HİPOTEZ TESTLERİ ALIŞTIRMA SORULARI Araş.Gör. Efe SARIBAY 1) Telekom da çalışan bir operatör A ve B şehirleri arasında yapılan telefon görüşmelerinin ortalamasının 6 dakikadan daha fazla sürdüğünü iddia etmektedir. Şehirlerarası servisine gidilip 144 adet telefon konuşması rasgele olarak seçildikten sonra, bu konuşmaların ortalama otaa a süresi 6.3 ve varyansının aya 6.25 olduğu hesaplandığına göre operatörün iddiasını α = 0,10 önem seviyesinde test 1
2) Bir tütün fabrikasının üretim müdürü bir günlük süre içinde işlenen tütünlerin ortalamasının 150 kg ın altında olduğunu iddia etmektedir. 17 günlük bir gözlem yapıldığında ortalama olarak 135 kg tütün işlendiği ve standart sapmasının 30 kg olduğu görülmüştür. Günlük işlenen tütün miktarının normal dağılış ş gösterdiği ğ bilindiğine göre üretim müdürünün iddiasını α = 0,01 önem seviyesinde test 3) Turkcell Süper Ligi nin son 9 haftasına girilirken hangi takımın şampiyon olacağını tahmin etmek amacıyla süper ligde oynayan 360 futbolcuya kimin şampiyon olacağı sorulmuş ve bunların 253 ü Fenerbahçe nin şampiyon olacağını şeklinde görüş bildirmiştir. Fenerbahçe nin şampiyonluk py şansının % 80 den farklı olup olmadığı iddiasını α = 0,03 önem seviyesinde test 2
4) Ampül üreten bir firmanın yöneticisi ürünlerinin dayanma sürelerinin varyansının 250 den farklı olup olmadığını test etmek istemektedir. Bu amaçla firmanın deposun 26 adetlik bir örnek alındığında ortalama 5000 ve standart sapma 18 olarak olarak hesaplanmıştır. ş Buna yöneticinin iddiasını α = 0.05 önem seviyesinde test 5) A ve B marka otomobil lastiklerinin dayanıklılıklarını karşılaştırmak amacıyla 120 şer adet A ve B marka lastiğin eşit şartlar a altında dayanıklılığı ğ ölçülmüştür. öçü üş ü Test sonucu A marka lastiklerin ortalama ömürleri 41750 km. ve standart sapması 2500 km., B marka lastiklerin ortalama ömürleri 40500km. ve standart sapma 3000 km olarak hesaplanmıştır. % 1 önem seviyesinde A marka lastiklerin B marka lastiklerden daha dayanıklı olup olmadığı iddiasını test 3
6) Üniversite öğrencileri arasında düzenli bir şekilde alkol alınıp alınmadığı konusunda bir araştırma yapılmıştır. Bu araştırmaya göre ele alınan 210 erkek öğrenciden 116 sının, 200 kız öğrenciden 90 ının düzenli şekilde alkol aldığı ortaya çıkmıştır. Alkolü düzenli olarak kullanan kız öğrencilerin oranının erkek öğrencilerin oranından daha az olduğu iddiasını α = 0.003 önem seviyesinde test edip yorumlayınız. 7) İzmir de faaliyet gösteren iki büyük restoranın gelirlerini karşılaştırmak amacıyla A restoranının 8 gün boyunca gelirlerinin ortalamasının 520 YTL varyansı 100,B restoranının 9 gün boyunca günlük gelirlerinin ortalaması 500 YTL varyansı 90 olarak hesaplanmıştır. A restoranının gelirinin B restoranından daha fazla olduğu iddia edildiğine göre hipotezi populasyonların normal dağıldığı ve varyanslarının eşitliği varsayımı altında 0.005 önem seviyesinde test edip yorumlayımız. 4
8) İMKB de işlem gören iki hisse senedinin haftalık kapanış fiyatları arasındaki değişkenlik karşılaştırılmak isteniyor. Bu amaçla A hisse senedinin 13 haftalık kapanış fiyatlarının standart sapması 8, B hisse senedinin 21 haftalık kapanış fiyatının standart sapması 12 olarak hesaplanmıştır. B hisse senedinde meydana gelen değişkenliğinğ ş ğ A nın değişkenliğinin daha fazla olduğu iddiasını α = 0,05 önem seviyesinde test 9) Kilo verme amacıyla geliştirilen bir ilacı denemek amacıyla alınan 10 kişilik bir gruba ilaç verilmeden önceki ve bir ay sonra ilaç kullanıldıktan sonraki kiloları aşağıda verilmiştir. İlacın kilo vermede pozitif bir etkisi olduğu iddiasını normal dağılış varsayımı altında α = 0,025 önem seviyesinde test Önce 100 85 75 97 61 129 89 62 75 93 Sonra 90 82 75 90 60 102 79 63 70 85 5