Sıkıştırılmış Algılama Kullanarak Radar Hedef Tespiti. Radar Target Detection Using Compressive Sensing
|
|
|
- Müge Cevahir
- 9 yıl önce
- İzleme sayısı:
Transkript
1 Çağlıyan F., Yılmaz A. Ö., Sıkıştırılmış Algılama Kullanarak Radar Hedef Tespiti, Cilt 3, Sayı 6, Syf , Aralık 213 Sıkıştırılmış Algılama Kullanarak Radar Hedef Tespiti Radar Target Detection Using Compressive Sensing Firuze Çağlıyan¹, Ali Özgür Yılmaz¹ ¹ODTÜ, Elektrik Elektronik Müh. Böl., 6531, Ankara Özet Bu makalede, sıkıştırılmış algılama metodu kullanılarak bir radarın hedef sahnesinin yeniden oluşturulması ele alınmıştır. Hedef sahnesi, toplamda N sayıda hedef yeri olacak şekilde ayrıştırılmıştır. Hedef sayısının (K) N ye göre çok az oldugu varsayılmıştır (K<<N). Literatürdeki sonuçlar kullanılarak, ölçüm sayısı M için hedef sayısı K ve toplam veri sayısı N ye bağlı teorik bir alt sınır belirtilmiştir. Ölçüm sayısı ve gürültü seviyesindeki değişimler karşısında hedef sahnesinin yeniden oluşturulması durumlarının karşılaştırılması grafiklerle sunulmuştur. Farklı sıkıştırılmış algılama metodları karşılaştırılmıştır. Hatalı alarm olasılığı (FAR) sabit tutularak SNR değişimine karşılık hedef tespit olasılığının değişimi durumları incelenmiştir. Anahtar Kelimeler: Sıkıştırılmış algılama, seyreklik, hedef sahnesi, tespit Abstract In this paper, compressed sensing (CS) is used to reconstruct the target scene of a radar. The target scene is discretized so that a total of N possible target locations exist. The number of targets K is assumed to be small (i.e., K<<N). A theoretical lower bound on the number of measurements M depending on the sparsity K and the total number of data N is presented based on the results in the literature. The target scene reconstruction results for different noise levels and measurement numbers are compared. Different compressed sensing methods are compared. Change in probability of detection due to SNR variation under constant false alarm rate (FAR) is analyzed. Keywords: Compressed sensing, sparsity, target scene, detection 1. Giriş Günlük hayatta ses, görüntü, radar, video vb. gibi birçok uygulamada kullanılan sinyaller genel olarak bir alanda seyrek veya sıkıştırılabilirlerdir. Klasik Nyquist örnekleme teoremine göre bantsınırlı bir sinyali bilgi kaybı olmayacak şekilde örneklerinden geri elde edebilmek için sinyalin en az bant genişliği hızında örneklenmesi gerekmektedir. Sinyallerin sıkıştırılabilirliği kulanılarak birçok ölçümle elde edilen sinyal, bilgiyi içeren az sayıdaki dönüşüm katsayısıyla ifade edilebilmektedir. Sıkıştırılmış algılama (compressive sensing, CS) [1,2] teorisi, seyrek olarak gösterilebilen sinyaller için bilgiyi içeren kısmın nasıl ölçümler kullanılarak geri elde edilebileceğini açıklamaktadır. CS deki temel mantık, herhangi bir alanda seyrek (veya sıkıştırılabilir) olarak gösterilebilen bir sinyalin normale göre çok daha az sayıda rasgele doğrusal izdüşümlerle oluşturulan ölçümleri kullanarak konveks optimizasyon yöntemleriyle geri dönüştürülmesidir. Bu geri dönüştürme için ilk olarak büyük boyutlu verideki bilgiyi içeren kısmı doğru bir şekilde çıkartabilecek algılama vektörlerinin oluşturulması gerekir. Daha sonra ise gözlem sonuçlarından veriyi doğru bir şekilde geri dönüştürecek yöntemlerin geliştirilmesi gerekir [3]. Sıkıştırılmış algılamada doğru geri dönüşümün yapılabilmesi için gerekli ölçüm sayısı (M), sinyalin gösterildiği alandaki seyreklik derecesine (K), sinyal boyutuna (N) ve seyreklik tabanı ile ölçüm matrisi arasındaki karşılıklı uyumluluk katsayısına bağlıdır. CS in ölçüm sayısını ne derecede azaltabildiği ve gerekli ölçüm sayısının kestirilebilmesi en önemli noktalardan biridir [4]. Literatürde ölçüm sayısı (M) ile ilgili birçok bağıntı kurulmuştur. Genel olarak bu bağıntı en temel haliyle M ((K*log (N)) şeklinde belirtilmiştir [1,5]. Bu yaklaşım radar hedef tespitinde kullanılırken dikkat edilmesi gereken noktalar vardır: (1) Gönderilen sinyalin evre uyumsuzluğu oldukça yüksek olmalıdır. Uyumsuzluk arttıkça ölçüm sayısı azaltılabilir. (2) Hedef sahnesi tespitinde klasik uyumlu süzgeç (MF) kullanılmamaktadır. (3) Az sayıda ölçüm yapıldığı için RF zinciri ve önündeki analogdan sinyale dönüştürücüler paylaşılabilir hale gelebilmektedir. Ölçüm matrisinin evre uyumsuzluğu şartının sağlanabilmesi için gönderilen sinyal Alltop dizisi gibi uyumsuzluk özelliğinin yüksek olduğu bilinen bir sinyal seçilebilir [6]. Fakat rasgele sinyallerin de yüksek olasılıkla bu şartı sağladığı gözönüne alınarak bu çalışmada gönderilen sinyal için rasgele sinyaller içinden seçim yapılmıştır. 115
2 EMO Bilimsel Dergi, Cilt 3, Sayı 5, Haziran 213 TMMOB Elektrik Mühendisleri Odası 2. Sıkıştırılmış Algılama (CS) Teorisi N uzunluğunda, ayrık, tek boyutlu bir sinyalimiz (bilgi vektörü) olsun. Bu sinyali Ψ tabanında x=ψs şeklinde yazabiliriz. Ψ matrisi, NxN boyutundadır ve satırlarını {φ j } M j= 1 vektörleri oluşturmaktadır. s Nx1 boyutunda katsayı vektörüdür ve s vektörünün yalnız K tane değeri sıfırdan farklıysa x sinyali K seyrekliktedir denilir. Klasik örnekleme metodunda x sinyali NxN boyutundaki birim matris olan ölçüm matrisi ile çarpılmaktadır. Böylece N tane ölçüm yapılarak Nx1 boyutunda gözlem vektörü elde edilmektedir. CS metodunda bu Φ sinyalin bütün bileşenlerini almak, yani N tane ölçüm yapmak yerine sadece M (M<<N) tane doğrusal ölçüm yaparak sinyalini veri kaybına uğramadan geri elde edebiliriz. {φ j } M j= 1 M tane ölçüm vektörü olursa her bir ölçüm y i =<xφ j > şeklinde yazılabilir. Φ matrisi, satırlarını M tane ölçüm vektörünün oluşturduğu MxN boyutunda ölçüm matrisidir. Bu durumda Mx1 boyutundaki y gözlem vektörü için aşağıdaki denklemi yazabiliriz. y= Φx= ΦΨs= Θs (1) Amaç M (M<<N) tane ölçümden N boyutundaki seyrek s vektörünü oluşturmaktır. CS kuramında temel koşul s vektörünün seyrek olmasıdır. Bu nedenle Θs' = y koşulunu sağlayan en seyrek ŝ vektörünü bulmak amacıyla ŝ =arg min s' öyle ki Θs'= y (2) denklemini çözmek makul olacaktır. Fakat bu denklemi çözmek sayısal açıdan karmaşık ve zordur. CS kuramı denklem (1) deki ölçümleri sağlayan ŝ =arg min s 1 öyle ki Θs = y (3) şeklinde konveks bir l1 minimizasyon probleminin sonucunun bazı şartlar sağlandığında çok büyük olasılıkla en seyrek ve doğru s vektörünü bulduğunu göstermektedir. Bu şartlardan biri kısıtlı isometri özelliğidir (RIP)[7] ve özetle Φ ve Ψ matrisleri arasındaki karşılıklı uyumluluğun düşük olmasını gerektirmektedir. Karşılıklı uyumluluk µ,µ = max i, j φ j, φ j şeklinde tanımlanır[8]. Araştırmalar, ölçüm matrisi kısıtlı isometri özelliğine sahip olduğunda l ve l1 problemlerinin çok büyük olasılıkla aynı çözümü verdiğini göstermektedir [12],[13]. Bu nedenle l optimizasyonu yapmak yerine çok daha kolay olan l1 optimizasyonu tercih edilmektedir [14]. Denklem (1) ve denklem (3) gürültüsüz durumlar için geçerlidir. Gürültü eklendiği durumlarda ise; n Mx1 gürültü vektörü için y= Φx+n= Θs+n (4) şeklinde yazılabilir. Bu durumda minimizasyon problemi de ŝ =arg min s 1 öyle ki y - Θs 2 2 β 2 (5) şeklinde çözüldüğünde sinyal doğru bir şekilde geri oluşturulabilmektedir [9]. CS metodunun uygulanmasında l1 minimizasyon probleminin çözümüne alternatif olarak kullanılan diğer bir yöntem ise BA- OMP (Backtracking based adaptive OMP) yöntemidir. Bu yöntemde CS yaklaşımı biraz daha farklı uygulanmaktadır. Ölçüm matrisinden gözlem matrisine uyumluluğu en fazla olan yerler seçilir. Bu seçimlerle geri edinim yapılarak bir bilgi vektörü bulunur. Sonra bu seçimler çıkarılıp kalan kısımla tekrar aynı prosedür uygulanır, en uyumlu yer bulunur. Bu şekilde gözlem matrisiyle aradaki fark belirli bir yakınsama eşik değerinin altına inene kadar döngüye devam edilir. Bu şekilde bilgi vektörünün tamamı bulunmuş olur [1]. 3. Benzetim Modeli Tek boyutlu bir radar modeli ele alalım. Hedef sahnesi, toplamda N sayıda hedef yeri olacak şekilde ayrıştırılsın. K tane hedefimiz olsun ve hedef sayısının (K) N ye göre çok az olduğunu varsayalım (K<<N). Bu durumda hedef sahnesi seyrek nüfusludur. Hedef sahnesini vektörize edip K tane sıfırdan farklı değeri olan Nx1 bir seyrek s vektör olarak ifade edebiliriz. Vericinin L uzunluğunda bir rasgele sinyal gönderdiğini varsayalım. Bu sinyali sütun vektörü olarak alıp NxN boyutunda bir evrişim matrisi oluşturalım. Ölçüm matrisi Θ (MxN), bu evrişim matrisinin rasgele secilen M satırından oluşturulur. Bu durumda ölçüm sayısı (M) M K * log (N) durumunu sağladığında seyrek hedef sahnesi sıkıştırılmış algılama teknikleri kullanılarak geri oluşturulabilir [1]. Gürültü için bağımsız özdeşçe dağılmış Gauss gürültüsü kullanılmıştır. SNR, alınan sinyal enerjisinin gürültünün değişintisine oranı olarak tanımlanmıştır. Bu durumda sinyal uzunluğu, L hesaba katılarak gönderilen sinyal seçilmiştir. Gürültü gücü ise 1/SNR olarak alınmıştır. l1 minimizasyon problemlerinin çözümü için l1-magic Matlab altprogramı kullanılmıştır. 4. Benzetim Sonuçları Bu kısımda öncelikle CS teoreminin başarı oranını etkileyen iki temel etken incelenmiştir. Bunlar ölçüm sayısı ve gürültü seviyesidir. İlk olarak gürültüsüz ortamda ölçüm sayısındaki değişimin etkileri incelenmiştir. Daha sonra ise gürültü seviyesindeki değişimlerin hedef sahnesinin yeniden oluşturulmasına etkisi gözlenmiştir. Ayrıca CS metodu ile klasik uyumlu süzgeç (MF) metodunun başarım açısından karşılaştırılması da grafiklerle sunulmuştur. Benzetimlerde, üretilen rasgele sinyaller arasından özilinti işlevleri ve evre uyumsuzluklarına bakılarak uygun bir sinyal seçilmiş ve bu sinyal kullanılmıştır. Bütün benzetimlerde gönderilen rasgele sinyal uzunluğu L=6 ve toplam hedef yeri sayısı N=1 kullanılmıştır. Hedef sayısı K=2 ve hedeflerin genlikleri 1 olarak alınmıştır. 116
3 Çağlıyan F., Yılmaz A. Ö., Sıkıştırılmış Algılama Kullanarak Radar Hedef Tespiti, Cilt 3, Sayı 6, Syf , Aralık 213 Şekil 1: Gürültüsüz ortamda farklı ölçüm sayıları için CS ve MF benzetimleri (N=1, K=2). M=5 için: (a) CS benzetimi (l1 minimizasyon), (b) MF benzetimi. M=2 için: (c) CS benzetimi (l1 minimizasyon), (d) MF benzetimi. M=1 için: (e) CS benzetimi (l1 minimizasyon), (f) MF benzetimi. 117
4 EMO Bilimsel Dergi, Cilt 3, Sayı 5, Haziran 213 TMMOB Elektrik Mühendisleri Odası Yapılan benzetimler doğrultusunda, üç farklı ölçüm sayısı değeri için MF ve CS yöntemleriyle hedef sahnesinin geri oluşturulma grafikleri Şekil 1 de verilmiştir. CS yönteminin oldukça az sayıda ölçüm yapıldığında da hedefleri MF ye kıyasla daha doğru tespit ettiği görülmektedir. 5 ölçümle birbirine çok yakın hedeflerin tespit edilmesi daha zor olurken 2 ölçümle hedefler hatasız olarak tespit edilmiştir. Şekil 2: Gürültülü ortamda farklı SNR değerleri için CS ve MF benzetimleri (N=1, M=2, K=2). SNR=2dB için: (a) CS benzetimi (l1 minimizasyon), (b) MF benzetimi. (c) SNR=1dB için CS benzetimi (l1 minimizasyon), (d) SNR=3dB için CS benzetimi (l1 minimizasyon). Gürültü eklendiğinde yapılan benzetimlerin grafikleri Şekil 2 de verilmiştir. SNR=1 db olduğunda da hedefler tespit edilebilmiştir fakat güç kaybı yaşanmıştır. SNR arttıkça güç kaybı azalmış ve hedef tespiti daha doğru yapılabilmiştir. MF ile elde edilen sonuçta ise hedef yerinin kesin olarak belirlenemediği görülmektedir. 5 BAOMP, N=1, M=2, K=2, SNR=1 db Hedef sahnesi (db) gerçek veri geri oluşturulan veri N (a) Hedef sahnesi (db) BAOMP, N=1, M=2, K=2, SNR=2 db -18 gerçek veri geri oluşturulan veri N (b) Şekil 3: Gürültülü ortamda farklı SNR değerleri için BAOMP benzetimleri (N=1, M=2, K=2). (a) SNR=1dB, (b) SNR=2dB 118
5 Çağlıyan F., Yılmaz A. Ö., Sıkıştırılmış Algılama Kullanarak Radar Hedef Tespiti, Cilt 3, Sayı 6, Syf , Aralık 213 Şekil 3 te BAOMP yöntemi ile yapılan benzetim sonuçları verilmiştir. Bu yaklaşımda da gönderilen rasgele sinyal uzunluğu L=6 ve toplam hedef yeri sayısı N=1 kullanılmıştır. Hedef sayısı K=2 ve hedeflerin genlikleri 1 olarak alınmıştır. Döngü sayısını belirlemek için seçilen yakınsama eşik değeri; Şekil 4 teki benzetim kullanılarak seçilmiştir. BAOMP yönteminin açıklandığı makalede bu eşik değeri için epsilon=(eşik değeri katsayısı)*(sinyal uzunluğu)*(gürültü değişintisi) bağıntısı verilmiştir. Fakat katsayının nasıl seçilmesi gerektiği net olarak belirtilmemştir. Bu nedenle bu çalışmada öncelikle farklı SNR değerleri için hedef tespit olasılığının bu katsayıya bağlı değişimi incelenmiştir (Şekil 4). Bu benzetim sonucunda da eşik değerinin büyük olmasının döngü sayısını azalttığı göz önüne alınarak Eşik değeri katsayısı.615 olarak seçilmiştir. Şekil 4 teki benzetim sinyal uzunluğu, L=1 için yapılmıştır. Gönderilen sinyal uzunluğu, L=6 olduğunda ise Eşik değeri katsayısı olmaktadır. Bunun yanında maksimum döngü sayısı da M/2 olarak alınmıştır. P D Eps BAOMP vs Prob Det Şekil 4: Farklı SNR değerleri için Pd vs Epsilon (eşik değeri katsayısı) benzetimleri Şekil 2 deki CS benzetimi (l1 minimizasyon yöntemi kullanılarak) ile Şekil 3 te verilen BAOMP yöntemi kullanılarak yapılan benzetim sonuçları karşılaştırıldığında BAOMP yöntemiyle daha kesin ve hatasız sonuçlar elde edildiği görülmektedir. BA- OMP yaklaşımı, l1 minimizasyon yaklaşımına göre daha basit olmakla birlikte daha iyi sonuçlar vermektedir. Bu nedenle takip eden analizlerde CS algoritması olarak l1 minimizasyon yöntemi yerine BAOMP yöntemi kullanılmıştır. Şekil 5: Sadece gürültü ile CS algoritması benzetimleri (1 benzetimin sonucu üstüste çizilmiştir) db 5dB 1dB 15dB 2dB Epsilon Ayrıca hiç sinyal göndermeyip sadece gürültü ile aynı CS algoritması 1 defa çalıştırılmıştır. Bu algoritma sonucunda FAR (Hatalı alarm olasılığı)=1-3 değerine sabitlenerek bir eşik değeri belirlenmiştir. Sadece gürültü ile yapılan benzetim grafiği Şekil 5 te verilmiştir. Bu grafik doğrultusunda eşik değeri 13.29dB olarak belirlenmiştir. Pd SNR (db) Şekil 6: CS algoritması ve ideal tespit algoritması için Pd vs SNR benzetimleri Belirlenen bu eşik değeri kullanılarak farklı SNR değerleri için Pd (Hedef tespit olasılığı) hesaplanmıştır. Şekil 6 da bu sonuçlar doğrultusunda oluşturulan Pd-SNR grafiği verilmiştir. Şekil 6 da aynı zamanda oluşturulan bu grafiğin ideal hedef tespiti algoritması kullanıldığında elde edilen sonuç ile karşılaştırılması verilmiştir. İdeal hedef tespiti algoritması, bağımsız özdeşçe dağılmış Gauss gürültüsü ve gönderilen evre bilgisi olmayan rasgele sinyal için en iyi uyumlu sezici kullanıldığı durum için çalıştırılmıştır ( ) [11]. İdeal hedef tespiti algoritmasında sinyal uzunluğu kadar gözlem yapılırken CS algoritmasında sinyal uzunluğunun 1/5 i kadar (N=1, M=2) gözlem yapılmıştır. Bu durumdan kaynaklı SNR kaybı da şekiller çizdirilirken göz önüne alınmıştır. SNR 1dB ve daha yüksek olduğu durumlarda CS algoritması ideal hedef tespiti algoritması ile aynı hedef tespit olasılığını vermektedir. SNR 1dB den düşük olduğu durumlarda ise CS algoritmasının performansının daha düşük olduğu gözlemlenmiştir. 5. Sonuç Bu çalışmada, ölçüm sayısı ve gürültü seviyesindeki değişimlerin sıkıştırılmış algılama yöntemleri üzerindeki etkileri incelenmiştir. Sıkıştırılmış algılama metodu klasik uyumlu süzgeç metoduyla performans açısından karşılaştırılmıştır. Bu metod ile, belirli koşullar sağlandığında, az sayıda ölçümle, çok sayıda ölçüm ile elde edilebilecek sonuçlara ulaşılabildiği görülmüştür. Ölçüm sayısının azalması ile SNR kayıplarının olacağı beklentisi, benzetim çalışmalarıyla doğrulanmıştır. Buna rağmen, kargaşanın başarımı sınırladığı durumlarda, başarım kaybı fazlaca yaşamadan örnek sayısının düşürülmesi olanağı vardır. Ayrıca sabit bir FAR için eşik değeri belirlenerek SNR a karşılık tespit olasılığının değişimi incelenmiştir. Ölçüm sayısı az olduğunda (M<N) hedef tespit performansında SNR kaybı oluşmaktadır. Alınan SNR vericide daha fazla güç ya da alı- 119
6 EMO Bilimsel Dergi, Cilt 3, Sayı 5, Haziran 213 TMMOB Elektrik Mühendisleri Odası cıda daha düşük gürültü seviyesi kullanılarak M/N oranında artırıldığında Sıkıştırılmış Algılama metodu ideal hedef tespiti metodu ile yaklaşık olarak aynı tespit sonuçlarını vermektedir. Bu çalışma, radar hedeflerinin tespitinin sıkıştırılmış algılama teorisi üzerinden nasıl yapılabileceği konusundaki bir çalışmadır. Bu doğrultudaki çalışmalara, Doppler ve kargaşanın etkileri incelenerek devam edilecektir. 6. Kaynaklar [1] Emmanuel Candès, Justin Romberg, and Terence Tao, Robust uncertainty principles: Exact signal reconstruction from highly incomplete frequency information. (IEEE Trans. on Information Theory, 52(2) pp , February 26). [2] David Donoho, Compressed sensing. (IEEE Trans. on Information Theory, 52(4), pp , April 26). [3] Mehmet B. Güldoğan, Mert Pilancı, Orhan Arıkan, Yüksek Cözünürlüklü Tespit için Belirsizlik Fonksiyonu Düzleminde Sıkıştırılmış Algılama. (SIU21-IEEE 18. Sinyal isleme ve iletisim uygulamalari kurultayı-diyarbakir). [4] Richard Baraniuk, Compressive sensing. (IEEE Signal- Processing Magazine, 24(4), pp , July 27). [5] Lokman Ayas, Ali Cafer Gürbüz, Sıkıştırılmış Algılamada Gerekli Ölçüm Sayısının Analizi. (SIU21-IEEE 18. Sinyal isleme ve iletisim uygulamalari kurultayı-diyarbakir). [6] Matthew A. Herman and Thomas Strohmer, High- Resolution Radar via Compressed Sensing. (To Appear In IEEE Transactions On Signal Processing). [7] Richard Baraniuk, Mark Davenport, Ronald DeVore, and- Michael Wakin, A simple proof of the restricted isometryproperty for random matrices. (Constructive Approximation, 28(3), pp , December 28). [8] Emmanuel J. Candès, Compressive sampling. (Proceedings of the International Congressof Mathematicians, Madrid, Spain, 26). [9] Dmitry Malioutov, Müjdat Çetin, Alan S. Willsky, A Sparse Signal Reconstruction Perspective for Source Localization With Sensor Arrays. (IEEE Trans. on Signal Processing, Vol. 53, No. 8, August 25). [1] Honglin Huang, Member, IEEE, and Anamitra Makur, Senior Member, IEEE, Backtracking-Based Matching Pursuit Method for Sparse Signal Reconstruction. (IEEE Signal Processing Letters, vol. 18, no. 7, July 211). [11] Mark A. Richards, Fundamentals of Radar Signal Processing, pp (McGraw-Hill, 25). [12] E. J. Candes and T. Tao, Decoding by Linear Programming, IEEE Transactions on Information Theory, 51(12): , December 25. [13] E. J. Candes, The Restricted Isometry Property and Its Implications for Compressed Sensing, Compte Rendus de l Academie des Sciences, Paris, Serie I, , 28. [14] Anila Satheesh B., Deepa B., Subhadra Bhai, Anjana Devi S., Compressive Sensing for Array Signal Processing, IEEE Transactions on Information Theory,
7 Çağlıyan F., Yılmaz A. Ö., Sıkıştırılmış Algılama Kullanarak Radar Hedef Tespiti, Cilt 3, Sayı 6, Syf , Aralık 213 Firuze Çağlıyan 24 Mayıs 1987 tarihinde Ankara da doğdu. İlk ve orta öğrenimini Namık Kemal İlköğretim Okulu ve Çankaya Milli Piyango Anadolu Lisesi nde (21-25) tamamlamıştır. Lisans öğrenimini Orta Doğu Teknik Üniversitesi Elektrik-Elektronik Mühendisliği Bölümü nde (25-29) tamamlamıştır. Orta Doğu Teknik Üniversitesi Elektrik-Elektronik Mühendisliği Bölümü nde Telekomünikasyon alanında yüksek lisans yapmıştır (29-213). Tez konusu: Compressive Sensing for Radar Target Detection. METEKSAN Sistem ve PETAŞ A.Ş. de stajyer olarak çalışmıştır. Halen 21 yılında başladığı Mil- SOFT Yazılım Teknolojileri A.Ş. de Sistem/Test Mühendisi olarak çalışmaktadır. Ali Özgür Yılmaz Lisans öğrenimini Ann Arbor, Michigan Üniversitesi Elektrik Mühendisliği Bölümü nde 1999 yılında tamamlamıştır. Yüksek lisans ve doktora derecelerini aynı üniversitede 21 ve 23 yıllarında almıştır. ODTÜ Elektrik-Elektronik Mühendisliği Bölümü nde doçent olarak görev yapmaktadır. Araştırma alanları kablosuz iletişimde kodlama ve bilgi teorisi, işbirlikli iletişim, çoklu anten sistemleri ve radar sinyal işlemedir. 121
Sürekli Dalga (cw) ve frekans modülasyonlu sürekli dalga (FM-CW) radarları
Sürekli Dalga (cw) ve frekans modülasyonlu sürekli dalga (FM-CW) radarları Basit CW Radar Blok Diyagramı Vericiden f 0 frekanslı sürekli dalga gönderilir. Hedefe çarpıp saçılan sinyalin bir kısmı tekrar
İletişim Ağları Communication Networks
İletişim Ağları Communication Networks Hazırlayan: M. Ali Akcayol Gazi Üniversitesi Bilgisayar Mühendisliği Bölümü Bu dersin sunumları, Behrouz A. Forouzan, Data Communications and Networking 4/E, McGraw-Hill,
Aşağı Link MC-CDMA Sistemlerinde Kullanılan PIC Alıcının EM-MAP Tabanlı Olarak İlklendirilmesi
IEEE 15. Sinyal İşleme ve İletişim Uygulamaları Kurultayı - 2007 Aşağı Link MC-CDMA Sistemlerinde Kullanılan PIC Alıcının EM-MAP Tabanlı Olarak İlklendirilmesi Hakan Doğan 1,Erdal Panayırcı 2, Hakan Ali
ÇİFT EŞİK DEĞERLİ GÖRÜNTÜ NETLEŞTİRME YÖNTEMİ
ÇİFT EŞİK DEĞERLİ GÖRÜNTÜ NETLEŞTİRME YÖNTEMİ Ali S Awad *, Erhan A İnce* *Doğu Akdeniz Üniversitesi Elektrik ve Elektronik Mühendisliği Mağosa, KKTC İnce@eeneteeemuedutr, Asawad@emuedutr Özetçe Beyaz
Ayrık Fourier Dönüşümü
Ayrık Fourier Dönüşümü Tanım: 0 n N 1 aralığında tanımlı N uzunluklu bir dizi x[n] nin AYRIK FOURIER DÖNÜŞÜMÜ (DFT), ayrık zaman Fourier dönüşümü (DTFT) X(e jω ) nın0 ω < 2π aralığında ω k = 2πk/N, k =
BÖLÜM 1 TEMEL KAVRAMLAR
BÖLÜM 1 TEMEL KAVRAMLAR Bölümün Amacı Öğrenci, Analog haberleşmeye kıyasla sayısal iletişimin temel ilkelerini ve sayısal haberleşmede geçen temel kavramları öğrenecek ve örnekleme teoremini anlayabilecektir.
RASGELE SÜREÇLER İ.Ü. ELEKTRİK ELEKTRONİK MÜHENDİSLİĞİ İLETİŞİM LABORATUVARI ARALIK, 2007
RASGELE SÜREÇLER İ.Ü. ELEKTRİK ELEKTRONİK MÜHENDİSLİĞİ İLETİŞİM LABORATUVARI ARALIK, 007 1 Tekdüze Dağılım Bir X rasgele değişkenin, a ve b arasında tekdüze dağılımlı olabilmesi için olasılık yoğunluk
Frekans Seçici Kanallarda Çalışan Yukarı Link MC-CDMA Sistemleri için EM Tabanlı Birleşik Bilgi Sezim ve Kanal Kestirim Yöntemi
IEEE 15. Sinyal İşleme ve İletişim Uygulamaları Kurultayı - 2007 Frekans Seçici Kanallarda Çalışan Yukarı Link MC-CDMA Sistemleri için EM Tabanlı Birleşik Bilgi Sezim ve Kanal Kestirim Yöntemi Erdal Panayırcı
MIMO Radarlarda Hedef Tespiti için Parametrik Olmayan Adaptif Tekniklerin Performans Değerlendirilmesi
MIMO Radarlarda Hedef Tespiti için Parametrik Olmayan Adaptif Tekniklerin Performans Değerlendirilmesi Nefiye ERKAN Elektrik-Elektronik Mühendisliği Bölümü, Gazi Üniversitesi Eti Mh, Yükseliş Sk, Maltepe,
Matris Cebiriyle Çoklu Regresyon Modeli
Matris Cebiriyle Çoklu Regresyon Modeli Hüseyin Taştan Mart 00 Klasik Regresyon Modeli k açıklayıcı değişkenden oluşan regresyon modelini her gözlem i için aşağıdaki gibi yazabiliriz: y i β + β x i + β
Güç Spektral Yoğunluk (PSD) Fonksiyonu
1 Güç Spektral Yoğunluk (PSD) Fonksiyonu Otokorelasyon fonksiyonunun Fourier dönüşümü j f ( ) FR ((τ) ) = R ( (τ ) ) e j π f τ S f R R e d dτ S ( f ) = F j ( f )e j π f ( ) ( ) f τ R S f e df R (τ ) =
3.2. DP Modellerinin Simpleks Yöntem ile Çözümü Primal Simpleks Yöntem
3.2. DP Modellerinin Simpleks Yöntem ile Çözümü 3.2.1. Primal Simpleks Yöntem Grafik çözüm yönteminde gördüğümüz gibi optimal çözüm noktası, her zaman uygun çözüm alanının bir köşe noktası ya da uç noktası
SMI Algoritmasını Kullanan Adaptif Dizi İşaret İşleme Sistemlerinin İncelenmesi
SMI Algoritmasını Kullanan Adaptif Dizi İşaret İşleme Sistemlerinin İncelenmesi Halil İ. ŞAHİN, Haydar KAYA 2 Karadeniz Teknik Üniversitesi, İstatistik ve Bilgisayar Bilimleri Bölümü, Elektrik-Elektronik
OYUN TEORİSİ. Özlem AYDIN. Trakya Üniversitesi Bilgisayar Mühendisliği Bölümü
OYUN TEORİSİ Özlem AYDIN Trakya Üniversitesi Bilgisayar Mühendisliği Bölümü TANIM ''Oyun Teorisi'', iki yada daha fazla rakibi belirli kurallar altında birleştirerek karşılıklı olarak çelişen olasılıklar
KABLOSUZ İLETİŞİM
KABLOSUZ İLETİŞİM 805540 MODÜLASYON TEKNİKLERİ SAYISAL MODÜLASYON İçerik 3 Sayısal modülasyon Sayısal modülasyon çeşitleri Sayısal modülasyon başarımı Sayısal Modülasyon 4 Analog yerine sayısal modülasyon
Zeki Optimizasyon Teknikleri
Zeki Optimizasyon Teknikleri Ara sınav - 25% Ödev (Haftalık) - 10% Ödev Sunumu (Haftalık) - 5% Final (Proje Sunumu) - 60% - Dönem sonuna kadar bir optimizasyon tekniğiyle uygulama geliştirilecek (Örn:
Kalman Filtresinin Radar Hedef İzlemedeki Performans Analizi. The Performance Analysis of Kalman Filter on Radar Target Tracking
F. Ü. Fen ve Mühendislik Bilimleri Dergisi, 16(4), 679-686, 2004 Kalman Filtresinin Radar Hedef İzlemedeki Performans Analizi Engin AVCI, İbrahim TÜRKOĞLU ve Mustafa POYRAZ * Fırat Üniversitesi Teknik
Doç.Dr. M. Mengüç Öner Işık Üniversitesi Elektrik-Elektronik Mühendisliği Bölümü [email protected]
Doç.Dr. M. Mengüç Öner Işık Üniversitesi Elektrik-Elektronik Bölümü [email protected] 1. Adı Soyadı : Mustafa Mengüç ÖNER 2. Doğum Tarihi : 01.02.1977 3. Unvanı : Doçent Dr. 4. Öğrenim Durumu : ÖĞRENİM
KARAR TEORİSİ. Özlem AYDIN. Trakya Üniversitesi Bilgisayar Mühendisliği Bölümü
KARAR TEORİSİ Özlem AYDIN Trakya Üniversitesi Bilgisayar Mühendisliği Bölümü Karar Ortamları Karar Analizi, alternatiflerin en iyisini seçmek için akılcı bir sürecin kullanılması ile ilgilenir. Seçilen
SAYISAL ÇÖZÜMLEME. Yrd.Doç.Dr.Esra Tunç Görmüş. 1.Hafta
SAYISAL ÇÖZÜMLEME Yrd.Doç.Dr.Esra Tunç Görmüş 1.Hafta Sayısal çözümleme nümerik analiz nümerik çözümleme, approximate computation mühendislikte sayısal yöntemler Computational mathematics Numerical analysis
Bilgisayarla Görüye Giriş
Bilgisayarla Görüye Giriş Ders 6 Kenar, Köşe, Yuvarlak Tespiti Alp Ertürk [email protected] KENAR TESPİTİ Kenar Tespiti Amaç: Görüntüdeki ani değişimleri / kesintileri algılamak Şekil bilgisi elde
Bilgisayarla Görüye Giriş
Bilgisayarla Görüye Giriş Ders 5 Görüntü Süzgeçleme ve Gürültü Giderimi Alp Ertürk [email protected] Motivasyon: Gürültü Giderimi Bir kamera ve sabit bir sahne için gürültüyü nasıl azaltabiliriz?
Lineer Denklem Sistemleri Kısa Bilgiler ve Alıştırmalar
Lineer Denklem Sistemleri Kısa Bilgiler ve Alıştırmalar Bir Matrisin Rankı A m n matrisinin determinantı sıfırdan farklı olan alt kare matrislerinin boyutlarının en büyüğüne A matrisinin rankı denir. rank(a)
Fonksiyon Optimizasyonunda Genetik Algoritmalar
01-12-06 Ümit Akıncı Fonksiyon Optimizasyonunda Genetik Algoritmalar 1 Fonksiyon Optimizasyonu Fonksiyon optimizasyonu fizikte karşımıza sık çıkan bir problemdir. Örneğin incelenen sistemin kararlı durumu
EŞİTLİK KISITLI TÜREVLİ YÖNTEMLER
EŞİTLİK KISITLI TÜREVLİ YÖNTEMLER LAGRANGE YÖNTEMİ Bu metodu incelemek için Amaç fonksiyonu Min.z= f(x) Kısıtı g(x)=0 olan problemde değişkenler ve kısıtlar genel olarak şeklinde gösterilir. fonksiyonlarının
SERAMİK MALZEME DÜZGÜNSÜZLÜKLERİNİN DARBE GÜRÜLTÜSÜ YÖNTEMİ İLE BELİRLENMESİ. Haluk KÜÇÜK (1) Tahir Çetin AKINCI (2)
SERAMİK MALZEME DÜZGÜNSÜZLÜKLERİNİN DARBE GÜRÜLTÜSÜ YÖNTEMİ İLE BELİRLENMESİ Haluk KÜÇÜK (1) Tahir Çetin AKINCI () (1) Marmara üniversitesi Teknik Eğitim Fakültesi Mekatronik Eğitimi Bölümü, İstanbul ()
YÖNEYLEM ARAŞTIRMASI - III
YÖNEYLEM ARAŞTIRMASI - III Prof. Dr. Cemalettin KUBAT Yrd. Doç. Dr. Özer UYGUN İçerik Bu bölümde eşitsizlik kısıtlarına bağlı bir doğrusal olmayan kısıta sahip problemin belirlenen stasyoner noktaları
Uzaktan Algılama Uygulamaları
Aksaray Üniversitesi Uzaktan Algılama Uygulamaları Doç.Dr. Semih EKERCİN Harita Mühendisliği Bölümü [email protected] 2010-2011 Bahar Yarıyılı Uzaktan Algılama Uygulamaları GÖRÜNTÜ İŞLEME TEKNİKLERİ
İşaret ve Sistemler. Ders 1: Giriş
İşaret ve Sistemler Ders 1: Giriş Ders 1 Genel Bakış Haberleşme sistemlerinde temel kavramlar İşaretin tanımı ve çeşitleri Spektral Analiz Fazörlerin frekans düzleminde gösterilmesi. Periyodik işaretlerin
Genel Graf Üzerinde Mutlak 1-merkez
Genel Graf Üzerinde Mutlak 1-merkez Çözüm yöntemine geçmeden önce bazı tanımlara ihtiyaç vardır. Dikkate alınan G grafındaki düğümleri 1 den n e kadar numaralandırın. Uzunluğu a(i, j)>0 olarak verilen
Hafta 09 -Topluluk Yöntemleri - Boyut Azaltma - Anomali Tespiti
Hafta 09 -Topluluk Yöntemleri - Boyut Azaltma - Anomali Tespiti BGM 565 - Siber Güvenlik için Makine Öğrenme Yöntemleri Bilgi Güvenliği Mühendisliği Yüksek Lisans Programı Dr. Ferhat Özgür Çatak [email protected]
BİR AKUSTİK DENEY ODASININ ARKA PLAN GÜRÜLTÜ PROBLEMİNİN İNCELENMESİ
BİR AKUSTİK DENEY ODASININ ARKA PLAN GÜRÜLTÜ PROBLEMİNİN İNCELENMESİ H. EROL (1), T. BELEK (1), T. DURAKBAŞA (2) ÖZET Bu çalışmada, arka plan gürültü probleminin ortaya çıktığı bir akustik deney odası
Ders 9: Bézout teoremi
Ders 9: Bézout teoremi Konikler doğrularla en fazla iki noktada kesişir. Şimdi iki koniğin kaç noktada kesiştiğini saptayalım. Bunu, çok kolay gözlemlerle başlayıp temel ve ünlü Bézout teoremini kanıtlayarak
ANADOLU ÜNİVERSİTESİ AÇIKÖĞRETİM FAKÜLTESİ İLKÖĞRETİM ÖĞRETMENLİĞİ LİSANS TAMAMLAMA PROGRAMI. Lineer. Cebir. Ünite 6. 7. 8. 9. 10
ANADOLU ÜNİVERSİTESİ AÇIKÖĞRETİM FAKÜLTESİ İLKÖĞRETİM ÖĞRETMENLİĞİ LİSANS TAMAMLAMA PROGRAMI Lineer Cebir Ünite 6. 7. 8. 9. 10 T.C. ANADOLU ÜNİVERSİTESİ YAYINLARI NO: 1074 AÇIKÖĞRETİM FAKÜLTESİ YAYINLARI
Elena Battini SÖNMEZ Önder ÖZBEK N. Özge ÖZBEK. 2 Şubat 2007
AVUÇ İZİ VE PARMAK İZİNE DAYALI BİR BİYOMETRİK TANIMA SİSTEMİ Elena Battini SÖNMEZ Önder ÖZBEK N. Özge ÖZBEK İstanbul Bilgi Üniversitesi Bilgisayar Bilimleri 2 Şubat 2007 Biyometrik Biyometrik, kişileri
BÖLÜNMÜŞ FARKLAR (DİVİDED DİFFERENCES)
BÖLÜNMÜŞ FARKLAR (DİVİDED DİFFERENCES) Lagrange ve Neville yöntemlerinin bazı olumsuz yanları vardır: İşlem sayısı çok fazladır (bazı başka yöntemlere kıyasla) Data setinde bir nokta ilavesi veya çıkartılması
İleri Diferansiyel Denklemler
MIT AçıkDersSistemi http://ocw.mit.edu 18.034 İleri Diferansiyel Denklemler 2009 Bahar Bu bilgilere atıfta bulunmak veya kullanım koşulları hakkında bilgi için http://ocw.mit.edu/terms web sitesini ziyaret
Lineer Denklem Sistemleri
Lineer Denklem Sistemleri Yazar Yrd. Doç.Dr. Nezahat ÇETİN ÜNİTE 3 Amaçlar Bu üniteyi çalıştıktan sonra; Lineer Denklem ve Lineer Denklem Sistemleri kavramlarını öğrenecek, Lineer Denklem Sistemlerinin
GÜZ DÖNEMİ ARASINAV SORULARI. 1. Sayısal çözümleme ve fonksiyonu tanımlayarak kullanıldığı alanları kısaca açıklayınız?
MAK 05 SAYISAL ÇÖZÜMLEME S Ü L E Y M A N D E M Ġ R E L Ü N Ġ V E R S Ġ T E S Ġ M Ü H E N D Ġ S L Ġ K F A K Ü L T E S Ġ M A K Ġ N A M Ü H E N D Ġ S L Ġ Ğ Ġ B Ö L Ü M Ü I. öğretim II. öğretim A şubesi B
Nokta uzayda bir konumu belirtir. Noktanın 0 boyutlu olduğu kabul edilir. Herhangi bir büyüklüğü yoktur.
Üç Boyutlu Geometri Nokta (Point,Vertex) Nokta uzayda bir konumu belirtir. Noktanın 0 boyutlu olduğu kabul edilir. Herhangi bir büyüklüğü yoktur. Kartezyen Koordinat Sistemi Uzayda bir noktayı tanımlamak
SÜREKLİ SAKLI MARKOV MODELLERİ İLE METİNDEN BAĞIMSIZ KONUŞMACI TANIMA PARAMETRELERİNİN İNCELENMESİ
Uludağ Üniversitesi Mühendislik-Mimarlık Fakültesi Dergisi, Cilt 12, Sayı 1, 2007 SÜREKLİ SAKLI MARKOV MODELLERİ İLE METİNDEN BAĞIMSIZ KONUŞMACI TANIMA PARAMETRELERİNİN İNCELENMESİ Cemal HANİLÇİ Figen
MM 409 MatLAB-Simulink e GİRİŞ
MM 409 MatLAB-Simulink e GİRİŞ 2016-2017 Güz Dönemi 28 Ekim 2016 Arş.Gör. B. Mahmut KOCAGİL Ajanda-İçerik Simulink Nedir? Nerelerde Kullanılır? Avantaj / Dezavantajları Nelerdir? Simulink Arayüzü Örnek
Hızlı Düzey Küme Yöntemine Bağlı Retinal Damar Bölütlemesi. Bekir DİZDAROĞLU. KTÜ Bilgisayar Mühendisliği Bölümü
Bekir DİZDAROĞLU KTÜ Bilgisayar Mühendisliği Bölümü [email protected] 1/29 Tıbbi imge bölütleme klasik yaklaşımları a) Piksek tabanlı b) Kenar tabanlı c) Bölge tabanlı d) Watershed (sınır) tabanlı e) Kenar
Tek Değişkenli Optimizasyon OPTİMİZASYON. Gradient Tabanlı Yöntemler. Bisection (İkiye Bölme) Yöntemi
OPTİMİZASYON Gerçek hayatta, çok değişkenli optimizasyon problemleri karmaşıktır ve nadir olarak problem tek değişkenli olur. Bununla birlikte, tek değişkenli optimizasyon algoritmaları çok değişkenli
KISITLI OPTİMİZASYON
KISITLI OPTİMİZASYON SİMPLEKS YÖNTEMİ Simpleks Yöntemi Simpleks yöntemi iteratif bir prosedürü gerektirir. Bu iterasyonlar ile gerçekçi çözümlerin olduğu bölgenin (S) bir köşesinden başlayarak amaç fonksiyonunun
KABLOSUZ İLETİŞİM
KABLOSUZ İLETİŞİM 805540 DENKLEŞTİRME, ÇEŞİTLEME VE KANAL KODLAMASI İçerik 3 Denkleştirme Çeşitleme Kanal kodlaması Giriş 4 Denkleştirme Semboller arası girişim etkilerini azaltmak için Çeşitleme Sönümleme
DEÜ MÜHENDİSLİK FAKÜLTESİ FEN VE MÜHENDİSLİK DERGİSİ Cilt: 8 Sayı: 3 s Ekim 2006
DEÜ MÜHENDİSLİK FAKÜLTESİ FEN VE MÜHENDİSLİK DERGİSİ Cilt: 8 Sayı: 3 s 9-5 Ekim 006 ÇEŞİTLİ DÖNÜŞÜM YÖNTEMLERİNİN BAŞARIM ÖLÇÜTLERİ YÖNÜNDEN KARŞILAŞTIRILMASI (PERFORMANS CRITERIONS COMPARISON OF THE SHOT
Işıma Şiddeti (Radiation Intensity)
Işıma Şiddeti (Radiation Intensity) Bir antenin birim katı açıdan yaydığı güçtür U=Işıma şiddeti [W/sr] P or =Işıma yoğunluğu [ W/m 2 ] Örnek-4 Bir antenin güç yoğunluğu Olarak verildiğine göre, ışıyan
YÖNEYLEM ARAŞTIRMASI - III
YÖNEYLEM ARAŞTIRMASI - III Prof. Dr. Cemalettin KUBAT Yrd. Doç. Dr. Özer UYGUN İçerik (Eşitlik Kısıtlı Türevli Yöntem) Bu metodu incelemek için Amaç fonksiyonu Min.z= f(x) Kısıtı g(x)=0 olan problemde
Adaptif Antenlerde Işın Demeti Oluşturma Algoritmaları
Adaptif Antenlerde Işın Demeti Oluşturma Algoritmaları Giriş Şevket GÖĞÜSDERE, aydar KAYA 2, Yasin OĞUZ Karadeniz Teknik Üniversitesi, Enformatik Bölümü, Elektrik-Elektronik Mühendisliği Bölümü 2, 6080
Yüksek Mobiliteli OFDM Sistemleri için Ortak Veri Sezimleme ve Kanal Kestirimi
Yüksek Mobiliteli OFDM Sistemleri için Ortak Veri Sezimleme ve Kanal Kestirimi Erdal Panayırcı, Habib Şenol ve H. Vincent Poor Elektronik Mühendisliği Kadir Has Üniversitesi, İstanbul, Türkiye Elektrik
ELK 318 İLETİŞİM KURAMI-II
ELK 318 İLETİŞİM KURAMI-II Nihat KABAOĞLU Kısım 5 DERSİN İÇERİĞİ Sayısal Haberleşmeye Giriş Giriş Sayısal Haberleşmenin Temelleri Temel Ödünleşimler Örnekleme ve Darbe Modülasyonu Örnekleme İşlemi İdeal
VANALARIN HĐDROLĐK KARAKTERĐSTĐKLERĐ
VANALARIN HĐDROLĐK KARAKTERĐSTĐKLERĐ (Hydraulic Characteristics of Valves) Prof. Dr. Haluk KARADOGAN 1949 yılında Mersin'de doğdu. 1966 da Mersin T.S. Gür Lisesinden mezun oldu. Đ.T.Ü. Makina Fakültesinden
Data Communications. Gazi Üniversitesi Bilgisayar Mühendisliği Bölümü. 3. Veri ve Sinyaller
Veri İletişimi Data Communications Suat ÖZDEMİR Gazi Üniversitesi Bilgisayar Mühendisliği Bölümü 3. Veri ve Sinyaller Analog ve sayısal sinyal Fiziksel katmanın önemli işlevlerinden ş birisi iletim ortamında
DENEY 3: DTMF İŞARETLERİN ÜRETİLMESİ VE ALGILANMASI
DENEY 3: DTMF İŞARETLERİN ÜRETİLMESİ VE ALGILANMASI AMAÇ: DTMF işaretlerin yapısının, üretim ve algılanmasının incelenmesi. MALZEMELER TP5088 ya da KS58015 M8870-01 ya da M8870-02 (diğer eşdeğer entegreler
ISSN : 1308-7231 [email protected] 2010 www.newwsa.com Elazig-Turkey
ISSN:1306-3111 e-journal of New World Sciences Academy 011, Volume: 6, Number:, Article Number: 1A0173 ENGINEERING SCIENCES Burhan Ergen Received: November 010 Muhammet Baykara Accepted: February 011 Firat
Yrd. Doç. Dr. A. Burak İNNER
Yrd. Doç. Dr. A. Burak İNNER Kocaeli Üniversitesi Bilgisayar Mühendisliği Yapay Zeka ve Benzetim Sistemleri Ar-Ge Lab. http://yapbenzet.kocaeli.edu.tr DOĞRUSAL OLMAYAN (NONLINEAR) DENKLEM SİSTEMLERİ Mühendisliğin
2.3. MATRİSLER Matris Tanımlama
2.3. MATRİSLER 2.3.1. Matris Tanımlama Matrisler girilirken köşeli parantez kullanılarak ( [ ] ) ve aşağıdaki yollardan biri kullanılarak girilir: 1. Elemanları bir tam liste olarak girmek Buna göre matris
Geliştirilmiş Fisher Ayraç Kriteri Kullanarak Hiperspektral Görüntülerde Sınıflandırma
Geliştirilmiş Fisher Ayraç Kriteri Kullanarak Hiperspektral Görüntülerde Sınıflandırma Mustafa TEKE, Dr. Ufuk SAKARYA TÜBİTAK UZAY IEEE 21. Sinyal İşleme, İletişim ve Uygulamaları Kurultayı (SİU 2013),
ELEKTRİK-ELEKTRONİK MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ İLETİŞİM LABORATUARI SAYISAL FİLTRELER
SAYISAL FİLTRELER Deney Amacı Sayısal filtre tasarımının ve kullanılmasının öğrenilmesi. Kapsam Ayrık zamanlı bir sistem transfer fonksiyonunun elde edilmesi. Filtren frekans tepkes elde edilmesi. Direct
ADC Devrelerinde Pratik Düşünceler
ADC Devrelerinde Pratik Düşünceler ADC nin belki de en önemli örneği çözünürlüğüdür. Çözünürlük dönüştürücü tarafından elde edilen ikili bitlerin sayısıdır. Çünkü ADC devreleri birçok kesikli adımdan birinin
MİKROİŞLEMCİ İLE A/D DÖNÜŞÜMÜ
KARADENİZ TEKNİK ÜNİVERSİTESİ BİLGİSAYAR MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ BİLGİSAYAR ORGANİZASYONU LABORATUVARI MİKROİŞLEMCİ İLE A/D DÖNÜŞÜMÜ 1. GİRİŞ Analog işaretleri sayısal işaretlere dönüştüren elektronik devrelere
Mustafa A. Altınkaya
ALFA-KARARLI GÜRÜLTÜDE ALTUZAY TEKNİKLERİYLE KESTİRİLEN SİNÜZOİDAL SIKLIKLARIN İSTATİSTİKSEL ÖZELLİKLERİ Mustafa A. Altınkaya İzmir Yüksek Teknoloji Enstitüsü, Gülbahçe Köyü, 35437, Urla,İzmir E. Posta
TEMEL MEKANİK 5. Yrd. Doç. Dr. Mehmet Ali Dayıoğlu Ankara Üniversitesi Ziraat Fakültesi Tarım Makinaları ve Teknolojileri Mühendisliği Bölümü
TEMEL MEKANİK 5 Yrd. Doç. Dr. Mehmet Ali Dayıoğlu Ankara Üniversitesi Ziraat Fakültesi Tarım Makinaları ve Teknolojileri Mühendisliği Bölümü Ders Kitapları: Mühendisler İçin Vektör Mekaniği, Statik, Yazarlar:
ALTIN ORAN ARAMA (GOLDEN SECTION SEARCH) METODU
ALTIN ORAN ARAMA (GOLDEN SECTION SEARCH) METODU Tek değişkenli bir f(x) fonksiyonunu ele alalım. [Bazı x ler için f (x) bulunamayabilir.] Aşağıdaki DOP modelini çözmek istediğimizi var sayalım. Max f(x)
AYRIK FREKANSLI DİZİLERİ İÇİN HUZME YÖNLENDİRME AĞI
AYRIK FREKANSLI DİZİLERİ İÇİN HUZME YÖNLENDİRME AĞI Ramazan ÇETİNER(1), Taylan EKER(1), Şimşek Demir(2) Aselsan A.Ş.(1) Radar Sistemleri Grup Başkanlığı Ankara [email protected], [email protected],
İŞARET ve SİSTEMLER (SIGNALS and SYSTEMS) Dr. Akif AKGÜL oda no: 303 (T4 / EEM)
İşaret ve Sistemler İŞARET ve SİSTEMLER (SIGNALS and SYSTEMS) Dr. Akif AKGÜL [email protected] oda no: 303 (T4 / EEM) Kaynaklar: 1. Signals and Systems, Oppenheim. (Türkçe versiyonu: Akademi Yayıncılık)
Doğrusal Denklemler Sis./Sys. of Linear Equations
Doğrusal Denklemler Sis./Sys. of Linear Equations Uygulama alanı: Lineer olan her sistem Notation: Ax 1 = b Augmented [A l b] Uniqueness A = 0, A nxa Bu şekilde yazılan sistemler Overdetermined (denklem
KABLOSUZ İLETİŞİM
KABLOSUZ İLETİŞİM 805540 MODÜLASYON TEKNİKLERİ FREKANS MODÜLASYONU İçerik 3 Açı modülasyonu Frekans Modülasyonu Faz Modülasyonu Frekans Modülasyonu Açı Modülasyonu 4 Açı modülasyonu Frekans Modülasyonu
ÖZGEÇMİŞ ve YAYINLAR LİSTESİ
ÖZGEÇMİŞ ve YAYINLAR LİSTESİ 1. Adı Soyadı............. : Hatice ( KIRIMLI ) SEZGİN 2. Doğum Tarihi............ : 11 Haziran 1959 3. Ünvanı................. : Yardımcı Doçent Doktor 4. Öğrenim Durumu :
Ayrık zamanlı sinyaller için de ayrık zamanlı Fourier dönüşümleri kullanılmatadır.
Bölüm 6 Z-DÖNÜŞÜM Sürekli zamanlı sinyallerin zaman alanından frekans alanına geçişi Fourier ve Laplace dönüşümleri ile mümkün olmaktadır. Laplace, Fourier dönüşümünün daha genel bir şeklidir. Ayrık zamanlı
Doğrusal Anten Dizisi Işıma Diyagramının Sentezi İçin Konveks-Genetik- Taguchi Algoritmalarına Dayalı Yeni Bir Karma Optimizasyon Yaklaşımı
Doğrusal Anten Dizisi Işıma Diyagramının Sentezi İçin Konveks-Genetik- Taguchi Algoritmalarına Dayalı Yeni Bir Karma Optimizasyon Yaklaşımı A New Hybrid Optimization Approach based on Convex-Genetic-Taguchi
Ders Adı Kodu Yarıyılı T+U Saati Ulusal Kredisi AKTS. Sayısal Haberleşme Sistemleri EEE492 8 3+2 4 5
DERS BİLGİLERİ Ders Adı Kodu Yarıyılı T+U Saati Ulusal Kredisi AKTS Sayısal Haberleşme Sistemleri EEE492 8 3+2 4 5 Ön Koşul Dersleri Dersin Dili Dersin Seviyesi Dersin Türü İngilizce Lisans Seçmeli / Yüz
JEODEZİK AĞLARIN OPTİMİZASYONU
JEODEZİK AĞLARIN OPTİMİZASYONU Jeodezik Ağların Tasarımı 10.HAFTA Dr.Emine Tanır Kayıkçı,2017 OPTİMİZASYON Herhangi bir yatırımın gerçekleştirilmesi sırasında elde bulunan, araç, hammadde, para, işgücü
Yönbağımsız ve Yönbağımlı Gauss Süzgeçleme Isotropic and Anisotropic Gaussian Filtering
Yönbağımsız Yönbağımlı Gauss Süzgeçleme Isotropic and Anisotropic Gaussian Filtering Deniz Yıldırım 1, Bekir Dizdaroğlu 2 1 Harita Mühendisliği Bölümü, 2 Bilgisayar Mühendisliği Bölümü Karadeniz Teknik
1. Hafta SAYISAL ANALİZE GİRİŞ
SAYISAL ANALİZ 1. Hafta SAYISAL ANALİZE GİRİŞ 1 AMAÇ Mühendislik problemlerinin çözümünde kullanılan sayısal analiz yöntemlerinin algoritmik olarak çözümü ve bu çözümlemelerin MATLAB ile bilgisayar ortamında
Radar Sistemleri (EE 404) Ders Detayları
Radar Sistemleri (EE 404) Ders Detayları Ders Adı Ders Kodu Dönemi Ders Saati Uygulama Saati Laboratuar Saati Kredi AKTS Radar Sistemleri EE 404 Her İkisi 3 0 0 3 5 Ön Koşul Ders(ler)i EE 301 Dersin Dili
EM302 Yöneylem Araştırması 2. Dr. Özgür Kabak
EM302 Yöneylem Araştırması 2 Dr. Özgür Kabak TP Çözümü TP problemlerinin çözümü için başlıca iki yaklaşım vardır kesme düzlemleri (cutting planes) dal sınır (branch and bound) tüm yaklaşımlar tekrarlı
ii) S 2LW 2WH 2LW 2WH S 2WH 2LW S 3( x 1) 5( x 2) 5 3x 3 5x x Maliye Bölümü EKON 103 Matematik I / Mart 2018 Proje 2 CEVAPLAR C.1) C.
C.1) x1 x 1 4 4( x1) x 6 4x 4 x 6 x 46 x Maliye Bölümü EKON 10 Matematik I / Mart 018 Proje CEVAPLAR C.) i) S LW WH LW WH S LW WH S W W W S L H W ii) S LW WH WH LW S WH LW S W W W S H L W C.) ( x1) 5(
TURBO KODLANMIŞ İŞARETLERDE SEYİRME ETKİSİNİ AZALTAN YAKLAŞIMLAR (*)
TURBO KODLANMIŞ İŞARETLERDE SEYİRME ETKİSİNİ AZALTAN YAKLAŞIMLAR (*) Osman Nuri Uçan İstanbul Üniversitesi, Elektronik Mühendisliği Bölümü Özet: Turbo kodlama, 1993 yıllarının başlarında önerilen ve hata
Chapter 9. Elektrik Devreleri. Principles of Electric Circuits, Conventional Flow, 9 th ed. Floyd
Elektrik Devreleri Eşanlı Denklemler Bölüm 9 daki devre analizi yöntemleri eşanlı (paralel) denklem kullanımını gerektirmektedir. Eşanlı denklemlerin çözümünü basitleştirmek için, denklemler genelde standart
PİEZOELEKTRİK YAMALARIN AKILLI BİR KİRİŞİN TİTREŞİM ÖZELLİKLERİNİN BULUNMASINDA ALGILAYICI OLARAK KULLANILMASI ABSTRACT
PİEZOELEKTRİK YAMALARIN AKILLI BİR KİRİŞİN TİTREŞİM ÖZELLİKLERİNİN BULUNMASINDA ALGILAYICI OLARAK KULLANILMASI Uğur Arıdoğan (a), Melin Şahin (b), Volkan Nalbantoğlu (c), Yavuz Yaman (d) (a) HAVELSAN A.Ş.,
3. TAHMİN En Küçük Kareler (EKK) Yöntemi 1
3. TAHMİN 3.1. En Küçük Kareler (EKK) Yöntemi 1 En Küçük Kareler (EKK) yöntemi, regresyon çözümlemesinde en yaygın olarak kullanılan, daha sonra ele alınacak bazı varsayımlar altında çok aranan istatistiki
EEM HABERLEŞME TEORİSİ NİĞDE ÜNİVERSİTESİ MÜHENDİSLİK FAKÜLTESİ ELEKTRİK-ELEKTRONİK MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ
EEM3006 - HABERLEŞME TEORİSİ NİĞDE ÜNİVERSİTESİ MÜHENDİSLİK FAKÜLTESİ ELEKTRİK-ELEKTRONİK MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ EEM3006 - HABERLEŞME TEORİSİ Dersin Öğretim Elemanı: Yrd. Doç. Dr. Yasin KABALCI Ders Görüşme
BULANIK AMAÇ KATSAYILI DOĞRUSAL PROGRAMLAMA. Ayşe KURUÜZÜM (*)
D.E.Ü.İ.İ.B.F. Dergisi Cilt:14, Sayı:1, Yıl:1999, ss:27-36 BULANIK AMAÇ KATSAYILI DOĞRUSAL PROGRAMLAMA Ayşe KURUÜZÜM (*) ÖZET Çalışmada bulanık ( fuzzy ) katsayılı amaç fonksiyonuna sahip doğrusal programlama
ANKARA ÜNİVERSİTESİ FEN BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ YÜKSEK LİSANS TEZİ PROGRAMLANABİLİR DONANIM ÜZERİNDE SIKIŞTIRICI ALGILAMA İLE GÖRÜNTÜ YENİDEN OLUŞTURMA ALGORİTMASININ TASARIMI KORAY KARAKUŞ ELEKTRONİK MÜHENDİSLİĞİ
Sürekli-zaman İşaretlerin Ayrık İşlenmesi
Sürekli-zaman İşaretlerin Ayrık İşlenmesi Bir sürekli-zaman işaretin sayısal işlenmesi üç adımdan oluşmaktadır: 1. Sürekli-zaman işaretinin bir ayrık-zaman işaretine dönüştürülmesi 2. Ayrık-zaman işaretin
ZAMAN VE FREKANS DOMENLERİNDE ÖRNEKLEME
Bölüm 6 ZAMAN VE FREKANS DOMENLERİNDE ÖRNEKLEME VE ÖRTÜŞME 12 Bölüm 6. Zaman ve Frekans Domenlerinde Örnekleme ve Örtüşme 6.1 GİRİŞ Bu bölümün amacı, verilen bir işaretin zaman veya frekans domenlerinden
MİKRODALGA GÜRÜLTÜ ÖLÇÜMLERİ
591 MİKRODALGA GÜRÜLTÜ ÖLÇÜMLERİ Şenel YARAN Cengiz YILMAZ Cem HAYIRLI Murat CELEP Yakup GÜLMEZ ÖZET Elektriksel sistemler üretim amaçlarına uygun olarak kendilerinden beklenen görevlerini gerçekleştirirken
8.Konu Vektör uzayları, Alt Uzaylar
8.Konu Vektör uzayları, Alt Uzaylar 8.1. Düzlemde vektörler Düzlemdeki her noktası ile reel sayılardan oluşan ikilisini eşleştirebiliriz. Buna P noktanın koordinatları denir. y-ekseni P x y O dan P ye
AHP ANALİTİK HİYERARŞİ PROSESİ AHP AHP. AHP Ölçeği AHP Yönteminin Çözüm Aşamaları
ANALİTİK HİYERARŞİ PROSESİ 1970 li yıllarda Wharton School of Business da çalışan Thomas L.Saaty tarafından Karmaşık çok kriterli karar verme problemlerinin çözümü için geliştirilmiştir. Tüm kriterler
Doç. Dr. ALİ CAFER GÜRBÜZ
Doç. Dr. ALİ CAFER GÜRBÜZ TOBB Ekonomi ve Teknoloji Üniversitesi Elektrik-Elektronik Mühendisliği Bölümü Söğütözü Cad. No: 43, Söğütözü, Ankara Tel: 0312 2924323, Email: [email protected] 1. EĞİTİM:
Yrd. Doç. Dr. A. Burak İNNER
Yrd. Doç. Dr. A. Burak İNNER Kocaeli Üniversitesi Bilgisayar Mühendisliği Yapay Zeka ve Benzetim Sistemleri Ar-Ge Lab. http://yapbenzet.kocaeli.edu.tr Doğrusal Ara Değer Hesabı Lagrance Polinom İnterpolasyonu
EEM211 ELEKTRİK DEVRELERİ-I
EEM211 ELEKTRİK DEVRELERİ-I Prof. Dr. Selçuk YILDIRIM Siirt Üniversitesi Elektrik-Elektronik Mühendisliği Kaynak (Ders Kitabı): Fundamentals of Electric Circuits Charles K. Alexander Matthew N.O. Sadiku
Kaynak: A. İŞLİER, TESİS PLANLAMASI, 1997
Mühendislik Fakültesi Endüstri Mühendisliği Bölümü Doç. Dr. Nil ARAS ENM411 Tesis Planlaması 2016-2017 Güz Dönemi Kaynak: A. İŞLİER, TESİS PLANLAMASI, 1997 2 Tesis Yer Seçimi Problemi (TYSP) TEK AMAÇLI
ÖZGEÇMİŞ. 1. Adı Soyadı : Kamile ŞANLI KULA İletişim Bilgileri : Ahi Evran Üniversitesi, Fen Edebiyat Fakültesi, Adres Matematik Bölümü, KIRŞEHİR
Resim ÖZGEÇMİŞ 1. Adı Soyadı : Kamile ŞANLI KULA İletişim Bilgileri : Ahi Evran Üniversitesi, Fen Edebiyat Fakültesi, Adres Matematik Bölümü, KIRŞEHİR Telefon : 386 280 45 50 Mail : [email protected]
Sayısal Sinyal İşleme (EE 306 ) Ders Detayları
Sayısal Sinyal İşleme (EE 306 ) Ders Detayları Ders Adı Ders Kodu Dönemi Ders Saati Uygulama Saati Laboratuar Saati Kredi AKTS Sayısal Sinyal İşleme EE 306 Bahar 3 0 0 3 8 Ön Koşul Ders(ler)i EE 303 (FD)
