. SINIF NU NIMI. ÜNİE: DÜZGÜN ÇEMBERSE HREE. onu : DÜZGÜN ÇEMBERSE HREE EİNİ VE ES ÇÖZÜMERİ
Düzgün Çebesel Heket. Ünite. onu Etkinlik nın Çözülei. 4 d/ s bulunu. İpteki geile kuetlei; 60. ω. 0,5. 6. 8 N. ω.. Cisi 5 s de 60 dönese s de 60 döne. Cisin feknsı; f s 0 60 5 0 s 60 0,5. 6. 0,5. 0 N. sin 5. ω.. sin 5 0,5. 6. 0,5. 0. 0,8 4 N b. Cisin kinetik enejisi; E k ( ) E k ( ) 4 0 J 0 5. 0 /s 60 R 0 /s c. Cisin çısl hızı; f 0 d/s bulunu. 5 Çebesel heket ypn cisin feknsı f s olduğundn, peiyodu d s di. Cisi 60 yi s de dolnıs, 60 yi ise t s de dolnı. 6 tl ie;. ip 5 ot t t bğıntısı ile bulunu. ektöü ynen lınıp ektöü tes çeileek ektöel topl ypılı. ile ( ) eşit olup lındki çı 0 di. Bu nedenle, 0 /s 60 60 60 0 /s Cisi s de, dei ypck şekilde döndüüldüğünde peiyodu s olu. Cisin çısl hızı; 0 /s olu. Budn; 0 otl 60 /s bulunu. 6
DÜZGÜN ÇEMBERSE HREE 4. düşey eksen f s yty tbl. tbl; s de dei ypıyo ise. İpteki iniu geile kueti tepe noktsınddı. + 05, 6 0,5 0 N s de f dei yp f s bulunu. çısl hız;.. f 4 d/s bulunu. b. İpteki geile kueti ile sütüne kuetinin toplı ekezcil kueti oluştuu. F M + f s f s.. k.. g 6. 4. 0,8. 6. 0 44 N b. İpteki ksiu geile kueti en lt noktd eydn geli. + + 05, 6 + 0,5 0 N c. Cisi noktsındn geçeken; 05, 6 8N bulunu. 5. 0,5 kg 6. C cos 60 B 60 50 c C ip D noktsınd geile kuetinin sıfı olsı için; D Cisin ship olduğu kinetik eneji 4 J olduğun göe; E k 4 0,5 4 /s bulunu. ekezcil g 0,5 0 5 /s ollıdı.
4 Ünite Düzgün Çebesel Heket. ekezcil B + cos 60 8. B ekezcil. cos 60 B B cos 60 05, 0, 0 0,5 N 05, 7, 50 c 00 g b. C ekezcil C C C N 05, 05, D ekezcil + D D D N + 05, + 05,. Cise etkiyen ekezcil kueti; ipteki geile kueti ile cisin ğılığının bileşkesi oluştuu. tg 7 4 F & F 00, N bulunu. 4 b. ( F) + ( ) 5 ( ) + ( ) N 4 4 7. 50 c ip c. ekezcil (,. sin 7 ) F, sin 7 s / 4 0 5 g. İpteki geile kueti kütleli cisin ğılığın eşitti. Bun göe; g 0 0 N bulunu. b. kütlesinin çebesel heket ypbilesi için ekezcil kuete ihtiyç dı. Bu ekezcil kueti, kütlesinin ğılığı sğl. g 05, 0 05, E E 0,5 J & 0 /s 9. h 5 0 0 /s Cisi dn ye gelinceye kd silindi en z bi dei yplıdı. uzklığı 5 olduğundn; h 0 t gt 5 0 t 5t & t 4t + 0 yzılbili. Bu bğıntının köklei t s e t s di. Cisi 0 /s hızl tıldığındn sını s de lı. hâlde silindiin en küçük peiyodu s ollıdı. Budn; 6 d/s bulunu.
DÜZGÜN ÇEMBERSE HREE 5 0.? b. Cisi noktsındn B noktsın çıktığınd enejinin kounuundn; yty 5 5 5 0 + B 0 0,6 + (4) 0 64 + 6 0 4 5 /s bulunu.. kütleli cisin çebesel heket ypbilesi için ekezcil kuete ihtiyç dı. Bu ekezcil kueti, şekilde gösteildiği gibi ğılık ile eğik düzlein tepki kuetinin bileşkesi sğl. tn tn 5 8 & d/s 4 5 0 b. kütleli cisin kinetik enejisi; E k E k ( 5 ) ( ). Geekli ekezcil kueti, şekilde gösteildiği gibi küenin tepkisi ile cisin ğılığının bileşkesi sğl. tn 0 0 0 N bulunu. Cisin küeye oln etkisi; ( F) + ( ) ( 0) + ( 0 ) 0 N 0 0 E, J bulunu.. B. B C,6 0 yty Cisi B noktsındn geçeken yın cise uyguldığı tepki kueti;. Cisi B noktsındn düşeden geçtiğine göe, geekli ekezcil kueti ğılık sğl. B g B g 6, 0 4 s / bulunu. B B B B g bulunu.
6 Ünite Düzgün Çebesel Heket Cisi C noktsındn B noktsın çıkken enejinin kounuu knunundn; B + C g + g C 5. Y 5g C 5g C X N X 0 /s bulunu. C noktsındn geçeken yın göstediği tepki kueti; C C F M 5g C 5 bulunu. Yni cisin ğılığının 5 ktıdı.. X noktsınd c uygulnn tepki kueti ile ğılığın bileşkesi ekezcil kueti oluştuu. F N X N X F + N X + 600 0 + 6000 0 000 N bulunu. 60 b. Y noktsındn geçeken düşeden dolnbilesi için; F ollıdı. Y noktsındki Y hızı; Y Y g 0 6 s / ollıdı. 4. 7 7 x? B kütleli cise geekli ekezcil kueti koninin tepki kueti ile ğılığın bileşkesi sğl. tn 7 4 4 g x ( 5) x 0 ete 6. Cisi sniyede dei yptığın göe f s di. f 9 /s 0,5 9 /s h 5 t h 5 5 5 t t s ye B x t x x 9 9
DÜZGÜN ÇEMBERSE HREE 7 7. düşey 0 N sin7 cos7 yty cos7 sin7 9.. ç yolun en lt noktsındn geçeken yolun c uyguldığı tepki kueti; N N + 00 ( 5) N 00 0 + 50 N 5 000 N bulunu. N. Düşeyde denge ştındn;. sin 7. sin 7 + 0. 0,6. 0,6 + 0,. 0 5 N bulunu. b. Şoföe b koltuğunun uyguldığı tepki kueti; N N + 50 ( 5) + 50 0 65 N bulunu. 50 b. Ytyd denge yoktu. İpteki geile kuetleinin yty bileşenlei toplı ekezcil kueti oluştuu. ( + ). cos 7 (0 + 5). 0,8 8 N bulunu. 0. h 7 N 8. yty 6 seiyesine göe enejinin kounuu yzılıs; 7 7 h gh g g 0 (7 ) & 00 F tg g...( ) tg 7 7 g...( ) () e () denkleleinden biini ele lısk; tg 7 g 7,5 /s 4 0 bulunu. bulunu. noktsındn geçeken yın cise uyguldığı tepki kueti; N + N N N 0 00 0 0 800 N bulunu. 6
8 Ünite Düzgün Çebesel Heket. Şekil I noktsındn geçeken kütleli cisi yı küeden yıldığın göe bu noktd yüzeyin cise tepkisi sıfı olu. Şekil I den; cos g cos... () bulunu. Cisi noktsındn noktsın geldiğinde yüksekliği kd şğı düşüş olu (Şekil II). Bi bşk ifdeyle, kyboln potnsiyel eneji kinetik enejiye dönüşü. Şekil II ye dikkt edilise; g ( cos) g cos cos bulunu. Şekil II den h yüksekliği için, cos h bulunu. Etkinlik B nin Ynıtlı.. F ekezcil kuet F ğılık b. ekezcil c. Şekil II... () d. klz, teğet. N f s G olduğu göülü. yıc; cos cos. N cos N değei () nulı bğıntıd yeine yzılıs; ( cos) N sin ( cos)... () bulunu. Eneji eşitliğinden; E p E k. yzılı. Bu bğıntıd () e () bğıntılı yeine yzılıs; 4. lt, ksiu Etkinlik C nin Ynıtlı. Y. Y 5. Y 7. D ( cos). Y 4. D 6. D g ( cos)
DÜZGÜN ÇEMBERSE HREE 9 est in Çözülei Özdeş iki cise etki eden ekezcil kuetle eşit olduğun göe;. ip ip F F.. & bulunu. Ynıt B di. Şekil I Şekil II Şekil I deki çebein çeesi, Şekil II deki çebein çeesi 4 di., kütleli cisilein peiyotlının eşit olsı için ise ollıdı. Yty düzle üzeinde, bi ipin ucund dolnn bi cisin ipte oluştuduğu geile kuetinin büyüklüğü (), ekezcil kuete eşit olup F bğıntısı ile bulunu... 4 4 bulunu. Ynıt B di.. M () (). F I Şekil F Şekil II Düzgün çebesel heket ypn bi cisin bu heketini südüebilesi için cise etki etesi geeken ekezcil kuet; F di. M dişlisi st ibesinin döne yönünün tesine çısl hızıyl döndüğünde, dişlisi e ile çkışık oln dişlisi bilikte çısl hızı ile st ibesi yönünde döne. Bu duud () e () ile gösteilen noktldki ekezcil ielein onı;. M. ( ). 4 bulunu.. Ynıt E di.
0 Ünite Düzgün Çebesel Heket 4. B C yıçplı çebesel yöüngenin çeesi, yıçplı çebesel yöüngenin çeesi 4 di. Bu yöüngelede düzgün çebesel heket ypn kütleli cisin peiyodu, kütleli cisin peiyodu olsun. Mekezcil kuetlein eşitliğinden F F.... 5... 5. & bulunu. Yni 40 c, 0 c di. Heket sısınd ipte oluşn geile kueti; F F di. Bunldn biinde değelei yeine yzsk;... 5. 0,4 0 N bulunu. Ynıt B di. 4 di. Bi bşk ifdeyle, ise di. kütleli cisi, şekilde gösteilen noktsındn B noktsın t süede ı. ynı süede kütleli cisi bi t dei ypk yine C noktsındn geçe. Ynıt dı. 6. e B noktlınd kütleli cise etki eden kuetle şekildeki gibidi. 5. 5 d/s F F noktsı için; + yzılbili. geile kuetinin olbilesi B B için ekezkç kuetinin Cisilee ynı ip çebesel heket yptıdığın göe, çebesel heket yptın kuetle eşitti. Bu kuetleden bi tnesinin büyüklüğü ipteki geile kueti kddı. Denge sğlndığınd kütleli olsı geeki. B noktsı için; B B + cisin döne ekseninden oln uzklığı, kütleli B + bulunu. cisin döne ekseninden oln uzklığı olsun. Ynıt B di.
DÜZGÜN ÇEMBERSE HREE 7. /s 6 /s 9. 00 g 00 g 45 0,5 0,5 İpe uygulnn kueti cisilein ekezcil kuetlei toplın eşitti. Dıştki topun çizgisel hızı 6 /s ise içteki topun çizgisel hızı /s olu. Çünkü çizgisel hız yıçpl ontılıdı. + 6 0, + 0, 05, 54, N bulunu. Ynıt C di. kütleli cise etki eden ekezkç e ğılık kuetlei şekildeki gibidi. lı üçgenden;.. tn 45 6 5. 8 0 4 d/ s bulunu. Ynıt D di. 0. /s 8. k g 0 N g 0 N Cisi sütünesiz yty yüzey üzeinde düzgün olk döndüülüken, ekezcil kuet yyın x kd çılsını sğl. F kx kx. 00. x 05, x 8 c bulunu. Ynıt C di. Mk sistei belitilen yönde /s lik ie ile heket edeken ipteki geile kuetinin değei; g + 4 N bulunu. hâlde 48 N du. Bu kuet ynı znd kütleli cise çebesel heket yptın ekezcil kuetti. Fekezcil 48. 6 & 4 s / Ynıt C di.
Ünite Düzgün Çebesel Heket. X Y blnın ekezindeki çizgisel hız sıfıdı. nck çısl hız sıfı değildi. Mekezden uzklştıkç çısl hız sbit klıken, çizgisel hız t. Ynıt B di. Şekil II için; x tn 5 g x tn 5... () bulunu. () e () nolu teile onlnıs; g. tn 7 x 9 x g bulunu.. 6 tn 5 Ynıt E di.. e kütleli cisilee etkiyen kuetle Şekil I e Şekil II deki gibidi. Cisile eilen konuld dengede klktdı. düşey x Şekil I g 7 x Şekil I için; x tn 7 g g x. tn 7... () düşey. Düşey dengeden; cos di. Ytyd denge yoktu. F tepki kueti ile ipteki geile kuetinin yty bileşeni ekezcil kueti oluştuu. F + sin F + cos sin.x g Şekil II (. tn ) + F Bun göe ekezcil kuetin F 5 x yty hesplnbilesi için, g, e F bilinelidi. Ynıt dı.
DÜZGÜN ÇEMBERSE HREE est nin Çözülei. düşey. He iki şekilde de ipi geen kuet ekezcil kueti oluştuu. Mekezcil kuetin değeini een ifde; 4 F. 4.. f di. 7, ip,/ ip 0,5 Cisi ipteki geile kuetinin etkisinde çebesel heket ypktdı. geile kuetinin yty bileşeni ekezcil kueti oluştuu.. cos 7 F. cos 7 Şekil I Şekil II He iki şekilde iplede oluşn geile kuetleinin onı;. 4.,. f, f. 4 ( ) 8 bulunu.. 4. 05, 0 N 4 bulunu. 5 Ynıt D di. Ynıt B di.. 4. f f kütleli cisi kyy bşldığı nd; f s (top) f f + f eşitliği yzılbili. f e f bilindiğine göe yi bulk için e bilgileine geeksiniiiz dı. Ynıt dı. f Cisi düzgün çebesel heket yptığı için ekezcil ienin büyüklüğü he noktd ynıdı. nck yönü değişi. noktsındki ekezcil ie ise noktsındki olu. Ynıt E di.
4 Ünite Düzgün Çebesel Heket 5. 7. düşey h 7 5... () () 8.... () () e () denklelei tf tf onlnıs; 8 8 bulunu. Ynıt dı. sin 5 h h 5 4 Cisi noktsındn noktsın geliken enejinin kounuundn; h gh 0 5 4 4 bulunu. İpteki geile kuetinin büyüklüğü; 6. cos 7 + cos 7 ( 4) + 0 0,8 4 N bulunu. Ynıt E di. kütleli iki cisi ynı yöüngede dolndıklındn çısl hızlı eşitti.... ()... () () e () denklelei onlnıs; 4 bulunu. Ynıt E di.
DÜZGÜN ÇEMBERSE HREE 5 8. 0. 7 0, 7 g Sniyede 5 dei ypn bi cisin feknsı f 5 s di. Çizgisel hızı; kg g g 0 0 N bulunu. Şekil incelendiğinde; sin 7 0 0,6 N. f.. 0,. 5 0 /s bulunu. Ynıt C di. cos 7 0 &,6 kg 6 & 7,5 /s bulunu. 0 Ynıt dı.. 9. B noktsındki yın C tepkisi; D B FB C noktsındki yın tepkisi; C FC D noktsındki yın tepkisi; D FD sin B R 0 B > D > C olduğundn F B > F D > F C bulunu. Ynıt C di. Bi cisin f feknsı e sbiti bilinenleiyle; f çısl hızı bulunbili. f peiyodu bulunbili. F e bilinediğinden ekezcil kuet bulunz. Ynıt E di.
6 Ünite Düzgün Çebesel Heket. İp kopdn cisin diesel heket ypsı için;.. 00.. 0 d/s ollıdı. Ynıt D di.
DÜZGÜN ÇEMBERSE HREE 7 est ün Çözülei 4. düşey eksen F s yty tbl... (). F s k. N k.. g F s 0,.. 0 > F s olduğundn kınc dış sulu. Ynıt dı. Yty düzlede; bğıntısın göe, ttıkç çizgisel hızı t. bğıntısın göe, sbit olduğundn çısl hız değişez.. bğıntısın göe, ttıkç iesi t. Ynıt E di.. X zinci Y snklın dei syılı şekil üzeinde yzıldığı gibidi. X 4 Y ( ) Ynıt E di. M 5.?. B X Y İpteki geile kueti; f s + snklın çısl hızlı sındki ilişki şekildeki gibidi.. /s B (). 4. 8 /s Ynıt dı. f s f s f 0 60 d/s 0, (60) 0, 6 6 6 0 N bulunu. Ynıt dı.
8 Ünite Düzgün Çebesel Heket 6.. cisi için; s 60 dönese 4 s x döne x 480. cisi ilk konuundn 480 60 0 lik uzklıktdı.. cisi için; 5 s 60 dönese 4 s x döne x 88 4s son iki cisi sındki çı; 9. Cisin dengede kl koşulundn ylnk çısl hızı bullı. k N k. g bulunu. k Bun göe, g, e k bilinelidi. y F s y Ynıt C di. 88 0 68 olu. Ynıt E di. 7. 8. dındn d nlşılcğı gibi ekezcil ie ekeze doğudu. Çebesel hekette ie ektöü di hız ektöüne dikti. 7 Şekle göe;. cos 7. 0,8 0,4. 0 5 N bulunu. Ynıt dı. Ynıt D di. 0. tbl 0 c 5 d/s F s 0 c F s 0 c 0 c bl üzeindeki kütlelein çebesel heket ypbilesi için geekli ekezcil kuetle; F F 5. 0, F,5 F. F. 5. 0, F 5 olu. Cisilee uygulnn sütüne kuetlei; F s k F s 0,5 0 F s,5 F s k F s 0,5. 0 F s 5 olu. Sütüne kueti geekli ekezcil kueti sğlycğındn he iki cisi de olduklı yede klı. Ynıt dı.
DÜZGÜN ÇEMBERSE HREE 9. düşey. N yty R lt noktsındki potnsiyel eneji, noktsındki kinetik enejiye dönüşü. Budn; R gr bulunu. noktsınd cise uygulnn kuetle şekildeki gibidi. Bu kuetlein bileşkesi geekli ekezcil kueti sğl. Şekilden; F tn tn g F G bulunu. Bu bğıntı, cın güenli bi şekilde ijı dönebilesi için hızın değeini ei. Soud eilen eğiin hesplnbilesi için cın hızı, ijın yıçpı e g ye çekii iesi bilinelidi. R lt yeine gr yzılıs; gr R lt lt bulunu. Ynıt B di. Ynıt C di.. Böcek düşeden dubildiğine göe böceğin ğılığı sütüne kuetine eşit ollıdı. yıc N tepki kueti ekezcil kuete eşit olduğundn; k N k düşey 5 d/s F s 0,5 5 0 0,8 bulunu. Ynıt D di.
0 Ünite Düzgün Çebesel Heket est 4 ün Çözülei. 0. düşey F s 0 plubğnın tbl ile bilikte dönebilesi için sütüne kueti ekezcil kuete eşit ollıdı. F s k şın ynı yee düşesi için hd kl süesi peiyodun yısın eşit ollıdı. Cisin hd kl süesi; sin 0 0 0 t çıkış g 0 t çıkış sniye bulunu. s. k g bulunu. 0,6 ip Ynıt B di. 5 Bun göe pltfoun peiyodu sniye ollıdı. Bu duud çısl hız; d/s bulunu. Ynıt E di. 0,6 4. tbl X f X f Y Y sin7 0,6 7 5 Cisin hızı sbit olduğun göe, e noktlındki ekezcil kuetle eşit ollıdı. Cisilee etki eden sütüne kuetlei, ekezcil kuet göeini yp. He iki cisi için sütüne kuetinin ekezcil kuete eşitliği yzılıs; f s ekezcil F F k X X g X 0,6 + 0,6 k Y Y g Y, 5 6 bulunu. kx bulunu. ky Ynıt B di. Ynıt C di.
DÜZGÜN ÇEMBERSE HREE Bu nedenle he noktnın çısl hızı ynıdı. 5. Çizgisel hız ile çısl hız sındki ilişki; di. Bun göe çısl hız sbit klk koşulu ile yöünge yıçpı ts çizgisel hız d t. f bğıntısın göe çısl hız değişediği süece fekns d değişez. Ynıt B di. Çizgisel hız ile çısl hızın büyüklüklei sınd bğıntısı dı. değişediği süece çizgisel hızın büyüklüğü değişez. Bud dikkt edilesi geeken nokt şudu. Çizgisel hızın yönü değiştiği için çizgisel hız d değişi. nck çizgisel hızın büyüklüğü değişez. Mekezcil ienin büyüklüğü; bğıntısı ile eili. ile sbit kldığı süece ekezcil iesinin büyüklüğü değişez. Mekezcil ienin büyüklüğü değil de ekezcil ie soulsydı yön değiştiği için ekezcil ie de değişidi. Ynıt E di. 4 6. bğıntısın göe, e nin peiyotlı eşit ise yıçpı büyük oln nin ekezcil iesi dh büyük olu. Yni > olu. bğıntısın göe, e M nin çizgisel hızlı eşit ise yıçpı küçük oln nin ekezcil iesi dh büyük olu. Yni M > olu. 8., Ynıt C di. 7. bğıntısın göe yöünge yıçpı değişeden çizgisel hız iki ktın çıkılıs ekezcil ie döt ktın çık. Bu nedenle I. ygı doğudu. 4 F bğıntısın göe peiyot iki ktın çıks, kuet Cisi ekeze bğlyn yıçp ektöünün, bii znd dyn cinsinden tdığı çıy çısl hız deni. blnın he noktsı, ekezden geçen eksen etfındn bi t deini ynı zn içinde tl. e ineceğinden II. ygı ynlıştı. 4 Bu olyd geekli ekezcil kueti ipteki geile kueti sğl. F 4 f bğıntısın göe, fekns iki ktın çıkılıs ekezcil kuet, dolyısıyl ipteki geile kuetinin büyüklüğü döt ktın çık. hâlde III. ygı d ynlıştı. Ynıt dı.
Ünite Düzgün Çebesel Heket 9.. M N hız F ip P 0 zn Şekil I Şekil II yıçplı k sbit k olsydı; oludu. nck yıçplı k he döne, he de ötelee heketi yptığı için; 6 olu. Ynıt D di. Hız-zn gfiği incelendiğinde hızın düzgün olk ttığı göülü. hâlde hız ektöü ile ie ektöü ynı yönlüdü. Sdece P noktsınd ie ektöü ile hız ektöü ynı yönlüdü. Ynıt E di. 0. Çubuk döneken çubuk üzeindeki bütün noktlın çısl hızlı, peiyotlı e feknslı ynı olu. I. e II. ygı doğudu..? Çubuk üzeindeki cisin döne eksenine uzklığı ttıkç çizgisel hızı d t. III. ygı ynlıştı. R 0 Ynıt D di. by etki eden kuetle şekilde gösteilişti. Bu kuetlein bileşkesi çebein ekezine doğu olup ekezcil kueti oluştuu. bnın bulunduğu noktdki çizgisel hızı;. f bğıntısın göe, yöünge yıçpı küçülüse fekns t. bğıntısın göe yöünge yıçpı küçülüse çısl hız t. bğıntısın göe yöünge yıçpı küçülüse ekezcil ie t. Ynıt dı. 0 0 0 /s bulunu. Ynıt D di.
DÜZGÜN ÇEMBERSE HREE est 5 in Çözülei. R. N yty He iki duu için ekezcil kuet ifdesini yzlı. F Fʹ ( ) F & Fl 8F bulunu. Fl 8 Ynıt E di. noktsınd cise etki eden kuetleden bii yın N tepki kueti, öteki de cisin ğılığıdı. Mekezcil kuet, tepki kueti ile ğılığın bileşkesine eşitti. Bun göe; Fekezcil N- N- R N + R... ( ) bulunu. Enejinin kounuundn; E p E k R R... () () nulı bğıntıdn bulduğuuz değeini () nulı bğıntıd yeine yzlı. R N + bulunu. R Ynıt D di.. F doğusl yöünge 4. R Doğusl yöüngede sbit hızıyl heket eden cisi noktsın geldiği ndn itiben süekli bi F kuetinin etkisinde klıyo. F kueti sbit hız ektöüne dik olk etki ettiği için cisin heketi yty tış heketindeki cisin yöüngesine benze. s Ynıt C di. yty düzle Peiyot sbit olduğun göe cisi yty düzlede düzgün çebesel heket ypktdı. Yni hızın e ekezcil kuetin büyüklüğü değişez. Mekezcil kueti ipteki geile kueti oluştuduğu için ipteki geile kueti de değişez. Ynıt E di.
4 Ünite Düzgün Çebesel Heket 5. h z 7. P Şekil II zn Şekil II deki gfik, yukı yönde düşey tıln bi cisin hız-zn gfiğidi. Düşey düzlede Şekil I deki gibi düzgün çebesel heket ypn kütleli cisin bğlı olduğu ip, N noktsınd kops cisi bundn son yukı yönde düşey tış heketi yp. N Şekil I Cisi düşey düzlede çebesel heket ypken yın tepkisi ile cisin ğılığının bileşkesi ekezcil kueti oluştuu. epe noktsınd tepki kueti sıfı olduğun göe ğılık tek bşın ekezcil kueti oluştuu. Ynıt B di. Ynıt E di. 6. d/s 8. düşey eksen F s F s F s yty tbl Sütüne kueti geekli ekezcil kueti sğlybilise boncukl olduklı yede klıl. Mekezcil kueti bullı. F F 0 0 400 dyn F s(x) 500 dyn olk eilişti. Mekezcil kuet 400 dyn olduğun göe boncukl olduklı yede klıl. Ynıt dı. Cisi kyy bşl sınıınd iken ekezcil kuet, sütüne kuetine eşit ollıdı. k 0, 0 d/s bl d/s lik çısl hızı biz geçtiği nd cisi kyy bşl. Ynıt D di.
DÜZGÜN ÇEMBERSE HREE 5 9. Sütüne kueti geekli ekezcil kueti sğlybilise b güenli bi şekilde ijı lı. Sütüne kuetinin ksiu değeinin ekezcil kuetten büyük olup oldığın bklı. F s H k H. yty leh çısl hızın büyüklüğünün sını değeinde sütüne kueti ekezcil kuete eşit ollıdı. çısl hız; F s 5 0, 0 H 400 5 H 400 9 H olu. 6 Bu duud b güenli biçide ijı lı. Ynıt C di. k 0,4 0 d/s bulunu. Ynıt D di. 0. P X Y R zinci noktsının çizgisel hızı olsun. ynı zinci R den de geçtiği için R noktsının d çizgisel hızı olu. X e Y çklı peçinli olduğu için P noktsının çizgisel hızı V olu. Çünkü yıçpı R noktsının ktıdı. e P noktlı için; ekezcil ie bğıntılını yzlı. Budn; P ( ) bulunu. P 4 Ynıt C di.. x M d xl d Bileşik kp çısl hızı ile döndüüldüğünde e M kollındki sul kueti etkisiyle eşit iktd yükseli. e M kollındki sıı yükselesi kolundki sıı iktının zlsın neden olu. Bun göe; h h M > h > h elde edili. su Ynıt E di.
6 Ünite Düzgün Çebesel Heket. d d yty düzle 5. Cisile ynı çubuğ bğlı olduğu için çısl hızlı eşit ollıdı. I. ygı doğudu. bğıntısın göe nin çizgisel hızı dh büyük olduğu için çısl iesi de dh büyüktü. II. ygı ynlıştı. Eşit kütleli cisileden nin çizgisel hızı büyük olduğu için kinetik enejisi de büyüktü. III. ygı d ynlıştı. Ynıt dı. Cisile ynı çubuğ bğlı olduğu için çısl hızlı eşitti. I. ygı doğudu. nin döne yıçpı büyük olduğu için çizgisel hızı dh büyüktü. II. ygı ynlıştı. Mekezcil kuet ifdesi oln F yi he iki cise uygulsk; F F olu. Yni cisilee etki eden ekezcil kuetle de eşit olu. III. ygı d doğudu. Ynıt D di. 4. bilye du du hlk I düşey l bilye hlk II düşey Yeçekii iesi 0 /s olduğu için cisin hızının 0 /s den 0 /s ye çıksı için s süe geeki. Çubuğun yı dei ypsı için s geektiğine göe t bi dei ypsı için 4s geeki. Yni çubuğun peiyodu 4 sniyedi. l Ynıt C di. 6. Düzgün çebesel hekette heket düzgün olduğundn peiyot e yıçp sbitti, değişez. : peiyot : yıçp : çizgisel hız : çısl hız : ie olk üzee; olduğundn değişez. olduğundn değişez. olduğundn değişez. Ynıt E di.
DÜZGÜN ÇEMBERSE HREE 7 7. düşey I IV yty g V g ye (yty) I e II nulı noktld hız e ie ektölei bibiine pleldi. Ynıt D di.