Öğr. Gör. S. M. Fatih APAYDIN
Dersle İlgili Konular Üretim Yönetimi Süreç Yönetimi Tedarik Zinciri Yönetimi Üretim Planlama ve Kontrolü Proje Yönetimi Kurumsal Kaynak Planlaması-ERP Kalite Yönetimi Modern Üretim Sistemleri Fabrika Yönetimi ve Organizasyonu 2/26
3/26 Ders İçeriği Genel Bilgiler, Kavramlar Üretim Sistemleri Üretim Yönetiminde Karar Verme Yöntemleri İşletmenin Yatırım Kararı ve Kuruluş Yeri Seçimi Fabrika İçi Düzenleme Talep Tahmini Ürün Yönetimi Kapasite Çeşitleri ve Kapasite Planlama Üretim Planlama * Sipariş Planlama * Seri Üretim Planlama Stok Yönetimi Kalite Yönetimi Verimlilik Yönetimi İş Etüdü İş-Kaynak Planlama Proje Yönetimi ve Değerlemesi(PERT/CPM) Lojistik Yönetimi Teknoloji ve Bakım Yönetimi Üretim Yönetiminde Sayısal Yöntemler
Sınavlar ve Sunumlar Vize (%40) + Final (%60) >=60 Tüm ödevler ve devamlılık skoru istenen şartları sağlayanlar için dönem sonunda + kanaat notu olarak etki edecektir. Vize, final, mazeret vb. her sınavda o zamana kadar işlenen tüm konular, verilen ödevler dahildir. Verilen puanlı veya puansız ödevler ile çalışılması istenen konu ödevlerinde geçen konu ve bilgiler sınav konularına dahildir. Sınavlarda hesap makinesi, kalem ve silgi gibi materyaller hazır tutulmalı, alışverişi yasaktır. Bölüm sonlarında verilen örnek sorulara öncelikle çalışılmalıdır. Klasik sınavlarda ½ - 1 saat arası süre ve 2-5 arası soru sorulmaktadır. Dönem sonu sınavlarda tüm işlenen konular sınava dahil olup; özel bir açıklama yapılmamışsa ağırlık vize sonrasındaki konular olabilir. Sayısal sorular, işlenen örneklere benzer çıkabilir. Ödevlerde kişisel gayret, ciddiyet, bol kaynakça ve yazım kurallarına uygunluğa dikkat edilmelidir, elle de yazılabilir. 4/26
1. Bölüm 3. Hafta
6/26 Sistem Nedir? Belirli bir girdisi, süreci ve çıktısı olan, içten ve dıştan bazı faktörlerin etkilediği mekanizmaya sistem denilir.
7/26 Sistem Nedir? önceden tespit edilmiş bir amaca ulaşabilmek için tasarlanan ve birbirleriyle bağlantılı ya da bağımsız birimler ile belirli bir düzen veya plana göre organize ya da karmaşık bir bütün meydana getiren parçalardır şeklinde tanımlanmaktadır.
8/26 Sistem Nedir? Sistem, ana sistem ve onu oluşturan alt sistemlerden oluşmaktadır. Ayrıca açık ve kapalı sistemlerden bahsedilebilir.
9/26 Sistem Çeşitleri Ana Ve Alt Sistemler Açık Ve Kapalı Sistemler Doğal Sistemler Ve İnsan Yapısı Sistemler Statik Ve Dinamik Sistemler Uyarlı Ve Uyarsız Sistemler Genel Sistemler, Alt Sistemler Gerçek Ve Kavramsal Sistemler
10/26 Verimlilik Verimlilik, bir işletmede bir dönem boyunca girdi kalemleri olan işgücü, sermaye, teknoloji vb. değerler kullanılarak dönem sonunda tüm katma değer toplamı (çıktı) elde etme düzeyidir. v = Output / Input
11/26 Üretkenlik İşletmede üretkenlik, üretim faktörlerini en uygun biçimde kullanarak gerçekleştirilen fiziki üretim düzeyi anlamında kullanılır.
12/26 Yeterlik Önceden belirlenmiş standart üretim miktarının, uygulamayla oluşan gerçek üretim miktarına bölünmesiyle elde orana denir.
13/26 Kârlılık Kârlılık, Bir dönem boyunca toplam gelirlerin toplam giderler farkına denir. Birim Kârlılık ise bir dönem boyunca bir ürüne düşen ortalama kar değeridir. Br.Kar = Toplam Dönemlik Kar / Toplam Dönemlik Üretim (ı) = Birim Fiyat Birim Maliyet (II)
14/26 Etkinlik Belli bir dönemde belli bir iş veya işlemler bütününde (süreç) istenen çıktının elde edilmesinde kullanılan girdilerin (kaynakların) kullanım düzeyini gösterir. Etkinliğin artması demek kaynakların en az ve yerinde kullanılması, israf edilmemesini gösterir.
15/26 Etkinlik İşletmedeki değişik tür ve faaliyetler ya da işler denetlenirken veya kâr amacından çok hizmet amaçlı faaliyetlerin verimliliği araştırılırken etkinlik kavramından yararlanılır.
16/26 Etkinlik Örneğin, işletmedeki makineler rasyonel bir sırayla birbirini bütünleyecek bir şekilde dizilmişse, o işletmedeki aksamalar ve boş geçen zaman büyük ölçüde azalmış olacak, işletmenin etkinliği artacaktır.
17/26 Etkililik Etkililik, uygulanan yöntem, program, model, strateji vb. uygulamaların amaca ulaşma, hedefleri tutturma derecesidir. Parasal ve parasal olmayan tüm hedeflere belirli kaynaklarla ulaşma düzeyi.
18/26 Performans Bir işi yapan bireyin, bir grubun ya da bir teşebbüsün o işle amaçlanan hedefe yönelik olarak nereye varabildiği, başka bir deyişle neyi sağlayabildiğinin nicel ve nitel tanımlama kabiliyetine performans denir.
19/26 Performans Performans genel anlamda amaçlı ve planlanmış bir etkinlik sonucunda elde edileni nicel ya da nitel olarak belirleyen bir kavramdır. Bu sonuç mutlak ya da göreli olarak açıklanabilir. Örneğin bir atletin sıralamadaki yeri; bir üretim sisteminde üretimin planlanan üretime oranı gibi.
20/26 Performans Performans, işletmeler için birey, grup, toplum veya nitel açılardan ulaşma derecesinin bir ölçüsü olduğunu belirtmekte, konuya genel anlamda sonuç/hedef bağıntısıyla bakmanın olası olduğunu vurgulamaktadır.
21/26 Fizibilite Etüdü Bir ya da birden fazla alternatif yatırımın yapılmadan önce teknik, ekonomik her türlü riskli yönleriyle kârlılık düzeylerini belirlemeye çalışan; pazar analizi, teknik analiz, finansal analiz ile risk ve kârlılık türü analizlerin yapıldığı, süre ve bütçesi kısıtlı proje çalışmalarıdır.
22/26 1. BÖLÜM SORULARI Üretim, üretim yönetimi kavramlarını tanımlayınız. Bir işletmenin hayat seyrini sınıflandırarak (sırayla) yazınız. Aşağıdaki kavramları tanımlayınız? Fizibilite Etüdü, Projelendirme, Termin Planı,.. Verimlilik, Etkinlik, Etkililik, Performans,...
23/26 1. BÖLÜM SORULARI Arz-Talep eğrisini açıklayınız. Üretim maliyetleri eğrisini açıklayınız. Üretim yönetimini sınıflandırınız. Üretim yönetiminin fonksiyonları nelerdir, sınıflandırarak yazınız.
24/26 1. BÖLÜM SORULARI Dünyada ekonomik gelişmeleri sınıflandırarak yazınız. Üretim Yönetimi ile ilgili kronolojik gelişmeleri tarihi sırasıyla ve sınıflandırarak yazınız.
25/26 Kaynakça Doç. Dr. Ali ELEREN, Üretim Ve İşlemler Yönetimi, Ders Notları (2012). Dr. Kadir ERTOĞRAL, Süreç Seçimi ve Tesis Yerleşimi, Ders Notları (2008). Prof. Dr. Bülent KOBU, Üretim Yönetimi, Beta Yayınları (2008). Prof. Dr. Sevinç ÜRETEN, Üretim/İşlemler Yönetimi-Stratejik Kararlar ve Karar Modelleri, Gazi Kitabevi (2002). Doç. Dr. Feray Odman ÇELİKÇAPA, Üretim Yönetimi ve Teknikleri, Alfa Yayınevi (2000). Roger SCHROEDER, Operations Management, (1981). Doç. Dr. Hilmi YÜKSEL, Üretim/İşlemler Yönetimi-Temel Kavramlar, Nobel Yayınevi (2010). Doç. Dr. Şevkinaz GÜMÜŞOĞLU, Üretim/İşlemler Yönetimi, Beta Yayınları (1994). Prof. Dr. Hulusi DEMİR, Üretim/İşlemler Yönetimi, Beta Yayınları (1994). Doç. Dr. Sami FETHİ, Üretim Yönetiminin Temel Kavramları, Ders Notları (2012).
26/26 Teşekkürler Bu haftaki dersimiz sona ermiştir. Konu tekrarı yapmayı unutmayın. Katılımız için teşekkürler. Sonraki derste görüşmek üzere