Yapılan STD : Dili : Uygulama Durumu : Ambalaj Özel Daimi KomitesiÖDK ST Sayfa Sayısı : 14 Fiyatı : U (Yürürlükteki Standard/Standard) Kağıt peçeteler Paper Table Napkins Madde-Mamul Bu standard, kağıttan yapılmış peçeteleri kapsar. Diğer amaçlar için kullanılan temizlik kağıtları ile kumaştan yapılmış paçeteleri kapsamaz. This standard covers table napkins made of paper. It doesn t cover facial tissues used for other purposes and napkins made of fabric. ASTM D 4560-1992 Fed. Spec. UU-N-106.g* Fed Spec. UU-N-115 e SI 834-1972* SABS 792-1970* TOPPI T 432 OM-82 85.080 Kağıt Ürünleri TS 636 EN 20187 :1996; TS 893 :1970; TS 5735 :1988; TS 5828 :1988; TS 10776 :1993; TS 11668 :1995; TS pren 12625-2 :1998; TS pren 12625-4 :1998; TS pren 12625-5 :1998; tr Yürürlükte 30,00 TL + %8 Kdv TS 12385-Tuvalet Kağıdı: Bu standard, rulo ve katlanmış tabakalar halindeki tuvalet kağıtlarını kapsar. Diğer amaçlar için kullanılan temizlik kağıtlarını kapsamaz. TS No : TS 12385 Kabul Tarihi : 03.03.1998 Hazırlık Grubu : Doküman Tipi : Yürürlük Durumu : Başlık : Başlık (İng) : Türü : Ambalaj Özel Daimi KomitesiÖDK ST U (Yürürlükteki Standard/Standard) Tuvalet kağıdı Toilet tissue Madde-Mamul Kapsam : Bu standard, tulo ve katlanmış tabakalar halindeki tuvalet kağıtlarını kapsar. Diğer amaçlar için kullanılan temizlik kağıtlarını kapsamaz. Kapsam (İng) : This standard covers toilet papers which is in rolls and folded sheets. It doesn t cover facial tissues used for other purposes. Tadil Eden : TS 12385/T1 :2005; TS 12385/tstT2 :; Yararlanılan Kaynak : SI 747 Fed.Spec UU-P-556h SI 770-SI 766 -SABS 792 ASTM D 3905-92a TAPPI T 432 JIS P 4501-1993 ICS Kodu : 85.080 Kağıt Ürünleri ; 85.080.20 Yumuşak İnce Kağıtlar Atıf Yapılan STD : TS 636 EN 20187 :1996; TS 3134 :1978; TS 5735 :1988; TS 5828 :1988; TS 10776 :1993; TS 11668 :1995; TS pren 12625-2 :1998; TS pren 12625-5 :1998; Cen/Cenelec : - Dili : Uygulama Durumu : tr Sayfa Sayısı : 14 Fiyatı : Yürürlükte 30,00 TL + %8 Kdv 14

TS EN ISO 12625-9- Yumuşak ince kağıt ve ürünleri - Bölüm 9: Bilye patlama dayanımının belirlenmesimendilleri kapsamaz. TS No : TS EN ISO 12625-9 Kabul Tarihi : 16.02.2006 Hazırlık Grubu : Teknik Kurul Doküman Tipi : ST Yürürlük Durumu : U (Yürürlükteki Standard/Standard) Başlık : Yumuşak ince kağıt ve ürünleri - Bölüm 9: Bilye patlama dayanımının belirlenmesi Başlık (İng) : Tissue paper and tissue products - Part 9: Determination of ball burst strength Türü : - Kapsam : Kapsam (İng) : Yararlanılan Kaynak : EN ISO 12625-9:2005 ICS Kodu : 85.080.20 Yumuşak İnce Kağıtlar Cen/Cenelec : CEN/ISO Dili : en, fr, de Uygulama Durumu : Yürürlükte Sayfa Sayısı : 18 Fiyatı : 52,00 EURO (148,31 TL + %8Kdv) TS EN ISO 12625-1-Yumuşak İnce Kağıt ve ürünleri-bölüm 1: Terimlerle iligli genel kılavuz TS No : TS EN ISO 12625-1 Kabul Tarihi : 31.01.2012 Hazırlık Grubu : Teknik Kurul Doküman Tipi : ST Yürürlük Durumu : U (Yürürlükteki Standard/Standard) Başlık : Yumuşak ince kağıt ve ürünleri - Bölüm 1: Terimlerle ilgili genel kılavuz Başlık (İng) : Tissue paper and tissue products - Part 1: General guidance on terms Türü : - Kapsam : Kapsam (İng) : Yerini Aldığı : TS EN ISO 12625-1 :2006; Yararlanılan Kaynak : EN ISO 12625-1:2011 ICS Kodu : 01.040.85 Kağıt Teknolojisi (Terimler); 85.080.20 Yumuşak İnce Kağıtlar Cen/Cenelec : CEN/ISO Dili : en Uygulama Durumu : Yürürlükte Sayfa Sayısı : 53 Fiyatı : 94,00 EURO (268,10 TL + %8Kdv) ORTA ANADOLU İHRACATÇI BİRLİKLERİ GENEL SEKRETERLİĞİ TEMİZLİK KAĞIDI SEKTÖR RAPORU / 2014 15

TS EN ISO 12625-12- Yumuşak ince kağıt ve ürünleri - Bölüm 12: Delik hatlarının uzama dayanımının tayini - Delinme etkinliğinin hesaplanmasıkapsamaz. TS No : TS EN ISO 12625-12 Kabul Tarihi : 23.03.2010 Hazırlık Grubu : Doküman Tipi : Teknik Kurul ST Yürürlük Durumu : U (Yürürlükteki Standard/Standard) Başlık : Yumuşak ince kağıt ve ürünleri - Bölüm 12: Delik hatlarının uzama dayanımının tayini - Delinme etkinliğinin hesaplanması Başlık (İng) : Tissue paper and tissue products - Part 12: Determination of tensile strength of perforated lines - Calculation of perforation efficiency Türü : - Kapsam : Kapsam (İng) : Yararlanılan Kaynak : EN ISO 12625-12:2010 ICS Kodu : 85.080.20 Yumuşak İnce Kağıtlar Cen/Cenelec : CEN/ISO Dili : en Uygulama Durumu : Yürürlükte Sayfa Sayısı : 25 Fiyatı : 68,00 EURO (193,94 TL + %8Kdv) TS EN ISO 12625-7 - Yumuşak ince kağıt ve ürünleri - Bölüm 7: Optik özelliklerin belirlenmesi TS No : TS EN ISO 12625-7 Kabul Tarihi : 12.06.2013 Hazırlık Grubu : TK28: Ambalaj Teknik Komitesi Doküman Tipi : ST Yürürlük Durumu : U (Yürürlükteki Standard/Standard) Başlık : Yumuşak ince kağıt ve ürünleri - Bölüm 7: Optik özelliklerin belirlenmesi Başlık (İng) : Tissue paper and tissue products - Part 7: Determination of optical properties Türü : Metot Kapsam : Bu standard, yumuşak ince kağıt ve yumuşak ince kağıt ürünlerinin optik özelliklerinin ölçü aletleriyle belirlenmesi ile ilgili deney yöntemlerini kapsar. Kapsam (İng) : This part of ISO 12625 specifies test methods for the instrumental determination of optical properties of tissue paper and tissue products. Yerini Aldığı : TS EN 12625-7 :2000; Yararlanılan Kaynak : EN ISO 12625-7:2007 Uluslararası Karşılıklar : EN ISO 12625-7-EQV; ISO 12625-7-EQV Tercüme Edildiği STD : EN ISO 12625-7; ISO 12625-7 ICS Kodu : Atıf Yapılan STD : Cen/Cenelec : Dili : Uygulama Durumu : 85.060 Kağıt ve Kartonlar TS 635 EN ISO 186 :2003; TS ISO 2469 :2000; TS ISO 2470 :2003; TS ISO 2471 :2000; TS ISO 5631 :2002; TS ISO 11475 :2001; : (ISO 11476);; CEN/ISO tr Sayfa Sayısı : 14 Fiyatı : Yürürlükte 30,00 TL + %8 Kdv 16

ORTA ANADOLU İHRACATÇI BİRLİKLERİ GENEL SEKRETERLİĞİ TEMİZLİK KAĞIDI SEKTÖR RAPORU / 2014 17

TS EN ISO 12625-8: Yumuşak ince kağıt ve ürünleri - Bölüm 8: Su emme süresi ve su emme kapasitesi, sepet daldırma deney yöntemi TS No : TS EN ISO 12625-8 Kabul Tarihi : 09.10.2013 Hazırlık Grubu : Doküman Tipi : TK28: Ambalaj Teknik Komitesi ST Yürürlük Durumu : U (Yürürlükteki Standard/Standard) Başlık : Yumuşak ince kağıt ve ürünleri - Bölüm 8: Su emme süresi ve su emme kapasitesi, sepet daldırma deney yöntemi Başlık (İng) : Tissue paper and tissue products - Part 8: Water-absorption time and water-absorption capacity, basket-immersion test method Türü : Metot Kapsam : Bu standard, yumuşak ince kağıt ve yumuşak ince kağıt ürünlerinin su emme süresi ve su emme kapasitesinin belirlenmesi ile ilgili sepet daldırma deney yöntemini kapsar. Kapsam (İng) : This part of ISO 12625 specifies a basket-immersion test method for the determination of water-absorption time and water-absorption capacity of tissue paper and tissue products. Yerini Aldığı : TS EN ISO 12625-8 :2006; TS EN ISO 12625-8/AC :2007; Yararlanılan Kaynak : EN ISO 12625-8:2010 Uluslararası Karşılıklar : EN ISO 12625-8-EQV; ISO 12625-8:2010-EQV Tercüme Edildiği STD : EN ISO 12625-8; ISO 12625-8:2010 ICS Kodu : 85.060 Kağıt ve Kartonlar Atıf Yapılan STD : TS 635 EN ISO 186 :2003; TS 636 EN 20187 :1996; TS ISO 14487 :2001; Cen/Cenelec : Dili : Uygulama Durumu : CEN/ISO tr Sayfa Sayısı : 18 Fiyatı : Yürürlükte 40,00 TL + %8 Kdv 18

TS EN ISO 12625-9 - Yumuşak ince kağıt ve ürünleri - Bölüm 9: Bilye patlama dayanımının belirlenmesi (ISO 12625-9:2005) TS No : TS EN ISO 12625-9 Kabul Tarihi : 09.10.2013 Hazırlık Grubu : Doküman Tipi : Yürürlük Durumu : TK28: Ambalaj Teknik Komitesi ST U (Yürürlükteki Standard/Standard) Başlık : Yumuşak ince kağıt ve ürünleri - Bölüm 9: Bilye patlama dayanımının belirlenmesi (ISO 12625-9:2005) Başlık (İng) : Tissue paper and tissue products - Part 9: Determination of ball burst strength Türü : Metot Kapsam : Bu standard, yumuşak ince kağıt ve yumuşak ince kağıt ürünlerinin mekanik delmeye dayanımının ( bilye patlama dayanım işlemi) belirlenmesi ile ilgili bir deney yöntemini kapsar. Kapsam (İng) : This standard specifies a test method for the determination of the resistance to mechanical penetration (ball burst strength procedure) of tissue paper and tissue products. Yararlanılan Kaynak : EN ISO 12625-9:2005 Uluslararası Karşılıklar : EN ISO 12625-9-EQV; ISO 12625-9-EQV Tercüme Edildiği STD : EN ISO 12625-9; ISO 12625-9 ICS Kodu : Atıf Yapılan STD : Cen/Cenelec : Dili : Uygulama Durumu : Sayfa Sayısı : 15 Fiyatı : 85.080.20 Yumuşak İnce Kağıtlar TS 635 EN ISO 186 :2003; TS 636 EN 20187 :1996; TS EN ISO 7500-1 :2005; TS EN ISO 12625-1 :2012; TS EN ISO 12625-6 :2006; CEN/ISO en, fr, de Yürürlükte 40,00 TL + %8 Kdv ORTA ANADOLU İHRACATÇI BİRLİKLERİ GENEL SEKRETERLİĞİ TEMİZLİK KAĞIDI SEKTÖR RAPORU / 2014 19

TS EN ISO 12625-9 - Yumuşak ince kağıt ve ürünleri - Bölüm 9: Bilye patlama dayanımının belirlenmesi (ISO 12625-9:2005) TS No : TS EN ISO 12625-9 Kabul Tarihi : 09.10.2013 Hazırlık Grubu : Doküman Tipi : Yürürlük Durumu : TK28: Ambalaj Teknik Komitesi ST U (Yürürlükteki Standard/Standard) Başlık : Yumuşak ince kağıt ve ürünleri - Bölüm 9: Bilye patlama dayanımının belirlenmesi (ISO 12625-9:2005) Başlık (İng) : Türü : Tissue paper and tissue products - Part 9: Determination of ball burst strength Metot Kapsam : Bu standard, yumuşak ince kağıt ve yumuşak ince kağıt ürünlerinin mekanik delmeye dayanımının ( bilye patlama dayanım işlemi) belirlenmesi ile ilgili bir deney yöntemini kapsar. Kapsam (İng) : This standard specifies a test method for the determination of the resistance to mechanical penetration (ball burst strength procedure) of tissue paper and tissue products. Yararlanılan Kaynak : EN ISO 12625-9:2005 Uluslararası Karşılıklar : EN ISO 12625-9-EQV; ISO 12625-9-EQV Tercüme Edildiği STD : EN ISO 12625-9; ISO 12625-9 ICS Kodu : Atıf Yapılan STD : Cen/Cenelec : Dili : Uygulama Durumu : Sayfa Sayısı : 15 Fiyatı : 85.080.20 Yumuşak İnce Kağıtlar TS 635 EN ISO 186 :2003; TS 636 EN 20187 :1996; TS EN ISO 7500-1 :2005; TS EN ISO 12625-1 :2012; TS EN ISO 12625-6 :2006; CEN/ISO en, fr, de Yürürlükte 40,00 TL + %8 Kdv 20

IV-DÜNYADA TEMİZLİK KAĞIDI SEKTÖRÜ Tuvalet kağıdının ilk kez 14.yy da Çin de üretildiği düşünülmektedir. İlk fabrika üretimi ise 1857 yılında ABD de Joseph Cattey tarafından yapılmış ve ürünler piyasaya sürülmüştür. Tuvalet kağıdının ruloya sarılmış ilk hali ise 1880 yılında yapılmıştır. Geniş çapta kullanıma geçilmesi ise 2.Dünya Savaşı sonrasında olmuştur. 1950 den itibaren Avrupa da yaygınlaşmaya başlayan tuvalet kağıdının Türkiye pazarına ilk girişi 20 yıl sonra 1970 lerde olmuştur. Tuvalet kağıdının dünya üretimi, yılda 35 milyar rulo dolayındadır. Dünya nüfusu ortalama 6 milyar kişi olarak alınırsa, kişi başına dünya ortalaması 6 rulo dolayındadır. Bu verilere göre; Türkiye 4 rulo olan yıllık kişi başı tüketimle dünya ortalamasının altında kalmaktadır. DÜNYA TEMİZLİK KAĞIDI TÜKETİMİ: Temizlik kağıdı tüketimi 2011 yılında 1,14 milyon ton iken 2012 yılında 31,5 milyon tona ulaşmıştır. Temizlik kağıdı tüketimindeki büyüme hacmi 2011 yılındaki revizyonlar sonrasında şimdiye kadarki en yüksek noktasına ulaşmıştır. 2012 yılında, Çin temizlik kağıdı piyasası genişlemeye devam etmiş ve büyümesi yaklaşık %46 olarak gerçekleşmiştir. ORTA ANADOLU İHRACATÇI BİRLİKLERİ GENEL SEKRETERLİĞİ TEMİZLİK KAĞIDI SEKTÖR RAPORU / 2014 21

Kuzey Amerika: Temizlik kağıdı tüketimi 2012 yılında %1,5 luk bir ortalama hızla artarken, Kanada nın tüketimi %1,9 oranında düşmüştür. Ancak, Kuzey Amerika da yapılan yeni yatırımlarla sektör büyük gelişmelere imza atmıştır. Wal-Mart liderliğindeki) perakendeciler ile At-Home temizlik kağıdı sektöründe faaliyet gösteren ve kalitesini yenileyen önemli marka olarak dikkat çekmektedir. At-Home özel etiketi ve en az iki katlı ürünleri ile yenilik yapmış, onu AFH firması da benzer trendleri uygulayarak takip etmiştir. Kuzey Amerika da temizlik kağıdı pazarında marka ve özel etiketler arasında bir mücadele başlamış ve bu mücadele 2012 yılı boyunca devam etmiştir. Perakendeci etiketler bazı markaların pazar payını almış ama marka sahipleri kalitelerini yükselterek ve tanıtım çalışmaları yaparak onlara cevap vermiştir. Procter&Gamble bile 2012 yılının ilk yarısında bazı pazarlarında pay kaybetmiştir. Ancak 2012 ortalarında, pazara yeni ürünler sürmüş ve bu ürünleri büyük bir kampanya ve yeni fiyatlarla desteklemiştir. Ayrıca, Avrupalıların tercih ettiği gibi yumuşaklıktan daha fazla güvenlik isteyen müşterileri için, Charmin banyo temizlik kağıdının bir versiyonu olan ekstra güçlü yü ürün hattına eklemiş aynı zamanda, ultra yumuşak banyo temizlik kağıtlarının yumuşaklılığını yükseltilmiştir. Bu girişim ve çabalar başarılı olmuş ve P&G yılın ikinci yarısında kaybettiği pazar payını tekrar ele geçirmiştir ve o zamandan beri Pazar payını başarılı bir şekilde korumaktadır. Avrupa: 2011 yılında Batı Avrupa temizlik kağıdı sektöründe, hacim büyümesi açısından tam bir hayal kırıklığı yaşanmıştır. Ekonomik sorunlar Güney Avrupa da devam etmiş ve temizlik kağıdı sektörü satın alma gücü ve yüksek işsizlikten zarar görmüştür. Özellikle Yunanistan, İspanya, Portekiz ve İtalya da temizlik kağıdı sektöründe faaliyet gösteren işyerleri konudan oldukça fazla etkilenmiştir. Fransa ve İngiltere ise 2012 yılında temizlik kağıdı piyasalarında önemli bir değişiklik yaşanmamıştır. Almanya ve Fransa dahil olmak üzere bazı ülkelerin dış ticaret rakamlarında bazı değişiklikler beklenmektedir. Bu değişiklikler ithalat rakamlarındaki artış şeklindedir. 22

Doğu Avrupa, 2012 yılında %7,5 oranında büyüme göstermiştir. Bölgedeki tüm ülkeler, büyük ülkelerin (Rusya (%11), Polonya (%5,4), Ukrayna (%8,6) ve Romanya (%9,2) ) büyümesinden faydalanmıştır. Ama aynı zamanda Orta Doğu Avrupa temizlik kağıdı sektörü 2011 yılında zayıflama eğilimine girmiştir. Bu durum 2012 yılında değişmiştir; hem Çek Cumhuriyeti hem de Macaristan tekrar genişleme eğilimine girmiştir. Macaristan da, Higi Papersoft fabrikası faaliyetlerine yeniden başlamıştır. Oysa, Çek kağıt endüstrisinde uzun bir geçmişe sahip olan PAPIRNA cepap en Loucovice fabrikası kapanmıştır. Rusya temizlik kağıdı pazarı ise artık dinamik bir sürece girmiş ve yeni projelere ilgi duymaya başlamıştır. Latin Amerika: Latin Amerika temizilik kağıdı tüketimi, 2012 yılında %5,3 oranında büyümüştür. Meksika da ise üç yıl sonra mütevazı de olsa %1,6 oranında büyüme yaşanmıştır. 2012 yılında diğer pazarlarda çok çeşitli gelişmeler görülmüştür. 2012 yılında temzilik kağıdı tüketimi 300.000 tona yaklaşan Arjantin yeniden büyümeye başlarken, Kolombiya ve Şili 2011 yılındaki güçlü büyüme sonrasında küçük bir nefes almıştır. Diğer ülkeler arasında, Peru genişleme ve daha küçük Orta Amerika ülkeleri (Kosta Rika, Guatemala, Honduras vb) de çok güçlü bir şekilde büyüme aşamasındadır. Yakın ve Orta Doğu: Yakın ve Orta Doğu da temizlik kağıdı tüketimindeki büyüme açıkça durmuştur. Suriye gibi birkaç ülkenin siyasi kargaşalarından etkilenmiştir. Türkiye de tüketim büyümeye devam etmiş ve 2011 yılına kıyasla %15 oranında yükselmiştir. İran, ticari kısıtlamalar ve finansal ambargolara rağmen çok güçlü bir yükseliş aşamasında gibi görünmektedir. 2013 yılında, İran da Hayat Kimya tarafından başlatılan temizlik kağıdı tesisinin pazarın ihtiyacını karşılaması beklenmektedir. Türkiye ve İran yanı sıra, Suudi Arabistan da ve bölgedeki birçok diğer ülkede de temizlik kağıdı tüketiminde hızlı bir hareket vardır. ORTA ANADOLU İHRACATÇI BİRLİKLERİ GENEL SEKRETERLİĞİ TEMİZLİK KAĞIDI SEKTÖR RAPORU / 2014 23

Çin: Çin de temizlik kağıdı ihracatı 2011 yılında küçük bir düşüş sonrası 2012 yılında neredeyse 590.000 tonla yeni bir zirveye ulaşmıştır. Çin için göz önüne alınması gereken ana konular, yeni yatırımlar, zorunluluklar ve piyasa düzenlemeleridir. Tüm bunların sonucunda, küçük ve orta ölçekli fabrikalardan modern ve küresel maliyet rekabetçi üreticilere doğru hızla değişen sanayi yapısı genişlemektedir. Japonya nın temizlik kağıdı tüketimi, 2011 yılındaki güçlü büyüme (%0,9) sonrasında, 2012 yılında sadece %0,2 oranında büyümüştür. Şunu belirtmek gerekir ki; Japonya nın temizlik kağıdı ithalatı, özellikle Çin den, hızla büyümüş ve 2011 yılında 100.000 tona, 2012 yılında ise yaklaşık 120.000 tona ulaşmıştır. Aynı büyüme eğilimin 2013 yılında da devam ettiği düşünülmektedir. Japon temizlik kağıdı endüstrisi eski makine hattı ve yüksek üretim maliyet yapısı nedenleriyle aşırı baskı altındadır. Uzak Doğu Asya bölgesinde temizlik kağıdı tüketimi 2011 yılında %5,8 oranında büyürken,2012 yılında %5,3 oranında büyümüştür. Uzun vadede daha yüksek oranlarda büyüme beklenmektedir. Bölge prensipte büyüme eğilimi gösterdiği için, temizlik kağıdı pazarlarında asıl gelişmenin Hindistan, Pakistan ve Bangladeş gibi yoğun nüfuslu ülkelerin tüketimi arttığında olması beklenmektedir. Okyanusya nın özellikle Çin den ithalatı artarken, Endonezyalı tedarikçilerin çevresel kaygıları devam etmektedir. Afrika: Afrika nın temizlik kağıdı tüketimi 2012 yılında %5,9 oranında artmıştır. Bölge için şaşırtıcı bir konu da Afrika nın birçok bölgesinde pek çok olumlu gelişmeler olmasıdır. Örneğin Batı Afrika da temizlik kağıdı tüketimi sadece bazı istisnalar dışında, bir kaç yıldır sabit bir düzeyde seyretmektedir. Kuzey Afrika daki Fas ta ise politik karmaşadan az etkilenilmiş ve 2012 yılında yeni bir fabrikanın kurulması çalışması hızlandırılmıştır. Mısır siyasi sorunlardan etkilenmiş olup, ihracat faaliyeti mali ve yeni hükümetin kısıtlayıcı düzenlemeleriyle engellenmiştir. Sonuç olarak, Mısır ın iç tüketimi, üretimi ve ihracatı hızla düşmüştür. 24

4.1.Dünya Temizlik Kağıdı İhracatı Dünyada temizlik kağıdı ihracatı 2009 yılında 22,1 milyar $ düzeyinde iken, 2013 yılına gelindiğinde bu rakamın 14,5 milyar $ a düştüğü görülmektedir. ORTA ANADOLU İHRACATÇI BİRLİKLERİ GENEL SEKRETERLİĞİ TEMİZLİK KAĞIDI SEKTÖR RAPORU / 2014 25

Kaynak: Trademap 2014 yılı rakamları henüz tamamlanmamıştır. 2013 yılında dünya temizlik kağıdı ihracatından en büyük payı 1,7 milyar $ la Almanya almıştır. Onu 1,5 milyar $ la Çin, 1,3 milyar $ la da İtalya takip etmektedir. Türkiye ise 236 ülke arasından dünyanın en fazla temizlik kağıdı ihracatı yapan 12. ülkesi olarak başarıyla yerini almıştır. 26

Dünya Temizlik Kağıdı İhracatı (Bin $) Ülke 2009 2010 2011 2012 2013 Almanya 3.072.316 3.107.607 3.464.816 1.583.072 1.691.111 Çin 940.925 1.106.894 1.399.983 889.683 1.477.591 İtalya 1.438.262 1.517.976 1.646.657 1.240.882 1.330.001 Amerika 1.630.718 1.826.903 1.855.820 1.205.714 1.269.108 Fransa 1.133.566 992.617 980.346 752.027 769.885 Kanada 1.188.748 1.256.816 1.267.036 735.419 707.059 İsviçre 1.035.868 1.086.176 1.196.017 677.330 699.720 Polonya 1.156.445 1.211.504 1.404.943 443.384 478.258 Endonezya 281.393 398.940 454.151 444.767 452.605 Belçika 995.528 923.642 1.045.810 352.526 420.314 İspanya 580.235 748.074 760.745 346.470 336.073 Türkiye 523.232 643.702 753.544 291.274 331.609 İngiltere 581.798 550.402 608.419 314.349 331.468 Hollanda 970.118 998.622 1.064.258 281.037 276.795 Mısır 220.118 258.992 335.178 327.671 262.336 Slovakya 429.323 430.953 464.299 231.809 238.581 Çin 184.380 223.766 236.613 232.516 212.068 Meksika 486.296 544.327 617.280 225.137 207.084 Avustralya 217.520 216.894 237.152 201.340 202.057 Finlandiya 182.116 188.755 221.865 189.791 189.233 Diğer 4.882.238 5.671.827 6.457.882 2.934.948 2.627.269 TOPLAM 22.131.143 23.905.389 26.472.814 13.901.146 14.510.225 Kaynak: Trademap 2014 yılı rakamları henüz tamamlanmamıştır ORTA ANADOLU İHRACATÇI BİRLİKLERİ GENEL SEKRETERLİĞİ TEMİZLİK KAĞIDI SEKTÖR RAPORU / 2014 27

4.2.Dünya Temizlik Kağıdı İthalatı 2009 yılında 22,2 milyar $ değerinde olan dünya temzilik kağıdı ithalatı, 2013 yılında 15,3 milyar $ a düşmüştür. 28

Kaynak: Trademap 2014 yılı rakamları henüz tamamlanmamıştır. 2013 yılında dünyanın en büyük temizlik kağıdı ithalatçısı 1,5 milyar $ lık ithalatı ile ABD dir. Onu sırasıyla 1,4 milyar $ ile Almanya, 865 milyon $ Kanada, 851 milyon $ la Fransa ve 786 milyon $ la İngiltere takip etmiştir. Türkiye, temizlik kağıdı ithalatı yapan 228 ülkeden 21. nci sırada yerini almıştır. Dünya Temizlik Kağıdı İthalatı (Bin $) Ülke 2009 2010 2011 2012 2013 Amerika 2.047.407 2.314.867 2.297.180 1.439.834 1.503.678 Almanya 1.736.524 1.816.104 1.984.238 1.285.162 1.382.522 Kanada 1.099.749 1.207.364 1.230.950 769.426 865.230 Fransa 1.645.060 1.510.588 1.666.679 851.445 851.712 İngiltere 1.230.062 1.232.971 1.352.038 698.924 785.737 Belçika 783.438 723.667 868.009 410.480 463.845 Polonya 394.238 414.242 497.735 336.804 390.946 Ukrayna 256.522 291.950 305.105 332.049 390.544 Japonya 256.002 268.165 347.316 294.767 344.664 Hollanda 522.667 537.009 588.060 336.598 327.424 Avustralya 361.243 423.793 436.023 376.913 322.674 Norveç 388.102 416.303 451.962 317.053 315.153 İsviçre 438.533 457.309 484.333 295.441 307.247 İspanya 596.368 679.192 670.695 267.186 299.481 Avusturya 383.692 396.531 431.970 320.995 295.591 Çin 277.233 314.997 366.403 237.943 268.033 İrlanda 276.242 256.276 297.443 249.704 257.936 Çek Cumhuriyeti 393.463 411.700 494.011 220.821 243.164 Macaristan 309.353 319.451 360.752 220.806 232.260 Japonya 144.198 175.501 200.513 230.890 224.178 Türkiye 63.207 64.951 86.566 86.925 98.243 Diğerleri 8.617.696 9.539.843 10.757.510 5.764.792 5.204.259 TOPLAM 22.220.999 23.772.774 26.175.491 15.344.958 15.374.521 Kaynak: Trademap 2014 yılı rakamları henüz tamamlanmamıştır ORTA ANADOLU İHRACATÇI BİRLİKLERİ GENEL SEKRETERLİĞİ TEMİZLİK KAĞIDI SEKTÖR RAPORU / 2014 29

V- TÜRKİYE DE TEMİZLİK KAĞIDI SEKTÖRÜ 5.1. Türkiye de Temizlik Kağıdı Üretim, Tüketim ve Dağıtımı: Üretim ve Tüketim: Kağıt sektörünün bir alt grubu olan ve temizlik kağıtları adı verilen gruba mendil, havlu, peçete ve tuvalet kağıtları girmektedir. Temizlik kağıtları üretimi Türkiye de hızla gelişen bir alandır. Öyle ki, makine endüstrisi içinde tuvalet kağıdı, peçete, havlu sarma ve paketleme makineleri ayrı bir kategori olarak bulunmaktadır. Bazı girişimciler kağıt fabrikalarına fason olarak ürettirdikleri tuvalet kağıdı, peçete vs. gibi ürünleri kendi atölyelerinde ambalajlayarak kendi markaları ile özellikle otel, hastane, restoranlara pazarlamaktadır. Temizlik kağıtları konusuna gösterilen ilgi ve üretimde son yıllarda görülen artışın nedenleri arasında ilki kağıt sektörünün ana ham maddesi olan selüloz ithalatının kolaylaşması dikkat çekmektedir. Diğer bir neden ise sektörün makine parkının yenileşmesi ve buna bağlı olarak verimliliğin artmasıdır. En önemli nedenlerden biri de atık kağıt temini konusundaki gelişmelerdir. 30

Harar denilen büyük torbalar ile dolaşarak sokaklardan kağıt toplayanların son yıllarda sayısı giderek artmıştır. Çünkü bu atık kağıtlar diğer çeşitlerle birlikte temizlik kağıtları üretiminde de ham madde olarak kullanılmaktadır. Üretimde atık kağıt kullanma oranı %50 nin üzerine çıkmıştır. Atık kağıt kullanma oranının artması ile bir yandan, dışa bağımlı olan kağıt sanayiinde önemli döviz tasarrufu sağlarken, diğer yandan özellikle tuvalet kağıdı üretiminde maliyetler düşürülebilmektedir. Büyük kağıt fabrikalarının hemen hepsinde atık kağıt ayıklama ünitesi bulunmaktadır. Azalan maliyetler temizlik kağıdı üretimine olan ilgiyi de artırmıştır. Bu alanda büyük bir rekabet ortaya çıkmıştır. Önceleri tek kat olan tuvalet kağıdı üretimi daha sonra iki kata çıkmıştır. Günümüzde üç kat olan çeşitleri de bulunmaktadır. Üç katlı, emici, başlangıçta suya dayanıklı ama sonra suda eriyen kağıtları üretebilmek kimya sanayiindeki gelişmelerle mümkün olabilmektedir. Yeni teknolojiler kağıdın bir yüzünün yumuşak dokuda, diğer yüzünün ise dayanıklı olarak üretilmesine imkan vermektedir. ORTA ANADOLU İHRACATÇI BİRLİKLERİ GENEL SEKRETERLİĞİ TEMİZLİK KAĞIDI SEKTÖR RAPORU / 2014 31

Türkiye nin şuandaki temizlik kağıdı üretimi yıllık yaklaşık olarak 600 bin tondur. Temizlik kağıdı üretiminde Avrupa nın 5. büyük ülkesi olan Türkiye, dünya sıralamasında 12. büyük üretici olarak yerini almıştır. Diğer taraftan, Türkiye ve etrafındaki komşu ülkelerde temizlik kağıdı tüketimi her geçen gün artmaktadır. Yakın ve Orta Doğu ülkelerinin temizlik kağıdı tüketimi yıllık ortalama %8 büyürken, Rusya Federasyonu nun tüketimi %9 oranında büyümektedir. Çevresindeki ülkelerde de izlenen bu olumlu gelişme Türkiye ye de olumlu yönde yansımaktadır. Türkiye de kişisel tüketimle beraber, ev dışı kullanım olarak tanımlanan alanlardaki tüketim o kadar önemlidir ki, tuvalet kağıdı üreticilerinin oteller, işyerleri, hastaneler vs. için ürettikleri özel markaları ve özel ambalaj tipleri bulunmaktadır. Türkiye de tuvalet kağıdı üreticileri, pazarı harekete geçirmek için son yıllarda büyük çaba harcamışlardır. Eskiden Türkiye deki hanelerin dörtte birine henüz tuvalet kağıdı girmemişti ve pazar büyümüyordu. Bu durumun ana nedeni, tuvalet kağıdının dini açıdan sakıncalı olduğu yolundaki yanlış bir inanışın önemli etkisiydi. Öyle ki Diyanet İşleri Başkanlığı, tuvalet kağıdı kullanımının caiz olup olmadığı tartışmalarına son vermek amacıyla 1995 yılında bir fetva yayınlamıştı. Bu fetvada Taharet için özel olarak imal edilmiş kağıtlar üzerine yazı yazılması mümkün olmadığından, bu kağıtların temizlik için kullanılmasında dinen bir sakınca yoktur deniliyordu. Pazar liderleri arasında yer alan İpek Kağıt firması, 2000 yılı sonundan itibaren büyük bir kampanyaya girişmiş ve kullanıcı olmayan kesimin ayağına gitmeye karar vermiştir. Bu kampanyada 1,8 milyon adet tuvalet kağıdı numunesi İç Anadolu ve Doğu Anadolu nun seçilmiş illerinde kapı kapı dağıtılmıştır. Bu kampanya sırasında yapılan toplantılarda, hijyenik konuların yanı sıra Diyanet İşlerinin fetvası da hatırlatılmış ve tüketimin artması büyük faydası olmuştur. Ardından yapılan ilk ölçümler, tuvalet kağıdı kullanma alışkanlığı olmayan her 100 tüketiciden 44 ünün ilk denemenin ardından tuvalet kağıdı kullanmaya devam ettiğini göstermiştir. Ancak yerleşmiş alışkanlıkları değiştirmek kolay olmamıştır. Pazarın gelişmesine olan katkısı daha sonraki yıllarda görülmüştür. Dağıtım : Temizlik kağıdı ürünlerinin Türkiye de dağıtımını sağlayan satış zincirleri arasında süpermarketler marketler eczaneler hipermarket toptan satışlar perakende satışlar bakkallar bulunmaktadır. 32

5.2. Türkiye nin Temizlik Kağıdı İhracatı: Son beş yıllık gelişime bakıldığında; Türkiye nin temizlik kağıdı ihracatı, 2009 yılında 523,2 milyon $ iken 2010 yılında 643,3 milyon $, 2011 yılında 753,5 milyon $, 2012 yılında 926,5 milyon $ ve 2013 yılına gelindiğinde ise 1,1 milyar $ a kadar yükselmiştir. 2013 yılında toplam 186 ülkeye ihracat yapan Türkiye nin temizlik kağıdı sektöründen en fazla ihracat yaptığı ülke Irak tır. Bu ülkeye toplam 238 milyon $ değerinde ihracat gerçekleştirilmiştir. Sektör ihracatında ikinci sırada yer alan Azerbaycan a ise 75 milyon $ lık ihracat yapılmıştır. Bu ülkeleri sırasıyla İngiltere(71 milyon $), İsrail (62 milyon $) ve Suriye (54 milyon $) takip etmiştir. ORTA ANADOLU İHRACATÇI BİRLİKLERİ GENEL SEKRETERLİĞİ TEMİZLİK KAĞIDI SEKTÖR RAPORU / 2014 33

Kaynak: TÜİK verileri Türkiye nin Temizlik Kağıdı İhracatındaki Başlıca Ülkeler ($) 2009 2010 2011 2012 2013 Ülke Adı Değer ($) Değer ($) Değer ($) Değer ($) Değer ($) IRAK 91.221.981 146.496.344 187.266.261 196.995.754 238.309.232 AZERBAYCAN 30.008.112 35.759.896 42.933.980 69.515.005 75.486.443 İNGİLTERE 15.135.810 17.870.878 32.858.650 60.956.027 70.859.451 İSRAİL 36.374.543 49.618.121 67.787.747 57.072.413 62.173.118 SURİYE 7.124.371 8.204.203 4.099.251 8.142.993 54.295.019 MISIR 10.400.111 14.021.422 25.845.838 66.206.611 52.376.328 GÜRCİSTAN 20.844.501 22.622.390 27.882.681 33.298.180 44.534.325 İRAN 9.317.916 20.606.015 22.274.957 41.999.900 41.035.502 UKRAYNA 30.775.154 28.306.335 29.707.820 30.518.485 36.173.473 RUSYA FEDERASYONU 31.675.420 30.838.183 29.887.654 23.400.608 28.440.508 ÖZBEKİSTAN 5.645.445 10.942.491 16.131.348 17.451.010 28.073.171 NİJERYA 6.144.950 6.831.501 13.123.130 14.825.289 26.488.984 A.B.D. 157.018 252.964 999.091 7.617.692 21.863.470 TACİKİSTAN 9.428.475 10.592.910 11.384.577 18.729.413 21.299.328 BULGARİSTAN 17.242.918 15.200.645 15.453.322 16.239.554 20.016.974 YUNANİSTAN 29.929.042 32.011.478 33.846.115 27.279.590 19.963.403 ROMANYA 27.741.426 20.880.067 6.582.732 4.305.072 19.228.045 FAS 298.686 768.604 3.793.417 8.644.019 16.455.227 KIRGIZİSTAN 1.541.525 2.290.118 5.246.481 9.850.352 14.346.743 TÜRKMENİSTAN 857.153 2.640.436 3.501.448 4.849.038 6.605.626 DİĞER 141.354.152 166.634.831 172.909.786 208.701.910 230.200.172 TOPLAM 523.218.709 643.389.832 753.516.286 926.598.915 1.128.224.542 5.3. Türkiye nin Temizlik Kağıdı İthalatı: Son 5 (beş) yıllık dönemde inişli çıkışlı bir trend gösteren Türkiye nin temizlik kağıdı ithalatı, 2009 yılında 86,5 milyon $ iken, 2013 yılında 115 milyon $ olarak gerçekleşmiştir. Kaynak: TÜİK verileri 34

2013 yılında Türkiye nin en fazla temizlik kağıdı ithal ettiği ülke 32 milyon $ la Polonya olmuştur. Onu 18 milyon $ la Almanya ve 14 milyon $ la Macaristan takip etmiştir. Türkiye nin Temizlik Kağıdı İthalatındaki Başlıca Ülkeler ($) 2009 2010 2011 2012 2013 Ülke Adı Değer ($) Değer ($) Değer ($) Değer ($) Değer ($) POLONYA 11.573.297 11.439.559 20.152.266 40.574.568 31.659.733 ALMANYA 10.118.994 14.691.317 18.055.804 18.290.459 17.571.456 MACARİSTAN 2.450.358 3.818.653 6.766.317 10.685.174 14.046.335 A.B.D. 2.614.427 4.057.693 4.687.776 9.724.366 11.641.710 İSVEÇ 4.352.069 4.772.968 5.250.343 5.088.380 5.888.456 BELÇİKA 6.490.481 4.595.927 6.010.999 8.104.321 5.631.380 ÇİN 4.539.863 3.236.223 2.713.600 4.312.104 5.116.500 MISIR 832.330 1.266.092 672.029 618.523 2.932.221 FRANSA 11.059.549 4.260.284 1.010.559 1.350.684 2.828.818 JAPONYA 2.697.903 2.959.290 1.965.893 1.716.334 2.368.736 HOLLANDA 667.491 726.606 567.020 1.224.164 2.168.874 İTALYA 7.610.591 6.875.131 7.613.857 3.098.077 2.072.634 KANADA Kaynak: TÜİK verileri 1.694.487 2.951.766 2.622.165 2.337.258 1.602.976 ÇEK CUMHURİYETİ 255 58.326 59.732 613.345 1.248.145 İSRAİL 2.448.467 2.101.683 1.799.002 1.419.466 1.194.808 MERSİN SERBEST BÖ 697.849 827.503 1.227.138 1.021.871 1.156.716 UKRAYNA 905.170 2.636.257 1.424.744 824.113 1.047.552 İSPANYA 3.485.648 1.956.916 853.445 959.732 1.017.244 YUNANİSTAN 1.174.084 2.737.276 3.338.077 2.981.228 986.315 KOLOMBİYA 31.639 4.706 431.266 365.051 DİĞERLERİ 11.126.630 10.950.829 11.452.394 3.845.987 2.488.578 TOPLAM 86.571.582 86.925.005 98.243.160 119.221.420 115.034.238 ORTA ANADOLU İHRACATÇI BİRLİKLERİ GENEL SEKRETERLİĞİ TEMİZLİK KAĞIDI SEKTÖR RAPORU / 2014 35

VI- TEMİZLİK KAĞIDI SEKTÖRÜNÜN SWOT ANALİZİ Güçlü Yönler 1. Dünya ihracatında 236 ülke arasında 12.sırada yer alarak dünya pazarındaki gücünü kanıtlayan Türkiye nin bu büyük ihracat potansiyelinin farkında olması 2. Makine parkı yenilenmiş bir sektör olması 3. Üretim teknolojilerinin gelişmiş olması 4. Dağıtım kanallarının yeterli olması Zayıf Yönler 1. Türkiye de tüketicilerin temizlik anlamında öncelikle suyu tercih ediyor olması 2. Tüketim yetersizliği Fırsatlar 1. Teknoloji kullanımı yüksek bir sektör olması 2. Atık kağıt temini konusundaki gelişmeler Tehditler 1. Fazla kapasite 2. Hammadde sıkıntısı 36

VII- TEMİZLİK sektörünün sorunları Türkiye de temizlik kağıdı sektörünün sorunlarını şu şekilde sıralamak mümkündür: Tüketim Yetersizliği Temizlik kağıdı sektöründe faaliyet gösteren firmaların karşılaştıkları en önemli sorun, iç pazarda yaşanan talep darlığıdır. Fazla Kapasite Sektörde yaşanan kapasite fazlalığı da sorun yaratmaktadır. Buna rağmen, sektöre yapılan ve halen devam eden yatırımların tamamlanmasıyla birlikte, kapasitenin mevcut talebin çok üzerine çıkacağı ve arz fazlasının büyük sorun yaratacağı da düşünülmektedir. Hammadde Sıkıntısı Temizlik kağıdının ana hammaddesi olan selülozun ithalat yoluyla tedarik edilmesi sektör için ciddi bir sorun oluşturmaktadır. Selüloz fiyatlarında euro ve dolar bazında görülen artışların ürün fiyatlarına yansıtılamaması da firmaları sıkıntıya sokan başka bir sorundur. Ayrıca, ithal edilen hammaddenin KKDF oranının %6 olması finansman sorunu yarattığı gibi uluslararası rekabeti de olumsuz etkilemektedir. NAKLİYE MASRAFLARI İhracatta karşılaşılan en önemli sorun ise, temizlik kağıtlarının hacimli ürünler olması nedeniyle nakliye masraflarının çok yüksek olmasıdır. Haksız Rekabet Son yıllarda yaşanan ekonomik krizler sonrası tüketici alım gücünün düşmesi ile bir anda ortaya çıkan bazı fason üreticilerin kalitesiz ve ucuz ürün satışları sektörde haksız rekabete neden olmuştur. Fason üretimi olan bazı ürünlerde paket içi adet, rulo uzunluğu ve yaprak adedi gibi unsurlar pakette belirtilenin altında çıkabilmektedir. Bu tür ürünler raf fiyatlarına bakıldığında ucuz olarak algılanabilmektedir. Fakat yapılan araştırmalar, bu tür ürünler kullanıldığında aynı miktarda kağıt için çok daha fazla ödeme yapıldığını ortaya koymaktadır. Enerji Maliyetleri Sektör için büyük önem taşıyan bir diğer konu da diğer sektörlerde olduğu gibi enerji maliyetlerinin yüksekliğidir. ORTA ANADOLU İHRACATÇI BİRLİKLERİ GENEL SEKRETERLİĞİ TEMİZLİK KAĞIDI SEKTÖR RAPORU / 2014 37

VIII- sonuç Sektörde yaşanan kapasite fazlalığı da sorun yaratmaktadır. Buna rağmen, sektöre yapılan ve halen devam eden yatırımların tamamlanmasıyla birlikte, kapasitenin mevcut talebin çok üzerine çıkacağı ve arz fazlasının büyük sorun yaratacağı da düşünülmektedir. Sırasıyla ele aldığımızda sektörün sorunlarının çözüümlenmesi için yapılabilecek bazı girişimler bulunmaktadır; Sektörün fazla kapasite konusundaki sorunu aşması için iki farklı yolda haraket edilmesi fayda sağlayabilir. Hem yurtiçi pazarın büyümesi için tanıtım faaliyetleri artırılmalı hem de yurtdışı pazar sayısı artırılarak yeni hedef pazarlarla sektörün ihracatı artırılmalıdır. Yurt içinde ve yurt dışında yaratılacak yeni pazarlarda kullanımın yaygınlaştırılması için yapılacak her türlü faaliyet sektörün gelişimine büyük katkı sağlayacaktır. Haksız rekabet konusunda yaşanan sıkıntıların aşılabilmesi için; tüketicilerin bilinçlendirilmesi gerekmektedir. Tüketicilerin tercihlerini raf fiyatlarına göre değil de kaliteyi göz önünde tutarak yapmalarının sağlanması faydalı olacaktır. Hammadde temini ve enerji maliyetleri konusunda sektörün ayrıca teşvik edilmesi sektörün üretim maliyetlerinin düşmesini sağlayacaktır. 38

Yurtiçi firmaların finansmanına destek olmanın yanında uluslararası rekabete olumsuz etkisi olan KKDF nin kaldırılması sektörün gelişimine olumlu yönde katkı sağlayacaktır. Ayrıca, sektörde yaşanan gelişmeler ve giderek artan temizlik kağıdı tüketimi göz önüne alındığında; geniş ürün yelpazesiyle gelecek vaad eden bir sektör olan temizlik kağıdı sektörünün, insan sağlığı ve hijyen açısından büyük önem taşıdığı açıkça ortaya çıkmaktadır. Bu nedenlerle kişisel temizlik ve hijyen bilincini artırmak, çağdaş, kaliteli ve sağlıklı yaşamın öncüsü olmak için temizlik kağıdı kullanımını yaygınlaştırmak amacıyla halkı bilgilendirmek ve bilinçlendirmek yönünde çeşitli faaliyetler gerçekleştirilmelidir. Bu tür hizmetler hem haksız rekabetin önüne geçecek, hem toplum sağlığına hizmet edecek hem de sektörün gelişimine katkıda bulunacaktır. Dünya temizlik kağıdı piyasalarında zaten çok önemli bir yere sahip olan Türkiye nin sorunlarını çözmesi halinde yakın gelecekte liderliğe oynaması beklenmektedir. Bunun gerçekleşmesi için yapılacak her türlü faaliyet sektörde faaliyet gösteren tüm firmalar, kamu kurumları, ilgili dernekler ve tüm taraflarca desteklenmelidir. Türkiye nin stratejik konumunun getirdiği avantajlar da göz önüne alındığında; bu hedefin ne kadar gerçekçi olduğu açıkça ortaya çıkmaktadır. Türkiye, başta Avrupa, Ortadoğu ve Türki Cumhuriyetler olmak üzere farklı kıtalarda 180 den fazla ülkeye ihracat yapmakta ve ihracatını artırma trendini sürdürmektedir. ORTA ANADOLU İHRACATÇI BİRLİKLERİ GENEL SEKRETERLİĞİ TEMİZLİK KAĞIDI SEKTÖR RAPORU / 2014 39

Ceyhun Atuf Kansu Cad. No: 120 Balgat / Çankaya ANKARA +90 (312) 447 27 40 / +90 (533) 039 95 96 info@oaib.org.tr www.oaib.org.tr 40