Lif çarpımı ve simplektik manifoldlar

Benzer belgeler
x 2i + A)( 1 yj 2 + B) u (v + B), y 1

Ders 2: RP 1 ve RP 2 - Reel izdüşümsel doğru ve

Galois Teori, Örtü Uzayları ve Diferansiyel Denklemler

Topoloji (MATH571) Ders Detayları

Prof.Dr. Uğur DURSUN Işık Üniversitesi Matematik Bölümü

DUMLUPINAR ÜNİVERSİTESİ AKADEMİK ÖZGEÇMİŞ BELGESİ

Lecture 2. Mahir Bilen Can. Mayıs 10, 2016

ADNAN MENDERES ÜNİVERSİTESİ FEN BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ MATEMATİK ANABİLİM DALI MATEMATİK PROGRAMI DERS LİSTESİ

Doğrusal Olmayan Devreler, Sistemler ve Kaos

Alıştırmalara yanıtlar

Lineer Dönüşümler ÜNİTE. Amaçlar. İçindekiler. Yazar Öğr. Grv.Dr. Nevin ORHUN

sonlu altörtüsü varsa bu topolojik uzaya tıkız diyoruz.

GENELLEŞTİRİLMİŞ FUZZY KOMŞULUK SİSTEMİ ÜZERİNE

2. SİMETRİK GRUPLAR. Tanım 2.1. X boş olmayan bir küme olmak üzere X den X e birebir örten fonksiyona permütasyon denir.

Para-Kenmotsu Manifoldların Warped Çarpım Hemislant Alt Manifoldlarının Varlık Problemi

1.3. Normal Uzaylar. Bu bölümde; regülerlikten daha kuvvetli bir ay rma aksiyomu tan mlanarak. baz temel özellikleri incelenecektir.

Tanım 2.1. X boş olmayan bir küme olmak üzere X den X üzerine bire-bir fonksiyona permütasyon denir.

Ders 10: Düzlemde cebirsel eğriler

EME Sistem Simülasyonu. Giriş. Olasılık Dağılımı. Rassal Degiskenler

1. Metrik Uzaylar ve Topolojisi

BOZOK ÜNİVERSİTESİ FEN EDEBİYAT FAKÜLTESİ MATEMATİK BÖLÜMÜ BİTİRME TEZİ E 3-BOYUTLU ÖKLİD UZAYINDA HELİSLER VE UYGULAMALARI.

Grassmann Uzaylarının Geometrisi

8.Konu Vektör uzayları, Alt Uzaylar

Afyon Kocatepe Üniversitesi Fen ve Mühendislik Bilimleri Dergisi

Üç Boyutlu Uzayda Koordinat sistemi

Math 103 Lineer Cebir Dersi Final Sınavı

Prof.Dr.F.Nejat EKMEKCİ, Prof. Dr. Yusuf YAYLI, BAHAR

EĞİTİM-ÖĞRETİM YILI MATEMATİK ANABİLİM DALI DERS PLANI Güz Yarı yılı HAFTALIK DERS

1.4 Tam Metrik Uzay ve Tamlaması

kişi biri 4 kişilik, üçü ikişer kişilik 4 takıma kaç farklı şekilde ayrılabilir? (3150)

Soru Toplam Puanlama Alınan Puan

7. BÖLÜM İÇ ÇARPIM UZAYLARI İÇ ÇARPIM UZAYLARI İÇ ÇARPIM UZAYLARI İÇ ÇARPIM UZAYLARI .= Genel: Vektörler bölümünde vektörel iç çarpım;

Ders 2: Manifold, kritik noktaları ve indisleri

Tanımlar, Geometrik ve Matemetiksel Temeller. Yrd. Doç. Dr. Saygın ABDİKAN Yrd. Doç. Dr. Aycan M. MARANGOZ. JDF329 Fotogrametri I Ders Notu

Ağrı İbrahim Çeçen Üniversitesi

Örnek...4 : Özellik 2. w w w. m a t b a z. c o m. Bir (a n) geometrik dizisinin ilk terimi 1/2 ve

KONU 4: DOĞRUSAL PROGRAMLAMA MODELİ İÇİN ÇÖZÜM YÖNTEMLERİ I

3. Ders. Mahir Bilen Can. Mayıs 11, Önceki Dersteki Sorular ile İlgili Açıklamalar

İleri Diferansiyel Denklemler

Hamel Taban ve Boyut Teoremi

1. Fonksiyonlar Artan, Azalan ve Sabit Fonksiyon Alıştırmalar Çift ve Tek Fonksiyon

1.58 arasındaki her bir değeri alabileceği için sürekli bir

2009 Ceb ır Soruları

10. Ders. Mahir Bilen Can. Mayıs 20, Yarıbasit bir Lie cebirinin yapısını analiz etmeye devam ediyoruz. hatırlayınız:

Lineer Cebir. Doç. Dr. Niyazi ŞAHİN TOBB. İçerik: 1.1. Lineer Denklemlerin Tanımı 1.2. Lineer Denklem Sistemleri 1.3. Matrisler

Topolojik Uzaylarda Süreklilik Çeşitleri Üzerine

kpss Önce biz sorduk 50 Soruda SORU Güncellenmiş Yeni Baskı ÖABT İLKÖĞRETİM MATEMATİK GEOMETRİ İSTATİSTİK ve OLASILIK

MIT Açık Ders Malzemesi İstatistiksel Mekanik II: Alanların İstatistiksel Fiziği 2008 Bahar

SORU 1: En az iki elemana sahip bir X kümesi ile bunun P (X) kuvvet. kümesi veriliyor. P (X) üzerinde 0 ; A = 1 ; A

Fotogrametrinin Optik ve Matematik Temelleri

6. Ders. Mahir Bilen Can. Mayıs 16, 2016

VEKTÖR UZAYLARI 1.GİRİŞ

KÜMELERLE YENİ KURULUMLAR ÜZERİNE DOÇ. DR. ERDAL EKİCİ

( ) ( ) ÖABT Analitik Geometri KONU TESTİ Noktanın Analitik İncelemesi. Cevap D. Cevap C. noktası y ekseni üzerinde ise, a + 4 = 0 A 0, 5 = 1+

Mühendislik Mekaniği Statik. Yrd.Doç.Dr. Akın Ataş

Gerçekte yükler yayılı olup, tekil yük problemlerin çözümünü kolaylaştıran bir idealleştirmedir.

AYRIK YAPILAR ARŞ. GÖR. SONGÜL KARAKUŞ- FIRAT ÜNİVERSİTESİ TEKNOLOJİ FAKÜLTESİ YAZILIM MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ, ELAZIĞ

Dersin Kodu ve Adı: Matlab ile Matematiksel Metodlara Giriş Program Adı: Matematik Eğitim ve Öğretim Yöntemleri Yarıyıl Güz

Şimdi de [ ] vektörünün ile gösterilen boyu veya büyüklüğü Pisagor. teoreminini iki kere kullanarak

KPSS MATEMATÝK. SOYUT CEBÝR ( Genel Tekrar Testi-1) N tam sayılar kümesinde i N için, A = 1 i,i 1

Diferansiyel Geometri (MATH 374) Ders Detayları

Olasılık, bir deneme sonrasında ilgilenilen olayın tüm olaylar içinde ortaya çıkma ya da gözlenme oranı olarak tanımlanabilir.

Cebir 1. MIT Açık Ders Malzemeleri

T.C. SELÇUK ÜNĠVERSĠTESĠ FEN BĠLĠMLERĠ ENSTĠTÜSÜ

İç-Çarpım Uzayları ÜNİTE. Amaçlar. İçindekiler. Yazar Öğr. Grv. Dr. Nevin ORHUN

BMT 206 Ayrık Matematik. Yük. Müh. Köksal GÜNDOĞDU 1

MATEMATİK BÖLÜMÜ BÖLÜM KODU:3201

Yrd. Doç. Dr. Aycan M. MARANGOZ. BEÜ MÜHENDİSLİK FAKÜLTESİ GEOMATİK MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ JDF329 FOTOGRAMETRİ I DERSi NOTLARI

Yrd. Doç. Dr. Aycan M. MARANGOZ. BEÜ MÜHENDİSLİK FAKÜLTESİ GEOMATİK MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ JDF329 FOTOGRAMETRİ I DERSi NOTLARI

Math 103 Lineer Cebir Dersi Final Sınavı

FİZ FİZ FİZ FİZ İNG 111 İNG İNG 111 İNG FİZ FİZ BİL MZ-4 FİZ KİM

f fonksiyonuna bir üç değişkenli fonksiyon adı verilir. Daha çok değişkenli fonksiyonlar benzer şekilde tanımlanır.

Math 103 Lineer Cebir Dersi Ara Sınavı

Topoloji (MATH372) Ders Detayları

Otomata Teorisi (BIL 2114)

KENMOTSU F.PK-MANİFOLDLAR. Ramazan SARI YÜKSEK LİSANS TEZİ MATEMATİK GAZİ ÜNİVERSİTESİ FEN BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ ŞUBAT 2010 ANKARA

T.C. SELÇUK ÜNİVERSİTESİ FEN BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ

DOĞU AKDENİZ ÜNİVERSİTESİ MATEMATİK BÖLÜMÜ 23. LİSELERARASI MATEMATİK YARIŞMASI

SORU 1: X bir sonsuz küme ve A da X kümesinin tüm sonlu alt kümelerinin. A := {B P (X) : B sonlu} SORU 2: X sayılamayan bir küme

BMT 206 Ayrık Matematik. Yük. Müh. Köksal GÜNDOĞDU 1

T.C. BALIKESİR ÜNİVERSİTESİ FEN BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ MATEMATİK ANABİLİM DALI BİHARMONİK EĞRİLER

8. SINIF GENEL AÇIKLAMA

İÇİNDEKİLER. Ön Söz...2. Noktanın Analitik İncelenmesi...3. Doğrunun Analitiği Analitik Düzlemde Simetri...25

TEMEL KAVRAMLAR. SAYI KÜMELERİ 1. Doğal Sayılar

7. Ders. Mahir Bilen Can. Mayıs 17, 2016

UZAYDA VEKTÖRLER ve DOĞRU DÜZLEM

Math 103 Lineer Cebir Dersi Ara Sınavı

2. Topolojik Uzaylarda Ba¼glant l l k Ba¼glant l Topolojik Uzaylar. Tan m (X; ) topolojik uzay n n her biri boş kümeden farkl olan ayr k

Rasgele Vektörler Çok Değişkenli Olasılık Dağılımları

Sayı 31, Ağustos 2013 ISSN Lie Cebirleri İçin (Ön)Çaprazlanmış Modüller Üzerine. On (Pre)crossed Modules Over Lie Algebras

Ders 2: Küme Teorisi, Örnek Uzay, Permütasyonlar ve Kombinasyonlar

Bu bölümde Coulomb yasasının bir sonucu olarak ortaya çıkan Gauss yasasının kullanılmasıyla simetrili yük dağılımlarının elektrik alanlarının çok

Modül Teori. Modüller. Prof. Dr. Neşet AYDIN. [01/07] Mart Prof. Dr. Neşet AYDIN (ÇOMÜ - Matematik Bölümü) Modül Teori [01/07] Mart / 50

STATIK VE MUKAVEMET 4. Ağırlık Merkezi. Yrd. Doç. Dr. NURHAYAT DEĞİRMENCİ

TEMEL İŞLEMLER KAVRAMLAR

25. f: R { 4} R 28. ( ) 3 2 ( ) 26. a ve b reel sayılar olmak üzere, 27. ( ) eğrisinin dönüm noktasının ordinatı 10 olduğuna göre, m kaçtır?

Diferansiyel Denklemler (MATH 276) Ders Detayları

{ x,y x y + 19 = 0, x, y R} = 3 tir. = sonlu kümesinin 32 tane alt kümesinde

III. DERS DİFERENSİYELLENEBİLİR YÜZEYLER

ii) S 2LW 2WH 2LW 2WH S 2WH 2LW S 3( x 1) 5( x 2) 5 3x 3 5x x Maliye Bölümü EKON 103 Matematik I / Mart 2018 Proje 2 CEVAPLAR C.1) C.

Transkript:

Lif çarpımı ve simplektik manifoldlar Ahmet Beyaz, Orta Doğu Teknik Üniversitesi 11 Haziran 2015, Ankara Matematik Günleri

1 2-Küre üzerindeki Lefschetz Lif Uzayları 2 Lif çarpımı 3 Lif toplamı 4 Chern değişmezleri 5 References

Lefschetz Lif Uzayları Lefschetz lif uzayı, düzgün bir 4-manifold X ve X ten S 2 ye düzgün bir fonksiyon p den oluşur. S 2 içindeki sonlu sayıda kritik değerler dışındaki her noktadaki lif (p nin geri görüntüsü) g cinsli bir yüzey Σ g dir.

Lefschetz Lif Uzayları Lefschetz lif uzayı, düzgün bir 4-manifold X ve X ten S 2 ye düzgün bir fonksiyon p den oluşur. S 2 içindeki sonlu sayıda kritik değerler dışındaki her noktadaki lif (p nin geri görüntüsü) g cinsli bir yüzey Σ g dir.

Lefschetz Lif Uzayları

Lefschetz Lif Uzayları Kritik nokta etrafında p fonksiyonu p(x, y) = xy gibi görünür.

Lefschetz Lif Uzayları X in topolojik özellikleri π 1 (X ) = 1 olduğunu varsayalım.

Lefschetz Lif Uzayları X in topolojik özellikleri π 1 (X ) = 1 olduğunu varsayalım. Chern sayısı c 2 (X )=Euler sayısı =kritik noktaların sayısı+2(2 2g)

Lefschetz Lif Uzayları X in topolojik özellikleri π 1 (X ) = 1 olduğunu varsayalım. Chern sayısı c 2 (X )=Euler sayısı =kritik noktaların sayısı+2(2 2g) Chern sayısı c 2 1 (X )

Lefschetz Lif Uzayları X in topolojik özellikleri π 1 (X ) = 1 olduğunu varsayalım. Chern sayısı c 2 (X )=Euler sayısı =kritik noktaların sayısı+2(2 2g) Chern sayısı c 2 1 (X ) Lefschetz lif uzayları simplektiktir.

Lif çarpımı i = 1, 2 için X i izdüşüm fonksiyonu p i ile verilen ve tekil olmayan lifleri g i cinsli yüzey Σ i olan Lefschetz lif uzayları olsun.

Lif çarpımı i = 1, 2 için X i izdüşüm fonksiyonu p i ile verilen ve tekil olmayan lifleri g i cinsli yüzey Σ i olan Lefschetz lif uzayları olsun. Bunların lif çarpımı S 2 üzerinde a S 2 için lifi (a) p 1(a) olan lif uzayıdır. p 1 1 2

Lif çarpımı i = 1, 2 için X i izdüşüm fonksiyonu p i ile verilen ve tekil olmayan lifleri g i cinsli yüzey Σ i olan Lefschetz lif uzayları olsun. Bunların lif çarpımı S 2 üzerinde a S 2 için lifi (a) p 1(a) olan lif uzayıdır. p 1 1 2 Sonlu sayıda nokta dışında lifler Σ 1 Σ 2 olur.

Lif çarpımı i = 1, 2 için X i izdüşüm fonksiyonu p i ile verilen ve tekil olmayan lifleri g i cinsli yüzey Σ i olan Lefschetz lif uzayları olsun. Bunların lif çarpımı S 2 üzerinde a S 2 için lifi (a) p 1(a) olan lif uzayıdır. p 1 1 2 Sonlu sayıda nokta dışında lifler Σ 1 Σ 2 olur. İki lif uzayının kritik değerlerinin ayrık olduğunu varsayarsak 6 boyutlu düzgün bir manifold M elde ederiz.

Lif çarpımı i = 1, 2 için X i izdüşüm fonksiyonu p i ile verilen ve tekil olmayan lifleri g i cinsli yüzey Σ i olan Lefschetz lif uzayları olsun. Bunların lif çarpımı S 2 üzerinde a S 2 için lifi (a) p 1(a) olan lif uzayıdır. p 1 1 2 Sonlu sayıda nokta dışında lifler Σ 1 Σ 2 olur. İki lif uzayının kritik değerlerinin ayrık olduğunu varsayarsak 6 boyutlu düzgün bir manifold M elde ederiz. M aynı zamanda simplektiktir. π 1 (M) = 1

Lif çarpımı

Lif toplamı Yapımda kullanılan lif uzaylarının kritik değerlerini ayrı yarıkürelerde toplayalım.

Lif toplamı Yapımda kullanılan lif uzaylarının kritik değerlerini ayrı yarıkürelerde toplayalım.

Lif toplamı Bu resimden anlayacağımız: M manifoldunu başka iki 6-manifoldun lif toplamı şeklinde de görebiliriz. Yani lif çarpımını lif toplamı olarak verebiliriz.

Lif toplamı Bu resimden anlayacağımız: M manifoldunu başka iki 6-manifoldun lif toplamı şeklinde de görebiliriz. Yani lif çarpımını lif toplamı olarak verebiliriz. M 1 = X 1 Σ 2 ve M 2 = X 2 Σ 1 olsun.

Lif toplamı Bu resimden anlayacağımız: M manifoldunu başka iki 6-manifoldun lif toplamı şeklinde de görebiliriz. Yani lif çarpımını lif toplamı olarak verebiliriz. M 1 = X 1 Σ 2 ve M 2 = X 2 Σ 1 olsun. M 1 ve M 2 içinde Σ 1 Σ 2 bulunur öyle ki normal demetleri çarpım şeklindedir: Σ 1 Σ 2 D 2.

Lif toplamı Bu resimden anlayacağımız: M manifoldunu başka iki 6-manifoldun lif toplamı şeklinde de görebiliriz. Yani lif çarpımını lif toplamı olarak verebiliriz. M 1 = X 1 Σ 2 ve M 2 = X 2 Σ 1 olsun. M 1 ve M 2 içinde Σ 1 Σ 2 bulunur öyle ki normal demetleri çarpım şeklindedir: Σ 1 Σ 2 D 2. M = M 1 (Σ 1 Σ 2 ) M 2 (Σ 1 Σ 2 )

Lif toplamı Bu resimden anlayacağımız: M manifoldunu başka iki 6-manifoldun lif toplamı şeklinde de görebiliriz. Yani lif çarpımını lif toplamı olarak verebiliriz. M 1 = X 1 Σ 2 ve M 2 = X 2 Σ 1 olsun. M 1 ve M 2 içinde Σ 1 Σ 2 bulunur öyle ki normal demetleri çarpım şeklindedir: Σ 1 Σ 2 D 2. M = M 1 (Σ 1 Σ 2 ) M 2 (Σ 1 Σ 2 ) Yapıştırma ortak sınır olan (Σ 1 Σ 2 D 2 ) = Σ 1 Σ 2 S 1 üzerinden yapılıyor.

Chern sayıları c 3 = 2c 2 (X 1 )(1 g 2 ) + 2c 2 (X 2 )(1 g 1 ) 8(1 g 1 )(1 g 2 ) c 3 1 = 6(1 g 2 )c 2 1 (X 1 ) + 6(1 g 1 )c 2 1 (X 2 ) 48(1 g 1 )(1 g 2 ) c 1 c 2 = 2(1 g 2 )(c 2 1 (X 1) + c 2 (X 1 )) +2(1 g 1 )(c 2 1 (X 2 ) + c 2 (X 2 )) 24(1 g 1 )(1 g 2 )

Simplektik Calabi-Yau manifoldları Eğer X 1 ve X 2 i üzerindeki eliptik lif yapısı ile E(2) alırsak c 1 (M) = 0 olur. Not: E(2) manifoldu K3 olarak da bilinir.

Simplektik Calabi-Yau manifoldları Eğer X 1 ve X 2 i üzerindeki eliptik lif yapısı ile E(2) alırsak c 1 (M) = 0 olur. Not: E(2) manifoldu K3 olarak da bilinir. c 1 (M) = 0 olan simplektik manifoldlara simplektik Calabi-Yau manifoldları denir. Yukarıda anlatılan yolla sadece bir tane simplektik Calabi-Yau manifoldu elde ederiz. Bu manifoldun temel grubu tek elemanlı gruptur.

Teşekkürler!

References [1] A. Beyaz, Symplectic geography problem in dimension six, Hacettepe Journal of Mathematics and Statistics 41 (5), 709 713, 2012 [2] R. Gompf, A new construction of symplectic manifolds. Ann.ofMath.(2) 142 (1995), no.3, 527 595. [3] M. Halic, On the geography of symplectic 6-manifolds, Manuscripta Math. 99 (3), 371 381, 1999. [4] B. Hunt, Complex manifold geography in dimension 2 and 3, J. Differential Geom.30 (1), 51 153, 1989. [5] C. LeBrun, Topology versus Chern numbers for complex 3-folds, Pacific J. Math. 191 (1), 123 131, 1999. [6] C. Schoen, On fiber products of rational elliptic surfaces with section. Mathematische Zeitschrift, 197, 177 200, 1988.